Wikipedia smnwiki https://smn.wikipedia.org/wiki/Ovd%C3%A2sij%C4%91o MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter Media Tooimah Savâstâllâm Kevttee Savâstâllâm kevttest Wikipedia Savâstâllâm Wikipedia Tiätuvuárkká Savâstâllâm tiätuvuárhást Systeemviestâ Savâstâllâm systeemviestâst Myenster Savâstâllâm myensterist Raavâ Savâstâllâm ravvust Luokka Savâstâllâm luokkaast TimedText TimedText talk Mooduul Savâstâllâm modulist Event Event talk 4 347 156617 156554 2026-06-24T13:44:26Z Yupik 23 ==== Fáádá eres wikipediain já soojijn ====+liiŋkah 156617 wikitext text/x-wiki '''Artikkâlvuávám''' siskeeld tehálij artikkâlij listo. ==Ohtsâškodde== * [[Ohtsâškodde]] === Säämi ohtsâškodde=== * [[Säämi kieldah]] * [[Sämitigge (Taažâ)|Taažâ sämitigge]] * [[Sämitigge (Ruotâ)|Ruotâ sämitigge]] * [[Ole Henrik Magga]] * [[Pekka Aikio]] * [[Tiina Sanila-Aikio]] * [[Säämi lippu]] * [[Sämmilij lippupeeivih]] * [[Jussi Isokoski]] * [[Tuupa Records]] * [[Sämmilij tuotâvuotâ- já sovâdâttâmkomissio]] * [[Säämi Pride]] * [[Matti Kuuva]][https://yle.fi/aihe/artikkeli/2018/09/04/matti-kuuva-eellimpargo-lai-kuaivud-karbisjotteem-vaavli-pisternjaargan-pister] * [[Kuuva kanava]], ?[[Pišter-kanava]] ([[:fi:Kuuvan kanava]] já [https://yle.fi/aihe/artikkeli/2018/09/04/matti-kuuva-eellimpargo-lai-kuaivud-karbisjotteem-vaavli-pisternjaargan-pister]) * [[Yle Säämi]] * [[Sämitige kirjerááju (Taažâ)]] ([[:sv:Sametingets bibliotek]]) * [[Sämmilij kirjerááju (Ruotâ)]] ([[:sv:Samernas bibliotek]]) * [[Ájtte]] ([[:sv:Ájtte, Svenskt fjäll- och samemuseum]]) ====[[Sämitigge (Suomâ)|Suomâ sämitigge]] čuákkim 2020–2023==== #[[Tuomas Aslak Juuso]], Saavâjođetteijee #[[Anni Koivisto]], 1. värisaavâjođetteijee #[[Leo Aikio]], 2. värisaavâjođetteijee #[[Juha-Petteri Alakorva]] #[[Veikko Feodoroff]], Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, värijeessân #[[Anne Nuorgam]] #[[Magreta Sara]], Säämi kielârääđi, jeessân #[[Anu Avaskari]] #[[Karen-Anni Hetta]], Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, saavâjođetteijee, Iäláttâs- já vuoigâdvuođâlävdikodde, jeessân #[[Inka Kangasniemi]] #[[Pigga Keskitalo]] #[[Kari Kyrö]] #[[Tauno Ljetoff]], Škovlim já oppâmateriaallävdikodde, saavâjođetteijee, Säämi kielârääđi, saavâjođetteijee #[[Asko Länsman]], Iäláttâs- já vuoigâdvuođâlävdikodde, saavâjođetteijee #[[Ulla-Maarit Magga]], Škovlim já oppâmateriaallävdikodde, värisaavâjođetteijee, Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, värisaavâjođetteijee #[[Pirita Näkkäläjärvi]], Kulttuurlävdikodde, saavâjođetteijee #[[Aslak Pekkala]], Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, jeessân #[[Veikko Porsanger]], Iäláttâs- já vuoigâdvuođâlävdikodde, värisaavâjođetteijee #[[Tanja Sanila]], Kulttuurlävdikodde, värisaavâjođetteijee #[[Irja Seurujärvi-Kari]], Säämi kielârääđi, värisaavâjođetteijee #[[Jouni Äärelä]], Kulttuurlävdikodde, jeessân =====Värijesâneh===== #[[Matti Aikio]], Kulttuurlävdikodde, jeessân, Škovlim- já oppâmateriaallävdikodde, jeessân, Säämi kielârääđi, jeessân #[[Teija Linnanmäki]] #[[Sammol Lukkari]], Škovlim já oppâmateriaallävdikodde, värijeessân, Säämi kielârääđi, värijeessân #[[Niko-Mihkal Valkeapää]], Kulttuurlävdikodde, värijeessân, Säämi kielârääđi, jeessân ====[[Sämitigge (Suomâ)|Suomâ sämitigge]] čuákkim 2024–2027==== {{Col div|colwidth=16em}} * [[Tuomas Aslak Juuso]], 122 * [[Ulla-Maarit Magga]], 87 * [[Niko-Mihkal Valkeapää]], 58 * [[Kari Kyrö]], 217 * [[Pirita Näkkäläjärvi]], 188 * [[Anni Koivisto]], 184 * [[Karen-Anni Hetta]], 64 * [[Juha Alakorva]], 43 * [[Armi Palonoja]], 39 * [[Asko Länsman]], 125 * [[Anne Nuorgam]], 120 * [[Leena Niittyvuopio-Jämsä]], 120 * [[Inka Kangasniemi]], 180 * [[Inka Musta]], 129 * [[Anu Avaskari]], 121 * [[Leo Aikio]], 113 * [[Janne Hirvasvuopio]], 109 * [[Tauno Ljetoff]], 104 * [[Nilla Tapiola]], 87 * [[Veikko Feodoroff]], 78 * [[Aslak Pekkala]], 77 {{Col div end}} =====Värijesâneh===== * [[Pigga Keskitalo]], 52 * [[Marjaana Aikio]], 36 * [[Matti Aikio]], 35 * [[Antti Sujala]], 56 === Suomâ ohtsâškodde === * [[Suomâ ovdâskodde]] * [[Suomâ vuáđulaahâ]] * [[Suomâ haldâttâs]] * [[Suomâ alemusriehti]] * [[Suomâ paŋkki]] * [[Suomâ piäluštâs]] * [[Suomâ lippu]] * [[Suomâ piäláduvah]] * [[Aalmugiäláttâhlájádâs]] (AIL) === Vaaljah === * [[jienâstem]] ** [[munejienâstem]] ** [[päikkijienâstem]] * [[jienâvuoigâdvuotâ]] * [[jienâstemlippu]] * [[jienâstemčiehâ]]/[[jienâstemkoppi]] * [[iävtukkâs]] * [[valjâlävdikodde]] * [[valjâpirrâdâh]] * [[valjâsyeligâsvuotâ]] * [[vaaljâmaašin]] === Vaaluut === * [[Argentiina peso]] * [[Bolivia boliviano]] * [[Brasilia real]] * [[Chile peso]] * [[Falkland pudde]] * [[Guyana dollar]] * [[Kolumbia peso]] * [[Ovtâstum staatâi dollar]] * [[Paraguay guaraní]] * [[Peru sol]] * [[Suriname dollar]] * [[Uruguay peso]] * [[Venezuela bolívar]] === Eres === * [[Škovlim]] * [[Peerâ]] * [[Pärni]] * [[Almai]] * [[Nissoon]] * [[Säämi ristâlâš nuorâiškovlâ]], maŋeláá [[Aanaar opâttâh]], maŋeláá seervâi eres opâttuvâigijn (Saamelaisalueen ammatillinen koulutuskeskus já Ivalon koti- ja laitostalouden oppilaitos) [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdážin]][https://www.finlex.fi/fi/hallituksen-esitykset/1992/357#OT0] * [[Kemijäävri máttáátteijeeseminaar]] ==Säämi seervih== {{Col div|colwidth=13em}} * [[Anarâškielâ servi]] * [[Anarâšah rs]] * [[City-Sámit]] * [[Suomâ säminuorah]] * [[Noereh!]] * [[Jakt- och Fiskesamerna|Jakt- og Fiskesamerna]] * [[Sáminuorra]] * [[Sämirääđi]] * [[Puásuiomâsteijei ohtâvuotâ]] (BEO) * [[Kuáláduv säämi servi]] (GSS) * [[Murmansk kuávlu sämiservi]] (OOSMO) * [[Taažâ puásuisämmilij riijkâservi]] (NBR) * [[Taažâ sämmilij riijkâservi]] (NSR) * [[Riijkâservi Same Ätnam]] (RSÄ) * [[Sämmilij aalmuglitto]] (SÁL) * [[Sämmilij riijkâservi]] (SSR) * [[Suomâ sämmilij kuávdášservi]] (SSG) * [[Tjállegoahte – Författarcentrum Sápmi]] ([[:sv:Tjállegoahte – Författarcentrum Sápmi]]) * [[Teänupakti]] (Ucjuuvâst iivij 1963–1970)[https://www.samimuseum.fi/anaras/anaraskiela/tutkimus/mmorottaja.html][https://saamelaisensyklopedia.fi/wiki/Paikalliset_j%C3%A4rjest%C3%B6t.html] {{Col div end}} == Säämi já sämikielâg media == === Säämi aaviseh, loostah já äigipajeloostah === {{Col div|colwidth=13em}} * [[Anarâš-lostâ]] * [[Loostâš]] * [[Kierâš]] * [[Ávvir]] * [[Sápmelaš]] * [[Nuorttanaste]] * [[Áššu]] * [[Min Áigi]] * [[Muitalægje]] * [[Saǥai Muittalægje]] * [[Sámi Áigi]] * [[Daerpies Dierie]] * [[Snåsningen]] * [[Sääʹmođđâz]] * [[Ságat]] * [[Waren Sardne]] * [[Dieđut]] * [[Gába]] * [[Š (äigipajelostâ)|Š]] * [[Sámi Dieđalaš Áigečála]] * [[Sámi magasiidna]] * [[Sami Usteb]] * [[Samealbmug]] * [[Bårjås]] * [[Árran]] * [[Báiki]] * [[Samefolket]] {{Col div end}} === Radio === * [[Sameradion]] * [[Yle Sámi Radio]] * [[Guovdageainnu Lagasradio]] * [[Kola Sámi Radio]] * [[Kathrine Johnsen]] === TV-ohjelmeh === * [[Ođđasat]] === Eres fáádáh === * [[SVT Sápmi]] * [[NRK Sápmi]] * [[Yle Säämi]] ==Säämi kielâtutkâmuš jna.== * [[Säämi kielâhistorjá]] * [[Säämi kielâteknologia]] * [[Täsimolsom]] === Ulmuuh === {{Col div|colwidth=13em}} * [[Frans Äimä]] * [[A.V. Koskimies]] * [[Björn Collinder]] * [[Gustav Hasselbrink]] * [[Erkki Itkonen]] * [[Lauri Itkonen]] * [[Elias Lönnrot]] * [[E.W. Borg]] * [[Heikki Mattus]] * [[Uula Morottaja]] * [[Pekka Sammallahti]] * [[Israel Ruong]] * [[Knut Bergsland]] * [[Konrad Nielsen]] * [[Mikko Korhonen]] * [[Eliel Lagercrantz]] * [[Lea Laitinen]] * [[Ida Toivonen]] * [[Petter Morottaja]][https://642.davvi.no/?b=036] * [[Taarna Valtonen]] * [[Márjá-Liisá Olthuis]] * [[T. I. Itkonen]] * [[Annika Pasanen]] * [[Mervi Skopets]] * [[Patrik Bye]] {{Col div end}} === Čäällimvyevih === {{Col div|colwidth=13em}} * [[Kieldâsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Pajekielâ čäällimvyehi]] * [[Pittáámsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Umesämikielâ čäällimvyehi]] * [[Aanaarkielâ čäällimvyehi]] * [[Juulevsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Maadâsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Nuorttâlâškielâ čäällimvyehi]] {{Col div end}} ==Kulttuur== * [[Vuovjjuš]] ===Säämi ärbivuáválâš kulttuur=== * [[kuálástem]] ** [[vuoggâkuálástem]] ** [[juoŋâstem]] ** [[koldem]] *** [[nyetti]] ===Kulttuurtábáhtusah=== * [[Euroviisuh]]-lávlumkišto ** [[Euroviisuh 2021]] *** [[Blind Channel]] ====Säämi kulttuurtábáhtusah==== * [[Sámi Grand Prix]] ** [[Sámi Grand Prix 2025]] * [[Riddu Riđđu]] * [[Márkomeannu]] * [[Ijâttes ijjâ]] * [[Skammâkoveh]] === Säämi kirječälleeh === {{Col div|colwidth=16em}} * [[Kirsti Paltto]] * [[Matti Aikio]] * [[Ella Holm Bull]] * [[Josef Ekgren]] * [[Ailo Gaup]] * [[Ailo Mikkelsen Gaup]] * [[John Gustavsen]] * [[Marry Ailonieida Somby]] * [[Sigbjørn Skåden]] * [[Rauni Magga Lukkari]] * [[Jovnna-Ánde Vest]] * [[Anni Kitti]] * [[Signe Iversen]] * [[Sissel Horndal]] * [[Máret Ánne Sara]] * [[Veikko Holmberg]] * [[Inger-Mari Aikio]] * [[Niillas A. Somby]] * [[Veli-Pekka Lehtola]] {{Col div end}} === Säämi jurgâleijeeh === * [[Jaahkebaernien Anna]] ([[:no:Anna Jacobsen]]) === Säämi muusik, muusikjuávhuh já musikkáreh === * [[Indigenous Bastards]] * [[Koškepuško]] * [[Heli Aikio]] * [[Ima já Heli párnááh]] === Säämi taidâreh === * [[Tomas Colbengtson]] ([[:sv:Tomas Colbengtson]]) * [[Alfhild Vekterli]] ([[:no:Alfhild Vekterli]]) * [[Meerke Vekterli]] ([[:no:Meerke Vekterli]]) * [[Marja Helander]] * [[Outi Pieski]] * [[Britta Marakatt-Labba]] === Säämi tuáijáreh === * [[Aili Mattus (tuáijár)|Nili–Aili]] * [[Ella Sarre]] * [[Veikko Paltto]] == Maailmärbi Suomâst == * [[Puáris Rauma]] * [[Suomenlinna]] * [[Merenkurkku]] * [[Petäjävesi puáris kirkko]] * [[Sammallahdenmäen pronssikautinen röykkiöalue]] * [[Struven ketju]] * [[Verlan puuhiomo ja pahvitehdas]] ==Luándu== ===Elleeh=== * [[Kozzâsäplig]] * [[Iilvâs]] * [[Ketki]] * [[Kuobžâ]] ===Kyeleh=== * [[Šapšâ]] * [[Torske]] * [[Luosâ]] * [[Säiđi]] * [[Pääldis]] * [[Fiindâr]] * [[Muikku]] ===[[Lodeh]]=== * [[Varbusâš]] * [[Vuorâččâs]] * [[Kuáskim]] * [[Tidde]] * [[Rástágâš]] * [[Kaijuu]] * [[Päiski]] ===Myerjih=== * [[Etimâs]] * [[Juŋŋâ]] * [[Lyeme]] * [[Sare]] * [[Stuorrâjeggijuŋŋâ]] * [[Uccâjeggijuŋŋâ]] * [[Vuorâččâsmyerji]] ==Ulmuuh== * [[Kirsten Svineng]] ađai [[Mamma Karasjok]] ([[:no:Kirsten Svineng]], [[:de:Kirsten Svineng]]) ===Čaittâleijeeh=== * [[Charlie Chaplin]] * [[Marlon Brando]] * [[Humphrey Bogart]] * [[James Stewart]] * [[Cary Grant]] * [[Marlene Dietrich]] * [[Marilyn Monroe]] * [[Audrey Hepburn]] * [[Hedy Lamarr]] ===Taidâreh, arkkitehteh=== * [[Le Corbusier]] * [[Salvador Dalí]] * [[Vincent van Gogh]] * [[Franciso Goya]] * [[Frida Kahlo]] * [[Henri Matisse]] * [[Leonardo da Vinci]] * [[Michelangelo]] * [[Pablo Picasso]] * [[Rembrandt]] * [[Peter Paul Rubens]] * [[Diego Velázquez]] * [[Andy Warhol]] * [[Frank Lloyd Wright]] ===Kirječälleeh=== * [[Miguel de Cervantes]] * [[Geoffrey Chaucer]] * [[Dante Alighieri]] * [[Charles Dickens]] * [[Fjodor Dostojevskij]] * [[Gabriel García Márquez]] * [[Johann Wolfgang von Goethe]] * [[Homer]] * [[Victor Hugo]] * [[James Joyce]] * [[Franz Kafka]] * [[Vladimir Nabokov]] * [[Marcel Proust]] * [[William Shakespeare]] * [[Agatha Christie]] * [[Leo Tolstoj]] ===Nuotâsteijeeh=== * [[Louis Armstrong]] * [[Johann Sebastian Bach]] * [[The Beatles]] * [[Ludwig van Beethoven]] * [[Johannes Brahms]] * [[Wolfgang Amadeus Mozart]] * [[Pjotr Tšaikovskij]] * [[Giuseppe Verdi]] * [[Antonio Vivaldi]] * [[Franz Liszt]] * [[Niccolò Paganini]] ===Astronauteh=== * [[Jurij Gagarin]] * [[Neil Armstrong]] * [[André Kuipers]] * [[Christer Fuglesang]] ===Tutkâmušmađhâšeijeeh=== * [[Roald Amundsen]] * [[Marco Polo]] ===Stivrejeijeeh=== * [[Ingmar Bergman]] * [[Walt Disney]] * [[Sergej Eisenstein]] * [[Alfred Hitchcock]] * [[Stanley Kubrick]] * [[Steven Spielberg]] * [[Akira Kurosawa]] * [[Federico Fellini]] === Politikkáreh === * [[Valentina Sovkina]][https://yle.fi/a/74-20226492][https://yle.fi/a/74-20226493] === Suomâ presidenteh === * [[Kaarlo Juho Ståhlberg]] * [[Lauri Kristian Relander]] * [[Pehr Evind Svinhufvud]] * [[Kyösti Kallio]] * [[Risto Ryti]] * [[Carl Gustaf Emil Mannerheim]] * [[Juho Kusti Paasikivi]] * [[Urho Kekkonen]] * [[Mauno Koivisto]] * [[Martti Ahtisaari]] * [[Tarja Halonen]] * [[Sauli Niinistö]] * [[Alexander Stubb]] === Suomâ uáiviministereh ive 1945 maŋa === {{Col div|colwidth=14em}} * [[Juho Kusti Paasikivi]] * [[Mauno Pekkala]] * [[Karl-August Fagerholm]] * [[Urho Kekkonen]] * [[Ralf Törngren]] * [[V. J. Sukselainen]] * [[Rainer von Fieandt]] * [[Reino Kuuskoski]] * [[Martti Miettunen]] * [[Ahti Karjalainen]] * [[Reino Ragnar Lehto]] * [[Johannes Virolainen]] * [[Rafael Paasio]] * [[Teuvo Aura]] * [[Rafael Paasio]] * [[Kalevi Sorsa]] * [[Keijo Liinamaa]] * [[Harri Holkeri]] * [[Esko Aho]] * [[Paavo Lipponen]] * [[Anneli Jäätteenmäki]] * [[Matti Vanhanen]] * [[Mari Kiviniemi]] * [[Alexander Stubb]] * [[Juha Sipilä]] * [[Antti Rinne]] * [[Sanna Marin]] {{Col div end}} == Osko == * [[Immeel]] * [[Siälu]] * [[Osko]] * [[Ristâosko]] * [[Islam]] * [[Aanaar servikodde]] * [[kirkko]] ==Jurduuh== * [[Juurdâ]] * [[Tobdo]] * [[Rähisvuotâ]] ==[[Äigi]]== * [[gregoriaanlâš kalender]] * [[juliaanlâš kalender]] * [[kárgámihe]] * [[ihelohe]] * [[čyeti-ihe]] * [[ihetuhháát]] * [[iveäigi]] * [[kiđđâ]] * [[kiđđâkeesi]] * [[keesi]] * [[čohčâkeesi]] * [[čohčâ]] * [[čohčâtälvi]] * [[tälvi]] * [[kiđđâtälvi]] === Historjá === * [[Kárášjuv čokkimleirâ]] ([[:no:Karasjok fangeleir]]) ==== Fáádá eres wikipediain já soojijn ==== * [[:se:Kategoriija:Sámi historjá]], [[:nn:Kategori:Samisk historie]], [[:no:Kategori:Samisk historie]], [[:sv:Kategori:Samisk historia]] * [https://snl.no/.taxonomy/877 snl.no]] ==Politiik== * [[Politiik]] * [[Anarkism]] * [[Kommunism]] * [[Konservatism]] * [[Imperialism]] * [[Marxism]] * [[staatâhäämi]] * [[littotäsiväldi]] * [[täsiväldi]] ==Kielâoppâ já -tieđâ== * [[kielâ]] ** [[kuávlukielâ]] ** [[vuáđukielâ]] ** [[hyelkkikielâ]]/[[suhâkielâ]] *** [[kaaidâs hyelkkikielâ]] *** [[aldemuš hyelkkikielâ]] ** [[kirjekielâ]] ** [[kielâpeerâ]]/[[kielâčerdâ]] ** [[eenâblovokielâ]] ** [[ucceeblovokielâ]] ** [[virgálâš kielâ]] ** [[aalmugkielâ]] ** [[päikkikielâ]] ([[:wikidata:Q10521848]]) ** [[eenikielâ]] ([[:wikidata:Q36870]]) * [[täsimolsom]] * [[suárgus]] * [[sääni]] * [[ceelhâ]] ** [[válduceelhâ]] ** [[uálgiceelhâ]] ** [[koččâmušceelhâ]] *** [[epinjuolgâ koččâmušceelhâ]] *** [[njuolgâ koččâmušceelhâ]] ** [[konjunktioceelhâ]] ** [[relativceelhâ]] * [[ceelhâráiđu]] * [[konjunktio]] ** [[paldâlistemkonjunktio]] ** [[vuáládistemkonjunktio]] * [[sujâttemoppâ]] ** [[sujâttem]] * [[hämioppâ]] * [[ceelhâoppâ]] * [[jienâdâhoppâ]] ===Koskâmeerhah=== * [[koskâmerkkâ]] ** [[cekki]] , ** [[čuogâstâh]] . *** [[peličuogâstâh]] ; *** [[tublečuogâstâh]] : ** [[säärgis|säärgismeerhah]] *** [[staavvâlsäärgis]] - *** [[juurdâsäärgis]] – — *** [[vinesäärgis]] / *** [[njahčesäärgis]] \ ** [[čuorvimmerkkâ]] ! ** [[koččâmušmerkkâ]] ? ** [[luoihâttemmerkkâ]] " ** [[suoppimmerkkâ]] ’ ** [[topâlduvah]] ( ) ** [[kulmâ čuogâstuv]] ... ** [[koskâspokkâlem]] ===Säniluokah=== * [[säniluokka]] ** [[substantiiv]] ** [[verbâ]] ** [[pronomin]] ===Uđđâ säänih=== * [[suorgiittemoppâ]] ** [[suorgiittem]] ** [[suárgus]] ** [[syergis]] * [[lovnâsääni]] * [[jurgâluslovnâ]] ==Speelah== * [[spellâ]] ** [[tiätturspellâ]] ** [[pittáspellâ]] ** [[korttâspellâ]] ** [[moobiilspellâ]] ** [[muštospellâ]][https://kuati.fi/ak/matemaattinen_ajatte/muistipeli/] ** [[pálluspellâ]] ** [[roolâspellâ]] ** [[lyevdispellâ]] *** [[spellâmlyevdi]] *** [[spellâmpuálu]] *** [[pircco]]/?[[pirccospellâ]] *** [[Alias]][https://www.samediggi.fi/tuote/alias/?lang=an] **** [[säničielgimspellâ]] *** [[Suhâspellâ]][https://www.samediggi.fi/tuote/sohkaspeallu-sookksspeall-suhaspella/?lang=an] *** [[TIÄTU TÁIĐU & UTKE]] -spellâ[https://www.samediggi.fi/tuote/tiatu-taidu-utke/?lang=an] ** [[toimâmfiäráánspellâ]] ** [[ohtuuspellâ]] ** [[videospellâ]] ** [[nettispellâ]] * [[spellâmoottor]] * [[spellâkonsol]] * [[konsolspellâ]] *?[[mailaspellâ]] *?[[šlanttispellâ]] == Valastâllâm == * [[FA Sápmi]] ==Komovuotâ== ===Planetteh=== * [[eksoplaaneet]] * [[keđgiplaaneet]] * [[čäciplaaneet]] == Staatah já uáivikaavpugeh == === Uáivikaavpugeh === {{Col div|colwidth=12em}} * [[Abu Dhabi]] * [[Al Kuwait]] * [[Amsterdam]] * [[Ankara]] * [[Apia]] * [[Aşgabat]] * [[Asunción]] * [[Ateena]] * [[Bandar Seri Begawan]] * [[Bangkok]] * [[Basseterre]] * [[Belgrad]] * [[Belmopan]] * [[Bern]] * [[Biškek]] * [[Bogotá]] * [[Brasília]] * [[Bridgetown]] * [[Buenos Aires]] * [[Bukarest]] * [[Caracas]] * [[Castries]] * [[Cayenne]] * [[Chișinău]] * [[Chuqichaka]] * [[Damaskos]] * [[Dili]] * [[Doha]] * [[Dušanbe]] * [[Funafuti]] * [[Georgetown (Guyana)|Georgetown]] * [[Hanoi]] * [[Havanna]] * [[Honiara]] * [[Islamabad]] * [[Jerevan]] * [[Katmandu]] * [[King Edward Point]] * [[Kingston]] * [[Kingstown]] * [[Kööbenhaammân]] * [[Kuala Lumpur]] * [[Lima]] * [[Lissabon]] * [[Luxemburg (kaavpug)|Luxemburg]] * [[Madrid]] * [[Majuro]] * [[Manama]] * [[Masqat]] * [[México]] * [[Minsk]] * [[Monaco (kieldâ)|Monaco]] * [[Montevideo]] * [[Nassau]] * [[Naypyidaw]] * [[New Delhi]] * [[Ngerulmud]] * [[Nikosia]] * [[Nukuʻalofa]] * [[Nur-Sultan]] * [[Ottawa]] * [[Palikir]] * [[Panamá]] * [[Paramaribo]] * [[Phnom Penh]] * [[Pjongjang]] * [[Podgorica]] * [[Port Moresby]] * [[Port of Spain]] * [[Port Stanley]] * [[Port Vila]] * [[Port-au-Prince]] * [[Praha]] * [[Pristina]] * [[Quito]] * [[Ramallah]] * [[Reykjavík]] * [[Riad]] * [[Roseau]] * [[San José]] * [[San Salvador]] * [[Sana'a]] * [[Santiago de Chile]] * [[Santo Domingo]] * [[Sarajevo]] * [[Skopje]] * [[Sofia]] * [[Soul (kaavpug)|Soul]] * [[South Tarawa]] * [[Sri Jayawardenepura Kotte]] * [[St. George's]] * [[St. John's]] * [[Sucre (Bolivia)|Sucre]] * [[Suva]] * [[Taipei]] * [[Taškent]] * [[Tegucigalpa]] * [[Thimphu]] * [[Ulan Bator]] * [[Valletta]] * [[Varsova]] * [[Wien]] * [[Yaren]] {{Col div end}} === Epijiečânâsah já eres kuávluh === * [[Falklandsuolluuh]] * [[Ranskalâš tovnbeln meerâ kuávlu]] * [[Brittilâš tovnbeln meerâ kuávlu]] == Kielah == * [[aimarakielâ]] * [[guaraníkielâ]] * [[hollandkielâ]] [[Luokka:Eres siijđoh]] hzsfitda2qj788qb5dnqapksvdtnj61 156618 156617 2026-06-24T13:44:33Z Yupik 23 /* Fáádá eres wikipediain já soojijn */ 156618 wikitext text/x-wiki '''Artikkâlvuávám''' siskeeld tehálij artikkâlij listo. ==Ohtsâškodde== * [[Ohtsâškodde]] === Säämi ohtsâškodde=== * [[Säämi kieldah]] * [[Sämitigge (Taažâ)|Taažâ sämitigge]] * [[Sämitigge (Ruotâ)|Ruotâ sämitigge]] * [[Ole Henrik Magga]] * [[Pekka Aikio]] * [[Tiina Sanila-Aikio]] * [[Säämi lippu]] * [[Sämmilij lippupeeivih]] * [[Jussi Isokoski]] * [[Tuupa Records]] * [[Sämmilij tuotâvuotâ- já sovâdâttâmkomissio]] * [[Säämi Pride]] * [[Matti Kuuva]][https://yle.fi/aihe/artikkeli/2018/09/04/matti-kuuva-eellimpargo-lai-kuaivud-karbisjotteem-vaavli-pisternjaargan-pister] * [[Kuuva kanava]], ?[[Pišter-kanava]] ([[:fi:Kuuvan kanava]] já [https://yle.fi/aihe/artikkeli/2018/09/04/matti-kuuva-eellimpargo-lai-kuaivud-karbisjotteem-vaavli-pisternjaargan-pister]) * [[Yle Säämi]] * [[Sämitige kirjerááju (Taažâ)]] ([[:sv:Sametingets bibliotek]]) * [[Sämmilij kirjerááju (Ruotâ)]] ([[:sv:Samernas bibliotek]]) * [[Ájtte]] ([[:sv:Ájtte, Svenskt fjäll- och samemuseum]]) ====[[Sämitigge (Suomâ)|Suomâ sämitigge]] čuákkim 2020–2023==== #[[Tuomas Aslak Juuso]], Saavâjođetteijee #[[Anni Koivisto]], 1. värisaavâjođetteijee #[[Leo Aikio]], 2. värisaavâjođetteijee #[[Juha-Petteri Alakorva]] #[[Veikko Feodoroff]], Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, värijeessân #[[Anne Nuorgam]] #[[Magreta Sara]], Säämi kielârääđi, jeessân #[[Anu Avaskari]] #[[Karen-Anni Hetta]], Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, saavâjođetteijee, Iäláttâs- já vuoigâdvuođâlävdikodde, jeessân #[[Inka Kangasniemi]] #[[Pigga Keskitalo]] #[[Kari Kyrö]] #[[Tauno Ljetoff]], Škovlim já oppâmateriaallävdikodde, saavâjođetteijee, Säämi kielârääđi, saavâjođetteijee #[[Asko Länsman]], Iäláttâs- já vuoigâdvuođâlävdikodde, saavâjođetteijee #[[Ulla-Maarit Magga]], Škovlim já oppâmateriaallävdikodde, värisaavâjođetteijee, Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, värisaavâjođetteijee #[[Pirita Näkkäläjärvi]], Kulttuurlävdikodde, saavâjođetteijee #[[Aslak Pekkala]], Sosiaal- já tiervâsvuođâlävdikodde, jeessân #[[Veikko Porsanger]], Iäláttâs- já vuoigâdvuođâlävdikodde, värisaavâjođetteijee #[[Tanja Sanila]], Kulttuurlävdikodde, värisaavâjođetteijee #[[Irja Seurujärvi-Kari]], Säämi kielârääđi, värisaavâjođetteijee #[[Jouni Äärelä]], Kulttuurlävdikodde, jeessân =====Värijesâneh===== #[[Matti Aikio]], Kulttuurlävdikodde, jeessân, Škovlim- já oppâmateriaallävdikodde, jeessân, Säämi kielârääđi, jeessân #[[Teija Linnanmäki]] #[[Sammol Lukkari]], Škovlim já oppâmateriaallävdikodde, värijeessân, Säämi kielârääđi, värijeessân #[[Niko-Mihkal Valkeapää]], Kulttuurlävdikodde, värijeessân, Säämi kielârääđi, jeessân ====[[Sämitigge (Suomâ)|Suomâ sämitigge]] čuákkim 2024–2027==== {{Col div|colwidth=16em}} * [[Tuomas Aslak Juuso]], 122 * [[Ulla-Maarit Magga]], 87 * [[Niko-Mihkal Valkeapää]], 58 * [[Kari Kyrö]], 217 * [[Pirita Näkkäläjärvi]], 188 * [[Anni Koivisto]], 184 * [[Karen-Anni Hetta]], 64 * [[Juha Alakorva]], 43 * [[Armi Palonoja]], 39 * [[Asko Länsman]], 125 * [[Anne Nuorgam]], 120 * [[Leena Niittyvuopio-Jämsä]], 120 * [[Inka Kangasniemi]], 180 * [[Inka Musta]], 129 * [[Anu Avaskari]], 121 * [[Leo Aikio]], 113 * [[Janne Hirvasvuopio]], 109 * [[Tauno Ljetoff]], 104 * [[Nilla Tapiola]], 87 * [[Veikko Feodoroff]], 78 * [[Aslak Pekkala]], 77 {{Col div end}} =====Värijesâneh===== * [[Pigga Keskitalo]], 52 * [[Marjaana Aikio]], 36 * [[Matti Aikio]], 35 * [[Antti Sujala]], 56 === Suomâ ohtsâškodde === * [[Suomâ ovdâskodde]] * [[Suomâ vuáđulaahâ]] * [[Suomâ haldâttâs]] * [[Suomâ alemusriehti]] * [[Suomâ paŋkki]] * [[Suomâ piäluštâs]] * [[Suomâ lippu]] * [[Suomâ piäláduvah]] * [[Aalmugiäláttâhlájádâs]] (AIL) === Vaaljah === * [[jienâstem]] ** [[munejienâstem]] ** [[päikkijienâstem]] * [[jienâvuoigâdvuotâ]] * [[jienâstemlippu]] * [[jienâstemčiehâ]]/[[jienâstemkoppi]] * [[iävtukkâs]] * [[valjâlävdikodde]] * [[valjâpirrâdâh]] * [[valjâsyeligâsvuotâ]] * [[vaaljâmaašin]] === Vaaluut === * [[Argentiina peso]] * [[Bolivia boliviano]] * [[Brasilia real]] * [[Chile peso]] * [[Falkland pudde]] * [[Guyana dollar]] * [[Kolumbia peso]] * [[Ovtâstum staatâi dollar]] * [[Paraguay guaraní]] * [[Peru sol]] * [[Suriname dollar]] * [[Uruguay peso]] * [[Venezuela bolívar]] === Eres === * [[Škovlim]] * [[Peerâ]] * [[Pärni]] * [[Almai]] * [[Nissoon]] * [[Säämi ristâlâš nuorâiškovlâ]], maŋeláá [[Aanaar opâttâh]], maŋeláá seervâi eres opâttuvâigijn (Saamelaisalueen ammatillinen koulutuskeskus já Ivalon koti- ja laitostalouden oppilaitos) [[Säämi máttááttâskuávdáš|Säämi máttááttâskuávdážin]][https://www.finlex.fi/fi/hallituksen-esitykset/1992/357#OT0] * [[Kemijäävri máttáátteijeeseminaar]] ==Säämi seervih== {{Col div|colwidth=13em}} * [[Anarâškielâ servi]] * [[Anarâšah rs]] * [[City-Sámit]] * [[Suomâ säminuorah]] * [[Noereh!]] * [[Jakt- och Fiskesamerna|Jakt- og Fiskesamerna]] * [[Sáminuorra]] * [[Sämirääđi]] * [[Puásuiomâsteijei ohtâvuotâ]] (BEO) * [[Kuáláduv säämi servi]] (GSS) * [[Murmansk kuávlu sämiservi]] (OOSMO) * [[Taažâ puásuisämmilij riijkâservi]] (NBR) * [[Taažâ sämmilij riijkâservi]] (NSR) * [[Riijkâservi Same Ätnam]] (RSÄ) * [[Sämmilij aalmuglitto]] (SÁL) * [[Sämmilij riijkâservi]] (SSR) * [[Suomâ sämmilij kuávdášservi]] (SSG) * [[Tjállegoahte – Författarcentrum Sápmi]] ([[:sv:Tjállegoahte – Författarcentrum Sápmi]]) * [[Teänupakti]] (Ucjuuvâst iivij 1963–1970)[https://www.samimuseum.fi/anaras/anaraskiela/tutkimus/mmorottaja.html][https://saamelaisensyklopedia.fi/wiki/Paikalliset_j%C3%A4rjest%C3%B6t.html] {{Col div end}} == Säämi já sämikielâg media == === Säämi aaviseh, loostah já äigipajeloostah === {{Col div|colwidth=13em}} * [[Anarâš-lostâ]] * [[Loostâš]] * [[Kierâš]] * [[Ávvir]] * [[Sápmelaš]] * [[Nuorttanaste]] * [[Áššu]] * [[Min Áigi]] * [[Muitalægje]] * [[Saǥai Muittalægje]] * [[Sámi Áigi]] * [[Daerpies Dierie]] * [[Snåsningen]] * [[Sääʹmođđâz]] * [[Ságat]] * [[Waren Sardne]] * [[Dieđut]] * [[Gába]] * [[Š (äigipajelostâ)|Š]] * [[Sámi Dieđalaš Áigečála]] * [[Sámi magasiidna]] * [[Sami Usteb]] * [[Samealbmug]] * [[Bårjås]] * [[Árran]] * [[Báiki]] * [[Samefolket]] {{Col div end}} === Radio === * [[Sameradion]] * [[Yle Sámi Radio]] * [[Guovdageainnu Lagasradio]] * [[Kola Sámi Radio]] * [[Kathrine Johnsen]] === TV-ohjelmeh === * [[Ođđasat]] === Eres fáádáh === * [[SVT Sápmi]] * [[NRK Sápmi]] * [[Yle Säämi]] ==Säämi kielâtutkâmuš jna.