Wikipedia smnwiki https://smn.wikipedia.org/wiki/Ovd%C3%A2sij%C4%91o MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Media Tooimah Savâstâllâm Kevttee Savâstâllâm kevttest Wikipedia Savâstâllâm Wikipedia Tiätuvuárkká Savâstâllâm tiätuvuárhást Systeemviestâ Savâstâllâm systeemviestâst Myenster Savâstâllâm myensterist Raavâ Savâstâllâm ravvust Luokka Savâstâllâm luokkaast TimedText TimedText talk Mooduul Savâstâllâm modulist Event Event talk Amoc 0 318 154172 145387 2026-05-28T18:02:52Z Seipinne 19 154172 wikitext text/x-wiki {{Musikkár | nommâ = Amoc | kove = Riddu 2022 Lørdag Ailu Valle + Amoc + Trio Boogiemen Foto Ørjan Marakatt Bertelsen -7 (52222036955).jpg | šoddâmäigi = {{Šoddâmäigi já ahe|24|12|1984}} | šoddâmsaje = [[Aanaar]], [[Suomâ]] | jáámmám = | hävdi = | aalmugjeessânvuotâ = {{lippu|Suomâ}} | artistnommâ = | lávlumkielah = anarâškielâ | aktiivlâžžân = 1997– | genreh = | čuojânâsah = | muusikjuávhuh = | skiärrufinnodâh = | palhâšumeh = | vaanhimeh = [[Matti Morottaja]] | pelikyeimi = | párnááh = | nommâčáálus = | päikkisijđo = }} '''Amoc''' (''Mikkâl Antti Morottaja'' ađai ''Kuobžâ-Saammâl Maati Mikkâl'', š. [[juovlâmáánu 24.]] peeivi [[1984]], [[Aanaar]], [[Suomâ]]) lii anarâš ráppájeijee. Nommâ Amoc puátá saanijn ''Aanar Master of Ceremony'' (Aanaar seremoniamiäštár). Amoc lii šoddâm tobdosin tast, et sun ráppáá [[anarâškielâ]]n. Sun keikkaastâl tyellitälli pirrâ Säämi já motomin meid Maadâ-Suomâst. == Karrieer == Amoc ráppááškuođij 1990-lovvoost. Sun raahtij vistig muáddi pitá [[suomâkielâ]]n, mutâ luvâttuvâst meridij molsođ kielâ anarâškielân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9051255|nommâ=Inarinsaamelaiselta räppäriltä Amocilta tulossa uusi levy pitkän tauon jälkeen|tahhee=Torikka, Xia & Tammela, Linda|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2016-07-26|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Sun lâi vuossâmuš, kote ráppááškuođij anarâškielân,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8121250|nommâ=Maailman ensimmäisestä inarinsaamenkielisestä räppäristä ilmestyy dokumentti|tahhee=Wesslin, Sara & Näkkäläjärvi, Sunna|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2015-07-02|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já sáttá leđe, ete meid vuossâmuš [[sämikielah|sämikielâlâš]] ráppájeijee ubânâssân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lapinkansa.fi/kuuntele-lappi-rap-puhuu-inarin-seremoniamestari-a/167410|nommâ=Kuuntele Lappi-rap puhuu: Inarin seremoniamestari, Amoc tekee kauhistuttavaa saamelaistaidetta|almostittem=Lapin Kansa|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Amoc vuossâmuš single "[[Šaali]]" almostui [[juovlâmáánu 13.]] peeivi [[2006]]. Suu vuossâmuš studioalbum ''[[Amok-kaččâm]]'', mii siskeeld single "Šaali", almostui [[kuovâmáánu 6.]] peeivi [[2007]]. Skiäru pyevtittij [[Tuupa Records]]. Ive 2016 almostui uđđâ single "[[Kiälláseh]]", mon ohtâvuođâst almostui meid muusikvideo. Siämmáá ive loopâst almostui "[[Kuobârpoolvâ maŋa]]", mast lává kyessilávlon [[Sofia Jannok]] já [[Niillas Holmberg]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://nettisaje.wikidot.com/amoc|nommâ=Amoc|almostittem=nettisaje.wikidot.com|čujottum=2024-09-27}}</ref> Tast maŋa Amocist láá almostum singleh jyehi nube ive. Ive 2018 single "[[Čuđeh]]" lâi ohtsâšpargo [[Niki Rasmus]]áin já [[Heidi Gauriloff]]áin.<ref name=":0">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10413627|nommâ=Amoc uđđâ pittá "Čuđeh" kulloo vuosmuu keerdi onnáá Sukkâršookist|tahhee=Kaarret, Anja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2018-09-20|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> Single "[[Horagállis]]" almostui ive 2020, já tot lii vuosmuš single Amoc já [[Ailu Valle|Ailu Vale]] ohtsâš skiärun.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://uksiproductions.com/artists/ailu-valle/|nommâ=Áilu Valle {{!}} Uksi Productions|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref> Ive 2022 almostuvvii pittá "Steehlaž kååvas – Lássalávvu – Lasâláávu" já ton muusikvideo, moh láá meid uási [[Siida]] čáitálduv.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://siida.fi/nayttelyt/perusnayttely/duodji-ja-taiteet/|nommâ=Duodji ja taiteet osana Siidan näyttelyä – Siida|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Täin láá mieldi Ailu Valle, [[Hildá Länsman]] já Heidi Gauriloff. Pittá lii meid nubbe single Amoc já Ailu Vale ohtsâš skiärun ''Profelaččat.''<ref>{{Uásikäldee|Nommâ=AMOC x Ailu Valle ft. Hildá Länsman & Heidi Gauriloff - Steehlaž kååvas|Ihe=17.06.2022|Kietâčällee=|Čujottum=29.12.2024|www=https://www.youtube.com/watch?v=empMKZzJWjo}}</ref> Ive 2024 Amoc já Yungmiqu almostittijn ohtsâš singles "[[Šamána]]". Amoc lii lamaš mieldi meid maaŋgâi eres artistij pitáin, tego tobdos syemmilâš muusikpyevtitteijee [[Keko Salata]] pittáást ''Suomipopin painajainen,'' mii almostui ive 2021''.''<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11846715|nommâ=Kuldâl jienâ: Amoc mieldi tobdos muusikpyevtitteijee Keko Salata uđđâ pittáást|tahhee=Kaarret, Anja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-03-19|čujottum=2026-05-28}}</ref> ==Diskografia== === Studioalbumeh === * 2007 – ''[[Amok-kaččâm]]'' === Singleh === * 2006 – "[[Šaali]]" * 2016 – "[[Kiälláseh]]" mieldi [[Ailu Valle]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9117014|nommâ=Ijâttes iijâ anarâšmuusikfalâldâh: Livđe, räp já rähisvuotâ|tahhee=Huovinen, Heli|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-08-24|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> * 2016 – "[[Kuobârpoolvâ maŋa]]" mieldi [[Sofia Jannok]] já [[Niillas Holmberg]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9356533|nommâ=Amocist uđđâ digisingle|tahhee=Huovinen, Heli|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-12-16|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> * 2018 – "[[Čuđeh]]" oovtâst [[Niki Rasmus]]áin já [[Heidi Gauriloff]]áin<ref name=":0" /> * 2020 – "[[Horagállis]]" oovtâst [[Ailu Valle]]in * 2022 – "[[Steehlaž kååvas]]" oovtâst [[Ailu Valle]]in, [[Hildá Länsman]]áin já [[Heidi Gauriloff]]áin * 2024 – "[[Šamána]]" oovtâst [[Yungmiqu]]in<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://sverigesradio.se/artikel/amoc-ja-yungmiqu-rappeba-stereotyhpaid-birra|nommâ=Amoc ja Yungmiqu ráppeba stereotyhpaid birra|tahhee=Ole Nicklas|almostittem=Sveriges Radio|äigimuddo=2024-09-29|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} * [https://yle.fi/t/18-136946 Amoc Yle artikkâlijn] ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Amoc|*]] [[Luokka:Ive 1984 šoddâmeh]] p6iuy4a07cbstyqmmhq91hqbnqquh8y Kuobârpoolvâ maŋa 0 747 154207 145776 2026-05-29T08:21:32Z Seipinne 19 /* Vyeličujoseh */ 154207 wikitext text/x-wiki '''Kuobârpoolvâ maŋa''' lii anarâš ráppájeijee [[Amoc]] single, mii almostui juovlâmáánu 16. peeivi 2016. Pittá muštâl ääigist aatoompoomi maŋa, já pommi tuáimá meid metaforan ulmuu uáivi siste leijee tábáhtussáid. Pittáást lává kyessilávlon pegâlmâs sämiartisteh [[Sofia Jannok]] já [[Niillas Holmberg]], kiäin Holmberg lâi mieldi meid čälimin pitá saanijd.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9356533|nommâ=Amocist uđđâ digisingle|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2016-12-16|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ==Säänih== Taa láá lavluu säänih:{{efn|The copyright holder has granted permission to publish and use the song lyrics on Wikipedia. / Tahheevuoigâdvuođâi haldâšeijee lii adelâm love kevttiđ lavluu saanijd Wikipediast.}}<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = http://nettisaje.wikidot.com/kuobarpoolva-mana | Nommâ = Kuobârpoolvâ maŋa | Tahhee = | Almostittem = Nettisaje - Wiki anarâškielâst já kultturist | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 24.1.2022 | Kielâ = }}</ref> :Ko tastoo peivi olgon siävŋánij, puohah tom ervidii, et peivi ij :paijaan innig kuássin já stuárráámus uási ulmuin ruáppánii. :Uási hevvânii, paasij jietânâspááru vuálá ige ton lasseen liččii oskom :et ton suátán kartâččij olmooškodde maailmân kost párnááh šaddeh olmoošporren. :Mun lam ohtâ tain párnáin kii vuoitij, hiäjus čiivgah táppájii. :Taat lii äigi maŋa kuobârpoolvâ kuás áinoo ilo käldee lii kuobâr já polvâ. :Já jis kuáhtáám kiännii muu piäju ulgguubeln, te huškom sust siälu, ulmuu eellimhade ij iärrut. == Vyeličujoseh == {{Vyeličujoseh}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Amoc]] [[Luokka:Anarâškielâg pitáh]] [[Luokka:Ive 2016 singleh]] az8408t4kbvkuqznsefykekc6kpqxfn Luokka:Televisio-ohjelmeh 14 1240 154193 136914 2026-05-29T02:04:44Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154193 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kreatiivliih pargoh já tyejeh]] [[Luokka:Televisio]] putrtq1gh2gj7byk4oumc2ac9zev9xb Suomâráp uárjih 0 1640 154205 146254 2026-05-29T08:21:06Z Seipinne 19 /* Vyeličujoseh */ 154205 wikitext text/x-wiki {{Käldeeh váiluh}} '''Suomâráp uárjih''' lii anarâš ráppájeijee [[Amoc]] pittá, mii kulá [[Amok-kaččâm]] -albumân. ==Säänih== Taa láá pitá säänih:{{efn|The copyright holder has granted permission to publish and use the song lyrics on Wikipedia. / Tahheevuoigâdvuođâi haldâšeijee lii adelâm love kevttiđ lavluu saanijd Wikipediast.