سرائیکستان

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="skr">
  <siteinfo>
    <sitename>وکیپیڈیا</sitename>
    <dbname>skrwiki</dbname>
    <base>https://skr.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%81%D9%84%D8%A7_%D9%BE%D8%B1%D8%AA</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.19</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">میڈیا</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">خاص</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ورتݨ آلا</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">وکیپیڈیا</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">وکیپیڈیا ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">فائل</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">فائل ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">میڈیا وکی</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">میڈیا وکی ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">سانچہ</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">سانچہ ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">مدد</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">مدد ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ونکی</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ونکی ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ماڈیول</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ماڈیول ڳالھ مہاڑ</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>سرائیکستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1556</id>
    <revision>
      <id>72447</id>
      <parentid>72264</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T05:28:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72447</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="54386" sha1="fuwdyddj2640my0a9s3ju4tpx5cn1of" xml:space="preserve">{| cellpadding=&quot;5&quot; cellspacing=0 style=&quot;border: 1px solid #cccccc; float: left; clear: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 0.5em; background: #fcfcfc; width: 305px&quot;
| style=&quot;background:#FFFF00&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;130px&quot; colspan=2 |'''&lt;span style=&quot;font-size:large;&quot;&gt;سرائیکستان (خودمختار انتظامی اکائی)&lt;/span&gt;'''
|-
|-style=&quot;margin:0;background:#ccccff&quot;;width:100%&quot; align=&quot;center&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;border-bottom: 2px solid #D3D3D3;&quot; |  
[[File:Map-of-saraikistan.jpg|thumb|سرائیکستان دا نقشہ]]
|-|- align=&quot;center&quot;
|-
| '''انتظامی مرکز''': ||  [[ملتان]]
|-
| '''دیگر اہم شہر''': ||  [[بہاولپور]]، [[ڈیرہ غازی خان]]، [[ڈیرہ اسماعیل خان]]، [[رحیم یار خان]]، [[میانوالی]]، [[جھنگ]]
|-
| '''مقامی تے اکثریتی زبان''': ||  [[سرائیکی]]
|-
| '''اقلیتی زباناں''': ||  [[پشتو]]، [[پنجابی]]، [[بلوچی]]، [[مارواڑی]]، [[میواتی]]، [[ہریاݨوی]]، [[اردو]]، [[ہندکو]]
|-
| '''آبادی''': || 45,000,000
|-
| '''رقبہ''': ||  1,13,416 مربع [[کلومیٹر]]
|-
| '''انتظامی سربراہ''': ||  [[فواد ہاشم ربانی]]، [[ایڈیشنل چیف سیکریٹری، سرائیکستان]]
|-
| '''[[ایڈیشنل آئی جی پولیس، سرائیکی وسیب]]''': ||  [[محمد کامران خان]]
|-
| '''حیثیت''': || خودمختار [[انتظامی اکائی]] از یکم جولائی 2020ء
|-
| '''[[سرکاری ٹی وی چینل]]''': ||  [[پی ٹی وی نیشنل ملتان]]
|-
| '''نظام حکومت''': ||  انتظامی [[سول سیکرٹریٹ]] (13 ضلعے)
|-
|'''علاقے''' : || بہاولپور، ملتان، ڈیرہ غازی خان، [[سرڳودھا]] (ݙو ضلعے) تے [[ڈیرہ اسماعیل خان]] ڈویژن
|-
|'''سرکاری ویب سائٹ'''||[https://www.facebook.com/ACSSouthPunjab?mibextid=JRoKGi]، ایڈیشنل چیف سیکریٹری جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ 
|}
[[فائل:Distribution of Pakistanis speaking Saraiki as a first language in 1998.png|Distribution of Pakistanis who spoke Saraiki as their mother tongue at the time of the [[1998 Pakistan Census]]|thumb]]
سرائیکستان توں مراد پاکستان دا او سرائیکی علاقہ ہے جیہڑا زیادہ تر صوبہ پنجاب دے ماتحت اے جزوی طور تے صوبہ خیبرپختونخوا دے ماتحت وی ہے مگر ایندا زیادہ حصہ انتظامی طور تے خودمختار اے جتھاں انتظامی سول سیکرٹریٹ قائم کیتا ڳیا ہے۔ &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://waseb.org/about/%D9%88%D8%B3%DB%8C%D8%A8 |title=Archive copy |access-date=2022-05-30 |تاريخ-الأرشيف=2024-11-26 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20241126132749/https://waseb.org/about/%D9%88%D8%B3%DB%8C%D8%A8 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

سرائیکستان ملتان، بہاولپور، رحیم یارخان، دیرہ غازی خان، دیرہ  اسماعیل خان تے میان٘والی تے مشتمل  جغرافیائی ثقافتی خطہ ہے۔

==تاریخ==
[[فائل:مغلیہ دور وچ ہندوستانی صوبے.jpg|thumb|Map of India during Mughal empireمغل دور وچ صوبہ ملتان (سرائیکستان)]]

کہیں زمانے اچ راوی دا دریا ملتان دے پراݨے قلعے دے نال وہندا ہا، تے اینکوں ہک دریائی بندرگاہ دی حیثیت حاصل ہائی ، ٻیڑیں ( کشتیوں) دے ذریعے صرف سکھر بھکر ہی نئی، بلکہ منصورہ ، عراق ، ایران ، مصر ، کا بل، دلی (دہلی) تے حیدرآباد دکن تک دی تجارت ہوندی ہئی، ایں واسطے ملتان کوں دنیا دے بہوں وݙے علمی، تجارتی تے مذہبی مرکز دی حیثیت حاصل تھئی، تے صرف ہندوستان ہی نہی بلکہ پوری دنیا اچ ملتان دی شہرت ہای ۔قلعہ ملتان دی قدامت بارے آکھیا ویندے ، کہ اے پنج ہزار سال پرانا ہے ، لیکن ہو سگدے، کہ اے ہنیں تو وی زیادہ پراݨا ہووے ،ایں ڳال تے پر سارے مورخین دا اتفاق  ہے، کہ ملتان تے قلعہ ملتان دا وجود قبل از تاریخ دیو مالائی دور کنوں وی پہلے دا ہے، افسوس دا مقام ایہ ہے۔ ، جو حملہ آوراں نے ہمیشہ ایں قلعے کوں نشانہ بنڑا تے اینکوں فتح کرݨ توں بعد خوب لُٹ مار کریندے رہ ڳئے، پر اینکوں بحال کرݨ دا کہیں نا سوچیا، 600 قبل مسیح &quot; دارا &quot; نے اینکوں تباہ کیتا ، 325 قبل مسیح سکندر اعظم نے ایندے اُتے چڑھائی کیتی، ولا عرب ، افغان ، سکھ تے انگریزاں حملہ آوراں قدیم قلعہ ملتان کوں برباد کرݨ اچ کوئی کسر نہ چھوڑی ، ہنڑ فرزندان ملتان تے سرائیکی وسیب دے سارے واسیاں دا فرض ھ، کہ او اپنڑی پراݨی کوتاہیں تے غور کرِن ، تے اپنڑے وسیب دے نال تھیونڑوالی پنج ہزار سالہ زیادتیاں دی تلافی کرݨ، تے اپنڑے فخر (عظمت رفتہ) کوں سنڄانڑن.

==سرائیکستان دا جغرافیہ تے محل وقوع==
سرائیکستان وچ کوہ سلیمان، [[روہی]]، [[تھل]] ،دامان، نیلی، راوی تے گومل وادی شامل ہن۔ ایں دی زبان، تاریخ تے ثقافت ہکا ہے۔ ستارھاں ضلعیاں تے مشتمل وادی سندھ دا اُتلا میدان ہک ڄغرافیائی خطہ ہے۔ ایں کوں سرائیکستان اہدے ہن۔ پاکستان دے جغرافیائی خطے، پہاڑ، سطوح مرتفع، وادی سندھ دا زیریں میدان تے وادی سندھ دا بالائی میدان ہن۔ ہیں چھیکڑی خطے کوں سرائیکستان وی آہدے ہن۔ سرائیکستان ہک جغرافیائی خطہ ہے۔ سرائیکستان دے انہاں سارے علاقیاں دی زبان، تاریخ تے ثقافت ہکا ہے۔ سرائیکستان ستارھاں ضلعیاں دا جغرافیائی تے ثقافتی خطہ ہے. ایندے وچ ملتان، دیرہ غازی خان، بہاولپور، رحیم یار خان، بکھر، میانوالی، دیرہ اسماعیل خان، پہاڑپور، ٹانک شامل ہن۔ سرائیکستان دا کل رقبہ ہک لکھ تیرھاں ہزار چار سو سولھاں (١١٣٤١٦) مربع کلومیٹر ہے۔


===‎سرائیکستان دے ضلعے تے تحصیلاں=== 
خطہ سرائیکستان وسیع و عریض رقبے تے پھیلا ہویا اے جیندے وچ کئی اضلاع آندن جنہاں دی تفصیل درج ذیل اے. 
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+'''سرائیکستان دے ضلعے بمطابق مردم شماری 2017ء'''
!نمبرشمار 
!ضلع/تحصیل
!سرائیکی زبان %
!رقبہ (KM²)
!کل آبادی
! سرائیکی آبادی
!تبصرہ
|-
|'''(1)'''
|ضلع '''ملتان'''
|64.41
|3,720
|4,746,166
|3,057,098
|
|-
|i
|تحصیل ملتان سٹی
|47.13
|304
|2,259,115
|1,064,944
|
|-
|ii
|تحصیل ملتان صدر
|73.88
|1,632
|1,323,076
|977,543
|
|-
|iii
|تحصیل شجاع آباد
|81.05
|806
|609,004
|493,615
|
|-
|iv
|تحصیل جلالپور پیروالہ 
|93.87
|978
|554,971
|520,996
|
|-
|'''(2)'''
|ضلع لودھراں
|74.23
|2,778
|1,699,693
|1,261,752
|
|-
|i
|تحصیل لودھراں
|80.4
|1,111
|703,513
|565,672
|
|-
|ii
|تحصیل دنیا پور
|58.61
|889
|495,217
|290,255
|
|-
|iii
|تحصیل کہروڑ پکا
|81.0
|778
|500,963
|405,825
|
|-
|'''(3)'''
|ضلع وہاڑی  
|19.17
|4,364
|2,902,081
|556,619
|ڄٹکی و سرائیکی ضلع
|-
|i
|تحصیل وہاڑی
|1.45
|1,430
|928,812
|13,508
|ڄٹکی تحصیل
|-
|ii
|تحصیل بوریوالہ
|0.13
|1,295
|1,019,659
|1,317
|ڄٹکی تحصیل
|-
|iii
|تحصیل میلسی
|56.81
|1,639
|953,610
|541,794
|سرائیکی تحصیل
|-
|'''(4)'''
|ضلع خانیوال 
|18.55
|4,349
|2,920,233
|541,818
|ڄٹکی و سرائیکی ضلع
|-
|i
|تحصیل خانیوال 
|9.8
|784
|856,257
|83,710
|ڄٹکی تحصیل
|-
|ii
|تحصیل میاں چنوں 
|0.94
|1,212
|761,955
|7,191
|ڄٹکی تحصیل
|-
|iii
|تحصیل کبیروالہ
|33.3
|1,804
|958,596
|319,316
|سرائیکی تے ڄٹکی تحصیل
|-
|iv
|تحصیل جہانیاں 
|38.32
|549
|343,425
|131,601
|سرائیکی تحصیل
|-
|'''(5)'''
|ضلع '''بہاولپور'''
|67.06
|24,830
|3,669,176
|2,460,606
|
|-
|i
|تحصیل بہاولپور سٹی
|58.97
|1,490
|682,116
|402,246
|
|-
|ii
|تحصیل بہاولپور صدر
|73.34
|745
|575,886
|422,363
|
|-
|iii
|تحصیل احمدپور شرقیہ
|91.3
|1,738
|1,078,586
|984,808
|
|-
|iv
|تحصیل خیرپور ٹامیوالی
|88.56
|993
|262,923
|232,854
|
|-
|v 
|تحصیل حاصل پور
|41.46
|1,490
|456,360
|189,209
|ڄٹکی تے سرائیکی تحصیل
|-
|vi
|تحصیل منڈی یزمان
|37.35
|18,374
|613,305
|229,126
|
|-
|'''(6)'''
|ضلع رحیم یار خان 
|64.9
|11,880
|4,807,762
|3,120,662
|
|-
|i
|تحصیل رحیم یار خان
|57.54
|2,464
|1,530,183
|880,521
|
|-
|ii
|تحصیل صادق آباد
|56.71
|2,964
|1,261,588
|715,548
|
|-
|iii
|تحصیل خان پور
|70.36
|3,190
|982,085
|691,020
|
|-
|iv
|تحصیل لیاقت پور
|80.62
|3,262
|1,033,906
|833,573
|
|-
|'''(7)'''
|ضلع جھنگ 
|
|
|
|
|
|-
|i
|تحصیل جھنگ
|
|
|
|
|
|-
|ii
|تحصیل منڈی شاہ جیوݨہ
|
|
|
|
|
|-
|iií
|تحصیل اٹھارہ ہزاری
|
|
|
|
|
|-
|iv
|تحصیل احمد پور سیال
|
|
|
|
|
|-
|v
|تحصیل شور کوٹ
|
|
|
|
|
|-
|'''(8)'''
|ضلع '''ڈیرہ غازی خان'''
|80.99
|11,922
|2,872,631
|2,326,793
|
|-
|i
|تحصیل ڈیرہ غازی خان
|84.34
|2,012
|1,224,964
|1,033,190
|
|-
|ii
|تحصیل کوٹ چھٹہ
|90.1
|1,802
|757,230
|682,634
|
|-
|iii
|تحصیل کوہ سلیمان
|2.1
|5,339
|212,652
|4,595
|بلوچی و سرائیکی تحصیل
|-
|'''(9)'''
|ضلع راجن پور
|74.6
|12,318
|1,996,039
|1,489,157
|
|-
|i
|تحصیل راجن پور
|82.81
|2,078
|706,770
|585,335
|
|-
|ii
|تحصیل ڄام پور
|86.15
|2,322
|849,369
|731,733
|
|-
|iii
|تحصیل روجھاݨ مزاری
|42.36
|2,905
|405,689
|171,887
|بلوچی و سرائیکی تحصیل
|-
|iv
|ڈی ایکسکلیوڈڈ ایریا
|0.6
|5,013
|34,191
|202
|بلوچی و سرائیکی تحصیل
|-
|'''(10)'''
|ضلع مظفرڳڑھ 
|92.37
|4,778
|2,981,048
|2,753,811
|
|-
|i
|تحصیل مظفرڳڑھ
|90.87
|2,377
|1,625,487
|1,477,174
|
|-
|ii
|تحصیل علی پور
|93.79
|1,391
|640,384
|600,633
|
|-
|iii
|تحصیل جتوئی
|94.52
|1,010
|715,177
|676,004
|
|-
|'''(11)'''
|ضلع کوٹ ادو
|79.05
|3,471
|1,347,501
|1,065,249
|
|-
|ii
|تحصیل کوٹ ادو
|NA
|NA
|NA
|NA
|
|-
|ii
|تحصیل چوک سرور شہید
|NA
|NA
|NA
|NA
|
|-
|'''(12)'''
|ضلع لیہ
|66.67
|6,289
|1,823,995
|1,216,058
|
|-
|i
|تحصیل لیہ
|72.50
|1,712
|977,088
|708,457
|
|-
|ii
|تحصیل کروڑ لعل عیسݨ
|58.63
|1,823
|594,367
|348,482
|
|-
|iii
|تحصیل چوٻارہ
|63.0
|2,754
|252,540
|159,119
|
|-
|'''(13)'''
|ضلع تونسہ
|
|
|
|
|
|-
|i
|تحصیل تونسہ
|89.46
|2,769
|677,785
|606,374
|
|-
|ii
|تحصیل وہوا
|NA
|NA
|NA
|NA
|
|-
|ii
|تحصیل کوہ سلیمان 
|NA
|NA
|NA
|NA
|
|-
|'''(14)'''
|ضلع میانوالی 
|76.05
|5,840
|1,542,601
|1,173,213
|
|-
|i
|تحصیل میانوالی
|84.37
|2,689
|766,357
|646,579
|
|-
|ii
|تحصیل پپلاں
|74.04
|1,288
|402,050
|297,710
|
|-
|iii
|تحصیل عیسیٰ خیل
|61.11
|1,863
|374,194
|228,924
|
|-
|'''(15)'''
|ضلع بکھر
|79.97
|8,153
|1,647,852
|1,317,859
|
|-
|i
|تحصیل بکھر
|78.87
|2,427
|683,939
|539,469
|
|-
|ii
|تحصیل منکیرہ
|81.48
|1,768
|256,895
|209,319
|
|-
|iii
|تحصیل کلورکوٹ
|78.0
|2,239
|346,591
|270,395
|
|-
|iv
|تحصیل دریا خان
|82.86
|1,719
|360,427
|298,676
|
|-
|'''(16)'''
|ضلع خوشاب
|1.72
|6,511
|1,280,372
|22,025
|ڄٹکی و سرائیکی ضلع
|-
|i
|تحصیل خوشاب
|0.43
|2,115
|690,157
|2,970
|ڄٹکی علاقہ 
|-
|ii
|تحصیل نورپور تھل
|4.37
|2,500
|242,831
|10,632
|سرائیکی تحصیل، غیر مصدقہ اعداد
|-
|iii
|تحصیل قائد آباد
|3.54
|1,080
|230,028
|8,156
|جزوی سرائیکی علاقہ، غیر مصدقہ اعداد 
|-
|iv
|تحصیل نوشہرہ
|0.22
|816
|117,356
|267
|ڄٹکی علاقہ
|-
|'''(17)'''
|ضلع '''ڈیرہ اسماعیل خان'''
|64.23
|9,334
|1,625,088
|1,043,818
|
|-
|i
|تحصیل ڈیرہ اسماعیل خان
|59.23
|1,167
|725,449
|429,754
|
|-
|ii
|تحصیل پرووا
|71.63
|1,733
|292,343
|209,413
|
|-
|iii
|تحصیل دراٻݨ کلاں
|76.86
|1,540
|124,318
|95,555
|
|-
|iv
|تحصیل کلاچی
|59.27
|1,229
|101,892
|60,393
|
|-
|v
|تحصیل پہاڑ پور
|65.26
|1,657
|381,086
|248,703
|
|-
|vi
|تحصیل درازندہ
|NA
|2,008
|68,556
|NA
|پشتون تحصیل
|-
|'''(18)'''
|ضلع ٹانک
|16.05
|1,679
|390,626
|62,705
|غیر مصدقہ اعداد
|-
|i
|تحصیل ٹانک
|16.05
|1,679
|390,626
|62,705
|غیر مصدقہ اعداد
|-
|}
[[فائل:India1760 1905.jpg|thumb|ہندوستان تے مرہٹہ راج دے دوران خطہ سرائیکستان دا نقشہ جیہڑا صوبہ ملتان دے طور تے ݙٹھا ونج سڳدائے]]

===اہم سرائیکی شہر تے قصبے===
سرائیکی وسیب وسیع و عریض علاقے تے پھیلا ہویا اے جیندے اہم تے مشہور شہر اے ہن:
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+'''سرائیکستان دے اہم شہر بمطابق مردم شماری 2017ء'''
!نمبرشمار 
!شہر
!کل آبادی
!شرح خواندگی 
!سطح سمندر توں اچائی (فٹ)
!حیثیت
!تبصرہ
|-
|1
|'''ملتان'''
|1,871,843
|
|
|مرکزِ سرائیکستان، انتظامی مرکز سول سیکرٹریٹ و ڈویژنل ہیڈکوارٹر
|
|-
|2
|بہاولپور
|76,2111
|
|
|انتظامی مرکز سول سیکرٹریٹ و ڈویژنل ہیڈکوارٹر 
|
|-
|3
|ڈیرہ غازی خان
|399,064
|
|
|ڈویژنل ہیڈکوارٹر
|
|-
|4
|ڈیرہ اسماعیل خان
|217,457
|
|
|ڈویژنل ہیڈکوارٹر
|
|-
|5
|میانوالی
|220,010
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|6
|رحیم یار خان
|477,100
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|7
|بکھر
|113,018
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|8
|ٹانک
|
|
|
|ضلعی صدرمقام
|  
|-
|9
|مظفرڳڑھ
|209,902
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|10
|راجن پور
|
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|11
|لیہ
|126,055
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|12
|کوٹ ادو
|129,859
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|13
|لودھراں
|117,862
|
|
|ضلعی صدرمقام
|
|-
|14
|تونسہ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|15
|کبیروالہ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|16
|جہانیاں 
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|17
|میلسی
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|18
|یزمان
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|19
|احمدپور شرقیہ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|20
|خیرپور ٹامیوالی
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|21 
|حاصل پور
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|22
|صادق آباد
|238,311
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|23
|خان پور کٹورہ
|184,374
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|24
|لیاقت پور
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|25
|فورٹ عباس
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|26
|کوٹ چھٹہ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|27
|فورٹ منرو
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|28
|فاضل پور
|
|
|
|سب تحصیل
|
|-
|29
|ڄام پور
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|30
|روجھاݨ مزاری
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|31
|علی پور
|
|
|
|تحصیل صدرمقام 
|
|-
|32
|جتوئی
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|33
|کروڑ لعل عیسݨ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|34
|چوٻارہ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|35
|پپلاں
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|36
|عیسیٰ خیل
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|37
|منکیرہ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|38
|کلورکوٹ
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|39
|دریا خان
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|40
|خانسر
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|41
|وہوا
|
|
|
|سب تحصیل
| 
|-
|42
|نورپور تھل
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|43
|خانقاہ شریف 
|
|
|
|ٹاؤن
| 
|-
|44
|بھونگ
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|45
|دیراوڑ
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|46
|اوچ شریف
|
|
|
|سب تحصیل
|
|-
|47
|پرووا
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|48
|کالاباغ
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|49
|کلاچی
|
|
|
|تحصیل صدرمقام
|
|-
|50
|روکھڑی
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|51
|کندیاں
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|52
|کمرمشانی
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|53
|قطب پور
|
|
|
|ٹاؤن
|
|-
|54
|جھنگ
|
|
|
|ضلعی صدر مقام 
|
|-
|55
|شورکوٹ
|
|
|
|تحصیل صدر مقام 
|
|-
|56
|منڈی شاہ جیوݨہ 
|
|
|
|تحصیل صدر مقام 
|
|-
|57
|احمد پور سیال 
|
|
|
|تحصیل صدر مقام 
|
|-
|}

==مقامی سیاست دا انداز تے روایات==
سرائیکی خطے دی سیاست اُنھاں دے ہتھ وچ ھِے جو نہیں چاہندے سرائیکی اِنھاں دی غلامی کِنوں نجات حاصل کرن نکل سڳن جسطرح ساڈی پسماندگی دا ذمہ دار پنجاپی ھِے اے طبقہ جیندے ہتھ وچ سرائیکی سیاست ھِے اے وی پنجاپی دا مددگار طبقہ ھِے  پنجاپی دے نال نال  گدی نشین تے جاگیردار وی ساڈی پسماندگی دا ذمہ دار ھِے اینجھا کائنی اساں سارا ملبہ پنجاپی اُتے رکھ تے استین دے ناگاں کِنوں غافل تھی ونجو تے ایں خوف وچ رہو جو ایں کیتا ڳیا تاں اوں تھی ویسے فلاں تھی ویسے اِے لوک ساڈی سادگی دا ناجائز فائدہ اٹھا تے اساکوں لٹیندے رہسِن، گدی نشین تے جاگیردار ھک ڈوجھے کوں سپورٹ کریندن تے سرائیکی خطے کوں پسماندہ رکھی بیٹھن ۔۔۔۔ سرائیکی خطے دے مسائل اوں صورت وچ حل تھیسِن جڈا تل وطنی سیاست وچ دلچسبی گھنسِن سیاست ایں وقت تَل وطنیاں کِنے کائنی بلکہ اُنھاں کِنے ھِے جو درپردہ سرائیکی کوں کم زات تے نیچ سمجھدن اِنھاں لوکاں تے پنجاپیاں وچ کوئی فرق کائنی پنجاپی اگر سرائیکی نال شدید نفرت کریندن تے اے 0.5 فیصد طبقہ وی جو پیچھلے چالھیں سالیں کِنوں سرائیکی اُتے سیاست کریندا پئے سرائیکی نال گھٹ نفرت کائنی کریندا اِنھاں دی نفرت پنجاپیاں کِنوں ودھ ھِے ایں مسئلے دے حل کیتے سرائیکی نینگر سیاست وچ عملی حصہ گھنن تے ڈوھا نفرت دے سودگراں اُتے کڑی نظر رکھی ونجے ۔۔۔۔ اے نفرت دے سوداگر کینہ پرور تے لالچی وی ھِن تے  سرائیکی نال بغض وی رکھیندن ۔۔۔۔۔ ۔۔۔۔اِنھاں ڈوھا کِنوں نجات ھی سرائیکی کیتے ترقی دے راستے کھول سڳدی ھِے ۔۔۔۔۔ ھک طبقہ کِنوں نجات دے نال نال ڈوجھے طبقے تے کڑی نظر رکھڑ نال سرائیکی اپڑا بچاؤ کر سڳدن تے اُتے آ سڳدن اِنھاں اُتے بھروسہ کررڑ ممکن کائنی ورنہ نسل پرست کڈھائی وی نہ چاہسِن سرائیکی کوں  پنجاپی کِنوں نجات ملے۔۔۔ھتوں اے نسل پرست پنجاپی دے مدد گار بڑ تے سرائیکی کوں نقصان پہنچیندن۔
===سرائیکی قومیتی جماعتاں===
*[[سرائیکستان قومی کونسل]]، ظہور دھریجہ
*[[سرائیکستان ڈیموکریٹک پارٹی]]، راݨا فراز نون
*[[پاکستان سرائیکی پارٹی]]، نخبہ تاج لنگاہ
*[[پاکستان سرائیکی قومی اتحاد]]، کرنل (ر) عبدالجبار عباسی
*[[سرائیکستان قومی اتحاد]]، خواجہ غلام فرید کوریجہ
*[[سرائیکی فاونڈیشن پاکستان]]، ڄام اظہر مراد لاڑ
*[[عوامی سرائیکی پارٹی]]، سجاد اکبر ملکانی
*[[سرائیکی ایکشن کمیٹی]]، راشد عزیز بھٹی
*[[سرائیکی ملت پارٹی]]، اصغر خان ناہڑ
*[[وسیب نیشنل تحریک]]، آصف خان
*[[سرائیکی نیشنل پارٹی]]، عبدالمجید کانجو
*[[سرائیکستان قومی موومنٹ]]، بانی حمید اصغر شاہین مرحوم
*[[وسیب اتحاد]]، شہباز خان

===وفاقی جماعتاں===  
*[[پاکستان تحریک انصاف]]، [[عون عباس بپی]]، صدر سرائیکی وسیب 
*[[پاکستان پیپلز پارٹی]]، مخدوم سید احمد محمود، صدر سرائیکی وسیب
*[[پاکستان مسلم لیگ (ن)]]، کوئی نی 
*[[پاکستان عوامی تحریک]]، چوہدری فیاض احمد وڑائچ، صدر سرائیکی وسیب
*[[جماعت اسلامی پاکستان]]، راؤ محمد ظفر، صدر سرائیکی وسیب&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://jisp.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-28 |archive-date=2020-12-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201210212121/http://jisp.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*[[مجلس وحدت المسلمین]]، علامہ اقتدار حسین نقوی، صدر سرائیکی وسیب
*[[پاکستان مسلم لیگ (ق)]]، کوئی نی
*[[عوامی نیشنل پارٹی]]، کوئی نی

===سرائیکی وسیب دے حکمران خاندان===
*عباسی، نواب صلاح الدین عباسی، احمد پور شرقیہ
*چنڑ، ملک محمد اقبال چنڑ، بہاولپور
*للو، ملک حبیب للو، اوچ
*گیلانی، یوسف رضا گیلانی (ملتان)، افتخار الحسن گیلانی (اوچ)
*پیرزادہ، میاں ریاض حسین پیرزادہ، خیرپور ٹامیوالی
*گردیزی، سید عرفان گردیزی، حاصل پور
*وارݨ، سردار عامر یار وارݨ، دھوڑکوٹ
*پنوہاں، ملک حاصل محمد پنوہاں، علی پور
*سہروردی سادات، مخدوم سید احمد محمود، رحیم یار خان
*متیاݨہ، میاں ممتاز متیاݨہ، چشتیاں
*لالیکا، میاں عبدالستار لالیکا مرحوم، چشتیاں
*خاکوانی، اعظم خان خاکوانی، وہاڑی
*کھچی، ممتاز خان کھچی، وہاڑی
*بھابھہ، نور خان بھابھہ، میلسی
*ݙاہا، خانیوال
*ہراج، مہر اللہ یار ہراج، خانیوال
*ٻوسݨ، حاجی سکندر حیات ٻوسݨ، ملتان
*بھٹہ، شہزاد مقبول بھٹہ، ملتان
*راں، مظہر عباس راں، ملتان
*لانگ، نغمہ مشتاق لانگ، جلالپور پیروالہ
*کانجو، عبدالرحمان کانجو، لودھراں
*کھر، غلام مصطفٰی کھر، مظفر ڳڑھ
*بخاری، باسط سلطان بخاری، مظفر ڳڑھ
*نیازی، عمران خان نیازی، امجد علی خان، میانوالی
*اعواݨ، عائلہ ملک، کالاباغ
*روکھڑی، گل حمید خان روکھڑی، میانوالی
*شادی خیل، الحاج عبیداللہ خان شادی خیل، میانوالی
*ڈھانڈلہ، ملک افضل ڈھانڈلہ، بھکر
*اولکھ، احمد علی اولکھ، لیہ
*لغاری، جمال خان لغاری، ڈیرہ غازی خان
*مزاری، میر بلخ شیر مزاری، روجھان
*کھوسہ، سردار ذوالفقار علی خان کھوسہ، ڈیرہ غازی خان
*دریشک، سردار نصراللہ خان دریشک، راجن پور
*قیصراݨی، میر بادشاہ خان قیصراݨی، تونسہ
*گورچاݨی، سردار شیر علی گورچاݨی، راجن پور
*لونڈ، سردار جاوید اختر لونڈ، ڈیرہ غازی خان
*نواݨی، رشید اکبر نواݨی، بھکر
*جتوئی، قیوم جتوئی، جتوئی

==ثقافت تے روایات==

پٹکا سرائیکی ٹریڈیشن دا اہم جُز ہے ۔پٹکے کوں بدھݨ دے ڈھیر طریقے ھِن ۔سادہ طریقے نال وی پٹکا بدھا ویندے تے پٹکے کوں وَل ڈے تے ھک پاند مُونڈھے تے وی رکھیاں ویندے ڈوجھا پاند سَر وچ لُکیاں ھویا ھوندے ۔کجھ شوقین مزاج نینگر رنگین پَٹکا بدھ تے اپݨی خوبصورتی وچ اضافے دا سبب بݨݨ سانڳے رنگین پٹکے دا استعمال کریندن مقصد صرف خوبصورت نظر آنوݨ تے سرائیکی ٹریڈیشن کوں نشابر کرݨا ھوندے ۔جناب استاد ملک سونا خان بے وس دا پٹکا اسٹائل ھک عام سرائیکی پٹکا اسٹائل ہے ۔جو سرائیکی وسیب وچ عام ہے ۔&lt;ref&gt;https://www.saraikiliterature.com/en/language/history-of-saraiki-language&lt;/ref&gt;

گھیرولی شلوار :گھیر والی شلوار سرائیکی علاقہ دا کلچر ہے کجھ علاقاں اچ ایکوں ولیں آلی شلوار وی آکھا ویندے ایں علاقہ توں اے کلچر باہر نختے ۔ھُݨ اے گھیر والی شلوار بلوچ وی استعمال کریندن تے پاکستان دے ڈوجھے خطے دے لوک ایکوں استعمال کریندن گھیرولی شلوار سرائیکی ٹریڈشن دا حصہ ھے ایکوں سابق سرائیکی اسٹیٹ بہاولپور دے سابق نواب استعمال کریندے رہے ڳئین ھُݨ اے گھیرولی شلوار والا کلچر متروک تھیندا پئے ضرورت ایں ڳالھ دی ھِ سرائیکی ٹریڈیشن اُبھارݨ سانڳے ایندا استعمال نینگر کرن ۔۔لیکن بلوچستان وچ ھالی وی ایندا استعمال تھیندے ۔شوقین مزاج نوجوان نسل ایندا استعمال کریندی ھِ ۔سابق سرائیکی اسٹیٹ بہاولپور نواب صبح صادق خان عباسی گھیرولی شلوار دے نال تصویر سرائیکی کلچر کوں نشابر کریندی پئی ہے ۔&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://seraikigeet.com/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-29 |archive-date=2022-05-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220528103855/https://seraikigeet.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://saraikimusic.blogspot.com/?m=1&lt;/ref&gt;
===سرائیکی زبان تے ایندے لہجے===
[[ملتان]]، مظفرگڑھ , بہاولپور، دیرہ غازی خان، دیرہ اسماعیل خان، میاںوالی،خوشاب، صحبت پور، ضلع بار خان تے درگ وچ سرائیکی دا معیاری لہجہ الایا ویندے۔ سرائیکی زبان دے ویہہ ہزار کنوں ودھ شاعر ہن۔

رحیم یار خان، [[راجن پور]]، کشمور تے [[گھوٹکی]] دے اضلاع وچ سرائیکی دا لمے آلا لہجہ ٻولا ویندے. سندھی دے گہرے اثرات دی وجہ توں اے لہجہ معیاری ملتانی سرائیکی توں قدرے مختلف اے.