== * [[Säämi kielâhistorjá]] * [[Säämi kielâteknologia]] * [[Täsimolsom]] === Ulmuuh === {{Col div|colwidth=13em}} * [[Frans Äimä]] * [[A.V. Koskimies]] * [[Björn Collinder]] * [[Gustav Hasselbrink]] * [[Erkki Itkonen]] * [[Lauri Itkonen]] * [[Elias Lönnrot]] * [[E.W. Borg]] * [[Heikki Mattus]] * [[Uula Morottaja]] * [[Pekka Sammallahti]] * [[Israel Ruong]] * [[Knut Bergsland]] * [[Konrad Nielsen]] * [[Mikko Korhonen]] * [[Eliel Lagercrantz]] * [[Lea Laitinen]] * [[Ida Toivonen]] * [[Petter Morottaja]][https://642.davvi.no/?b=036] * [[Taarna Valtonen]] * [[Márjá-Liisá Olthuis]] * [[T. I. Itkonen]] * [[Annika Pasanen]] * [[Mervi Skopets]] * [[Patrik Bye]] {{Col div end}} === Čäällimvyevih === {{Col div|colwidth=13em}} * [[Kieldâsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Pajekielâ čäällimvyehi]] * [[Pittáámsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Umesämikielâ čäällimvyehi]] * [[Aanaarkielâ čäällimvyehi]] * [[Juulevsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Maadâsämikielâ čäällimvyehi]] * [[Nuorttâlâškielâ čäällimvyehi]] {{Col div end}} ==Kulttuur== * [[Vuovjjuš]] ===Säämi ärbivuáválâš kulttuur=== * [[kuálástem]] ** [[vuoggâkuálástem]] ** [[juoŋâstem]] ** [[koldem]] *** [[nyetti]] ===Kulttuurtábáhtusah=== * [[Euroviisuh]]-lávlumkišto ** [[Euroviisuh 2021]] *** [[Blind Channel]] ====Säämi kulttuurtábáhtusah==== * [[Sámi Grand Prix]] ** [[Sámi Grand Prix 2025]] * [[Riddu Riđđu]] * [[Márkomeannu]] * [[Ijâttes ijjâ]] * [[Skammâkoveh]] === Säämi kirječälleeh === {{Col div|colwidth=16em}} * [[Kirsti Paltto]] * [[Matti Aikio]] * [[Ella Holm Bull]] * [[Josef Ekgren]] * [[Ailo Gaup]] * [[Ailo Mikkelsen Gaup]] * [[John Gustavsen]] * [[Marry Ailonieida Somby]] * [[Sigbjørn Skåden]] * [[Rauni Magga Lukkari]] * [[Jovnna-Ánde Vest]] * [[Anni Kitti]] * [[Signe Iversen]] * [[Sissel Horndal]] * [[Máret Ánne Sara]] * [[Veikko Holmberg]] * [[Inger-Mari Aikio]] * [[Niillas A. Somby]] * [[Veli-Pekka Lehtola]] {{Col div end}} === Säämi jurgâleijeeh === * [[Jaahkebaernien Anna]] ([[:no:Anna Jacobsen]]) === Säämi muusik, muusikjuávhuh já musikkáreh === * [[Indigenous Bastards]] * [[Koškepuško]] * [[Heli Aikio]] * [[Ima já Heli párnááh]] === Säämi taidâreh === * [[Tomas Colbengtson]] ([[:sv:Tomas Colbengtson]]) * [[Alfhild Vekterli]] ([[:no:Alfhild Vekterli]]) * [[Meerke Vekterli]] ([[:no:Meerke Vekterli]]) * [[Marja Helander]] * [[Outi Pieski]] * [[Britta Marakatt-Labba]] === Säämi tuáijáreh === * [[Aili Mattus (tuáijár)|Nili–Aili]] * [[Ella Sarre]] * [[Veikko Paltto]] == Maailmärbi Suomâst == * [[Puáris Rauma]] * [[Suomenlinna]] * [[Merenkurkku]] * [[Petäjävesi puáris kirkko]] * [[Sammallahdenmäen pronssikautinen röykkiöalue]] * [[Struven ketju]] * [[Verlan puuhiomo ja pahvitehdas]] ==Luándu== ===Elleeh=== * [[Kozzâsäplig]] * [[Iilvâs]] * [[Ketki]] * [[Kuobžâ]] ===Kyeleh=== * [[Šapšâ]] * [[Torske]] * [[Luosâ]] * [[Säiđi]] * [[Pääldis]] * [[Fiindâr]] * [[Muikku]] ===[[Lodeh]]=== * [[Varbusâš]] * [[Vuorâččâs]] * [[Kuáskim]] * [[Tidde]] * [[Rástágâš]] * [[Kaijuu]] * [[Päiski]] ===Myerjih=== * [[Etimâs]] * [[Juŋŋâ]] * [[Lyeme]] * [[Sare]] * [[Stuorrâjeggijuŋŋâ]] * [[Uccâjeggijuŋŋâ]] * [[Vuorâččâsmyerji]] ==Ulmuuh== * [[Kirsten Svineng]] ađai [[Mamma Karasjok]] ([[:no:Kirsten Svineng]], [[:de:Kirsten Svineng]]) ===Čaittâleijeeh=== * [[Charlie Chaplin]] * [[Marlon Brando]] * [[Humphrey Bogart]] * [[James Stewart]] * [[Cary Grant]] * [[Marlene Dietrich]] * [[Marilyn Monroe]] * [[Audrey Hepburn]] * [[Hedy Lamarr]] ===Taidâreh, arkkitehteh=== * [[Le Corbusier]] * [[Salvador Dalí]] * [[Vincent van Gogh]] * [[Franciso Goya]] * [[Frida Kahlo]] * [[Henri Matisse]] * [[Leonardo da Vinci]] * [[Michelangelo]] * [[Pablo Picasso]] * [[Rembrandt]] * [[Peter Paul Rubens]] * [[Diego Velázquez]] * [[Andy Warhol]] * [[Frank Lloyd Wright]] ===Kirječälleeh=== * [[Miguel de Cervantes]] * [[Geoffrey Chaucer]] * [[Dante Alighieri]] * [[Charles Dickens]] * [[Fjodor Dostojevskij]] * [[Gabriel García Márquez]] * [[Johann Wolfgang von Goethe]] * [[Homer]] * [[Victor Hugo]] * [[James Joyce]] * [[Franz Kafka]] * [[Vladimir Nabokov]] * [[Marcel Proust]] * [[William Shakespeare]] * [[Agatha Christie]] * [[Leo Tolstoj]] ===Nuotâsteijeeh=== * [[Louis Armstrong]] * [[Johann Sebastian Bach]] * [[The Beatles]] * [[Ludwig van Beethoven]] * [[Johannes Brahms]] * [[Wolfgang Amadeus Mozart]] * [[Pjotr Tšaikovskij]] * [[Giuseppe Verdi]] * [[Antonio Vivaldi]] * [[Franz Liszt]] * [[Niccolò Paganini]] ===Astronauteh=== * [[Jurij Gagarin]] * [[Neil Armstrong]] * [[André Kuipers]] * [[Christer Fuglesang]] ===Tutkâmušmađhâšeijeeh=== * [[Roald Amundsen]] * [[Marco Polo]] ===Stivrejeijeeh=== * [[Ingmar Bergman]] * [[Walt Disney]] * [[Sergej Eisenstein]] * [[Alfred Hitchcock]] * [[Stanley Kubrick]] * [[Steven Spielberg]] * [[Akira Kurosawa]] * [[Federico Fellini]] === Politikkáreh === * [[Valentina Sovkina]][https://yle.fi/a/74-20226492][https://yle.fi/a/74-20226493] === Suomâ presidenteh === * [[Kaarlo Juho Ståhlberg]] * [[Lauri Kristian Relander]] * [[Pehr Evind Svinhufvud]] * [[Kyösti Kallio]] * [[Risto Ryti]] * [[Carl Gustaf Emil Mannerheim]] * [[Juho Kusti Paasikivi]] * [[Urho Kekkonen]] * [[Mauno Koivisto]] * [[Martti Ahtisaari]] * [[Tarja Halonen]] * [[Sauli Niinistö]] * [[Alexander Stubb]] === Suomâ uáiviministereh ive 1945 maŋa === {{Col div|colwidth=14em}} * [[Juho Kusti Paasikivi]] * [[Mauno Pekkala]] * [[Karl-August Fagerholm]] * [[Urho Kekkonen]] * [[Ralf Törngren]] * [[V. J. Sukselainen]] * [[Rainer von Fieandt]] * [[Reino Kuuskoski]] * [[Martti Miettunen]] * [[Ahti Karjalainen]] * [[Reino Ragnar Lehto]] * [[Johannes Virolainen]] * [[Rafael Paasio]] * [[Teuvo Aura]] * [[Rafael Paasio]] * [[Kalevi Sorsa]] * [[Keijo Liinamaa]] * [[Harri Holkeri]] * [[Esko Aho]] * [[Paavo Lipponen]] * [[Anneli Jäätteenmäki]] * [[Matti Vanhanen]] * [[Mari Kiviniemi]] * [[Alexander Stubb]] * [[Juha Sipilä]] * [[Antti Rinne]] * [[Sanna Marin]] {{Col div end}} == Osko == * [[Immeel]] * [[Siälu]] * [[Osko]] * [[Ristâosko]] * [[Islam]] * [[Aanaar servikodde]] * [[kirkko]] ==Jurduuh== * [[Juurdâ]] * [[Tobdo]] * [[Rähisvuotâ]] ==[[Äigi]]== * [[gregoriaanlâš kalender]] * [[juliaanlâš kalender]] * [[kárgámihe]] * [[ihelohe]] * [[čyeti-ihe]] * [[ihetuhháát]] * [[iveäigi]] * [[kiđđâ]] * [[kiđđâkeesi]] * [[keesi]] * [[čohčâkeesi]] * [[čohčâ]] * [[čohčâtälvi]] * [[tälvi]] * [[kiđđâtälvi]] === Historjá === * [[Kárášjuv čokkimleirâ]] ([[:no:Karasjok fangeleir]]) ==== Fáádá eres wikipediain já soojijn ==== * [[:se:Kategoriija:Sámi historjá]], [[:nn:Kategori:Samisk historie]], [[:no:Kategori:Samisk historie]], [[:sv:Kategori:Samisk historia]] * [https://snl.no/.taxonomy/877 snl.no] ==Politiik== * [[Politiik]] * [[Anarkism]] * [[Kommunism]] * [[Konservatism]] * [[Imperialism]] * [[Marxism]] * [[staatâhäämi]] * [[littotäsiväldi]] * [[täsiväldi]] ==Kielâoppâ já -tieđâ== * [[kielâ]] ** [[kuávlukielâ]] ** [[vuáđukielâ]] ** [[hyelkkikielâ]]/[[suhâkielâ]] *** [[kaaidâs hyelkkikielâ]] *** [[aldemuš hyelkkikielâ]] ** [[kirjekielâ]] ** [[kielâpeerâ]]/[[kielâčerdâ]] ** [[eenâblovokielâ]] ** [[ucceeblovokielâ]] ** [[virgálâš kielâ]] ** [[aalmugkielâ]] ** [[päikkikielâ]] ([[:wikidata:Q10521848]]) ** [[eenikielâ]] ([[:wikidata:Q36870]]) * [[täsimolsom]] * [[suárgus]] * [[sääni]] * [[ceelhâ]] ** [[válduceelhâ]] ** [[uálgiceelhâ]] ** [[koččâmušceelhâ]] *** [[epinjuolgâ koččâmušceelhâ]] *** [[njuolgâ koččâmušceelhâ]] ** [[konjunktioceelhâ]] ** [[relativceelhâ]] * [[ceelhâráiđu]] * [[konjunktio]] ** [[paldâlistemkonjunktio]] ** [[vuáládistemkonjunktio]] * [[sujâttemoppâ]] ** [[sujâttem]] * [[hämioppâ]] * [[ceelhâoppâ]] * [[jienâdâhoppâ]] ===Koskâmeerhah=== * [[koskâmerkkâ]] ** [[cekki]] , ** [[čuogâstâh]] . *** [[peličuogâstâh]] ; *** [[tublečuogâstâh]] : ** [[säärgis|säärgismeerhah]] *** [[staavvâlsäärgis]] - *** [[juurdâsäärgis]] – — *** [[vinesäärgis]] / *** [[njahčesäärgis]] \ ** [[čuorvimmerkkâ]] ! ** [[koččâmušmerkkâ]] ? ** [[luoihâttemmerkkâ]] " ** [[suoppimmerkkâ]] ’ ** [[topâlduvah]] ( ) ** [[kulmâ čuogâstuv]] ... ** [[koskâspokkâlem]] ===Säniluokah=== * [[säniluokka]] ** [[substantiiv]] ** [[verbâ]] ** [[pronomin]] ===Uđđâ säänih=== * [[suorgiittemoppâ]] ** [[suorgiittem]] ** [[suárgus]] ** [[syergis]] * [[lovnâsääni]] * [[jurgâluslovnâ]] ==Speelah== * [[spellâ]] ** [[tiätturspellâ]] ** [[pittáspellâ]] ** [[korttâspellâ]] ** [[moobiilspellâ]] ** [[muštospellâ]][https://kuati.fi/ak/matemaattinen_ajatte/muistipeli/] ** [[pálluspellâ]] ** [[roolâspellâ]] ** [[lyevdispellâ]] *** [[spellâmlyevdi]] *** [[spellâmpuálu]] *** [[pircco]]/?[[pirccospellâ]] *** [[Alias]][https://www.samediggi.fi/tuote/alias/?lang=an] **** [[säničielgimspellâ]] *** [[Suhâspellâ]][https://www.samediggi.fi/tuote/sohkaspeallu-sookksspeall-suhaspella/?lang=an] *** [[TIÄTU TÁIĐU & UTKE]] -spellâ[https://www.samediggi.fi/tuote/tiatu-taidu-utke/?lang=an] ** [[toimâmfiäráánspellâ]] ** [[ohtuuspellâ]] ** [[videospellâ]] ** [[nettispellâ]] * [[spellâmoottor]] * [[spellâkonsol]] * [[konsolspellâ]] *?[[mailaspellâ]] *?[[šlanttispellâ]] == Valastâllâm == * [[FA Sápmi]] ==Komovuotâ== ===Planetteh=== * [[eksoplaaneet]] * [[keđgiplaaneet]] * [[čäciplaaneet]] == Staatah já uáivikaavpugeh == === Uáivikaavpugeh === {{Col div|colwidth=12em}} * [[Abu Dhabi]] * [[Al Kuwait]] * [[Amsterdam]] * [[Ankara]] * [[Apia]] * [[Aşgabat]] * [[Asunción]] * [[Ateena]] * [[Bandar Seri Begawan]] * [[Bangkok]] * [[Basseterre]] * [[Belgrad]] * [[Belmopan]] * [[Bern]] * [[Biškek]] * [[Bogotá]] * [[Brasília]] * [[Bridgetown]] * [[Buenos Aires]] * [[Bukarest]] * [[Caracas]] * [[Castries]] * [[Cayenne]] * [[Chișinău]] * [[Chuqichaka]] * [[Damaskos]] * [[Dili]] * [[Doha]] * [[Dušanbe]] * [[Funafuti]] * [[Georgetown (Guyana)|Georgetown]] * [[Hanoi]] * [[Havanna]] * [[Honiara]] * [[Islamabad]] * [[Jerevan]] * [[Katmandu]] * [[King Edward Point]] * [[Kingston]] * [[Kingstown]] * [[Kööbenhaammân]] * [[Kuala Lumpur]] * [[Lima]] * [[Lissabon]] * [[Luxemburg (kaavpug)|Luxemburg]] * [[Madrid]] * [[Majuro]] * [[Manama]] * [[Masqat]] * [[México]] * [[Minsk]] * [[Monaco (kieldâ)|Monaco]] * [[Montevideo]] * [[Nassau]] * [[Naypyidaw]] * [[New Delhi]] * [[Ngerulmud]] * [[Nikosia]] * [[Nukuʻalofa]] * [[Nur-Sultan]] * [[Ottawa]] * [[Palikir]] * [[Panamá]] * [[Paramaribo]] * [[Phnom Penh]] * [[Pjongjang]] * [[Podgorica]] * [[Port Moresby]] * [[Port of Spain]] * [[Port Stanley]] * [[Port Vila]] * [[Port-au-Prince]] * [[Praha]] * [[Pristina]] * [[Quito]] * [[Ramallah]] * [[Reykjavík]] * [[Riad]] * [[Roseau]] * [[San José]] * [[San Salvador]] * [[Sana'a]] * [[Santiago de Chile]] * [[Santo Domingo]] * [[Sarajevo]] * [[Skopje]] * [[Sofia]] * [[Soul (kaavpug)|Soul]] * [[South Tarawa]] * [[Sri Jayawardenepura Kotte]] * [[St. George's]] * [[St. John's]] * [[Sucre (Bolivia)|Sucre]] * [[Suva]] * [[Taipei]] * [[Taškent]] * [[Tegucigalpa]] * [[Thimphu]] * [[Ulan Bator]] * [[Valletta]] * [[Varsova]] * [[Wien]] * [[Yaren]] {{Col div end}} === Epijiečânâsah já eres kuávluh === * [[Falklandsuolluuh]] * [[Ranskalâš tovnbeln meerâ kuávlu]] * [[Brittilâš tovnbeln meerâ kuávlu]] == Kielah == * [[aimarakielâ]] * [[guaraníkielâ]] * [[hollandkielâ]] [[Luokka:Eres siijđoh]] 3lq11bv2g0xss58f20n9gpd4f4x19fs 0 500 156597 144575 2026-06-24T12:54:18Z Yupik 23 [[Säämi]] 156597 wikitext text/x-wiki {{Eennâmuási | nommâ = Euroop | kárttá = Europe (orthographic projection).svg | vijđodâh = 10 180 000 | ässeeloho = 746 419 440 | ässeesaahâdvuotâ = 72,9 | staatah = [[Euroop staatah|51]] | kielah = | äigistielâs = UTC – UTC+6 | stuárráámuuh kaavpugeh = [[Istanbul]], [[Moskova]], [[Pariisi]], [[Lontoo]], [[Madrid]], [[Barcelona]], [[Saint Petersburg]], [[Rooma]], [[Berlin]], [[Milano]] }} '''Euroop''' lii [[eennâmuási]], kost [[Säämi]]-uv lii. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} {{Narcce/Euroop}} {{Eennâmuásih}} [[Luokka:Euroop|*]] lt0pmzh7wnd9rwhhg40eg9uviln4oil 14 1191 156586 138315 2026-06-24T12:44:06Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm]]; Lasettij [[Luokka:Säämi]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156586 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Arktisii kuávlu algâaalmugeh]] [[Luokka:Euroop algâaalmugeh]] [[Luokka:Euroopliih]] [[Luokka:Säämi]] [[Luokka:Ucceeblovoh]] tbqeiyal658gex1flg0qe4tcyfxyhrv 156613 156586 2026-06-24T13:10:23Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Säämi]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156613 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Arktisii kuávlu algâaalmugeh]] [[Luokka:Euroop algâaalmugeh]] [[Luokka:Euroopliih]] [[Luokka:Ucceeblovoh]] 4m09pk33ilmrdaj6e1gfoubase8nwo2 14 2120 156602 32112 2026-06-24T13:05:20Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá eennâmuási mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156602 wikitext text/x-wiki Taan luokkaast lii Euroop historjá. [[Luokka:Euroop|Historjá]] [[Luokka:Historjá eennâmuási mield|*]] 9nc154ed7t0rqdcvx22jbcvsww2klo0 0 2909 156695 146527 2026-06-25T02:04:45Z Yupik 23 156695 wikitext text/x-wiki '''Kesimáánu 12.''' peivi lii [[gregoriaanlâš kalender]] mield ive 163. peivi ([[kárgámihe|kárgámive]] 164. peivi). Ive loopân láá 202 peivid. == Nommâpeeivih == * anarâš kalender: Iäsku * syemmilâš kalender: Esko ==Tábáhtusah== * [[1550]] – Kunâgâs [[Kustaa Vaasa]] vuáđudij [[Helsig]]. * [[2018]] – [[Donald Trump]] já [[Kim Jong-un]] teiváin njunoščuákkimist [[Singapore]]st. ==Šoddâmeh== * [[950]] – [[Reizei (kiäisár)|Reizei]], [[Jaapaan]] kiäisár iivij 967–969 (j. [[1011]])<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Brown, Delmer M. & Ishida, Ichirō|Nommâ=Gukanshō: The Future and the Past|Ihe=1979|Sijđo=298|Almostittemsaje=Berkeley|Almostittee=University of California Press}}</ref><ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Varley, H. Paul|Nommâ=Jinnō Shōtōki: A Chronicle of Gods and Sovereigns|Ihe=1980|Siijđoh=190–191|Almostittemsaje=New York|Almostittee=Columbia University Press}}</ref><ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Titsingh, Isaac|Nommâ=Annales des empereurs du Japon|Ihe=1834|Siijđoh=142–143|Almostittemsaje=Pariisi|Almostittee=Royal Asiatic Society, Oriental Translation Fund of Great Britain and Ireland}}</ref> * [[1937]] – [[Antonio Debenedetti]], italialâš kirječällee já toimâtteijee (j. [[2021]]) * [[1942]] – [[Bert Sakmann]], ive [[1991]] [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume]] finnim saksalâš [[sellâfysiologia|sellâfysiolog]]<ref name="np-sakmann-1991">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1991/sakmann/facts/ | Nommâ = Bert Sakmann | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-05-01 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[1977]] – [[Ana Tijoux]], chilelâš-ranskalâš ráppájeijee, hiphop-musikkár, feminist já aktivist ==Jämimeh== * [[816]] – [[Leo III (paavi)|Leo III]], katolilii kirho paavi iivij 795–816 (š. [[750]])<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Catanzaro, Biagia & Gligora, Francesco|Nommâ=Breve Storia dei papi, da san Pietro a Paolo VI|Ihe=1975|Sijđo=86|Almostittemsaje=Padova|Almostittee=ORL|Kielâ={{it}}}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Saint-Leo-III|nommâ=Saint Leo III {{!}} pope {{!}} Britannica|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2022-06-20|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[918]] – [[Æthelflæd (Mercia)|Æthelflæd]], [[Mercia]] roonnig iivij 911–918 (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://pase.ac.uk/jsp/persons/CreatePersonFrames.jsp?personKey=6|nommâ=Æthelflæd 4 (Female)|almostittem=pase.ac.uk|čujottum=2022-11-22|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[1020]] – [[Lyfing (Canterbury arkkâpispe)|Lyfing]], Canterbury arkkâpispe (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Fryde, E. B.; Greenway, D. E.; Porter, S. & Roy, I.|Nommâ=Handbook of British Chronology|Ihe=1996|Sijđo=214|Almostittemsaje=Cambridge|Almostittee=Cambridge University Press|Isbn=978-0-521-56350-5}}</ref> * [[1967]] – [[Elias Paalanen]], syemmilâš arkkiteht (š. [[1884]])<ref name="mfafi-paalanen">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.mfa.fi/kokoelmat/arkkitehdit/elias-paalanen/ | Nommâ = Elias Paalanen | Almostittem = Arkkitehtuurmuseo | Čujottum = 21.6.2022 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[2011]] – [[Kati-Claudia Fofonoff]], nuorttâlâš kirječällee (š. [[1947]])<ref name="yle-2664737">[http://yle.fi/sapmi/oddasat/2011/06/girjecalli_kati-claudia_fofonoff_lea_japman_2664737.html Girječálli Kati-Claudia Fofonoff lea jápmán] 15.6.2011: YLE Sámi. Čujottum 7.10.2020 <small>(orjâlâškielân)</small></ref><ref name="nuett">Moshnikoff, Satu. [https://web.archive.org/web/20120425072046/http://oddaz.saaminuett.fi/2011/06/18/in-memoriam-kati-claudia-fofonoff/ In memoriam Kati-Claudia Fofonoff - Kati-Claudia Fofonoff lij mõõnnâm tunâlmma] 18.6.2011: Saaʹmi Nueʹtt. Čujottum 7.10.2020. <small>(suomâ- já nuorttâlâškielân)</small></ref> * [[2012]] – [[Elinor Ostrom]], ovtâstumstaatâlâš ohtsâškoddetiettee (š. [[1933]]) * [[2023]] – [[Silvio Berlusconi]], [[italia]]lâš finnodâholmooš já politikkár (š. [[1936]])<ref name="bbc-65877241">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/world-europe-65877241|nommâ=Silvio Berlusconi, former Italian PM, dies at 86|almostittem=BBC|čujottum=2023-06-12|äigimuddo=2023-06-12|kielâ={{en}}}}</ref> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Kalender}} [[Luokka:Kesimáánu|12]] ioe084sw9jn6md8mpaop75n7vvhaub3 0 3054 156622 146586 2026-06-24T14:25:34Z Yupik 23 +kove 156622 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=19}} [[Tiätuvuárkká:Folkeaksjonen mot Altautbyggingen (6263033681).jpg|thumb|right|Mielâčäitteeh [[Alattiäju čäcivyeimiruustig]] protestist]] '''1979''' ('''MCMLXXIX''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[vuossargâ]]. Tot lâi [[1970-loho|1970-lovo]] majemuš ihe. ==Tábáhtusah== ===[[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === * [[Nobel-fyysiikpalhâšume|Fyysiik]] – [[Sheldon Lee Glashow]], [[Abdus Salam]] já [[Steven Weinberg]]<ref name="np-phys-1979">[https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1979/summary/ The Nobel Prize in Physics 1979]. The Nobel Prize. Čujottum 19.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> * [[Nobel-kemiapalhâšume|Kemia]] – [[Herbert C. Brown]] já [[Georg Wittig]]<ref name="np-chem-1979">[https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/1979/summary/ The Nobel Prize in Chemistry 1979]. The Nobel Prize. Čujottum 19.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> * [[Nobel-kirjálâšvuotâpalhâšume|Kirjálâšvuotâ]] – [[Odysseus Elytis]]<ref name="np-lit-1979">[https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1979/summary/ The Nobel Prize in Literature 1979]. The Nobel Prize. Čujottum 19.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> * [[Nobel-ráávhupalhâšume|Ráávhu]] – [[Enni Teresa]]<ref name="np-peace-1979">[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1979/summary/ The Nobel Peace Prize 1979]. The Nobel Prize. Čujottum 19.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref>* [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume|Talhâstieđâ]] – [[Allan M. Cormack]] já [[Godfrey N. Hounsfield]]<ref name="np-med-1979">[https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1979/summary/ The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1979]. The Nobel Prize. Čujottum 19.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 1979 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 1979]] * [[Videospellâihe 1979|Videospeelah ive 1979]] ==Šoddâmeh== * [[uđđâivemáánu 18.]] peeivi – [[Leo Varadkar]], [[irland]]lâš politikkár já ''[[taoiseach]]'' ađai Irland 20. uáiviminister iivij [[2017]]–[[2020]] * [[uđđâivemáánu 22.]] peeivi – [[Ailo Mikkelsen Gaup]], [[taažâ]]-sämmilâš maailmmiäštárkišto vuáittám [[FMX]]-vyeijee * [[uđđâivemáánu 29.]] peeivi – [[Christina Hammock Koch]], ovtâstumstaatâlâš insner já nissoonastronaut * [[kuovâmáánu 7.]] peeivi – [[Tawakkul Karman]], ive [[2011]] [[Nobel-ráávhupalhâšume]] finnim [[jemen]]lâš toimâtteijee, politikkár já olmoošvuoigâdvuotâpiälušteijee * [[kuovâmáánu 18.]] peeivi – [[Anja Storelv]], sämmilâš musikkár, lávloo já párnáimáttáátteijee * [[kuovâmáánu 21.]] peeivi – [[Jordan Peele]], ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, čällee, stivrejeijee já pyevtitteijee * [[njuhčâmáánu 5.]] peeivi – [[Tiina Raevaara]], syemmilâš kirječällee * [[cuáŋuimáánu 4.]] peeivi – [[Heath Ledger]], [[australia]]lâš čaittâleijee (j. [[2008]]) * [[cuáŋuimáánu 23.]] peeivi – [[Lauri Ylönen]], syemmilâš lávloo (''[[The Rasmus]]'') * [[syeinimáánu 31.]] peeivi – [[Dana Gourrier]], ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee * [[čohčâmáánu 21.]] peeivi – [[Martina Beck]], saksalâš pääččimčyeigee * [[roovvâdmáánu 25.]] peeivi – [[Elin Kåven]], taažâsämmilâš lávloo * [[juovlâmáánu 21.]] peeivi – [[Nika Melia]], [[georgia]]lâš politikkár ==Jämimeh== * [[uđđâivemáánu 20.]] peeivi – [[Birger Brunila]], syemmilâš arkkiteht (š. [[1882]])<ref name="mfafi-brunila">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.mfa.fi/kokoelmat/arkkitehdit/birger-brunila/ | Nommâ = Birger Brunila | Almostittem = Arkkitehtuurmuseo | Čujottum = 16.6.2022 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 19.]] peeivi – [[Aili-Salli Ahde-Kjäldman]], syemmilâš arkkiteht já muotisundáttellee (š. [[1892]])<ref name="mfafi-ahde-kjäldman">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.mfa.fi/kokoelmat/arkkitehdit/aili-salli-ahde-kjaldman/ | Nommâ = Aili-Salli Ahde-Kjäldman | Almostittem = Arkkitehtuurmuseo | Čujottum = 16.6.2022 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 6.]] peeivi – [[Ruth M. Arthur]], skotlandlâš máttáátteijee já kirječällee (š. [[1905]]) * [[syeinimáánu 8.]] peeivi – [[Shin’ichirō Tomonaga]], ive [[1965]] [[Nobel-fyysiikpalhâšume]] finnim jaapaanlâš fysikkár (š. [[1906]])<ref name="np-tomonaga-1965">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1965/tomonaga/facts/ | Nommâ = Sin-Itiro Tomonaga | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 23.7.2021 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[porgemáánu 12.]] peeivi – [[Ernst Boris Chain]], ive [[1945]] [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume|Nobel-talhâstieđâpalhâšume]] finnim brittilâš biokemist já bakteriolog (š. [[1906]])<ref name="np-chain-1945">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1945/chain/facts/ | Nommâ = Ernst B. Chain | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 23.7.2021 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[porgemáánu 26.]] peeivi – [[Mika Waltari]], syemmilâš kirječällee (š. [[1908]]) * [[čohčâmáánu 1.]] peeivi – [[Dag Englund]], syemmilâš arkkiteht (š. [[1906]])<ref name="mfafi-englund">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.mfa.fi/kokoelmat/arkkitehdit/dag-englund/ | Nommâ = Dag Englund | Almostittem = Arkkitehtuurmuseo | Čujottum = 16.6.2022 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[juovlâmáánu 21.]] peeivi – [[Aulis Blomstedt]], syemmilâš arkkiteht (š. [[1906]])<ref name="mfafi-aulis-blomstedt">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.mfa.fi/kokoelmat/arkkitehdit/aulis-blomstedt/ | Nommâ = Aulis Blomstedt | Almostittem = Arkkitehtuurmuseo | Čujottum = 16.6.2022 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[juovlâmáánu 22.]] peeivi – [[Darryl F. Zanuck]], ovtâstumstaatâlâš elleekovestivrejeijee (š. [[1902]]) ==Kalender== {{Kalender ihe|1979}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:1979|*]] j5pg1nje49u76v9tqvwpyese9bc6seo 0 3609 156694 146903 2026-06-25T02:04:22Z Yupik 23 156694 wikitext text/x-wiki '''Juovlâmáánu 26.''' peivi lii [[gregoriaanlâš kalender]] mield ive 360. peivi ([[kárgámihe|kárgámive]] 361. peivi). Ive loopân láá 5 peeivi. == Nommâpeeivih == *anarâš kalender: Tiäppân, Tiäppu, Tapani *syemmilâš kalender: Tapani, Teppo, Tahvo ==Tábáhtusah== * [[795]] – [[Leo III (paavi)|Leo III]] väljejui katolilii kirho 96. paavin.<ref name="britannica">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Saint-Leo-III|nommâ=Saint Leo III {{!}} pope {{!}} Britannica|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2022-06-20|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[1951]] – [[Tikanoja-taaiđâviäsu]] lekkui [[Vaasa]]st.