}} :Suomâráp uárjih :Tijme lii jo ohtâ, mut jiem haalijd koccáđgin. :Halijdâm uáđđiđ, oppeet nohádiđ. :Jiem haalijd moonnâđ paargon, veikkâ lii argâ, :mut ij must lahkin pargo. Ij ubâ argân. :Jiem haalijd porgâđ maiden maid jiem haalijd. :Halijdâm tuš viälláđ já čäälliđ saanijd, :kevttiđ karosaanijd, spellâđ tiätumaašin :já ehidist nieidâi poođâid capciđ. :Muu nierah ruápsájeh ton maŋa, :mut mun irâttâm vala. :Ij äävti, na mun tuuđâm vuolân. :Leškiim vuálus čuávján, juuvâm puoh tom :já tállân tuáŋgum, uáivi lii kuárus. :Áálgám porttâvavttáin tuárruđ. :Kirdelâm olgos, puoh ucášeh muu, :mut mun halijdâm et puoh tobdeh muu. :Halijdâm čäittiđ muu maailm. :Halijdâm finniđ ruuđâid. :Ryevdičurmâ čurmâd turboin suomâráp oorjijd ain. :Halijdâm leđe vaijaa. :Halijdâm haldâšiđ maailm taam. :Ryevdičurmâ čurmâd turboin suomâráp maailm ain. :Jiem haalijd leđe ohtuu, halijdâm tuu muu paaldân, :mut lam ohtuu, pase tâi aargâ. :Jiem taarbâš eissigin peeivigin leeidi jis, :eellim lii taggaar ko Helsigist meeinig lii. :Čabbinis nieidah, main lii tuš väivi. :Ciägunjunij väzzih já puoh läittih. :Mut mun halijdâm tuu muu fáárun. :Tuu muu kálgun. Muu táálun. :Mut tot lii tuš tuoivâjuurdâ. :Jieh finnii kiämmán, lam nuuvt maŋgii kuullâm. :Masa jiem vaje innig uuccâđ. :Jiem vaje vyelgiđ kuussân. :Mun tuše rievdâm taam maailmist. :Nyeskis saanijn puoh nieidâid jaagiim. :Halijdâm ilskittiđ tuu raasijn. :Halijdâm et lah muu já ain muu. :Halijdâm ruuđâ, mut ko lam nuuvt läški. :Ijhân tággáár täsni taarbâš tiänáđ cääshi. :Tondiet vuálgám-uv olgos jyehi eehid, :skuálkuttâm uuvsâid já eeđâm: pyeri eehid. :Ij lah ave peeivi lamaš návt šahemeeinig, :ko aaibâs uáivist Amoc čuárvu lase leeidijd. :Taat ruámčči evnialmai parga :maid haalijd, ko jotá fanij rasta. :Jiem haalijd leđe olmâ pargoost. :Halijdâm kuittâg čäittiđ muu naavcâid :ráppáđ ubâ muu eellimääigi, :juuhâđ vuolâ, vijne já käähvi. :Halijdâm et ko puoh uáinih muu, :toh kiljoh já nuuvt läittih muu. :Tággáár lii muu eellim tääl já ain. :Tääl já ain. == Vyeličujoseh == {{Vyeličujoseh}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Amoc]] [[Luokka:Anarâškielâg pitáh]] [[Luokka:Ive 2007 pitáh]] r66vy9xs95s5q0yilor807uxcbvgx6t Unna Junná 0 1823 154170 154152 2026-05-28T17:45:28Z Seipinne 19 +tiäđuh ohjelmijn já Areenast sehe käldeeh 154170 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11807564|nommâ=Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttalâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-26|čujottum=2026-05-28}}</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] 9gt0amrnd9x4zrjt2muqq0ypwcxfaeq 154171 154170 2026-05-28T17:52:41Z Seipinne 19 siämmáá käldee vahâgist maŋgii 154171 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] evqi3okqtef2klltsnckcn7z2rqkq7f 154173 154171 2026-05-28T18:10:48Z Seipinne 19 +pyevtitteijeeh, Sämiarkkâdâh, käldeeh 154173 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> Unna Junná pyevtittij kuhháá [[Ritva Torikka]],<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://barnkultur.luckan.fi/kulturmote-och-barnboktraff/|nommâ=Kultur och barnboksträff i Sápmi|almostittem=Luckan Barnkultur|äigimuddo=2021-09-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=sv-SE}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6627026|nommâ=Ođđa Unna Junnát oidnogohtet fas guovvamánus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2011-12-09|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8702566|nommâ=Unna Junná ođđa prográmmat álget sotnabeaivve|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-02-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ovdilgo [[Heli Huovinen]] algâttij pyevtitteijen ive 2019.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10602958|nommâ=Unna Junná lea govvegoahtán ođđa prográmmaid – ođđa studio, láidesteaddjit ja prográmmaráiddut|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2019-01-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2019 meid luovâttii Unna Junná puáris materiaalijd [[Sämiarkkâdâh|Sämiarkkâduvvân]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10757085|nommâ=Yle Sámi mánáidprográmmaid boares materiálat skeŋkejuvvojedje Sámi Arkiivii|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2019-04-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}, {{K-sms|Hitruus Ruu da taaurõõžž}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] 702lvidn483zswhs4n7t548qfcvk0jz 154198 154173 2026-05-29T07:49:38Z Seipinne 19 /* Historjá */ 154198 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> Unna Junná pyevtittij kuhháá [[Ritva Torikka]],<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://barnkultur.luckan.fi/kulturmote-och-barnboktraff/|nommâ=Kultur och barnboksträff i Sápmi|almostittem=Luckan Barnkultur|äigimuddo=2021-09-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=sv-SE}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6627026|nommâ=Ođđa Unna Junnát oidnogohtet fas guovvamánus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2011-12-09|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8702566|nommâ=Unna Junná ođđa prográmmat álget sotnabeaivve|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-02-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ovdilgo [[Heli Huovinen]] algâttij pyevtitteijen ive 2019.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10602958|nommâ=Unna Junná lea govvegoahtán ođđa prográmmaid – ođđa studio, láidesteaddjit ja prográmmaráiddut|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2019-01-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2019 Unna Junná meid luovâttij puáris materiaalijd [[Sämiarkkâdâh|Sämiarkkâduvvân]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10757085|nommâ=Yle Sámi mánáidprográmmaid boares materiálat skeŋkejuvvojedje Sámi Arkiivii|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2019-04-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}, {{K-sms|Hitruus Ruu da taaurõõžž}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] mm1sb3zmjto9aqrrwyu6u3fmiw1niak 154199 154198 2026-05-29T07:53:37Z Seipinne 19 154199 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> Unna Junná pyevtittij kuhháá [[Ritva Torikka]],<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://barnkultur.luckan.fi/kulturmote-och-barnboktraff/|nommâ=Kultur och barnboksträff i Sápmi|almostittem=Luckan Barnkultur|äigimuddo=2021-09-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=sv-SE}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6627026|nommâ=Ođđa Unna Junnát oidnogohtet fas guovvamánus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2011-12-09|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8702566|nommâ=Unna Junná ođđa prográmmat álget sotnabeaivve|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-02-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ovdilgo [[Heli Huovinen]] algâttij pyevtitteijen ive 2019.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10602958|nommâ=Unna Junná lea govvegoahtán ođđa prográmmaid – ođđa studio, láidesteaddjit ja prográmmaráiddut|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2019-01-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2019 Unna Junná meid luovâttij puáris materiaalijd [[Sämiarkkâdâh|Sämiarkkâduvvân]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10757085|nommâ=Yle Sámi mánáidprográmmaid boares materiálat skeŋkejuvvojedje Sámi Arkiivii|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2019-04-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}, {{K-sms|Hitruus Ruu da taaurõõžž}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáást láá táválávt ráhtám animaatioid Unna Junnán-uv.<ref name=":6" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] doazp5wcmtiryu6xdiudp4n7rczjb55 154200 154199 2026-05-29T07:54:55Z Seipinne 19 /* Historjá */ 154200 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> Unna Junná pyevtittij kuhháá [[Ritva Torikka]],<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://barnkultur.luckan.fi/kulturmote-och-barnboktraff/|nommâ=Kultur och barnboksträff i Sápmi|almostittem=Luckan Barnkultur|äigimuddo=2021-09-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=sv-SE}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6627026|nommâ=Ođđa Unna Junnát oidnogohtet fas guovvamánus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2011-12-09|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8702566|nommâ=Unna Junná ođđa prográmmat álget sotnabeaivve|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-02-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ovdilgo [[Heli Huovinen]] algâttij pyevtitteijen ive 2019.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10602958|nommâ=Unna Junná lea govvegoahtán ođđa prográmmaid – ođđa studio, láidesteaddjit ja prográmmaráiddut|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2019-01-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2019 Unna Junná meid luovâttij puáris materiaalijdis [[Sämiarkkâdâh|Sämiarkkâduvvân]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10757085|nommâ=Yle Sámi mánáidprográmmaid boares materiálat skeŋkejuvvojedje Sámi Arkiivii|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2019-04-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}, {{K-sms|Hitruus Ruu da taaurõõžž}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáást láá táválávt ráhtám animaatioid Unna Junnán-uv.