ابھیچڑی سرائیکی وچ &quot;ب&quot; کوں &quot;ٻ&quot; ، &quot;ج&quot; کوں &quot;ڄ&quot;   تے &quot;گ&quot; کوں ہمشہ &quot;ڳ&quot; ٻولیندے ہِن۔ سلطان ٻاہو، علی حیدر ملتانی، ریاض،عابد تمیمی ایں لہجے دے شاعر ہن۔ ایں لہجے دے مزید ست لہجے ہن۔ ہر تحصیل دا لہجہ کُجھ نہ کُجھ وکھرا ہے.

===سرائیکی زبان دی تعلیمی حیثیت===

==تعلیمی نظام==
===تعلیمی ادارے===
*[[اسلامیہ یونیورسٹی بہاولپور]]
*[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی ملتان]]
*[[غازی یونیورسٹی ڈیرہ غازی خان]]
*[[گومل یونیورسٹی ڈیرہ اسماعیل خان]]
*[[نمل یونیورسٹی میانوالی]]
*[[یونیورسٹی آف میانوالی]]، میانوالی 
*[[تھل یونیورسٹی بھکر]]
*[[صادق گرلز کالج یونیورسٹی بہاولپور]]
*[[گورنمنٹ ایس ای کالج، بہاولپور]]
*[[گورنمنٹ صادق عباس کالج، احمد پور شرقیہ]]
*[[یونیورسٹی آف ساؤدرن پنجاب]] ملتان&lt;ref&gt;https://www.isp.edu.pk/&lt;/ref&gt;

===پیشہ ورانہ تعلیمی ادارے===
*[[کیڈٹ کالج عیسیٰ خیل]]، میانوالی&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://ccek.edu.pk/page.php?slug=academic |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |archive-date=2022-01-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220103055650/http://ccek.edu.pk/page.php?slug=academic |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*[[پولیس ٹریننگ اسکول، ملتان]]&lt;ref&gt;https://www.punjabpolice.gov.pk/trainingbranch&lt;/ref&gt;
*[[قائداعظم میڈیکل کالج، بہاولپور]]
*[[نشتر میڈیکل یونیورسٹی ملتان]]
*[[شیخ زید میڈیکل کالج، رحیم یار خان]]
*[[چولستان یونیورسٹی آف ویٹرنری اینڈ اینیمل سائنسز، بہاولپور]]
*[[خواجہ فرید یونیورسٹی آف انجینئرنگ اینڈ انفارمیشن ٹیکنالوجی، رحیم یار خان]]
*[[میاں نواز شریف انجینئرنگ یونیورسٹی، ملتان]]
*[[محمد شہباز شریف زرعی یونیورسٹی، ملتان]]
*[[میر چاکراعظم رند یونیورسٹی آف ٹیکنالوجی، ڈیرہ غازی خان]]
*[[گورنمنٹ کالج آف ٹیکنالوجی، بہاولپور]]
*[[گورنمنٹ کالج آف ٹیکنالوجی، ملتان]]
*[[گورنمنٹ کالج آف ٹیکنالوجی، لیہ]]
*[[گورنمنٹ کالج آف کامرس، بہاولپور]]
*[[پاپولیشن ویلفیئر ٹریننگ انسٹیٹیوٹ، ملتان]] &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pwd.punjab.gov.pk/regional_training_institutes_address |title=Archive copy |access-date=2022-05-19 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-19 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220519120154/https://pwd.punjab.gov.pk/regional_training_institutes_address |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*[[زرعی یونیورسٹی ڈیرہ اسماعیل خان]]

==شخصیات تے مشاہیر==
*[[شاہ شمس سبزواری]]
*[[ڄلم بن شبان]]
*[[شیخ حمید]]
*[[داؤد بن نصر]]
*[[بہاؤالدین زکریا ملتانی]]
*[[رفعت عباس]]
*[[خواجہ غلام فرید]]
*[[ابوالفضل فیضی مبارکپوری]]
*[[چندر گپت موریا]]
*[[نواب صادق محمد خان پنجم عباسی]]
*[[ملک امیر محمد خان]]
*[[عطاءاللہ خان عیسیٰ خیلوی]]
*[[عمران خان]]

==وسائل تے معدنیات==
==صنعت تے تجارت==
==آبی وسائل==
==ذرائع نقل و حمل تے آمد و رفت==
*[[ساؤتھ ائیر]]، ملتان

==زراعت تے فصلاں==
==مواصلات==
*[[پی ٹی وی نیشنل ملتان]]
*[[ریڈیو پاکستان بہاولپور]]
*[[ریڈیو پاکستان ملتان]]
*[[ریڈیو پاکستان ڈیرہ اسماعیل خان]]
*[[ریڈیو میانوالی]]
*[[وسیب ٹی وی]]
*[[روہی ٹی وی]]

==طبی سہولتاں==
*[[بہاول وکٹوریہ ہسپتال بہاولپور]]
*[[نواب صادق ہسپتال بہاولپور]]
*[[نشتر ہسپتال ملتان]]
*[[شیخ زید ہسپتال رحیم یار خان]]
*[[ساؤتھ پنجاب ہسپتال ملتان]] ملتان&lt;ref&gt;https://southpunjabhospital.com/&lt;/ref&gt;
*[[ملتان انسٹیٹیوٹ آف کڈنی ذیزیزز]]

==قومی تے مقامی کھیݙاں==
*[[سرائیکستان (جنوبی پنجاب) کرکٹ ٹیم]]&lt;ref&gt;https://www.pcb.com.pk/domestic-squads.html&lt;/ref&gt;
*[[ملتان سلطانز کرکٹ ٹیم]]

==علمی، سیاحتی، تاریخی تے روحانی مقامات==
فورٹ منرو ضلع ڈیرہ غازی خان، ماڑی ضلع راجن پور، قلعہ ڈیراور ضلع بہاولپور، قلعہ کہنہ قاسم باغ ملتان، باغ لانگے خان عوامی لائبریری ملتان، جناح پارک ملتان، مزار شاہ یوسف گردیز ملتان، مزار حضرت بہاؤالدین زکریا ملتان، مزار شاہ شمس سبزواری ملتان، مزار حضرت شاہ رکن عالم ملتان، عیدگاہ ملتان، سینٹرل لائبریری بہاولپور، نور محل بہاولپور، دربار محل بہاولپور، نشاط محل بہاولپور، گلزار محل بہاولپور، صادق ڳڑھ محل ڈیرہ نواب صاحب، مزار حضرت ملوک شاہ بہاولپور، گلزار صادق پارک بہاولپور، گیریژن پارک بہاولپور، لال سہانرا نیشنل پارک بہاولپور، مزار حضرت سلطان احمد قتال جلالپور پیروالہ، مزار حضرت جلال الدین سرخپوش بخاری اوچشریف، چنݨ پیر ضلع بہاولپور، ہیڈ پنجند بیراج، مزار حضرت خواجہ سلیمان تونسوی ضلع تونسہ، مزار حضرت سخی سرور ڈیرہ غازی خان، مزار حضرت میاں علی ضلع میانوالی، کالا باغ ضلع میانوالی، چشمہ بیراج ضلع میانوالی، تونسہ بیراج، وادی نمل ضلع میانوالی، بھونگ مسجد صادق آباد، پتݨ منارا ضلع رحیم یار خان، جامع مسجد الصادق بہاولپور، دربار خواجہ غلام فرید کوٹ مٹھݨ شریف، مزار نواب مظفر خان سدوزئی احاطہ حضرت بہاؤالدین زکریا ملتانی، عباسی مسجد ڈیراور، بہاولپور میوزیم، ملتان میوزیم، [[ملتان ٹی ہاؤس]]، شیر باغ بہاولپور

==سرائیکی وسیب دے سوغاتاں تے کھاݨے==
[[ݙولی]]، [[ڈھوڈا]]، [[چلڑا]]، [[سوہن حلوہ]]، [[تل شکری]]، [[پتے آلی دال]]، [[سوہانجݨہ]]، [[ساڳ]]، [[مکئی دی روٹی]]، [[کوکی]]، [[مرونڈا]], [[دابڑ دال]]، [[گجک]]، [[ثوبت]]، [[لسی]]، [[امب]]، [[کھمبی]]، [[دشاڳ]]، [[ماکھی]]، [[کھیر سوڈا]]، [[ٹانگر]]، [[مکھڈی حلوہ]]، [[کٹوہ گوشت]]، [[پیٹھے دا حلوہ]]، [[چٗوری]]، [[ککو]]، [[ڈڈے]]، [[ڳنے دی رؤ]]، [[مکھݨ]]، [[پنجیری]]، [[گھڑے آلے سیویاں]]، [[جَوڑے]]، [[ڳڑ دا شربت]]، [[ستو]]، [[پنڈ دے کھیلونھ]]، [[پیلو]]، [[کڑویلو]]، [[مکھݨ]]، [[دیسی گھیؤ]]، [[کھوئے دے پیڑے]]، [[کھیرنی]]، [[حلوہ پوری]]، [[سری پاوے]]، [[متنجݨ]]

==انتظامی خودمختاری==
سرائیکی وسیب انتظامی طور تے ہک خودمختار علاقہ ہے جیہڑا کہ ہک صوبائی سول سیکرٹریٹ تے کئی وفاقی اداریاں دے زیر انتظام ہے۔ یکم جولائی 2020ء خطہ سرائیکستان دا او تاریخی ݙینہہ اے جݙݨ پاکستان تحریک انصاف دی حکومت ولوں بالخصوص وزیراعلٰی پنجاب سردار عثمان احمد خان بزدار ہوراں دے کاوشاں نال اتھاں سول بیوروکریسی تے پولیس بیوروکریسی دے انتظامی سیکرٹریٹ دا قیام عمل اچ آیا۔ 30 جون 2020ء کوں جناب زاہد اختر زمان دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل چیف سیکریٹری تے جناب انعام غنی دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل انسپیکٹر جنرل دے کیتی ڳئی۔ وزیراعلٰی پنجاب سردار عثمان احمد خان بزدار ہوراں نے انہاں ݙوہاں انتظامی سربراہان نال خصوصی ملاقات اچ نیک تمناواں دے بعد سرائیکی خطے دے معاملات تے مسائل بارے تبادلہ خیال کیتا ۔ انہاں ݙوہاں سربراہان نے ݙو جولائی 2020ء کوں سرائیکستان دے انتظامی سیکرٹریٹ (سرکاری ناں جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ) کیتے باقاعدہ طور تے اپݨے ذمہ داریاں سنبھال گھدے۔&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.punjab.gov.pk/node/4018 |title=Archive copy |access-date=2022-04-02 |archive-date=2021-04-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210422155554/https://www.punjab.gov.pk/node/4018 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
===خودمختار صوبائی سیکرٹریٹ (صوبائی محکمے)===
سرائیکستان دے انتظامی سیکرٹریٹ اچ ابتدائی طور تے مندرجہ ذیل محمکہ جات شامل کیتے ڳئے ہن جنہاں وچوں کجھ دے سیکرٹریاں دی تعیناتی تھیوݨی باقی ہے۔
&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://urdu.siasat.pk/news/2020-08-18/news-47139 |title=Archive copy |access-date=2022-04-02 |تاريخ-الأرشيف=2021-09-13 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210913092659/https://urdu.siasat.pk/news/2020-08-18/news-47139 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سروسز اینڈ جنرل ایڈمنسٹریشن ڈیپارٹمنٹ
#داخلہ
#صحت
#اسپیشلائزڈ ہیلتھ کئیر اینڈ میڈیکل ایجوکیشن 
#اعلیٰ تعلیم&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://highereducation.southpunjab.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-27 |archive-date=2022-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220609125454/http://highereducation.southpunjab.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سکول ایجوکیشن&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://schooleducation.southpunjab.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-27 |archive-date=2022-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221130065531/https://schooleducation.southpunjab.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#زراعت
#پلاننگ اینڈ ڈیویلپمنٹ
#لائیو سٹاک اینڈ ڈیری ڈیویلپمنٹ
#پلاننگ اینڈ ڈیویلپمنٹ
#سیکرٹری لوکل گورنمنٹ اینڈ کمیونٹی ڈیویلپمنٹ
#سیکرٹری ہاؤسنگ، اربن ڈیویلپمنٹ اینڈ پبلک ہیلتھ انجینئرنگ
#آبپاشی
#جنگلات
#کمیونیکیشن اینڈ ورکس
#محکمہ مال (ریونیو)
#محکمہ بیت المال
#ڈائریکٹوریٹ پبلک ریلیشنز، حکومت پنجاب &lt;ref&gt;https://www.facebook.com/DPRMultan/&lt;/ref&gt;
#جنوبی پنجاب پولیس آفس برائے ایڈیشنل آئی جی، ملتان 
#میٹرو بس سسٹم ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pma.punjab.gov.pk/mmbs |title=Archive copy |access-date=2022-06-07 |archive-date=2020-11-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201123164331/https://pma.punjab.gov.pk/mmbs |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ممبر انفراسٹرکچر ڈویلپمنٹ اتھارٹی ملتان&lt;ref&gt;https://www.idap.pk/details/board-of-authority&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹر سپیشل برانچ پولیس، جنوبی پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;https://thepakistandaily.com/usman-buzdar-appoints-controversial-uncle-as-special-branch-director-south-punjab/&lt;/ref&gt;
#دفتر ڈائریکٹر پبلک انسٹرکشنز ایجوکیشن جنوبی پنجاب، ملتان
#پنجاب ایجوکیشن فاونڈیشن، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.pef.edu.pk/Contact/index.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-07-01 |archive-date=2022-09-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220922063353/http://www.pef.edu.pk/Contact/index.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پنجاب فوڈ اتھارٹی، ساؤتھ ونگ ملتان&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/PFARESOURCEANSLICENSINGSOUTH&lt;/ref&gt;
#ڈی آئی جی جیل خانہ جات ملتان ریجن &lt;ref&gt;https://prisons.punjab.gov.pk/regional_digs_contact_numbers&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹوریٹ زرعی انجینئرنگ ملتان،&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701052204/http://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹوریٹ زرعی میکنائزیشن ریسرچ ادارہ ملتان ،&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701052204/http://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ایڈیشنل آئی جی ڈسپلن جنوبی پنجاب، &lt;ref&gt;https://punjabpolice.gov.pk/PIO_OTHER_UNIT&lt;/ref&gt;

===وفاقی محکمے تے نیم خودمختار ادارے===
#واپڈا (میپکو ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mepco.com.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |archive-date=2021-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211212171629/http://mepco.com.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان پوسٹ (پوسٹ ماسٹر جنرل آفس جنوبی پنجاب سرکل)&lt;ref&gt;https://www.pakpost.gov.pk/contact_us.php#top&lt;/ref&gt;
#پاکستان ٹیلی ویژن، ملتان مرکز&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://ptv.com.pk/Contact |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-24 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220624061259/https://ptv.com.pk/Contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#[[پی ٹی وی نیشنل ملتان]]، &lt;ref&gt;https://youtube.com/@ptvnationalmultan&lt;/ref&gt;
#ریلوے کنسٹرکشن پاکستان (ریجنل آفس ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.railcop-pk.com/reg-offices.htm |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |archive-date=2022-04-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220415221644/http://railcop-pk.com/reg-offices.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#دی انسٹی ٹیوشن آف انجینئرز پاکستان، ملتان سنٹر&lt;ref&gt;http://iepislamabad.org/iep-centres.php&lt;/ref&gt;
#پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس ملتان &lt;ref&gt;https://pec.org.pk/branch_laision_offices.aspx، پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس، شاہ رکن عالم کالونی ملتان &lt;/ref&gt;
#ایف آئی اے، ملتان&lt;ref&gt;https://www.fia.gov.pk/contact&lt;/ref&gt;
#اے ٹی آئی آر، ملتان آفس &lt;ref&gt;https://atir.gov.pk/?page=admin&lt;/ref&gt;
#نیشنل ہائی وے اتھارٹی، جی ایم کنسٹرکشن ، پنجاب ساؤتھ، ملتان &lt;ref&gt;https://nha.gov.pk/contact-us&lt;/ref&gt;
#ساؤدرن پنجاب ایمبرائیڈری انڈسٹریز (پبلک پرائیویٹ پارٹنرشپ)&lt;ref&gt;http://spei.com.pk/&lt;/ref&gt;
#نیشنل ہائی وے اینڈ موٹروے پولیس، ڈی آئی جی سینٹرل 2، ملتان &lt;ref&gt;https://nhmp.pitb.gov.pk/telephone_directory&lt;/ref&gt;
#پوسٹل لائف انشورنس کمپنی لمیٹڈ، ریجنل ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://plic.com.pk/contact |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-10 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220610192654/https://plic.com.pk/contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان ٹیلی کمیونیکیشن اتھارٹی، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;https://www.pta.gov.pk/en/multan&lt;/ref&gt;
#پاکستان کونسل فار ریسرچ ان واٹر ریسورسز، ریجنل آفس بہاولپور&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512093540/https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان سائنس فاونڈیشن، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.psf.gov.pk/contact.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-18 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220618141606/https://psf.gov.pk/contact.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پی ایس کیو سی اے، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان زون&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |archive-date=2022-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517141128/http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹوریٹ آف حج، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512061212/https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#وفاقی شرعی عدالت، جنوبی پنجاب، ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |archive-date=2022-07-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220705222651/https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریجنل نیب ملتان&lt;ref&gt;https://nab.gov.pk/contacts.asp#mul&lt;/ref&gt;
#ایس ایم ای بی ایف سی ساؤتھ پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.smebfcmultan.com/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-27 |archive-date=2022-05-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220520105718/https://www.smebfcmultan.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#نادرا ریجنل ہیڈکوارٹر ملتان&lt;ref&gt;https://www.nadra.gov.pk/operational-management/&lt;/ref&gt;
#دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، بہاولپور تے ملتان&lt;ref&gt;دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، ملتان و بہاولپور بنچ https://advocategeneral.punjab.gov.pk/law_officer&lt;/ref&gt;
#قومی امن کمیٹی برائے بین المذاہب ہم آہنگی، حکومت پاکستان&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/npcpbwp/&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹر ٹریڈ ڈیویلپمنٹ اتھارٹی پاکستان، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://tdap.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-06-03 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-04 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220604150407/https://tdap.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈی جی آڈٹ، جنوبی پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://agp.gov.pk/Jobs |title=Archive copy |access-date=2022-06-07 |archive-date=2022-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220607185507/https://agp.gov.pk/Jobs |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پریس انفارمیشن ڈیپارٹمنٹ، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;http://pid.gov.pk/contact_regional&lt;/ref&gt;
#ڈپٹی جنرل مینیجر پیمرا، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pemra.gov.pk/contact.php |title=Archive copy |access-date=2022-06-15 |archive-date=2022-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220617094824/https://pemra.gov.pk/contact.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریجنل دفتر نیشنل ٹیلی کمیونیکیشن کارپوریشن، ملتان&lt;ref&gt;https://ntc.net.pk/ContactCentral.html&lt;/ref&gt;
#پاکستان ریلوے پولیس ملتان ڈویژن &lt;ref&gt;http://www.pakistanjobsbank.com/Jobs/47667/Pakistan-Railway-Police-Jobs-2017-Constables-ASI-NTS-Application-Form-Download-Latest-New/&lt;/ref&gt;
#پاکستان ریلوے، ڈویزنل سپرنٹنڈنٹ ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.pakrail.gov.pk/ContactUs.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-09-13 |archive-date=2020-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130101320/https://www.pakrail.gov.pk/ContactUs.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان پریس ڈیپارٹمنٹ، ریجنل آفس ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://pid.gov.pk/contact_regional |title=Archive copy |access-date=2022-06-15 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-17 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220617155631/http://pid.gov.pk/contact_regional |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#اسٹیٹ لائف انشورنس کارپوریشن آف پاکستان، ملتان ریجن &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://statelife.com.pk/index.php/contact-item-2/multan-region |title=Archive copy |access-date=2022-10-31 |archive-date=2022-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031062935/https://statelife.com.pk/index.php/contact-item-2/multan-region |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#این ایل سی، ریجنل آفس ملتان
#[[ساؤتھ ائیر]]، ملتان
#ایف ڈبلیو او، ڈیرہ اسماعیل خان
#فوجی فاؤنڈیشن، دفاتر ملتان، میانوالی
#مراکز قومی بچت پاکستان، ملتان، بہاولپور
#اکادمی ادبیات پاکستان، برانچ آفس ملتان، &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pal.gov.pk/directory.aspx |title=Archive copy |access-date=2023-11-19 |archive-date=2023-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231119101912/https://pal.gov.pk/directory.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پولیس ٹریننگ اسکول ملتان، &lt;ref&gt;https://www.punjabpolice.gov.pk/PPOContacts&lt;/ref&gt;

===این جی اوز تے فلاحی، مذہبی تے تحقیقاتی ادارے===
#عالمی مجلس تحفظ ختم نبوت، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://laulak.info/old/MLAULAK/laulak.htm |title=Archive copy |access-date=2022-05-27 |archive-date=2022-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220924001303/http://laulak.info/old/MLAULAK/laulak.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#الخدمت فاونڈیشن ساؤتھ پنجاب&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://alkhidmat.org/contact.html |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |archive-date=2022-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220525003246/https://alkhidmat.org/contact.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#جنوبی پنجاب سنٹر برائے ریسرچ اینڈ ڈیویلپمنٹ ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://spcrd.org/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-27 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-17 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220517215418/http://spcrd.org/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سرائیکی ایریا سٹڈی سنٹر، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://sasc.bzu.edu.pk/website/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-29 |archive-date=2022-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220419042949/https://sasc.bzu.edu.pk/website/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان جرنلسٹ ایسوسی ایشن، جنوبی پنجاب&lt;ref&gt;https://pja.org.pk/south-punjab/&lt;/ref&gt;
#پاکستان یو ایس ایلومنی نیٹ ورک ، جنوبی پنجاب چیپٹر &lt;ref&gt;https://puan.pk/chapters/south-punjab/&lt;/ref&gt;

===بین الاقوامی ادارے تے ملٹی نیشنل کمپنیاں===
*اقوام متحدہ دے وفود برائے سرائیکی وسیب یا جنوبی پنجاب
*یاماہا پاکستان، ملتان آفس&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.yamaha-motor.com.pk/offices/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-25 |تاريخ-الأرشيف=2022-09-25 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220925181944/https://www.yamaha-motor.com.pk/offices/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*سوزوکی جنوبی پنجاب، ملتان &lt;ref&gt;//https://suzukisouthpunjab.com//&lt;/ref&gt;
*خانہ فرہنگ ایران، ملتان

===انتظامی تقسیم===
1.جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ
*[[بہاولپور ڈویژن]]، [[ملتان ڈویژن]] تے [[ڈیرہ غازی خان ڈویژن]] (تیرہاں اضلاع) تے مشتمل وسیب دا علاقہ ایڈیشنل چیف سیکریٹری دے ماتحت بذریعہ سول سیکرٹریٹ زیر انتظام
*ضلع ڈیرہ غازی خان دے ذیلی انتظام دے طور تے کوہ سلیمان دے قبائلی علاقے بذریعہ پولیٹیکل اسسٹنٹ 

2.ضلع میانوالی، بھکر تے ضلع خوشاب دا جزوی علاقہ، کمشنر [[سرڳودھا ڈویژن]] (پنجاب) دے زیر انتظام

3.ضلع ڈیرہ اسماعیل خان تے ٹانک دے ضلعے، صوبہ خیبرپختونخواہ، کمشنر [[ڈیرہ اسماعیل خان ڈویژن]] دے زیر انتظام&lt;ref&gt;تحقیق و ترتیب، اسماعیل بھٹہ&lt;/ref&gt;

==مزید ݙیکھو==
*[[سرائیکی زبان]]
*[[سرائیکستان سول سیکرٹریٹ]]
*[[تاریخ سرائیکستان]]
*[[ملتان]]
*[[سرائیکی]]
*[[سرائیکی لوک]]
*[[سرائیکی اکھاݨ]]
*[[سرائیکی زبان دا نثری ادب]]
*[[سرائیکی ادب]]
*[[سرائیکی میڈیا]]
*[[سرائیکی قومیتی تحریک]]
*[[سرائیک ڳوتھاں]]
*[[سرائیکی شخصیات]]
*[[سرائیکی وسیب]]

==حوالے==</text>
      <sha1>fuwdyddj2640my0a9s3ju4tpx5cn1of</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>سرائیکی دے لہجے</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1645</id>
    <revision>
      <id>72442</id>
      <parentid>72440</parentid>
      <timestamp>2026-09-13T14:20:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sraiki</username>
        <id>12</id>
      </contributor>
      <comment>/* ابھیچڑی سرائیکی */</comment>
      <origin>72442</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1786" sha1="jor3rp0nruqo6rpw10fcwwo34ha7ge0" xml:space="preserve">سرائیکی زبان دا کوئی قابل ذکر لہجہ کائنی۔ ہر علاقے وچ معمولی معمولی فرق ہوندا ہے۔ لیکن ایہ سارے سرائیکی ہی ہن۔

پورے سرائیکستان وچ معیاری سرائیکی زبان الائی ویندی ہے۔ [[ملتان]]، بہاولپور، دیرہ غازی خان، دیرہ اسماعیل خان تے بکھر دا لہجہ ہکو ہے۔ ایں لہجے کوں سرائیکی آہدے ہن۔ انہاں علاقیاں دی زبان وچ کوئی خاص فرق کائنی۔ علاقے دی نسبت نال پراݨے ناں ملتانی، ریاستی، دیروی، تھلی ہَن۔ او ناں ہُݨ متروک ہن۔  ایہ وکھرے لہجے کائنی، صرف وکھرے ناں ہن۔ ٻولݨ تے الاوݨ دا انگ یا انداز ہے۔ ایں سانڳے سرائیکی قوم دا لہجہ وی سرائیکی ہے تے زبان وی سرائیکی ہے۔   &lt;ref&gt;https://sraiki.wordpress.com/2012/01/20/9/&lt;/ref&gt;

== معیاری  سرائیکی ==
[[ملتان]]، بہاولپور، دیرہ غازی خان، دیرہ اسماعیل خان تے لیہ وچ معیاری سرائیکی ہے۔ 

سرائیکی دے ترائے نکے لہجے ایہ ہن۔

=== تھلوچی سرائیکی ===
بکھر میانوالی دے علاقے

=== ابھیچڑی سرائیکی ===
تحصیل  حاصل پور، تحصیل میلسی، تحصیل میاں چنوں تے کبیر آلا وچ ابھیچڑی سرائیکی ہے۔ ایں کوں حاصل پور وچ ریاستی وی آہدے ہن۔ ایہ جٹکی امیز سرائیکی ہے۔

=== لمے دی سرائیکی ===
رحیم یار خان، کچھی دا میدان تے سرو دے علاقے

== حوالے ==</text>
      <sha1>jor3rp0nruqo6rpw10fcwwo34ha7ge0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ماجد صدیقی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2500</id>
    <revision>
      <id>72459</id>
      <parentid>32335</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T09:31:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72459</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8289" sha1="r40smaa6c192tkrwk8qugsn8xe2jvtd" xml:space="preserve">ماجد صدیقی ہک شاعر ہے۔&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://sukhansara.com/category/%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D8%A1/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%AF-%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%DB%8C-%DB%94-%D9%BE%D9%86%D8%AC%D8%A7%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85/%DA%AF%D9%8F%D9%86%DA%AF%DB%92-%D8%AF%DB%8C%D8%A7%DA%BA-%D8%B1%D9%8E%D9%85%D8%B2%D8%A7%DA%BA/ |title=Archive copy |access-date=2017-09-24 |تاريخ-الأرشيف=2019-08-20 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190820094130/https://sukhansara.com/category/%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D8%A1/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%AF-%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%DB%8C-%DB%94-%D9%BE%D9%86%D8%AC%D8%A7%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85/%DA%AF%D9%8F%D9%86%DA%AF%DB%92-%D8%AF%DB%8C%D8%A7%DA%BA-%D8%B1%D9%8E%D9%85%D8%B2%D8%A7%DA%BA/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
== ڄم پل ==
اصل ناں عاشق حسین سیال ہائی۔ پہلی جون ١٩٣٨ کوں نور پور [[ضلع چکوال]] وچ ڄمے۔ پیو دا ناں  محمد خان سیال تے ماء دا ناں اللہ رکھی ہائی، او آپ وی شاعرہ ہن۔

== کتاباں ==

سٹھ کنوں ودھ کتاباں لکھیاں ہن۔&lt;ref&gt;فہرست کتب [https://www.facebook.com/notes/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%AF-%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%DB%8C-maajed-siddiqui/%D9%85%D8%AC%D9%85%D9%88%D8%B9%DB%81-%DB%81%D8%A7%D8%A6%DB%92-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%AF-%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%DB%8C/1027366480615771 &quot;فہرست کتب از ماجد صدیقی&quot;]&lt;/ref&gt;
===اردو غزل===
# آغاز ۔ 1971ء
# ہوا کا تخت ۔ 1978ء
#تمازتیں ۔ 1978ء
#سُخناب ۔ 1984ء
#غزل سرا ۔ 1987ء
#آنگن آنگن رات ۔ 1988ء
#مکر کا جال اور شہر ۔ 2000ء
#سُرخ لبوں کی آگ ۔ 2002ء
#اکھیاں بِیچ الاؤ ۔ 2002ء
#دِل دِل کرب کمان ۔ 2002ء
#شہر پناہ ۔ 2002ء
#ٹوٹتے خمار کے دن ۔ 2015ء
#چاند رات ۔ 2015ء