<ref name="Tikanoja">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaasankaupunginmuseot.fi/tikanoja/museo/taidekodin-historia/|nommâ=Taidekodin historia|almostittem=Vaasa kaavpug museoh|čujottum=6.4.2022|kielâ={{fi}}}}</ref> ==Šoddâmeh== * [[1601]] – [[Alessandro Marsili]], italialâš filosof (j. [[1670]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.treccani.it/enciclopedia/alessandro-marsili_(Dizionario-Biografico)/|nommâ=MARSILI, Alessandro|almostittem=Treccani|čujottum=2025-07-10|ietf-kielâkoodi=it}}</ref> * [[1814]] – [[Pericle Mazzoleni]], italialâš politikkár (j. [[1880]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.treccani.it/enciclopedia/pericle-mazzoleni_(Dizionario-Biografico)|nommâ=MAZZOLENI, Pericle in "Dizionario Biografico"|almostittem=www.treccani.it|čujottum=2022-10-30|ietf-kielâkoodi=it-IT}}</ref> * [[1872]] – [[Norman Angell]], ive [[1933]] [[Nobel-ráávhupalhâšume]] finnim [[eŋland]]lâš kirječällee já oovdiš aalmugovdâsteijee (j. [[1967]])<ref name="np-angell-1933">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1933/angell/facts/ | Nommâ = Sir Norman Angell | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 18.11.2022 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[1949]] – [[José Ramos-Horta]], nuorttâtimorlâš politikkár, [[Nuorttâ-Timor president|Nuorttâ-Timor 4. president]] já ive [[1996]] [[Nobel-ráávhupalhâšume]] vyeittee<ref name="np-ramos-horta-1996">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1996/ramos-horta/facts/ | Nommâ = José Ramos-Horta | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 18.11.2022 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[1954]] – [[Roy Jacobsen]], taažâ kirječällee (j. [[2025]])<ref name="snl-jacobsen">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://snl.no/Roy_Jacobsen | Nommâ = Roy Jacobsen | Tahhee = Rottem, Øystein | Almostittem = snl.no | Čujottum = 2025-10-22 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> * [[2000]] – [[Isac Elliot]], syemmilâš poplávloo ==Jämimeh== * [[956]] – [[Wulfstan (j. 956)|Wulfstan]], York arkkâpispe (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=E. B. Pryde; D. E. Greenway; S. Porter; I. Roy|Nommâ=Handbook of British Chronology|Ihe=1996|Sijđo=224|Almostittee=Cambridge University Press|Isbn=978-0-521-56350-5|www=https://books.google.ch/books?id=zcgxEvGAK_kC&pg=PA224&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false}}</ref> * [[1006]] – [[Gao Qiong]], kiinalâš kenraal já kuvernöör (š. [[935]])<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Lorge, Peter Allan|Nommâ=The Reunification of China: Peace Through War Under the Song Dynasty|Ihe=2015|Siijđoh=265–269|Almostittee=Cambridge University Press}}</ref> * [[2021]] – [[Desmond Tutu]], ive [[1984]] [[Nobel-ráávhupalhâšume]] finnim maadâafriklâš pispe já arkkâpispe (š. [[1931]])<ref name="tutu-np-peace-1984">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1984/tutu/facts/ | Nommâ = Desmond Tutu | Almostittemsaje = NobelPrize.org | Almostittee = nobelprize.org | Čujottum = 26.12.2021 | Kielâ = {{en}}}}</ref> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Kalender}} [[Luokka:Juovlâmáánu|26]] cq70mfttwgi4w46y680zi7ywlmzjfei 0 4000 156621 153127 2026-06-24T13:51:02Z Yupik 23 /* Vuossâmuš säämi lippu */ Alattiäju 156621 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Sami flag.svg|thumb|right|250px|Tááláš säämi lippu]] [[Tiätuvuárkká:Flag of the Sami people (old unofficial).svg|thumb|right|250px|Persen säämi lippu]] [[Tiätuvuárkká:Sámi leavga Árran-konferánssas 2019.jpg|thumb|right|250px|Säämi lippu [[Helsig ollâopâttâh|Helsig ollâopâttuv]] Árran-konferensist ive 2019]] '''Säämi lippu''' teikkâ '''Sämilippu''' lii puoh [[sämmiliih|sämmilij]] ohtâsâš [[lippu]]. Liipu riegis kovvee [[Piäiváš|piäiváá]] já [[Mánudâš|mánudáá]]. Ruopsis uási kovvee piäiváá já čuovjis uási mánudáá. == Liipu kevttim == Lippu kiässoo stáágun 12 [[Säämi liputtempeivi|säämi liputtempeeivi]].<ref name="samiraddi">[https://www.saamicouncil.net/sa/cearddalas-dovddaldagat Čearddalaš dovddaldagat]: Sämirääđi. Čujottum 20.11.2020 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> Säämi liipu puáhtá kevttiđ epivirgálávt meid jieškoteuv­lágá­nijn juhletilálâšvuođâin siämmáánáál ko eres-uv aal­mug­lâš­liipuid. == Liipu historjá == ===Vuossâmuš säämi lippu=== Vuossâmuš lippuiävtuttâs säämi liipust hammij sämitaaidâr [[Synnøve Persen]] ive [[1977]].<ref name="gudni">Eira, Anna Helene Johansdatter já Larsen, Dan Robert [http://www.nrk.no/sapmi/samegillii/gean-gudni-lea-sami-leavgga-habmen_-1.11327698 Gean gudni lea sámi leavgga hábmen?] 30.10.2013. NRK Sápmi. Čujottum 20.11.2020 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> Lippu kevttui vuossâmuu keerdi [[Alattiäju]] vyestilistmist. ===Nubbe säämi lippu=== [[Sämirääđi]] almottij säämi liipust hammimkišto, mon vuoitij sämitaaidâr [[Astrid Båhl]].<ref name="gudni"/> Lippu tuhhiittui [[Sämmilij 13. konferens|sämmilij 13. konferensist]] [[Åre]]st, [[Ruotâ]]st [[porgemáánu 15.]] peeivi [[1986]]. Siämmáá konferensist tuhhiittui meid [[Säämi suuvâ laavlâ]] sämmilij [[aalmuglâšlaavlâ]]n. ==Škovlâláid== *[https://web.archive.org/web/20210618121926/https://kuati.fi/ak/kadentaidot/saamen-lippu/ Säämi lippu] Kuáti.fi == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== <small><references/></small> [[Luokka:Säämi lippu|*]] 2py2icztjkja1n1rnqeacmlhagicg86 14 4440 156607 156340 2026-06-24T13:06:26Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá fáádá mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156607 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Kirjálâšvuotâ]] tawh2vp06px1giz4c3v2gzntv6ebd98 156608 156607 2026-06-24T13:06:36Z Yupik 23 uđđâ šlajâttâllâm [[Luokka:Kirjálâšvuotâ]]: "* historjá" via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156608 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Kirjálâšvuotâ|* historjá]] brvnf7d6cjtot4jwwmq9zo4stbhk7rh 0 4554 156664 155156 2026-06-25T01:10:11Z Yupik 23 /* Eellim */ Jalvvi Anna-Liisá 156664 wikitext text/x-wiki {{Kirječällee | nommâ = Niillas Holmberg<br/>Jalvvi Anna-Liissá Niillas | kove = Niillas Holmberg 2025.jpg | šoddâm = {{Šoddâmäigi já ahe|2|7|1990}}<br/>[[Ucjuuhâ]] | jáámmám = | hävdi = | áámmát = tihtâčällee, kirječällee, musikkár já čaittâleijee | noomah = Niillas Holmberg<br/>Jalvvi Anna-Liissá Niillas | šlaajâ = | kielâ = orjâlâškielâ | vanhimeh = [[Veikko Holmberg]] já [[Anna-Liisa Guttorm]] | pelikyeimi = | párnááh = | nommâčáálus = | päikkisijđo = http://niillas.com/ }} '''Niillas Holmberg''' teikkâ '''Jalvvi Anna-Liissá Niillas''' (š. [[syeinimáánu 2.]] peeivi [[1990]], [[Ucjuuhâ]]<ref name="snl"/>, [[Suomâ]]) lii orjâlâš tihtâčällee, kirječällee, musikkár, čaittâleijee, TV-jođetteijee já aktivist. ==Eellim== Niillas Holmberg šoodâi [[syeinimáánu 2.]] peeivi [[1990]] [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâst]]. Suu eeči lii sämmilâš párnái- já oppâkiirjij kirječällee já jurgâleijee [[Veikko Holmberg]]<ref name="yle-7903764"/> já suu enni lâi sämmilâš máttáátteijee [[Anna-Liisa Guttorm|Jalvvi Anna-Liisá]]. Ko Holmberg lâi 12-ihásâš, suu enni jaamij [[puurrâs|purâsân]]. Holmberg rávásmij Ucjuuvâst, kost sun juuđij [[Ucjuvnjäälmi škovlâ|Ucjuvnjäälmi škoovlâ]] orjâlâškielâg luoka.<ref name="kaleva"/> 16-ihásâžžân sun varrij Tamperen luvâttuv tiet.<ref name="yle-10800225"/> Taaiđâluvâttuvvâst sun teeivâi Roope Mäenpää, kiäin sun maŋeláhháá vuáđudij lávlumduo [[Niillas Holmberg & Roope Mäenpää]].<ref name="yle-10800225"/><ref name="tuupa-nhrm"/> Luvâttuv maŋa sun maacâi Ucjuuhân. ==Karrieer== ===Teatter- já televisiopargo=== Jo škoovlâ ääigi Holmberg lâi ive 2009 valmâštum [[Yleisradio]] minirááiđust ''[[Lopun alku]]''<ref name="psa-2010"/>, mii muštâl vyevdičuoppâmčuolmâin [[Aanaar|Anarist]]. Siämmáá ive Holmberg jođetškuođij Yle pyevtittem [[sämikielâ]]g ''[[Unna Junná]]'' -párnáiohjelm. Sun lii čaittâlâm eereeb iärrás [[Kuovdâkiäinu]]st tuáimee [[Piäiváš Säämi Aalmugteatter]]ist<ref name="psa-2010"/> já lii lamaš sämikielâg párnáiohjelmist NRK:st Taažâ peln. Holmberg elimist já määđhist jieijâslágán taidârin muštâleijee ''Soajálaččat''-elleekove vuosâeehid lâi [[kuovâmáánu 2.]] peeivi [[2013]] [[Skammâkoveh]]-elleekovefestivaalist. Elleekove lii stivrim [[Inger-Mari Aikio-Arianaick|Ima Aikio-Arianaick]].<ref name="skammâkoveh-2013"/> ===Muusik=== [[Poppoo]]-juávhu jesânin 14-ihásâš Holmberg vuoitij [[Sámi Grand Prix 2005|ive 2005 Sámi Grand Prix]] -kišto lávlumuási pitáin ''Giella ii leat jáddan'' ({{k-smn|Kielâ ij lah časkâm}}).<ref name="kaleva"/><ref name="lehtola"/> Holmberg raahtij pitá saanijd já meid ráppái taid.<ref name="kaleva"/> Holmberg lii almostittâm kyehti [[orjâlâškielâ]]g [[folk]]-muusikalbum oovtâst tamperelâš klassiklâš muusik šuoŋârähtee [[Roope Mäenpää]]in.<ref name="tuupa-nhrm"/> Duost Holmberg láávlui já čuojâttij [[kiitaar]], já Mäenpää čuojâttij [[sello|selo]] já [[piano]].<ref name="tuupa-artistit"/> Suomâ já [[Taažâ]] lasseen kyevtis lávdástáin aalmugmuusikjuuhlijn eereeb iärásij [[Island]]ist já [[Eestieennâm|Eestienâmist]]. Kyevtis čuojâttáin majemuu konsertis [[vyesimáánu 25.]] peeivi [[2019]].<ref name="yle-10800225"/> Holmberg lâi kyessilávlon [[Ailu Valle]] pittáást ''Dušši dušše duššat'' (2012) sehe oovtâst [[Sofia Jannok]]áin [[Amoc]] singlest [[Kuobârpoolvâ maŋa]] (2016). ===Čalluuh=== Holmberg lii almostittám čiččâm tihtâkirjed: * ''Dego livččen oaidnán iežan'' ([[Ive 2009 sämikielâliih kirjeh|2009]])<ref name="dat-iežan">{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.virtualafierbmi.fi/tulilla-inarinsaame/pages/page04.html|nommâ=2000-lovvoost sämikirjálâšvuotâ šadda maaŋgâpiälásâžžân já stáđásmuvá |almostittem=Tulilla — dollagáttis: viermičáitáldâh sämmilii kirjálâšvuođâ iheluuvij ääigi |čujottum=2024-01-21}}</ref> * ''amas amas amasmuvvat'' ([[Ive 2013 sämikielâliih kirjeh|2013]])<ref name="dat-amas">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.dat.net/product/amas-amas-amasmuvvat-niillas-holmberg/|nommâ=amas amas amasmuvvat / Niillas Holmberg|almostittem=DAT|čujottum=2024-01-21|kielâ={{nb}}, {{se}} já {{en}}}}</ref> * ''Jos itseni pelastan itseltäni'' (2015) * ''The Way Back'' (2016) * ''Oaidnaleapmái, Čáhcesiellu'' ([[Ive 2016 sämikielâliih kirjeh|2016]])<ref name="dat-oaidnaleapmái">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.dat.net/product/oaidnaleapmai-cahcesiellu/|nommâ=Oaidnaleapmái, Čáhcesiellu / Niillas Holmberg|almostittem=DAT|čujottum=2024-01-20|kielâ={{nb}}, {{se}} já {{en}}}}</ref> * ''Juolgevuođđu'' ([[Ive 2018 sämikielâliih kirjeh|2018]]) * ''Naarattu'' (2025)<ref name="yle-74-20011940"/> Suu tiivtah láá jurgâlum [[suomâkielâ|suomâ-]], [[eestikielâ|eesti-]], [[saksakielâ|saksa-]], [[espanjakielâ|espanja-]] já [[tárukielâ]]n.<ref name="niillas">[https://web.archive.org/web/20211108182844/https://niillas.com/poetry Niillas.com] <small>Čujottum 8.11.2021 (eŋgâlâskielân)</small></ref> Holmberg lâi ohtâ [[Giron Sámi Teáhter]] CO2lonialNation-čaaitâlm (vuosâeehid [[2017]]) kietâčällein.<ref>[https://www.samiteahter.org/en/archive/co2lonialnation/ Samiteahter.org] <small>Čujottum 8.11.2021 (eŋgâlâskielân)</small></ref> Sun lii čáállám kietâčalluu meid elleekován ''[[Jeʹvida]]'' (2023) oovtâst [[Katja Gauriloff]]áin.<ref>[https://yle.fi/uutiset/3-11149190 Yle.fi] <small>Čujottum 8.11.2021 (suomâkielân)</small></ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20028110|nommâ=Jeʹvida-fiiʹlm vueiʹvvroolin toobdâs nõõm sääʹmõutstõõzzâst da lääʹdd fiʹlmm-maaiʹlmest – fiiʹlm maaiʹlm vuõssjeäʹǩǩääž ǩieʹssmannust New Yoorkâst|tahhee=Fofonoff, Suvi-Tuuli|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2023-04-20|čujottum=2025-10-04|ietf-kielâkoodi=sms}}</ref> Holmberg vuossâmuš roomaan ''[[Halla Helle]]'' almostui [[Ive 2021 sämikielâliih kirjeh|ive 2021]].<ref name="niillas"/> Suu nubbe roomaan ''[[Goatnelle]]'' almostui [[Ive 2024 sämikielâliih kirjeh|ive 2024]].<ref name="sbt-holmberg-goatnelle">{{Nettikäldee|čujottâs=https://samiskbibliotektjeneste.tromsfylke.no/2024/08/30/jalvvi-niillas-holmberg-goatnelle/ |nommâ= Jalvvi Niillas Holmberg: Goatnelle| äigimuddo = 2024-08-30 | tahhee = Olsen, Edel |almostittem= Säämi kirjerájupalvâlus |čujottum=2024-10-10|kielâ={{se}} já {{nb}}}}</ref> == Palhâšumeh já tubdâstâsah == Ive [[2010]] Holmberg väljejui [[Ive nuorâ taaiđâr|Riddu Riđu ive nuorâ taiđârin]].<ref name="rd-sessions"/><ref name="ávvir-mortensson"/> Ive [[2014]] Holmberg vuoitij tihtâkirjestis ''[[amas amas amasmuvvat]]'' [[Sämirääđi kirjálâšvuotâpalhâšume]].<ref name="yle-7598916"/><ref name="nrk-12025475"/> Kirje lâi meid iävtukkâssân [[Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšume|Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšumán]] ive [[2015]]<ref name="norden-2015"/>, mut ij vuáittám.<ref name="fosse-2015"/> Ton lasseen Holmberg kirje ''[[Juolgevuođđu]]'' lâi iävtukkâssân Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšumán ive [[2020]],<ref name="norden-2020"/> ko meiddei suu eeji čäällim kirje ''Duvro-guovža ja skohtermáđii'' lâi iävtukkâssân párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšumán.<ref name="yle-7903764"/><ref name="norden-2015-vn"/> Holmberg ive 2024 almostum roomaan ''[[Goatnelle]]'' lâi iävtukkâssân [[Ive 2025 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|ive 2025 Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšumán]], mut ij vuáittám.<ref name="kvp-2025"/> Siämmáá kirjeest Holmberg kuittâg vuoitij čuávuváá ive [[Sämirääđi kirjálâšvuotâpalhâšume]].<ref name="nrk-1.17063283">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20232170 | Nommâ = Jalvvi Niillas oaččui Sámiráđi girjjálašvuođa bálkkašupmi | Tahhee = Kelemeny, Sara já Guttorm, Susanna | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2026-06-17 | Čujottum = 2026-06-18 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ive [[2016]] [[uáivikaavpugkuávlu]] sämiservi [[City-Sámit ry]] valjij Niillas Holmberg [[Ive sämmilâš|ive sämmilâžžân]].<ref name="yle-9285806"/> == Pargo == === Albumeh === * [[2011]] – ''[[Manin guottán girjji fárus]]'' * [[2011]] – ''[[Ima hutkosat]]'' (oovtâst [[Hildá Länsman]]áin)<ref name="discogs-14884843">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.discogs.com/release/14884843-Niilas-Holmberg-Hild%C3%A1-L%C3%A4nsman-Ima-Hutkosat | Nommâ = Niilas Holmberg* & Hildá Länsman* – Ima Hutkosat | Almostittem = Discogs | Čujottum = 2025-02-05 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.dat.net/product/ima-hutkosat/|nommâ=Ima Hutkosat|almostittem=DAT|čujottum=2025-10-04|kielâ={{se}} já {{nb}}}}</ref> * [[2014]] – ''[[Assimilašuvdna blues]]'' (oovtâst [[Roope Mäenpää]]in) * [[2014]] – ''[[Live at Riddu Riđđu]]'' * [[2016]] – ''[[Ylva (Ylva album)|Ylva]]'' * [[2021]] – ''[[Guorga (Guorga album)|Guorga]]''<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.dat.net/product/guorga/|nommâ=Guorga|almostittem=DAT|čujottum=2025-10-04|kielâ={{se}}, {{nb}} já {{en}}}}</ref> * [[2024]] – ''[[Luođik]]''<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.dat.net/product/luodik-lp-jalvvi-niillas/|nommâ=Luođik CD / Jalvvi Niillas (Holmberg)|almostittem=DAT|čujottum=2025-10-04|kielâ={{se}} já {{nb}}}}</ref> === Kirjeh === * [[Ive 2009 sämikielâliih kirjeh|2009]] – ''Dego livččen oaidnán iežan''<ref name="dat-iežan">{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.virtualafierbmi.fi/tulilla-inarinsaame/pages/page04.html|nommâ=2000-lovvoost sämikirjálâšvuotâ šadda maaŋgâpiälásâžžân já stáđásmuvá |almostittem=Tulilla — dollagáttis: viermičáitáldâh sämmilii kirjálâšvuođâ iheluuvij ääigi |čujottum=2024-01-21}}</ref> * [[Ive 2013 sämikielâliih kirjeh|2013]] – ''amas amas amasmuvvat''<ref name="dat-amas">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.dat.net/product/amas-amas-amasmuvvat-niillas-holmberg/|nommâ=amas amas amasmuvvat / Niillas Holmberg|almostittem=DAT|čujottum=2024-01-21|kielâ={{nb}}, {{se}} já {{en}}}}</ref> * [[2015]] – ''Jos itseni pelastan itseltäni'' * [[2016]] – ''The Way Back'' * [[Ive 2016 sämikielâliih kirjeh|2016]] – ''Oaidnaleapmái, Čáhcesiellu''<ref name="dat-oaidnaleapmái">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.dat.net/product/oaidnaleapmai-cahcesiellu/|nommâ=Oaidnaleapmái, Čáhcesiellu / Niillas Holmberg|almostittem=DAT|čujottum=2024-01-20|kielâ={{nb}}, {{se}} já {{en}}}}</ref> * [[Ive 2018 sämikielâliih kirjeh|2018]] – ''Juolgevuođđu'' * [[Ive 2021 sämikielâliih kirjeh|2021]] – ''Halla Helle'' * [[Ive 2023 sämikielâliih kirjeh|2023]] – ''Siiddaid Sápmi''<ref name="kvp-2025">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/fi/news/tassa-ovat-pohjoismaiden-neuvoston-kirjallisuuspalkinnon-ehdokkaat-2025 |Nommâ=Tässä ovat Pohjoismaiden neuvoston kirjallisuuspalkinnon ehdokkaat 2025 | Almostittee = [[Tave-enâmij rääđi]] | Äigimuddo = 2025-02-27| Čujottum = 2025-03-02 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[Ive 2024 sämikielâliih kirjeh|2024]] – ''Goatnelle''<ref name="kvp-2025"/> * [[2025]] – ''Naarattu''<ref name="yle-74-20011940">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-279932|nommâ=Niillas Holmberg háliida suomagielat diktagirjjiin olahit viidábut lohkkiid|tahhee=Aikio, Piibe|äigimuddo=2025-10-03|čujottum=2025-10-04|kielâ={{se}}}}</ref> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah|käldeeh <ref name="rd-sessions">[https://riddu.no/se/nyheter/riddu-sessions Riddu sessions]. Riddu Riđđu. Čujottum 10.3.2021 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="ávvir-mortensson">Gaup, Anne Gro. [https://www.avvir.no/riddu-riddu-attii-munnje-vejolasvuoda/ – Riddu Riđđu attii munnje vejolašvuođa]. Ávvir 4.2.2016. Čujottum 9.3.2021 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="yle-10800225">Satokangas, Gabriela. [https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/guhkes_ja_girjas_matki__niillas_holmberg_ja_roope_maenpaa_maimus_konsearta_lavvardaga/10800225 "Guhkes ja girjás mátki" – Niillas Holmberg ja Roope Mäenpää maŋimuš konsearta lávvardaga]. Yle Säämi. 24.5.2019. Čujottum 20.2.2021 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="tuupa-nhrm">[http://www.tuuparecords.fi/niillasroope Niillas Holmberg & Roope Mäenpää]. Tuupa Records Oy. Čujottum 20.2.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> <ref name="tuupa-artistit">[https://www.tuuparecords.fi/artistit Artistit] Tuupa Records Oy. Čujottum 20.2.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> <ref name="skammâkoveh-2013">[https://www.skabmagovat.fi/skabma_vanhat/skabma_2013/ohjelmakuv_sa.htm Skábmagovat 2013 Prográmma]. Skammâkoveh. 2013. Čujottum 20.2.2021 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="fosse-2015">[https://www.norden.org/fi/news/jon-fosse-sai-pohjoismaiden-neuvoston-kirjallisuuspalkinnon-trilogiastaan-andvake-olavs Jon Fosse sai Pohjoismaiden neuvoston kirjallisuuspalkinnon trilogiastaan "Andvake. Olavs draumar. Kveldsvævd"]. Norden. 27.10.15. Čujottum 30.12.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> <ref name="norden-2015">[https://www.norden.org/fi/nominee/niillas-holmberg-amas-amas-amasmuvvat Niillas Holmberg: amas amas amasmuvvat]. Norden. Čujottum 29.12.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> <ref name="yle-7598916">Aikio, Áile. [https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/niillas_holmbergii_samirai_girjjalasvuoabalkkasupmi/7598916 Niillas Holmbergii Sámiráđi girjjálašvuođabálkkašupmi] Yle Säämi. 4.11.2014. Čujottum 27.12.2020 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="nrk-12025475">[https://www.nrk.no/sapmi/samera_i-girjjala_vuo_abalkka_upmi-1.12025475 Sámiráđi girjjálašvuođabálkašupmi]. NRK Sápmi. 4.11.2014. Čujottum 27.12.2020 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="lehtola">Lehtola, Jorma. 2007. ''Laulujen Lappi: tarinoita haavemaasta''. Kustannus-Puntsi: Jyväskylä. s. 352. Čujottum 11.1.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> <ref name="psa-2010">[http://beaivvas.no/wp-content/uploads/program-allaq_lavoppl.pdf Allaq]. Piäiváš Säämi Aalmugteatter. 2010. Čujottum 30.12.2020 <small>(orjâlâš- já tárukielân)</small></ref> <ref name="kaleva">Kilponen, Anna. [https://www.kaleva.fi/saame-rapilla-vaaryytta-pain/2115411 Saame-rapilla vääryyttä päin]. Kaleva. 14.5.2005. Čujottum 30.12.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref>. <ref name="yle-7903764">Aikio, Anne. [https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/ahcci_ja_bardni_gilvaleaba_davviriikkalas_girjjalasvuoabalkkasumiin/7903764 Áhčči já bárdni gilvaleaba Davviriikkalaš girjjálašvuođabálkkašumiin] Yle Säämi. 1.4.2015. Čujottum 30.12.2020 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="snl">Skåden, Sigbjørn já Fredriksen, Lill Tove. [http://snl.no/Niillas_Holmberg Niillas Holmberg] Store norske leksikon. 12.11.2020. Čujottum 29.12.2020 <small>(tárukielân)</small></ref> <ref name="norden-2020">[https://www.norden.org/fi/pohjoismaiden-neuvoston-palkinnon-ehdokkaat/niillas-holmberg Niillas Holmberg]. Norden. Čujottum 29.12.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> <ref name="norden-2015-vn">[https://www.norden.org/fi/news/pohjoismaiden-neuvoston-lasten-ja-nuortenkirjallisuuspalkinnon-ehdokkaat-2015 Pohjoismaiden neuvoston lasten- ja nuortenkirjallisuuspalkinnon ehdokkaat 2015]. Norden. Čujottum 29.12.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> <ref name="yle-9285806">Alajärvi, Martta. [https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/niillas_holmberg_lea_jagi_sapmelas_2016/9285806 Niillas Holmberg lea Jagi sápmelaš 2016] Yle Säämi. 12.11.2016. Čujottum 27.12.2020 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> }} {{DEFAULTSORT:Holmberg, Niillas}} [[Luokka:Niillas Holmberg|*]] pqi02ku7fmi9it8qysbz21p2ekacgvj 0 5081 156594 151044 2026-06-24T12:53:09Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156594 wikitext text/x-wiki '''Ijâttes ijjâ''' ({{k-se|Ijahis Idja}} já {{k-sms|Iinnteʹmes inn}}) lii algâaalmugij muusikfestivaal já Suomâ sämikuávlu áinoo sämimuusikfestivaal. Ive 2004 vuáđudum festivaal uárnejuvvoo tääl [[Aanaar markkân]]ist jyehi ive porgemáánu pelimuddoost. [[Koronaviruspandemia]] tiet Ijâttes ijjâ ij uárnejum ive 2020 pääihi alne, pic tot lâi máhđulâš čuávvuđ om. pääihist neetist njuolgâvuolgâttâssân.<ref name="sd-ii-2020"/> Festivaal uárnejeh Ijâttes ijjâ -festivaal, [[Sämitigge (Suomâ)|Suomâ Sämitige]] [[Säämi muusikkuávdáš]], [[Säämi máttááttâskuávdáš]] já [[Aanaar Sämiservi]].<ref name="sd-ii-2020"/> == Festivaal historjá == === Iivij 2004–2006 === Algâiivij tábáhtus uárnejui vyesimáánust, ige porgemáánust. Vuossâmuš Ijâttes ijjâ‎ uárnejui Aanaar markkân kuávdáást, puáris kirjerááju šiljoost. Tábáhtusâst lijjii muáddi láávu já smavvâ lävdi. Sämiartistin lijjii [[Satu Aikio]], [[Ulla Pirttijärvi]], [[Amoc]], [[Ante Mikkal Gaup]] já Aanaar škoovlâ uáppeeh. Uáiviartist lâi [[Wimme]], kote juoigâi kirjerááju káátu alne. Sämiartistij lasseen festivaalân puávdejuvvojii jyehi ive meid eres algâaalmugij artisteh. Ive 2004 algâaalmugkyesih pottii [[Ruoššâ|Ruošâ]] [[Jakutia]]st. Taan vuossâmuu ive pottii suulân čyeti festivaalkyessid. Čuávuváá ive festivaal uárnejui [[Aanaar kuálástemhaammân|Aanaar kuálástemhamânist]]. Talle artistin lijjii eereeb iärásij [[Niko Valkeapää]] já [[Vilddas]]. Kuálástemhaammân kuittâg hilgui ive 2006 festivaal maŋa. Tábáhtus meid sirdui vyesimáánust porgemáánu pelimuudon, tastko vyesimáánust Anarist lii vala meendu koolmâs já arvaa. Vâik festivaal lâi aalgâst uáli ucce, jo ive 2005 uáivikonsert lasseen lijjii meid nuorâikonsert já muusikseminaar. Nuorâikonsert tiet päärnih já nuorah pessii uásálistiđ tábáhtusân já nuorâi muusikjuávhuh finnejii máhđulâšvuođâ čuojâttiđ jieijâs muusik jyehiahasáid ulmuid. === Iivij 2007–2011 === Iivij 2007–2011 Ijâttes ijjâ‎ uárnejui Säämi máttááttâskuávdáá šiljoost, já taat saje onnui tassaažân ko Sajos poođij. Eidusâš konserteh tuállojii máttááttâskuávdáást, mut eres festivaalpalvâlusah tegu Ijâttes iijâ‎ markkâneh lijjii olgon láávuin já telttain. Ijâttes iijâ‎ markkânijn lijjii vyebdimnáál ärbivuáváliih sämityejeh. Iivij 2007–2011 festivaal meid stuárui maaŋgânáál. Tast šoodâi ubâ sämikuávlu festivaal, ko artisteh puávdejuvvojii jyehi ive meid ránnjáriijkâin. Ovdâmerkkân ive 2009 uáivikonsertist soittii rock-juávkku [[Mollet]] Ruotâ peln já ive 2010 uáivikonsertist muusikjuávkku [[Adjágas]] Taažâ peln.<ref name="yle-6623821"/> Ive 2011 uáiviartisteh lijjii [[SlinCraze]], [[SomBy]], Wimme já [[Niillas Holmberg & Roope Mäenpää]], kiäh almostitijn jieijâs vuossâmuu cd-skiäru lávurdâheehid uáivikonsertist. === Iivij 2012–2013 === Ive 2012 Ijâttes ijjâ ‎-festivaal sirdâšui siämmáá ive valmâštum [[Sajos|Säämi kulttuurkuávdáš Saijoos]] šiiljon. Uáiviartistin talle lijjii [[Sofia Jannok]] Ruotâ peln, [[Nanook]]-juávkku [[Ruánááeennâm|Ruánááenâmist]] já ráppájeijee [[Ailu Valle]].<ref name="yle-6628047"/> Algâaalmugkyesih pottii Komi täsivääldist.<ref name="yle-6628047"/> Uđđâ äšši ton ive festivaalist lâi Ijâttes ijjâ‎&nbsp;-teemaklubi, mii uárnejui [[Hooteel Kollehovi]]st.<ref name="yle-6628047"/><ref name="yle-6628358"/> Ton ive teeman lâi ''Säämi goes Retro'', mii oinui mááccuhstiijlâin. Tot lâi meid vuossâmuš ihe, ko festivaal puovtij čuávvuđ neetist.<ref name="yle-6628358"/> Vuolgâttâs uárnejii Säämi máttááttâskuávdáá mediauáppeeh já [[Yle Säämi|Yle Säämi toimâttâs]]. Ive 2012 festivaal cuovkkij oppeet kyessiulâttâs, ko paijeel 2 000 olmožid kuállejii pääihi alne festivaalist oholoopâ ääigi.