<ref name=":6" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] ps9kkrckag0slpq628wvj3gorqxjtie 154201 154200 2026-05-29T08:06:28Z Seipinne 19 /* Historjá */ 154201 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref name=":7">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> SVT kiäsádâttâm merhâšij kuittâg tom, ete ruttâ ohjelmij rähtimân ij lamaš nuuvt ennuv, já ohjelmijd puovtij rähtiđ innig tuše ihepele ivveest, ohtsis 15 ohjelmid ovdebáá 30 saajeest, veik ohjelmijn lijjii enâmustáá joba 50 000 keččed.<ref name=":7" /><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5372704|nommâ=Unna Junná -lastenohjelma tauolle|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2011-06-08|čujottum=2026-05-29|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> Unna Junná pyevtittij kuhháá [[Ritva Torikka]],<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://barnkultur.luckan.fi/kulturmote-och-barnboktraff/|nommâ=Kultur och barnboksträff i Sápmi|almostittem=Luckan Barnkultur|äigimuddo=2021-09-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=sv-SE}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6627026|nommâ=Ođđa Unna Junnát oidnogohtet fas guovvamánus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2011-12-09|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8702566|nommâ=Unna Junná ođđa prográmmat álget sotnabeaivve|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-02-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ovdilgo [[Heli Huovinen]] algâttij pyevtitteijen ive 2019.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10602958|nommâ=Unna Junná lea govvegoahtán ođđa prográmmaid – ođđa studio, láidesteaddjit ja prográmmaráiddut|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2019-01-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2019 Unna Junná meid luovâttij puáris materiaalijdis [[Sämiarkkâdâh|Sämiarkkâduvvân]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10757085|nommâ=Yle Sámi mánáidprográmmaid boares materiálat skeŋkejuvvojedje Sámi Arkiivii|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2019-04-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}, {{K-sms|Hitruus Ruu da taaurõõžž}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáást láá táválávt ráhtám animaatioid Unna Junnán-uv.<ref name=":6" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] 2wbe4ylcn5h4m70gdnoalbcy1rd1dp3 154202 154201 2026-05-29T08:09:20Z Seipinne 19 /* Historjá */ 154202 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7 -ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref name=":7">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> SVT kiäsádâttâm merhâšij kuittâg tom, ete ruttâ ohjelmij rähtimân ij lamaš nuuvt ennuv, já ohjelmijd puovtij rähtiđ innig tuše ihepele ivveest, ohtsis 15 ohjelmid ovdebáá 30 saajeest, veik ohjelmijn lijjii enâmustáá joba 50 000 keččed.<ref name=":7" /><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5372704|nommâ=Unna Junná -lastenohjelma tauolle|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2011-06-08|čujottum=2026-05-29|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> Unna Junná pyevtittij kuhháá [[Ritva Torikka]],<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://barnkultur.luckan.fi/kulturmote-och-barnboktraff/|nommâ=Kultur och barnboksträff i Sápmi|almostittem=Luckan Barnkultur|äigimuddo=2021-09-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=sv-SE}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6627026|nommâ=Ođđa Unna Junnát oidnogohtet fas guovvamánus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2011-12-09|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8702566|nommâ=Unna Junná ođđa prográmmat álget sotnabeaivve|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-02-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ovdilgo [[Heli Huovinen]] algâttij pyevtitteijen ive 2019.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10602958|nommâ=Unna Junná lea govvegoahtán ođđa prográmmaid – ođđa studio, láidesteaddjit ja prográmmaráiddut|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2019-01-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2019 Unna Junná meid luovâttij puáris materiaalijdis [[Sämiarkkâdâh]]ân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10757085|nommâ=Yle Sámi mánáidprográmmaid boares materiálat skeŋkejuvvojedje Sámi Arkiivii|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2019-04-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}, {{K-sms|Hitruus Ruu da taaurõõžž}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáást láá táválávt ráhtám animaatioid Unna Junnán-uv.<ref name=":6" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] anek205rhtxmq6ynxhkwyqoeuge76s5 154203 154202 2026-05-29T08:13:16Z Seipinne 19 154203 wikitext text/x-wiki '''Unna Junná''' lii [[Yle Säämi]] sämikielâlâš párnáiohjelm, mii aalgij ive 2007. Tot lii vuosâsaajeest uáivildum 3–7-ihásijd párnáid,<ref name=":3">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/unna_junna_lii_joettum_love_ihheed_meid_anaras-_ja_nuorttalaskielan__keeja_kuuvijd_ja_videoid_ohjelm_rahtimist/11807564 Unna Junná lii jođettum love ihheed meid anarâš- já nuorttâlâškielân – keejâ kuuvijd já videoid ohjelm rähtimist!] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021</ref> já tot ráhtoo kuulmâ sämikielân: [[Anarâškielâ|anarâš-]], [[Nuorttâlâškielâ|nuorttâlâš-]] já [[orjâlâškielâ]]n. Unna Junná parga oovtâstpargo om. [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáin [[Aanaar markkân|Anarist]]<ref name=":6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11770669|nommâ=Unna Junná kiiđâ ohjelmijn hitruus viälppáh já uđđâ ohjelmjođetteijee – anarâškielân ohjelmijd joođeet Essi Morottaja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-10|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> sehe Säämi škovlâigijn já Elleekovekuávdáš Skábmain.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20200925215740/https://www.oktavuohta.com/unna-junna Unna Junná] Oktavuohta <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Historjá== Suomâst sämmiliih irâttii finniđ sämikielâlijd párnáiohjelmijd jo 1990-lovo peln, mutâ [[Yle]] mield tagarân iä lam resurseh ige vuolgâttâsäigi. Ive 2005 [[NRK]], [[SVT]] já Yle ráđádâlškuottii ohtsâš párnáiohjelmist, mutâ Yle kiäsádâđâi tast ovdilgo taggaar šoodâi, já te [[Suomâ]] peln sämipárnááh paccii vala-uv jieijâs kielâlii ohjelmttáá. Ulmuuh iä kuittâg tuuttâm toos, já ive 2006 loopâst lâi mielâčááitus Helsigist, kost maŋgâlov sämipárnážid vanhimijdisgijn lijjii vatâmin olssis párnáiohjelmijd. Tast maŋa Ylest šoodâi miärádâs rähtiđ sämikielâlijd-uv párnáiohjelmijd.<ref name=":0" /> Nuuvt te Unna Junná oinuuškuođij čohčuv 2007, talle vala ohtsâšpargon syemmilâš [[Yle]] já ruátálâš [[Sveriges Television|SVT]] kooskâst. SVT kuittâg meridij vuáijuđ jieijâs sämikielâlii párnáiohjelm pyevtitmân ive 2011, já tastoo Yle pyevtitškuođij Unna Junná ohjelmijd ohtuu.<ref>[https://www.nrk.no/sapmi/usikker-fremtid-for-samisk-barne-tv-1.7471324 Usikker tid for "Unna Junna"] 20.1.2011. NRK Sápmi. Čujottum 16.4.2021.</ref><ref name=":7">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5677777|nommâ=Unna Junná jatkaa ilman Ruotsin televisiota|almostittem=Yle|äigimuddo=2010-11-29|čujottum=2026-05-26|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Siämmáá ive Unna Junnáást kulluuškuottii [[anarâškielâ|anarâš-]] já [[nuorttâlâškielâ]] eenâb, ko toh šoddii jođettemkiellân.<ref name=":3" /> Tađe ovdil tuše [[orjâlâškielâ|tavesämikielâ]] lâi lamaš jođettemkiellân, mutâ insertijn anarâš- já nuorttâlâškielâ kal lijjii kullum jo ovdil.<ref name=":1">[https://yle.fi/uutiset/3-11810849 Ylen lastenohjelmaa on juonnettu inarin- ja koltansaameksi 10 vuotta – näin syntyy Unna Junná uhanalaisilla kielillä] 26.2.2021. Yle Säämi. Čujottum 16.4.2021.<small>(suomâkielân)</small></ref> SVT kiäsádâttâm merhâšij kuittâg tom, ete ruttâ ohjelmij rähtimân ij lamaš nuuvt ennuv, já ohjelmijd puovtij rähtiđ innig tuše ihepele ivveest, ohtsis 15 ohjelmid ovdebáá 30 saajeest, veik ohjelmijn lijjii enâmustáá joba 50 000 keččed.<ref name=":7" /><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-5372704|nommâ=Unna Junná -lastenohjelma tauolle|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2011-06-08|čujottum=2026-05-29|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Ive 2017 Unna Junná uážui jieijâs sijđo [[Yle Areena|Yle Areenast]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Talle meid Binnabánnaš dubbejui puoh kuulmâ sämikielân já lasettui Areenan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862288|nommâ=Anáraš- ja nuortalašmánát besset geahččat Binnabánnaža iežaset eatnigillii|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2020 Unna Junná uážui meid jieijâs koveliiŋkâ Párnái Areenast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11309234|nommâ=Unna Junná gávdno dál Lasten Areena ovdasiiddus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2020-04-17|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já tallaah rähteeh keččâlij lasettiđ ain eenâb já eenâb ohjelmijd meiddei Areenan.