===اردو نثر===

#جب ہم نے سفرآغازکیا (صورت احوال آنکہ) ۔ خود نوشت ۔ 1981ء
#رُونمائیاں ۔ خاکے ۔ 2003ء
#پُرسانِ حال ۔ اخباری کالم ۔

===اردو نظم===

#شادبادمنزلِ مراد ۔ قومی نظمیں ۔ 1975ء
#سروِ نور ۔ مجموعۂِ نعت ۔ 1977ء
#یہ انسان ۔ 1978ء
#دونیم تیرا بدن ۔ نوحے بنام وامق منیر یاسر ۔ 1981ء
#عورت ایک مقدس ہستی عورت ایک کھلونا ۔ 1988ء
#بنتِ مشرق ۔ 1989ء
#خواب تتلیوں جیسے ۔ 1989ء
#دیوارِ گریہ ۔ کشمیروفلسطین پر نظمیں ۔ 1991ء
#مرقّعِ بقائے وطن ۔ 1993ء
#سانجھ سبھاؤ ۔ 2002ء
#دہرآشوب ۔ 2002ء
#دشتِ انتظار ۔ 2002ء
#ماجد نشان ۔ 2007 ء
#انگناں اُترا چاند ۔ 2008ء
#برسبیل قہقہہ ۔ مزاحیہ شاعری ۔ 2008ء
#قطرے میں دجلہ ۔ اردوبولیاں ۔ 2008ء
#کنگلی زرد خزاں ۔ ہائیکوز ۔ 2008ء

===ٻالاں دی شاعری===

#منّے تُو سچ بولا کر ۔ بچوں کی نظمیں ۔ 1989ء
#منظوم لوری قاعدہ ۔ 1996 ء
#منظوم بچہ کہانیاں ۔ بچوں کی نظمیں ۔ 2003ء

===پنجابی نظم===

#سوُنہاں لیندی اکھ ۔ 1964ء
#وتھاں ناپدے ہتھ ۔ 1963ء
#رتینجناں ۔ 1978ء
#میں کنّے پانی وچ آں ۔ 1978ء
#گنگے دیاں رمزاں (پنجابی زبان میں نثری نظموں کا پہلا مجموعہ) ۔ 1978ء
#ہاسے دا سبھا ۔ 1978ء
#ادھ اسمان ۔ 1983ء
#سچ سہاگ ۔ 1980ء
#اچیچ ۔ 1980ء
#ڈھلدی شام دا رُکھ ۔ 2000ء
#جُھوٹے مائیاں گُڈیاں کِھڈائیاں(بال شاعری تے پہلا منظوم پنجابی قاعدہ) ۔ 2000ء

===پنجابی نثر===

#اگوں دیاں خبراں(کالم) ۔ 1985ء

===تراجم===

#کلامِ شاہ مراد ۔ 1976ء
#دوہڑے شاہ شرفؒ ۔ 1979ء
#دوسرا ورق:ترجمہ کلامِ فخرزمان ۔ 1980ء
#دوآتشہ (ترجمہ پنجابی کلام ِشعرائے جدید) ۔ 1976ء
#رات دی رات (ترجمہ کلامِ فیض) ۔ 1974ء
#پرتاں(ترجمہ کلامِ فراز) ۔ 1979ء
#ترہیائی سدھر(ترجمہ کلامِ میر) ۔ 1982ء
#سُون سنگھار(ترجمہ منتخبہ کلامِ ندیم) ۔ 1982ء

===انگریزی شاعری===

#The Soul of Wit - 1986

===انگریزی تراجم===

#THE FLAVOUR - Selected verses of Faiz Ahmad Faiz - 1986
#THE JUNGLE NIGHT - Rendering of short urdu poems by Khaqan Khawar - 1989
#SELECTED VERSES OF MODERN URDU POETS - 1987
#OUR SWEETESTSONGS - Rendering of own selected verses - 1983
#DRY LEAVES - Rendering of punjabi poems by Safi Safdar - 1984


== نمونہ کلام ==

=== مینڈھا مزاج ===
میں ہزار درد سہن دا عادی ہوواں

پر جدن بی کوئی گٹیا یا ٹھیکری

مینڈھی سطح تے ڈھٹا

ایہہ تے نیئیں ہونا

جے مینڈھے مکھ تے کوئی لہرائی نہ اُٹھے

کیوں جے مینڈھا مزاج تے پانی دا مزاج اے۔

=== مینڈھی زبان چلدی ائی رہنی ایں ===
مینڈھے درو دے گاؤن بڑے ملے نیں

تسی اکھیندے او

میں چپ کرونجاں

مینڈھی زبان تے قبر دی کھٹا لی وچ بی

چلدی ائی رہنی ایں

کیوں جے میں

اوہ کجھ آپنی اکھیں ڈٹھا اے

اجیہڑا باوے آدم دے سفر توں

مینڈھے آپنے سفر تک

میں اُتے ورتیا اے۔

=== کل کیہ ہوسی ===
اَج عید سنیہڑا آیا اے

سدھراں بیٹھی بن بنھیرے تے

پئی گتکدی آں تے جھکدی آں

پئی کدی آں کل کیہ ہوسی

اکھیاں ہسن تے دل روسی

میں دُکھاں ساڑے مُکھڑے تے

کل پَوڈر سُرخی مَل بہساں

تے ہسدیاں رسدیاں سکھیاں وَچ

ہتھ مہندی لاکے رَل بہساں

اوہ ہسییاں تے میں ہس پیساں

اوہ نسیاں تے میں نس پیساں

اوہ… ہرنیاں وانگوں ترٹھسن تے

میں نپ جیڑے دی چُوکے نُوں

سدھراں دی سُکی بھُوکے نُوں

دنداں دے ہیٹھ دِبَا لیساں

چیڑے نوں کلاَوا پالیساں

دُکھاں دے ہڑ وی شوکر وَچ

ونگاں بُندے چھنکا لیساں

تے ایس بھلاوے سکھیاں نوں

کھیڈاں دے لالچ لالیساں

پر ایہہ تے عید دہاڑا اے

ریجھاں سدھراں دا ہاڑا اے

کجلے مہندی دا موسم ایں

الہڑاں دا پیار اکھارا اے

ایہہ رُت اے بارسنگھا راں دِی

گیتاں ناچاں چھنکاراں دی

دِلاں دے قول اِقراراں دی

تے پینگاں دیاں جُھلاراں دی

منیاں۔ب سکھیاں وِچ رل بہساں

اوہ ہسیاں تے میں ہس پیساں

اوہ نسیاں تے میں نس پیساں

پر کد تیکن انج ہو سکسی؟

سکھیاں ہسیاں۔ سکھیاں نسیاں

تے پِچھے پَھے ہساں میں

پینگاں ص تے چڑھ کے ہتھاں نُوں

رسے دے حوالے وی کرساں

تے جھوٹا لیندیاں دنداں وِچ

چیڑے دیاں چُوکاں وی پھڑساں

ہائے کیہ کرساں؟

پینگاں دے تیز جھلارے تُوں

سدھراں دے نظر اشارے وں

مینوں چیڑا پھڑنا بھُل ویسی

چیڑے دا کلاوا ہٹیا تے

ایس زخمے دا منہ پھٹیا تے

شہرت چ نک دی تریلی توں

ایہہ پوڈر سُرخی گُھل ویسی

تے بھیت دِلے دا کھل ویسی

مینوں چیڑا پھڑنا بھُل ویسی

ہائے کیوں میں جھلی ہوئی اں

کس کارن ایہہ گل گھِن بیٹھی تے

بھل گی کٹوی بھانی نُوں

کیہہ ہویا سُگھڑ سیانی نُوں

چھڈاں ایہہ جھلیاں گلاں ہن

چُلھے ویہڑے ول چلاں ہُن

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:شاعر]]
[[ونکی:ادیب]]
[[ونکی:مصنف]]</text>
      <sha1>r40smaa6c192tkrwk8qugsn8xe2jvtd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ملتان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2642</id>
    <revision>
      <id>72461</id>
      <parentid>71585</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T10:23:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72461</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29529" sha1="hgeeuovhzro8pq2m0ho162jg7xk82gc" xml:space="preserve">{| cellpadding=&quot;5&quot; cellspacing=0 style=&quot;border: 1px solid #cccccc; float: left; clear: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 0.5em; background: #fcfcfc; width: 305px&quot;
| style=&quot;background:#FFFF00&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;130px&quot; colspan=2 |'''&lt;span style=&quot;font-size:large;&quot;&gt; ملتان 
मुल्तान ,
MULTAN&lt;/span&gt;'''
|-
|-style=&quot;margin:0;background:#ccccff&quot;;width:100%&quot; align=&quot;center&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;border-bottom: 2px solid #D3D3D3;&quot; |  
[[فائل:MultanMontage.jpg|thumb|Multan]]
[[فائل:Saraiki.svg|thumb| Saraiki]]
|-|- align=&quot;center&quot;
|-
| '''حیثیت''': ||  میٹروپولیٹین سٹی، انتظامی مرکز سرائیکی وسیب بذریعہ وسیب سول سیکرٹریٹ، [[سٹی ڈسٹرکٹ]] 
|-
| '''ہمسایہ شہر''': ||  [[بہاولپور]]، [[ڈیرہ غازی خان]]، [[مظفر ڳڑھ]]
|-
| '''مقامی تے اکثریتی زبان''': ||  [[سرائیکی]]
|-
| '''اقلیتی زباناں''': || [[پنجابی]]، [[میواتی]]، [[ہریاݨوی]]، [[اردو]]، [[ڄٹکی]]
|-
| '''آبادی''': ||  2,215,381 نفوس بمطابق 2023ء دی مردم شماری 
|-
| '''رقبہ''': ||  560 مربع کلومیٹر
|-
| '''[[سرکاری ٹی وی چینل]]''': ||  [[پی ٹی وی نیشنل ملتان]]
|-
| '''ریڈیو اسٹیشن''': ||  ریڈیو پاکستان ملتان 
|-
|'''ماتحت ڈویژن''' : || بہاولپور، ملتان، ڈیرہ غازی خان
|-
|'''سرکاری ویب سائٹ'''||[https://www.facebook.com/ACSSouthPunjab?mibextid=JRoKGi]، ایڈیشنل چیف سیکریٹری جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ 
|}

ملتان پاکستان دا چھیواں تے سرائیکی وسیب یا سنٹرل پاکستان دا پہلا وݙا شہر تے خطے دا سیاسی، ثقافتی تے صنعتی و تجارتی تے انتظامی مرکز اے۔ اتھوں دی مقامی تے اکثریتی زبان سرائیکی اے۔ 2005ء اچ اینکوں سٹی ڈسٹرکٹ دا درجہ ݙے کے ایندے چھی ذیلی انتظامی ٹاؤنز تشکیل ݙتے ڳئے جنہاں اچ [[ٻوسݨ ٹاؤن]]، [[شاہ رکن عالم ٹاؤن]]، [[شیر شاہ ٹاؤن]]، [[ممتاز آباد ٹاؤن]]، [[شجاع آباد]] تے [[جلالپور پیروالہ]] شامل ہن۔ ایں طرح ملتان شہر دی حدود اچ کراچی تے لہور تے ٻئے وݙے شہراں دی طرح سارا ضلع شامل تھی ڳیا۔

==ملتان دی تاریخ==

کہیں زمانے اچ [[راوی]] دا دریا ملتان دے پراݨے قلعے دے نال وہندا ہا، تے اینکوں ہک دریائی بندرگاہ دی حیثیت حاصل ہائی ، ٻیڑیں ( کشتیوں) دے ذریعے صرف سکھر بھکر ہی نئی، بلکہ منصورہ ، عراق ، ایران ، مصر ، کا بل،  دلی (دہلی) تے حیدرآباد دکن تک دی تجارت ہوندی ہئی، ایں واسطے ملتان  کوں دنیا  دے بہوں وݙے علمی،  تجارتی تے مذہبی مرکز دی حیثیت حاصل تھئی،  تے صرف ہندوستان ہی نہی بلکہ پوری دنیا اچ ملتان دی شہرت ہای ۔قلعہ ملتان دی قدامت بارے آکھیا ویندے ،  کہ اے پنج ہزار سال پرانا ھ،  لیکن ہو سگدے،  کہ اے ہنیں تو وی زیادہ پراݨا ہووے  ،ایں ڳال تے پر سارے مورخین دا اتفاق ھ، کہ ملتان تے قلعہ ملتان دا وجود قبل از تاریخ دیو مالائی دور کنوں وی پہلے دا ھ ، افسوس دا مقام اے ھ۔ ، جو حملہ آوراں نے ہمیشہ ایں قلعے کوں نشانہ بنڑا تے اینکوں فتح کرݨ توں بعد خوب لُٹ مار کریندے رہ ڳئے،  پر اینکوں بحال کرݨ دا کہیں نا سوچیا، 1200قبل مسیح &quot; دارا &quot; نے اینکوں تباہ کیتا ، 325 قبل مسیح سکندر اعظم نے ایندے اُتے چڑھائی کیتی،  ولا عرب ، افغان ، سکھ تے انگریزاں حملہ آوراں قدیم قلعہ ملتان کوں برباد کرݨ اچ کوئی کسر نہ چھوڑی ، ہنڑ فرزندان  ملتان تے سرائیکی وسیب دے سارے واسیاں دا فرض ھ،  کہ او اپنڑی پراݨی کوتاہیں تے غور کرِن ، تے اپنڑے وسیب دے نال تھیونڑوالی پنج ہزار سالہ زیادتیاں دی تلافی کرݨ، تے اپنڑے فخر (عظمت رفتہ) کوں سنڄانڑن. 

ملتان [[سرائیکی]] وسوں دا ہک پراݨا شھرھےـ پراݨے ویلےکنوں ھی اےانج صوبہ ھےـانگریزاں اینکوں [[پنجاب]] ءچ رلاݙتےـ ایں وی دنیاءچ اٹھ کروڑکنوں ودھ سرائیکی ہن

[[فائل:مغلیہ دور وچ ہندوستانی صوبے.jpg|thumb|مغل دور وچ صوبہ ملتان (سرائیکستان)]]
[[فائل:سرائیکستان.jpg|thumb|سرائیکستان]]

ملتان پاکستان دا ہک شہر اے۔ ایتھے 1,423,919 وسدے ہن۔ اے [[ضلع ملتان]] دا گڑھ وی اے۔ ملتاں [[دریاۓ چناب]] دے کنڈے تھلویں پنجاب وچ اے- اے پاکستان دے پرانے شہراں اچوں اے۔تاریخ اساکوں ݙسیندی ھ، کہ ملتان(کوٹ مولتان ، مولتان) ہک شہر ہی نی، بلکہ ہک تہذیب تے ہک سلطنت دا ناں وی ھ ۔ 372ہجری کتاب ’’حدود العالم بن المشرق الی المغرب‘’ وچ ملتان دی حدود دے بارے لکھیا ھ، کہ قنوج دے راجہ تے امیر ملتان دی سرحدیں جالندھر تک ہوندیاں ہن،’’ سیر المتاخرین‘‘ وچ اقلیم ملتان دی حدود ایں طرح بیان کیتی ڳئی ھ ، کہ ملتان اول، دوم تے سوم اقالیم کنوں زیادہ وݙا (فراخ) ہا، کیونکہ ٹھٹھہ ایں صوبے تے ودھیا( زیادہ) ہا، فیروز پور کنوں سیوستان تک چار سو ترہی(٤٣٠) کوس لمبا تے چتوڑ کنوں جیسلمیر تیئں ہک سو اٹھ (١٠٨)کوس چوڑا ہا، ݙوجھے پاسوں طول کیچ تے مکران تک چھ سو سٹھ (٦٦٠)کوس ہا، ا یندے پوواد ﴿مشرق﴾ رویہ سرکار سرہند تک ہا،اُبھی ( شمالی) دریائے شور اچ، تے لمی(جنوبی)صوبہ اجمیر تک ھ، تے پچادھ﴿مغرب﴾ اچ کیچ تےمکران ہا ۔ ابوالفضل نے اپنڑی مشہور عالم کتاب &quot;آئین اکبری &quot; اچ صوبے ملتان دی حدود اے بیان کیتی ہن ، صوبے ملتان دے نال ٹھٹھہ دے الحاق کنوں پہلے اے صوبہ فیروز پور کنوں سیوستان تک ۶۲۴کروہ ھا ، چوڑائی اچ &quot; کھت پور&quot; کنوں جیسلمیر تک۶۲۱ کروہ ھا، ٹھٹھہ دے الحاق دے بعد اے صوبہ &quot;کیچ&quot; تے &quot;مکران&quot; تک وسیع تھی گیا ، ایندا اے فاصلہ ۰۶۶ کروہ ھا. 

[[فائل:Multan Old Map.jpg|thumb|ملتان دا قدیم نقشہ]]

پوواد (مشرق ) اچ ایندی سرحداں سرہند سرکار نال، ابھے پاسوں (شمالی) پشاور نال ، لمے پاسوں(جنوب )اجمیر دے صوبے نال، تے پچادھ الے پاسوں ( مغرب) کیچ مکران نال ملدیاں ہن۔ کیچ تے مکران پہلے صوبہ سندھ اچ شامل ہن، ملتان دے صوبے اچ تراے سرکاریں ﴿ملتان خاص، دیپال پور تے بھکر﴾ ہن، تے کل اٹھاسی پراگنے ﴿ضلعے ﴾ ہن۔ ملتان دی وسعت تے عظمت تے تاریخ اج وی ناز( رشک )کریندی ھ ، ملتان دی قدامت دے ہم پلہ دنیا اچ شاید ہی کوئی شہر ہووے ۔پاکستان اچ جیہڑے شہراں کوں مصنوعی طریقے نال ملتان کنوں کئی گنا وݙے شہر بنڑائے ڳن ، آج کنوں چند سو سال پہلے اے ملتان دی مضافاتی وستیاں ہن، ایں ڳال دی شہادت حضرت داتا گنج بخش(رح) نے اپنڑی کتاب ’’کشف المجوب‘‘ اچ ’’لاہور یکے از مضافاتِ ملتان‘‘ ݙے ݙتی ھ ۔

ملتان دے حوالے نال فارسی دا شعر
&lt;div style='text-align: center;'&gt;
چہار چیزاز تحفہ ملتان است
&lt;/div&gt;
&lt;div style='text-align: center;'&gt;
گردو گرما گداوگورستان است
&lt;/div&gt;
گرد دا مطلب ہے کہ اتھاں اندھاریاں ٻہوں آندیاں ہن ۔ گرما دا مطلب ہے کہ گرمی ٻہوں ہونفی ہے ، گدا &lt;ref&gt;گدا &quot;گدا دا مطلب ہے پنݨ والا، مگر اتھاں پنݨ والے اللہ توں منگدن،  انساناں توں نی&quot;&lt;/ref&gt; دا مطلب ہے کہ اتھاں اللہ والے بہت لوگ ہن تے گورستان دا مطلب ہے کہ اتھاں قبرستان بہت ہن۔ گرمی دے حوالے نال ’’گرمے‘‘ دی ڳالھ کوں چھوڑ کے محققین کوں اس ڳالھ تے غور کرنا چاہیدا اے کہ دنیا دی امیر کبیر شہر ، دنیا دی بہت وݙی تہذیب ، ݙوجھا سب توں پراݨا قدیم شہر تے دنیا دی عظیم سلطنت کوں گورستان وچ کس نے تبدیل کیتا ؟

ملتان بول ملاستہان توں بݨیا اے جیڑا سورج دیوتا دا ایتھے اک وڈا مندر ہائی۔ یونانی [[سکندر]] وی ایتھے آیا ہائی۔664 چ اموی خلیفہ  معاویہ دا جرنیل مہلب بن ابی صفراہ ایتھے آیا ہائی۔ پر اسلامی دنیا نال گوڑا جوڑ اموی خلیفہ ولید بن عبدالملک دے ویلے ہویا جݙاں [[بنو امیہ]] دی فوج اودے جرنیل [[محمد بن قاسم]] نال ملتان آئی تے ملتان پکا اسلامی دنیا نال جڑ گیا. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.citymultan.com/history.html |title=Archive copy |access-date=2018-07-10 |archive-date=2018-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180701133530/http://www.citymultan.com/history.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ملتان تے عرباں نے پہلی صدی ہجری وچ قبضہ کر گھدا ہڑی تے اے اس وقت تک خلافت دے زیر اثر ریہا جݙݨ تک مرکزی حکومت مضبوط رہی۔ مگر خلافت عباسیہ دی کمزوری نال دور دراز دے علاقے خود مختار تھی گئے، تے ایں وجہ نال ملتان دا صوبہ (موجودہ خطہ سرائیکستان) وی خود مختار تھی گیا۔ اے اگرچہ ابتدا وچ منصورہ دے ماتحت ریہا، مگر تریجھی صدی ہجری دے وسط وچ ملتان، سندھ توں علحیدہ تھی تھی کے ہک خود مختار ریاست بݨ گیا۔ اتھوں دے اوں وقت دے مورخین تے جغرافیہ داناں دے بیانات توں معلوم تھیندا ہے کہ ملتان وچ سامہ بن لوی کی حکومت ہئی جیہڑا قریشی نسل تے سنی ہئی تے عباسی خلفاء دا خطبہ پڑھدے ہن.

ایں دور دے بعد بشاری مقدسی ملتان آیا ہئی۔ اس دا بیان ہے کہ ملتان دے لوگ اسماعیلی شیعہ ہن تے اذان وچ ’حی علی خیر العمل‘ پڑھدن تے اقامت وچ ݙو دفعہ تکبیراں آکھدن ۔ خطبے وچ فاطمی اسماعیلی مستعلی خلیفہ دا ناں گھدا ویندا ہے تے اس دے حکم نال ہی پورے خطے دے انتظامات چلائے ویندن تے اتھوں برابر تحائف ملتان بھیجے ویندے ہن۔

اسماعیلیاں دے کئی شاخاں ہن۔ انہاں وچ قرامطہ، دروزی تے نزاریہ (باطنیہ یا ملاحدہ) اہم فرقے ہن۔ انہاں وچ صرف صدارت یا امامت دا فرق ہے، ورنہ عقائد دے لحاظ نال اے متفق ہن۔ چونکہ قرامطہ دولت اسمٰعیلہ دے آغاز توں پنجاہ سال پہلے ظاہر تھئے، اس واسطے بعض لوگاں دا خیال ہے کہ قرامطہ توں اسمٰعیلی نکلے ہن۔ جب کہ باطنیہ یا ملاحدہ پنجویں صدی دے ݙوجھے نصف حصہ وچ ظاہر تھئے ہن۔ ایہا وجہ ہے کہ مورخین کوں ملتان دے اسمٰعلیاں دے بارے وچ شبہ تھیا ہے۔ اس شبہے دی وجہ نال کہیں نے انہاں کوں قرامطہ تے کہیں نے ملاحدہ لکھ ݙتا ہے۔ساݙے ایں موقف دی تائید بشاری مقدسی دے بیان توں تھیندی ہے کہ جیہڑا پہلے درج کیتا گیا ہے۔ تے آگوں مزید تفصیل آسی ۔ اس واسطے اساں انہاں کوں اسمعیلی لکھا ہے۔

اسماعیلیاں دے مطابق امام محمد بن اسمٰعیل دے بعد دے ترئے ائمہ عبد اللہ، احمد تے حسین تھئے۔ اے تریہے بہت پوشیدہ زندگی بسر کریندے ہن۔ انہاں دے خاص نقیباں دے سوا کہیں کوں انہاں دا پتہ نہ ہئی۔ انہاں دے ناواں وچ وی اختلاف ہے۔ انہاں دے دور وچ ملتان تے سندھ وچ اسمٰعیلی داعیاں دی آمد دا سلسلہ شروع تھی گیا ہئی۔ آخری مستور امام حسین بن احمد بن محمد بن اسمعیل بن جعفر بن صادق نے ابو القاسم بن فرح کوں یمن وچ داعی بݨا کے بھیجا۔ اس سندھ تے ملتان وچ ہثیم کوں داعی بݨا کے بھیجا۔ اس طرح ملتان تے سندھ وچ 72ھ وچ اسمٰعیلی دعوت دی ابتدا تھی گئی ہئی۔ اس دے بعد وی داعی اتھاں آندے ریہے تے انہاں نے مقامی باشندیاں کوں تبلیغ دے ذریعے اسماعیلی بݨا گھدا۔

===بحیثیت دارالحکومت سوویڑھا سلطنت===
===بحیثیت دارالحکومت امارت ملتان===
===بحیثیت دارالحکومت صوبہ ملتان===
===سقوط ملتان دے بعد بحیثیت ڈویژنل صدر مقام ڈویژن===
'''ملتان ڈویژن''' [[پاکستان]] دے صوبہ [[پنجاب، پاکستان|پنجاب]] دی ہک انتظامی تقسیم ہئی۔ 2000ء دی حکومتی اصلاحات دے نتیجے وچ اس تریجھے درجے دی تقسیم کوں ختم کر ݙتا گیا۔ [[2008ء]] دے عام انتخابات دے بعد [[پنجاب، پاکستان|پنجاب]] نے اس دے آٹھ ڈویژناں کوں بحال کر ݙتا۔

تاریخی طور تے ملتان ڈویژن دراصل [[برطانوی ہند]] دے [[صوبہ پنجاب (برطانوی ہند)|صوبہ پنجاب]] دا ہک انتظامی ڈویژن ہئی۔
[[دریائے ستلج]] اینکوں [[بہاولپور]] توں جدا کریندا ہئی جبکہ جنوب مشرق وچ [[دریائے سندھ]] جزوی طور تے اس ڈویژن وچ وڳدا ہئی تے مغرب دے نال اس دی سرحد بݨیدا ہئی۔ ایہ پنج اضلاع تے مشتمل ہئی.  &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://dsal.uchicago.edu/reference/gazetteer/pager.html?objectid=DS405.1.I34_V18_028.gif |title=Multan Division - Imperial Gazetteer of India, v. 18, p. 22. |access-date=2021-10-17 |تاريخ-الأرشيف=2022-01-22 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220122030759/http://dsal.uchicago.edu/reference/gazetteer/pager.html?objectid=DS405.1.I34_V18_028.gif |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

===بحالی حیثیت بطور انتظامی مرکز سرائیکی وسیب===
یکم جولائی 2020ء کوں ملتان شہر اچ سول بیوروکریسی تے پولیس بیوروکریسی دے انتظامی سیکرٹریٹ دا قیام عمل اچ آیا جیندے زیر انتظام سرائیکی وسیب دے 13 اضلاع ہن۔ 30 جون 2020ء کوں جناب زاہد اختر زمان دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل چیف سیکریٹری تے جناب انعام غنی دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل انسپیکٹر جنرل دے کیتی ڳئی۔ وزیراعلٰی پنجاب سردار عثمان احمد خان بزدار ہوراں نے انہاں ݙوہاں انتظامی سربراہان نال خصوصی ملاقات اچ نیک تمناواں دے بعد سرائیکی خطے دے معاملات تے مسائل بارے تبادلہ خیال کیتا۔ انہاں ݙوہاں سربراہان نے ݙو جولائی 2020ء کوں سرائیکستان دے انتظامی سیکرٹریٹ (سرکاری ناں جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ) کیتے باقاعدہ طور تے اپݨے ذمہ داریاں سنبھال گھدے۔ اے سول سیکرٹریٹ سرائیکستان دے ترئے ڈویژناں (ملتان، بہاولپور تے ڈیرہ غازی خان) دے تیرہاں ضلعیاں دا انتظام چلیندے۔ ایں طرح ملتان دی قدیم تاریخی تے مرکزی حیثیت بحال تھئی۔

== مشہور حکمران ==

* چندرگپت موریا،

* شنگ کوشان،

* یونانی باختری

* سفیدہُن، مہرا کولا ٥٢٠ء توں ٥٣٠ ء

* ٦١٠ء کنوں ٦٢٦ء تائیں ملتان تے ساسانیاں دا قبضہ ریہا تے  نوشیرواں دے پوترے خسرو پرویز نے ملتان وچ  سونے تے چاندی دے سکے ڈھالے۔ ٦٦٨ء  وچ  راجا چچ  حملہ کیتا تے اتھوں دا حاکم بݨا مگر راجا چچ دے حملے  توں پہلے اتھاں ہک چینی سیاح ’ہیون سانگ‘ آیا۔ اُوندا سفرنامہ ہند، سندھ دی تاریخ کیتے کہیں خزانے  کنوں گھٹ کائنی۔

* صوبہ ہند (ساسانی) ٢٦٢ء توں ٤٨٤ء
* ٤٨٥ء کنوں ـــ ٦٦٢ء رائے خاندان
* رائے ݙیوا جی ٤٨٩ءتوں ۔۔۔۔
* رائے سہسی ݙو ۔۔۔۔ توں  ٦٣٢ء
* راجہ چچ  ٦٣١ء توں ٦٧١ ء
* راجہ چندر ٦٧١ء توں ٦٧٩ء
* راجہ داہر ٦٩٥ء توں ٧١٢ ء

* ٧١٢ء ــــ ٧٥٠ ء عرب
* ٨٥٥ء __ ١٠١٠ء [[امارت ملتان]]

* ١٠٢٦ء ـــ     ١٣٥١      سومرہ خاندان

* ١٤٤٥ ـــ ١٥٢٤ء لنگاہ خاندان

* ١٥٢٤ ـــ ١٧٣٩ مغل دور

* ١٧٥٠ ــ احمد شاہ ابدالی نے ملتان وچ آپݨاں ہندو گورنر صوبے دار ملک بان٘وری لایا۔

* ١٧٥٧ کنوں ـــ١٧٥٨ مرہٹیاں صرف ہک سال

* ١٧٥٨ ــکنوں ١٨١٨ ابدالی خاندان

*١٨١٨ ـــ کنوں١٨٤٩ سکھ سلطنت (باوی جنوری اٹھارھاں سو انجاہ)

١٨٤٩ کنوں ــ ١٩٤٧ برطانوی راج
==ملتان دے تاریخی، علمی، روحانی تے ثقافتی مقامات==
قلعہ کہنہ قاسم باغ ملتان، باغ لانگے خان عوامی لائبریری ملتان، جناح پارک ملتان، مزار شاہ یوسف گردیز ملتان، مزار حضرت بہاؤالدین زکریا ملتان، مزار شاہ شمس سبزواری ملتان، مزار حضرت شاہ رکن عالم ملتان، عیدگاہ ملتان، مزار نواب مظفر خان سدوزئی احاطہ حضرت بہاؤالدین زکریا ملتانی، ملتان میوزیم، [[ملتان ٹی ہاؤس]]، شاہ شمس پارک ملتان، گیریژن لائبریری