<ref name="yle-6628358"/> === Ive 2025 === Ive 2025 festivaal aalgij tuorâstâheehid [[Ellinor]] konsertáin [[Wilderness Hotel Juutua]]st. Jieš festivaalpeeivih lijjii vástuppeivi já lávvárdâh adai porgemáánu 15.–16. peeivi.<ref name="aavis08182025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/08/18/21-ijattes-ijja-%e2%80%91festivaal-uarnejui-anarist-porgemaanu-15-16-peeivi/|nommâ=21. Ijâttes ijjâ ‑festivaal uárnejui Anarist porgemáánu 15.–16. peeivi|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2025-08-18|čujottum=2025-08-18}}</ref> Vástuppeeivi ohjelmist lijjii ''Kaʹrjjlest saaʹmi jânnmid'' ‑konsert ({{k-smn|Kärjilist nuorttâlij enâmáid}}). Taat haahâ lâi [[Anna Lumikivi]], [[Erkki Lumisalmi]], [[Amanda Kauranne]] já [[Emmi Kuittinen|Emmi Kuittisii]] mätki kulttuuráárbán já jieijâs madduid. Ive 2020 álgám haahâ tuuđhâi nuorttâlij já kärjillij ohtsii äärbi já sierânâsjiešvuovijd. Haavâ puáđusin almostui ive 2024 skammâmáánust skiärru, mii ovtâstit uđđâ já ärbivuáválii, nuorttâlii já kärjillii aalmugmuusik. ''Karjalasta kolttien maille'' ‑skiärru lâi meid Emma Gaalast Vuoden etno 2024 ‑iävtukkâssân. Juávhu ohjelmân kullii vuáttumlavluuh, leuʹdd, tánssámlavluuh, čiärrumlavluuh sehe puáris oskomušah muusik häämist [[nuorttâlâškielâ]]n, [[kärjilkielâ]]n já [[suomâkielâ]]n. Vookaalärbivyevih lijjii kuávdáást, mutâ ohjelmân kullii meid maaŋgâmuđusiih akustliih čuojânâsah.<ref name="aavis08182025"/> Vástuppeeivi ohjelmist lijjii meiddei [[Áššu (muusikjuávkku)|Áššu-trio]], [[Yungmiqu]] ađai Mihkku Laiti já [[Ella Marie]], kote vuoitij Taažâ Stjernekamp-ohjelm ive 2018.<ref name="aavis08182025"/> Lávvárduv ohjelmist kuávdáš äššin lâi ärbivuáválâš sämimuusik. Tom oovdânpuovttijn vistig jyeigeeh [[Anna Näkkäläjärvi-Länsman]] já [[Petra-Biret Magga-Vars]]. Sunnuu maŋa vuárust lâi nuuvt kočodum Talent Stage uđđâ sämiartistáid. Ärbivuáválii sämimuusik ovdâsteijeeh lijjii [[Anna Morottaja]], [[Beaska Niillas]] já [[Sárá Nilut]]. Lávvárduv ohjelmist lijjii meiddei [[Ante Aikio]], [[Kajsa Balto]] sehe duo [[Hildá Länsman]] já [[Tuomas Norvio]]. Eehid majemuš artist lâi [[SlinCraze]]. Suu skipárin läävdi oolâ pajanáin [[Ailu Valle]] já anarâš [[Amoc]].<ref name="aavis08182025"/> ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah|käldeeh <ref name="sd-ii-2020">[https://www.samediggi.fi/2020/06/25/ijattes-ijja-konsert-njuolga-vuolgattassan-porgemaanust/?lang=an Ijâttes ijjâ -konsert njuolgâ vuolgâttâssân porgemáánust]. Sämitigge. 25.6.2020. Čujottum 13.1.2021</ref> <ref name="yle-6628358">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/ijahis_idja_geasuhii_2_200_olbmo/6628358 Ijahis idja geasuhii 2 200 olbmo]. Yle Säämi. 20.8.2012. Čujottum 14.1.2021 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="yle-6628047">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/sofia_jannok_ja_nanook_ijahis_idjii_anarii/6628047 Sofia Jannok ja Nanook Ijahis idjii Anárii]. Yle Säämi. 15.6.2012. Čujottum 14.1.2021 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> <ref name="yle-6623821">[https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/adjagas_dan_jagas_ijahis_ija_stuoramus_nasti/6623821 Adjágas dán jagáš Ijahis Ija stuorámus násti]. Yle Säämi. 17.6.2010. Čujottum 15.1.2021 <small>(orjâlâškielân)</small></ref> }} [[Luokka:Aanaar tábáhtusah]] [[Luokka:Kesitábáhtusah]] [[Luokka:Muusikfestivaaleh]] [[Luokka:Porgemáánu tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] [[Luokka:Sämimuusik]] hipjp29hekkigz1zwv5qoypulffdsqh 14 5331 156581 130582 2026-06-24T12:42:54Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah kieldâ mield]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156581 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aanaar|Tábáhtusah]] [[Luokka:Suomâ tábáhtusah kieldâ mield]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] fhwq7utji42vjevu5bvmqt7nbl5w10q 156583 156581 2026-06-24T12:43:36Z Yupik 23 156583 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aanaar|Tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] [[Luokka:Suomâ tábáhtusah kieldâ mield]] nt063204sipxybuo90ay0ovtf2dc5vg 14 5354 156612 156409 2026-06-24T13:09:15Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá fáádá mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156612 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Soottâm|Historjá]] [[Luokka:Suátitiettuuh|Historjá]] 035l3h4mfyrgrudsi7w58lfwbt1lhha 14 6923 156590 154494 2026-06-24T12:52:39Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156590 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Algâaalmugij muusik]] [[Luokka:Kaivuonâ tábáhtusah]] [[Luokka:Kesitábáhtusah]] [[Luokka:Muusikfestivaaleh]] [[Luokka:Porgemáánu tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] [[Luokka:Sämimuusik]] 76ixl2zvdpcveji3cxxhh8g57zjhxde 14 6924 156596 103833 2026-06-24T12:53:29Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah kieldâ mield]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156596 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Kaivuonâ|Tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] [[Luokka:Taažâ tábáhtusah kieldâ mield]] pl8qqpi8qioltciuouqukq4ramd9pjq 0 7267 156601 156423 2026-06-24T13:01:30Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämmiliih]]; Lasettij [[Luokka:Sämmilij historjá]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156601 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Evakoita Sodankylässä.jpg|thumb|350px|Evakkomätki máádás - [[Suáđigil]]ist čohčuv [[1944]]]] '''Sämmilij evakko''' lii sämmilij sirdem máádás [[Laapi suáti|Laapi suáđi]] ääigi. [[Suomâ]] [[jotkâsuáti]] [[Sovjetlitto]]in nuuvâi čohčâmáánu aalgâst [[1944]]. Tastmaŋa Suomâ algâttij suáđi [[Saksa]] suátivievâ vuástá.<ref name="veli-pekkalehtola.fi">[https://www.veli-pekkalehtola.fi/saamelainen+evakko/ www.veli-pekkalehtola.fi] Čujottum 16.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> Saksaliih sirdâšuvvii kuuloold tavas já Tave-[[Taažâ]]n. [[Laapi eennâmkodde|Laapi eennâmkode]] puoh ässeeh evakuistojii suáđi vyelni meddâl. Tastko suátitoimâkuávlu maadârääji lâi [[Oulujoki]]-[[Oulujärvi]]-[[Sotkamo]]-linjáást, te tavemus torvolâš saje lâi [[Koskâ-Pohjanmaa eennâmkodde|Koskâ-Pohjanmaa]] suulân 700 km Säämist máádás. [[Iänudâh|Iänuduv]] sämmiliih evakuistojii Tave-[[Ruotâ]]n. Távjá omâduv já käärji puohtii väldiđ mottoom verd fáárun, mut [[Piäccám]], [[Aanaar]] já [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâ]] ässei omâdâh paasij tuáhá, já sii käärji njuovvii teikâ vuobdii saksaláid. Evakuistem piištij masa kyehti oho, já tot luhostui uáli pyereest. Suulân kyevti tuhháát sämmiliist tuše muáddi love almaa paccii Sáámán hoittáđ poccuid. Saksaliih tuššâdii Suomâ já Taažâ Laapi masa ollásávt – eromâšávt maađijij alda leijee kuávluid. Suomâ Laapist tuššâdem lâi mađe stuárráb, tađe taveláá pottii. Sämmiliih evakuistojii Koskâ-Pohjanmaan neelji kieldân: Aanaar ässeeh [[Ylivieska]]n, Ucjuuvâ ässeeh [[Alavieska]]n, nuorttâsämmiliih [[Kalajoki]]n já [[Sompio]] uccâ viehâdâh [[Himanka]]n. Evakuistum sämmiliih assii aalgâst škoovlâin já eres almolijn soojijn, mut čohčuv sij pessii ovtâskâs tááloid. Sämmilij evakko tovâttij čuolmâid. Sist iä lamaš fáárust tävireh iäge purrâmušah. Maaŋgah sämmiliih iä máttám [[suomâkielâ]] pyereest. Ton lasseen syemmilijn lijjii ennuv munekááduh sämmilij já sii kulttuur háárán. Ko tälvi poođij, te šoddii ennuv čuolmah, moh lahtojii asâmân, pihtâsáid já purrâmušân. Aassâmsajeh lijjii uceh já áttáseh, pihtâseh lijjii pááccám Sáámán, já purrâmuš lâi vääniht. Korrâ puolâštälvi toovâi tile vala vaigâdubbon. Evakuistum sämmilij juávhust jämimeh lijjii čuuvtij eenâb ko páihálij syemmilij juávhust. Eromâšávt päärnih jamâdii täälvi ääigi maaŋgâlágánáid tavdáid. Čuolmâin huolâhánnáá sämmiliih vuáháduvvii tilán kuáhtulávt. Eromâšávt nuorâ sämmiliih mákkojii Koskâ-Pohjanmaast. Sij uápásmuvvii siämmááahasáid nuoráid já ellii tánssámsoojijn.<ref name="veli-pekkalehtola.fi"/> Evakuistum viehâduv maaccâtškuottii kiđđuv já keessiv [[1945]], já uáli maaŋgâs sist maccii tállán. Ucjuuvâ kieldâ lâi šeštum saksalij tuššâdmist pyereest, já ton 900 sämmilii ässest suulân peeli maccii kiđđuv já nubbe peeli keessiv. Ollásávt tuššâdum Aanaar kieldâ ässein vuod tuše váhá paijeel peeli maacâi keesi ääigi. Uđđâ eellim algâttem tuššâdum Säämist lâi vaigâd. Aanaar já Iänuduv kieldâin masa puoh rakânâsah já huksiittâsah lijjii tuššâdum.<ref name="veli-pekkalehtola.fi"/> Kuálásteijeid ohtâ stuárráámuin čuolmâin lâi tot, et saksaliih lijjii tuššâdâm masa puoh kárbáid. Puásuiomâsteijeid vuod čielgâi, et puásuikäärji meeri lâi kiäppánâm čuuvtij Laapi suáđi ääigi já paijeel 50 % puoh poccuin lijjii jáámmám teikâ mudoi lappum. Vaigâdumos tile lâi Piäccám nuorttâsämmilijn, ko sii aassâmkuávlu lâi pááccám [[Ruoššâ|Ruošâ]] pel. Soođij nuuhâm maŋa Suomâ ferttij luovâttiđ Piäccám Sovjetliiton, iäge nuorttâliih puáhtám maccâđ ärbivuáváláid aassâmsojijdis.<ref>[https://web.archive.org/web/20210416210210/https://www.aanaar.lundui.fi/njellim/historja www.aanaar.lundui.fi] Čujottum 16.4.2021</ref> Syennjilsiijdâ nuorttâliih asâttuvvojii [[Čevetjävri|Čevetjäävri]] kuávlun, Piäccám nuorttâliih Čaarmâjäävri-[[Njellim]] kuávlun já [[Paččvei]] nuorttâliih [[Kiđđâjävri]]-[[Mustola]] kuávlun. Njellimân värrejii ohtsis 35 nuorttâlâšperrud. Evakkoäigi opâttij sämmiláid ennuv uđđâ aašijd syemmilij eellim- já pargovuovijn já muutij pisovávt sämmilij kulttuur. ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Laapi suáti]] [[Luokka:Nubbe maailmsuáti]] [[Luokka:Sämmilij historjá]] crqqundfw01qbw5w482d2z7j6g3cwd0 0 7329 156600 147283 2026-06-24T12:55:40Z Yupik 23 [[Säämi]] 156600 wikitext text/x-wiki '''Tave-enâmij rääđi muusikpalhâšume''' ({{k-fi|Pohjoismaiden neuvoston musiikkipalkinto}}, {{k-se|Davviriikkaid ráđi musihkkabálkkašupmi}}, {{k-no|Nordisk råds musikkpris}}, {{k-is|Tónlistarverðlaun Norðurlandaráðs}}, {{k-sv|Nordiska rådets musikpris}}, {{k-fo|Tónleikavirðisløn norðurlandaráðsins}} já {{k-da|Nordisk Råds Musikpris}}) lii ohtâ viiđâ palhâšuumeest.<ref name="nordentiätu">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/fi/information/tietoa-pohjoismaiden-neuvoston-palkinnoista |Nommâ=Tietoa Pohjoismaiden neuvoston palkinnoista | Almostittee = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 2020-12-30 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> Taat palhâšume vuáđudui ive 1965.<ref name="nordentiätu"/> Aalgâst tot juohhui tuše jyehi nube ive, mut ive 1990 rääjist [[Tave-enâmij rääđi]] lii mieđettâm tom jyehi ive tienuuvt, ete parâlâš iivij palhâšume juáhhoo šuoŋârähtee pargoost já parâttem iivij tave-eennâmlâš musikkárân teikkâ muusikjuávkun.<ref name="säännöt">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/fi/information/pohjoismaiden-neuvoston-musiikkipalkinnon-saannot |Nommâ=Pohjoismaiden neuvoston musiikkipalkinnon säännöt | Almostittee = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 2021-04-22 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> Palhâšume stuárudâh lii 350&nbsp;000 [[Tanska ruvnâ]]d ađai suulân 47&nbsp;000 eurod.<ref name="nordentiätu"/> == Vyeitteeh == {| align="center" class="wikitable sortable" |- ! Ihe ! Vyeittee(h) ! Staatâ teikkâ eennâm |- | [[1965]] || [[Karl-Birger Blomdahl]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[1968]] || [[Joonas Kokkonen]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[1970]] || [[Lars Johan Werle]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[1972]] || [[Arne Nordheim]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[1974]] || [[Per Nørgård]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[1976]] || [[Atli Heimir Sveinsson]] || {{Lippu|Island}} |- | [[1978]] || [[Aulis Sallinen]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[1980]] || [[Pelle Gudmundsen-Holmgreen]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[1982]] || [[Åke Hermansson]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[1984]] || [[Sven-David Sandström]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[1986]] || [[Hafliði Hallgrímsson]] || {{Lippu|Island}} |- | [[1988]] || [[Magnus Lindberg]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[1990]] || [[Olav Anton Thommessen]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[1991]] || [[Niels-Henning Ørsted Pedersen]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[1992]] || [[Anders Eliasson]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[1993]] || [[Keski-Pohjanmaan Kamariorkesteri]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[1994]] || [[Erik Bergman]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[1995]] || [[Eric Ericson]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[1996]] || [[Bent Sørensen]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[1997]] || [[Björk Guðmundsdóttir]] || {{Lippu|Island}} |- | [[1998]] || [[Rolf Wallin]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[1999]] || [[Leif Segerstam]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[2000]] || [[Kaija Saariaho]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[2001]] || [[Palle Mikkelborg]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[2002]] || [[Sunleif Rasmussen]] || {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | [[2003]] || [[Mari Boine]] || [[Tiätuvuárkká:Sami flag.svg|24x22px|border]] [[Säämi]] |- | [[2004]] || [[Haukur Tómasson]] || {{Lippu|Island}} |- | [[2005]] || [[Cikada]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[2006]] || [[Natasha Barrett]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[2007]] || [[Eric Ericsons Kammarkör]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[2008]] || [[Peter Bruun]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[2009]] || [[Kari Kriikku]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[2010]] || [[Lasse Thoresen]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[2011]] || [[Mats Gustafsson]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[2012]] || [[Anna Þorvaldsdóttir]] || {{Lippu|Island}} |- | [[2013]] || [[Pekka Kuusisto]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[2014]] || [[Simon Steen-Andersen]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[2015]] || [[Svante Henryson]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[2016]] || [[Hans Abrahamsen]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[2017]] || [[Susanna Mälkki]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[2018]] || [[Nils Henrik Asheim]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[2019]] || [[Gyða Valtýsdóttir]] || {{Lippu|Island}} |- | [[2020]] || [[Sampo Haapamäki]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Ive 2021 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|2021]] || [[Eivør Pálsdóttir]]<ref name="eivør">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/eivor-palsdottir-fikk-nordisk-rads-musikkpris-2021 |Nommâ= Eivør Pálsdóttir fikk Nordisk råds musikkpris 2021 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Äigimuddo = 2.11.2021 | Čujottum = 11.11.2021 | Kielâ = {{no}}}}</ref> || {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | [[Ive 2022 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|2022]] || [[Karin Rehnqvist]]<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/karin-rehnqvist-vinner-nordisk-rads-musikkpris-2022 |Nommâ= Karin Rehnqvist vinner Nordisk råds musikkpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Ive 2023 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|2023]] || [[Maija Kauhanen]]<ref name="nrp-2023">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/her-er-vinnerne-av-nordisk-rads-priser-2023 |Nommâ=Her er vinnerne av Nordisk råds priser 2023 | Almostittee = [[Tave-enâmij rääđi]] | Äigimuddo=31.10.2023 | Čujottum = 2.11.2023 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Ive 2024 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|2024]] || [[Rune Glerup]]<ref name="2024-vyeitteeh">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/na-kjenner-vi-vinnerne-av-nordisk-rads-priser-2024-gratulerer | Nommâ = Nå kjenner vi vinnerne av Nordisk råds priser 2024 gratulerer! | Almostittee = [[Tave-enâmij rääđi]] | Äigimuddo = 2024-10-22 | Čujottum = 2024-10-27 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Ive 2025 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|2025]] | [[Vikingur Ólafsson]]<ref name="2025-vyeitteeh">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/her-er-vinnerne-av-nordisk-rads-priser-2025 | Nommâ = Her er vinnerne av Nordisk råds priser 2025! | Almostittee = [[Tave-enâmij rääđi]] | Äigimuddo = 2025-10-21 | Čujottum = 2025-10-22 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> | {{Lippu|Island}} |} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Tave-enâmij rääđi palhâšumeh}} [[Luokka:Tave-enâmij rääđi muusikpalhâšume|*]] 6yjm1lqrsvaiau3y6dm1qs8cd130j0i 14 7514 156603 137630 2026-06-24T13:05:41Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá eennâmuási mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156603 wikitext text/x-wiki Taan luokkaast lii Aasia historjá. {{Commonscat}} [[Luokka:Aasia|Historjá]] [[Luokka:Historjá eennâmuási mield|*]] 12rfu0vwx8ccj305l7pfewj620j62h8 14 7515 156604 37352 2026-06-24T13:05:44Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá eennâmuási mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156604 wikitext text/x-wiki Taan luokkaast lii Afrik historjá. [[Luokka:Afrik|Historjá]] [[Luokka:Historjá eennâmuási mield|*]] o19hf1v68q2knjpdwa73fi31kbw4r9n 14 7516 156606 37353 2026-06-24T13:05:50Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá eennâmuási mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156606 wikitext text/x-wiki Taan luokkaast lii Oseania historjá. [[Luokka:Oseania|Historjá]] [[Luokka:Historjá eennâmuási mield|*]] r0ijs0sqb27sjs7pesph0y5bdqyxbzi 14 7517 156605 140778 2026-06-24T13:05:48Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá eennâmuási mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156605 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} Taan luokkaast lii Amerik historjá. [[Luokka:Amerik|Historjá]] [[Luokka:Historjá eennâmuási mield|*]] gu9xagllljlvnyahfo938vrrvxyc996 14 7551 156592 141087 2026-06-24T12:52:54Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156592 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Cuáŋuimáánu tábáhtusah]] [[Luokka:Euroopliih lávlumkištoh|*]] [[Luokka:Njuhčâmáánu tábáhtusah]] [[Luokka:Pessijááh]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] [[Luokka:Sämimuusik]] fe3hkkbndlowrehcizwpgxsp4oze1w4 14 7558 156609 137617 2026-06-24T13:07:16Z Yupik 23 ±[[Luokka:Historjá]]→[[Luokka:Historjá fáádá mield]]; ±[[Luokka:Muusik]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156609 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Muusik|* historjá]] aviry3bhvo877dl3zjt72c4gpa54wfw 14 7745 156610 38040 2026-06-24T13:08:54Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Historjá]]; Lasettij [[Luokka:Historjá fáádá mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156610 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Valastâllâm|* historjá]] d3uwhh165365uwel8dodvholvfgykmz 14 7796 156587 155524 2026-06-24T12:50:56Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Eennâmtiätu eennâmuási mield]]; Lasettij [[Luokka:Eennâmtieđâ eennâmuási mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156587 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Eennâmtieđâ eennâmuási mield]] [[Luokka:Euroop|Eennâmtieđâ]] 9owbvkpwsc50o50c2urt0h33qexjbwz 0 8022 156595 153572 2026-06-24T12:53:15Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156595 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Henrik Olsen går i Sápmi Pride parade (Foto Jan Roger Østby (Foto Jan Roger Østby) (18279268731).jpg|thumb|Taažâ peln sämitiggeaairâs [[Henrik Olsen]] já eres uásálisteeh ive 2015 Säämi Pride -paratist]] [[Tiätuvuárkká:Maxida Märak, in concert.jpg|thumb|[[Maxida Märak]] konsert Säämi Pridest ive 2015]] '''Säämi Pride''' ({{k-se|Sápmi Pride}}, {{k-sma|Saepmie Pride}}) lii sämmilij [[pridefestivaal]], mii uárnejuvvoo jyehi ive kostnii Säämist ive 2014 rääjist. Festivaal ääigi uárnejuvvojeh el. konserteh, klubi, luvâlduvah, [[pridepaaraat]] já pargopáájáh.<ref name="yle-7458625">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/mailmmi_vuosttas_eamialbmogiid_pride-festivala_ordnejuvvo_gironis/7458625 | Nommâ = Máilmmi vuosttas eamiálbmogiid Pride-festivála ordnejuvvo Gironis | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2014-09-08 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="yle-7527587">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/sapmi_pride_alga_gironis_duorastaga_-_laiti_doalla_bargobaji_aktivismmas/7527587 | Nommâ = Sápmi Pride álgá Gironis duorastaga - Laiti doallá bargobáji aktivismmas | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2014-10-14 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Säämi Pride tárguttâssân lii pajediđ oovdân [[seksuaalucceeblovoh|seksuaal-]] já [[suhâpeliucceeblovoh|suhâpeliucceeblovoi]] vuoigâdvuođâid, [[oovtâviärdásâšvuotâ|oovtâviärdásâšvuođâ]] já kulttuur.<ref name="yle-10972740">{{Nettikäldee | Tahhee = Länsman, Kaija | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/oanehaccat_sapmi_pride_-ohcejogas_boahtte_jagi_ii_satta_baggonjuovvan_poastajienasteamis_vattisvuoat_ja_maebargga_huksenarbevierrobeaivi_ceavetjavrris/10972740 | Nommâ = Oanehaččat: Sápmi Pride -Ohcejogas boahtte jagi, ii šatta bággonjuovvan, poastajienasteamis váttisvuođat ja maŋŋebárgga huksenárbevierrobeaivi Čeavetjávrris | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2019-09-16 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ton lasseen festivaal ráhtá fyysilii saje, kost arvetävgisämmiliih pyehtih uápásmuđ eres arvetävgisämmiláid já siämmást sehe leđe sämmiliih já kuullâđ seksuaal- já suhâpeliucceeblohon. == Historjá == Vuossâmuš festivaal uárnejui [[roovvâdmáánu 16.]]&ndash;[[roovvâdmáánu 19.|19.]] peeivi 2014 [[Kiärun]]ist.<ref name="yle-7458625"/> Tom ornij Ruotâ peln sämmilâš nuorâiservi [[Sáminuorra]]. Festivaal nube peeivi vuáđudui [[Queer Sámit]] -servi já [[Jenni Laiti]] muštâlij Gállok-mielâčáittusij taiđust.<ref name="yle-7527587"/><ref name="qx-27531">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.qx.se/samhalle/pride/27531/sofia-jannok-kommer-till-forsta-sapmi-pride/ | Nommâ = Sofia Jannok kommer till första Sápmi Pride | Almostittem = QX.se | Äigimuddo = 2014-10-14 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> Festivaal prideparatân uásálistii 300 olmožid. Lávurduv lijjii prideparaat, [[Sofia Jannok]] konsert já klubi.<ref name="yle-7527587"/><ref name="qx-27531"/> Pasepeeivi lijjii el. arvetävgimeesuh.<ref name="yle-7527587"/> Čuávuváá ive Säämi Pride lâi [[vyesimáánu 29.]]&ndash;[[vyesimáánu 31.|31.]] peeivi [[Kárášjuuhâ|Kárášjuuvâst]].<ref name="yle-8015456">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/mailmmi_nubbi_sapmi_pride_ordnejuvvo_vahkuloahpa_karasjogas__mielde_earret_eara_erland_elias_ja_maxida_marak/8015456 | Nommâ = Máilmmi nubbi Sápmi Pride ordnejuvvo vahkuloahpa Kárášjogas – Mielde earret eará Erland Elias ja Maxida Märak | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2015-05-26 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Tom ornij ovdebáá ive vuáđudum Queer Sámit -servi. Taat pridefestivaal lâi vuossâmuš saje, kuus [[Heidi Lunabba]] já [[Ilar Gunilla Perssen]] rähtim ''[[Pivtâspäddi (taaiđâproojeekt)|Pivtâspäddi]]'' -siärvustaaiđâproojeekt sirdâšui ive 2014 [[Jeppis Pride]] maŋa.<ref name="yle-8015456"/><ref name="sr-6177685/> Kárášjuuvâst lijjii pivtâspäädih sehe Prideviäsu já -láávu ulguu- já siskiibeln já meid maaŋgâ saajeest siijdâst.<ref name="sr-6177685">{{Nettikäldee | Tahhee = Kuhmunen, Merethe | Čujottâs = https://sverigesradio.se/artikel/6177685 | Nommâ = Visar stöd för HBTQ personer med regnbågsfärgade kläder | Almostittem = Sameradion & SVT Sápmi | Äigimuddo = 2015-05-29 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{sv}}}}</ref><ref name="nrk-12384598">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/ivdnas-markan-1.12384598?index=2#album-1-12384598 | Nommâ = Ivdnás márkan | Almostittem = NRK Sápmi | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="nrk-12385864">{{Nettikäldee | Tahhee = Larsson, Carl-Gøran, Wilhelmsen, Mattis já Nystad, Berit | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/sapmi-pride-deltaker_-_-i-dag-vil-jeg-vaere-ekstra-crazy-1.12385864 | Nommâ = Sápmi Pride-deltaker: – I dag vil jeg være ekstra crazy | Almostittem = NRK Sápmi| Äigimuddo = 2015-05-30 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{nb}}}}</ref> Tai lasseen pridepaaraat uásálisteeh kuoddii nube pivtâspäädi fáárust čoođâ siijdâ.