وکیپیڈیا skrwiki https://skr.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%81%D9%84%D8%A7_%D9%BE%D8%B1%D8%AA MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter میڈیا خاص ڳالھ مہاڑ ورتݨ آلا ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ وکیپیڈیا وکیپیڈیا ڳالھ مہاڑ فائل فائل ڳالھ مہاڑ میڈیا وکی میڈیا وکی ڳالھ مہاڑ سانچہ سانچہ ڳالھ مہاڑ مدد مدد ڳالھ مہاڑ ونکی ونکی ڳالھ مہاڑ TimedText TimedText talk ماڈیول ماڈیول ڳالھ مہاڑ Event Event talk 0 33728 72706 71161 2026-10-06T16:00:52Z Sraiki 12 72706 wikitext text/x-wiki احترام ہمیشہ وݙے دا ہوندے ، احترام عورت دا ہوندے ، احترام بزرگیں دا ہوندے ،ا حترام سچ دا ہوندے ، احترام مٹھے لہجیں دا ہوندے ، احترام چنڳائی دا ہوندے ، احترام کامیابی دا ہوندے ، احترام انسانیت دا ہوندے ، احترام خوشبو دا ہوندے ، احترام خوشیں دا ہوندے ، احترام اعتماد دا ہوندے ، احترام کردار دا ہوندے ،ا حترام نیکی دا ہوندے ، احترام ضرورت دا ہوندے ، احترام عزت دا ہوندے ، احترام راحت دا ہوندے ، جݙاں ݙوجھیں کوں سمجھݨاں مشکل تھی ونڄے تاں بندہ خود اپݨے آپ کوں سمجھݨ شروع کر ݙیوے ، تاں اے ڳالھ انسان دی چنڳائی سانگے پہلی پوڑھی ہوندی ءِ۔ کوئی انسان جݙاں وی ترٹݨ بھڄݨ دے عمل وچوں گزرے تاں اونکوں سمجھݨاں چہیدے جو اللہ سئیں اوں انسان کوں ݙوجھی واری ول جوڑݨ چہندے۔ انسان مایوسی دے گھمݨ گھیر وچوں نکل تے امید والے پاسے توجہ ݙیوے تاں انسان کوں وݙا فیدہ تھیسے ، انسان کہیں دینال وی سخت کلامی دے نال ہرگز نہ الاوے ، اپݨا لہجہ مِٹھا تے ٹھڈھا رکھے ، ایندے ٻہوں فیدے ان ، کاوڑ دا لہجہ ہک ایہو جیہاں گندہ شعلہ ہوندے جیندا اثر دماغ تے اوندے گُندرے اکھر ہر ویلھے اکھیں دے سامھیں راہندن ، انہاں شہیں کوں انسان وسارݨ وی چاہے تاں شیئت نی وسار سڳدا، ہک تاں انسان آپ خود کوں اتنا ظاہر کرے جتنا او خود آپ ہے پیا۔ اپݨی طاقت کنوں اپݨا تعارف وݙا کراوݨ اخیر درجے دی بے وقوفی ءِ، تے ایہا بے وقوفی انسان کوںٻہوں وݙی پھکت تے ہمیشہ سانگے ݙوجھیں دی نظریں وچ چھوٹا بݨا ݙیندی ءِ۔ انسان اپݨے آپ دا کردار اتنا اُچا کرے تے جیوݨ دا ڈھنگ ایں سِکھے جو لوک تہاکوں ملݨ سانگے بے چین رہن ، ملݨ دی سک رکھن تے اگر انسان مَر ونڄے تاں لوک اوں انسان دی یاد وچ روون ، اصل وچ وݙا اونکوں سݙیندن جیرھا اپݨے ہر چھوٹے کوں سنڄاݨے تے اوندی جائز ضروری پوری کرݨ دی کوشش کرے ۔ اکثر لوک ضرورت دی حد تئیں اپݨے لہجے مٹھے رکھیندن مگر جیویں ای ضرورت مکمل تھی ویندی ءِلوکیں دے لہجیں وچ کڑواہٹ آ ویندی ءِ، اے زندگی دا خطرناک عمل ءِ، اللہ سئیں ایں عمل کنوں ہر کہیں کوں بچاوے ، دنیاوی حساب نال ݙٹھا ونڄے تاں سچ سݨݨ کوںکوئی وی تیار نی ہوندا، کیوں جو سچ وچ ہمیشہ سچیاں تے صحیح ڳالہیں ہوندن، اگر کہیں کوں مونہہ تے سچ آکھیا ونڄے تاں رشتیں مرݨ شروع تھی ویندن ، اگر سچیاں ڳالہیں دل وچ رکھیاں ونڄن تاں انسان آپ مردن، ایں سانگوں خد کوں مرݨ کنوں بچاوݨ سانگے سچ دے عمل کنوں کݙاہوں وی پچھی تے نی تھیوݨا ۔ اے انسانی چنڳائی دے عمل ان ، انہاں تے عمل کرݨا انسان سانگے ضروری ءِ، اونویں وی اساں جݙاں کہیں کوں اپݨی زندگی دا چندر بݨیندوں تے او اساکوں تارے ضرور ݙکھیندے، جݙاں وی دل کہیں اپݨے کنوں نراض تھی پووے تاں چُپ راہوݨ سِکھو، چُپ دی چادر پا ونڄو، زبان کوں چپُ دا جندرا لا ݙیو، بالکل چپ تھی ونڄو، پر ایں ڳالھ دا دھیان رہے جو زبان تے کڑواہٹ نہ آوݨ ݙیو تے نہ ای اوندے مونہہ تے اوندی بے عزتی کرو، کیوں جو سیاݨے آہدن، جݙاں لوک نظریں کنوں ڈھہہ ویندن او سامہیں ای کھڑے ہوون تاں نی نظردے ، اینویں ہک پئی اکھاݨ ءِجو لوک پہاڑیں دی چوٹی کنوں ڈھہہ پوون تاں سنبھل ویندن ، اگر نظریں کوں ݙھہہ پوون تاں نی سنبھلدے، زندگی وچ کوشش کیتی ونڄے جو انسان شالا انسان دے نظریں کنوں نہ ڈھہے تے ہمیشہ احترام کرے تے احترام کراوے ۔ ہک بزرگ ڳنڈھا گھاہ دا چاتی ویندا ہا، کہیں اوں بزرگ کنوں پُچھ گھدا جو بابا سئیں ! تہاݙی اولاد کائنی ۔ اوں بزرگ ولدی ݙتی جو سئیں ، اللہ سئیں دا کرم ءِ، ہک ٻال ءِ جیوݨ جوڳا۔اوں بندے ول پُچھیا، سئیں اونکوں پڑھا لکھا تے قابل جو بݨانویں ہا تے تہاکوں احٖ اے ݙینھ نہ ݙیکھݨا پووے ہا بزرگ ولدا الاݨاں ، پُترا! تیکوں کیا ݙساں ۔ میں اپݨے ٻال کوں پڑھایم ، لکھایم ،علم سکھایم، اوں کوں قابل بݨایم ، او پڑھ لکھ تے اتنا قابل تھی ڳے جو ہُݨ میں اوندے قابل نمہی رہ ڳیا، میں در در تے دھکے کھمدا وداں تے او اپݨی قابلیت تے ناز تے فخر کریندے ، میکوں نوکر سمجھدے ، میں اوندی گندی ہر ڳالھ کوں کھل تے برداشت کرینداں ۔ بزرگ آکھیا ویلھا لنگھ ونڄݨ دے بعد اگر کوئی تہاݙی قدر کریندے تاں اوں قدر کوں قدر نی سݙیندے ، اوں قدر دا ناں افسوس ہوندے ، دیر تھیوݨ دے بعد بندہ چھڑا ہتھ ملیندے ، ارمانی تھیندے ، ٹھڈے ساہ بھریندے ۔ سیاݨے آہدن ، دشمنیں کنوں ڈھیر خطرناک ہوندن ، او دوست جیڑھے منافقانہ انداز وچ اساݙے جذبات نال کھیݙدن ۔ آئن سٹائن آکھیا ہا ، چھڑا اوہو بندہ تہاݙی ہا وچ ہا ملا سڳدے جیرھا تہاݙے رحم و کرم تے جیندا پئے، جینکوں ٻے پاسوں کوئی واہ نہ ہوسے، جینکوں تہاݙے علاوہ ٻیا کوئی نہ نظرسے ، جیندا ٻیا کوئی وی نہ ہوسے، جینکوں کتھائوں وی روٹی ٹُکر دی اُمید نہ ہوسے۔ جݙاں کہیں وی انسان دے اندر غرور، تکبر، بے جا ضد، کُوڑی اَنا ، چھڑااپݨی من مانی تے ݙوجھیں لوکیں تے اپݨی رائے / صلاح مسلط کیتی ویندی ءِتاں ول خونی رشتے محبت آلے رشتے ، سِک سکاوت آلے رشتے ، پراݨے تعلقات تے چنڳیں چنڳیں نال لاتیاں یاریاں تُرٹ ویندین ، انہاں بے ترتیبیاں ڳالہیں کوں کوئی وی برداشت نی کریندا تے او بندہ سنگت، عزیزداری توں علاوہ محبت دے سارے پندھ وچ کلہا تھی ویندے ، اوندے مقابلے وچ ایثار، قربانی ، تعاون ، چنڳاں الاوݨ ، ہمدردی ، احساس، اپنائیت، برداشت تے خلوص دا مظاہرہ رشتیں وچ نکھار تے مضبوطی پیدا کریندے ۔ اگر تُساں چہندو جو تُساں کہیں دا احترام کرو تے ول تہاݙا وی احترام تھیوے تاں کجھ ڳالہیں کوں ہڑ ٻدھ گھنو، شراب نہ پیوو، رشوت نہ گھنو، زنا نہ کرو، جواء نہ کھیݙو، ناجائز منافع نہ کمائو، حرام نہ کھائو، ملاوٹ نہ رکو، مظلومیں تے ظلم نہ کرو، ناحق زمینیں تے قبضے نہ کرو، سود نہ کھائو ، غلط بیانی نہ کرو، کہیں تے کالا علم ، جادو تے تعویذ نہ کرو، کہیں دے گھریں وچ جھیڑے نہ پواوو، وسدے گھریں کوں برباد نہ کرو، یتیم مسکین دا حق نہ کھائو۔ جݙاں تُساں اے ناکام مقاصد کوں چھُڑیسو تاں احترام دے قابل بݨسو، او معاشرہ تہاݙا احترام کریسی تے تہاکوں وی معاشرے دے چنڳائیں والے دائرے وچ آوݨ دی موکل ہوسے۔ زندگی دے وچ وݙا بݨݨ سانگے وݙیں والے کم کوں سمجھݨا انتہائی ضروری ہوندے ، اونویں وی وݙا ہوں کوں آہدن جینکوں اپݨے ہر چھوٹے دا پتہ ہووے ، اپݨے ہر چھوٹے دی چھوٹی کنوں چھوٹی لوڑھ دا وی خیال رکھے ۔ جݙاں کوئی وݙا وݨ ڈھہندے تاں اونکوں سہارا ݙیوݨ والا کوئی نی ہوندا، لوک اوندیاں کاٹھیاں کپ کپ تے گھر چا ویندن ، کامیاب زندگی وچ کہیں کنوں سہارا منگݨ دی بجائے کہیں دا سہارا بݨ ونڄݨ ٻہوں ضروری ءِ۔ سیاݨیں دی ہک مثال ءِ، جو وݨیں دا ہک ٻہوں وݙا ذخیرہ ہا ، اوندے وچ طرح طرح دے وݨ ہن ، پھل دار، پھُل دار، گھاٹے ، چھدرے، اُچے ، جھکے ، سدھے ، سوہݨے وݨ مگر انہاں دے وچ کجھ کُٻے وݨ دی موجود ہن ، انہاں کُٻے وݨیں اللہ سئیں کوں ارداس کیتی ، اللہ سئیں آں اساں وی تیݙی مخلوق اوں ، اساکوں سدھا بݨانویں ہا، سوہݨا بݨانویں ہا، چھاں والا بݨاویں ہا، پھل دار تے پھُلدار بݨانویں ہا تاں کہیں دا کیا ویندا ہا۔ وݨ وی اللہ پاک دی مخلوق ان ، اللہ سئیں دے قدرت جو کجھ ݙینھ بعد وݨیں دے مالک نے وݨیں دا سودا کر ݙتا، مارکہ کہاڑیاں آرے چا تے آڳئے، وپاریں سویل نال ٹھاہ پھاہ گھت ݙتی ، سارے وݨیں کوں کپ برباد کر ݙتونے ، چھڑا اوہے،کُٻے وݨ بچ ڳئے، انہاں کوں بے کار سمجھ تے نہ کپیا ڳیا، کُٻیں وݨیں ول سمجھیا جو ایندے وچ اللہ سئیں دی کیا حکمت ئِ۔ واہ مالک تیݙے رنگ۔ == حوالہ == جمل جہان دی خیر . لکھاری: اسلم بھٹی , [[جھوک پبلشرز ملتان|جھوک پبلشرز, دولت گیٹ ملتان]] 8s8ixg8ogz70b5nk4y1995ff8s40l60