==ملتان اچ قائم علاقائی تے انتظامی مراکز تے سرکاری دفاتر==
[[سرائیکستان سول سیکرٹریٹ]]، واپڈا (میپکو ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mepco.com.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |archive-date=2021-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211212171629/http://mepco.com.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، پاکستان پوسٹ (پوسٹ ماسٹر جنرل آفس جنوبی پنجاب سرکل)&lt;ref&gt;https://www.pakpost.gov.pk/contact_us.php#top&lt;/ref&gt;، پاکستان ٹیلی ویژن، ملتان مرکز&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://ptv.com.pk/Contact |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-24 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220624061259/https://ptv.com.pk/Contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، [[پی ٹی وی نیشنل ملتان]]، &lt;ref&gt;https://youtube.com/@ptvnationalmultan&lt;/ref&gt;، ریلوے کنسٹرکشن پاکستان (ریجنل آفس ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.railcop-pk.com/reg-offices.htm |title=Archive copy |access-date=2022-05-13 |archive-date=2022-04-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220415221644/http://railcop-pk.com/reg-offices.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، دی انسٹی ٹیوشن آف انجینئرز پاکستان، ملتان سنٹر&lt;ref&gt;http://iepislamabad.org/iep-centres.php&lt;/ref&gt;، پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس ملتان &lt;ref&gt;https://pec.org.pk/branch_laision_offices.aspx، پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس، شاہ رکن عالم کالونی ملتان &lt;/ref&gt;، ایف آئی اے، ملتان&lt;ref&gt;https://www.fia.gov.pk/contact&lt;/ref&gt;، اے ٹی آئی آر، ملتان آفس &lt;ref&gt;https://atir.gov.pk/?page=admin&lt;/ref&gt;، نیشنل ہائی وے اتھارٹی، جی ایم کنسٹرکشن ، پنجاب ساؤتھ، ملتان &lt;ref&gt;https://nha.gov.pk/contact-us&lt;/ref&gt;، ساؤدرن پنجاب ایمبرائیڈری انڈسٹریز (پبلک پرائیویٹ پارٹنرشپ)&lt;ref&gt;http://spei.com.pk/&lt;/ref&gt;، نیشنل ہائی وے اینڈ موٹروے پولیس، ڈی آئی جی سینٹرل 2، ملتان &lt;ref&gt;https://nhmp.pitb.gov.pk/telephone_directory&lt;/ref&gt;، پوسٹل لائف انشورنس کمپنی لمیٹڈ، ریجنل ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://plic.com.pk/contact |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-10 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220610192654/https://plic.com.pk/contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
، پاکستان ٹیلی کمیونیکیشن اتھارٹی، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;https://www.pta.gov.pk/en/multan&lt;/ref&gt;، پاکستان کونسل فار ریسرچ ان واٹر ریسورسز، ریجنل آفس بہاولپور&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512093540/https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، پاکستان سائنس فاونڈیشن، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.psf.gov.pk/contact.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-18 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220618141606/https://psf.gov.pk/contact.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، پی ایس کیو سی اے، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان زون&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |archive-date=2022-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517141128/http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، ڈائریکٹوریٹ آف حج، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512061212/https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، وفاقی شرعی عدالت، جنوبی پنجاب، ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |title=Archive copy |access-date=2022-05-14 |archive-date=2022-07-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220705222651/https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، ریجنل نیب ملتان&lt;ref&gt;https://nab.gov.pk/contacts.asp#mul&lt;/ref&gt;، ایس ایم ای بی ایف سی ساؤتھ پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.smebfcmultan.com/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-27 |archive-date=2022-05-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220520105718/https://www.smebfcmultan.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، نادرا ریجنل ہیڈکوارٹر ملتان&lt;ref&gt;https://www.nadra.gov.pk/operational-management/&lt;/ref&gt;، دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، بہاولپور تے ملتان&lt;ref&gt;دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، ملتان و بہاولپور بنچ https://advocategeneral.punjab.gov.pk/law_officer&lt;/ref&gt;، قومی امن کمیٹی برائے بین المذاہب ہم آہنگی، حکومت پاکستان&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/npcpbwp/&lt;/ref&gt;، ڈائریکٹر ٹریڈ ڈیویلپمنٹ اتھارٹی پاکستان، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://tdap.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2026-04-25 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-04 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220604150407/https://tdap.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، ڈی جی آڈٹ، جنوبی پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://agp.gov.pk/Jobs |title=Archive copy |access-date=2022-06-07 |archive-date=2022-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220607185507/https://agp.gov.pk/Jobs |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، پریس انفارمیشن ڈیپارٹمنٹ، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;http://pid.gov.pk/contact_regional&lt;/ref&gt;، ڈپٹی جنرل مینیجر پیمرا، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pemra.gov.pk/contact.php |title=Archive copy |access-date=2022-06-15 |archive-date=2022-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220617094824/https://pemra.gov.pk/contact.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، ریجنل دفتر نیشنل ٹیلی کمیونیکیشن کارپوریشن، ملتان&lt;ref&gt;https://ntc.net.pk/ContactCentral.html&lt;/ref&gt;، پاکستان ریلوے پولیس ملتان ڈویژن &lt;ref&gt;http://www.pakistanjobsbank.com/Jobs/47667/Pakistan-Railway-Police-Jobs-2017-Constables-ASI-NTS-Application-Form-Download-Latest-New/&lt;/ref&gt;، پاکستان ریلوے، ڈویزنل سپرنٹنڈنٹ ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.pakrail.gov.pk/ContactUs.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-09-13 |archive-date=2020-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130101320/https://www.pakrail.gov.pk/ContactUs.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، پاکستان پریس ڈیپارٹمنٹ، ریجنل آفس ملتان &lt;ref&gt;http://pid.gov.pk/contact_regional&lt;/ref&gt;، اسٹیٹ لائف انشورنس کارپوریشن آف پاکستان، ملتان ریجن &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://statelife.com.pk/index.php/contact-item-2/multan-region |title=Archive copy |access-date=2022-10-31 |archive-date=2022-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031062935/https://statelife.com.pk/index.php/contact-item-2/multan-region |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، این ایل سی، ریجنل آفس ملتان
،[[ساؤتھ ائیر]]، ملتان، ایف ڈبلیو او، ڈیرہ اسماعیل خان، فوجی فاؤنڈیشن، دفاتر ملتان، میانوالی، مراکز قومی بچت پاکستان، ملتان، بہاولپور
،اکادمی ادبیات پاکستان، برانچ آفس ملتان، &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pal.gov.pk/directory.aspx |title=Archive copy |access-date=2023-11-19 |archive-date=2023-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231119101912/https://pal.gov.pk/directory.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;، پولیس ٹریننگ اسکول ملتان، &lt;ref&gt;https://www.punjabpolice.gov.pk/PPOContacts&lt;/ref&gt;، دفتر ایڈیشنل آئی جی پولیس سرائیکی وسیب ملتان

==مزید ݙیکھو==
*[[سرائیکی زبان]]
*[[سرائیکی ذاتاں]]
*[[سرائیکی النسل قبائل]]
*[[سرائیکستان سول سیکرٹریٹ]]
*[[سرائیکستان دے ضلعے]]
*[[ریاست بہاولپور]]
*[[صوبہ ملتان]]
*[[امارت ملتان]]

==ٻاہرلے جوڑ==
*[https://web.archive.org/web/20211026115642/https://hamaramultan.com/ ہمارا ملتان ویب سائٹ] 
*[https://web.archive.org/web/20110304003135/http://www.multan.gov.pk/ ملتان ضلعی حکومت دی ویب سائٹ]
*[https://web.archive.org/web/20210515085842/http://italyformultan.org/ اٹلی فار ملتان]
*[https://web.archive.org/web/20211218162522/http://multanimatrimonial.com/ بھارت دی ملتانی سرائیکی برادری دی ہک ویب سائٹ]
*[http://www.pbcmultan.listen2myradio.com ملتان ریڈیو]

==حوالے==</text>
      <sha1>hgeeuovhzro8pq2m0ho162jg7xk82gc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>سرائیکستان سول سیکرٹریٹ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4250</id>
    <revision>
      <id>72448</id>
      <parentid>66729</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T05:28:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72448</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15065" sha1="d07za8jec0w7gtl2osi6tdae8fwipy5" xml:space="preserve">{| cellpadding=&quot;5&quot; cellspacing=0 style=&quot;border: 1px solid #cccccc; float: left; clear: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 0.5em; background: #fcfcfc; width: 305px&quot;
| style=&quot;background:#FFFF00&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;130px&quot; colspan=2 |'''&lt;span style=&quot;font-size:large;&quot;&gt;سرائیکستان سول سیکرٹریٹ&lt;/span&gt;'''
|-
|-style=&quot;margin:0;background:#ccccff&quot;;width:100%&quot; align=&quot;center&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- align=&quot;center&quot;
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;border-bottom: 2px solid #D3D3D3;&quot; | [[فائل:Saraikistan map.png|thumb|سرائیکستان دے ضلعے جیہڑے سیکرٹریٹ دے زیرانتظام ہن]]
|-|- align=&quot;center&quot;
|-
| '''مرکز''': || [[ملتان]]
|-
| '''زیرانتظام علاقے دی آبادی''': ||  34,743,590 (بمطابق 2017ء)
|-
|-
| '''زیر انتظام علاقے دا رقبہ''': ||  102,301 مربع [[کلومیٹر]]
|-
|-
| '''آغاز''': ||  یکم [[جولائی]] 2020ء
|-
|-
| '''حکومتی سربراہ''': ||  [[فواد ہاشم ربانی]]، [[ایڈیشنل چیف سیکریٹری، سرائیکستان]]
|-
|-
| '''[[ایڈیشنل آئی جی پولیس، سرائیکی وسیب]]''': ||  [[محمد کامران خان]]
|-
|-
| '''سرکاری حیثیت''': ||  انتظامی [[سول سیکرٹریٹ]]
|-
|'''زیر انتظام علاقہ''' : || بہاولپور، ملتان تے ڈیرہ غازی خان ڈویژن (سرائیکی وسیب دا مرکزی تے جزوی علاقہ)
|-
|}

یکم جولائی 2020ء خطہ سرائیکستان دا او تاریخی ݙینہہ اے جݙݨ پاکستان تحریک انصاف دی حکومت ولوں بالخصوص وزیراعلٰی پنجاب سردار عثمان احمد خان بزدار ہوراں دے کاوشاں نال اتھاں سول بیوروکریسی تے پولیس بیوروکریسی دے انتظامی سیکرٹریٹ دا قیام عمل اچ آیا۔ 30 جون 2020ء کوں جناب زاہد اختر زمان دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل چیف سیکریٹری تے جناب انعام غنی دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل انسپیکٹر جنرل دے کیتی ڳئی۔ وزیراعلٰی پنجاب سردار عثمان احمد خان بزدار ہوراں نے انہاں ݙوہاں انتظامی سربراہان نال خصوصی ملاقات اچ نیک تمناواں دے بعد سرائیکی خطے دے معاملات تے مسائل بارے تبادلہ خیال کیتا ۔ انہاں ݙوہاں سربراہان نے ݙو جولائی 2020ء کوں سرائیکستان دے انتظامی سیکرٹریٹ (سرکاری ناں جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ) کیتے باقاعدہ طور تے اپݨے ذمہ داریاں سنبھال گھدے۔ اے سول سیکرٹریٹ سرائیکستان دے ترئے ڈویژناں (ملتان، بہاولپور تے ڈیرہ غازی خان) 
دے تیرہاں ضلعیاں دا انتظام چلیندے۔  &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.punjab.gov.pk/node/4018 |title=Archive copy |access-date=2021-09-13 |archive-date=2021-04-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210422155554/https://www.punjab.gov.pk/node/4018 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
[[فائل:Saraiki.svg|thumb|Saraiki]]
&lt;ref&gt;تحقیق و ترتیب، اسماعیل بھٹہ&lt;/ref&gt;

==سرائیکستان سول سیکرٹریٹ دا انتظامی ڈھانچہ==
سرائیکستان دے سول سیکرٹریٹ وچ قائم شدہ محمکہ جات دے سربراہان یا سیکرٹریز دی تفصیل درج ذیل ہے۔&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/groups/seraikitehreek/permalink/3318592354904141/&lt;/ref&gt;
===ایڈیشنل چیف سیکریٹری (ACS)===
#[[زاہد اختر زمان]]، 30 جون 2020ء توں مارچ 2021ء &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.radio.gov.pk/01-07-2020/aig-acs-appointed-for-south-punjab-secretariat-on-merit-cm-buzdar |title=Archive copy |access-date=2021-09-13 |archive-date=2020-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200702155044/http://www.radio.gov.pk/01-07-2020/aig-acs-appointed-for-south-punjab-secretariat-on-merit-cm-buzdar |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
# [[سیف انجم]]، مارچ 2021ء توں اپریل 2021ء &lt;ref&gt;https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=2576424575991398&amp;id=100008716420834&lt;/ref&gt;
# [[کیپٹن (ر) ثاقب ظفر]]، اپریل 2021ء توں 8 مارچ 2024ء&lt;ref&gt;https://jassaraftab.com/addl-chief-secretary-south-punjab/&lt;/ref&gt;
#[[فواد ہاشم ربانی]]، 8 مارچ 2024ء توں تاحال

===ایڈیشنل آئی جی پولیس (AIG Police)===
#[[انعام غنی]]، 30 جون 2020ء تو 8 ستمبر 2020ء
#[[حافظ عبدالغفار قیصراݨی]]، 8 ستمبر 2020ء توں 25 ستمبر 2020ء
#[[کیپٹن (ر) ظفر اقبال]]، 25 ستمبر 2020ء توں مارچ 2022ء
# جاوید اکبر ریاض، مارچ 2022ء، بطور قائمقام اے آئی جی
# ڈاکٹر [[احسان صادق]]، مارچ 2022ء توں 27 دسمبر 2022ء&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/100007096123093/posts/3141527316093775/&lt;/ref&gt;
#[[صاحبزادہ محمد شہزاد سلطان]]، 27 دسمبر 2022ء توں 29 جنوری 2023ء
#[[مقصود الحسن]]، 29 جنوری 2023ء توں 29 جنوری 2024ء
#[[محمد کامران خان]]، 4 فروری 2024ء توں تاحال

==سرائیکستان سول سیکرٹریٹ (جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ) وچ شامل محکمے==
سرائیکستان دے انتظامی سیکرٹریٹ اچ مندرجہ ذیل محمکہ جات شامل کیتے ڳئے ہن جنہاں دے سیکریٹری یا ڈی جی یا ڈائریکٹر اپݨے محکمانہ فرائض سرانجام ݙیندے پئے ہن۔
&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://urdu.siasat.pk/news/2020-08-18/news-47139 |title=Archive copy |access-date=2021-09-13 |تاريخ-الأرشيف=2021-09-13 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210913092659/https://urdu.siasat.pk/news/2020-08-18/news-47139 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سروسز اینڈ جنرل ایڈمنسٹریشن ڈیپارٹمنٹ (شوکت علی ، اضافی چارج لہور تے ملتان)
#داخلہ
#صحت
#اعلیٰ تعلیم&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://highereducation.southpunjab.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220609125454/http://highereducation.southpunjab.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سکول ایجوکیشن&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://schooleducation.southpunjab.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221130065531/https://schooleducation.southpunjab.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#زراعت
#پلاننگ اینڈ ڈیویلپمنٹ
#لائیو سٹاک اینڈ ڈیری ڈیویلپمنٹ
#پلاننگ اینڈ ڈیویلپمنٹ
#سیکرٹری لوکل گورنمنٹ اینڈ کمیونٹی ڈیویلپمنٹ
#سیکرٹری ہاؤسنگ، اربن ڈیویلپمنٹ اینڈ پبلک ہیلتھ انجینئرنگ
#آبپاشی
#جنگلات
#کمیونیکیشن اینڈ ورکس
#محکمہ مال (ریونیو)
#محکمہ بیت المال
#ڈائریکٹوریٹ پبلک ریلیشنز، حکومت پنجاب &lt;ref&gt;https://www.facebook.com/DPRMultan/&lt;/ref&gt;
#محکمہ پولیس
#میٹرو بس سسٹم ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pma.punjab.gov.pk/mmbs |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2020-11-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201123164331/https://pma.punjab.gov.pk/mmbs |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ممبر انفراسٹرکچر ڈویلپمنٹ اتھارٹی ملتان&lt;ref&gt;https://www.idap.pk/details/board-of-authority&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹر سپیشل برانچ پولیس، جنوبی پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;https://thepakistandaily.com/usman-buzdar-appoints-controversial-uncle-as-special-branch-director-south-punjab/&lt;/ref&gt;
#دفتر ڈائریکٹر پبلک انسٹرکشنز ایجوکیشن جنوبی پنجاب، ملتان
#پنجاب ایجوکیشن فاونڈیشن، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.pef.edu.pk/Contact/index.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-09-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220922063353/http://www.pef.edu.pk/Contact/index.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
===علاقائی وفاقی محکمے تے ادارے===
#واپڈا (میپکو ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mepco.com.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2021-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211212171629/http://mepco.com.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان پوسٹ (پوسٹ ماسٹر جنرل آفس جنوبی پنجاب سرکل)&lt;ref&gt;https://www.pakpost.gov.pk/contact_us.php#top&lt;/ref&gt;
#پاکستان ٹیلی ویژن، ملتان مرکز&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://ptv.com.pk/Contact |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-24 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220624061259/https://ptv.com.pk/Contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریلوے کنسٹرکشن پاکستان (ریجنل آفس ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.railcop-pk.com/reg-offices.htm |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-04-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220415221644/http://railcop-pk.com/reg-offices.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#دی انسٹی ٹیوشن آف انجینئرز پاکستان، ملتان سنٹر&lt;ref&gt;http://iepislamabad.org/iep-centres.php&lt;/ref&gt;
#پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس ملتان &lt;ref&gt;https://pec.org.pk/branch_laision_offices.aspx، پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس، شاہ رکن عالم کالونی ملتان &lt;/ref&gt;
#ایف آئی اے، ملتان&lt;ref&gt;https://www.fia.gov.pk/contact&lt;/ref&gt;
#اے ٹی آئی آر، ملتان آفس &lt;ref&gt;https://atir.gov.pk/?page=admin&lt;/ref&gt;
#نیشنل ہائی وے اتھارٹی، جی ایم کنسٹرکشن ، پنجاب ساؤتھ، ملتان &lt;ref&gt;https://nha.gov.pk/contact-us&lt;/ref&gt;
#ساؤدرن پنجاب ایمبرائیڈری انڈسٹریز (پبلک پرائیویٹ پارٹنرشپ)&lt;ref&gt;http://spei.com.pk/&lt;/ref&gt;
#نیشنل ہائی وے اینڈ موٹروے پولیس، ڈی آئی جی سینٹرل 2، ملتان &lt;ref&gt;https://nhmp.pitb.gov.pk/telephone_directory&lt;/ref&gt;
#پوسٹل لائف انشورنس کمپنی لمیٹڈ، ریجنل ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://plic.com.pk/contact |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-10 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220610192654/https://plic.com.pk/contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان ٹیلی کمیونیکیشن اتھارٹی، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;https://www.pta.gov.pk/en/multan&lt;/ref&gt;
#پاکستان کونسل فار ریسرچ ان واٹر ریسورسز، ریجنل آفس بہاولپور&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512093540/https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان سائنس فاونڈیشن، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.psf.gov.pk/contact.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-18 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220618141606/https://psf.gov.pk/contact.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پی ایس کیو سی اے، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان زون&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517141128/http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹوریٹ آف حج، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512061212/https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#وفاقی شرعی عدالت، جنوبی پنجاب، ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-07-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220705222651/https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریجنل نیب ملتان&lt;ref&gt;https://nab.gov.pk/contacts.asp#mul&lt;/ref&gt;
#ایس ایم ای بی ایف سی ساؤتھ پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.smebfcmultan.com/ |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-05-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220520105718/https://www.smebfcmultan.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#نادرا ریجنل ہیڈکوارٹر ملتان&lt;ref&gt;https://www.nadra.gov.pk/operational-management/&lt;/ref&gt;
#دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، بہاولپور تے ملتان&lt;ref&gt;دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، ملتان و بہاولپور بنچ https://advocategeneral.punjab.gov.pk/law_officer&lt;/ref&gt;
#قومی امن کمیٹی برائے بین المذاہب ہم آہنگی، حکومت پاکستان&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/npcpbwp/&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹر ٹریڈ ڈیویلپمنٹ اتھارٹی پاکستان، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://tdap.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-04 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220604150407/https://tdap.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈی جی آڈٹ، جنوبی پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://agp.gov.pk/Jobs |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220607185507/https://agp.gov.pk/Jobs |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پریس انفارمیشن ڈیپارٹمنٹ، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;http://pid.gov.pk/contact_regional&lt;/ref&gt;
#ڈپٹی جنرل مینیجر پیمرا، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pemra.gov.pk/contact.php |title=Archive copy |access-date=2022-07-04 |archive-date=2022-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220617094824/https://pemra.gov.pk/contact.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریجنل دفتر نیشنل ٹیلی کمیونیکیشن کارپوریشن، ملتان&lt;ref&gt;https://ntc.net.pk/ContactCentral.html&lt;/ref&gt;

==سرائیکستان (جنوبی پنجاب) سول سیکرٹریٹ دے قانونی پہلو==

==ٻیا ݙیکھو==
*[[سرائیکستان]]
==حوالے==</text>
      <sha1>d07za8jec0w7gtl2osi6tdae8fwipy5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>سرائیکی وسیب دی انتظامی خود مختاری</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6019</id>
    <revision>
      <id>72449</id>
      <parentid>66855</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T05:30:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72449</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15251" sha1="6rftzp6gwm024xucs2bj1td39gvu2hr" xml:space="preserve">سرائیکی وسیب انتظامی طور تے ہک خودمختار علاقہ ہے جیہڑا کہ ہک صوبائی [[سول سیکرٹریٹ]] تے کئی وفاقی اداریاں دے زیر انتظام ہے۔ یکم جولائی 2020ء خطہ سرائیکستان دا او تاریخی ݙینہہ اے جݙݨ پاکستان تحریک انصاف دی حکومت ولوں بالخصوص وزیراعلٰی پنجاب سردار عثمان احمد خان بزدار ہوراں دے کاوشاں نال اتھاں سول بیوروکریسی تے پولیس بیوروکریسی دے انتظامی سیکرٹریٹ دا قیام عمل اچ آیا۔ 30 جون 2020ء کوں جناب زاہد اختر زمان دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل چیف سیکریٹری تے جناب انعام غنی دی تقرری بطور پہلے تے تاریخی ایڈیشنل انسپیکٹر جنرل دے کیتی ڳئی۔ وزیراعلٰی پنجاب سردار عثمان احمد خان بزدار ہوراں نے انہاں ݙوہاں انتظامی سربراہان نال خصوصی ملاقات اچ نیک تمناواں دے بعد سرائیکی خطے دے معاملات تے مسائل بارے تبادلہ خیال کیتا ۔ انہاں ݙوہاں سربراہان نے ݙو جولائی 2020ء کوں سرائیکستان دے انتظامی سیکرٹریٹ (سرکاری ناں جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ) کیتے باقاعدہ طور تے اپݨے ذمہ داریاں سنبھال گھدے۔&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.punjab.gov.pk/node/4018 |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2021-04-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210422155554/https://www.punjab.gov.pk/node/4018 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
[[فائل:Saraikistan map.png|thumb|سرائیکستان دے او ضلعے جیہڑے سول سیکرٹریٹ دے زیر انتظام ہن]]

===خودمختار صوبائی سیکرٹریٹ (صوبائی محکمے)===
سرائیکستان دے انتظامی سیکرٹریٹ اچ ابتدائی طور تے مندرجہ ذیل محمکہ جات شامل کیتے ڳئے ہن جنہاں وچوں کجھ دے سیکرٹریاں دی تعیناتی تھیوݨی باقی ہے۔
&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://urdu.siasat.pk/news/2020-08-18/news-47139 |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2021-09-13 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210913092659/https://urdu.siasat.pk/news/2020-08-18/news-47139 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سروسز اینڈ جنرل ایڈمنسٹریشن ڈیپارٹمنٹ
#داخلہ
#صحت
#اعلیٰ تعلیم&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://highereducation.southpunjab.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220609125454/http://highereducation.southpunjab.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سکول ایجوکیشن&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://schooleducation.southpunjab.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221130065531/https://schooleducation.southpunjab.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#زراعت
#پلاننگ اینڈ ڈیویلپمنٹ
#لائیو سٹاک اینڈ ڈیری ڈیویلپمنٹ
#پلاننگ اینڈ ڈیویلپمنٹ
#سیکرٹری لوکل گورنمنٹ اینڈ کمیونٹی ڈیویلپمنٹ
#سیکرٹری ہاؤسنگ، اربن ڈیویلپمنٹ اینڈ پبلک ہیلتھ انجینئرنگ
#آبپاشی
#جنگلات
#کمیونیکیشن اینڈ ورکس
#محکمہ مال (ریونیو)
#محکمہ بیت المال
#ڈائریکٹوریٹ پبلک ریلیشنز، حکومت پنجاب &lt;ref&gt;https://www.facebook.com/DPRMultan/&lt;/ref&gt;
#محکمہ پولیس
#میٹرو بس سسٹم ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pma.punjab.gov.pk/mmbs |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2020-11-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201123164331/https://pma.punjab.gov.pk/mmbs |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ممبر انفراسٹرکچر ڈویلپمنٹ اتھارٹی ملتان&lt;ref&gt;https://www.idap.pk/details/board-of-authority&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹر سپیشل برانچ پولیس، جنوبی پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;https://thepakistandaily.com/usman-buzdar-appoints-controversial-uncle-as-special-branch-director-south-punjab/&lt;/ref&gt;
#دفتر ڈائریکٹر پبلک انسٹرکشنز ایجوکیشن جنوبی پنجاب، ملتان
#پنجاب ایجوکیشن فاونڈیشن، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.pef.edu.pk/Contact/index.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-09-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220922063353/http://www.pef.edu.pk/Contact/index.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پنجاب فوڈ اتھارٹی، ساؤتھ ونگ ملتان&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/PFARESOURCEANSLICENSINGSOUTH&lt;/ref&gt;
#ڈی آئی جی جیل خانہ جات ملتان ریجن &lt;ref&gt;https://prisons.punjab.gov.pk/regional_digs_contact_numbers&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹوریٹ زرعی انجینئرنگ ملتان،&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701052204/http://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹوریٹ زرعی میکنائزیشن ریسرچ ادارہ ملتان ،&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701052204/http://field.agripunjab.gov.pk/our_directorates |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

===وفاقی محکمے تے ادارے===
#واپڈا (میپکو ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mepco.com.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2021-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211212171629/http://mepco.com.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان پوسٹ (پوسٹ ماسٹر جنرل آفس جنوبی پنجاب سرکل)&lt;ref&gt;https://www.pakpost.gov.pk/contact_us.php#top&lt;/ref&gt;
#پاکستان ٹیلی ویژن، ملتان مرکز&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://ptv.com.pk/Contact |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-24 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220624061259/https://ptv.com.pk/Contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریلوے کنسٹرکشن پاکستان (ریجنل آفس ملتان)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.railcop-pk.com/reg-offices.htm |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-04-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220415221644/http://railcop-pk.com/reg-offices.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#دی انسٹی ٹیوشن آف انجینئرز پاکستان، ملتان سنٹر&lt;ref&gt;http://iepislamabad.org/iep-centres.php&lt;/ref&gt;
#پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس ملتان &lt;ref&gt;https://pec.org.pk/branch_laision_offices.aspx، پاکستان انجینئرنگ کونسل، برانچ آفس، شاہ رکن عالم کالونی ملتان &lt;/ref&gt;
#ایف آئی اے، ملتان&lt;ref&gt;https://www.fia.gov.pk/contact&lt;/ref&gt;
#اے ٹی آئی آر، ملتان آفس &lt;ref&gt;https://atir.gov.pk/?page=admin&lt;/ref&gt;
#نیشنل ہائی وے اتھارٹی، جی ایم کنسٹرکشن ، پنجاب ساؤتھ، ملتان &lt;ref&gt;https://nha.gov.pk/contact-us&lt;/ref&gt;
#ساؤدرن پنجاب ایمبرائیڈری انڈسٹریز (پبلک پرائیویٹ پارٹنرشپ)&lt;ref&gt;http://spei.com.pk/&lt;/ref&gt;
#نیشنل ہائی وے اینڈ موٹروے پولیس، ڈی آئی جی سینٹرل 2، ملتان &lt;ref&gt;https://nhmp.pitb.gov.pk/telephone_directory&lt;/ref&gt;
#پوسٹل لائف انشورنس کمپنی لمیٹڈ، ریجنل ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://plic.com.pk/contact |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-10 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220610192654/https://plic.com.pk/contact |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان ٹیلی کمیونیکیشن اتھارٹی، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;https://www.pta.gov.pk/en/multan&lt;/ref&gt;
#پاکستان کونسل فار ریسرچ ان واٹر ریسورسز، ریجنل آفس بہاولپور&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512093540/https://pcrwr.gov.pk/bahawalpur/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان سائنس فاونڈیشن، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.psf.gov.pk/contact.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-18 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220618141606/https://psf.gov.pk/contact.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پی ایس کیو سی اے، ڈپٹی ڈائریکٹر ملتان زون&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517141128/http://updated.psqca.com.pk/contact-us/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹوریٹ آف حج، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-12 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220512061212/https://mora.gov.pk/Detail/M2IzNTUwNjQtMWM1OS00YWIxLWE3ZjUtY2ZiYmM2M2RkOTU0 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#وفاقی شرعی عدالت، جنوبی پنجاب، ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-07-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220705222651/https://www.nayatime.com/story/2022-05-07-13-33--1651912414 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریجنل نیب ملتان&lt;ref&gt;https://nab.gov.pk/contacts.asp#mul&lt;/ref&gt;
#ایس ایم ای بی ایف سی ساؤتھ پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.smebfcmultan.com/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-05-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220520105718/https://www.smebfcmultan.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#نادرا ریجنل ہیڈکوارٹر ملتان&lt;ref&gt;https://www.nadra.gov.pk/operational-management/&lt;/ref&gt;
#دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، بہاولپور تے ملتان&lt;ref&gt;دفتر ایڈیشنل ایڈوکیٹ جنرل، ملتان و بہاولپور بنچ https://advocategeneral.punjab.gov.pk/law_officer&lt;/ref&gt;
#قومی امن کمیٹی برائے بین المذاہب ہم آہنگی، حکومت پاکستان&lt;ref&gt;https://www.facebook.com/npcpbwp/&lt;/ref&gt;
#ڈائریکٹر ٹریڈ ڈیویلپمنٹ اتھارٹی پاکستان، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://tdap.gov.pk/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2022-06-04 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220604150407/https://tdap.gov.pk/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ڈی جی آڈٹ، جنوبی پنجاب، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://agp.gov.pk/Jobs |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220607185507/https://agp.gov.pk/Jobs |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پریس انفارمیشن ڈیپارٹمنٹ، ریجنل آفس ملتان&lt;ref&gt;http://pid.gov.pk/contact_regional&lt;/ref&gt;
#ڈپٹی جنرل مینیجر پیمرا، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pemra.gov.pk/contact.php |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220617094824/https://pemra.gov.pk/contact.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#ریجنل دفتر نیشنل ٹیلی کمیونیکیشن کارپوریشن، ملتان&lt;ref&gt;https://ntc.net.pk/ContactCentral.html&lt;/ref&gt;
#پاکستان ریلوے پولیس ملتان ڈویژن &lt;ref&gt;http://www.pakistanjobsbank.com/Jobs/47667/Pakistan-Railway-Police-Jobs-2017-Constables-ASI-NTS-Application-Form-Download-Latest-New/&lt;/ref&gt;
#پاکستان ریلوے، ڈویزنل سپرنٹنڈنٹ ملتان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.pakrail.gov.pk/ContactUs.aspx |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2020-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130101320/https://www.pakrail.gov.pk/ContactUs.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