<ref name="nrk-12384598"/> Suomâ peln Säämi Pride uárnejui vuossâmuu keerdi ive 2017, ko taat uárnejui [[Aanaar markkân|Anarist]].<ref name="yle-9767723">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta já Paltto, Anni-Saara | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/3-9767723 | Nommâ = Sápmi Pride kokoaa saamelaisen sateenkaarikansan Inariin | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2017-08-11 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{fi}}}}</ref> Lâi tárguttâs orniđ tobbeen jo ive 2016 Säämi Pride, mut tot sirdâšui [[Kuovdâkiäinu]]n [[prooteest|protestin]] tondiet ko Kuovdâkiäinu servikodderääđi meridij kieldiđ seksuaal- já suhâpeliucceeblovoi vihkâm ton kirhoin.<ref name="yle-8922304">{{Nettikäldee | Tahhee = Rasmus, Linnea | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/avvir_sapmi_pride_-doaluid_sirdet_anaris_guovdageidnui/8922304 | Nommâ = Ávvir: Sápmi Pride -doaluid sirdet Anáris Guovdageidnui | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2016-06-01 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="yle-01062016">{{Nettikäldee | Tahhee = Rasmus, Linnea | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/saamelaisten_pride-festivaali_siirretaan_suomesta_norjaan_protestina_kirkolle/8922579 | Nommâ = Saamelaisten Pride-festivaali siirretään Suomesta Norjaan protestina kirkolle | Almostittem = Yle| Äigimuddo = 2016-06-01 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{fi}}}}</ref> Ive 2020-uv lâi tárguttâs orniđ Säämi Pride Suomâ peln Säämist, tääl [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâst]], mut koronaviruspandemia tiet pridefestivaal maŋedui ihán 2021.<ref name="nrk-1.15069601">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/sapmi-pride-ma_iduvvo-1.15069601 | Nommâ = Sápmi Pride maŋiduvvo | Almostittem = NRK Sápmi | Äigimuddo = 2020-06-26 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ive 2021 Säämi Pride Ucjuuvâst uárnejui [[porgemáánu 5.]]&ndash;[[porgemáánu 8.|8.]] peeivi. == Festivaaleh == {| align="center" class="wikitable sortable" |- ! Ihe ! Staatâ ! Kieldâ |- | [[Säämi Pride 2014|2014]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Kiärun]] |- | [[Säämi Pride 2015|2015]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Kárášjuuhâ]] |- | [[Säämi Pride 2016|2016]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Kuovdâkiäinu]] |- | [[Säämi Pride 2017|2017]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Aanaar markkân|Aanaar]] |- | [[Säämi Pride 2018|2018]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Östersund]] |- | [[Säämi Pride 2019|2019]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Ruándim]] |- | 2020 | align="center" colspan="2" | ij uárnejum koronaviruspandemia tiet<ref name="sr-7508389">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.sverigesradio.se/artikel/7508389|nommâ=Sápmi pride ställs in|almostittem=Sameradion |čujottum=2025-06-20|tahhee=Nutti Lampa, Anna-Kajsa já Karlsson, Karin|äigimuddo=2020-07-03|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[Säämi Pride 2021|2021]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Ucjuuhâ]] |- | [[Säämi Pride 2022|2022]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Juhâmokke]] |- | [[Säämi Pride 2023|2023]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Hiättá]]<ref name="yle-74-20011940">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-141782|nommâ=Sápmi Pride ordnejuvvo dán jagi Heahtás|almostittem=Yle Säämi|čujottum=2023-03-09|tahhee=Suoninen, Inger-Elle|äigimuddo=2023-03-08|kielâ={{se}}}}</ref> |- | [[Säämi Pride 2024|2024]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Bodø]]<ref name="garmeres-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://garmeres.com/sme/sapmi-pride/sapmi-pride-2024-lagiduvvo-budejjus/|nommâ=Sápmi Pride 2024 lágiduvvo Budejjus!|almostittem=[[Garmeres]]|čujottum=2024-03-21|äigimuddo=2024-03-12|kielâ={{se}}}}</ref><ref name="yle-74-20080241">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20080241|nommâ=Sadat juhlivat Arctic Prideä pohjoisessa – Eleonora Alariesto pukeutuu barbiegáktiin|almostittem=Yle|čujottum=2024-03-21|tahhee=Valta, Laura|äigimuddo=2024-03-21|kielâ={{fi}}}}</ref> |- | [[2025]] | colspan="2" | ij uárnejum? |- | [[Säämi Pride 2026|2026]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Aanaar]] |} == Keejâ meid == * [[Aanaar Pride]] * [[Arctic Pride (Ruávinjargâ)|Arctic Pride Ruávinjaargâst]] * [[Arctic Pride (Tromssa)|Arctic Pride Tromssaast]] ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} *[https://www.facebook.com/sapmipride Säämi Pride Facebookist] *[https://areena.yle.fi/audio/1-4212396 Anar Säämi Pride -tábáhtus Anarâš saavah -ohjelmist] *[https://nuor.fi/is/saami-pride-oovtast-olmoosvuoigadvuodai-peeleest-5/ Säämi Pride: oovtâst olmoošvuoigâdvuođâi peeleest] Nuorâirääđi siijđoin ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Pridefestivaaleh]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] [[Luokka:Sämikulttuur]] [[Luokka:Seksuaal- já suhâpeliucceeblovoi kulttuur]] 8vxi21jzenbokp92l3nzon5s3ffkcrp 14 8321 156611 138022 2026-06-24T13:09:07Z Yupik 23 156611 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Šoŋŋâdâh|* historjá]] 4or5jzudzfwq68c41urbyjxvjkt3upu 0 9731 156689 147699 2026-06-25T02:01:08Z Yupik 23 156689 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=10}} '''1020''' ('''MXX''') lâi [[kárgámihe]], mii [[juliaanlâš kalender]] mield aalgij [[vástuppeivi|vástuppeeivi]] já nuuvâi [[lávurdâh|lávurduv]]. Tot lâi [[1020-loho|1020-lovo]] vuossâmuš ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Saint-Germain-en-Laye]] vuáđudui.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://europeupclose.com/article/st-germain-en-laye-pariss-royal-suburb-2/|nommâ=St. Germain en Laye: Discover the Royal Suburb of Paris|tahhee=Fogarty, Terri|almostittem=europeupclose.com|äigimuddo=2015-08-17|čujottum=2023-09-03|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://academickids.com/encyclopedia/index.php/Saint-Germain-en-Laye|nommâ=Saint-Germain-en-Laye|almostittem=academickids.com|čujottum=2023-09-03|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> ==Šoddâmeh== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Su Song]], kiinalâš politikkár já tiettee (j. [[1101]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Su-Song|nommâ=Su Song|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2023-08-21|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> ==Jämimeh== * [[kesimáánu 12.]] peeivi – [[Lyfing (Canterbury arkkâpispe)|Lyfing]], Canterbury arkkâpispe (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Fryde, E. B.; Greenway, D. E.; Porter, S. & Roy, I.|Nommâ=Handbook of British Chronology|Ihe=1996|Sijđo=214|Almostittemsaje=Cambridge|Almostittee=Cambridge University Press|Isbn=978-0-521-56350-5}}</ref> ==Kalender== {{Kalender ihe|1020}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:1020|*]] 1zzvg9ozc0dc8uou0ndle9cztzfyym4 0 9951 156693 147814 2026-06-25T02:04:01Z Yupik 23 156693 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=9}} '''956''' ('''CMLVI''') lâi [[kárgámihe]], mii [[juliaanlâš kalender]] mield aalgij [[majebargâ|majebaargâ]] já nuuvâi [[koskokko|koskoho]]. Tot lâi [[950-loho|950-lovo]] čiččâd ihe. <!--==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh==--> ==Jämimeh== * [[kuovâmáánu 15.]] peeivi – [[Su Yugui]], kiinalâš kansler (š. [[895]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://zh.wikisource.org/wiki/%E8%88%8A%E4%BA%94%E4%BB%A3%E5%8F%B2/%E5%8D%B7127|nommâ=Old History of the Five Dynasties, vol. 127|almostittem=zh.wikisource.org|čujottum=2022-12-03|ietf-kielâkoodi=zh}}</ref> * [[čohčâmáánu 3.]] peeivi – [[Zhao Hongyin]], kiinalâš kenraal (š. [[899]]) * [[juovlâmáánu 21.]] peeivi – [[Sun Sheng (kansler)|Sun Sheng]], kiinalâš kansler (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://zh.wikisource.org/wiki/%E8%B3%87%E6%B2%BB%E9%80%9A%E9%91%91/%E5%8D%B7293|nommâ=Zizhi Tongjian, vol. 293|almostittem=zh.wikisource.org|čujottum=2023-01-31|ietf-kielâkoodi=zh}}</ref> * [[juovlâmáánu 26.]] peeivi – [[Wulfstan (j. 956)|Wulfstan]], York arkkâpispe (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=E. B. Pryde; D. E. Greenway; S. Porter; I. Roy|Nommâ=Handbook of British Chronology|Ihe=1996|Sijđo=224|Almostittee=Cambridge University Press|Isbn=978-0-521-56350-5|www=https://books.google.ch/books?id=zcgxEvGAK_kC&pg=PA224&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false}}</ref> ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Tadg mac Cathail]], [[Connacht]] kunâgâs iivij 925–956 (šoddâmihe ij tiäđust) ==Kalender== {{Kalender ihe|956}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:956|*]] 7ffkv2x65ifzyfmng40dgxrn8at6iut 0 10177 156576 151709 2026-06-24T12:41:20Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm]]; Lasettij [[Luokka:Säämi]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156576 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Ksdp-kolapeninsula.jpg|thumb|Kuáládâhnjaargâ kuávlu sämikielah já toi ärbivuáválâš sárnumkuávluh.|right|330x330px]] [[Tiätuvuárkká:E105_Hibinu.jpg|thumb|right|Hibintuoddâreh ađai Umptektuoddâreh ({{k-sjd|Умптек}})]] '''Kuáládâhnjargâ''' ({{k-ru|Кольский полуостров, Kolski poluostrov}}; {{k-sjd|Куэлнэгк нёаррк}}) lii Taveviestâr-[[Ruoššâ|Ruošâst]]. Ton taavaabeln lii [[Baareencmeerâ]], máddáá- já nuorttiibeln lii [[Vielgismeerâ]]. Haaldâtlávt Kuáládâhnjargâ kulá [[Murmansk kuávlu]]n. ==Eennâmtieđâ== Kuáládâhnjaargâ vijđodâh lii suulân 100&nbsp;000&nbsp;km². Tot lii aldasáid ollásávt [[Taavaapiälááš näpikiärdu|taavaapiäláá näpikiärdu]] taavaabeln, tuše maadânuorttâuási uulât näpikiärdu máddáábel. Kuáládâhnjaargâ kuhemus juuhâ lii 480 kilomeetter kukkosâš [[Ponoi]]. Geolooglávt Kuáládâhnjargâ kulá [[Fennoskandia]] koolbân. Kuáládâhnjaargâst láá kyehti tuodârkuávluh: [[Hibintuoddâreh]] já [[Lujaurtuoddâreh]]. Alemus tuodâr lii [[Tsastnotsorr]] (1&nbsp;199&nbsp;m). ==Viehâdâh== Ulmuuh láá aassâm Kuáládâhnjaargâst [[Keđgiäigi|keđgiääigi]] rääjist. Táálái tiäđui mield puárásumos kulttuur tobbeen lâi [[komsakulttuur]] suulân 7000–5000&nbsp;oKr. Kuáládâhnjaargâst ääsih ryeššilij lasseen meid sämmiliih. [[Kantalahti]] kuávlust aassâm kärjilliih láá [[Nubbe maailmsuáti|nube maailmsuáđi]] maŋa assimilistum ryeššiláid. Kuáládâhnjaargâ ässeeloho lii lasanâm ráhtálâšvuođâ ovdánem tiet. Ive&nbsp;[[1920]] tobbeen lijjii 14&nbsp;000 já ive&nbsp;[[1940]] jo 318&nbsp;000 ässed. Ive&nbsp;[[2007]] ässeeh lijjii suulân 880&nbsp;000. ==Luánduriggoduvah== Kuáládâhnjaargâst láá ennuv luánduriggoduvah, já tot lii-uv ohtâ Ruošâ tehálumosijn ruukikuávluin. Valjaas nikkeliđoseh kávnojeh ovdâmerkkân [[Montšegorsk]] kaavpugist. Eres soojijn kávnojeh meid [[ryevdimalmâ]] já eres [[lusismeetaal|lusismetalleh]]. Kuáládâhnjaargâ luándu lii nyeskidum čuuvtij ráhtálâšvuođâ tiet, já meid meecij čuoppâm lii lamaš stuorrâ čuolmâ. Kuáládâhnjaargâst tuáimih maaŋgah Ruošâ tavetampâstuv piäluštâsmekanismeh, eromâšávt váimuspuohčâmkárbái toorjâsajeh. [[Poljarnyje Zori]]st lii 1&nbsp;760 megawaatâ Kuáláduv váimusvyeimilágádâs. {{clear|left}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Baareencmeerâ]] [[Luokka:Euroop njargâenâmeh]] [[Luokka:Murmansk kuávlu]] [[Luokka:Ruošâ njargâenâmeh]] [[Luokka:Säämi]] [[Luokka:Vielgismeerâ]] bwopqwojotrmdooim53nofvgb3c3ky6 14 10607 156634 46772 2026-06-24T14:44:10Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156634 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá äigipajeh]] [[Luokka:Kulttuurhistorjá]] p5ag2n77l91d4unamgrnsrd94xo7dyg 14 11577 156677 106537 2026-06-25T01:47:17Z Yupik 23 [[Luokka:Eurooplâš filosofia|Filosofeh]] 156677 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Eurooplâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Euroopliih áámmát mield|Filosofeh]] [[Luokka:Filosofeh eennâmuási mield]] rirqmcu72hxbms233tn9xe51qel7ah7 14 12199 156637 53089 2026-06-24T14:45:07Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156637 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroopliih áámmát mield]] [[Luokka:Italialiih|* áámmát mield]] cwofgj2hnl9oc4l7fma44gi2dr8kce4 0 12210 156620 148350 2026-06-24T13:45:31Z Yupik 23 Säämi 156620 wikitext text/x-wiki '''Ive 2021 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh''' láá vittâ palhâšume, maid Tave-enâmij rääđi mieđettij ive 2021: [[Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšume‎]], [[Tave-enâmij rääđi párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšume‎]], [[Tave-enâmij rääđi elleekovepalhâšume]], [[Tave-enâmij rääđi muusikpalhâšume]] já [[Tave-enâmij rääđi pirâspalhâšume]]. Palhâšumeseremonia uárnejui [[skammâmáánu 2.]] peeivi [[2021]] [[Kööbenhaammân|Kööbenhamânist]], [[Tanska]]ast.<ref name="kvp"/> ==Vyeitteeh já iävtukkâsah== === Kirjálâšvuotâpalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2021 [[Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref name="kvp">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/sv/news/har-ar-de-nominerade-till-nordiska-radets-litteraturpris-2021|Nommâ=Här är de nominerade till Nordiska rådets litteraturpris 2021| Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 16.1.2022 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Kirječällee !! Kirje !! Häämi !! Staatâ teikkâ eennâm |- |style="background:#ADFFFF;"| [[Niviaq Korneliussen]] || style="background:#ADFFFF;"| ''Naasuliardarpi'' || style="background:#ADFFFF;"| roomaan || style="background:#ADFFFF;"| {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | [[Jonas Eika]] || ''Efter solen'' || novelleh || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Asta Olivia Nordenhof]] || ''Penge på lommen'' || roomaan || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Ursula Andkjær Olsen]] || ''Mit smýkkeskrin'' || roomaan || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Inga Ravna Eira]] || ''Gáhttára Iđit'' || tihtâkirje || [[Tiätuvuárkká:Sami flag.svg|24x22px|border]] [[Säämi]] |- | [[Pajtim Statovci]] || ''Bolla'' || roomaan || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Heidi von Wright]] || ''Autofiktiv dikt'' || tihtâkirje || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Andri Snær Magnason]] || ''Um tímann og vatnið''|| roomaan || {{Lippu|Island}} |- | [[Gudrun Eva Mínervudóttir]] || ''Adferdir til ad lifa af'' || roomaan || {{Lippu|Island}} |- | [[Vigdis Hjorth]] ||''Er mor død'' || roomaan || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Lars Amund Vaage]] || ''Det uferdige huset'' || roomaan || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Johanne Lykke Holm]] || ''Strega'' || roomaan || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Andrzej Tichý]] || ''Renheten'' || novelleh || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Sebastian Johans]] || ''Broarna'' || roomaan || [[Tiätuvuárkká:Flag_of_Åland.svg|24x22px|border]] [[Åland]] |} === Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2021 [[Tave-enâmij rääđi párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/sv/news/dessa-kan-vinna-nordiska-radets-barn-och-ungdomslitteraturpris-2021|Nommâ=Här är de nominerade till Nordiska rådets barn- och ungdomspris 2021| Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 16.1.2022 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Kirječällee !! Sárgoo !! Nommâ !! Šlaajâ !! Staatâ teikkâ eennâm |- |style="background:#ADFFFF;"| [[Elin Persson]] ||style="background:#ADFFFF;"| ||style="background:#ADFFFF;"|''De afganska sönerna''||style="background:#ADFFFF;"| párnáikirje ||style="background:#ADFFFF;|{{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Zakiya Ajmi]] || ||''Vulkan'' || párnáiroomaan || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Adam O]] || || ''Den rustne verden, 3 – Ukrudt'' || puátteevuotâeepos || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Linda Bondestam ]] || || ''Mitt bottenliv – av en ensam axolotl''|| kovekirje || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Siiri Enoranta]] || || ''Kesämyrsky'' || roomaan ||{{Lippu|Suomâ}} |- | [[Marjun Syderbø Kjelnæs]] || || ''Sum rótskot'' || párnáiroomaan || {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | [[Bolatta Silis-Høegh]] || ||''Aima Qaqqap Arnaalu'' || kovekirje || {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | [[Arndís Thórarinsdóttir]]<br/>já [[Hulda Sigrún]] || || ''Blokkin á heimsenda'' || párnáiroomaan ||{{Lippu|Island}} |- | [[Lóa H. Hjálmtýsdóttir]] || || ''Grísafjördur: Ævinyri um vináttu og fjör'' || párnáiroomaan ||{{Lippu|Island}} |- | [[Ole Kristian Løyning]] || [[Ronny Haugeland]] || ''Min venn, Piraten'' || párnáiroomaan ||{{Lippu|Taažâ}} |- | [[Peter F. Strassegger]] || || ''Aleksander den store'' || párnáiroomaan ||{{Lippu|Taažâ}} |- | [[Ylva Karlsson]] ||[[Sara Lundberg]] || ''Jag och alla'' || kovekirje || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Karin Erlandsson]] ||[[Peter Bergting]] || ''Nattexpressen''|| párnáiroomaan ||{{Lippu|Ruotâ}} |} === Elleekovepalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2021 [[Tave-enâmij rääđi elleekovepalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/sv/news/har-ar-de-nominerade-till-nordiska-radets-filmpris-2021|Nommâ=Här är de nominerade till Nordiska rådets filmpris 2021| Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 16.1.2022 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Nommâ !! Stivrejeijee !! Kietâčällee !! Pyevtitteijee !! Staatâ teikkâ eennâm |- | style="background:#ADFFFF;"| ''[[Flugt]]'' | style="background:#ADFFFF;"| [[Jonas Poher Rasmussen]] | style="background:#ADFFFF;"| Amin | style="background:#ADFFFF;"| Monica Hellström | style="background:#ADFFFF;"| {{Lippu|Tanska}} |- | ''[[Ensilumi]]'' | [[Hamy Ramezan]] | Antti Rautava | Jussi Rantamäki | {{Lippu|Suomâ}} |- | ''[[Alma (elleekove)|Alma]]'' | [[Kristín Jóhannesdóttir]] | Kristín Jóhannesdóttir | Guðrún Edda Thórhannesdóttir | {{Lippu|Island}} |- | ''[[Gunda]]'' | [[Victor Kossakovsky]] | Victor Kossakovsky | Anita Rehoff Larsen | {{Lippu|Taažâ}} |- | ''[[Tigrar (elleekove)|Tigrar]]'' | [[Ronnie Sandahl]] | Ronnie Sandahl | Piodor Gustafsson | {{Lippu|Ruotâ}} |} === Muusikpalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2021 [[Tave-enâmij rääđi muusikpalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/sv/nyhet/har-ar-artisterna-som-kan-vinna-nordiska-radets-musikpris-2021|Nommâ=Här är de nominerade till Nordiska rådets musikpris 2021| Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 16.1.2022 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Šuoŋârähtee !! Staatâ teikkâ eennâm |- | style="background:#ADFFFF;"| [[Eivør Pálsdóttir]] || style="background:#ADFFFF;" | {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | [[Jakob Kullberg]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Theatre of Voices]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Anu Komsi]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Verner Pohjola]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Gerth W. Lyberth]] || {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | [[Thorgerður Ingólfsdóttir]] || {{Lippu|Island}} |- | [[Víkingur Ólafsson]] || {{Lippu|Island}} |- | [[Stian Cartensen]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Lise Davidsen]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Studio Barnhus]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Lena Willemark]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Peter Hägerstrand]] || [[Tiätuvuárkká:Flag_of_Åland.svg|24x22px|border]] [[Åland]] |} === Pirâspalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2021 [[Tave-enâmij rääđi pirâspalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/sv/nyhed/har-ar-de-nominerade-till-nordiska-radets-miljopris-2021|Nommâ=Här är de nominerade till Nordiska rådets naturpris 2021| Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 16.1.2022 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Initiativ !! Staatâ teikkâ eennâm |- | style="background:#ADFFFF;"| "Den store klimadatabase" || style="background:#ADFFFF;"| {{Lippu|Tanska}} |- | Carbon Action || {{Lippu|Suomâ}} |- | Matkovin || {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | Greenlandic Greenhouse || {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | Thor Ice Chilling Solutions || {{Lippu|Island}} |- | Framtiden i våre hender || {{Lippu|Taažâ}} |- | Projektet Svensk Kolinlagring || {{Lippu|Ruotâ}} |- | Mattas Gårdsmejeri || [[Tiätuvuárkká:Flag_of_Åland.svg|24x22px|border]] [[Åland]] |} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Tave-enâmij rääđi palhâšumeh ive mield}} [[Luokka:Ihe 2021 Islandist|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2021 Ruotâst|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2021 Suomâst|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2021 Taažâst|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2021 Tanskaast|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|2021]] bhttdphtuqcds53dd4i1f077iqywr4p 14 13452 156591 130506 2026-06-24T12:52:48Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156591 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aanaar tábáhtusah]] [[Luokka:Algâaalmugij elleekovefestivaaleh]] [[Luokka:Ive 1998 vuáđđudmeh]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] [[Luokka:Sämikulttuur]] [[Luokka:Suomâ elleekovefestivaaleh]] [[Luokka:Uđđâivemáánu tábáhtusah]] 6cv158vijjgo9r9flnbmj3mo6ud5sdy 0 13715 156698 148633 2026-06-25T02:07:19Z Yupik 23 156698 wikitext text/x-wiki {{Stivrejeijee | nommâ = Agnès Varda | kove = Agnès Varda (Berlinale 2019) (cropped).jpg | šoddâmäigi = {{Šoddâmäigi já ahe|30|5|1928||1}} | šoddâmsaje = [[Ixelles]], [[Bryssel]], [[Belgia]] | jáámmám = {{Jäämmimäigi já ahe|30|5|1928|29|3|2019}}<br> [[Pariisi]], [[Ranska]] | aalmugjeessânvuotâ = | aktiivlâžžân = 1951–2019 | merhâšittee tyejeh = ''[[La Pointe Courte]]'' (1955)<br>''[[Cléo de 5 à 7]]'' (1961)<br>''[[Sans toit ni loi]]'' (1985)<br> ''[[Les glaneurs et la glaneuse]]'' (2000)<br>''[[Visages Villages]]'' (2017) | palhâšumeh = | iävtukkâsvuođah = | vaanhimeh = | pelikyeimi = [[Jacques Demy]]<br>(1962–1990) | párnááh = [[Rosalie Varda]]<br>[[Mathieu Demy]] | nommâčáálus = | päikkisijđo = | IMDb-sijđo = [https://www.imdb.com/name/nm0889513/ IMDb] }} '''Agnès Varda''' ([aɲɛs varda], š. '''Arlette Varda''', {{Šoddâm- já jäämmimäigi|30|5|1928|[[Ixelles]], [[Belgia]]|29|3|2019|[[Pariisi]], [[Ranska]]}}) lâi Belgiast šoddâm ranskalâš elleekovestivrejeijee, kietâčällee, čuovâkovvejeijee já artist. Suu tyejeh elleekovesyergist lijjii uáli jo teháliih [[ranskalâš elleekove uđđâ pááru]] šoddâmân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.theguardian.com/film/2019/mar/29/agnes-varda-oscar-nominated-french-new-wave-director-dies-aged-90|nommâ=Agnès Varda, beloved French New Wave director, dies aged 90|almostittem=the Guardian|äigimuddo=2019-03-29|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en}}</ref><ref name=":3">{{Kirjekäldee|Tahhee=Alanen, Antti|Nommâ=Elokuvantekijät|Ihe=2012|Sijđo=706|Almostittemsaje=Helsig|Almostittee=Otava|Tubdâldâs=939738577|Isbn=978-951-1-20533-3|www=https://www.worldcat.org/oclc/939738577|Čujottum=2022-04-28}}</ref> Ive 2017 sust šoodâi vuosmuš nissoonstivrejeijee, kii uážui [[Oscar-kunneepalhâšume]], já čuávuváá ive sun lâi puárásumos iävtukkâs kuássin kištottâlmin [[Oscar-palhâšume|Oscar-palhâšuumeest]].<ref name=":0">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-47745841|nommâ=Agnes Varda: Tributes to 'irreplaceable' film director|almostittem=BBC News|äigimuddo=2019-03-29|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en-GB}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.oscars.org/governors-awards/agnes-varda|nommâ=AGNÈS VARDA|almostittem=Oscars.org {{!}} Academy of Motion Picture Arts and Sciences|äigimuddo=2017-10-17|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> == Nuorâvuotâ já škovlim== Arlette Varda šoodâi vyesimáánu 30. peeivi 1928 [[Ixelles]]ist, [[Belgia]]st ranskalâš Christiane (j.s. Pasquet) já kreikkalâš insiner Eugene Jean Vardan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.filmreference.com/film/29/Agnes-Varda.html|nommâ=Agnes Varda Biography (1928-)|almostittem=www.filmreference.com|čujottum=2022-04-28}}</ref> [[Nubbe maailmsuáti|Nube maailmsuáđi]] ääigi peerâ aasâi kárbást uccâ kuálásteijeekylá [[Sète]]st Maadâ-[[Ranskaast]].<ref name=":3" /> Varda luuvâi kirjálâšvuođâ já psykologia [[Sorbonne]]st,<ref name=":1">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/uutiset/3-10713164|nommâ=Ranskan uuden aallon elokuvaohjaaja Agnès Varda on kuollut|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2019-03-29|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi={{fi}}}}</ref> já tast maŋa taaiđâhistorjá [[École du Louvre]]st.