<ref name=":6" /> Unna Junná pyevtittij kuhháá [[Ritva Torikka]],<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://barnkultur.luckan.fi/kulturmote-och-barnboktraff/|nommâ=Kultur och barnboksträff i Sápmi|almostittem=Luckan Barnkultur|äigimuddo=2021-09-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=sv-SE}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6627026|nommâ=Ođđa Unna Junnát oidnogohtet fas guovvamánus|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2011-12-09|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8702566|nommâ=Unna Junná ođđa prográmmat álget sotnabeaivve|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2016-02-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> ovdilgo [[Heli Huovinen]] algâttij pyevtitteijen ive 2019.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10602958|nommâ=Unna Junná lea govvegoahtán ođđa prográmmaid – ođđa studio, láidesteaddjit ja prográmmaráiddut|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2019-01-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Ive 2019 Unna Junná meid luovâttij puáris materiaalijdis [[Sämiarkkâdâh]]ân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-10757085|nommâ=Yle Sámi mánáidprográmmaid boares materiálat skeŋkejuvvojedje Sámi Arkiivii|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2019-04-26|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Läiđejeijeeh === Unna Junnáást láá lamaš maaŋgah läiđejeijeeh. Algâiivij läiđejeijen toimii eereeb iärásij [[Sofia Jannok]], [[Simon Issát Marainen]] já [[Petra Magga]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-885544|nommâ=Unna Junná – för samiska barn|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2008-02-25|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref> Eres läiđejeijeeh láá lamaš ovdâmerkkân [[Heli Huovinen]], [[Essi Morottaja]]<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-11771476|nommâ=Unna Junnán kevään ohjelmissa uusi juontaja ja hauskoja koiranpentuja|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2021-02-12|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Petter Morottaja]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/podcastit/1-51015832|nommâ=Petter Morottaja Unna Junná uđđâ läiđejeijee {{!}} Anarâš saavah {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> anarâškielân, [[Anna Lumikivi]], [[Terhi Harju]]<ref name=":4">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9818221|nommâ=Unna Junná deavdá logi jagi – tv-sáddagiid lassin fállun Binnabánnaš golmma gillii Yle Areenai|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2017-09-06|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já [[Janica Gauriloff]] nuorttâlâškielân<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12309024|nommâ=Uudistunut Unna Junná palaa ruutuun ystävänpäivänä|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já [[Irene Länsman]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/7-950151|nommâ=Irene Länsman: Samiska är mitt känslospråk|almostittem=Svenska Yle|äigimuddo=2015-08-13|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=sv}}</ref>, [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]]<ref name=":4" /> sehe [[Marianne Ketola]] pajekielân.<ref name=":2" /><ref name=":1" /> == Ohjelmeh == Unna Junná lii [[makasiinohjelm]], ađai ton siste láá maaŋgah sierâ rááiđuh. Ohjelm aalgâst lii tobdomuusik, mii lii muttum kuohtii: ive 2014<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7438526|nommâ=Unna Junnás ođđa dovdonuohtta ja dovdofilmmaš|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2014-08-28|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já ive 2022.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12320028|nommâ=Unna Junná ođđa dovdomusihkas juiget avvillaš oappážagat Elle, Iŋgá ja Rávná Kumpunen|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-18|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Siämmást meid Unna Junná -puoiduu olgohäämi algâanimaatiost lii muttum.<ref name=":5">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-12308671|nommâ=Ođasmuvvan Unna Junná máhccá šearpmaide ustitvuođabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2022-02-13|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Aalgâ maŋa lii táválávt läiđejeijee uási ovdilgo ohjelm sirdâšuvá insertráiđoid. Unna Junnást láá lamaš maaŋgâláváneh rááiđuh animaatioin, mainâsáid já elleeráiđoid.<ref name=":5" /> Ohtâ pivnohis ráiđu lâi iivij 2021–2023 oinum puásuipennuin muštâleijee ''Hitruus Ruu ja skihpárat'' ({{K-smn|Hitruus Ruu já skipáreh}}, {{K-sms|Hitruus Ruu da taaurõõžž}}), mast pajekielâlii noomâst huolâhánnáá kullojii puoh kulmâ sämikielâ.<ref name=":3" /> [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdáá]] medialinjáást láá táválávt ráhtám animaatioid Unna Junnán-uv.<ref name=":6" /> == Palhâšumeh == Ive 2010 Unna Junná uážui párnáiohjelmij váldupalhâšume [[Komi täsiväldi|Komi täsivääldist]] uárnejum syemmilâš-ugrilâš aalmugij elleekovefestivaalijn.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-6624799|nommâ=Unna Junná 100. sátta sotnabeaivve|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2010-11-19|čujottum=2026-05-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Unna Juná pyevtittem ''[[Šuoŋâpiäju]]-''muusikrááiđu<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> oovdânpyehteeh vuoittii ive 2023 Music x Media muusiksyergi Industry Awardsist Ive muusiktaho -tubdâstâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=se}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Toos lasseen ráiđu lâi iävtukkâssân meid [[Lastenmusiikki ry]] ive 2023 Jellonagaalast Ive puáđulâš -kategoriast,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> já ive 2024 Jellonagaalast kyevti kategoriast: Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Veikkâ ohtâgin tain palhâšuumijn ij Šuoŋâpiäjun teivâm, te ive 2024 gaalast tot uážui härvinâš Eromâšjellona-palhâšume ton tááhust ko ráiđu puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Binna Bánna]] ==Fáádást eres soojijn== *[https://areena.yle.fi/tv/ohjelmat/57-20WYYaMJ6 Unna Junná Yle Areenast] *[https://yle.fi/aihe/artikkeli/2008/02/25/unna-junna-saamenkielinen-lasten-tv Unna Junná Yle Ellee arkkaduvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] 0dgdf1w61e201gw6c1d6wt5w6l6uewt Šaali 0 1917 154206 146431 2026-05-29T08:21:18Z Seipinne 19 /* Vyeličujoseh */ 154206 wikitext text/x-wiki '''Šaali''' lii anarâš ráppájeijee [[Amoc]] vuossâmuš single, mii almostui [[juovlâmáánu 13.]] peeivi [[2006]]. Tot lii meid vuosmuš anarâškielân almostum ráp-single.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-8121250|nommâ=Maailman ensimmäisestä inarinsaamenkielisestä räppäristä ilmestyy dokumentti|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2015-07-02|čujottum=2024-12-28|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Pittá lii mieldi ive 2007 almostum [[Amok-kaččâm]]-albumist. ==Säänih== Taa láá pitá säänih:{{efn|The copyright holder has granted permission to publish and use the song lyrics on Wikipedia. / Tahheevuoigâdvuođâi haldâšeijee lii adelâm love kevttiđ lavluu saanijd Wikipediast.}} :juovlâáptu, ive kähcilovnelji :finnejim syemmilâš eeni já sämmilâš eeji :já val siämmást kyehti stuorrâviiljâ :lijjii vorrâ rijdoh já vorrâ pihtâsijn :mut mij ep perustâm tain, mut :ain jis muu kiinii havvii tot caimui :must lijjii skipáreh já hyelhih :tot lâi val äigi ko oonnim muu eellim pyerrin :mut talle šoddim rävis almajin :jiemge aldagin ervidâm et loppâ lâi aldasijn :lijjim oovtâ ive máttáátteijen :ive suátivievâst já algim ráppájeijen :mut talle puoh muttui forgâ :mun värrejim pääihist meddâl :kavnim nieidâ kiän tuođâi rähistim :tääl smietâm maht lam puáhtám návt ääigi häskidiđ :mun lijjim tot :jiem haalijd ulmui šaali :tot kii paajii puoh ármuttemes naalijn :šaali, mut hälbi lii eellim hadde :šaali :eellim hadde :lijjim tot :jiem haalijd ulmui šaali :tot kii paajii puoh ármuttemes naalijn :šaali, mut hälbi lii eellim hadde :šaali :nieidâ kiän rähistim sun fillij muu :tun mun tuođâi rähistim, tun lijjih muu :muštám ko ettih "tarbâsâm tuu" :mut muu pettih, mun parttâšim nuuvt :tun jieh must perustâm veik maid heevii :veik liččim viällám seeŋgâst jieggâpeelijn :ij helvit, mun jiem killám tom ko :algih eres kaandâid irgástâllâđ :oinih koonnjâl kulgâmin muu nierâst :taat keelijd, lam tuu tievâ :taat kolmâ kooskâs mii kooskâst poovčâst :tääl kuovlâm muu lemnuu ruuvtâi suovâ :oinim: tun poollih ko oinih vaje muu čoolmijn :muštám taid vittâ lemnuu já ko poolis poođij :muu vaaldij, tun jaammih :finnejim love ihheed, vuoi šaali :mun lijjim tot :jiem haalijd ulmui šaali :tot kii paajii puoh ármuttemes naalijn :šaali, mut hälbi lii eellim hadde :šaali :eellim hadde :lijjim tot :jiem haalijd ulmui šaali :tot kii paajii puoh ármuttemes naalijn :šaali, mut hälbi lii eellim hadde :šaali :eellim hadde :mun lijjim tot :jiem haalijd ulmui šaali :tot kii paajii puoh ármuttemes naalijn :šaali, mut hälbi lii eellim hadde :šaali :eellim hadde :lijjim tot :jiem haalijd ulmui šaali :tot kii paajii puoh ármuttemes naalijn :šaali, mut hälbi lii eellim hadde :šaali :eellim hadde == Vyeličujoseh == {{Vyeličujoseh}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Amoc]] [[Luokka:Anarâškielâg pitáh]] [[Luokka:Ive 2006 singleh]] 7dyeycignud1zgkb0w4sb1l8mifz47o Luokka:Fiävruh 14 2422 154186 53047 2026-05-29T01:53:24Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154186 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Jotteemriäiduh]] [[Luokka:Maađijjotolâh]] l92g2yr1hv9cjf6x1yytiw2ml15qkbp Luokka:Media 14 4286 154183 23259 2026-05-29T01:52:15Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154183 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kulttuur]] [[Luokka:Viestâdem]] efscaax6hq5l16schb3fgy5zqneodk7 Taoiseach 0 5202 154176 147116 2026-05-28T19:52:36Z Ooligan 5062 better photo/ foto/ image 154176 wikitext text/x-wiki '''Taoiseach''' teikkâ miärulâš artikkâláin '''An Taoiseach''', maaŋgâlovvoost '''Taoisigh''' lii lamaš [[Irland]] haldâttâs hovdâ ađai uáiviminister nomâttâs jo [[juovlâmáánu 29.]]