===این جی اوز تے فلاحی، مذہبی تے تحقیقاتی ادارے===
#عالمی مجلس تحفظ ختم نبوت، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://laulak.info/old/MLAULAK/laulak.htm |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220924001303/http://laulak.info/old/MLAULAK/laulak.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#الخدمت فاونڈیشن ساؤتھ پنجاب&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://alkhidmat.org/contact.html |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220525003246/https://alkhidmat.org/contact.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#جنوبی پنجاب سنٹر برائے ریسرچ اینڈ ڈیویلپمنٹ ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://spcrd.org/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |تاريخ-الأرشيف=2022-05-17 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220517215418/http://spcrd.org/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#سرائیکی ایریا سٹڈی سنٹر، ملتان&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://sasc.bzu.edu.pk/website/ |title=Archive copy |access-date=2022-09-22 |archive-date=2022-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220419042949/https://sasc.bzu.edu.pk/website/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
#پاکستان جرنلسٹ ایسوسی ایشن، جنوبی پنجاب&lt;ref&gt;https://pja.org.pk/south-punjab/&lt;/ref&gt;
===عالمی تے بین الاقوامی ادارے===
*اقوام متحدہ دے وفود برائے سرائیکی وسیب یا جنوبی پنجاب
===انتظامی تقسیم===
1.جنوبی پنجاب سیکرٹریٹ
*بہاولپور، ملتان تے ڈیرہ غازی خان ڈویژنز تے مشتمل وسیب دا علاقہ ایڈیشنل چیف سیکریٹری دے زیر انتظام
*ضلع ڈیرہ غازی خان دے ذیلی انتظام دے طور تے کوہ سلیمان دے قبائلی علاقے بذریعہ پولیٹیکل اسسٹنٹ 

2.ضلع میانوالی، بھکر تے ضلع خوشاب دا جزوی علاقہ، کمشنر سرڳودھا ڈویژن (شمالی پنجاب) دے زیر انتظام

3.ضلع ڈیرہ اسماعیل خان تے ٹانک دے ضلعے، صوبہ خیبرپختونخواہ، کمشنر ڈیرہ اسماعیل خان ڈویژن دے زیر انتظام&lt;ref&gt;تحقیق و ترتیب، اسماعیل بھٹہ&lt;/ref&gt;
==حوالے==</text>
      <sha1>6rftzp6gwm024xucs2bj1td39gvu2hr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:OliveBrittle</title>
    <ns>3</ns>
    <id>8777</id>
    <revision>
      <id>72443</id>
      <parentid>33602</parentid>
      <timestamp>2026-09-13T17:13:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>4225</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Mfield ٹوریا ڳیا ورقہ [[ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:Binzy Boi]] توں [[ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:OliveBrittle]]: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Binzy Boi|Binzy Boi]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/OliveBrittle|OliveBrittle]]&quot;</comment>
      <origin>33602</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8733" sha1="brk08l9a1saxt7v242m9ic9anj3zac6" xml:space="preserve">== ست بسم اللہ! ==
 &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;&lt;span style=&quot;font-size:1.1em;&quot;&gt;ساݙے نال سماجی روابط دی ویب سائٹ تے رَلو: [[File:F icon.svg|15x15px|link=https://www.facebook.com/UrduWikipedia]] اتے &lt;span class=&quot;link&quot;&gt;[[File:G 2014-04-24 22-48.png|18x18px|link=https://twitter.com/UrduWikipedia]]
&lt;/span&gt; &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
-----

&lt;div style=&quot;padding:5px;font-size:medium&quot;&gt;&lt;div class=&quot;center&quot; style=&quot;word-spacing:1ex&quot;&gt;[[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Welcome!]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Bienvenue!]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Willkommen!]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Benvenuti]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|¡Bienvenido!]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|ようこそ！]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Dobrodosli]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|환영합니다]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Добро пожаловать]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Bem-vindo!]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|欢迎]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Bonvenon]] [[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|Welkom]]&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
{| bgcolor=&quot;#CCFFFF&quot; align=center style=&quot;width:100% !important; -moz-border-radius: 1em;-webkit-border-radius:1em;border-radius:1em; border-top:2px dashed #3eb2c9;border-bottom:2px dashed #3eb2c9;padding: 5px 20px 25px;&quot;
|&lt;span style=&quot;font-family:Segoe UI;float:left&quot;&gt;'''[[وکیپیڈیا:سفارت خانہ|سفارت خانہ]]'''&lt;/span&gt;

&lt;div class=&quot;tabber horizTabBox&quot; style=&quot;width: 100% !important;&quot;&gt;

&lt;div class=&quot;tabbertab&quot; title=&quot;&amp;zwnj;ست بسم اللہ&amp;zwnj;&quot;&gt;
[[فائل:ست_بسم_اللہ.png|thumb|center|'''&lt;big&gt;سڄـݨ آون اکھـیں ٹھـرِن&lt;/big&gt;''']]
{{-}}
[[فائل:Wikipedia_laurier_wp.png|left|185x185px]]
جناب &lt;big&gt;{{PAGENAME}}&lt;/big&gt;! &lt;br&gt; تہاݙی خدمت وچ '''بھُوم ڳوجھی''' دی طرفوں سلام عرض ہے! &lt;br&gt;
اساں امید کریندے ہیں جو تساں سرائیکی وکی پیڈیا وچ سوہݨا ودھارا ثابت تھیسو۔&lt;br&gt;
'''←''' وکی پیڈیا ہک آزاد بین اللسانی بھُوم ڳوجھی ہے جیندے وچ اساں سارے رل مل تے لکھدے ہیں اتے رل مل تے ایں کوں سن٘وریندے ہیں۔ منصوبۂ وکیپیڈیا دا آغاز جنوری سنہ 2001ء وچ تھیا، سرائیکی وکیپیڈیا دا اجرا ٢٠٠٨ء وچ تھیا۔ تے بھُوم ڳوجھی ٢٠٢٠ء وچ باقائدہ طور تے منظور تھئی۔  فی الحال سرائیکی وکیپیڈیا وچ کل '''{{NUMBEROFARTICLES}}''' [[Special:Allpages|مضامین]] موجود ہن۔ &lt;br /&gt;
'''←'''ایں بھُوم ڳوجھی وچ تساں مضمون نویسی تے تبدیلی کرݨ کنوں پہلے انہاں ورقیاں تے  ضرور دید بھن٘وا گھنو۔

* وکیپیڈیا دے انٹرفیس دا سرائیکی ترجمہ کرݨ کیتے تہاݙے تعاون دی ساکوں ݙاڈھی لوڑ ہے۔ تساں ایں کیتے تعاون کرو، [[translatewiki:|Translatewiki.net]] ݙیکھو تے  [[translatewiki:Special:FirstSteps|'''ہدایات تے عمل کرو''']]۔
* بھُوم ڳوجھی دے مزید تعارف کیتے '''[[وکیپیڈیا| تعارف ورقہ]]''' ملاحظہ فرماؤ
* بھُوم ڳوجھی دے انٹرفیس کوں سمجھݨ کیتے '''[[معاونت:وکی پیمائی دا تعارف|وکی پیمائی دا تعارف]]''' ملاحظہ فرماؤ
* بھُوم ڳوجھی  وچ مزید معاونت کیتے '''[[معاونت:مندرجات|صفحۂ معاونت]]''' ملاحظہ فرماؤ
* مضامین دے اسلوب نگارش دے متعلق مختصر پر مفید معلومات کیتے '''[[معاونت:تعارف اسلوب نامہ/1|تعارف اسلوب نامہ]]''' ملاحظہ فرماؤ
* ورقیاں دی ظاہریت دی تبدیلی تے طریقۂ کار کیتے '''[[خاص:ترجیحات|ترجیحات]] ملاحظہ فرماؤ
* مضامین دی تحریر و ترمیم تے مشق کیتے '''[[معاونت:ترمیم|صفحۂ معاونت برائے تحریر و اصلاح مضامین]]''' ملاحظہ فرماؤ
* مضامین دی فارمیٹنگ، ترتیب و تدوین دے تعارف  تے ایں دے مفصل طریقہ کار کیتے [[معاونت:ترمیم کاری کا تعارف|ترمیم کاری دا تعارف]] ملاحظہ فرماؤ

&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;tabbertab&quot; title=&quot;&amp;zwnj;اصول و قواعد&amp;zwnj;&quot;&gt;
&lt;br/&gt;
بہتر ہوسی جو تساں شروع وچ ہی انہاں ورقیاں تے دید بھن٘وا گھنو:

&lt;span style=&quot;float:left&quot;&gt;[[file:WikiVote.png|link=|60px]]&lt;/span&gt;
* '''[[معاونت:ہدایات اور پالیسیوں کا تعارف|ہدایات تے پالیسیاں دا تعارف]]
* '''[[وکیپیڈیا:پانچ ارکان|ویکیپیڈیا دے پنج ستون]]'''
* '''[[وکیپیڈیا:ویکیپیڈیا کیا نہیں ہے|وکیپیڈیا کیا کائنی]]'''
* '''[[وکیپیڈیا:معتدل نقطہ نظر|معتدل نقطۂ نظر]]'''
* '''[[وکیپیڈیا:حوالہ درکار|حوالہ جات دی فراہمی]]'''
* '''[[وکیپیڈیا:حقوق نسخہ|کاپی رائٹ]]'''

&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;tabbertab&quot; title=&quot;&amp;zwnj;تہاݙا ورتݨ ورقہ&amp;zwnj;&quot;&gt;
&lt;br/&gt;
&lt;span style=&quot;float:left&quot;&gt;[[file:Samarbetare.svg|link=|60px]]&lt;/span&gt;

اتھ تہاݙا [[خاص:Mypage|'''مخصوص ورتݨ ورقہ وی ہوسی''']] جتھ  تساں [[:ونکی:صارف سانچے|اپنا تعارف لکھ سڳدے ہو]]، تے  تہاݙے [[خاص:Mytalk|ڳالھ مہاڑ ورقے]] تے ٻئے صارفین تہاݙے نال رابطہ کر سڳدے ہن تے تہاݙے نال ڳالھ مہاڑ کر سڳدے ہن۔
* کہیں ٻئے ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ کرݨ ویلے انہاں ڳالہیں دا خیال رکھیسو:
** جے ضرورت ہووے تاں سنیہے دا عنوان متعین کرو۔
** سنیہے دے چھیکڑ وچ آپݨے دستخط ضرور پاؤ، ایں کیتے درج کرو ایہ علامت '''--&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;''' یا ایں آئیکان ([[file:Insert-signature.png|link=]])  تے کلک کرو۔
&lt;span style=&quot;float:left&quot;&gt;[[file:Signature-guide-ur.png|300px]]&lt;/span&gt;
{{clear}}
**  [[وکیپیڈیا:اصول تبادلۂ خیال|اظہار خیال دے آداب]] دا خصوصی خیال رکھو۔
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;tabbertab&quot; title=&quot;&amp;zwnj;معاونت&amp;zwnj;&quot;&gt;
&lt;br/&gt;
&lt;span style=&quot;float:left&quot;&gt;[[file:Under construction icon-green.svg|link=|60px]]&lt;/span&gt;

وکیپیڈیا دے کہیں وی ورقے تے کھٻے پاسے &quot;ڳولݨ خانہ&quot; نظر آندا  ہے۔ جہڑے موضوع  تے تساں مضمون بݨاوݨ چاہندے ہو او ڳولݨ خانے لکھو تے ڳولو تے کلک کرو۔
&lt;inputbox&gt;type=search&lt;/inputbox&gt;
وت تہاݙے موضوع نال رلدے ملدے ورقے نظر آسن۔ ایہ اطمینان کرݨ دے بعد جو تہاݙے مطلوبہ موضوع تے  پہلے کوئی مضمون کائنی، تساں نواں ورقہ بݨا سڳدے ہو۔ واضح راہوے جو ہک موضوع تے ہک کنوں ودھ مضمون بݨاوݨ دی اجازت کائنی۔ نوں ورقہ بݨاوݨ کیتے، ڳولݨ دے نتائج وچ تہاݙی ڳولݨ آلی عبارت رتے رنگ وچ لکھی نظر آسی۔ اتھ کلک کریسو، تاں ہک نواں ورقہ کھل ویسی، جتھ تساں نواں مضمون لکھ سڳدے ہو۔ یا تساں نواں مضمون لکھݨ کیتے ہیٹھلا خانہ وی ورت سڳدے ہو۔ ورقہ بݨاوݨ کیتے عنواں ایں خانے وچ لکھو تے وت ورقہ بݨاؤ تے کلک کرو۔
&lt;inputbox&gt;type=create&lt;/inputbox&gt;
*  لکھݨ  کنوں پہلے اس ڳالھ دا یقین کر گھنو جو جہڑے عنوان تے تساں  لکھدے پئے ہو اوں عنوان یا اوں سن٘ویں عنوان تے سرائیکی وکی پیڈیا وچ  کوئی مضمون کائنی لکھیا  ہویا۔  ایں کیتے تساں ڳولݨ خانے وچ عنوان تے اوندے مترادفات لکھ تے لبھ گھنو۔
* سب کنوں چنگا ایہ ہوسی جو تساں مضمون لکھݨ کیتے [[وکیپیڈیا:ساحر تخلیق مضمون|اتھ]] تشریف گھن ون٘ڄو، ݙادھی سوکھ نال تساں مضمون لکھ گھنسو۔ تے اوکھ  پیش کائناں آسی۔
&lt;/div&gt;
&lt;/center&gt;

&lt;/div&gt;
|}

 --[[ورتݨ آلا:KaleemBot|KaleemBot]] ([[ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:KaleemBot|ڳالھ مُہاڑ]]) ١٤:٠٣, ١٩ اگست ٢٠٢٤ (PKT)</text>
      <sha1>brk08l9a1saxt7v242m9ic9anj3zac6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>عاصمہ جہانگیر</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11476</id>
    <revision>
      <id>72455</id>
      <parentid>38722</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T08:03:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72455</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16023" sha1="bysygfi9vjaelzkjtks6h7pa4xe9ab7" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete personne&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عاصمہ جہانگیر
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |[[فائل:Asma_Jahangir_(33308430296).jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Asma_Jahangir_(33308430296).jpg|center|319x319px]]
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |مناصب
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |[[:ur:ہیومن_رائٹس_کمیشن_آف_پاکستان|تنظیم حقوق انسانی پاکستان]]    &amp;nbsp;&lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P39|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P39) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#f9f9f9;color:#000000;&quot; |'''برسر عہدہ'''
1987&amp;nbsp;  – 2011&amp;nbsp;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |صدر سپریم کورٹ بار ایسوسی ایشن    &amp;nbsp;&lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P39|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P39) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#f9f9f9;color:#000000;&quot; |'''برسر عہدہ'''
27 اکتوبر 2010&amp;nbsp;  – 31 اکتوبر 2012&amp;nbsp;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |خصوصی رپورٹر برائے ایران وِچ انسانی حقوق &lt;ref name=&quot;118a50bcce9293a1a39a95fddcdd315fea32ea9b&quot;&gt;{{Cite web |url=https://ir.usembassy.gov/appointment-asma-jahangir/ |title=Archive copy |access-date=2025-02-01 |تاريخ-الأرشيف=2016-12-22 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20161222002121/https://ir.usembassy.gov/appointment-asma-jahangir/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;   &amp;nbsp;&lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P39|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P39) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#f9f9f9;color:#000000;&quot; |'''برسر عہدہ'''
1 نومبر 2016&amp;nbsp;  – 11 فروری 2018&amp;nbsp;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائشی ناں
| style=&quot; &quot; |([[انگریزی|انگریزی میں]]: &lt;span lang=&quot;en&quot;&gt;Asma Jilani&lt;/span&gt;)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P1477|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1477) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ڄَمݨ دی تریخ تے جاء
| style=&quot; &quot; |27 جنوری 1952ء  &lt;ref name=&quot;f08b3920482eca9e9ccfdafc0109f1f40b940048&quot;&gt;Munzinger person ID: https://www.munzinger.de/search/go/document.jsp?id=00000030132 — بنام: Asma Jahangir — اخذ شدہ بتاریخ: 9 اکتوبر 2017&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P569|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P569) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
[[ضلع لہور|لاہور]]  &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P19|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P19) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |فوتڳی دی تریخ تے جاء
| style=&quot; &quot; |11 فروری 2018ء   (66 سال)&lt;ref name=&quot;25c276b422b3310a5a5743ae7a288e1a1fc1a059&quot;&gt;تاریخ اشاعت: 11 فروری 2018 — [https://www.lemonde.fr/disparitions/article/2018/02/11/mort-d-asma-jahangir-militante-pakistanaise-des-droits-de-l-homme_5255135_3382.html Mort d’Asma Jahangir, militante pakistanaise des droits de l’homme]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;f08b3920482eca9e9ccfdafc0109f1f40b940048&quot; /&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P570|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P570) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
[[سال|لاہور]]  &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P20|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P20) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |وجہ وفات
| style=&quot; &quot; |[[:ur:بندش_قلب|بندش قلب]] &lt;ref name=&quot;7d452ab89e44799fb69e50a0e1275a276fcc4949&quot;&gt;https://www.lemonde.fr/disparitions/article/2018/02/11/mort-d-asma-jahangir-militante-pakistanaise-des-droits-de-l-homme_5255135_3382.html&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P509|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P509) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |طرز وفات
| style=&quot; &quot; |طبعی موت &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P1196|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1196) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |رہائش
| style=&quot; &quot; |[[اسلام آباد]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P551|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P551) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_Pakistan.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_Pakistan.svg|20x20px]] [[پاکستان]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |تعداد اولاد
| style=&quot; &quot; |3 &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P1971|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1971) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی حیاتی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |مادرِ علمی
| style=&quot; &quot; |[[:ur:جامعہ_پنجاب_(لاہور)|جامعہ پنجاب]] 
[[:ur:کنیئرڈ_کالج|کنیئرڈ کالج]] &lt;small&gt; (–1978)&lt;/small&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P69|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P69) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |تعلیمی اسناد
| style=&quot; &quot; |[[:ur:فاضل_القانون|فاضل القانون]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P69|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P69) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |کارکن انسانی حقوق ، &amp;nbsp;[[:ur:قانون_دان|وکیل]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |نوکریاں
| style=&quot; &quot; |[[:ur:اقوام_متحدہ|اقوام متحدہ]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P108|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P108) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |اعزازات
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |&lt;div style=&quot;max-height:180px; overflow: auto; padding: 2px 0 2px 5px; background-color:transparent;vertical-align:top;font-size:100%&quot;&gt;شعبۂ انسانی حقوق دا اقوام متحدہ انعام &lt;small&gt; (2018)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;612be1a1aa19b11da6fa89a0a5bc4a7a127e8c27&quot;&gt;https://economictimes.indiatimes.com/news/international/world-news/pakistani-lawyer-asma-jahangir-wins-un-human-rights-prize-posthumously/articleshow/66380536.cms&lt;/ref&gt;
[[فائل:Nishan-i-Imtiaz_Pakistan.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Nishan-i-Imtiaz_Pakistan.svg|30x30px]]&amp;nbsp;[[:ur:نشان_امتیاز|نشان امتیاز]] &amp;nbsp;&lt;small&gt; (2018)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;2be55a66274442137ae6f67fb9ecfaa8ae534a5d&quot;&gt;https://www.thenews.com.pk/latest/292765-asma-jahangir-junaid-jamshed-afridi-misbah-among-141-conferred-with-civil-awards&lt;/ref&gt;
[[فائل:Hilal-i-Imtiaz_Pakistan.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Hilal-i-Imtiaz_Pakistan.svg|30x30px]]&amp;nbsp;[[:ur:ہلال_امتیاز|ہلال امتیاز]] &amp;nbsp;&lt;small&gt; (2010)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;b1255f6c3078ab7e81710c1b92449f949ace293b&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.rightlivelihoodaward.org/laureates/asma-jahangir/ |title=Archive copy |access-date=2025-02-01 |archive-date=2021-02-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210214133657/https://www.rightlivelihoodaward.org/laureates/asma-jahangir/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

[[:ur:رامن_میگ_سیسے_انعام|رامن میگ سیسے انعام]] &amp;nbsp;&lt;small&gt; (1995)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;d966c62a671bb6cfcdfb86babd4b6930a973ee21&quot;&gt;https://web.archive.org/web/20090106023422/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/BiographyJahangirAsm.htm&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P166|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P166) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm2492778/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q1522527#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B9%D8%A7%D8%B5%D9%85%DB%81_%D8%AC%DB%81%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C%D8%B1&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B9%D8%A7%D8%B5%D9%85%DB%81_%D8%AC%DB%81%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C%D8%B1&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8_%D9%85%D9%86%D8%B5%D8%A8/%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
عاصمہ جہانگیر ([[اردو]]: عاصمہ جہانگیر، کنوں) (27 جنوری 1952ء لاہور – 11 فروری 2018ء ، لاہور) ہِک [[پاکستانی]] [[انسانی حقوق]] دی وکیل اَتے سماجی اکرکن ہَئی جئیں [[پاکستان]] دے انسانی حقوق کمیشن دی مشترکہ بنیاد رکھی اَتے اُون٘دی اڳواݨی کِیتی۔ جہانگیر وکیلاں دیاں تحریکاں وِچ نمایاں کردار ادا کرݨ کِیتے ڄاݨی پِچھاݨی وین٘دی ہَئی اَتے انّھاں نے مذہب یا عقیدے دی اَزادی اُتے [[اقوام متحدہ]] دے خصوصی نمائندے اَتے انٹرنیشنل کرائسز جَتّھے وِچ بطورِ ٹرسٹی خذمتاں انجام ݙِتّیاں۔  

عاصمہ نے قومی مفاہمت فرمان اُتے عدالت عظمیٰ دے فیصلہ کوں اِیہ آکھ کے تنقید دا نشانہ بݨایا:

It's complete (judicial) control now. The issue is whether the (democratic) system is going to pack up again. Why is the judiciary again being used by the establishment?&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/pakistan/6840457/Pakistans-interior-minister-Rehman-Malik-faces-arrest-as-crisis-deepens.html ٹیلیگراف 19 دسمبر 2009ء،] &quot;Pakistan's interior minister Rehman Malik faces arrest as crisis deepens&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[http://www.bbc.co.uk/urdu/pakistan/2009/12/091219_hrcp_asma_as.shtml بی‌بی‌سی 19 دسمبر 2009ء،] &quot;عدلیہ دائرہ کار سے تجاوز کر گئی ہے&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;[http://www.dawn.com/wps/wcm/connect/dawn-content-library/dawn/the-newspaper/editorial/another-aspect-of-the-judgment-929 ڈان، 19 دسمبر 2009ء،] &quot;عاصمہ جہانگیر:&quot;Another aspect of the judgment&lt;/ref&gt;

عاصمہ پاکستان دے اداریاں خصوصاً فوج اُتے تنقید دی پاروں مشہور ہَئی۔ &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== مصنف ==
ٻہوں ساریاں اشاعتاں کنوں انج عاصمہ نے ݙُو کتاباں وی لکھیاں۔ Divine Sanction? حدود آرڈیننس (1988، 2003) اَتے چلڈرن آف اے لیزر گاڈ: چائلڈ پریزنرز آف پاکستان (1992)۔

== وفات ==
عاصمہ جہانگیر 66 ورھیں دی عُمر وِچ اتوار 11 فروری 2018ء کوں دِل دی دھڑکݨ بند تھیوݨ دی وجہ کنوں لاہور وِچ فوت تھی ڳئی۔ &lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:زنانیت پسند پاکستانی]]
[[ونکی:کاکازئی شخصیتاں]]
[[ونکی:پاکستانی فعالیت پسند]]
[[ونکی:پاکستانی فعالیت پسند زنانیاں]]
[[ونکی:پشتون زنانیاں]]
[[ونکی:جامعہ پنجاب دے فضلا]]
[[ونکی:ستارۂ امتیاز گِھنَّݨ آلے]]
[[ونکی:پاکستانی وکیل]]
[[ونکی:پاکستانی زنانی سفارت کار]]
[[ونکی:پاکستانی سفارت کار زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی انگریزی مصنف زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی مصنف زنانیاں]]
[[ونکی:نشان امتیاز گِھنَّݨ آلے]]
[[ونکی:اقوام متحدہ دے پاکستانی اہلکار]]
[[ونکی:پاکستانی مہان٘درے تِریمتاں]]
[[ونکی:پاکستانی مہان٘درے زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی مہان٘درے شخصیّتاں]]
[[ونکی:لاہور دے شخصیّتاں]]</text>
      <sha1>bysygfi9vjaelzkjtks6h7pa4xe9ab7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ماریہ واسطی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13211</id>
    <revision>
      <id>72460</id>
      <parentid>42024</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T09:39:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72460</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11498" sha1="drp0blh0hm3pxeliifm9md5tv1mf30l" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete humain&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |ماریہ واسطی
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |[[فائل:Maria_Wasti_Photoshoot_(5210234128).jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Maria_Wasti_Photoshoot_(5210234128).jpg|center|330x330px]]
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ڄماندرو ناں
| style=&quot; &quot; |ماریہ واسطی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائش
| style=&quot; &quot; |&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt; (&lt;span class=&quot;bday&quot;&gt;1980-08-14&lt;/span&gt;) &lt;/span&gt;اگست 14, 1980&lt;span class=&quot;noprint ForceAgeToShow&quot;&gt; (عمر&amp;nbsp;44 برس)&lt;/span&gt;
[[:ur:دارالسلام|دارالسلام]]، [[:ur:تنزانیہ|تنزانیہ]]
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_Pakistan.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_Pakistan.svg|20x20px]] [[:ur:پاکستان|پاکستان]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6761650#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی حیاتی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |[[:ur:اداکار|&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;اداکارہ&lt;/span&gt;]] ، &amp;nbsp;[[:ur:ماڈل_(فرد)|ماڈل]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6761650#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |اعزازات
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |Lux Style Awards 
2006 ''Best Satellite Actress''                  
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm0913759/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6761650#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C%DB%81_%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%B7%DB%8C&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C%DB%81_%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%B7%DB%8C&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
ماریہ واسطی ([[اردو]]: ماریہ واسطی، کنوں)&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://reviewit.pk/maria-wasti-celebrates-birthday-sets-salam-zindagi/|title=Maria Wasti Celebrates Her Birthday On The Sets Of Salam Zindagi|date=2017-08-11|work=Reviewit.pk {{!}} Celebrities {{!}} Entertainment news Portal|access-date=2018-04-17|language=en-US}}&lt;/ref&gt; ہِک [[پاکستانی]] فلم، ٹیلی ویژن اداکارہ اَتے میزبان ہِن۔ ماریہ واسطی اِیں ویلے پاکستانی ٹیلی ویژن چینل &quot;بی ایل انٹرٹینمنٹ&quot; وِچ گیم شو کروڑوں میں کھیل دی میزبانی کرین٘دی ہِن۔&lt;ref&gt;https://www.bolentertainment.com/tv-shows/croron-mein-khel/&lt;/ref&gt;  

== حیاتی دا احوال ==

=== ابتدائی حیاتی ===
ماریہ واسطی 14 اگست 1965ء کوں [[تنزانیہ]] دے [[دار السلام]] وِچ ڄَمّی ہَئی۔ [[پاکستان]] منتقل تِھیوݨ کنوں پہلاں ماریہ واسطی نے آپݨے ابتدائی سال آپݨے ٹَٻّر دے نال [[تنزانیہ]] وِچ گُزارے۔

== چوݨویں فلمو گرافی ==

=== ٹیلی ویژن ===
{| class=&quot;wikitable sortable plainrowheaders&quot;
! scope=&quot;col&quot; |سال
! scope=&quot;col&quot; |عنوان
!کردار
!نیٹ ورک
! scope=&quot;col&quot; |نوٹ
|-
|1997
|''[[:ur:Aashiana_(TV_series)|آشیانہ]]''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |1999
|''سارہ اور امارا''
|
|
|
|-
|''[[:ur:Ahsaas_(TV_series)|احساس]]''
|
|
|
|-
|''[[:ur:Thori_Si_Zindagi_(TV_series)|تھوری سی زندگی]]''
|
|
|
|-
|''[[:ur:بوٹا_فرام_ٹوبہ_ٹیک_سنگھ|ٹوبہ ٹیک سنگھ کا بوٹا]]''
|
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2001
|''باڈلون پار بیسیرا''
|
|
|
|-
|''[[:ur:Dharkan_(2001_TV_series)|دھرکن]]''
|
|
|
|-
|''شیشے کا محل''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2004
|''[[:ur:مورت_(ڈراما)|مورات]]''
|
|
|نامزد-لکس سٹائل ایوارڈز برائے بہترین ٹی وی اداکارہ
|-
|''آنگن بھر چاندنی''
|
|
|
|-
|2005
|''[[:ur:ریاست_(ڈراما)|ریاض]]''
|
|
|لکس اسٹائل ایوارڈز برائے بہترین اداکارہ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2006
|''نیں۔''
|
|
|
|-
|''کچھ دل نے کہا''
|
|
|نامزد-[[:ur:لکس_اسٹائل_اعزاز|لکس اسٹائل ایوارڈز برائے بہترین ٹی وی اداکارہ]]
|-
|2007
|''تھوری دروازہ ساتھ چلو''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2008
|''کھنڈان''
|
|
|
|-
|''کون''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2009
|''جب ہٹیلی پے چاند لکھا''
|
|
|
|-
|''کچھ انکھی باتیاں''
|
|
|
|-
|''بری اورت''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2010
|''تیری زندگی''
|
|
|
|-
|''واہ چار''
|
|
|قسط 8، 11
|-
|''اے عشق ہمین بارباد نا کیر''
|
|
|
|-
|''دیا جلائے''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2011
|''لو کے لیئے''
|
|
|
|-
|''روسوا''
|
|
|
|-
|''اورت کا گھر کونسا''
|
|
|نامزد-پی ٹی وی ایوارڈز برائے بہترین اداکارہ
|-
|''اخری باریش''
|
|
|
|-
|''کالی آنکھین''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2012
|''بہکاوا''
|
|
|
|-
|''[[:ur:انجلینا_ملک|سسرال کے رنگ انوکھے]]''
|
|
|قسط 7
|-
|''[[:ur:کتنی_گرہیں_باقی_ہیں|کتنی گرنائیں بقی ہیں]]''
|
|
|مختلف اقساط
|-
|''بینڈ باجے گا''
|
|
|
|-
|''باریش کے انسو''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2013
|''[[:ur:کہانی_ایک_رات_کی|کہانی ایک رات کی]]''
|
|
|قسط 15
|-
|''[[:ur:Qarz_(2013_TV_series)|کبھی کبھی]]''
|
|
|
|-
|''ریہایی''
|
|
|نامزد-ہم ایوارڈز برائے بہترین معاون اداکارہ
|-
|''کالموہی''
|
|
|
|-
|2013
|''میری لاڈلی''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2014
|''دیا جلی''
|
|
|
|-
|''[[:ur:ملکہ_عالیہ_(ڈراما_سیریل)|ملیکا عالیہ]]''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2015
|''تج پے قربان''
|
|
|
|-
|''کھوت''
|
|
|
|-
|''[[:ur:بوجھ|بوجھ]]''
|
|
|
|-
|''[[:ur:Kaise_Huaye_Benaam|کیسی ہوئی بینام]]''
|
|
|
|-
|''[[:ur:جلیبیاں|جلیبیان]]''
|
|
|نور جہاں
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2016
|''تیری چاہ میں''
|
|
|
|-
|[[:ur:کتنی_گرہیں_باقی_ہيں|''کتنی گرنا باکی ہیں'' (سیزن 2)]]
|
|
|قسط &quot;تسور&quot;، &quot;گڑھاستی&quot;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2017
|''مالکن''
|
|
|
|-
|''جب ہتھلی پر چاند لکھنا''
|
|
|
|-
|''دھند''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; |2018
|''بابن کھالا کی بیٹیاں''
|
|
|
|-
|''عدالت کا کمرہ''
|
|
|
|-
|''[[:ur:Naik_Parveen|نائک پروین]]''
|
|
|
|-
|''[[:ur:بول_نیٹ_ورک|سسکیان]]''
|
|
|
|-
|''[[:ur:انجلینا_ملک|استانی جی]]''
|
|
|قسط 14، 15
|-
|''ایک اور سیتم''
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2019
|''[[:ur:چیخ_(سیریل)|چیخ]]''
|
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|پرومو میں خصوصی ظہور &lt;ref&gt;https://www.thenews.com.pk/magazine/instep-today/413830-upcoming-plays-of-2019&lt;/ref&gt;
|-
|''بھوک''
|نورین
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|
|-
|''[[:ur:کروڑوں_میں_کھیل|کرورون میں کھیل]]''
|
|
|ریئلٹی شو میزبان &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.bolnews.com/trending/2019/11/marias-coolest-wish-for-faysal-storms-social-media/ |title=Archive copy |access-date=2025-02-15 |تاريخ-الأرشيف=2024-11-27 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20241127164834/https://www.bolnews.com/trending/2019/11/marias-coolest-wish-for-faysal-storms-social-media/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2020
|''شہر ملال''
|تبنڈا
|[[:ur:لیکسن_گروپ|ایکسپریس انٹرٹینمنٹ]]
|
|-
|''گیم شو ایسے چلے گا لیگ''
[حوالہ جات کا نحو چیک کریں]
|
|کیپٹن &quot;اسلام آباد ایگلز&quot;
|-
|''دکھاوا''
|
|
|قسط &quot;ہمدرد&quot;
|-
|2022
|''ایک سیتام اور''
|زیناب
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|زیناب 
|-
|2023
|مائی ری
|ثانیہ
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|ثانیہ
|}