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.sensesofcinema.com/2002/great-directors/varda/|nommâ=Varda, Agnès – Senses of Cinema|tahhee=Helen Carter|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref> == Karrieer == Varda algâttij karrieeris čuovâkovvejeijen. Sun poorgâi [[Théâtre national populaire]] čuovâkovvejeijen iivij 1951–1961, já suu kiäsutškuottii teatter- já elleekovesyergih.<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Agnes-Varda|nommâ=Agnes Varda {{!}} Biography, Movies, & Facts {{!}} Britannica|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> Varda ij tubdâm elleekoverähtim ollágin, ko ive 1955 sun raahtij vuosmuu elleekoovees ''[[La Pointe Courte]]'',<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://hiff.fi/ra-media/2019/08/26/agnes-varda-ihminen/|nommâ=Agnès Varda – ihminen|almostittem=35. Rakkautta & Anarkiaa|äigimuddo=2019-08-26|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi={{fi}}}}</ref> mon sun kuvvij [[Sète]]st, já mast sun keevtij sehe čaittâleijeid já páihálijd ulmuid.<ref name=":1" /> == Persovnlâš eellim já jäämmim == Varda teeivâi [[Jacques Demy]] ive 1959.<ref name=":1" /> Suoi naajáin ive 1962 já láin oovdâst ain Demy jäämmim räi ive 1990.<ref name=":2" /> [[Njuhčâmáánu 29.]] peeivi [[2019]] 90-ihásâš Varda jaamij päihistis [[Purâstavdâ|purâstaavdân]].<ref name=":0" /> ==Filmografia== [[File:Agnes varda.jpg|thumb|right|Varda sárnumin [[Harvard Film Archive]]st]] ===Elleekoveh=== {| class="wikitable" |- ! Ihe ! Nommâ<ref name="filmog">{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.allocine.fr/personne/fichepersonne-2492/filmographie/ |nommâ=Agnès Varda: Filmographie |Almostittem=Allocine |čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi={{en}}}}</ref> ! Krediiteh |- |1955 | ''[[La Pointe Courte]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1962 | ''[[Cléo de 5 à 7]]'' |Stivrejeijee, čällee |- |1965 | ''[[Le Bonheur (ive 1965 elleekove)|Le Bonheur]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1966 | ''[[Les Créatures]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1967 | ''[[Loin du Vietnam]]'' | Iše-stivrejeijee |- |1969 | ''[[Lions Love]]'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee |- |1975 | ''[[Daguerréotypes]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1977 | ''[[L'Une chante, l'autre pas]]'' | Stivrejeijee, čällee |- | 1981 | ''[[Mur Murs]]'' |Stivrejeijee, čällee |- |1981 | ''[[Documenteur]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1985 | ''[[Sans toit ni loi]]'' | Stivrejeijee, čällee, editistee |- |1988 | ''[[Jane B. par Agnès V.]]'' | Stivrejeijee, čällee, editistee |- |1987 |''[[Le petit amour]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1991 | ''[[Jacquot de Nantes]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1993 | ''[[Les demoiselles ont eu 25 ans]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1994 | ''[[Les Cent et une nuits de Simon Cinéma]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1995 |''[[L'univers de Jacques Demy]]'' |Stivrejeijee, čällee |- |2000 | ''[[Les Glaneurs et la glaneuse]]'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee, editistee |- |2002 | ''[[Les Glaneurs et la glaneuse... deux ans après]]'' | Stivrejeijee, editor |- |2004 |''[[Cinévardaphoto]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |2006 | ''[[Quelques veuves de Noirmoutier]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |2008 | ''[[Les plages d'Agnès]]'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee |- |2017 | ''[[Visages Villages]]'' | Stivrejeijee |- |2019 | ''Varda par Agnès'' | Stivrejeijee |} ===Uánihisfiilmah=== {| class="wikitable" |- ! Ihe ! Nommâ<ref name="filmog"/> ! Krediiteh |- | 1958 | ''L'opéra-mouffe'' | Stivrejeijee, čällee |- |1958 | ''La cocotte d'azur'' | Stivrejeijee, čällee |- |1958 |''Du côté de la côte'' | Stivrejeijee, čällee |- |1958 |''Ô saisons, ô châteaux '' | Stivrejeijee, čällee |- |1961 |''Les fiancés du pont MacDonald<br/>(Méfiez-vous des lunettes noires)'' | Stivrejeijee, čällee |- |1963 |''Salut les cubains'' | Stivrejeijee, čaittâleijee |- |1965 |''Elsa la rose'' | Stivrejeijee, čällee |- |1967 |''Oncle Yanco'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |1968 |''[[Black Panthers (elleekove)|Black Panthers]]'' | Stivrejeijee |- |1975 |''Réponse de femmes: Notre corps, notre sexe'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |1976 | ''Plaisir d'amour en Iran'' | Stivrejeijee, čällee |- |1984 |''Les dites cariatides '' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |1984 |''7p. cuis., s. de b., ... à saisir'' | Stivrejeijee, čällee |- |1986 |''T'as de beaux escaliers, tu sais '' | Stivrejeijee, čällee |- |1982 |''Ulysse'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |2002 |''Hommage à Zgougou (et salut à Sabine Mamou)'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |2003 | ''Le lion volatil'' | Stivrejeijee, čällee |- |2004 | ''Ydessa, les ours et etc.'' | Stivrejeijee, čällee |- |2004 |''Viennale Walzer'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |2005 |''Les dites cariatides bis'' | Stivrejeijee, čällee |- |2005 |''Cléo de 5 à 7: souvenirs et anecdotes'' | Stivrejeijee |- |2015 |''Les 3 Boutons'' | Stivrejeijee, čällee |} ===Televisio=== {| class="wikitable" |- ! Ihe ! Nommâ<ref name="filmog"/> ! Krediiteh |- | 1970 | ''Nausicaa'' (televisioelleekove) | Stivrejeijee, čällee |- |1983 |''Une minute pour une image'' (televisiodokument) | Stivrejeijee |- |2010 |''P.O.V.'', uási 3, paje 23, ''The Beaches of Agnès'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee, elleekovvejeijee |- | 2011 | ''[[:fr:Agnès de ci de là Varda|Agnès de ci de là Varda]]'', 5 uási (televisiodokument) | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{DEFAULTSORT:Varda, Agnès}} [[Luokka:Ive 1928 šoddâmeh]] [[Luokka:Ive 2019 jämimeh]] [[Luokka:Ranskaliih elleekovestivrejeijeeh]] [[Luokka:Ranskaliih kietâčälleeh]] h0qdsfdrdoc8nl92nysvhmru3snz8z2 156699 156698 2026-06-25T02:08:25Z Yupik 23 156699 wikitext text/x-wiki {{Stivrejeijee | nommâ = Agnès Varda | kove = Agnès Varda (Berlinale 2019) (cropped).jpg | šoddâmäigi = {{Šoddâmäigi já ahe|30|5|1928||1}} | šoddâmsaje = [[Ixelles]], [[Bryssel]], [[Belgia]] | jáámmám = {{Jäämmimäigi já ahe|30|5|1928|29|3|2019}}<br> [[Pariisi]], [[Ranska]] | aalmugjeessânvuotâ = | aktiivlâžžân = 1951–2019 | merhâšittee tyejeh = ''[[La Pointe Courte]]'' (1955)<br>''[[Cléo de 5 à 7]]'' (1961)<br>''[[Sans toit ni loi]]'' (1985)<br> ''[[Les glaneurs et la glaneuse]]'' (2000)<br>''[[Visages Villages]]'' (2017) | palhâšumeh = | iävtukkâsvuođah = | vaanhimeh = | pelikyeimi = [[Jacques Demy]]<br>(1962–1990) | párnááh = [[Rosalie Varda]]<br>[[Mathieu Demy]] | nommâčáálus = | päikkisijđo = | IMDb-sijđo = [https://www.imdb.com/name/nm0889513/ IMDb] }} '''Agnès Varda''' ([aɲɛs varda], š. '''Arlette Varda''', {{Šoddâm- já jäämmimäigi|30|5|1928|[[Ixelles]], [[Belgia]]|29|3|2019|[[Pariisi]], [[Ranska]]}}) lâi Belgiast šoddâm ranskalâš elleekovestivrejeijee, kietâčällee, čuovâkovvejeijee já artist. Suu tyejeh elleekovesyergist lijjii uáli jo teháliih [[ranskalâš elleekove uđđâ pááru]] šoddâmân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.theguardian.com/film/2019/mar/29/agnes-varda-oscar-nominated-french-new-wave-director-dies-aged-90|nommâ=Agnès Varda, beloved French New Wave director, dies aged 90|almostittem=the Guardian|äigimuddo=2019-03-29|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en}}</ref><ref name=":3">{{Kirjekäldee|Tahhee=Alanen, Antti|Nommâ=Elokuvantekijät|Ihe=2012|Sijđo=706|Almostittemsaje=Helsig|Almostittee=Otava|Tubdâldâs=939738577|Isbn=978-951-1-20533-3|www=https://www.worldcat.org/oclc/939738577|Čujottum=2022-04-28}}</ref> Ive 2017 sust šoodâi vuosmuš nissoonstivrejeijee, kii uážui [[Oscar-kunneepalhâšume]], já čuávuváá ive sun lâi puárásumos iävtukkâs kuássin kištottâlmin [[Oscar-palhâšume|Oscar-palhâšuumeest]].<ref name=":0">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-47745841|nommâ=Agnes Varda: Tributes to 'irreplaceable' film director|almostittem=BBC News|äigimuddo=2019-03-29|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en-GB}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.oscars.org/governors-awards/agnes-varda|nommâ=AGNÈS VARDA|almostittem=Oscars.org {{!}} Academy of Motion Picture Arts and Sciences|äigimuddo=2017-10-17|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> == Nuorâvuotâ já škovlim== Arlette Varda šoodâi vyesimáánu 30. peeivi 1928 [[Ixelles]]ist, [[Belgia]]st ranskalâš Christiane (j.s. Pasquet) já kreikkalâš insiner Eugene Jean Vardan.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.filmreference.com/film/29/Agnes-Varda.html|nommâ=Agnes Varda Biography (1928-)|almostittem=www.filmreference.com|čujottum=2022-04-28}}</ref> [[Nubbe maailmsuáti|Nube maailmsuáđi]] ääigi peerâ aasâi kárbást uccâ kuálásteijeekylá [[Sète]]st Maadâ-[[Ranskaast]].<ref name=":3" /> Varda luuvâi kirjálâšvuođâ já psykologia [[Sorbonne]]st,<ref name=":1">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/uutiset/3-10713164|nommâ=Ranskan uuden aallon elokuvaohjaaja Agnès Varda on kuollut|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2019-03-29|čujottum=2022-04-28|kielâ={{fi}}}}</ref> já tast maŋa taaiđâhistorjá [[École du Louvre]]st.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.sensesofcinema.com/2002/great-directors/varda/|nommâ=Varda, Agnès – Senses of Cinema|tahhee=Helen Carter|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref> == Karrieer == Varda algâttij karrieeris čuovâkovvejeijen. Sun poorgâi [[Théâtre national populaire]] čuovâkovvejeijen iivij 1951–1961, já suu kiäsutškuottii teatter- já elleekovesyergih.<ref name=":2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Agnes-Varda|nommâ=Agnes Varda {{!}} Biography, Movies, & Facts {{!}} Britannica|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2022-04-28|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> Varda ij tubdâm elleekoverähtim ollágin, ko ive 1955 sun raahtij vuosmuu elleekoovees ''[[La Pointe Courte]]'',<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://hiff.fi/ra-media/2019/08/26/agnes-varda-ihminen/|nommâ=Agnès Varda – ihminen|almostittem=35. Rakkautta & Anarkiaa|äigimuddo=2019-08-26|čujottum=2022-04-28|kielâ={{fi}}}}</ref> mon sun kuvvij [[Sète]]st, já mast sun keevtij sehe čaittâleijeid já páihálijd ulmuid.<ref name=":1" /> == Persovnlâš eellim já jäämmim == Varda teeivâi [[Jacques Demy]] ive 1959.<ref name=":1" /> Suoi naajáin ive 1962 já láin oovdâst ain Demy jäämmim räi ive 1990.<ref name=":2" /> [[Njuhčâmáánu 29.]] peeivi [[2019]] 90-ihásâš Varda jaamij päihistis [[Purâstavdâ|purâstaavdân]].<ref name=":0" /> ==Filmografia== [[Tiätuvuárkká:Agnes varda.jpg|thumb|right|Varda sárnumin [[Harvard Film Archive]]st]] ===Elleekoveh=== {| class="wikitable" |- ! Ihe ! Nommâ<ref name="filmog">{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.allocine.fr/personne/fichepersonne-2492/filmographie/ |nommâ=Agnès Varda: Filmographie |Almostittem=Allocine |čujottum=2022-04-28|kielâ={{en}}}}</ref> ! Krediiteh |- |1955 | ''[[La Pointe Courte]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1962 | ''[[Cléo de 5 à 7]]'' |Stivrejeijee, čällee |- |1965 | ''[[Le Bonheur (ive 1965 elleekove)|Le Bonheur]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1966 | ''[[Les Créatures]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1967 | ''[[Loin du Vietnam]]'' | Iše-stivrejeijee |- |1969 | ''[[Lions Love]]'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee |- |1975 | ''[[Daguerréotypes]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1977 | ''[[L'Une chante, l'autre pas]]'' | Stivrejeijee, čällee |- | 1981 | ''[[Mur Murs]]'' |Stivrejeijee, čällee |- |1981 | ''[[Documenteur]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1985 | ''[[Sans toit ni loi]]'' | Stivrejeijee, čällee, editistee |- |1988 | ''[[Jane B. par Agnès V.]]'' | Stivrejeijee, čällee, editistee |- |1987 |''[[Le petit amour]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1991 | ''[[Jacquot de Nantes]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1993 | ''[[Les demoiselles ont eu 25 ans]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1994 | ''[[Les Cent et une nuits de Simon Cinéma]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |1995 |''[[L'univers de Jacques Demy]]'' |Stivrejeijee, čällee |- |2000 | ''[[Les Glaneurs et la glaneuse]]'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee, editistee |- |2002 | ''[[Les Glaneurs et la glaneuse... deux ans après]]'' | Stivrejeijee, editor |- |2004 |''[[Cinévardaphoto]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |2006 | ''[[Quelques veuves de Noirmoutier]]'' | Stivrejeijee, čällee |- |2008 | ''[[Les plages d'Agnès]]'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee |- |2017 | ''[[Visages Villages]]'' | Stivrejeijee |- |2019 | ''Varda par Agnès'' | Stivrejeijee |} ===Uánihisfiilmah=== {| class="wikitable" |- ! Ihe ! Nommâ<ref name="filmog"/> ! Krediiteh |- | 1958 | ''L'opéra-mouffe'' | Stivrejeijee, čällee |- |1958 | ''La cocotte d'azur'' | Stivrejeijee, čällee |- |1958 |''Du côté de la côte'' | Stivrejeijee, čällee |- |1958 |''Ô saisons, ô châteaux '' | Stivrejeijee, čällee |- |1961 |''Les fiancés du pont MacDonald<br/>(Méfiez-vous des lunettes noires)'' | Stivrejeijee, čällee |- |1963 |''Salut les cubains'' | Stivrejeijee, čaittâleijee |- |1965 |''Elsa la rose'' | Stivrejeijee, čällee |- |1967 |''Oncle Yanco'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |1968 |''[[Black Panthers (elleekove)|Black Panthers]]'' | Stivrejeijee |- |1975 |''Réponse de femmes: Notre corps, notre sexe'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |1976 | ''Plaisir d'amour en Iran'' | Stivrejeijee, čällee |- |1984 |''Les dites cariatides '' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |1984 |''7p. cuis., s. de b., ... à saisir'' | Stivrejeijee, čällee |- |1986 |''T'as de beaux escaliers, tu sais '' | Stivrejeijee, čällee |- |1982 |''Ulysse'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |2002 |''Hommage à Zgougou (et salut à Sabine Mamou)'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |2003 | ''Le lion volatil'' | Stivrejeijee, čällee |- |2004 | ''Ydessa, les ours et etc.'' | Stivrejeijee, čällee |- |2004 |''Viennale Walzer'' | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |- |2005 |''Les dites cariatides bis'' | Stivrejeijee, čällee |- |2005 |''Cléo de 5 à 7: souvenirs et anecdotes'' | Stivrejeijee |- |2015 |''Les 3 Boutons'' | Stivrejeijee, čällee |} ===Televisio=== {| class="wikitable" |- ! Ihe ! Nommâ<ref name="filmog"/> ! Krediiteh |- | 1970 | ''Nausicaa'' (televisioelleekove) | Stivrejeijee, čällee |- |1983 |''Une minute pour une image'' (televisiodokument) | Stivrejeijee |- |2010 |''P.O.V.'', uási 3, paje 23, ''The Beaches of Agnès'' | Stivrejeijee, čällee, pyevtitteijee, elleekovvejeijee |- | 2011 | ''[[:fr:Agnès de ci de là Varda|Agnès de ci de là Varda]]'', 5 uási (televisiodokument) | Stivrejeijee, čällee, čaittâleijee |} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{DEFAULTSORT:Varda, Agnès}} [[Luokka:Ive 1928 šoddâmeh]] [[Luokka:Ive 2019 jämimeh]] [[Luokka:Ranskaliih elleekovestivrejeijeeh]] [[Luokka:Ranskaliih kietâčälleeh]] goxog9fun1h9fj6ad8xoyq5skmf7de9 14 14294 156636 115857 2026-06-24T14:44:53Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156636 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroopliih tietteeh]] [[Luokka:Italialiih áámmát mield|Tietteeh]] [[Luokka:Tietteeh staatâ mield]] o4yp37lpqe4qjk02lumq13nl5631qb2 0 14502 156690 148912 2026-06-25T02:01:57Z Yupik 23 156690 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=7}} '''726''' ('''DCCXXVI''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[majebargâ|majebaargâ]]. Tot lâi [[720-loho|720-lovo]] čiččâd ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Æthelheard (Wessex)|Æthelheard]] šoodâi [[Wessex]] kunâgâssân.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Barbara, Yorke|Nommâ=Kings and Kingdoms of Early Anglo-Saxon England|Ihe=1990|Sijđo=147|Almostittee=Routledge|Isbn=ISBN 9781138133686}}</ref> ==Šoddâmeh== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Grifo (aatellâš)|Grifo]], frankkilâš [[herttua]] já [[Kaarle Martel]] alge (j. [[753]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://fmg.ac/Projects/MedLands/FRANKSMaiordomi.htm#_ftn202|nommâ=MEROVINGIAN NOBILITY|almostittem=fmg.ac|čujottum=2022-07-31|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[Orso Ipato]] šoodâi [[Venetsia täsiväldi|Venetsia]] [[Listo Venetsia dogein|3. dogen]].<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Da Mosto, Andrea|Nommâ=I dogi di Venezia|Ihe=2003|Almostittemsaje=Firenze|Almostittee=Giunti Editore|Isbn=978-88-09-02881-3}}</ref> ==Jämimeh== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Smbat VI Bagratuni|Smbat VI]], armenialâš prinssâ (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Grousset, René|Nommâ=Histoire de l’Arménie des origines à 1071|Ihe=1947|Sijđo=307–314|Almostittee=Payot}}</ref> * [[Tobias (pispe)|Tobias]], [[Rochester pispe]] (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Powicke & Fryde|Nommâ=Handbook of British Chronology|Ihe=1986|Sijđo=221|Almostittee=Royal Historical Society}}</ref> ==Kalender== {{Kalender ihe|726}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:726|*]] 61bd99p2mxq6j5w5bv79oyl36g29ldq 156691 156690 2026-06-25T02:02:54Z Yupik 23 156691 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=7}} '''726''' ('''DCCXXVI''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[majebargâ|majebaargâ]]. Tot lâi [[720-loho|720-lovo]] čiččâd ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Æthelheard (Wessex)|Æthelheard]] šoodâi [[Wessex]] kunâgâssân.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Barbara, Yorke|Nommâ=Kings and Kingdoms of Early Anglo-Saxon England|Ihe=1990|Sijđo=147|Almostittee=Routledge|Isbn=9781138133686}}</ref> ==Šoddâmeh== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Grifo (aatellâš)|Grifo]], frankkilâš [[herttua]] já [[Kaarle Martel]] alge (j. [[753]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://fmg.ac/Projects/MedLands/FRANKSMaiordomi.htm#_ftn202|nommâ=MEROVINGIAN NOBILITY|almostittem=fmg.ac|čujottum=2022-07-31|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[Orso Ipato]] šoodâi [[Venetsia täsiväldi|Venetsia]] [[Listo Venetsia dogein|3. dogen]].<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Da Mosto, Andrea|Nommâ=I dogi di Venezia|Ihe=2003|Almostittemsaje=Firenze|Almostittee=Giunti Editore|Isbn=9788809028813}}</ref> ==Jämimeh== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Smbat VI Bagratuni|Smbat VI]], armenialâš prinssâ (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Grousset, René|Nommâ=Histoire de l’Arménie des origines à 1071|Ihe=1947|Sijđo=307–314|Almostittee=Payot}}</ref> * [[Tobias (pispe)|Tobias]], [[Rochester pispe]] (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Powicke & Fryde|Nommâ=Handbook of British Chronology|Ihe=1986|Sijđo=221|Almostittee=Royal Historical Society}}</ref> ==Kalender== {{Kalender ihe|726}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:726|*]] 1aad13ex10vaxz0s41qp4yj6gg4e9eg 156692 156691 2026-06-25T02:03:33Z Yupik 23 9788809028814 156692 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=7}} '''726''' ('''DCCXXVI''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[majebargâ|majebaargâ]]. Tot lâi [[720-loho|720-lovo]] čiččâd ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Æthelheard (Wessex)|Æthelheard]] šoodâi [[Wessex]] kunâgâssân.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Barbara, Yorke|Nommâ=Kings and Kingdoms of Early Anglo-Saxon England|Ihe=1990|Sijđo=147|Almostittee=Routledge|Isbn=9781138133686}}</ref> ==Šoddâmeh== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Grifo (aatellâš)|Grifo]], frankkilâš [[herttua]] já [[Kaarle Martel]] alge (j. [[753]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://fmg.ac/Projects/MedLands/FRANKSMaiordomi.htm#_ftn202|nommâ=MEROVINGIAN NOBILITY|almostittem=fmg.ac|čujottum=2022-07-31|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[Orso Ipato]] šoodâi [[Venetsia täsiväldi|Venetsia]] [[Listo Venetsia dogein|3. dogen]].<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Da Mosto, Andrea|Nommâ=I dogi di Venezia|Ihe=2003|Almostittemsaje=Firenze|Almostittee=Giunti Editore|Isbn= 9788809028814}}</ref> ==Jämimeh== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Smbat VI Bagratuni|Smbat VI]], armenialâš prinssâ (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Grousset, René|Nommâ=Histoire de l’Arménie des origines à 1071|Ihe=1947|Sijđo=307–314|Almostittee=Payot}}</ref> * [[Tobias (pispe)|Tobias]], [[Rochester pispe]] (šoddâmihe ij tiäđust)<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Powicke & Fryde|Nommâ=Handbook of British Chronology|Ihe=1986|Sijđo=221|Almostittee=Royal Historical Society}}</ref> ==Kalender== {{Kalender ihe|726}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:726|*]] 22zpm75l8q8xxxppadhtmv84or0ri9y 0 14913 156697 149033 2026-06-25T02:07:01Z Yupik 23 156697 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Pukinmäki Library (1).jpg|thumb|right|Pukinmäki kirjerááju lii Pukinmäkitáálust.]] [[Tiätuvuárkká:Pukinmäki Library (3).jpg|thumb|Pukinmäki kirjerááju kirjeh]] '''Pukinmäki kirjerááju''' lii [[almolâš kirjerááju]] já [[Helsig kaavpugkirjerááju]] toimâsaje [[Pukinmäki]]st. Kirjerááju kulá meid uáivikaavpugkuávlu [[Helmet-kirjerááju|Helmet-kirjerájuviärmádâhân]]. == Historjá == Pukinmäki kirjerááju vuáđudui jo ive&nbsp;1956 Helsig uálgikirjerááijun, já tot tooimâi tuše ive&nbsp;1968 räi.<ref name="laakso-45">{{Kirjekäldee|Nommâ=Kirjasto ekspansiivisessa suurkaupungissa: Suomen suuret yleiset kirjastot ja niiden hallinto 1945–1986|Almostittee=Tampere ollâopâttâh|Tahhee=Laakso, Mikko|Sijđo=45|Ihe=2022|Čielgiittâs=Náguskirje|Almostittemsaje=Joensuu|Isbn=978-952-03-2422-3 |www=https://trepo.tuni.fi/bitstream/handle/10024/139811/978-952-03-2422-3.pdf|Tiätuvuárkkáhäämi=PDF|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="kirj-pukinmäki">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.kirjastot.fi/kysy/kertoisitteko-pukinmaen-kirjaston-historiasta-haluaisin?language_content_entity=fi|nommâ=Kertoisitteko Pukinmäen kirjaston historiasta? Haluaisin tietää milloin on perustettu jne. |almostittem=kirjastot.fi|čujottum=2022-09-25|äigimuddo=23.3.2006|kielâ={{fi}}}}</ref> Pukinmäki uálgikirjerááju lekkui uđđâsist [[Kenttäkuja maaŋgâtoimâtáálu]]st, mii valmâštui ive&nbsp;1985. Siämmáá toimâtáálust lijjii meiddei [[Pukinmäki pajetääsi]] já [[Pukinmäki pargovievâopâttâh]].<ref name="hs-2000003635313">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kaupunki/art-2000003635313.html|nommâ=Kenttäkujan monitoimitalo sai nimekseen Pukinmäkitalo|almostittem=Helsingin Sanomat|čujottum=2022-09-25|tahhee=Pohjanpalo, Olli|äigimuddo=24.6.1997|kielâ={{fi}}}}</ref> Tom vuávái syemmilâš arkkiteht [[Kaarlo Leppänen]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.senaatti.fi/app/uploads/2021/08/978-952-368-088-3_2021_Vantaan-oikeus-ja-poliisitalo_RHS.pdf|nommâ=Vantaan oikeus- ja poliisitalo: rakennushistoriaselvitys|almostittem=Innovarch Oy|čujottum=2022-09-25|äigimuddo=2021|tiätuvuárkkáhäämi=PDF|kielâ={{fi}}}}</ref> Kirjerááju lii toimâm tobbeen ton rääjist. ==Fáádást eres soojijn== {{commonscat-raddalâs|Pukinmäki Library}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Helsig kaavpugkirjerááju]] [[Luokka:Pukinmäki]] iqgyjw1lhjgbfbuw9higxmkwrsx8efi 0 15365 156700 149104 2026-06-25T02:08:54Z Yupik 23 156700 wikitext text/x-wiki '''Sajehäämi''' lii morfologisâš sujâttemkategoria. Puoh [[Uuraallâš kielah|uuraallijn kielâin]] láá sajehäämih. Sajehamijguin puáhtá oovdânpyehtiđ sehe kuávdáš (om. aageent, patient) já periferaallijd (om. saje, koskâuámi) kielâopâlijd funktioid teikkâ semantlijd roolâid. Nomináid kullee säniluokah sojeh sajehaamijn, mut meid infinitlijn verbâhaamijn, adverbijn já adpositioin puáhtá leđe tievâslâš teikkâ rájášum sujâttemparadigma.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Seppo Kittilä, Johanna Laakso, Jussi Ylikoski|Nommâ=Case|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=879–893|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366316404|Čujottum=2022-10-17}}</ref> == Sajehäämih anarâškielâst == [[Anarâškielâ]]st láá oovce sajehäämmid: [[nominativ]], [[genetiv]], [[akkusativ]], [[illativ]], [[lokativ]], [[komitativ]], [[abessiv]], [[essiv]] já [[partitiv]].