&nbsp;peeivi [[1937]] rääjist sehe [[iirikielâ]]n já [[eŋgâlâskielâ]]n.<ref name="irl-vl-loho13-ga">[http://www.irishstatutebook.ie/eli/cons/ga/html Bunreacht na hÉireann, D'achtaigh an Pobal an 1 Iúil, 1937, I ngníomh ón 29 Nollaig, 1937]. Irish Statute Book. 1.2020. Čujottum 19.1.2021 <small>(iirikielân)</small></ref><ref name="irl-vl-loho13-en">[http://www.irishstatutebook.ie/eli/cons/en/html Constitution of Ireland, enacted by the People 1st July, 1937, in operation as from 29th December, 1937]. Irish Statute Book. 1.2020. Čujottum 19.1.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> Haldâttâs väriuáiviminister nomâttâs lii [[Tánaiste]] teikkâ miärulâš artikkâláin ''an Tánaiste'', maaŋgâlovvoost ''Tánaistí''.<ref name="irl-vl-loho13-ga"/><ref name="irl-vl-loho13-en"/> Eres staatâi uáiviminister ij kočoduu iirikielân ''taoiseach''in ige tai väriuáiviminister ''tánaiste''n, pic taah láá ''phríomh-aire'' já ''leas-phríomh-aire''. ==Taoisigh== {| class="wikitable" |- ! # ! Taoiseach<br/><small>(šoddâmihe – jäämmimihe)</small><ref name="gov.ie-former">[https://www.gov.ie/en/publication/9feb2a-former-taoisigh/ Former Taoisigh]. Rialtas na hÉireann (Irland haldâttâs). 1.11.2018. Čujottum 19.1.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> ! Kove ! Virgeest ! Piäládâh |- bgcolor=#FFFFFF |1. |[[Éamon de Valera]]<br/><small>(1882–1975)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Éamon de Valera.jpg|75px]] |[[juovlâmáánu 29.]] peeivi [[1937]] – [[kuovâmáánu 18.]] peeivi [[1948]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |2. |[[John A. Costello]]<br/><small>(1891–1976)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:US visit of Taoiseach Costello in 1956 (cropped).jpg|75px]] |[[kuovâmáánu 18.]] peeivi [[1948]] – [[kesimáánu 13.]] peeivi [[1951]] |[[Fine Gael]] |- bgcolor=#FFFFFF |3. |[[Éamon de Valera]]<br/><small>(1882–1975)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Éamon de Valera.jpg|75px]] |[[kesimáánu 13.]] peeivi [[1951]] – [[kesimáánu 2.]] peeivi [[1954]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |4. |[[John A. Costello]]<br/><small>(1891–1976)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:US visit of Taoiseach Costello in 1956 (cropped).jpg|75px]] |[[kesimáánu 2.]] peeivi [[1954]] – [[njuhčâmáánu 20.]] peeivi [[1957]] |[[Fine Gael]] |- bgcolor=#FFFFFF |5. |[[Éamon de Valera]]<br/><small>(1882–1975)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Éamon de Valera.jpg|75px]] |[[njuhčâmáánu 20.]] peeivi [[1957]] – [[kesimáánu 23.]] peeivi [[1959]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |6. |[[Seán Lemass]]<br/><small>(1899–1971)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Séan Lemass at Schiphol Airport (cropped).jpg|75px]] |[[kesimáánu 23.]] peeivi [[1959]] – [[skammâmáánu 10.]] peeivi [[1966]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |7. |[[Jack Lynch]]<br/><small>(1917–1999)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Jack Lynch 1967 (cropped).jpg|75px]] |[[skammâmáánu 10.]] peeivi [[1966]] – [[njuhčâmáánu 14.]] peeivi [[1973]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |8. |[[Liam Cosgrave]]<br/><small>(1920–2017)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Taoiseach Liam Cosgrave-Patricks Day 1976.jpg|75px]] |[[njuhčâmáánu 14.]] peeivi [[1973]] – [[syeinimáánu 5.]] peeivi [[1977]] |[[Fine Gael]] |- bgcolor=#FFFFFF |9. |[[Jack Lynch]]<br/><small>(1917–1999)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Jack Lynch 1967 (cropped).jpg|75px]] |[[syeinimáánu 5.]] peeivi [[1977]] – [[juovlâmáánu 11.]] peeivi [[1979]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |10. |[[Charles Haughey]]<br/><small>(1925–2006)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Charles Haughey 1967.jpg|75px]] |[[juovlâmáánu 11.]] peeivi [[1979]] – [[kesimáánu 30.]] peeivi [[1981]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |11. |[[Garret FitzGerald]]<br/><small>(1926–2011)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Garret FitzGerald Lisbon 2009 crop.jpg|75px]] |[[kesimáánu 30.]] peeivi [[1981]] – [[njuhčâmáánu 9.]] peeivi [[1982]] |[[Fine Gael]] |- bgcolor=#FFFFFF |12. |[[Charles Haughey]]<br/><small>(1925–2006)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Charles Haughey 1967.jpg|75px]] |[[njuhčâmáánu 9.]] peeivi [[1982]] – [[juovlâmáánu 14.]] peeivi [[1982]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |13. |[[Garret FitzGerald]]<br/><small>(1926–2011)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Garret FitzGerald Lisbon 2009 crop.jpg|75px]] |[[juovlâmáánu 14.]] peeivi [[1982]] – [[njuhčâmáánu 10.]] peeivi [[1987]] |[[Fine Gael]] |- bgcolor=#FFFFFF |14. |[[Charles Haughey]]<br/><small>(1925–2006)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Charles Haughey 1967.jpg|75px]] |[[njuhčâmáánu 10.]] peeivi [[1987]] – [[kuovâmáánu 11.]] peeivi [[1992]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |15. |[[Albert Reynolds]]<br/><small>(1932–2014)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Albert_Reynolds_(cropped).jpg|75px]] |[[kuovâmáánu 11.]] peeivi [[1992]] – [[juovlâmáánu 15.]] peeivi [[1994]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |16. |[[John Bruton]]<br/><small>(š. 1947)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:John Bruton 2011.jpg|75px]] |[[juovlâmáánu 15.]] peeivi [[1994]] – [[kesimáánu 26.]] peeivi [[1997]] |[[Fine Gael]]<br/><small> |- bgcolor=#FFFFFF |17. |[[Bertie Ahern]]<br/><small>(š. 1951)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:BertieAhernBerlin2007.jpg|75px]] |[[kesimáánu 26.]] peeivi [[1997]] – [[vyesimáánu 7.]] peeivi [[2008]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |18. |[[Brian Cowen]]<br/><small>(š. 1960)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:Brian Cowen in Philadelphia.jpg|75px]] |[[vyesimáánu 7.]] peeivi [[2008]] – [[njuhčâmáánu 9.]] peeivi [[2011]] |[[Fianna Fáil]] |- bgcolor=#FFFFFF |19. |[[Enda Kenny]]<br/><small>(š. 1951)<br/></small> |[[Tiätuvuárkká:EndaKenny.jpg|75px]] |[[njuhčâmáánu 9.]] peeivi [[2011]] – [[kesimáánu 14.]] peeivi [[2017]] |[[Fine Gael]] |- bgcolor=#FFFFFF |20. |[[Leo Varadkar]]<br/><small>(š. 1979)<br/><small> |[[Tiätuvuárkká:HANDSHAKE 2016-07-14 (28303482095) (cropped).jpg|75px]] |[[kesimáánu 14.]] peeivi [[2017]] – [[kesimáánu 27.]] peeivi [[2020]] |[[Fine Gael]] |- bgcolor=#FFFFFF |21. |[[Micheál Martin]]<br><small>(š. 1960)<br></small> |[[Tiätuvuárkká:2026 Micheál Martin - (cropped).jpg|100x100px]] |[[kesimáánu 27.]] peeivi [[2020]] – <ref name="gov.ie-current">[https://www.gov.ie/en/biography/36751-micheal-martin/ Biography Micheál Martin]. Rialtas na hÉireann (Irland haldâttâs). 1.11.2018. Čujottum 19.1.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> |[[Fianna Fáil]] |} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Irland politiik]] [[Luokka:Irland uáiviministereh|*]] h7fpfkakh1hi6vviejvwj09w6vewjd5 Luokka:Loostah kielâ mield 14 6960 154189 138355 2026-05-29T02:02:45Z Yupik 23 uđđâ šlajâttâllâm [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield]]: "*" via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154189 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield|*]] [[Luokka:Loostah|* kielâ mield]] nqhg104seeldb4e19qmo8gte5zci1l4 Luokka:Aaviseh kielâ mield 14 6964 154190 138353 2026-05-29T02:02:54Z Yupik 23 uđđâ šlajâttâllâm [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield]]: "*" via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154190 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aaviseh|* kielâ mield]] [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield|*]] kp19i78xg8e5cbxxvk387c4n3n0hk83 Luokka:Eennâmjotolâh 14 10804 154187 48055 2026-05-29T01:53:40Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154187 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Jotolâh]] mm85l6n6tqvttp5x4gblmo2vnta5je2 Amok-kaččâm 0 12473 154208 148367 2026-05-29T08:25:33Z Seipinne 19 154208 wikitext text/x-wiki '''Amok-kaččâm''' lii anarâš ráppájeijee [[Amoc]] vuossâmuš studioalbum. Album almostui [[kuovâmáánu 6.]] peeivi [[2007]], já tot lii maailm vuossâmuš [[anarâškielâ]]g muusikalbum sehe maailm vuossâmuš LP-skiärru anarâškielân.<ref name="yle- >{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/sapmi/3-8119447| Nommâ = Ima dokumeantafilbma Amoc birra almmustuvvá Riddu Riđđu -festiválas | Tahhee =Satokangas, Gabriela | Almostittem = Yle Säämi | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 1.7.2015 | Čujottum = 24.1.2022 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Skiäru pyevtittij [[Tuupa Records]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.tuuparecords.fi/amoc|nommâ=Amoc {{!