=== ٹیلی فلماں ===

* ''کالو''
* ''پریندا''
* ''اے بھائی زرے دیکھ کے''
* ''ماں میں تم سے پیار کرتا ہوں''
* ''عورت کی بقا''
* ''پریندا''
* ''اے بھائی زرے دیکھ کے''
* ''ماں میں تم سے پیار کرتا ہوں''
* ''عورت کی بقا''
* ہے (وہاں راج میں)
* ''استنبول سے طلوع آفتاب''

== فلماں ==

* ''[[:ur:رام_چند_پاکستانی|رام چند پاکستانی]]'' 2008-کملا
* ''[[:ur:لو_میں_گم|محبت میں گھم]]''
* ''یارانا'' 2009-[[:ur:پشتو_زبان|پشتون]]

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:پنجابی زنانیاں]]
[[ونکی:پی ٹی وی اعزاز گِھنّݨ آلے]]
[[ونکی:لاہوری شخصیتاں]]
[[ونکی:لاہور دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی مسلم شخصیّتاں]]
[[ونکی:پاکستانی ماڈل زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں]]</text>
      <sha1>drp0blh0hm3pxeliifm9md5tv1mf30l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>صائمہ قریشی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14017</id>
    <revision>
      <id>72454</id>
      <parentid>47231</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T07:32:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72454</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12161" sha1="quifc6ktap62s7tjbtxi3mnkrhv3hjf" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete humain&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |صائمہ قریشی
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;div&gt;&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائش
| style=&quot; &quot; |&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt; (&lt;span class=&quot;bday&quot;&gt;1978-11-08&lt;/span&gt;) &lt;/span&gt;8 نومبر 1978&lt;span class=&quot;noprint ForceAgeToShow&quot;&gt; (عمر&amp;nbsp;46 برس)&lt;/span&gt;
[[:ur:کراچی|کراچی]]، [[:ur:پاکستان|پاکستان]]
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_Pakistan.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_Pakistan.svg|20x20px]] [[:ur:پاکستان|پاکستان]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q110409461#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |اولاد
| style=&quot; &quot; |دانیال خان (پُتر)
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:والدین|والدین]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:روزینہ_قریشی|روزینہ قریشی]] (والدہ) 
رفعت قریشی (والد)
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی حیاتی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |تعليم
| style=&quot; &quot; |جامعہ کراچی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |اداکارہ، ماڈل
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |دور فعالیت
| style=&quot; &quot; |1990s – تاحال
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm6500340/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q110409461#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B5%D8%A7%D8%A6%D9%85%DB%81_%D9%82%D8%B1%DB%8C%D8%B4%DB%8C&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B5%D8%A7%D8%A6%D9%85%DB%81_%D9%82%D8%B1%DB%8C%D8%B4%DB%8C&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
صائمہ قریشی ([[اردو]]: صائمہ قریشی، کنوں) ہِک [[پاکستانی]] اداکارہ ہِے۔&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;https://images.dawn.com/news/1184069&lt;/ref&gt; اُوہ ڈرامیاں &quot;امانت&quot;، &quot;بندھے ایک ڈور سے&quot;، &quot;نند&quot;، &quot;دیوارِ شب&quot; اَتے &quot;عشق ہے&quot; وِچ آپݨے کرداراں کِیتے سُن٘ڄاݨی وین٘دی ہِن۔&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;https://nation.com.pk/04-Jun-2021/phenomenal-actresses-to-appear-in-drama-ishq-hai&lt;/ref&gt;

== ابتدائی حیاتی ==
صائمہ قریشی 8 نومبر 1978ء کوں [[کراچی]]، [[پاکستان]] وِچ ڄَمّی ہَئی۔ اُوں نے جامعہ کراچی کنوں آپݨی تعلیم پوری کِیتی۔&lt;ref name=&quot;BOLNews&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.bolnews.com/entertainment/2020/10/descendants-of-past-celebrities-turn-out-to-be-the-celebrities-themselves |title=Archive copy |access-date=2025-02-19 |تاريخ-الأرشيف=2023-03-06 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230306102305/https://www.bolnews.com/entertainment/2020/10/descendants-of-past-celebrities-turn-out-to-be-the-celebrities-themselves/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== کَم کار آلی حیاتی ==
صائمہ قریشی نے 1990ء دے ݙہاکے وِچ پی ٹی وی اُتے بطورِ اداکارہ ڈیبیو کِیتا۔ &lt;ref&gt;https://dailypakistan.com.pk/27-Sep-2021/1345730&lt;/ref&gt;

== فلمو گرافی ==

=== ٹیلی ویژن سیریز ===
{| class=&quot;wikitable sortable plainrowheaders&quot;
! scope=&quot;col&quot; |سال
! scope=&quot;col&quot; |عنوان
! scope=&quot;col&quot; |کردار
! scope=&quot;col&quot; |نیٹ ورک
|-
|1997
|''تسویر''
|زاری
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|-
|2000
|''ہرجی''
|رومیل
|انڈس ٹی وی
|-
|2003
|''سنہری زنجیر''
|نگر
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|-
|2005
|''بینڈیش''
|اپا۔
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2006
|''بشری بشری''
|خود
|انڈس ٹی وی
|-
|2006
|''چاہتیاں''
|روبی
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|-
|2007
|''من کا بھنور''
|رابعہ
|[[:ur:اے_پلس_انٹرٹینمینٹ|اے-پلس]]
|-
|2008
|''تالق''
|ریڈیا
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2009
|''تج پے قربان''
|شیلا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2010
|''دل کی دلیز پر''
|سدرہ
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|-
|2011
|''میری بیوی کی لیئے''
|بی بی
|ٹی وی ون
|-
|2012
|''خوشبو کا گھر''
|شیلا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2013
|''جینا تو یہی ہے''
|حسینہ
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2013
|''توتے ہووے تارے''
|سورییا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2014
|''مریم کیسیے جیے''
|سادیا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2015
|''یہ میرا دیوانپن ہے''
|رکشندا
|[[:ur:اے_پلس_انٹرٹینمینٹ|اے-پلس]]
|-
|2016
|''[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل_نیٹ_ورک|سوچ نا تھا]]''
|کبرا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2017
|''جیتانی''
|افطۃ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2018
|''کچھ اس تاراہ ہے''
|شہناز
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|-
|2019
|''یاتم''
|مریم
|[[:ur:اے_پلس_انٹرٹینمینٹ|اے-پلس]]
|-
|2019
|''وفا کر چلے''
|سادیا
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2019
|''میری باجی''
|نسرین
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2019
|''[[:ur:چیخ_(سیریل)|چیخ]]''
|شمس
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2019
|''چھوٹی چھوٹی باتین''
|نیلا
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2019
|''دیوار شب''
|شائستہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2019
|''ریشم گلی کی حسینہ''
|رضایا
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2020
|''مکافات سیزن 2''
|ثانیہ
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2020
|''ہمرایز''
|ارشی
|اپنا چینل
|-
|2020
|''بندھے ایک دور کہو''
|زوبیدا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20201204051641/https://thebrownidentity.com/bandhay-ek-dour-se-episode-26-a-modern-day-story-with-not-so-modern-behaviors/&lt;/ref&gt;
|-
|2020
|''نند''
|نیاما
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2021
|''دکھاوا سیزن 2''
|افرا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''ایمان اور یاقیں''
|حنا اسلم
|[[:ur:آج_ٹی_وی|آج انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''یہودی ہوئے کوچ ترہا ہے''
|ماریہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2021
|''ایک جھوٹا لفز محبت''
|شازیا
|[[:ur:لیکسن_گروپ|ایکسپریس انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''عشق ہے''
|صباح
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://thebrownidentity.com/ishq-hai-takes-off-with-a-likable-first-episode |title=Archive copy |access-date=2025-02-19 |archive-date=2024-05-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521003715/https://thebrownidentity.com/ishq-hai-takes-off-with-a-likable-first-episode/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
|-
|2021
|''امانات''
|سعید
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20211020142124/https://thebrownidentity.com/amanat-episode-1-an-exciting-cast-but-a-repetitive-storyline/&lt;/ref&gt;
|-
|2022
|''روگ''
|قمر جہاں
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2022
|''نیسا''
|ناہید
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2022
|''مملات''
|سائرہ
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2022
|''پارستان''
|رخسار
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2022
|''نہار''
|غزالہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2022
|''اینٹ ال حیات''
|فاطمہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2023
|''ڈولی کی سپر فیملی''
|ڈولی
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|-
|2023
|''عیتراف''
|فاطمہ
|آن ٹی وی
|-
|2023
|''نکاح''
|رینا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2023
|''کتنی گرنائیں بقی ہیں''
|سکینہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2023
|''اب میری باری''
|ارزو
|آن ٹی وی
|-
|2023
|''موتیا سرکار''
|آشا بائی
|ٹی وی ون
|-
|2023
|''میرا سسرال''
|سارہ
|آن ٹی وی
|-
|2023
|''نیات''
|فرہات
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2023
|''بیلگام''
|افشان
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2024
|''یار من''
|عشرت
|سبز تفریح
|-
|2024
|''عشق بیپر واہ''
|شبانہ
|سبز تفریح
|-
|2024
|''دنیا پور''
|بختوار
|سبز تفریح 
|}

=== ٹیلی فلماں ===
{| class=&quot;wikitable sortable plainrowheaders&quot;
! scope=&quot;col&quot; |سال
! scope=&quot;col&quot; |عنوان
! scope=&quot;col&quot; |کردار
|-
|2010
|''فیروان''
|رینا
|-
|2020
|''ڈاکٹر بالما''
|مہرن کی آنٹی
|-
|2020
|''عشق اچانک''
|سائرہ
|-
|2021
|''پیار کے لشکر''
|رفعت
|-
|2022
|''چاند سی دلہن''
|دردانا 
|-
|2022
|''میرا پہلا پیار''
|طہرا
|}

=== فلماں ===
{| class=&quot;wikitable sortable plainrowheaders&quot;
! scope=&quot;col&quot; |سال
! scope=&quot;col&quot; |عنوان
! scope=&quot;col&quot; |کردار
|-
|2004
|''ہم ایک ہیں''
|بلقیس 
|-
|2004
|''غیر پیدائشی فروخت''
|نازو
|-
|2018
|''نیویارک میں خوش آمدید''
|صحافی
|}

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:ویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:اردو سینما وِچ اداکارائیں]]
[[ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں]]</text>
      <sha1>quifc6ktap62s7tjbtxi3mnkrhv3hjf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>فہیمہ اعوان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14477</id>
    <revision>
      <id>72456</id>
      <parentid>44105</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T09:02:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72456</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12328" sha1="dy7rwcmlr68o1tzbznh8y9x9q5uge19" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete humain&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |فہیمہ اعوان
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائش
| style=&quot; &quot; |&lt;span style=&quot;display:none&quot;&gt; (&lt;span class=&quot;bday&quot;&gt;1982-12-19&lt;/span&gt;) &lt;/span&gt;19 دسمبر 1982&lt;span class=&quot;noprint ForceAgeToShow&quot;&gt; (عمر&amp;nbsp;42 برس)&lt;/span&gt;
[[کراچی]]، [[پاکستان]]
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_Pakistan.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_Pakistan.svg|20x20px]] [[پاکستان]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q116415043#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |اولاد
| style=&quot; &quot; |2
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی حیاتی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |تعليم
| style=&quot; &quot; |جامعہ کراچی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |اداکارہ
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |دور فعالیت
| style=&quot; &quot; |2000 – تاحال
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm13951384/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q116415043#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%81%DB%81%DB%8C%D9%85%DB%81_%D8%A7%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%86&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%81%DB%81%DB%8C%D9%85%DB%81_%D8%A7%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%86&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
فہیمہ اعوان ([[اردو]]: فہیمہ اعوان، کنوں) ہِک [[پاکستانی]] اداکارہ ہِے۔ اُوہ ڈرامیاں &quot;الف اللہ اور انسان&quot;، &quot;دیوانگی&quot;، &quot;لاپتا&quot;، &quot;رسوائی&quot;، &quot;ڈنک&quot;، &quot;فتور&quot; اَتے &quot;سیانی&quot; وِچ آپݨے کرداراں کِیتے سُن٘ڄاݨی وین٘دی ہِن۔&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.bolnews.com/entertainment/lollywood/2023/01/reactions-to-the-final-episode-of-the-siyani-drama/ |title=Archive copy |access-date=2025-02-23 |تاريخ-الأرشيف=2023-01-17 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230117193139/https://www.bolnews.com/entertainment/lollywood/2023/01/reactions-to-the-final-episode-of-the-siyani-drama/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ابتدائی حیاتی ==
فہیمہ اعوان 19 دسمبر 1982ء کوں [[کراچی]]، [[پاکستان]] وِچ ڄَمّی ہَئی اَتے انّھاں نے آپݨی تعلیم کراچی یونیورسٹی کنوں پوری کِیتی۔

== کَم کار آلی حیاتی ==
فہیمہ اعوان نے 2000ء وِچ بطورِ ماڈل کَم دا اَغاز کِیتا اَتے موسیقی ویڈیوز اَتے اشتہاراں وِچ نظری۔ اُوہ ڈرامیاں &quot;تشنگی دِل کی&quot;، &quot;قربان&quot;، &quot;بچپن&quot;، &quot;دِل رویا رو عشق تھا&quot;، &quot;میرا وجود&quot; اَتے &quot;کسک&quot; وِچ آپݨے کرداراں کِیتے مشہور ہَن۔&lt;ref&gt;https://harpalgeo.tv/program/Fitoor&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.aajenglish.tv/news/30289042/actor-inayat-khan-says-baichain-dil-will-have-the-saas-bahu-theme-but-with-a-twist&lt;/ref&gt; 

== فلمو گرافی ==

=== ٹیلی ویژن سیریز ===
{| class=&quot;wikitable sortable plainrowheaders&quot;
! scope=&quot;col&quot; |سال
! scope=&quot;col&quot; |عنوان
! scope=&quot;col&quot; |کردار
! scope=&quot;col&quot; |نیٹ ورک
|-
|2017
|''قربن''
|شہناز
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2017
|''تشنگی دل کی''
|نیلم
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2017
|''دل بہبر''
|ترانم
|[[:ur:اے_پلس_انٹرٹینمینٹ|اے-پلس]]
|-
|2017
|''ایک تھی رانیہ''
|عائزہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2018
|''ماں صدقی''
|جمائلہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2018
|''ہارا دل''
|اریج
|[[:ur:اے_پلس_انٹرٹینمینٹ|اے-پلس]]
|-
|2018
|''بیچاری نادیہ''
|مونا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2018
|''الف اللہ اور انساں''
|سروت
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2018
|''رو بارو عشق تھا''
|ہمنا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2018
|''فر وہی دل''
|ناہید
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2018
|''ماہ تمیم''
|صبی
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2019
|''در خدا کہو''
|آسیہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2019
|''گل-او-گلزر''
|زیبا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2019
|''مکافات سیزن 1''
|انجم
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2019
|''دیوانگی''
|فریال
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2019
|''قسمت کا لکھا''
|شائستہ
|[[:ur:لیکسن_گروپ|ایکسپریس انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2019
|''کام زرف''
|نازما
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2019
|''روسوی''
|مادیہ
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2020
|''کاسک''
|نیاما
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2020
|''پریم گلی''
|دعا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2020
|''میرا وجود''
|طہرا
|[[:ur:لیکسن_گروپ|ایکسپریس انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2020
|''دکھاوا سیزن 1''
|نازیہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2020
|''اے محبت''
|نور
|ٹی وی ون
|-
|2020
|''ڈینک''
|سمن
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2021
|''فٹور''
|سارہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''اوئے موٹی سیزن 1''
|دردانا
|[[:ur:لیکسن_گروپ|ایکسپریس انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''دکھاوا سیزن 2''
|ہیرا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''ایمان''
|فوزیہ
|[[:ur:LTN_Family|ایل ٹی این فیملی]]
|-
|2021
|''مکافات سیزن 3''
|شرجیل کی ماں
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''بدنیب''
|زوبی
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2021
|''بیچاری قدسیہ''
|نیلا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2021
|''لاپاٹا''
|ریحانہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2021
|''محبت چور دی مین''
|انیبا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2022
|''مکافات سیزن 4''
|سارہ
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2022
|''میری ہے کیا کھٹا''
|روبی
|آن ٹی وی
|-
|2022
|''[[:ur:مذاق_رات|مزق رات]]''
|خود
|[[:ur:دنیا_نیوز|دنیا نیوز]]
|-
|2022
|''راسم الفطۃ''
|سلیمہ
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|-
|2022
|''حسینہ''
|ماسوما
|[[:ur:اے_پلس_انٹرٹینمینٹ|اے-پلس]]
|-
|2022
|''دکھاوا سیزن 3''
|سارہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2022
|''بیچن دل''
|نازیہ
|[[:ur:آج_ٹی_وی|آج انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2022
|''سیانی''
|فائیزا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2022
|''زندگی ایک پہہیلی''
|نازیہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2022
|''بیتیاں''
|سلمی
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2023
|''عبداللہ''
|نازیہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2023
|''احساس''
|اینی
|[[:ur:لیکسن_گروپ|ایکسپریس انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2023
|''بوجھ''
|جیا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2023
|''[[:ur:ہمایوں_سعید|احرام جونون]]''
|رمشا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2023
|''ہونا تھا پیار''
|پری
|آن ٹی وی
|-
|2023
|''مجھ سے قابول نہیں''
|عالیہ
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2023
|''[[:ur:جنت_سے_آگے|جنت سے آگے]]''
|دلہن۔
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2023
|''پییاری نیمو''
|عائشہ
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2023
|''فٹنا''
|رزوانہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2023
|''کام کرنے والی خواتین''
|ایرم
|سبز تفریح
|-
|2023
|''خوشبو میں بسے کھٹ''
|تبنڈا
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2024
|''صارب''
|شما
|اور زندگی
|-
|2024
|''دکھاوا سیزن 5''
|صباح
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2024
|''ڈاؤ''
|تانیا
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|-
|2024
|''تم میرے کیا ہو''
|ثانیہ
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2024
|''شریف آدمی۔''
|شگفتا
|سبز تفریح
|-
|2024
|''تیری چھاؤنی میں''
|لیلا
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2024
|''بارات نہیں آئی''
|مہرننیسا
|تفریح سیٹ کریں
|-
|2024
|''گھائر''
|ہایا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2025
|''ہجر''
|مہویش
|[[:ur:ہم_ٹی_وی|ہم ٹی وی]]
|-
|2025
|''دستک''
|سارہ
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|}

=== موسیقی ویڈیوز ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!سال
!گانا
!گلوکار (ص)
!نوٹ
|-
|2000
|''تیرا کنگنا جب خانکے''
|[[:ur:شہزاد_رائے|شہزاد رائے]]
|
|-
|2003
|''کنگنا''
|شہزاد رائے
|
|}

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:کراچی دے فنکار]]
[[ونکی:کراچی دے اداکار]]
[[ونکی:کراچی دیاں شخصیتاں]]
[[ونکی:کراچی دیاں اداکارائیں]]
[[ونکی:کراچی دے ڄماندرو]]
[[ونکی:کراچی دے ڄمان٘درو]]
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ]]
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں]]</text>
      <sha1>dy7rwcmlr68o1tzbznh8y9x9q5uge19</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>شائستہ لودھی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14531</id>
    <revision>
      <id>72450</id>
      <parentid>47224</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T06:50:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72450</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12082" sha1="t7m2iilplmsbp3sdinikfxvqr6jket6" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete humain&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |Shaista Lodhi
&lt;small style=&quot;font-size:90%;&quot;&gt;&lt;span title=&quot;Urdu Nastaliq&quot; class=&quot;Nastaliq&quot; style=&quot;font-size: 100%; font-family: 'Jameel Noori Nastaleeq', 'Urdu Typesetting', 'Noto Nastaliq Urdu', 'Noto Nastaliq Urdu Draft', 'Hussaini Nastaleeq', 'AlQalam Taj Nastaleeq', IranNastaliq, 'Nafees Nastaleeq', 'Nafees Nastaleeq v1.01', Nafees, 'Pak Nastaleeq', 'PDMS_Jauhar', 'Alvi Lahori Nastaleeq';&quot;&gt;شائستہ لودھی&lt;/span&gt;&lt;/small&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |[[فائل:287137-ShaistaWahicropped.jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:287137-ShaistaWahicropped.jpg|center|330x330px]]
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائش
| style=&quot; &quot; |26 نومبر 1977ء   (48 سال)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P569|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P569) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
[[:ur:کراچی|کراچی]]  &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P19|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P19) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_Pakistan.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_Pakistan.svg|20x20px]] [[:ur:پاکستان|پاکستان]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |تعداد اولاد
| style=&quot; &quot; |3 &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P1971|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1971) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |بھیݨ / بِھرا
| style=&quot; &quot; |&lt;div style=&quot;max-height:180px; overflow: auto; padding: 2px 0 2px 5px; background-color:transparent;vertical-align:top;font-size:100%&quot;&gt;[[:ur:ساحر_لودھی|ساحر لودھی]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P3373|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P3373) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی حیاتی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:مادر_علمی|مادر علمی]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:جناح_سندھ_میڈیکل_یونیورسٹی|جناح سندھ میڈ یکل یونیورسٹی]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P69|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P69) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |ٹیلی ویژن میزبان ، &amp;nbsp;ٹی وی پروڈیوسر &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |ویب سائٹ
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ویب سائٹ
| style=&quot; &quot; |[https://web.archive.org/web/20211223114035/http://shaistalodhi.com/ باضابطہ ویب سائٹ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P856|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P856) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm6758817/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q7462490#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%A7%D8%A6%D8%B3%D8%AA%DB%81_%D9%84%D9%88%D8%AF%DA%BE%DB%8C&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%A7%D8%A6%D8%B3%D8%AA%DB%81_%D9%84%D9%88%D8%AF%DA%BE%DB%8C&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
شائستہ لودھی ([[اردو]]: شائستہ لودھی، کنوں) ہِک [[پاکستانی]] ٹیلی ویژن میزبان اَتے اداکارہ ہِن۔

== ذاتی حیاتی ==
شائستہ لودھی [[کراچی]] وِچ علی گوہر لودھی اَتے روشن تاج لودھی دے گھر ڄَمّی ہَئی اُوہ ہِک ٹٻّر وِچ ترے بھران٘واں (عامر لودھی، طاہر لودھی اَتے [[ساحر لودھی]]) دے نال پَلّی وَدّھی۔ شائستہ لودھی اے آر وائی ڈیجیٹل اُتے نشر تھیوݨ آلے مارننگ شو گُڈ مارننگ پاکستان دی میزبان ہَن۔ ستمبر 2010ء دے اَخِیر وِچ، اُوہ جیو ٹی وی&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20190330044533/https://awamiweb.com/dr-shaista-wahidi-is-joining-geo-tv-for-the-morning-show-10236.html Dr.Shaista Wahidi Is Joining Geo TV For The Morning Show] {{wayback|url=http://www.awamiweb.com/dr-shaista-wahidi-is-joining-geo-tv-for-the-morning-show-10236.html|date=20190330044533}}. Awami Web. Retrieved on 11 December 2015.&lt;/ref&gt; وِچ رَل ڳئی۔  

== چوݨویں فلمو گرافی ==

== شو ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!سال
!عنوان
!کردار
!نوٹ
|-
|2009
|''نیسلے نیسویتا خواتین کی طاقت '09''
|مہمان
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2011
|''[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|اوتھو جاگو پاکستان]]''
|میزبان
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2012
|''باخابار سویرا''
|میزبان
|[[:ur:اے_آر_وائی_نیوز|اے آر وائی نیوز]]
|-
|2015
|''سیتارے کی سبھا''
|میزبان
|[[:ur:ہم_ستارے|ہم سیتارے]]
|-
|2016
|''محمان نواز''
|مہمان
|ٹی وی دیکھیں
|-
|2018
|''جیو صباح پاکستان''
|میزبان
|[[:ur:جیو_نیوز|جیو ٹی وی]]
|-
|2019
|''ثمینہ پیرزادا کے ساتھ''
|مہمان
|[[:ur:یوٹیوب|یوٹیوب]]
|-
|2020
|''ایماندار ہونا 2.0''
|مہمان
|نیشپتی پرائم
|-
|2021
|''گڈ مارننگ پاکستان''
|مہمان
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|-
|2021
|''گھر پر صبح''
|میزبان
|[[:ur:پاکستان_ٹیلی_ویژن_نیٹ_ورک|پی ٹی وی]]
|}

=== ٹیلی ویژن سیریز ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!سال
!عنوان
!کردار
!چینل
!حوالہ۔
|-
|2016
|''واڈا''
|سمیرا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=2016-11-09|title=Shaista Lodhi set to make debut in Television drama 'Waada'|url=https://en.dailypakistan.com.pk/lifestyle/shaista-lodhi-set-to-make-debut-in-television-drama-waada/|access-date=2022-04-18|website=Daily Pakistan Global|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|2017
|''خان''
|سروت
|[[:ur:جیو_انٹرٹینمینٹ|جیو انٹرٹینمنٹ]]
|&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|title=Shaista Lodhi to star in upcoming drama serial; KHAN.|url=https://harpalgeo.tv/detail/1758|access-date=2022-04-18|website=harpalgeo.tv}}&lt;/ref&gt;
|-
|2020
|''جیتو پاکستان لیگ''
|کیپٹن (پشوار اسٹالینس)
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=2022-04-13|title=Shaista Lodhi's mother-in-law sends her Eidi|url=https://www.bolnews.com/entertainment/2022/04/shaista-lodhis-mother-in-law-sends-her-eidi/|access-date=2022-04-18|website=BOL News|language=en-US|تاريخ-الأرشيف=2022-04-13|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220413075752/https://www.bolnews.com/entertainment/2022/04/shaista-lodhis-mother-in-law-sends-her-eidi/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|2021
|''پارڈس''
|زوبیدا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|last=Haq|first=Irfan Ul|date=2021-03-30|title=Shaista Lodhi's upcoming series Pardes is about a husband and wife separated by distance|url=https://images.dawn.com/news/1186878|access-date=2022-04-18|website=Images|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|2023
|''[[:ur:سمجھوتہ_(ڈراما)|سمجوٹا]]''
|نرگس
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=https://propakistani.pk/lens/shaista-lodhi-shares-hilarious-bts-clip-from-set-of-samjhota-video/|title=Shaista Lodhi Shares Hilarious BTS Clip From Set of 'Samjhota' [Video]|website=Pro Pakistan|date=July 5, 2023}}&lt;/ref&gt;
|-
|2024
|''فانا''
|ثانیہ
|[[:ur:Green_Entertainment|سبز تفریح]]
|
|}

=== ٹیلی فلم ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!سال
!عنوان
!کردار
!چینل
!حوالہ۔
|-
|2021
|''اف یہ بیویاں''
|زویا
|[[:ur:اے_آر_وائی_ڈیجیٹل|اے آر وائی ڈیجیٹل]]
|&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|last=Riaz|first=Saad|date=2021-07-16|title=13 Pakistani Telefilms Releasing On Eid-ul-Azha 2021|url=https://galaxylollywood.com/2021/07/16/13-telefilms-releasing-this-eid/|access-date=2022-04-18|website=Galaxy Lollywood|language=en-US|archive-date=2021-11-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20211124150531/https://galaxylollywood.com/2021/07/16/13-telefilms-releasing-this-eid/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|}

== ایوارڈ ==

* ڈیلڈا ایکسپرٹ مدر  ''(آنریری ایوارڈ)'' (2008) &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://daldaexpertmom.com/winners.aspx|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100420083454/http://www.daldaexpertmom.com/winners.aspx|title=Dalda Expert Mom Winners|archivedate=20 April 2010}}&lt;/ref&gt;