<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Morottaja, Petter & Olthuis, Marja-Liisa|Nommâ=Inarinsaamen taivutusoppi|Ihe=2022|Almostittee=Sämitigge}}</ref> {|class="wikitable" |+ ! Sajehäämi ! Ovdâmerkkâ (ol.) ! Ovdâmerkkâ (ml.) |- | [[Nominativ]] | '''Ákku''' lii puáris. | '''Ááhuh''' láá puáráseh. |- | [[Genetiv]] | Puáris '''ááhu''' táálu lii muččâd. | Puáris '''ááhui''' tááluh láá muččâdeh. |- | [[Akkusativ]] | Mun tuubdâm puáris '''ááhu'''. | Mun tuubdâm puáris '''ááhuid'''. |- | [[Illativ]] | Mun adelâm skeeŋkâ puáris '''áákun'''. | Mun adelâm skeeŋkâ puáris '''áhhoid'''. |- | [[Lokativ]] | Puáris '''ááhust''' lii mučis táálu. | Puáris '''ááhuin''' láá mučis tááluh. |- | [[Komitativ]] | Mun moonâm káávpán puáris '''áhhoin'''. | Mun moonâm káávpán puáris '''áhuiguin'''. |- | [[Abessiv]] | Mun moonâm káávpán puáris '''áhuttáá'''. | Mun moonâm káávpán puáris '''áhuittáá'''. |- | [[Essiv]] |colspan=2| {{center|Sun kočoduvvoo puáris '''ákkun'''.}} |- | [[Partitiv]] |colspan=2| {{center|Siijdâst láá 14 puáris '''ákkud'''.}} |} == Sajehaamij mereh uuraallijn kielâin == Uuraallijn kielâin láá jieškote-uv stuárusiih sajevuáháduvah (3–27). {| class="wikitable sortable" |+ !Kielâ !Meeri |- |[[komikielâ]] |23<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Nikolay Kuznetsov|Nommâ=Komi|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=487–506|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366308096|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[uŋgarkielâ]] |17–27<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=István Kenesei, Krisztina Szécsényi|Nommâ=Hungarian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=636–658|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366311373|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[vepsákielâ]] |16–18<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Riho Grünthal|Nommâ=Veps|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=291–307|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366303982|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[suomâkielâ]] |15 |- |[[eestikielâ]] |14<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Helle Metslang|Nommâ=North and Standard Estonian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=350–366|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366305188|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |setokielâ |13<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Karl Pajusalu|Nommâ=Seto South Estonian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=367–379|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366305634|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[selkupkielâ]] |13<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Olga Kazakevič|Nommâ=Selkup|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=776–816|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366314479|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[udmurtkielâ]] |12–21<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Svetlana Edygarova|Nommâ=Udmurt|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=507–522|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366308454|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[kärjilkielâ]] |12–16<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Anneli Sarhimaa|Nommâ=Karelian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=269–290|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366303647|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[mordvakielah]] |12–13<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Arja Hamari, Rigina Ajanki|Nommâ=Mordvin (Erzya and Moksha)|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=392–431|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366306080|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[marikielah]] |9–10<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Sirkka Saarinen|Nommâ=Mari|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=432–470|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366306850|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[nuorttâlâškielâ]] |9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Eino Koponen, Matti Miestamo, Markus Juutinen|Nommâ=Skolt Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=196–218|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366302509|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[kieldâsämikielâ]] |9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Michael Rießler|Nommâ=Kildin Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=219–239|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366302912|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Hantikielâ|tavehantikielâ]] |9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Zsófia Schön, Katalin Gugán|Nommâ=East Khanty|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=607–635|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366310712|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[nganasankielâ]] |8–9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Beáta Wagner-Nagy|Nommâ=Nganasan|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=753–776|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366314086|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[maadâsämikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Jussi Ylikoski|Nommâ=South Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=113–129|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366301033|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[juulevsämikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Jussi Ylikoski|Nommâ=Lule Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=130–146|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366301382|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[liivikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Johanna Laakso|Nommâ=Livonian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=380–391|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366305866|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Mansikielâ|nuorttâmansikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Ulla-Maija Forsberg|Nommâ=East Mansi|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=564–581|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366309640|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[neeneeckielâ]] |7<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Svetlana Burkova|Nommâ=Nenets|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=673–708|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366312235|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[kamaskielâ]] |7<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Gerson Klumpp|Nommâ=Kamas|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=816–844|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366315545|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[orjâlâškielâ]] |6<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Luobbal Sámmol Sámmol Ánte, Jussi Ylikoski|Nommâ=North Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=147–177|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366301757|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Mansikielâ|tavemansikielâ]] |6<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Marianne Bakró-Nagy, Katalin Sipőcz, Elena Skribnik|Nommâ=North Mansi|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=536–564|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366308950|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[eeneeckielâ]] |6<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Florian Siegl|Nommâ=The Enets languages|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=708–753|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366313102|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Hantikielâ|tavehantikielâ]] |3<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Mária Sipos|Nommâ=North Khanty|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=581–607|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ=en|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366310051|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Sajehäämih|*]] sughidxtwa28s7mk65i3hn6va9y63gw 156701 156700 2026-06-25T02:10:10Z Yupik 23 /* Sajehaamij mereh uuraallijn kielâin */ 156701 wikitext text/x-wiki '''Sajehäämi''' lii morfologisâš sujâttemkategoria. Puoh [[Uuraallâš kielah|uuraallijn kielâin]] láá sajehäämih. Sajehamijguin puáhtá oovdânpyehtiđ sehe kuávdáš (om. aageent, patient) já periferaallijd (om. saje, koskâuámi) kielâopâlijd funktioid teikkâ semantlijd roolâid. Nomináid kullee säniluokah sojeh sajehaamijn, mut meid infinitlijn verbâhaamijn, adverbijn já adpositioin puáhtá leđe tievâslâš teikkâ rájášum sujâttemparadigma.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Seppo Kittilä, Johanna Laakso, Jussi Ylikoski|Nommâ=Case|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=879–893|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366316404|Čujottum=2022-10-17}}</ref> == Sajehäämih anarâškielâst == [[Anarâškielâ]]st láá oovce sajehäämmid: [[nominativ]], [[genetiv]], [[akkusativ]], [[illativ]], [[lokativ]], [[komitativ]], [[abessiv]], [[essiv]] já [[partitiv]].<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Morottaja, Petter & Olthuis, Marja-Liisa|Nommâ=Inarinsaamen taivutusoppi|Ihe=2022|Almostittee=Sämitigge}}</ref> {|class="wikitable" |+ ! Sajehäämi ! Ovdâmerkkâ (ol.) ! Ovdâmerkkâ (ml.) |- | [[Nominativ]] | '''Ákku''' lii puáris. | '''Ááhuh''' láá puáráseh. |- | [[Genetiv]] | Puáris '''ááhu''' táálu lii muččâd. | Puáris '''ááhui''' tááluh láá muččâdeh. |- | [[Akkusativ]] | Mun tuubdâm puáris '''ááhu'''. | Mun tuubdâm puáris '''ááhuid'''. |- | [[Illativ]] | Mun adelâm skeeŋkâ puáris '''áákun'''. | Mun adelâm skeeŋkâ puáris '''áhhoid'''. |- | [[Lokativ]] | Puáris '''ááhust''' lii mučis táálu. | Puáris '''ááhuin''' láá mučis tááluh. |- | [[Komitativ]] | Mun moonâm káávpán puáris '''áhhoin'''. | Mun moonâm káávpán puáris '''áhuiguin'''. |- | [[Abessiv]] | Mun moonâm káávpán puáris '''áhuttáá'''. | Mun moonâm káávpán puáris '''áhuittáá'''. |- | [[Essiv]] |colspan=2| {{center|Sun kočoduvvoo puáris '''ákkun'''.}} |- | [[Partitiv]] |colspan=2| {{center|Siijdâst láá 14 puáris '''ákkud'''.}} |} == Sajehaamij mereh uuraallijn kielâin == Uuraallijn kielâin láá jieškote-uv stuárusiih sajevuáháduvah (3–27). {| class="wikitable sortable" |+ !Kielâ !Meeri |- |[[komikielâ]] |23<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Nikolay Kuznetsov|Nommâ=Komi|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=487–506|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366308096|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[uŋgarkielâ]] |17–27<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=István Kenesei, Krisztina Szécsényi|Nommâ=Hungarian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=636–658|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366311373|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[vepsákielâ]] |16–18<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Riho Grünthal|Nommâ=Veps|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=291–307|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366303982|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[suomâkielâ]] |15 |- |[[eestikielâ]] |14<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Helle Metslang|Nommâ=North and Standard Estonian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=350–366|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366305188|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |setokielâ |13<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Karl Pajusalu|Nommâ=Seto South Estonian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=367–379|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366305634|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[selkupkielâ]] |13<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Olga Kazakevič|Nommâ=Selkup|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=776–816|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366314479|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[udmurtkielâ]] |12–21<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Svetlana Edygarova|Nommâ=Udmurt|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=507–522|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366308454|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[kärjilkielâ]] |12–16<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Anneli Sarhimaa|Nommâ=Karelian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=269–290|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366303647|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[mordvakielah]] |12–13<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Arja Hamari, Rigina Ajanki|Nommâ=Mordvin (Erzya and Moksha)|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=392–431|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366306080|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[marikielah]] |9–10<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Sirkka Saarinen|Nommâ=Mari|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=432–470|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366306850|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[nuorttâlâškielâ]] |9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Eino Koponen, Matti Miestamo, Markus Juutinen|Nommâ=Skolt Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=196–218|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366302509|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[kieldâsämikielâ]] |9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Michael Rießler|Nommâ=Kildin Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=219–239|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366302912|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Hantikielâ|tavehantikielâ]] |9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Zsófia Schön, Katalin Gugán|Nommâ=East Khanty|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=607–635|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366310712|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[nganasankielâ]] |8–9<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Beáta Wagner-Nagy|Nommâ=Nganasan|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=753–776|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366314086|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[maadâsämikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Jussi Ylikoski|Nommâ=South Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=113–129|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366301033|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[juulevsämikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Jussi Ylikoski|Nommâ=Lule Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=130–146|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366301382|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[liivikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Johanna Laakso|Nommâ=Livonian|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=380–391|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366305866|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Mansikielâ|nuorttâmansikielâ]] |8<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Ulla-Maija Forsberg|Nommâ=East Mansi|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=564–581|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366309640|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[neeneeckielâ]] |7<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Svetlana Burkova|Nommâ=Nenets|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=673–708|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366312235|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[kamaskielâ]] |7<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Gerson Klumpp|Nommâ=Kamas|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=816–844|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366315545|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[orjâlâškielâ]] |6<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Luobbal Sámmol Sámmol Ánte, Jussi Ylikoski|Nommâ=North Saami|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=147–177|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366301757|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Mansikielâ|tavemansikielâ]] |6<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Marianne Bakró-Nagy, Katalin Sipőcz, Elena Skribnik|Nommâ=North Mansi|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=536–564|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366308950|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[eeneeckielâ]] |6<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Florian Siegl|Nommâ=The Enets languages|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=708–753|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366313102|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |- |[[Hantikielâ|tavehantikielâ]] |3<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Mária Sipos|Nommâ=North Khanty|Ihe=2022-03-24|Siijđoh=581–607|Almostittee=Oxford University Press|Isbn=978-0-19-876766-4, 978-0-19-182151-6|Kielâ={{en}}|www=https://academic.oup.com/book/43672/chapter/366310051|Čujottum=2022-10-17}}</ref> |} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Sajehäämih|*]] 8g4d9aa98pbvnyxw4uuzck6ti70wff5 0 15639 156619 149149 2026-06-24T13:45:23Z Yupik 23 Säämi 156619 wikitext text/x-wiki '''Ive 2022 Tave-enâmij rääđi palhâšumeh''' láá vittâ palhâšume, maid Tave-enâmij rääđi mieđettij ive 2022: [[Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšume‎]], [[Tave-enâmij rääđi párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšume‎]], [[Tave-enâmij rääđi elleekovepalhâšume]], [[Tave-enâmij rääđi muusikpalhâšume]] já [[Tave-enâmij rääđi pirâspalhâšume]]. Palhâšumeseremonia uárnejui [[skammâmáánu 1.]] peeivi [[2022]] [[Helsig]]ist, [[Suomâ]]st.<ref name="kvp-2022"/> Ive 2022 lijjii kulmâ sämmilii iävtukkâssân [[Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|Tave-enâmij rääđi palhâšuumijd]]. Kirjálâšvuotâpalhâšumán lâi [[Mary Ailonieida Sombán Mari]] iävtukkâssân tihtâkirjestis ''Beaivváš mánát'' já Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšumán [[Sara Vuolab]] tihtâkirjestis ''Gárži'' já [[Moa Backe Åstot]] nuorâiromanistis ''Himlabrand''.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.avvir.no/eai-vuoitan-girjebalkkasumi/|nommâ=Eai vuoitán girje­bálkkašumi|almostittem=Ávvir|čujottum=2022-11-03|tahhee=Gavrilov, Sergey|äigimuddo=2022-11-02|kielâ={{se}}}}</ref> ==Vyeitteeh já iävtukkâsah== === Kirjálâšvuotâpalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2022 [[Tave-enâmij rääđi kirjálâšvuotâpalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref name="kvp-2022">{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/en/news/meet-nominees-2022-nordic-council-literature-prize |Nommâ=Meet the nominees for the 2022 Nordic Council Literature Prize | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{en}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Kirječällee !! Kirje !! Häämi !! Staatâ teikkâ eennâm |- | style="background:#ADFFFF;" | [[Solvej Balle]]<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/solvej-balle-vant-nordisk-rads-litteraturpris-2022 |Nommâ= Solvej Balle vant Nordisk råds litteraturpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> || style="background:#ADFFFF;"| ''Om udregning af rumfang (I, II og III)'' || style="background:#ADFFFF;"| roomaan || style="background:#ADFFFF;"| {{Lippu|Tanska}} |- | [[Rakel Haslund-Gjerrild]]|| ''Adam i Paradis'' || roomaan || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Kristina Carlson]] || ''Eunukki'' || roomaan || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Kaj Korkea-aho]] || ''Röda rummet'' || roomaan || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Beinir Bergsson]] || ''Sólgarðurin'' || tihtâkirje || {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | [[Jessie Kleemann]] || ''Arkhticós Dolorôs'' || tihtâkirje || {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | [[Steinar Bragi]] || ''Truflunin'' || roomaan || {{Lippu|Island}} |- | [[Elísabet Jökulsdóttir]] || ''Aprílsólarkuldi'' || roomaan || {{Lippu|Island}} |- | [[Inghill Johansen]] || ''Dette er G'' || roomaan || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Linn Ullmann]] || ''Jente, 1983'' || roomaan || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Mary Ailonieida Sombán Mari]] || ''Beaivváš mánát'' || tihtâkirje || [[Tiätuvuárkká:Sami flag.svg|24x22px|border]] [[Säämi]] |- | [[Kerstin Ekman]] || ''Löpa varg'' || roomaan || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Jesper Larsson]] || ''Den dagen den sorgen'' || roomaan || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Karin Erlandsson]] || ''Hem'' || roomaan || [[Tiätuvuárkká:Flag_of_Åland.svg|24x22px|border]] [[Åland]] |} === Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2022 [[Tave-enâmij rääđi párnái- já nuorâikirjálâšvuotâpalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/en/news/meet-nominees-2022-nordic-council-children-and-young-peoples-literature-prize |Nommâ=Meet the nominees for the 2022 Nordic Council Children and Young People’s Literature Prize | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Äigimuddo = | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{en}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Kirječällee !! Sárgoo !! Nommâ !! Šlaajâ !! Staatâ teikkâ eennâm |- | [[Jan Oksbøl Callesen]] || ||''O PO POI'' || kovekirje || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Thorbjørn Petersen]]<br/>[[Herman Ditte]]<br/>[[Mårdøn Smet]] || || ''Den om Rufus'' || kovekirje || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Malin Kivelä]]<br/>[[Martin Glaz Serup]] || [[Linda Bondestam]] || ''Om du möter en björn'' || kovekirje ||{{Lippu|Suomâ}} |- | [[Riina Katajavuori]] || [[Martin Baltscheit]] || ''Oravien sota''|| kovekirje || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Dánial Hoydal]] || [[Annika Øyrabø]] || ''Abbi og eg og abbi'' || kovekirje || {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | [[Sørine Steenholdt]] || [[Ivínguak’ Stork Høegh]] ||''Lilyp Silarsuaa'' || kovekirje || {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | [[Arndís Þórarinsdóttir]] || [[Sigmundur B. Þorgeirsson]] || ''Bál tímans – Örlagasaga Möðruvallabókar í sjö hundruð ár'' || kovekirje ||{{Lippu|Island}} |- | [[Gunnar Helgason]] || [[Rán Flygenring]] || ''Alexander Daníel Hermann Dawidsson: Bannað að eyðileggja'' || kovekirje ||{{Lippu|Island}} |- | [[Ragnar Aalbu]] || || ''Georg er borte'' || kovekirje ||{{Lippu|Taažâ}} |- | style="background:#ADFFFF;"| [[Nora Dåsnes]]<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/nora-dasnes-fikk-nordisk-rads-barne-og-ungdomslitteraturpris-2022 |Nommâ=Nora Dåsnes fikk Nordisk råds barne- og ungdomslitteraturpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Äigimuddo = 1.11.2022 | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> || style="background:#ADFFFF; | || style="background:#ADFFFF;"| ''Ubesvart anrop'' || style="background:#ADFFFF;"| ráiđukoveroomaan || style="background:#ADFFFF;"| {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Sara Vuolab]] || ||''Gárži'' || tihtâkirje || [[Tiätuvuárkká:Sami flag.svg|24x22px|border]] [[Säämi]] |- | [[Emma Adbåge]] || || ''Naturen'' || kovekirje || {{Lippu|Ruotâ}} |- | [[Moa Backe Åstot]] || || ''Himlabrand''|| nuorâiroomaan ||{{Lippu|Ruotâ}} |} === Elleekovepalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2022 [[Tave-enâmij rääđi elleekovepalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/sv/news/filmerna-som-kan-vinna-nordiska-radets-filmpris-2022 |Nommâ=Filmerna som kan vinna Nordiska rådets filmpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Nommâ !! Stivrejeijee !! Kietâčällee !! Pyevtitteijee !! Staatâ teikkâ eennâm |- | ''[[Vanskabte Land / Volaða Land]]'' | [[Hlynur Pálmason]] | [[Hlynur Pálmason]] | [[Katrin Pors]]<br/>[[Mikkel Jersin]]<br/>[[Eva Jakobsen]]<br/>[[Anton Máni Svansson]] | {{Lippu|Tanska}} |- | ''[[Sokea mies joka ei halunnut nähdä Titanicia]]'' | [[Teemu Nikki]] | [[Teemu Nikki]] | [[Jani Pösö]] | {{Lippu|Suomâ}} |- | style="background:#ADFFFF;"| ''[[Dýrið]]''<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/den-islandske-filmen-dyrid-lamb-vinner-nordisk-rads-filmpris-2022 |Nommâ= Den islandske filmen “Dýrið” (‘Lamb’) vinner Nordisk råds filmpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> | style="background:#ADFFFF;"| [[Valdimar Jóhannsson]] | style="background:#ADFFFF;"| [[Valdimar Jóhannsson]]<br/>[[Sjón]] | style="background:#ADFFFF;"| [[Hrönn Kristinsdóttir]]<br/>[[Sara Nassim]] | style="background:#ADFFFF;"| {{Lippu|Island}} |- | ''[[Verdens verste menneske]]'' | [[Joachim Trier]] | [[Joachim Trier]]<br/>[[Eskil Vogt]] | [[Thomas Robsahm]]<br/>[[Andrea Berentsen Ottmar]] | {{Lippu|Taažâ}} |- | ''[[Clara Sola]]'' | [[Nathalie Álvarez Mesén]] | [[Nathalie Álvarez Mesén]]<br/>[[Maria Camila Arias]] | [[Nima Yousefi]] | {{Lippu|Ruotâ}} |} === Muusikpalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2022 [[Tave-enâmij rääđi muusikpalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/disse-kan-vinne-nordisk-rads-musikkpris-2022 |Nommâ= Disse kan vinne Nordisk råds musikkpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Šuoŋârähtee !! Staatâ teikkâ eennâm |- | [[Line Tjørnhøj]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[SØS Gunver Ryberg]] || {{Lippu|Tanska}} |- | [[Minna Leinonen]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Yona]] || {{Lippu|Suomâ}} |- | [[Unn Paturson]] || {{Lippu|Färsuolluuh}} |- | [[Andachan]] || {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | [[Bára Gísladóttir]] || {{Lippu|Island}} |- | [[Sóley Stefánsdóttir]] || {{Lippu|Island}} |- | [[Øyvind Torvund]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Knut Vaage]] || {{Lippu|Taažâ}} |- | [[Ebo Krdum]] || {{Lippu|Ruotâ}} |- | style="background:#ADFFFF;"| [[Karin Rehnqvist]]<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/karin-rehnqvist-vinner-nordisk-rads-musikkpris-2022 |Nommâ= Karin Rehnqvist vinner Nordisk råds musikkpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> || style="background:#ADFFFF;" | {{Lippu|Ruotâ}} |} === Pirâspalhâšume === Čuávvoo tavlustuvvâst láá ive 2022 [[Tave-enâmij rääđi pirâspalhâšume]] vyeittee já iävtukkâsah (vyeittee lii merkkejum čuovjâdin):<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/fi/news/tassa-ovat-pohjoismaiden-neuvoston-ymparistopalkinnon-ehdokkaat-2022 |Nommâ=Tässä ovat Pohjoismaiden neuvoston ympäristöpalkinnon ehdokkaat 2022 | Almostittemsaje = norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> {| border="1" class="sortable wikitable" ! Initiativ !! Staatâ teikkâ eennâm |- | Sund Vejle Fjord -proojeekt || {{Lippu|Tanska}} |- | Virtavesien hoitoyhdistys Virho ry || {{Lippu|Suomâ}} |- | Louise Lynge || {{Lippu|Ruánááeennâm}} |- | Votlendissjóður-nješširuttârááju || {{Lippu|Island}} |- | Kristianstads Vattenrike -biosfáárkuávlu || {{Lippu|Ruotâ}} |- | style="background:#ADFFFF;"| Nabben-nješši<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://www.norden.org/no/news/mariehamns-stad-pa-aland-tildeles-nordisk-rads-miljopris-2022 |Nommâ= Mariehamns stad på Åland tildeles Nordisk råds miljøpris 2022 | Almostittemsaje=norden.org | Almostittem = [[Tave-enâmij rääđi]] | Čujottum = 3.11.