}} tuuparecords|almostittem=www.tuuparecords.fi|čujottum=2026-05-29}}</ref> ==Pittálisto== {{Pittálisto | headline = Pitáh | total_length = 40:49 | all_writing = | title1 = [[Troijalâš hiävuš]] | length1 = 4:03 | title2 = [[Šaali]] | length2 = 3:40 | title3 = [[Suomâráp uárjih]] | length3 = 3:40 | title4 = [[Čalmekäittee]] | length4 = 3:51 | title5 = Hiärásalmairikoliih | note5 = fáárust [[Hannibal]], [[Edorf]] & [[Soppa]] | length5 = 4:58 | title6 = [[Amok-mielâ]] | length6 = 3:51 | title7 = [[Speeijâl]] | note7 = | length7 = 3:15 | title8 = Amok-kaččâm | note8 = fáárust [[Ambassa]] | length8 = 4:55 | title9 = Omo sist | note9 = fáárust [[Ružže]] & [[Wimme]] | length9 = 3:49 | title10 = Nortenos legioon | length10 = 4:22 }} == Fáádást eres soojijn == * {{Discogs|release|2062026|Amok-kaččâm}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Amoc]] [[Luokka:Anarâškielâg albumeh]] [[Luokka:Ive 2007 vuosâalbumeh]] 6h7eqez5quwbhi751xr4b955ly5ug9s Anna Lumikivi 0 12727 154174 154060 2026-05-28T18:22:17Z Seipinne 19 /* Jienâčaittâleijen já televisiost */ +Unna Junná, Šuoŋâpiäju 154174 wikitext text/x-wiki {{Musikkár | nommâ = Anna Lumikivi-Lemmetty<br/> Siʹrǧǧi Ääʹrhep Äʹnn | kove = Anna_Lumikivi_of_Suõmmkar_at_Riddu_Riđđu_18_åpning_photo_Ørjan_Marakatt_Bertelsen_(43367267771).jpg | šoddâmäigi = 1987 | šoddâmsaje = Avveel | jáámmám = | hävdi = | aalmugjeessânvuotâ = [[Suomâ]] | artistnommâ = Anna Lumikivi | lávlumkielah = [[nuorttâlâškielâ]] | aktiivlâžžân = | genreh = | čuojânâsah = jienâ | muusikjuávhuh = [[Suõmmkar]], [[Karjalasta kolttien maille]] | skiärrufinnodâh = | palhâšumeh = | vaanhimeh = [[Erkki Lumisalmi]]<br/>Aulikki Lumisalmi | pelikyeimi = | párnááh = | päikkisijđo = }} '''Anna Lumikivi-Lemmetty'''<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.sompio.fi/artikkeli/uutta-lastenmusiikkia-kolmella-saamen-kielella-saamelaisten-kansallispaivan-juhlinta-huipentuu-ju|nommâ=Uutta lastenmusiikkia kolmella saamen kielellä – Saamelaisten kansallispäivän juhlinta huipentuu julkaisukonsertteihin|almostittem=Sompio|äigimuddo=2026-01-24|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> (j.s. '''Lumisalmi''', {{k-sms|'''Siʹrǧǧi Ääʹrhep Äʹnn'''}}; š. [[1987]] [[Avveel]]) lii [[nuorttâliih|nuorttâlâš]] lávloo, leuddajeijee<ref name="yle-8917585">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/o_leuddjemjoukk_suommkar_aann_konseert_helssnest_kiessmannust/8917585 | Nommâ = Ođđ leuʹddjemjoukk Suõmmkar ââʹnn konseeʹrt Heʹlssnest ǩieʹssmannust | Tahhee = Wesslin, Sara | Almostittem = Yle Säämi | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 1.6.2016 | Čujottum = 22.04.2019 | Kielâ = {{sms}}}}</ref>, musikkár<ref name="yle-9225289">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/laaulkaivv_tuarjjan_saamkiollsaz_musikkmatttoozzast/9225289 | Nommâ = Laaulkäivv tuärjjan sääʹmǩiõllsaž musikkmättʼtõõzzâst | Tahhee = Wesslin, Sara | Almostittem = Yle Säämi | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 13.10.2016 | Čujottum = 30.1.2022 | Kielâ = {{sms}}}}</ref> já kulttuurpargee<ref name="yle-lumikivelle">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/laaulkaivv_tuarjjan_saamkiollsaz_musikkmatttoozzast/9225289 | Nommâ = Anna Lumikivelle koltansaameksi laulaminen on enemmän kuin itseilmaisua | Tahhee = Meriläinen, Ari | Almostittem = Yle Säämi | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 26.01.2019 | Čujottum = 30.1.2022 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> Avelist. ==Eellim== Anna Lumisalmi šoodâi ive [[1987]] [[Avveel|Avelist]]. Suu eeči lii nuorttâlâš kanttor já ráámmátjurgâleijee [[Erkki Lumisalmi]], já suu enni lii Aulikki Lumisalmi. ==Karrieer== === Muusik === Lumikivi já [[Hanna-Maaria Kiprianoff]] [[leuʹdd|leuddav]] [[Suõmmkar]]-muusikjuáhust. Lumikivi lâi mieldi meiddei ive 2021 almostum singlest ''Äʹvvceeʒʒaž'' artistnoomáin ''Äʹnn''. Pittá lii rahtum oovtâst [[Pauliina Feodoroff|Pauliina ''“Päälaǥ”'' Feodoroffáin]] já [[Tiina Sanila-Aikio|Tiina ''Kreʹstten'' Sanila-Aikioin]]. Nuotâsteijen pittáást lâi [[Mio Negga]] Ruotâbeln Säämist.<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/kuvddal_jion_o_saamkiollsaz_avvceeaz-single_keacc_saami_puettiaigga__ohtt_laulli_artiistin_musttal_saani_tuaain/12201981| Nommâ = Kuvddâl jiõn: Ođđ sääʹmǩiõllsaž Äʹvvceeʒʒaž-single ǩeäčč saaʹmi pueʹttiäigga – õhtt laulli artiistin mušttal saaʹni tuâǥǥain | Tahhee = Kelemeny, Sara| Almostittem = Yle Säämi| Almostittemsaje = | Äigimuddo = 24.11.2021| Almostittee = | Čujottum = 27.11.2021| Kielâ = {{sms}}}}</ref> Ive 2019 Lumikivi uásálistij [[Sámi Grand Prix 2019|Sámi Grand Prix]] -kiišton pittáin ''Mõõn tiõrvân'',<ref name="nrk-1.2147094">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/sami-grand-prix-leksikon-1.2147094 | Nommâ = Hvem-Hva-Når om Sámi Grand Prix - 2018| Tahhee = Hætta, Wenche Marie | Almostittem = NRK Sápmi | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 29.3.2007 | Čujottum = 30.1.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> moos sun raahtij sehe nuotâ já saanijd.<ref name="yle-10746339">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/aanros-_da_nuorttsaamneezzan_keastte_tan_ejjpeeiv_saami_grand_prixest/10746339 | Nommâ = Aanrõš- da nuõrttsääʹmneezzan ǩeâštʼte tän eʹjjpeeiʹv Saaʹmi Grand Prixest | Tahhee = | Almostittem = Yle Säämi | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 8.4.2019 | Čujottum = 30.1.2022 | Kielâ = {{sms}}}}</ref> Ive 2024 Lumikivi uásálistij [[The Voice of Finland]] -rááiđu 13. pajan. Algâvuárust sun láávlui [[Tiina Sanila]] [[nuorttâlâškielâ]]g pitá ''Ton <3 Mon''. Välmejeijein [[Maija Vilkkumaa]], [[Arttu Wiskari]] já [[Elastinen]] halijdii Lumikivi jieijâs juávkun, já te sun peesâi juátkiđ.<ref name="yle-214459">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-214459|nommâ=Anna Lumikivi gilvala The Voice of Finland -lávlungilvvus otne|almostittem=Yle Säämi|čujottum=2024-03-08|tahhee=Paltto, Anni-Saara|äigimuddo=2024-03-08|kielâ={{se}}}}</ref> Lumikivi lii vuossâmuš olmooš, kii lii kuássin lávlum The Voice of Finlandist nuorttâlâškielân.<ref name="nrk-1.16795404">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/nuortala_-musihkkar-gilvala-otne-1.16795404|nommâ=Nuortalaš musihkkár gilvala otne|almostittem=NRK Sápmi|čujottum=2024-03-08|äigimuddo=2024-03-08|kielâ={{se}}}}</ref> Lumikivi-Lemmetty ejijnis láin ive 2020 álgám ''[[Karjalasta kolttien maille]]'' -haavâst, mon puátusin šoodâi meid siämmáánommâsâš skiärru. Juávhust láin meid Emmi Kuittinen já Amanda Kauranne.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.inarilainen.fi/artikkeli/karjalasta-kolttien-maille-ivalossa-ja-sevettijarvella|nommâ=Karjalasta kolttien maille Ivalossa ja Sevettijärvellä|almostittem=Inarilainen|äigimuddo=2025-01-24|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> ''Karjalasta kolttien maille'' -skiärru lâi Emma Gaalast 2024 Ive etno -iävtukâssân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://emmagaala.fi/arkisto/|nommâ=Arkisto|almostittem=Emma Gaala|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Lumikivi-Lemmetty lâi uási meid Čuovvâd-pargojuávhu [[Heli Huovinen|Heli Huovisijn]], [[Essi Morottaja]]in, [[Ulpu Mattus-Kumpunen|Ulpu Mattus-Kumpusijn]] já [[Jessika Lampi]]jn. Pargojuávhu ''[[Šuoŋâsuonjâreh]]''-haavâst ({{K-sms|Suõmmšuõn}}, {{K-se|Šuokŋasuotnjarat}}) sij rahtii uđđâ sämikielâlii párnáimuusik kuulmâ sämikielân.<ref name=":0">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.inarilainen.fi/artikkeli/uutta-lastenmusiikkia-kolmella-saamen-kielella-saamelaisten-kansallispaivan-juhlinta-huipentuu-ju|nommâ=Uutta lastenmusiikkia kolmella saamen kielellä – Saamelaisten kansallispäivän juhlinta huipentuu julkaisukonsertteihin|almostittem=Inarilainen|äigimuddo=2026-01-20|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Sist lâi skiäru já laavlâkirje almostittemkonsert Sajosist 7.2.2026<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.sajos.fi/tapahtumat/suommsuon-suoasuonjareh-suokasuotnjarat-koko-perheen-konsertti|nommâ=SUÕMMŠUÕN ~ ŠUOŊÂSUONJÂREH ~ ŠUOKŊASUOTNJARAT -koko perheen konsertti|almostittem=Sajos|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi-FI}}</ref> já nubbe Ruávinjaargâst 8.2.2026. Kuohtuin konserttijn lijjii mieldi párnáimuusikorkester [[Loiskis]] já [[Laapi káámmárorkester]], kiäh čuojâtteh meid skiärust.<ref name=":0" /> ===Jienâčaittâleijen já televisiost=== Lumikivi-Lemmetty lii lamaš nuorttâlâškielâlâš läiđejeijen [[Yle Säämi]] párnáiohjelm [[Unna Junná|Unna Junnáást]]. Sun lâi meid Unna Junná pyevtittem, palhâšum muusikrááiđu [[Šuoŋâpiäju]] nuorttâlâškielâlâš oovdânpyehtee.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|tahhee=Seurujärvi, Sáárákáisá|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2026-05-28}}</ref> Ive 2017 almostui [[Binnabánnaš]]-párnáiohjelm meid nuorttâlâš- já anarâškielân,<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-9862180|nommâ=Saamenkieliset lastenohjelmat löytyvät nyt omalta sivultaan Yle Areenasta|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2017-10-03|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> já Lumikivi sehe jurgâlij tom ete jienâčaittâlij tast nuorttâlâškielân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://areena.yle.fi/1-4246682|nommâ=Jakso 1: Binnabánnaš (nuõrttsääʹmǩiõʹlle): Räidd {{!}} Binnabánnaš nuõrttsääʹmǩiõʹlle {{!