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:مہاجر شخصیتاں]]
[[ونکی:یوٹیوبر زنانیاں]]
[[ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن میزبان]]
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن پیش کنندگان]]
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:کراچی دیاں شخصیتاں]]
[[ونکی:پشتون شخصیتاں]]
[[ونکی:پاکستانی یوٹیوبر]]
[[ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:کراچی دے ڄمان٘درو]]</text>
      <sha1>t7m2iilplmsbp3sdinikfxvqr6jket6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>مائلی سائرس</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20894</id>
    <revision>
      <id>72458</id>
      <parentid>63564</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T09:29:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72458</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10483" sha1="02zfks2bzfv7i27k58c1vr0zj33cnrq" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; class=&quot;entete humain&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |مائلی سائرس
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |([[انگریزی]] : Miley Ray Cyrus)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P1559|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1559) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;div&gt;[[فائل:170526-N-EO381-052_Miley_Cyrus_on_Today_show.jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:170526-N-EO381-052_Miley_Cyrus_on_Today_show.jpg|center|330x330px]]&lt;/div&gt;&lt;div&gt;&lt;small&gt;Cyrus appearing on ''[[:ur:Today_(U.S._TV_program)|Today]]'' in مئی 2017&lt;/small&gt;&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائشی ناں
| style=&quot; &quot; |([[انگریزی زبان|انگریزی]] : Destiny Hope Cyrus)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P1477|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1477) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ڄمݨ
| style=&quot; &quot; |نومبر 23, 1992&lt;span class=&quot;noprint ForceAgeToShow&quot;&gt; (عمر&amp;nbsp;32 برس)&lt;/span&gt;
[[فرینکلن، ٹینیسی]]، U.S.
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |رہائش
| style=&quot; &quot; |[[لاس اینجلس]]، U.S.
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_the_United_States_(1795-1818).svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_the_United_States_(1795-1818).svg|20x20px]] [[امریکہ|ریاستہائے متحدہ امریکا]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ساتھی
| style=&quot; &quot; |[[نک جوناس]] &lt;small&gt;(جون 2006–دسمبر 2007)&lt;/small&gt;
[[سٹیلا میکسویل]] &lt;small&gt;(2015–2015)&lt;/small&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P451|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P451) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ماء پیو
| style=&quot; &quot; |&lt;div class=&quot;plainlist&quot;&gt;
* Billy Ray Cyrus (father)
* Leticia Jean Cyrus (mother)
&lt;/div&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی زندگی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |کم
| style=&quot; &quot; |&lt;div class=&quot;hlist hlist-separated&quot;&gt;
* Singer
* songwriter
* actress
&lt;/div&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ماء ٻولی
| style=&quot; &quot; |[[انگریزی]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P103|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P103) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ ورانہ ٻولی
| style=&quot; &quot; |[[انگریزی]] &lt;ref name=&quot;e7abf11e5371963a2b6cec3df48160d64dbb93da&quot;&gt;مصنف: [[فرانس کا قومی کتب خانہ]]  — عنوان : اوپن ڈیٹا پلیٹ فارم — بی این ایف - آئی ڈی: https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb15526545x — اخذ شدہ بتاریخ: 10 اکتوبر 2015 — اجازت نامہ: آزاد اجازت نامہ&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;e3c669847d0ff7639123a24f22bb9c008493f314&quot;&gt;کونر آئی ڈی: https://web.archive.org/web/20250319021035/https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/conor/150720099&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P1412|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1412) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |دور فعالیت
| style=&quot; &quot; |2001-تا حال
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شعبۂ عمل
| style=&quot; &quot; |پاپ موسیقی &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P101|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P101) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |مؤثر
| style=&quot; &quot; |ایلوس پریسلے ، &amp;nbsp;میڈونا ، &amp;nbsp;ڈولی پارٹن ، &amp;nbsp;برٹنی سپیئرز &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P737|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P737) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |کل دولت
| style=&quot; &quot; |200000000 [[:ur:امریکی_ڈالر|امریکی ڈالر]] &lt;small&gt;(2017)&lt;/small&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P2218|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P2218) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |اعزازات
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |&lt;div style=&quot;max-height:180px; overflow: auto; padding: 2px 0 2px 5px; background-color:transparent;vertical-align:top;font-size:100%&quot;&gt;[[:ur:ٹائم_100|ٹائم 100]] &amp;nbsp; &lt;small&gt;(2014)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;ab3afe91b51a1fa6031ec8d8636a34d152b4bfe1&quot;&gt;https://www.eonline.com/news/535222/miley-cyrus-makes-time-s-100-most-influential-people-dolly-parton-explains-her-drastic-makeover&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P166|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P166) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |دستخط
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |[[فائل:MileyCyrus_signature.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:MileyCyrus_signature.svg|center|120x120px]]
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |ویب سائٹ
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ویب سائٹ
| style=&quot; &quot; |[https://web.archive.org/web/20181130122839/https://mileycyrus.com/ باضابطہ ویب سائٹ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P856|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P856) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm1415323/ IMDB پر صفحات]&lt;ref name=&quot;9bb5a129ae1c5c00cf1ce97b1aff4b0ed2a9b052&quot;&gt;میوزک برینز آرٹسٹ آئی ڈی: https://musicbrainz.org/artist/7e9bd05a-117f-4cce-87bc-e011527a8b18 — اخذ شدہ بتاریخ: 20 اگست 2021&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt;[[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q4235#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%85%D8%A7%D8%A6%D9%84%DB%8C_%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D8%B1%D8%B3&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%85%D8%A7%D8%A6%D9%84%DB%8C_%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D8%B1%D8%B3&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
[[فائل:Miley_Cyrus_38th_People's_Choice_Awards_(cropped).jpg|thumb|مائلی سائرس]]
'''مائلی سائرس''' ({{Lang|en|Miley Cyrus}}) ہک [[امریکی]] ڳائیکہ، نغمہ نگار اَتے اداکارہ ہن۔ او ڈزنی چینل دی سیریز &quot;ہانا مونٹانا&quot; (Hannah Montana) وچ اپݨے کردار کیتے نکی عمر وچ ہی مشہور تھی ڳئی ہن۔ ایندے بعد انہاں ہک کامیاب سولو موسیقی کیریئر بݨایا اَتے پاپ، راک اَتے کنٹری سمیت مختلف اصناف وچ اپݨی صلاحیتاں دا مظاہرہ کیتا۔ سائرس اپݨی طاقتور آواز، بولڈ اسٹیج پرفارمنس اَتے مسلسل ارتقا پذیر انداز کیتے ڄاݨی ویندی ہن۔ انہاں متعدد ایوارڈز جیتے ہن اَتے موسیقی دی صنعت وچ ہک بااثر شخصیت ہن۔

== حوالہ ==
{{حوالے}}
[[ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت]]
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:امریکی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:امریکی فلمی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی]]</text>
      <sha1>02zfks2bzfv7i27k58c1vr0zj33cnrq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تمل رسم الخط</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23144</id>
    <revision>
      <id>72445</id>
      <parentid>72423</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T01:57:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72445</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9035" sha1="ohkm7bbt7ndyn1f3bgznop611dm6nxr" xml:space="preserve">{{Infobox writing system|name=تمل رسم الخط|altname={{lang|ta|தமிழ்}}|type=[[ابوگیدا]]|time=c. 400 CE – present&lt;ref&gt;{{حوالہ رسالہ|آخری=Rajan |پہلا=K. |عنوان=Territorial Division as Gleaned from Memorial Stones |جے_اسٹور=29757518 |جریدہ=East and West |ناشر=Istituto Italiano per l'Africa e l'Oriente (IsIAO) |تاریخ=دسمبر 2001 |جلد=51 |شمارہ=3/4 |صفحہ=363}} (table showing Tamil in row for the 601–800 period)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|آخری1=Diringer |پہلا1=David |عنوان=Alphabet a key to the history of mankind |یوآرایل=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.57042 |تاریخ=1948 |صفحہ=[https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.57042/page/n387 385]}}&lt;/ref&gt;|languages=[[تمل زبان]]&lt;br /&gt;[[Kanikkaran language|Kanikkaran]]&lt;br /&gt;[[Badaga language|Badaga]]&lt;br /&gt;[[Irula language|Irula]]&lt;br /&gt;[[Paniya language|Paniya]]&lt;br /&gt;[[Saurashtra language|Saurashtra]]|fam1=[[براہمی رسم الخط]]|fam2=[[Tamil-Brahmi]]|fam3=[[Pallava script]]{{Sfn|Mahadevan|2003|p=209}}{{Sfn|Mahadevan|2003|p=212}}|sisters=[[Grantha script|Grantha]]، [[Old Mon script|Mon]]، [[Khmer alphabet|Khmer]]، [[Kawi script|Kawi]]|unicode={{Unbulleted list|class=nowrap |[https://www.unicode.org/charts/PDF/U0B80.pdf U+0B80–U+0BFF] {{بہت چھوٹا|Tamil}} |[https://www.unicode.org/charts/PDF/U11FC0.pdf U+11FC0–U+11FFF] {{بہت چھوٹا|Tamil Supplement}}}}|iso15924=Taml|sample=Word Tamil.svg|imagesize=250px}}

[[تمل]] حروف تہجی ([[انگریزی]]: Tamil script) دراصل ہک ابوگیدا رسم الخط ہئی جیڑھا [[بھارت]]، [[سری لنکا]]، [[ملائیشیا]]، [[سنگاپور]] تے دنیا بھر وِچ رہوݨ والے تمل لوک تے تمل زبان دے ٻولݨ والے تمل زبان کوں لکھݨ کِیتے استعمال کریندے ہِن۔&lt;ref&gt;{{Citation|عنوان=The Unicode 5.0 Standard|ایڈیشن=5|ناشر=Addison-Wesley|مقام=Upper Saddle River, NJ|سال=2006|آئی_ایس_بی_این=0-321-48091-0|آخری=Allen|پہلا=Julie}} at p. 324&lt;/ref&gt; ٻئے اقلیتی زباناں جیویں جو [[سوراشٹر زبان]]، [[بداگا زبان]]، [[آئیرولا زبان]] تے [[پانیا زبان]] وی تمل رسم الخط وِچ لکھیاں ویندیاں ہِن۔&lt;ref&gt;{{Citation|مرتب آخری=Lewis|مرتب پہلا=M. Paul|عنوان=Ethnologue: Languages of the World|ایڈیشن=16th|یوآرایل=http://www.ethnologue.com/|ناشر=SIL International|مقام=Dallas, Tex.|سال=2009|تاریخ رسائی=2009-08-28}}&lt;/ref&gt;

== خصوصیات ==
[[فائل:Evolution_of_Vatteluttu_and_Tamil_scripts.gif|thumb|402x402px|Diverging evolution of [[Tamil-Brahmi]] script (center column) into the [[Vatteluttu alphabet]] (leftmost column) and the Tamil script (rightmost column)]]
تمل رسم الخط وِچ 12 مصوتے ہِن جنہاں کوں (உயிரெழுத்து، uyireḻuttu: روحانی حروف) آکھیا ویندا ہئی۔ 18 حرف صحیح (மெய்யெழுத்து، meyyeḻuttu: اصل حروف) تے ہک حرف خاص (ஆய்த எழுத்து) ہئی جیڑھا &quot;اکو&quot; وی آکھیا ویندا ہئی۔ اِیہ نہ تاں حرف صحیح ہئی تے نہ ای حرف علت۔&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20210214081015/https://dsal.uchicago.edu/cgi-bin/romadict.pl?table=tamil-lex&amp;page=148&amp;display=utf8%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }} University of Madras Tamil Lexicon, page 148: &quot;{{lang|ta|அலியெழுத்து}} [ {{کلمہ نویسی|ta|ISO|aliyeḻuttu}}&lt;nowiki&gt; ] n &lt;/nowiki&gt;{{کلمہ نویسی|ta|ISO|ali-y-eḻuttu}}۔ &lt; {{lang|ta|அலி}}¹ +۔ 1. The letter {{lang|ta|ஃ}}، as being regarded as neither a vowel nor a consonant; {{lang|ta|ஆய்தம்}}۔ ({{lang|ta|வெண்பாப்۔ முதன்மொ۔ 6, உரை۔}}) 2. Consonants; {{lang|ta|மெய்யெ ழுத்து۔ (பிங்۔)۔}}&lt;nowiki&gt;&quot;]&lt;/nowiki&gt;{{مردہ ربط|date=October 2022|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt; پر اِینکوں حروف علت دے بعد سبھ توں اخیر وِچ لکھیا ویندا ہئی۔ تمل رسم الخط حروف تہجی دی بجائے مقطعی اُتے مبنی ہئی۔ ایں طرح تمل رسم الخط وِچ کل 31 حروف ہِن۔ ٻئے 216 حروف ٻئے حروف نال مِل کے بݨدے ہِن تے کل حروف دی تعداد 247 (12+18+216+1) تھی ویندی ہئی۔

== ٻِیا ݙیکھو ==

* [[تمل زبان]]

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:براہمی رسم الخط]]
[[ونکی:تمل زبان]]</text>
      <sha1>ohkm7bbt7ndyn1f3bgznop611dm6nxr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>شارلیز تھیرن</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24046</id>
    <revision>
      <id>72451</id>
      <parentid>65587</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T06:55:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72451</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15405" sha1="3ueh7ed3unfhwc80hat25wd38w0rrs7" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete humain&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |شارلیز تھیرن
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |([[:ur:افریکانس_زبان|افریکانس میں]]: &lt;span lang=&quot;af&quot;&gt;Charlize Theron&lt;/span&gt;)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P1559|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1559) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;div&gt;[[فائل:Charlize_Theron_Cannes_2015_2.jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Charlize_Theron_Cannes_2015_2.jpg|center|330x330px]]&lt;/div&gt;&lt;div&gt;&lt;small&gt;شارلیز تھیرن&lt;/small&gt;&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائش
| style=&quot; &quot; |اگست&amp;nbsp;1975 (عمر&amp;nbsp; سال)
[[:ur:بینونی،_گاؤٹینگ|بینونی]]، [[:ur:ٹرانسوال_صوبہ|ٹرانسوال صوبہ]]، [[:ur:جنوبی_افریقا|جنوبی افریقا]]
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |رہائش
| style=&quot; &quot; |[[:ur:لاس_اینجلس|لاس اینجلس]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P551|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P551) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |&lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;جنوبی افریقی (1975–تاحال)&lt;ref name=&quot;Nationality&quot;&gt;&lt;cite class=&quot;citation news cs1&quot; id=&quot;CITEREFFarber&quot;&gt;&lt;span class=&quot;cx-segment&quot; data-segmentid=&quot;147&quot;&gt;Tanya Farber۔ &lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;cx-segment&quot; data-segmentid=&quot;148&quot;&gt;[http://www.iol.co.za/news/south-africa/charlize-defends-her-unique-american-accent-1.208000#.US-W7FXRekI &quot;Charlize defends her 'unique' American accent&quot;]۔ &lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;cx-segment&quot; data-segmentid=&quot;149&quot;&gt;''IOL News''۔  &lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;cx-segment&quot; data-segmentid=&quot;150&quot;&gt;2018-12-25 کو اصل سے [https://web.archive.org/web/20181225193253/https://www.iol.co.za/news/south-africa/charlize-defends-her-unique-american-accent-208000#.US-W7FXRekI آرکائیو کیا گیا]&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;۔ &lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class=&quot;cx-segment&quot; data-segmentid=&quot;151&quot;&gt;&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;اخذ شدہ بتاریخ &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;2016-02-27&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;۔ &lt;/span&gt;&lt;q&gt;&lt;span class=&quot;cx-segment&quot; data-segmentid=&quot;152&quot;&gt;I am a South African.&lt;/span&gt;&lt;/q&gt;&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;امریکی (2007–تاحال)&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |قد
| style=&quot; &quot; |177 [[:ur:سینٹی_میٹر|سنٹی میٹر]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P2048|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P2048) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |استعمال ہاتھ
| style=&quot; &quot; |بایاں &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P552|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P552) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:سیاسی_جماعت|جماعت]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:ڈیموکریٹک_پارٹی_(ریاستہائے_متحدہ)|ڈیموکریٹک پارٹی]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P102|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P102) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ساتھی
| style=&quot; &quot; |&lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;[[:ur:سٹیورٹ_ٹاؤنسینڈ|سٹیورٹ ٹاؤنسینڈ]] (2001–10)&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |اولاد
| style=&quot; &quot; |2
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی زندگی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |&lt;div class=&quot;hlist hlist-separated&quot;&gt;
* اداکارہ
* پروڈیوسر
* فیشن ماڈل
&lt;/div&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:مادری_زبان|مادری زبان]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:افریکانس|افریکانز]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P103|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P103) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ ورانہ زبان
| style=&quot; &quot; |[[:ur:افریکانس|افریکانز]] ، &amp;nbsp;[[:ur:انگریزی_زبان|انگریزی]] &lt;ref name=&quot;c0859ea396f754170cba53cbef9a1499a3b68740&quot;&gt;کونر آئی ڈی: https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/conor/14217315&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P1412|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1412) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |دور فعالیت
| style=&quot; &quot; |1995–تاحال
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |اعزازات
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |&lt;div style=&quot;max-height:180px; overflow: auto; padding: 2px 0 2px 5px; background-color:transparent;vertical-align:top;font-size:100%&quot;&gt;[[فائل:Oscar-free-version.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Oscar-free-version.svg|74x74px]]&amp;nbsp;آسکر اعزاز برائے بہترین اداکارہ &amp;nbsp; &lt;small&gt;(برائے:Monster  ) (2004)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;c1dfe48c8f16d32a75073a4e60199f075aefb408&quot;&gt;انٹرنیٹ مووی ڈیٹابیس آئی ڈی: https://www.imdb.com/event/ev0000003/2004/1/&lt;/ref&gt;
اسٹار آن ہالی ووڈ واک آف فیم &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P166|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P166) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |نامزدگیاں
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |&lt;div style=&quot;max-height:180px; overflow: auto; padding: 2px 0 2px 5px; background-color:transparent;vertical-align:top;font-size:100%&quot;&gt;[[فائل:Oscar-free-version.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Oscar-free-version.svg|74x74px]]&amp;nbsp;آسکر اعزاز برائے بہترین اداکارہ &amp;nbsp; &lt;small&gt;(2020)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;13dfaf6032253c45dc77d8cfd258f5292e241eb0&quot;&gt;تاریخ اشاعت: 13 جنوری 2020 — [https://www.oscars.org/news/92nd-oscarsr-nominations-announced 92ND OSCARS® NOMINATIONS ANNOUNCED | Oscars.org | Academy of Motion Picture Arts and Sciences] — اخذ شدہ بتاریخ: 15 مارچ 2023&lt;/ref&gt;
[[فائل:Oscar-free-version.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Oscar-free-version.svg|74x74px]]&amp;nbsp;آسکر اعزاز برائے بہترین اداکارہ &amp;nbsp; &lt;small&gt;(2006)&lt;/small&gt;
[[فائل:Oscar-free-version.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Oscar-free-version.svg|74x74px]]&amp;nbsp;آسکر اعزاز برائے بہترین اداکارہ &amp;nbsp; &lt;small&gt;(2004)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;c1dfe48c8f16d32a75073a4e60199f075aefb408&quot; /&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P1411|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1411) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |ویب سائٹ
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ویب سائٹ
| style=&quot; &quot; |&lt;span class=&quot;url&quot;&gt;[http://www.charlizeafricaoutreach.org/ www.charlizeafricaoutreach.org]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm0000234/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q80046#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%A7%D8%B1%D9%84%DB%8C%D8%B2_%D8%AA%DA%BE%DB%8C%D8%B1%D9%86&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%A7%D8%B1%D9%84%DB%8C%D8%B2_%D8%AA%DA%BE%DB%8C%D8%B1%D9%86&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
[[شارلز تھیرون]] (/ʃɑːrˈliːz ˈθɛrən/ shar-LEEZ THERR-ən; افریکانز: [ʃarˈlis ˈtrɔn];  جنم 7 اگست 1975) ہک [[جنوبی افریقہ|جنوبی افریقی]]  تے [[امریکا|امریکی]] اداکارہ تے پروڈیوسر ہے۔ دنیا دیاں سبھ توں زیادہ معاوضہ گھنݨ والیاں اداکارہاں وچوں ہک، انّھاں نے متعدد اعزازات جتے ہن، جنہاں وچ ہک اکیڈمی ایوارڈ تے ہک گولڈن گلوب ایوارڈ شامل ہے۔  2016ء وچ، [[ٹائم میگزین|ٹائم]] نے انّھاں کوں دنیا دے 100 سبھ توں زیادہ بااثر لوکاں وچوں ہک قرار ݙتا۔

[[تھیرون]] 1990ء دے ݙہاکے وچ ہالی ووڈ فلماں [[دی ڈیولز ایڈووکیٹ]] (1997)، [[مائٹی جو ینگ]] (1998)، تے [[دی سائیڈر ہاؤس رولز]] (1999) وچ لیڈنگ لیڈی دا کردار ادا کرکے بین الاقوامی شہرت حاصل کیتی۔ انّھاں نے سنگل کِلر [[ایلین وورنوس]] دے کردار کوں [[مونسٹر]] (2003) وچ پیش کرکے تنقیدی تعریف حاصل کیتی، جیندے کِیتے انّھاں نے سلور بیر تے بہترین اداکارہ دا اکیڈمی ایوارڈ جتیا، تے اکیڈمی ایوارڈ جتن والی پہلی جنوبی افریقی بݨ ڳئیں۔ انّھاں نے ڈراما [[نارتھ کنٹری]] (2005) وچ جنسی زیادتی دا شکار تھیوݨ والی عورت دا کردار ادا کرکے ہک ٻیا اکیڈمی ایوارڈ نامزدگی حاصل کیتی۔

[[تھیرون]] کئی کمرشل طور تے کامیاب ایکشن فلماں وچ کم کیتے، جنہاں وچ [[دی اٹالین جاب]] (2003)، [[ہینکاک]] (2008)، [[پرومیٹھیس]] (2012)، [[میڈ میکس: فیوری روڈ]] (2015)، [[ایٹامک بلونڈ]] (2017)، تے [[دی اولڈ گارڈ]] (2020) دے نال نال کئی [[فاسٹ اینڈ فیورئس]] فلماں: [[دی فیٹ آف دی فیورئس]] (2017)، [[F9]] (2021)، تے [[فاسٹ ایکس]] (2023) شامل ہن۔ انّھاں نے [[جیسن ریٹمین]] دی کامیڈی ڈراما فلماں [[ینگ ایڈلٹ]] (2011) تے [[ٹلی]] (2018) وچ پریشان حال زنانیاں دے کردار ادا کرکے، تے [[بومب شیل]] (2019) وچ [[میگن کیلی]] دا کردار ادا کرکے تعریف حاصل کیتی، جیندے کِیتے انّھاں کوں اپݨی تریجھی اکیڈمی ایوارڈ نامزدگی ملی۔

2000ء دے آغاز توں، [[تھیرون]] نے اپݨی پروڈکشن کمپنی [[ڈینور اینڈ ڈیلائلا پروڈکشنز]] دے نال فلم پروڈکشن وچ قدم رکھا۔ انّھاں نے متعدد فلماں پروڈیوس کیتیاں، جنہاں وچوں کئی وچ انّھاں نے مرکزی کردار ادا کیتا، جنہاں وچ [[دی برننگ پلین]] (2008)، [[ڈارک پلیسز]] (2015)، تے [[لانگ شاٹ]] (2019) شامل ہن۔ [[تھیرون]] 2007ء وچ [[امریکا|امریکی]] شہریت حاصل کر گھدی، جݙݨ جو انّھاں نے اپݨی [[جنوبی افریقہ|جنوبی افریقی]] شہریت برقرار رکھی۔

== حوالے ==
&lt;references /&gt;

== ٻاہرلے جوڑ ==

* دفتری ویب سائٹ 
* انٹرنیٹ مووی ڈیٹابیس (IMDb) پر Charlize Theron 
* Charlize Theron  آل مووی پر
* [https://web.archive.org/web/20120608062920/http://www.whoswhosa.co.za/charlize-theron-4605 Charlize Theron]آرکائیو شدہ (Date missing) بذریعہ whoswhosa.co.za (Error: unknown archive URL) at [http://www.whoswhosa.co.za/ Who's Who Southern Africa]آرکائیو شدہ (Date missing) بذریعہ whoswhosa.co.za (Error: unknown archive URL)
* [http://www.askmen.com/celebs/women/actress/17_charlize_theron.html Charlize Theron]آرکائیو شدہ (Date missing) بذریعہ askmen.com (Error: unknown archive URL) at [[AskMen]]
* [https://web.archive.org/web/20120615145422/http://www.emmys.com/celebrities/charlize-theron Charlize Theron at Emmys.com]
* [https://web.archive.org/web/20160304102513/http://www.aveleyman.com/ActorCredit.aspx?ActorID=22172 Charlize Theron]آرکائیو شدہ (Date missing) بذریعہ aveleyman.com (Error: unknown archive URL) (Aveleyman)
[[ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل]]
[[ونکی:امریکی فلم پروڈیوسر زنانیاں]]
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:امریکی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:امریکی فلمی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:امریکی فلم پروڈیوسر]]
[[ونکی:امریکی فعالیت پسند برائے زنانیاں دے حقوق]]
[[ونکی:امریکی صوتی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی]]</text>
      <sha1>3ueh7ed3unfhwc80hat25wd38w0rrs7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>شریا پلگاونکر</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24301</id>
    <revision>
      <id>72452</id>
      <parentid>56670</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T07:08:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72452</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12800" sha1="328m04163g7zv5l5ljn4eeup2ta58vr" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete cinema&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#00A693;color:#000000&quot; |شریا پلگاونکر
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |[[فائل:Shriya_Pilgaonkar_grace_the_Jury_meet_of_13th_Gemfields_Retail_Jeweller_India_Awards_2017_(02)_(cropped).jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Shriya_Pilgaonkar_grace_the_Jury_meet_of_13th_Gemfields_Retail_Jeweller_India_Awards_2017_(02)_(cropped).jpg|center|330x330px]]
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائش
| style=&quot; &quot; |25 اپریل 1989ء   (36 سال)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P569|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P569) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
[[:ur:ممبئی|ممبئی]]  &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P19|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P19) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_India.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_India.svg|20x20px]] [[:ur:بھارت|بھارت]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:والد|والد]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:سچن_(اداکار)|سچن]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P22|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P22) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:والدہ|والدہ]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:سپریا_پلگاونکر|سپریا پلگاونکر]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P25|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P25) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی زندگی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |[[:ur:اداکار|&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;ادکارہ&lt;/span&gt;]] ، &amp;nbsp;&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;فلم اداکارہ&lt;/span&gt; ، &amp;nbsp;&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;ٹیلی ویژن اداکارہ&lt;/span&gt; ، &amp;nbsp;[[:ur:فلمی_ہدایت_کار|&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;فلمی ہدایت کارہ&lt;/span&gt;]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm6798708/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #00A693 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%A7_%D9%BE%D9%84%DA%AF%D8%A7%D9%88%D9%86%DA%A9%D8%B1&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%A7_%D9%BE%D9%84%DA%AF%D8%A7%D9%88%D9%86%DA%A9%D8%B1&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D9%85%D9%85%D8%AB%D9%84|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
شریا پلگاونکر (جنم: 25 اپریل 1989ء)&lt;ref name=&quot;bday18&quot;&gt;{{حوالہ ویب|title=Shriya Pilgaonkar Celebrates Her 34th Birthday With Family And Friends, See Pics|url=https://www.news18.com/amp/entertainment/regional-cinema/shriya-pilgaonkar-celebrates-her-34th-birthday-with-family-and-friends-see-pics-7648441.html|access-date=25 April 2023}}&lt;/ref&gt;  ہک [[بھارتی]] اداکارہ، ہدایت کار، پروڈیوسر ہن جو بنیادی طور تے [[ہندی]] فلماں تے ویب شوز وچ کم کریندی ہن۔ اداکار [[سچن]] تے [[سپریا پیلگاونکر]] دے گھر جنمی ہن، انّھاں نے اپݨی اداکاری دا آغاز [[مراٹھی]] فلم [[ایکلتی ایک]] (2013ء) نال کیتا جیندے کِیتے انّھاں نے [[مہاراشٹر اسٹیٹ فلم ایوارڈز]] وچ بہترین ڈیبیو اداکارہ دا ایوارڈ جتیا ہئی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=20 March 2016|title=RELATIVE VALUE: THE THREE 'BESTIES'|url=http://www.mumbaimirror.com/others/sunday-read/Relative-value-The-three-besties/articleshow/51475269.cms|access-date=8 May 2016}}&lt;/ref&gt;[[فین]] (2016ء) دے نال [[ہندی]] فلم وچ ڈیبیو کرݨ دے بعد، [[پلگونکر]] نے [[مرزا پور]] (2018ء)، [[گلٹی مائنڈز]]، [[دی بروکن نیوز]] ڈوہاں (2022ء) تے [[تازہ خبر]] (2023ء) جیویاں کامیاب ویب سیریز دے نال خود کوں قائم کیتا۔ [[گلٹی مائنڈز]] کِیتے، انّھاں کوں [[فلم فیئر او ٹی ٹی ایوارڈز]] وچ بہترین اداکارہ - ڈراما سیریز دی نامزدگی ملی۔ این٘دے علاوہ اوہ مختلف ڈرامیاں دا حصہ وی رہی ہن تے انّھاں وچوں کجھ دی ہدایت کاری وی کیتی ہئی۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=25 April 2023|title=Exclusive - Shriya Pilgaonkar's top 6 iconic performances!|url=https://www.mid-day.com/entertainment/bollywood-news/photo/birthday-special-shriya-pilgaonkar-top-5-iconic-performances-95382/1|access-date=28 April 2023}}&lt;/ref&gt;

== ابتدائی حیاتی ==
[[پلگاونکر]] 25 اپریل 1989ء کوں [[ممبئی]] وچ پیدا تھئی ہئی تے اوہ مشہور اداکار [[سچن]] تے [[سپریا پیلگاونکر]] دی اکلوتی اولاد ہن۔ ٻالپݨ وچ [[پیلگاونکر]] نے ہک پیشہ ور تیراک بݨݨ دی تربیت حاصل کیتی تے سکول وچ رہندے ہوئے کئی تمغے جتنڑاں تھئے۔&lt;ref name=&quot;ALMOST FAMOUS&quot;&gt;{{حوالہ ویب|date=8 March 2015|title=ALMOST FAMOUS|url=http://www.mumbaimirror.com/others/sunday-read/Almost-famous/articleshow/46486907.cms|access-date=8 May 2016|تاريخ-الأرشيف=4 June 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160604205046/http://www.mumbaimirror.com/others/sunday-read/Almost-famous/articleshow/46486907.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ایہ منیندی ہوئی جو اوہ وݙّی تھی کے مترجم یا ماہر لسانیات بݨ سڳدی ہن، [[پیلگاونکر]] نے ٻالپݨ وچ [[جاپانی زبان]] دیاں کلاسیں وی گھدّیاں ہن۔ بعد وچ ہک مختلف رستہ چُݨݨ دا فیصلہ کریندے ہوئے، [[پیلگاونکر]] نے [[ممبئی]] دے [[سینٹ زیویئر کالج]] وچ سوشیالوجی وچ بیچلر دی ڈگری مکمل کیتی۔ [[پیلگونکر]] نے ٻالپݨ وچ [[کتھک]] وی سکھی ہئی۔