}} Yle Areena|almostittem=areena.yle.fi|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Sämitige alguu vuáđuld [[Yle]] já [[Gutsy Animations]] -pyevtittemfinnodâh rähtiškuottii uđđâ [[Muumileehi (animaatioráiđu)|Muumileehi]]-rááiđu [[orjâlâškielâ]]n, [[anarâškielâ]]n já [[nuorttâlâškielâ]]n.<ref name="st-15032019">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.samediggi.fi/2019/03/15/muumileehi-raidu-rahtoo-samikielan-samitige-alguu-vuaduld/?lang=an | Nommâ = Muumileehi-ráiđu ráhtoo sämikielân Sämitige alguu vuáđuld | Tahhee = | Almostittem = Sämitigge | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 15.3.2019 | Čujottum = 21.12.2020}}</ref> Rááiđu nuorttâlâškielâg versiost Lumikivi jienâčaittâlij Muumileevi merâhiäppušijd oovtâst Sonja Hofslagarein.<ref name="yle-11609260">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/muum_mainste_nuorttsaamkiol_se__puuttemohttosse_puei_ooltossan_moon_jiannai_tobddi_lie_ohttnam_koumm_saamkioldubbjemprojektta/11609260 | Nommâ = Muum mainste nuõrttsääʹmǩiõl še – puuʹtʼtemõhttõʹsse pueʹđi õõltõssân, mõõn jiânnai tobddi lie õhttnam koumm sääʹmǩiõl duʹbbjemprojektta | Tahhee = Paltto, Anni-Saara | Almostittem = Yle Säämi | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 23.10.2020 | Čujottum = 21.12.2020 | Kielâ = {{sms}}}}</ref> ==Diskografia== === Studioalbumeh === ==== Suõmmkar ==== * [[2018]] – ''[[Suõmmkar (album)|Suõmmkar]]'' ==== Karjalasta kolttien maille ==== * [[2024]] – ''[[Karjalasta kolttien maille (album)|Karjalasta kolttien maille]]''<ref name="spotify-4MkUPDmmvyRmfHi8LZr2Ss">{{Nettikäldee|čujottâs=https://open.spotify.com/album/4MkUPDmmvyRmfHi8LZr2Ss|nommâ=Karjalasta kolttien maille|almostittem=Spotify|čujottum=2026-01-28|kielâ={{en}}}}</ref> === Nurâldâhskiäruh === * [[1996]] – ''[[Hoŋkoŋ dohkká]]'' * [[2019]] – ''[[Sámi Grand Prix 2019 (album)|Sámi Grand Prix 2019]]'', pittáin ''Mõõn tiõrvân'' === Singleh === * [[2021]] – ''Ǩeäʹdǧǧ'', juávhoin [[Suõmmkar]] * [[2021]] – ''Äʹvvceeʒʒaž'' oovtâst [[Pauliina Feodoroff]]áin já [[Tiina Sanila-Aikio]]in * [[2024]] – ''Šestjårkka'', juávhoin Karjalasta kolttien maille<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20117419|nommâ=Vanha kolttasaamelainen tanssilaulu sai uuden muodon muusikoiden käsissä – vanhat videot toimivat opettajina|almostittem=Sápmi|äigimuddo=2024-10-18|čujottum=2026-03-09|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{DEFAULTSORT:Lumikivi, Anna}} [[Luokka:Ive 1987 šoddâmeh]] [[Luokka:Nuorttâliih]] [[Luokka:Sämmiliih musikkáreh]] cdhxqp71kq31chnvj9j4u8b055x22fg Julia Butters 0 13579 154175 148591 2026-05-28T19:00:06Z Seipinne 19 154175 wikitext text/x-wiki {{Čaittâleijee | nommâ = Julia Butters | kove = Julia Butters 2019 by Glenn Francis.jpg | šoddâmäigi = {{Šoddâmäigi já ahe|15|4|2009}} | šoddâmsaje = [[Los Angeles]], [[Kalifornia]], [[Ovtâstum staatah]] | jáámmám = | hävdi = | aalmugjeessânvuotâ = | aktiivlâžžân = 2011– | merhâšittee roolah = ''[[Once Upon a Time in Hollywood]]'' | palhâšumeh = | iävtukkâsvuođah = | vaanhimeh = | pelikyeimi = | párnááh = | nommâčáálus = | päikkisijđo = | IMDb-sijđo = [https://www.imdb.com/name/nm6253548/ IMDb] }} '''Julia Butters''' (š. [[15. cuáŋuimáánu]] [[2009]] [[Los Angeles]], [[Kalifornia]]) lii [[Ovtâstum staatah|ovtâstumstaatâlâš]] čaittâleijee. Sun lii uápis [[Quentin Tarantino]] elleekooveest ''[[Once Upon a Time in Hollywood]]'' (2019), mast sun čaittâlij Trudi Fraser. Sun finnij kritikkárijn vijđáht rämidem rolâstis.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nytimes.com/2019/07/24/movies/once-upon-a-time-in-hollywood-review.html|nommâ=‘Once Upon a Time … in Hollywood’ Review: We Lost It at the Movies|tahhee=A. O. Scott|almostittem=The New York Times|äigimuddo=2019-07-24|čujottum=2022-04-16|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.rollingstone.com/movies/movie-reviews/once-upon-a-time-in-hollywood-movie-review-quentin-tarantino-861778/|nommâ='Once Upon a Time in Hollywood' Review: Tarantino's Violent Tinseltown Valentine|tahhee=Peter Travers, Peter Travers|almostittem=Rolling Stone|äigimuddo=2019-07-23|čujottum=2022-04-16|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.vulture.com/2019/07/once-upon-a-time-in-hollywood-review-quentin-tarantino.html|nommâ=Quentin Tarantino’s Once Upon a Time in Hollywood Is a Seductive Pipe Dream|tahhee=David Edelstein|almostittem=Vulture|äigimuddo=2019-07-26|čujottum=2022-04-16|ietf-kielâkoodi=en-us}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://ew.com/movie-reviews/2019/07/23/once-upon-a-time-in-hollywood-review/|nommâ=Quentin Tarantino's 'Once Upon a Time in Hollywood' is a wild, shaggy '60s thrill ride|tahhee=Leah Greenblatt July 23, 2019 at 12:11 PM EDT|almostittem=EW.com|čujottum=2022-04-16|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> Ovdil tom sun lii čaittâlâm enâmustáá TV-roolâin.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.esquire.com/entertainment/movies/a28510307/julia-butters-once-upon-a-time-in-hollywood-child-actress-interview-leonardo-dicaprio-scene/|nommâ=The Real Breakout Star of 'Once Upon a Time in Hollywood' Is the 10-Year-Old Actress Who Shares Scenes With Leonardo DiCaprio|tahhee=Matt Miller|almostittem=Esquire|äigimuddo=2019-07-26|čujottum=2022-04-16|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref> == Eellim == Julia Butters šoodâi [[Los Angeles]]ist cuáŋuimáánu 15. peeivi 2009 Lorelei já Darrin Buttersân. Suu eeči Darrin lii [[Disney]] animaattor, kii lii porgâm ovdâmerkkân elleekuuvijn ''[[Frozen]]'' (2013) já ''[[Ralph Breaks the Internet]]'' (2018).<ref name=":0">{{Nettikäldee|čujottâs=https://people.com/movies/julia-butters-once-upon-a-time-in-hollywood-10-year-old/|nommâ=Meet Julia Butters, the 10-Year-Old Once Upon a Time in Hollywood Breakout Star|tahhee=Justin Curto July 29, 2019 01:43 Pm|almostittem=PEOPLE.com|čujottum=2022-04-16|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> == Karrieer == Butters vanhimeh tuálvoin suu jo kyevti-ihásâžžân keččâliđ finniđ roolâid máinusijn. Vuosmuš roolâ, mast sun sáárnui, lâi TV-rááiđust ''[[Criminal Minds]]'', ko sun lâi tuše neelji-ihásâš. Tast maŋa sun čaittâlij 8 uásist TV-rááiđust ''[[Transparent (TV-ráiđu)|Transparent]]'' tassaaš ko finnij suu vuosmuu válduroolâ TV-rááiđust ''[[American Housewife]]''. Tien rááiđu peht [[Quentin Tarantino]] kaavnâi suu já nuuvt Butters finnij vuosmuu stuorrâ elleekoveroolâs Tarantino elleekooveest ''[[Once Upon a Time in Hollywood]]''.<ref name=":0" /> == Filmografia == {| class="wikitable unsortable" |+ Elleekoveh |- ! Ihe ! Nommâ ! Roolâ ! Eres tiäđuh |- | 2015 | ''The Rusted'' | Piper | uánihisfilmâ |- | 2016 | ''[[13 Hours: The Secret Soldiers of Benghazi]]'' | Beverly Silva | |- | 2016 | ''[[Term Life]]'' | Cate (7-ihásâžžân) | |- | 2016 | ''[[A Family Man]]'' | Lauren Jensen | |- | 2019 | ''[[Once Upon a Time in Hollywood]]'' | Trudi Frazer | |- | 2022 | ''[[The Gray Man (ive 2022 elleekove)|The Gray Man]]'' | Claire Fitzroy | valmâštuumin |- | 2022 | ''[[The Fabelmans]]'' | Anne Fabelman | kuvviimin |- |} {| class="wikitable unsortable" |+ Televisio |- ! Ihe ! Nommâ ! Roolâ ! Eres tiäđuh |- | 2014 | ''[[Criminal Minds]]'' | Gabby Hoffer | 1 uási: "Gabby" |- | 2015–2016 | ''[[Best Friends Whenever]]'' | 5-ihásâš Cyd | uásih: "When Shelby Met Cyd" já "Fight for the Future: Part 2" |- | 2015–2016 | ''[[Transparent (TV-ráiđu)|Transparent]]'' | Ella | 8 uásist |- | 2016 | ''[[The Kicks]]'' | Ashley | uási: "Take the Field" |- | 2016–2020 | ''[[American Housewife]]'' | Anna-Kat Otto | válduroolâ (pajeh 1–4); 90 uásist |- | 2016 | ''Pals'' | Julia | televisioelleekove |- | 2020 | ''[[Short Circuit (TV-ráiđu)|Short Circuit]]'' | Little Girl | uánihisráiđu; jienâroolâ; uási: "Fetch" |- | 2021 | ''[[I Think You Should Leave]]'' | Little Girl | uási: "I Need a Wet Paper Towel"; skecci: "Tammy Craps" |} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} * {{IMDb nommâ|6253548}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{DEFAULTSORT:Butters, Julia}} [[Luokka:Ive 2009 šoddâmeh]] [[Luokka:Ovtâstumstaatâliih čaittâleijeeh]] f7o7ihbqh869wxwyf84duer010c4khr Luokka:Ann-Helén Laestadius 14 19067 154177 108383 2026-05-29T01:40:53Z Yupik 23 {{Commons}} 154177 wikitext text/x-wiki {{Commons}} {{DEFAULTSORT:Laestadius, Ann-Helén}} [[Luokka:August-palhâšume vyeitteeh]] [[Luokka:Ive 1971 šoddâmeh]] [[Luokka:Ive kirje (Bonnier) -vyeitteeh]] [[Luokka:Moa-palhâšume vyeitteeh]] [[Luokka:Ruátáliih kirječälleeh]] [[Luokka:Ruátáliih párnái- já nuorâikirječälleeh]] [[Luokka:Sämmiliih kirječälleeh]] [[Luokka:Sämmiliih párnái- já nuorâikirječälleeh]] aepgp9fl1zswj0sr2z4uicdwnwn5ija 154178 154177 2026-05-29T01:42:22Z Yupik 23 +cat 154178 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} {{DEFAULTSORT:Laestadius, Ann-Helén}} [[Luokka:August-palhâšume vyeitteeh]] [[Luokka:Ive 1971 šoddâmeh]] [[Luokka:Ive kirje (Bonnier) -vyeitteeh]] [[Luokka:Moa-palhâšume vyeitteeh]] [[Luokka:Ruátáliih kirječälleeh]] [[Luokka:Ruátáliih párnái- já nuorâikirječälleeh]] [[Luokka:Sämmiliih kirječälleeh]] [[Luokka:Sämmiliih párnái- já nuorâikirječälleeh]] mwd4pyc5xi0951kclugmh1j9rofmtwe Luokka:Nettitiätuvuáđuh 14 21517 154184 101195 2026-05-29T01:52:40Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154184 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Nettipalvâlusah]] [[Luokka:Tiätuvuáđuh]] [[Luokka:Uuccâmkirjeh]] 