== کیرئیر ==
5 سال دی عمر وچ [[پیلگاونکر]] پہلی واری ٹیلی ویژن تے [[ہندی]] سیریل [[تو تو میں میں]] وچ، [[میں بٹو]] ناں دے ٻال دا کردار ادا کریندی نظر آئی۔&lt;ref name=&quot;IE Reaction&quot;&gt;{{حوالہ ویب|date=18 April 2016|title=Reaction to my performance in 'Fan' overwhelming: Shriya Pilgaonkar|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/reaction-to-my-performance-in-fan-overwhelming-shriya-pilgaonkar-2758384/|access-date=11 May 2016}}&lt;/ref&gt; [[پیلگاونکر]] نے 2012ء وچ [[کرن شیٹی]] دے 10 منٹ دے مختصر ڈرامے [[فریڈم آف لو]] وچ اپݨی اداکاری نال اپݨے اسٹیج دا آغاز کیتا۔ ایہ ڈراما [[این سی پی اے]] دے [[شارٹ اینڈ سویٹ فیسٹیول]] دا حصہ ہئی۔ ڈرامے وچ انّھاں نے اداکاری کیتی، ڳایا تے ڈانس کیتا۔ [[پیلگاونکر]] نے 2013ء وچ [[مراٹھی]] فلم [[Ekulti Ek]] نال وݙّے پردے تے قدم رکھیا۔ فلم وچ اوہ [[سوارا]] دا کردار ادا کریندی ہن۔ انّھاں کوں [[سوارا]] دے کردار دی پیشکش انّھاں دے پیؤ ([[سچن پیلگونکر]]) نے کیتی جیڑھے فلم لکھی، ہدایت کیتی تے پروڈیوس کیتی۔ [[پیلگاونکر]] نے آکھیا، &quot;انّھاں کوں میری ماں سمیت ٻہوں سارے ٹیلنٹ کوں لانچ کرݨ دا سہرا ݙتا ڳیا ہئی۔ جݙݨ انّھاں نے مین٘وں فلم دی پیشکش کیتی تاں میں کوئی احسان نئیں چاہندا ہم۔ پر انّھاں نے مین٘وں درست کریندے ہوئے آکھیا، 'میں بیوقوف کینی جو بغیر وجہ دے وسائل دی سرمایہ کاری کراں'۔&lt;ref name=&quot;It is more difficult to make an impact in a short role&quot;&gt;{{حوالہ ویب|date=3 May 2016|title=It is more difficult to make an impact in a short role|url=http://www.thehindu.com/news/cities/mumbai/entertainment/it-is-more-difficult-to-make-an-impact-in-a-short-role/article8549846.ece|access-date=8 May 2016}}&lt;/ref&gt; ایں فلم دی وجہ نال اوہ کئی ایوارڈز جتنڑاں وچ کامیاب تھئیں، بشمول [[مہاراشٹر اسٹیٹ فلم ایوارڈ]] برائے بہترین ڈیبیو اداکارہ۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=1 May 2013|title=Sachin Pilgaonkar's daughter to debut in dad's directorial|url=http://zeenews.india.com/entertainment/regional/sachin-pilgaonkar-s-daughter-to-debut-in-dad-s-directorial_133428.html|access-date=12 May 2016|website=[[Zee News]]}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=21 January 2014|title=Shriya bags Most Promising Newcomer award|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/marathi/movies/news/Shriya-Pilgaonkar-Vishal-Bharadwaj-Farhan-Akhtar-Sachin-Pilgaonkar-Ekulti-Ek-Marathi/articleshow/29164117.cms|access-date=8 May 2016}}&lt;/ref&gt; [[ٹائمز آف انڈیا]] دے ہک نقاد نے آکھیا، &quot;ایہ انّھاں ([[سچن پلگاونکر]]) دی دھی [[شریا]] کِیتے فلماں وچ بہترین آغاز ہئی تے اوہ مایوس نئیں تھیندیاں&quot;۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=24 May 2013|title=Ekulti Ek Movie Review|url=http://m.timesofindia.com/entertainment/marathi/movie-reviews/Ekulti-Ek/movie-review/20247336.cms|access-date=11 May 2016}}&lt;/ref&gt;

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ]]
[[ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:بھارتی فلم ہدایت کار زنانیاں]]
[[ونکی:بھارتی سٹیج اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے]]
[[ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون]]</text>
      <sha1>328m04163g7zv5l5ljn4eeup2ta58vr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>72453</id>
      <parentid>72452</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T07:08:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KiranBOT</username>
        <id>3433</id>
      </contributor>
      <comment>removed AMP tracking from URLs ([[:m:User:KiranBOT/AMP|details]]) ([[User talk:Usernamekiran|report error]]) v3.1.1-current</comment>
      <origin>72453</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12796" sha1="9z6gu7e3iwzk6gg8zvo4jfmhd2ieomy" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete cinema&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#00A693;color:#000000&quot; |شریا پلگاونکر
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |[[فائل:Shriya_Pilgaonkar_grace_the_Jury_meet_of_13th_Gemfields_Retail_Jeweller_India_Awards_2017_(02)_(cropped).jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Shriya_Pilgaonkar_grace_the_Jury_meet_of_13th_Gemfields_Retail_Jeweller_India_Awards_2017_(02)_(cropped).jpg|center|330x330px]]
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیدائش
| style=&quot; &quot; |25 اپریل 1989ء   (36 سال)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P569|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P569) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
[[:ur:ممبئی|ممبئی]]  &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P19|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P19) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_India.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_India.svg|20x20px]] [[:ur:بھارت|بھارت]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:والد|والد]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:سچن_(اداکار)|سچن]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P22|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P22) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[:ur:والدہ|والدہ]]
| style=&quot; &quot; |[[:ur:سپریا_پلگاونکر|سپریا پلگاونکر]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P25|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P25) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی زندگی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |[[:ur:اداکار|&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;ادکارہ&lt;/span&gt;]] ، &amp;nbsp;&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;فلم اداکارہ&lt;/span&gt; ، &amp;nbsp;&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;ٹیلی ویژن اداکارہ&lt;/span&gt; ، &amp;nbsp;[[:ur:فلمی_ہدایت_کار|&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;فلمی ہدایت کارہ&lt;/span&gt;]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm6798708/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q19666177#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #00A693 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%A7_%D9%BE%D9%84%DA%AF%D8%A7%D9%88%D9%86%DA%A9%D8%B1&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%A7_%D9%BE%D9%84%DA%AF%D8%A7%D9%88%D9%86%DA%A9%D8%B1&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D9%85%D9%85%D8%AB%D9%84|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
شریا پلگاونکر (جنم: 25 اپریل 1989ء)&lt;ref name=&quot;bday18&quot;&gt;{{حوالہ ویب|title=Shriya Pilgaonkar Celebrates Her 34th Birthday With Family And Friends, See Pics|url=https://www.news18.com/entertainment/regional-cinema/shriya-pilgaonkar-celebrates-her-34th-birthday-with-family-and-friends-see-pics-7648441.html|access-date=25 April 2023}}&lt;/ref&gt;  ہک [[بھارتی]] اداکارہ، ہدایت کار، پروڈیوسر ہن جو بنیادی طور تے [[ہندی]] فلماں تے ویب شوز وچ کم کریندی ہن۔ اداکار [[سچن]] تے [[سپریا پیلگاونکر]] دے گھر جنمی ہن، انّھاں نے اپݨی اداکاری دا آغاز [[مراٹھی]] فلم [[ایکلتی ایک]] (2013ء) نال کیتا جیندے کِیتے انّھاں نے [[مہاراشٹر اسٹیٹ فلم ایوارڈز]] وچ بہترین ڈیبیو اداکارہ دا ایوارڈ جتیا ہئی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=20 March 2016|title=RELATIVE VALUE: THE THREE 'BESTIES'|url=http://www.mumbaimirror.com/others/sunday-read/Relative-value-The-three-besties/articleshow/51475269.cms|access-date=8 May 2016}}&lt;/ref&gt;[[فین]] (2016ء) دے نال [[ہندی]] فلم وچ ڈیبیو کرݨ دے بعد، [[پلگونکر]] نے [[مرزا پور]] (2018ء)، [[گلٹی مائنڈز]]، [[دی بروکن نیوز]] ڈوہاں (2022ء) تے [[تازہ خبر]] (2023ء) جیویاں کامیاب ویب سیریز دے نال خود کوں قائم کیتا۔ [[گلٹی مائنڈز]] کِیتے، انّھاں کوں [[فلم فیئر او ٹی ٹی ایوارڈز]] وچ بہترین اداکارہ - ڈراما سیریز دی نامزدگی ملی۔ این٘دے علاوہ اوہ مختلف ڈرامیاں دا حصہ وی رہی ہن تے انّھاں وچوں کجھ دی ہدایت کاری وی کیتی ہئی۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=25 April 2023|title=Exclusive - Shriya Pilgaonkar's top 6 iconic performances!|url=https://www.mid-day.com/entertainment/bollywood-news/photo/birthday-special-shriya-pilgaonkar-top-5-iconic-performances-95382/1|access-date=28 April 2023}}&lt;/ref&gt;

== ابتدائی حیاتی ==
[[پلگاونکر]] 25 اپریل 1989ء کوں [[ممبئی]] وچ پیدا تھئی ہئی تے اوہ مشہور اداکار [[سچن]] تے [[سپریا پیلگاونکر]] دی اکلوتی اولاد ہن۔ ٻالپݨ وچ [[پیلگاونکر]] نے ہک پیشہ ور تیراک بݨݨ دی تربیت حاصل کیتی تے سکول وچ رہندے ہوئے کئی تمغے جتنڑاں تھئے۔&lt;ref name=&quot;ALMOST FAMOUS&quot;&gt;{{حوالہ ویب|date=8 March 2015|title=ALMOST FAMOUS|url=http://www.mumbaimirror.com/others/sunday-read/Almost-famous/articleshow/46486907.cms|access-date=8 May 2016|تاريخ-الأرشيف=4 June 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160604205046/http://www.mumbaimirror.com/others/sunday-read/Almost-famous/articleshow/46486907.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ایہ منیندی ہوئی جو اوہ وݙّی تھی کے مترجم یا ماہر لسانیات بݨ سڳدی ہن، [[پیلگاونکر]] نے ٻالپݨ وچ [[جاپانی زبان]] دیاں کلاسیں وی گھدّیاں ہن۔ بعد وچ ہک مختلف رستہ چُݨݨ دا فیصلہ کریندے ہوئے، [[پیلگاونکر]] نے [[ممبئی]] دے [[سینٹ زیویئر کالج]] وچ سوشیالوجی وچ بیچلر دی ڈگری مکمل کیتی۔ [[پیلگونکر]] نے ٻالپݨ وچ [[کتھک]] وی سکھی ہئی۔

== کیرئیر ==
5 سال دی عمر وچ [[پیلگاونکر]] پہلی واری ٹیلی ویژن تے [[ہندی]] سیریل [[تو تو میں میں]] وچ، [[میں بٹو]] ناں دے ٻال دا کردار ادا کریندی نظر آئی۔&lt;ref name=&quot;IE Reaction&quot;&gt;{{حوالہ ویب|date=18 April 2016|title=Reaction to my performance in 'Fan' overwhelming: Shriya Pilgaonkar|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/reaction-to-my-performance-in-fan-overwhelming-shriya-pilgaonkar-2758384/|access-date=11 May 2016}}&lt;/ref&gt; [[پیلگاونکر]] نے 2012ء وچ [[کرن شیٹی]] دے 10 منٹ دے مختصر ڈرامے [[فریڈم آف لو]] وچ اپݨی اداکاری نال اپݨے اسٹیج دا آغاز کیتا۔ ایہ ڈراما [[این سی پی اے]] دے [[شارٹ اینڈ سویٹ فیسٹیول]] دا حصہ ہئی۔ ڈرامے وچ انّھاں نے اداکاری کیتی، ڳایا تے ڈانس کیتا۔ [[پیلگاونکر]] نے 2013ء وچ [[مراٹھی]] فلم [[Ekulti Ek]] نال وݙّے پردے تے قدم رکھیا۔ فلم وچ اوہ [[سوارا]] دا کردار ادا کریندی ہن۔ انّھاں کوں [[سوارا]] دے کردار دی پیشکش انّھاں دے پیؤ ([[سچن پیلگونکر]]) نے کیتی جیڑھے فلم لکھی، ہدایت کیتی تے پروڈیوس کیتی۔ [[پیلگاونکر]] نے آکھیا، &quot;انّھاں کوں میری ماں سمیت ٻہوں سارے ٹیلنٹ کوں لانچ کرݨ دا سہرا ݙتا ڳیا ہئی۔ جݙݨ انّھاں نے مین٘وں فلم دی پیشکش کیتی تاں میں کوئی احسان نئیں چاہندا ہم۔ پر انّھاں نے مین٘وں درست کریندے ہوئے آکھیا، 'میں بیوقوف کینی جو بغیر وجہ دے وسائل دی سرمایہ کاری کراں'۔&lt;ref name=&quot;It is more difficult to make an impact in a short role&quot;&gt;{{حوالہ ویب|date=3 May 2016|title=It is more difficult to make an impact in a short role|url=http://www.thehindu.com/news/cities/mumbai/entertainment/it-is-more-difficult-to-make-an-impact-in-a-short-role/article8549846.ece|access-date=8 May 2016}}&lt;/ref&gt; ایں فلم دی وجہ نال اوہ کئی ایوارڈز جتنڑاں وچ کامیاب تھئیں، بشمول [[مہاراشٹر اسٹیٹ فلم ایوارڈ]] برائے بہترین ڈیبیو اداکارہ۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=1 May 2013|title=Sachin Pilgaonkar's daughter to debut in dad's directorial|url=http://zeenews.india.com/entertainment/regional/sachin-pilgaonkar-s-daughter-to-debut-in-dad-s-directorial_133428.html|access-date=12 May 2016|website=[[Zee News]]}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=21 January 2014|title=Shriya bags Most Promising Newcomer award|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/marathi/movies/news/Shriya-Pilgaonkar-Vishal-Bharadwaj-Farhan-Akhtar-Sachin-Pilgaonkar-Ekulti-Ek-Marathi/articleshow/29164117.cms|access-date=8 May 2016}}&lt;/ref&gt; [[ٹائمز آف انڈیا]] دے ہک نقاد نے آکھیا، &quot;ایہ انّھاں ([[سچن پلگاونکر]]) دی دھی [[شریا]] کِیتے فلماں وچ بہترین آغاز ہئی تے اوہ مایوس نئیں تھیندیاں&quot;۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=24 May 2013|title=Ekulti Ek Movie Review|url=http://m.timesofindia.com/entertainment/marathi/movie-reviews/Ekulti-Ek/movie-review/20247336.cms|access-date=11 May 2016}}&lt;/ref&gt;

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ]]
[[ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:بھارتی فلم ہدایت کار زنانیاں]]
[[ونکی:بھارتی سٹیج اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے]]
[[ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون]]</text>
      <sha1>9z6gu7e3iwzk6gg8zvo4jfmhd2ieomy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>جیسمین ڈی سوزا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24320</id>
    <revision>
      <id>72446</id>
      <parentid>56710</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T02:53:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72446</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6973" sha1="8h6riuvtkoc327kbm7zaulef2igs7ig" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete humain&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |جیسمین ڈی سوزا
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |عملی زندگی
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیشہ
| style=&quot; &quot; |[[:ur:ماڈل_(فرد)|ماڈل]] ، &amp;nbsp;[[:ur:فلمی_ہدایت_کار|&lt;span lang=&quot;ur&quot;&gt;فلمی ہدایت کارہ&lt;/span&gt;]] &lt;ref name=&quot;435e6a22f73a19b432f07e6ce053ac015aea139c&quot;&gt;انٹرنیٹ مووی ڈیٹابیس آئی ڈی: https://www.imdb.com/name/nm7867078/&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q24266334#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]]
| style=&quot; &quot; |[http://www.imdb.com/name/nm7867078/ IMDB پر صفحہ]&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q24266334#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%AC%DB%8C%D8%B3%D9%85%DB%8C%D9%86_%DA%88%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D8%B2%D8%A7&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%AC%DB%8C%D8%B3%D9%85%DB%8C%D9%86_%DA%88%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D8%B2%D8%A7&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
'''جیسمین ڈی سوزا''' ہِک [[بھارت|بھارتی]] ماڈل، [[بالی ووڈ]] اداکارہ تے فلم ڈائریکٹر ہِن۔ اوہ '''گلڈریگز مسز انڈیا 2001''' خوبصورتی مقابلی دی فاتح ہِن۔ اوہ فلم '''88 اینٹوپ ہِل''' وِچ اپݨے کردار کِیتے مشہور ہِن۔

== پیشہ ورانہ حیاتی ==
جیسمین ڈی سوزا نے اپݨے کَم دا آغاز ماڈل دے طور تے [[لکمی]]، [[مٹسوبیشی لینسر]]، [[نیسکیفی]]، [[سنٹھول صابن]]، [[لکس صابن]]، [[کولگیٹ]]، [[سن سلک]]، [[میگی سوپ]]، [[ورلڈ گولڈ کونسل]]، [[ڈی بیرز ڈائمنڈز]]، [[شاپرس سٹاپ]] ورڳے مشہور برانڈز دی تشہیر نال کِیتا۔ جیسمین [[فوڈ فوڈ چینل]] کِیتے ٹیلی ویژن شو دی میزبان وی ہئی۔ اوہ [[ہندی]] فلم '''ون نائٹ سٹینڈ''' دی ڈائریکٹر ہِن، جیڑھی 6 مئی 2016 کوں دنیا بھر وِچ ریلیز تھئی۔&lt;ref&gt;{{cite web|title=The Tribune, Chandigarh, India – Nation|url=http://www.tribuneindia.com/2001/20011126/nation.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230310194044/https://www.tribuneindia.com/2001/20011126/nation.htm|archive-date=10 March 2023|access-date=24 March 2016|publisher=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=25-year-old green-eyed model Jasmine D'Souza heads for Mrs World in Las Vegas : SOCIETY &amp; THE ARTS – India Today 10122001|url=http://indiatoday.intoday.in/story/25-year-old-green-eyed-model-jasmine-dsouza-heads-for-mrs-world-in-las-vegas/1/233849.html|publisher=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Sunny Leone's one night stand!|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Sunny-Leones-one-night-stand/articleshow/42609733.cms|work=The Times of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Looking ahead 2015: A new direction|url=http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Looking-ahead-2015-A-new-direction/articleshow/45713881.cms|work=Mumbai Mirror|access-date=2025-03-25|تاريخ-الأرشيف=2016-04-07|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160407045226/http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Looking-ahead-2015-A-new-direction/articleshow/45713881.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Women of substance|url=http://www.mumbaimirror.com/mumbai/others/Women-of-substance/articleshow/16109415.cms|work=Mumbai Mirror|access-date=2025-03-25|تاريخ-الأرشيف=2016-03-03|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160303215347/http://www.mumbaimirror.com/mumbai/others/Women-of-substance/articleshow/16109415.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Sunny's one night stand!|url=http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Sunnys-one-night-stand/articleshow/42568955.cms|work=Mumbai Mirror|access-date=2025-03-25|تاريخ-الأرشيف=2016-04-09|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160409073727/http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Sunnys-one-night-stand/articleshow/42568955.cms|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|date=7 May 2012|title=Indian Television Dot Com – FoodFood launches Namaste Breakfast|url=http://www.indiantelevision.com/headlines/y2k12/may/may54.php|work=Indian Television Dot Com}}&lt;/ref&gt;

== ذاتی حیاتی ==
جیسمین ڈی سوزا نے 1998 وِچ فلم ڈائریکٹر [[انتھونی ڈی سوزا]] نال شادی کِیتی۔&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.thehindu.com/thehindu/mp/2002/11/18/stories/2002111801620300.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20030312233036/http://thehindu.com/thehindu/mp/2002/11/18/stories/2002111801620300.htm|url-status=dead|archive-date=12 March 2003|title=Crown for the married|date=18 November 2002|first=Syeda|last=Farida|newspaper=[[The Hindu]]|accessdate=16 January 2019}}&lt;/ref&gt;

== فلمو گرافی ==

=== ڈائریکٹر دے طور تے ===

* '''ون نائٹ سٹینڈ''' (2016)

== حوالے ==
&lt;references /&gt;
[[ونکی:بھارتی فلم ہدایت کار زنانیاں]]
[[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے]]
[[ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون]]</text>
      <sha1>8h6riuvtkoc327kbm7zaulef2igs7ig</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>لولوہ بنت عبدالعزیز</title>
    <ns>0</ns>
    <id>27999</id>
    <revision>
      <id>72457</id>
      <parentid>71326</parentid>
      <timestamp>2026-09-14T09:20:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>564</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>72457</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15387" sha1="bp98he2mcisizz92eabvxsjuxoj82gd" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox infobox_v2&quot; cellspacing=&quot;3px&quot;
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;entete humain&quot; style=&quot;line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000&quot; |لولوہ بنت عبدالعزیز
|-
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |([[:ur:عربی_زبان|عربی وچ]]: &lt;span lang=&quot;ar&quot;&gt;لولوة بنت عبد العزيز آل سعود&lt;/span&gt;)&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P1559|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1559) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000&quot; |معلومات شخصیت
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ڄمݨ دی تریخ
| style=&quot; &quot; |سنہ 1928ء &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P569|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P569) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |وفات
| style=&quot; &quot; |17 ستمبر 2008ء   (79&amp;#x2013;80 سال)&lt;ref name=&quot;92cfa51095e069218e33675b12eefcff2942d53f&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.spa.gov.sa/English/details.php?id=591029 |title=Archive copy |access-date=2025-04-02 |تاريخ-الأرشيف=2015-09-24 |مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20150924104223/http://www.spa.gov.sa/English/details.php?id=591029 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P570|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P570) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
[[:ur:ریاض|ریاض]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P20|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P20) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |مدفن
| style=&quot; &quot; |[[:ur:مکہ|مکہ]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P119|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P119) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |شہریت
| style=&quot; &quot; |[[فائل:Flag_of_Saudi_Arabia.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_Saudi_Arabia.svg|20x20px]] [[:ur:سعودی_عرب|سعودی عرب]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |پیو
| style=&quot; &quot; |[[:ur:عبد_العزیز_بن_عبد_الرحمن_آل_سعود|عبدالعزیز ابن سعود]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P22|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P22) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ماء
| style=&quot; &quot; |[[:ur:حصہ_بنت_احمد_السدیری|حصہ بنت احمد السدیری]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P25|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P25) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |بھیݨ بھرا
| style=&quot; &quot; |&lt;div style=&quot;max-height:180px; overflow: auto; padding: 2px 0 2px 5px; background-color:transparent;vertical-align:top;font-size:100%&quot;&gt;[[:ur:البندری_بنت_عبد_العزیز_آل_سعود|البندری بنت عبد العزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:الجوہرہ_بنت_عبد_العزیز_آل_سعود|الجوہرہ بنت عبد العزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;لطیفہ بنت عبد العزیز آل سعود ، &amp;nbsp;[[:ur:صيتا_بنت_عبد_العزيز|صیتہ بنت عبد العزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:ثامر_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|ثامر بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:مساعد_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|مساعد بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:متعب_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|متعب بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:فہد_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|فہد بن عبدالعزیز]] ، &amp;nbsp;[[:ur:محمد_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|محمد بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:ترکی_اول_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|ترکی اول بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:خالد_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|خالد بن عبد العزیز]] ، &amp;nbsp;[[:ur:فیصل_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|فیصل بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:سعود_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|سعود بن عبدالعزیز]] ، &amp;nbsp;[[:ur:ترکی_ثانی_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|ترکی ثانی بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:مشعل_بن_عبد_العزیز_آل_سعود|مشعل بن عبد العزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:عبدالرحمان_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|عبدالرحمان بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:سطام_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|سطام بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:سلطان_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|سلطان بن عبدالعزیز]] ، &amp;nbsp;[[:ur:نایف_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|نائف بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:سلمان_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|سلمان بن عبدالعزیز]] ، &amp;nbsp;[[:ur:احمد_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|احمد بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:عبدالمجید_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|عبدالمجید بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:ہذلول_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|ہذلول بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:بدر_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|بدر بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:فواز_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|فواز بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:مشہور_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|مشہور بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:عبد_الالہ_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|عبد الالہ بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:بندر_بن_عبد_العزیز_آل_سعود|بندربن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:عبداللہ_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|عبداللہ بن عبدالعزیز]] ، &amp;nbsp;[[:ur:ممدوح_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|ممدوح بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:منصور_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|منصور بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:ناصر_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|ناصر بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:نواف_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|نواف بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:طلال_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|طلال بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:سعد_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|سعد بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:مقرن_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|مقرن بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;[[:ur:مشاری_بن_عبدالعزیز_آل_سعود|مشاری بن عبدالعزیز آل سعود]] ، &amp;nbsp;سلطانہ بنت عبد العزیز آل سعود &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P3373|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P3373) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; style=&quot;text-align: right; background-color:#F3F3F3; &quot; |ٹٻر 
| style=&quot; &quot; |[[:ur:آل_سعود|آل سعود]] &amp;nbsp; &lt;span class=&quot;noprint&quot;&gt; [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q6463718#P53|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P53) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;&quot; |
|-
| colspan=&quot;2&quot; class=&quot;navigation-only&quot; style=&quot;border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;&quot; |&lt;span class=&quot;plainlinks&quot; style=&quot;float:right;&quot;&gt;[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%84%D9%88%D9%84%D9%88%DB%81_%D8%A8%D9%86%D8%AA_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2&amp;action=edit&amp;section=0 &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;درستی&lt;/span&gt;] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D9%84%D9%88%D9%84%D9%88%DB%81_%D8%A8%D9%86%D8%AA_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2&amp;veaction=edit &lt;span style=&quot;color:#555;&quot;&gt;ترمیم&lt;/span&gt;]  &lt;/span&gt;&amp;nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]]
|}
لولوہ بنت عبد العزیز آل سعود (1928 - 17 ستمبر 2008) آل سعود دی رکن اتے شاہ عبدالعزیز اتے حصہ بنت احمد السدیری دی دھی ہئی۔&lt;ref name=&quot;owla&quot;&gt;{{cite web|title=Luluwah bint Abdulaziz Al Saud|url=http://www.owlapps.net/owlapps_apps/articles?id=3138480&amp;lang=ar|url-status=usurped|archive-url=https://web.archive.org/web/20231125025232/https://www.owlapps.net/owlapps_apps/articles?id=3138480&amp;lang=ar|archive-date=25 November 2023|access-date=9 March 2021|publisher=Owl apps|language=ar}}&lt;/ref&gt;

== '''ابتدائی زندگی''' ==
لولوہ بنت عبد العزیز [[1928]] وچ ڄمی ۔ اوندے ماء پیو [[شاہ عبد العزیز]] اتے [[حصہ بنت احمد السدیری]] ہَن۔  اوہ [[سدیری سبعہ]] دی بھیݨ ہئی۔&lt;ref name=&quot;backman&quot;&gt;{{cite news|author=Karen Hedwig Backman|title=Born of Hassa bint Ahmad Al Sudairi|url=http://www.dailykos.com/story/2012/06/16/1100600/-Born-of-Hassa-bint-Ahmad-al-Sudairi|access-date=24 October 2012|work=Daily Kos|date=16 June 2012}}&lt;/ref&gt;

== '''ذاتی زندگی''' ==
شہزادی لولوہ دی شادی اوندے ݙوجھے سوتر فیصل بن ترکی بن عبد اللہ بن سعود آل سعود نال تھئی ہئی، جیڑھے 19ویں صدی دے سعودی حکمران [[سعود بن فیصل بن ترکی]] دی اولاد وچوں ہَن، جیڑھے شہزادی لولوہ دے ݙاݙے عبدالرحمٰن بن فیصل دے بھرا ہن۔ شہزادی لولوہ اتے شہزادہ فیصل دے اٹھ ٻال ہن جنہاں وچ [[عبد اللہ بن فیصل]] سمیت پنج پُتر اتے ترائے دھیریں ہن۔&lt;ref name=&quot;alwatan15&quot;&gt;{{cite news|title=حفيد الملك المؤسس سفيراً لخادم الحرمين بالأردن الأمير خالد بن فيصل آل سعود يستعد لاستلام مهام عمله الجديد المزيد على دنيا الوطن|url=https://www.alwatanvoice.com/arabic/news/2015/10/21/797583.html|access-date=24 September 2020|work=Al Watan|date=21 October 2015|تاريخ-الأرشيف=31 May 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220531151927/https://www.alwatanvoice.com/arabic/news/2015/10/21/797583.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

لولوہ دی دھی عبیر سعود بن نایف دی ذال ہے۔ اوندی ݙوجھی دھی الجوارہ دی شادی [[سلطان بن فہد]] نال تھئی ہے اتے ہک ٻئی، نوف، [[عبدالرحمن بن عبداللہ الفیصل]] دی ذال ہے۔  لولوہ دے پُتر [[محمد بن فیصل]] وزارت خارجہ وچ مشیر ہَن۔  ݙوجھا پُتر سلطان ہوابازی دا افسر اتے تاجر ہا۔ لولوہ دے بھرا [[شہزادہ سلمان بن عبدالعزیز]] (بعد وچ شاہ سلمان) دے پُتر شہزادہ احمد دی نماز جنازہ وچ شرکت کیتے جدہ توں ریاض ویندے ہوئیں اوہ 23 جولائی 2002 کوں 41 سال دی عمر وچ ہک کار حادثے وچ فوت تھی ڳیا۔ شہزادی لولوہ دے پُتر خالد کوں اکتوبر 2015 وچ [[اردن]] وچ [[سعودی عرب]] دا سفیر نامزد کیتا ڳیا۔ 

== '''موت اتے میراث''' ==
شہزادی لولوہ 17 ستمبر 2008 کوں 80 سال دی عمر وچ انتقال کر ڳئی۔ اوندی نماز جنازہ اوندے مترائے بھرا شاہ عبداللہ نے شاہی خاندان دے کئی وݙے ارکان اتے سعودی شہریاں دی شرکت نال پڑھائی اتے ستمبر 2008 کوں مکہ دی وݙی مسجد، مسجد الحرام وچ ادا کیتی ڳئی۔ اوندے حقیقی بھراواں وچوں ہک، ولی عہد شہزادہ سلطان نے 18 اتے 19  ستمبر 2008 کوں [[جدہ]] دے الخالدیہ ضلع وچ اوندے محل تے اوندی موت ا تے تعزیت وصول کیتی۔&lt;ref&gt;{{cite news|title=CSC's Women Department Organizes 1st Women Investors Meeting, Honors Winners of Princess Lolowah Award|url=https://go.gale.com/ps/retrieve.do?tabID=T004&amp;resultListType=RESULT_LIST&amp;searchResultsType=SingleTab&amp;hitCount=960&amp;searchType=BasicSearchForm&amp;currentPosition=134&amp;docId=GALE%7CA434977443&amp;docType=Awards+list%2C+Brief+article&amp;sort=Relevance&amp;contentSegment=ZNEW-FullText-Exclude-FT&amp;prodId=STND&amp;pageNum=7&amp;contentSet=GALE%7CA434977443&amp;searchId=R1&amp;userGroupName=wikipedia&amp;inPS=true|access-date=19 May 2021|work=Targeted News Agency|date=18 November 2015|location=Riyadh}}&lt;/ref&gt;

2015 وچ سعودی چیمبر دی کونسل وچ تریمتیں دی کمیٹی نے ٹٻر ، کاروبار اتے نینگراں رہنماواں دے شعبیاں وچ کامیاب تریمتیں دی شناخت کیتے شہزادی لولوہ بنت عبد العزیز اعزاز دا آغاز کیتا۔&lt;ref&gt;{{cite web|date=18 September 2008|title=Crown Prince receives condolences on the death of Princess Luluwah bint Abdulaziz|url=http://www.sauress.com/en/spaen/591294|access-date=5 May 2012|work=Sauress|تاريخ-الأرشيف=26 April 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160426195359/http://www.sauress.com/en/spaen/591294|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== حوالہ جات ==
{{حوالے}}
[[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے]]
[[ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے]]
[[ونکی:آل سعود]]
[[ونکی:سعودی اسلام پسند]]
[[ونکی:عبدالعزیز بن عبدالرحمن دیاں دھیریں]]
[[ونکی:سعودی زنانیاں]]</text>
      <sha1>bp98he2mcisizz92eabvxsjuxoj82gd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:Binzy Boi</title>
    <ns>3</ns>
    <id>34166</id>
    <redirect title="ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:OliveBrittle" />
    <revision>
      <id>72444</id>
      <timestamp>2026-09-13T17:13:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>4225</id>
      </contributor>
      <comment>Mfield ٹوریا ڳیا ورقہ [[ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:Binzy Boi]] توں [[ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:OliveBrittle]]: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Binzy Boi|Binzy Boi]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/OliveBrittle|OliveBrittle]]&quot;</comment>
      <origin>72444</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="67" sha1="lv2gsq8wid5ihotgk57m5d8smd2tiui" xml:space="preserve">#REDIRECT [[ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ:OliveBrittle]]</text>
      <sha1>lv2gsq8wid5ihotgk57m5d8smd2tiui</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>