67v2muzp6mmnqcfm49ncyz1uhgzr29l Luokka:Ellei koddem 14 22404 154185 105279 2026-05-29T01:53:03Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154185 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Ellei jäämmim|Koddem]] [[Luokka:Ellei vuoigâdvuođah]] an1d0m2uqajbd5rq8hswcy87vdyvtm5 Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh 14 24624 154179 116202 2026-05-29T01:49:13Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Televisio-ohjelmeh]]; Lasettij [[Luokka:Televisio-ohjelmeh kielâ mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154179 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Sämikielâg media|Televisio-ohjelmeh]] [[Luokka:Televisio-ohjelmeh kielâ mield]] b5c2f1dha7po59hvntogx9zrk3b5upk Luokka:Sämikielâg media 14 24625 154180 143270 2026-05-29T01:50:46Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Media]]; Lasettij [[Luokka:Media kielâ mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154180 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Media kielâ mield]] [[Luokka:Sämikielah|Media]] [[Luokka:Sämmilâš juávkkutieđettem|Media]] bl0ikktqfmvn81ksr71mrp6pktxpzv2 Luokka:Sämikielâg radio-ohjelmeh 14 24626 154195 116204 2026-05-29T02:06:29Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Radio-ohjelmeh]]; Lasettij [[Luokka:Radio-ohjelmeh kielâ mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154195 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Radio-ohjelmeh kielâ mield]] [[Luokka:Sämikielâg media|Radio-ohjelmeh]] o9vldwp7q9dii0s7vmvn1hwbqn76q1t Šuoŋâpiäju 0 25369 154204 154143 2026-05-29T08:20:43Z Seipinne 19 154204 wikitext text/x-wiki '''Šuoŋâpiäju''' ({{K-sms|Suõmmpieʹss}}, {{K-se|Šuokŋabiedju}}, {{K-fi|Sävelpesä}}) lii sämikielâlâš párnái muusikohjelm<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20044423|nommâ=Essi Morottaja juurdâ párnái muusikhojelmist sämikielân olášui – Šuoŋâpiäjust kullojeh puoh sämikielah já aaibâs uđđâ párnáilavluuh|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2023-08-10|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref>, mii almostui iivij 2023–2024. Tast almostuvvii kyehti paje, main vuosmust lijjii ohtsis 15 uássid, 5 jyehi kielân. Nube paajeest lijjii 9 uássid, 3 jyehi kielân. Rááiđu pyevtittij [[Unna Junná]]. Anarâškielâlijn oosijn oovdânpyehten já pitái lávlon lii [[Essi Morottaja]], nuorttâlâškielâlijn [[Anna Lumikivi]] já pajekielâlijn oosijn [[Ulpu Mattus-Kumpunen]]. Sij láá meid jieijah čáállám pittáid sehe ráhtám tai šuoŋâ.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2023/10/24/suonasuonjareh-haaha-sammilas-muusik-parnai-tarbui-mield/|nommâ=Šuoŋâsuonjâreh-haahâ – sämmilâš muusik párnái tárbui mield {{!}} Anarâš aavis|äigimuddo=2023-10-24|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> Čuojâtteijen já heiviitteijen pittáin lává lamaš [[Jessika Lampi]] já [[Nicholas Francett]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20103863|nommâ=Čiärrumlaavlâ puáhtá soro uáinusân – Anna Lumikivi čiäru párnái várás Šuoŋâpiäju uđđâ paajeest|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2024-08-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref> Šuoŋâpiäju vuáđuld šoodâi meid Čuovvâd-pargojuávhu ([[Essi Morottaja]], [[Jessika Lampi]], [[Heli Huovinen]], [[Anna Lumikivi-Lemmetty]] já [[Ulpu Mattus-Kumpunen]]) ''[[Šuoŋâsuonjâreh]]''-haahâ ({{K-sms|Suõmmšuõn}}, {{K-se|Šuokŋasuotnjarat}}), mast pargojuávkku raahtij uđđâ sämikielâlii párnáimuusik kuulmâ sämikielân.<ref name="ylesaami25">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20179363|nommâ=Uđđâ šuoŋah čuojâškyetih kuulmâ sämikielân puáttee ive, ko párnái muusikalbum já nuottâkirje almostuveh|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-08-29|čujottum=2026-05-25|ietf-kielâkoodi=smn}}</ref><ref><ref name="inarilainen">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.inarilainen.fi/artikkeli/uutta-lastenmusiikkia-kolmella-saamen-kielella-saamelaisten-kansallispaivan-juhlinta-huipentuu-ju|nommâ=Uutta lastenmusiikkia kolmella saamen kielellä – Saamelaisten kansallispäivän juhlinta huipentuu julkaisukonsertteihin|almostittem=Inarilainen|äigimuddo=2026-01-20|čujottum=2026-05-23|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Palhâšumeh já iävtukkâsvuođah== === Palhâšumeh === *2023 – Music x Media muusiksyergi Industry Awards Ive muusiktaho -tubdâstâs<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005531|nommâ=Ylen Musiikkiteko-tunnustus nostaa esiin moninaisuutta – tässä ehdokkaat|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/aihe/a/20-10005564|nommâ=UMK palkittiin vuoden tapahtumatiiminä ja Yle vuoden mediana|almostittem=yle.fi|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000009906784.html|nommâ=Musiikkiala {{!}} HS:n Juuso Määttänen palkittiin vuoden mediavaikuttajana Industry Awards -gaalassa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2023-10-06|čujottum=2024-10-11|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> *2024 – [[Lastenmusiikki ry]] Jellonagaala Eromâšjellona{{efn|Erikoisjellona- ađai Eromâšjellona-palhâšume ij mieđettuu jyehi ive, já ive 2024 lâi-uv esken nubbe kerdi Jellonagaala historjást, ko tot juohhui. Šuoŋâpiäju uážui Eromâšjellona-palhâšume tondiet ko tot puáhtá oovdân sämikulttuur riggoduv já tuárju kulttuuräärbi siäilum.}}<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/jellona-palkitut/|nommâ=Jellona-palkitut :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-22|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20126265|nommâ=Sámi musihkka, dáidda ja filbma leat ožžon bálkkašumiid dáid beivviid áigge|almostittem=Yle Sápmi|äigimuddo=2024-11-21|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> === Iävtukkâsvuođah === *2023 – Jellonagaala Ive puáđulâš<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://lastenmusiikki.fi/|nommâ=lastenmusiikki.fi - Vuoden 2023 Jellona-ehdokkaat|čujottum=11.10.2024}}</ref> *2024 – Jellonagaala Ive párnáilaavlâ já Ive párnáimuusiktaho<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lastenmusiikki.fi/l/jellona-ehdokkaat-2024/|nommâ=Jellona-ehdokkaat 2024 :: Lastenmusiikki ry|almostittem=www.lastenmusiikki.fi|äigimuddo=2024-11-05|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250007|nommâ=Šuokŋabiedju bálkkašuvvui Jellonagálas|almostittem=Yle Sápmi|äigimuddo=2023-01-09|čujottum=2024-12-03|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Keejâ meid == * [[Unna Junná]] * [[Binna Bánna]] == Fáádást eres soojijn == * [https://areena.yle.fi/1-63999380 Šuoŋâpiäju Yle Areenast] * [https://areena.yle.fi/1-63999356 Suõmmpieʹss Yle Areenast] * [https://areena.yle.fi/1-63999311 Šuokŋabiedju Yle Areenast] == Vyeličujoseh == {{Vyeličujoseh}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Anarâškielâ]] [[Luokka:Nuorttâlâškielâ]] [[Luokka:Orjâlâškielâ]] [[Luokka:Párnáiohjelmeh]] [[Luokka:Sämikielâg televisio-ohjelmeh]] tofjwenbwx7akfku5ddq2h9e1imax4q Luokka:Televisio-ohjelmeh staatâ mield 14 28603 154194 139485 2026-05-29T02:04:53Z Yupik 23 uđđâ šlajâttâllâm [[Luokka:Televisio-ohjelmeh]]: "*" via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154194 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Televisio-ohjelmeh|*]] [[Luokka:Televisio staatâ mield|* ohjelmeh]] 29zana34fcqfryg2qjwfd6cjt0yyzcn Luokka:Televisio-ohjelmeh kielâ mield 14 30404 154181 2026-05-29T01:51:00Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: [[Luokka:Televisio-ohjelmeh|* kielâ mield]] [[Luokka:Media kielâ mield]] 154181 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Televisio-ohjelmeh|* kielâ mield]] [[Luokka:Media kielâ mield]] 513taexfz4esbcpzffzqtc0qb6ct00j 154182 154181 2026-05-29T01:51:46Z Yupik 23 +cc 154182 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Televisio-ohjelmeh|* kielâ mield]] [[Luokka:Media kielâ mield]] bhtyeljjws3cw2ywbl54nz8m99vhqne 154192 154182 2026-05-29T02:04:15Z Yupik 23 uđđâ šlajâttâllâm [[Luokka:Media kielâ mield]]: "*" via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154192 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Televisio-ohjelmeh|* kielâ mield]] [[Luokka:Media kielâ mield|*]] h5a7i4wlmz1xdptav0o1na8vdn401fs 154197 154192 2026-05-29T02:07:04Z Yupik 23 154197 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Media kielâ mield|*]] [[Luokka:Televisio-ohjelmeh|* kielâ mield]] lkfbt5fhdhhw7qvlr0g7pabcgl4gjef Luokka:Media kielâ mield 14 30405 154188 2026-05-29T02:01:56Z Yupik 23 [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield]] [[Luokka:Media|* kielâ mield]] 154188 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield]] [[Luokka:Media|* kielâ mield]] 2mmek283hvia3431i3oxsb7upnc2ejk 154191 154188 2026-05-29T02:03:02Z Yupik 23 uđđâ šlajâttâllâm [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield]]: "*" via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154191 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Juávkkutieđettem kielâ mield|*]] [[Luokka:Media|* kielâ mield]] feid0araphu34ygm3nblck2ptssvy3z Luokka:Radio-ohjelmeh kielâ mield 14 30406 154196 2026-05-29T02:06:54Z Yupik 23 [[Luokka:Media kielâ mield|*]] [[Luokka:Radio-ohjelmeh|* kielâ mield]] 154196 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Media kielâ mield|*]] [[Luokka:Radio-ohjelmeh|* kielâ mield]] cblz11qsrr4gkibberwin6f7qfsafaz