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> || style="background:#ADFFFF;" | [[Tiätuvuárkká:Flag_of_Åland.svg|24x22px|border]] [[Åland]] |} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Tave-enâmij rääđi palhâšumeh ive mield}} [[Luokka:Ihe 2022 Islandist|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2022 Ruotâst|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2022 Suomâst|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2022 Taažâst|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Ihe 2022 Tanskaast|Tave-enâmij rääđi palhâšumeh]] [[Luokka:Tave-enâmij rääđi palhâšumeh|2022]] t18yuanvw0floiq0yei2nn8eui5z1j2 14 15877 156717 74902 2026-06-25T03:45:35Z Yupik 23 +cc 156717 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:2020-loho]] [[Luokka:Vaaljah ihelove mield]] 6dhljjb7j64puq4aaa4mhq660spcugb 10 16034 156561 143573 2026-06-24T12:32:55Z Yupik 23 +Sämikielâg kirjálâšvuotâ| 156561 wikitext text/x-wiki {{navbox | name = Sämikielâliih kirjeh | title = [[Sämikielâg kirjálâšvuotâ|Sämikielâliih kirjeh]] ive mield | listclass = hlist | basestyle = background:#ccccff | groupstyle = text-align: right; white-space:nowrap; font-weight:bold; | abovestyle = font-weight:bold; <!--| state = {{{state<includeonly>|collapsed</includeonly>}}}--> <!-- | group1 = 1800-loho | list1 = [[Ive 1800 sämikielâliih kirjeh|1800]] • [[Ive 1801 sämikielâliih kirjeh|1801]] • [[Ive 1802 sämikielâliih kirjeh|1802]] • [[Ive 1803 sämikielâliih kirjeh|1803]] • [[Ive 1804 sämikielâliih kirjeh|1804]] • [[Ive 1805 sämikielâliih kirjeh|1805]] • [[Ive 1806 sämikielâliih kirjeh|1806]] • [[Ive 1807 sämikielâliih kirjeh|1807]] • [[Ive 1808 sämikielâliih kirjeh|1808]] • [[Ive 1809 sämikielâliih kirjeh|1809]] • [[Ive 1810 sämikielâliih kirjeh|1810]] • [[Ive 1811 sämikielâliih kirjeh|1811]] • [[Ive 1812 sämikielâliih kirjeh|1812]] • [[Ive 1813 sämikielâliih kirjeh|1813]] • [[Ive 1814 sämikielâliih kirjeh|1814]] • [[Ive 1815 sämikielâliih kirjeh|1815]] • [[Ive 1816 sämikielâliih kirjeh|1816]] • [[Ive 1817 sämikielâliih kirjeh|1817]] • [[Ive 1818 sämikielâliih kirjeh|1818]] • [[Ive 1819 sämikielâliih kirjeh|1819]] • [[Ive 1820 sämikielâliih kirjeh|1820]] • [[Ive 1821 sämikielâliih kirjeh|1821]] • [[Ive 1822 sämikielâliih kirjeh|1822]] • [[Ive 1823 sämikielâliih kirjeh|1823]] • [[Ive 1824 sämikielâliih kirjeh|1824]] • [[Ive 1825 sämikielâliih kirjeh|1825]] • [[Ive 1826 sämikielâliih kirjeh|1826]] • [[Ive 1827 sämikielâliih kirjeh|1827]] • [[Ive 1828 sämikielâliih kirjeh|1828]] • [[Ive 1829 sämikielâliih kirjeh|1829]] • [[Ive 1830 sämikielâliih kirjeh|1830]] • [[Ive 1831 sämikielâliih kirjeh|1831]] • [[Ive 1832 sämikielâliih kirjeh|1832]] • [[Ive 1833 sämikielâliih kirjeh|1833]] • [[Ive 1834 sämikielâliih kirjeh|1834]] • [[Ive 1835 sämikielâliih kirjeh|1835]] • [[Ive 1836 sämikielâliih kirjeh|1836]] • [[Ive 1837 sämikielâliih kirjeh|1837]] • [[Ive 1838 sämikielâliih kirjeh|1838]] • [[Ive 1839 sämikielâliih kirjeh|1839]] • [[Ive 1840 sämikielâliih kirjeh|1840]] • [[Ive 1841 sämikielâliih kirjeh|1841]] • [[Ive 1842 sämikielâliih kirjeh|1842]] • [[Ive 1843 sämikielâliih kirjeh|1843]] • [[Ive 1844 sämikielâliih kirjeh|1844]] • [[Ive 1845 sämikielâliih kirjeh|1845]] • [[Ive 1846 sämikielâliih kirjeh|1846]] • [[Ive 1847 sämikielâliih kirjeh|1847]] • [[Ive 1848 sämikielâliih kirjeh|1848]] • [[Ive 1849 sämikielâliih kirjeh|1849]] • [[Ive 1850 sämikielâliih kirjeh|1850]] • [[Ive 1851 sämikielâliih kirjeh|1851]] • [[Ive 1852 sämikielâliih kirjeh|1852]] • [[Ive 1853 sämikielâliih kirjeh|1853]] • [[Ive 1854 sämikielâliih kirjeh|1854]] • [[Ive 1855 sämikielâliih kirjeh|1855]] • [[Ive 1856 sämikielâliih kirjeh|1856]] • [[Ive 1857 sämikielâliih kirjeh|1857]] • [[Ive 1858 sämikielâliih kirjeh|1858]] • [[Ive 1859 sämikielâliih kirjeh|1859]] • [[Ive 1860 sämikielâliih kirjeh|1860]] • [[Ive 1861 sämikielâliih kirjeh|1861]] • [[Ive 1862 sämikielâliih kirjeh|1862]] • [[Ive 1863 sämikielâliih kirjeh|1863]] • [[Ive 1864 sämikielâliih kirjeh|1864]] • [[Ive 1865 sämikielâliih kirjeh|1865]] • [[Ive 1866 sämikielâliih kirjeh|1866]] • [[Ive 1867 sämikielâliih kirjeh|1867]] • [[Ive 1868 sämikielâliih kirjeh|1868]] • [[Ive 1869 sämikielâliih kirjeh|1869]] • [[Ive 1870 sämikielâliih kirjeh|1870]] • [[Ive 1871 sämikielâliih kirjeh|1871]] • [[Ive 1872 sämikielâliih kirjeh|1872]] • [[Ive 1873 sämikielâliih kirjeh|1873]] • [[Ive 1874 sämikielâliih kirjeh|1874]] • [[Ive 1875 sämikielâliih kirjeh|1875]] • [[Ive 1876 sämikielâliih kirjeh|1876]] • [[Ive 1877 sämikielâliih kirjeh|1877]] • [[Ive 1878 sämikielâliih kirjeh|1878]] • [[Ive 1879 sämikielâliih kirjeh|1879]] • [[Ive 1880 sämikielâliih kirjeh|1880]] • [[Ive 1881 sämikielâliih kirjeh|1881]] • [[Ive 1882 sämikielâliih kirjeh|1882]] • [[Ive 1883 sämikielâliih kirjeh|1883]] • [[Ive 1884 sämikielâliih kirjeh|1884]] • [[Ive 1885 sämikielâliih kirjeh|1885]] • [[Ive 1886 sämikielâliih kirjeh|1886]] • [[Ive 1887 sämikielâliih kirjeh|1887]] • [[Ive 1888 sämikielâliih kirjeh|1888]] • [[Ive 1889 sämikielâliih kirjeh|1889]] • [[Ive 1890 sämikielâliih kirjeh|1890]] • [[Ive 1891 sämikielâliih kirjeh|1891]] • [[Ive 1892 sämikielâliih kirjeh|1892]] • [[Ive 1893 sämikielâliih kirjeh|1893]] • [[Ive 1894 sämikielâliih kirjeh|1894]] • [[Ive 1895 sämikielâliih kirjeh|1895]] • [[Ive 1896 sämikielâliih kirjeh|1896]] • [[Ive 1897 sämikielâliih kirjeh|1897]] • [[Ive 1898 sämikielâliih kirjeh|1898]] • [[Ive 1899 sämikielâliih kirjeh|1899]] --> | group2 = 1900-loho | list2 = <!--[[Ive 1900 sämikielâliih kirjeh|1900]] • [[Ive 1901 sämikielâliih kirjeh|1901]] • [[Ive 1902 sämikielâliih kirjeh|1902]] • [[Ive 1903 sämikielâliih kirjeh|1903]] • [[Ive 1904 sämikielâliih kirjeh|1904]] • [[Ive 1905 sämikielâliih kirjeh|1905]] • [[Ive 1906 sämikielâliih kirjeh|1906]] • [[Ive 1907 sämikielâliih kirjeh|1907]] • [[Ive 1908 sämikielâliih kirjeh|1908]] • [[Ive 1909 sämikielâliih kirjeh|1909]] • [[Ive 1910 sämikielâliih kirjeh|1910]] • [[Ive 1911 sämikielâliih kirjeh|1911]] • [[Ive 1912 sämikielâliih kirjeh|1912]] • [[Ive 1913 sämikielâliih kirjeh|1913]] • [[Ive 1914 sämikielâliih kirjeh|1914]] • [[Ive 1915 sämikielâliih kirjeh|1915]] • [[Ive 1916 sämikielâliih kirjeh|1916]] • [[Ive 1917 sämikielâliih kirjeh|1917]] • [[Ive 1918 sämikielâliih kirjeh|1918]] • [[Ive 1919 sämikielâliih kirjeh|1919]] • [[Ive 1920 sämikielâliih kirjeh|1920]] • [[Ive 1921 sämikielâliih kirjeh|1921]] • [[Ive 1922 sämikielâliih kirjeh|1922]] • [[Ive 1923 sämikielâliih kirjeh|1923]] • [[Ive 1924 sämikielâliih kirjeh|1924]] • [[Ive 1925 sämikielâliih kirjeh|1925]] • [[Ive 1926 sämikielâliih kirjeh|1926]] • [[Ive 1927 sämikielâliih kirjeh|1927]] • [[Ive 1928 sämikielâliih kirjeh|1928]] • [[Ive 1929 sämikielâliih kirjeh|1929]] • [[Ive 1930 sämikielâliih kirjeh|1930]] • [[Ive 1931 sämikielâliih kirjeh|1931]] • [[Ive 1932 sämikielâliih kirjeh|1932]] • [[Ive 1933 sämikielâliih kirjeh|1933]] • [[Ive 1934 sämikielâliih kirjeh|1934]] • [[Ive 1935 sämikielâliih kirjeh|1935]] • [[Ive 1936 sämikielâliih kirjeh|1936]] • [[Ive 1937 sämikielâliih kirjeh|1937]] • [[Ive 1938 sämikielâliih kirjeh|1938]] • [[Ive 1939 sämikielâliih kirjeh|1939]] • [[Ive 1940 sämikielâliih kirjeh|1940]] • [[Ive 1941 sämikielâliih kirjeh|1941]] • [[Ive 1942 sämikielâliih kirjeh|1942]] • [[Ive 1943 sämikielâliih kirjeh|1943]] • [[Ive 1944 sämikielâliih kirjeh|1944]] • [[Ive 1945 sämikielâliih kirjeh|1945]] • [[Ive 1946 sämikielâliih kirjeh|1946]] • [[Ive 1947 sämikielâliih kirjeh|1947]] • [[Ive 1948 sämikielâliih kirjeh|1948]] • [[Ive 1949 sämikielâliih kirjeh|1949]] •--> [[Ive 1950 sämikielâliih kirjeh|1950]] • [[Ive 1951 sämikielâliih kirjeh|1951]] • [[Ive 1952 sämikielâliih kirjeh|1952]] • [[Ive 1953 sämikielâliih kirjeh|1953]] • [[Ive 1954 sämikielâliih kirjeh|1954]] • [[Ive 1955 sämikielâliih kirjeh|1955]] • [[Ive 1956 sämikielâliih kirjeh|1956]] • [[Ive 1957 sämikielâliih kirjeh|1957]] • [[Ive 1958 sämikielâliih kirjeh|1958]] • [[Ive 1959 sämikielâliih kirjeh|1959]] • [[Ive 1960 sämikielâliih kirjeh|1960]] • [[Ive 1961 sämikielâliih kirjeh|1961]] • [[Ive 1962 sämikielâliih kirjeh|1962]] • [[Ive 1963 sämikielâliih kirjeh|1963]] • [[Ive 1964 sämikielâliih kirjeh|1964]] • [[Ive 1965 sämikielâliih kirjeh|1965]] • [[Ive 1966 sämikielâliih kirjeh|1966]] • [[Ive 1967 sämikielâliih kirjeh|1967]] • [[Ive 1968 sämikielâliih kirjeh|1968]] • [[Ive 1969 sämikielâliih kirjeh|1969]] • [[Ive 1970 sämikielâliih kirjeh|1970]] • [[Ive 1971 sämikielâliih kirjeh|1971]] • [[Ive 1972 sämikielâliih kirjeh|1972]] • [[Ive 1973 sämikielâliih kirjeh|1973]] • [[Ive 1974 sämikielâliih kirjeh|1974]] • [[Ive 1975 sämikielâliih kirjeh|1975]] • [[Ive 1976 sämikielâliih kirjeh|1976]] • [[Ive 1977 sämikielâliih kirjeh|1977]] • [[Ive 1978 sämikielâliih kirjeh|1978]] • [[Ive 1979 sämikielâliih kirjeh|1979]] • [[Ive 1980 sämikielâliih kirjeh|1980]] • [[Ive 1981 sämikielâliih kirjeh|1981]] • [[Ive 1982 sämikielâliih kirjeh|1982]] • [[Ive 1983 sämikielâliih kirjeh|1983]] • [[Ive 1984 sämikielâliih kirjeh|1984]] • [[Ive 1985 sämikielâliih kirjeh|1985]] • [[Ive 1986 sämikielâliih kirjeh|1986]] • [[Ive 1987 sämikielâliih kirjeh|1987]] • [[Ive 1988 sämikielâliih kirjeh|1988]] • [[Ive 1989 sämikielâliih kirjeh|1989]] • [[Ive 1990 sämikielâliih kirjeh|1990]] • [[Ive 1991 sämikielâliih kirjeh|1991]] • [[Ive 1992 sämikielâliih kirjeh|1992]] • [[Ive 1993 sämikielâliih kirjeh|1993]] • [[Ive 1994 sämikielâliih kirjeh|1994]] • [[Ive 1995 sämikielâliih kirjeh|1995]] • [[Ive 1996 sämikielâliih kirjeh|1996]] • [[Ive 1997 sämikielâliih kirjeh|1997]] • [[Ive 1998 sämikielâliih kirjeh|1998]] • [[Ive 1999 sämikielâliih kirjeh|1999]] | group3 = 2000-loho | list3 = [[Ive 2000 sämikielâliih kirjeh|2000]] • [[Ive 2001 sämikielâliih kirjeh|2001]] • [[Ive 2002 sämikielâliih kirjeh|2002]] • [[Ive 2003 sämikielâliih kirjeh|2003]] • [[Ive 2004 sämikielâliih kirjeh|2004]] • [[Ive 2005 sämikielâliih kirjeh|2005]] • [[Ive 2006 sämikielâliih kirjeh|2006]] • [[Ive 2007 sämikielâliih kirjeh|2007]] • [[Ive 2008 sämikielâliih kirjeh|2008]] • [[Ive 2009 sämikielâliih kirjeh|2009]] • [[Ive 2010 sämikielâliih kirjeh|2010]] • [[Ive 2011 sämikielâliih kirjeh|2011]] • [[Ive 2012 sämikielâliih kirjeh|2012]] • [[Ive 2013 sämikielâliih kirjeh|2013]] • [[Ive 2014 sämikielâliih kirjeh|2014]] • [[Ive 2015 sämikielâliih kirjeh|2015]] • [[Ive 2016 sämikielâliih kirjeh|2016]] • [[Ive 2017 sämikielâliih kirjeh|2017]] • [[Ive 2018 sämikielâliih kirjeh|2018]] • [[Ive 2019 sämikielâliih kirjeh|2019]] • [[Ive 2020 sämikielâliih kirjeh|2020]] • [[Ive 2021 sämikielâliih kirjeh|2021]] • [[Ive 2022 sämikielâliih kirjeh|2022]] • [[Ive 2023 sämikielâliih kirjeh|2023]] • [[Ive 2024 sämikielâliih kirjeh|2024]] • [[Ive 2025 sämikielâliih kirjeh|2025]] • [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|2026]]<!-- • [[Ive 2027 sämikielâliih kirjeh|2027]] • [[Ive 2028 sämikielâliih kirjeh|2028]] • [[Ive 2029 sämikielâliih kirjeh|2029]]--> | below = }}<noinclude> [[Luokka:Navigistemmyenstereh]] [[Luokka:Säämi myenstereh]] </noinclude> l5xp3hfa80zo4hn8xwyackemgzivn94 0 16418 156696 149315 2026-06-25T02:06:02Z Yupik 23 156696 wikitext text/x-wiki {{Kirkko | nommâ = Rautjärvi puáris kirkko | kove = Rautjärven_kirkko_1.JPG | kove-čielgiittâs = Rautjärvi viiđâd kirkko ive 2014 | vaakun = | lippu = | tuše_lippu = | tuše_vaakun = | kárttá = | kárttá-čielgiittâs = | pushpin_map = Maadâ-Kärjil eennâmkodde | nommâ_kárttá = Rautjärvi viiđâd kirkko | sajadâhkáártá kobdodâh = 250 | pushpin_label_position = uálgis | latd = 61 | latm = 17 | lats = 58 | latNS = N | longd = 29 | longm = 7 | longs = 49 | longEW = E | coord_region = | coord_display = | kuávlutijppâ = Staatâ | kuávlu-nommâ = [[Tiätuvuárkká:Flag of Finland.svg|20px|border]] [[Suomâ]] | kuávlutijppâ2 = Eennâmkodde | kuávlu-nommâ2 = [[Maadâ-Kärjil eennâmkodde|Maadâ-Kärjil]] | kuávlutijppâ3 = Kieldâ | kuávlu-nommâ3 = [[Rautjärvi]] | kuávlutijppâ4 = | kuávlu-nommâ4 = | kirkkokodde = | pispekodde = Mikkeli pispekodde | servikodde = Ruokolahti servikodde | ruávástkodde = Maadâ-Kärjil ruávástkodde | huksejum = [[1881]] | vihkum = [[roovvâdmáánu 4.]] peeivi [[1881]] | meddâl = [[juovlâmáánu 25.]] peeivi [[2022]] | vuávájeijee = | materiaal = [[muorâ]] | čokkámsajeh = 1 200 | stijlâ = | äigi = UTC+2 }} '''Rautjärvi puáris kirkko''' lâi ive&nbsp;1881 huksejum já kiävtun vihkum stuorrâ muorâkirkko, mii lâi [[Rautjärvi|Rautjärvist]] [[Maadâ-Kärjil eennâmkodde]]est. Kirkko lâi kirkkoluáhá alne [[Rautjärvi (jävri Rautjärvist)|siämmáánommâsii jäävri maadâriddoost]]. [[Tiätuvuárkká:Rautjarvi-church-1950s.jpg|pienoiskuva|Rautjärvi puáris kirkko 1950-lovvoost]] Eennâmkodálávt merhâšittee huksejum kulttuurpirâsin onnum kirkko puolij kunnân [[juovlâmáánu 25.]]&nbsp;peeivi [[2022]].<ref name="rautjärvi-kirkko2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.iltalehti.fi/kotimaa/a/0e25c880-84e9-4d3b-86f7-d3ac3daa4f64|nommâ=Rautjärven kirkko on tuhoutunut – syttyi kesken saarnan|tahhee=Vatka, Miia já Nyman, Riikka|almostittem=Iltalehti|äigimuddo=2022-12-25|čujottum=2022-12-25|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="yle_20221225">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20010308|nommâ=Poliisi epäilee, että Rautjärven historiallinen puukirkko sytytettiin tahallaan kesken jumalanpalveluksen|tahhee=Forsberg, Tiina; Rimpiläinen, Tuomas; Näveri, Anna|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=25.12.2022|almostittee=Yleisradio|čujottum=25.12.2022|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name=":0">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.iltalehti.fi/kotimaa/a/8b133c3a-7399-4490-8863-79e60c0409e4|nommâ=Tällaista taidetta tuhoutui Rautjärven kirkon palossa|tahhee=Taleva, Katariina|almostittem=Iltalehti|äigimuddo=2022-12-26|čujottum=2022-12-27|kielâ={{fi}}}}</ref> [[Roovvâdmáánu 9.]]&nbsp;peeivi [[2023]] Ruokolahti kirkkostivrâ meridij huksiđ uđđâ kirho kunnân puállám kirho sajan.<ref name="yle-20054544">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20054544|nommâ=Rautjärven kirkko sytytettiin tuleen kesken messun viime jouluna – nyt palaneen kirkon tilalle päätettiin rakentaa uusi|almostittem=Yle Uutiset|čujottum=2023-10-11|tahhee=Väisänen, Riitta|äigimuddo=2023-10-10|kielâ={{fi}}}}</ref> == Historjá == [[Rautjärvi (jävri Rautjärvist)|Rautjärvi maadâriddoost]] láá lamaš maaŋgah kappeleh já kirhoh. Täin jo kulmâ láá puállám kunnân.<ref name=":1">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kotimaa/art-2000009290203.html|nommâ=Poliisi julkaisi tarkemmat tuntomerkit miehestä, josta se pyytää havaintoja Rautjärven paloihin liittyen|tahhee=Myllyoja, Essi; Ilkka, Ilmo; Niemi, Liisa; Pyy, Tomi|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2022-12-26|čujottum=2022-12-27|kielâ={{fi}}}}</ref> Kirhoi lasseen Rautjärvist láá puállám aainâs-uv kyehti kiällutoornâ iivij&nbsp;1847 já&nbsp;1872 já meid pappâl já kirho kirjerááju (ive&nbsp;1856).<ref name=":2">{{Kirjekäldee|Tahhee=Matikka, Jyrki|Nommâ=Rautjärvi — rajakunta|Ihe=1996|Sijđo=23|Almostittemsaje=[Simpele]|Almostittee=[Rautjärven kunta]|Isbn=951-97485-0-4|Kielâ={{fi}}|Čujottum=2022-12-27}}</ref><ref>{{Lostâkäldee|Paječaalâ=Kotimaalta|Čielgiittâs=— Rautjärwen kappelista. „Wahingonwalkea poltti täällä 31 p. wiime heinäk. pappilan asuinhuoneet ynnä kirkonkirjaston. Tämän tähden ollaan toimessa kumpiaki aiwan uudesta tehdä.|Almostittem=Suometar|Äigimuddo=1857-01-09|Ihekerdi=11|Nummeer=2|Siijđoh=4|www=https://digi.kansalliskirjasto.fi/sanomalehti/binding/424326?page=4|Čujottum=2022-12-27|Kielâ={{fi}}}}</ref><ref name=":3">{{Lostâkäldee|Paječaalâ=Maakunnasta.|Almostittem=Suomalainen Wirallinen Lehti|Äigimuddo=1872-07-18|Nummeer=85|Siijđoh=3|www=https://digi.kansalliskirjasto.fi/sanomalehti/binding/416800?page=3|Čujottum=2022-12-27|Kielâ={{fi}}}}</ref> === Vuossâmuš kirkko === Vuossâmuš oskolduvlâš huksiittâs lâi Ruokolahti servikode kappel ađai Rautjärvi kappel.<ref name=":4">{{Kirjekäldee|Tahhee=Markku Haapio, Laura Luostarinen|Nommâ=Suomen kirkot ja kirkkotaide 2|Ihe=1980|Sijđo=281|Almostittemsaje=Lieto|Almostittee=Etelä-Suomen Kustannus Oy|Isbn=951-9064-28-1|Kielâ={{fi}}|Čujottum=2022-12-27}}</ref> [[Ruokolahti servikodde|Ruokolahti servikoodán]] kuullâm [[Rautjärvi kappelservikodde]] vuáđudui ive&nbsp;1654.<ref name=":5">{{Kirjekäldee|Tahhee=Europaeus, Mikko|Nommâ=Rautjärven asemanseudun kulttuurihistoriallinen selvitys|Ihe=2013|Siijđoh=13–19|Almostittee=Rautjärvi kieldâ|Kielâ={{fi}}|www=https://www.rautjarvi.fi/loader.aspx?id=4bfeb05e-ef76-4ddc-bb30-2620ce29c250|Čujottum=2022-12-27}}</ref> Rautjärvi táluliih annuu [[Viibur luterilâš pispekodde|Viibur luterilii pispekode]] pispe [[Peter Bjugg]]ist love huksiđ kappel.<ref name=":6">{{Kirjekäldee|Tahhee=Matikka, Jyrki|Nommâ=Rautjärvi — rajakunta|Ihe=1996|Loho=Rautjärven seurakunta|Sijđo=19|Almostittemsaje=[Simpele]|Almostittee=[Rautjärven kunta]|Isbn=951-97485-0-4|Čujottum=2022-12-27|Kielâ={{fi}}}}</ref> Sij finnejii love huksiđ tom [[Nurmijärvi (Rautjärvi)|Nurmijärvi]] riidon, mut kihheen ij innig tieđe, huksejui-uv kappel toho.<ref name=":6" /> Ive&nbsp;1664 Rautjärvi táluliih finnejii love tallaa Viibur pispe [[Nicolaus Nycopensis]]ist huksiđ kappel [[Rautjärvi (jävri Rautjärvist)|Rautjärvi riidon]].<ref name=":6" /> Puoh pitejâšliih iä kuittâg halijdâm jieijâs kappel, já äšši moonâi-uv keriváid.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Lempiäinen, Pentti|Nommâ=Piispan- ja rovastintarkastukset Suomessa ennen isoavihaa|Ihe=1967|Sijđo=251|Čielgiittâs=Suomen kirkkohistoriallisen seuran toimituksia 73|Almostittemsaje=Helsig|Almostittee=Suomen kirkkohistoriallinen seura|Kielâ={{fi}}|www=https://digi.kansalliskirjasto.fi/teos/binding/2112914?term=Rautj%C3%A4rven%20kappelin&page=253|Čujottum=2022-12-27}}</ref> Sij iä vaarâ vuáittám ääši, tastko toho huksejui Rautjärvi kappel, mii valmâštui ive&nbsp;1667.<ref name=":5" /><ref name="evl">{{Nettikäldee|čujottâs=https://web.archive.org/web/20071208114751/https://evl.fi/srk/rautjarvi/rautjarven_kirkko.htm|nommâ=Rautjärven kirkko|almostittem=evl.fi|čujottum=2022-12-27|kielâ={{fi}}}}</ref> Rautjärvi kappel tiet ulmuuh pessii kirhostâllâđ älkkeebeht, ko sij iä tarbâšâm innig eelliđ [[Ruokolahti kirkko|Ruokolahti kirhoost]] já návt kirkkomätki uánidui uáli jo ennuv.<ref name=":6" /> 1740-lovo räi kappel lâi jo nuuvt liäggásâm, ete servikodde meridij huksiđ uđđâ kirho ton paaldân. [[Uccâvaje]] aalgâst ive&nbsp;[[1741]] ruošah poldii kappel, mut iä kuittâg puáldám uđđâ kirho.<ref name="evl" /> === Nubbe kirkko === Nubbe kirho huksim lâi jo pargo vyelni vuossâmuu kirho ääigi. Tom ruošah kuođđii puáldihánnáá, veikkâ sij poldii-uv kirho paaldâst leijee kappel.<ref name="evl" /> Kirkko valmâštui loopâst ive&nbsp;1744 uccâvaje maŋa.<ref name=":7">{{Kirjekäldee|Tahhee=Matikka, Jyrki|Nommâ=Rautjärvi — rajakunta|Ihe=1996|Sijđo=22|Almostittemsaje=[Simpele]|Almostittee=[Rautjärven kunta]|Isbn=951-97485-0-4|Kielâ={{fi}}|Čujottum=2022-12-27}}</ref> Taat kirkko lâi aanoost tuše 30 ihheed, tastko tot lâi hyenes oornigist já lâi servikoodán jo meendu ucce.<ref name=":7" /> === Kuálmád kirkko === Čuávuvâš kirkko valmâštui ive&nbsp;1776.<ref name=":6" /><ref name="evl" /> Ive&nbsp;1815 huksejui kirho šiiljon sierânâs kiällutornâ.<ref name=":2" /> Ive&nbsp;1834 rautjärviliih annuu love iärániđ Ruokolahti servikoddeest já vuáđudiđ jieijâs [[kirkkohiärrákodde|kirkkohiärrákode]], mut sij iä finnim tom. Esken ive&nbsp;1859 sij finnejii love, já talle Rautjärvi kirkkohiärrákodde šoodâi jiečânâssân.<ref name=":5" /><ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Matikka, Jyrki|Nommâ=Rautjärvi — rajakunta|Ihe=1996|Sijđo=20|Almostittemsaje=[Simpele]|Almostittee=[Rautjärven kunta]|Isbn=951-97485-0-4|Kielâ={{fi}}|Čujottum=2022-12-27}}</ref> [[Syeinimáánu 7.]]&nbsp;peeivi [[1872]] taat-uv kirkko já kiällutornâ puollii kunnân.<ref name=":3" /><ref name="evl" /><ref name=":8">{{Nettikäldee|čujottâs=http://willimiehenjaljilla.blogspot.com/2013/12/rautjarvi-rautjarven-kirkko.html|nommâ=Rautjärvi / Rautjärven kirkko|almostittem=Willimiehen jäljillä -blogi|äigimuddo=2013-12-29|čujottum=2022-12-27|kielâ={{fi}}}}</ref> Kirhoost tuálvojii ráájun tivrâsumoseh kirkkotiiŋgah.<ref name=":3" /> Pitejâščuákkim lâi tolebáá meridâm celkkiđ pyellimtáhádâs luovâs, tastko kirho ruuđah iä rijttám táhádâsmááksun.<ref name=":3" /> Návt servikodde kaartâi mäksiđ uđđâ kirho huksimkoloid, mii vaiguttij čuuvtij čuávuváá kirho huksimvuáváámáid já -amnâsáid. === Niäljád kirkko === Tállán pyellim maŋa tollui pitejâščuákkim. Servikoddáliih iä halijdâm kirhostâllâđ eres kirhoin, mut servikodde ij suittám huksiđ pyere kirho, já tondiet čuákkimist meridui huksiđ jotelávt uđđâ, koskâpuddâsii kirho kunnân puállám kirho sajan.<ref name=":2" /> Tot huksejui uáli jotelávt, suulân 2,5 mánuppaajeest.<ref name="evl" /> Tastko juurdân lâi tot, et Rautjärvi niäljád kirkko lâi koskâpuddâsâš kirkko, te hiirsah annojii tuše tuuvdâmuorrân, ige ubâ kirkko huksejum hiirsâin tegu táválávt.<ref name=":2" /> Ovdâmerkkân kirho seeinih huksejuvvojii luovdijn iäge hiirsâin.<ref name=":2" /> === Viiđâd kirkko === [[Tiätuvuárkká:Rautjarvi-church-1941.jpg|pienoiskuva|Rautjärvi viiđâd kirkko ive 1941]] Niäljád kirkko lâi kuhháá aanoost, tastko servikodde ij valagin suittám huksiđ pyereeb kirho.<ref name=":2" /> Hyenes ruttâtile lasseen servikoddáliih halijdii cegâttiđ uđđâ muorâkirho, veikkâ miärádâs mield tot ličij ferttim huksiđ keđgiamnâsijn tegu [[Tijlâ|tiijlâin]] teikkâ [[marmor]]ist.<ref name=":2" /> Ive&nbsp;1873 árvuváldáliih servikoddáliih savâstâlškuottii uđđâ kirho huksimsaajeest.<ref name=":2" /> Esken roovvâdmáánust 1877 meridui, ete uđđâ kirkko huksejuuččij siämmáá sajan ko ive&nbsp;1776 huksejum já ive&nbsp;1872 puállám kirkko.<ref name=":2" /><ref name=":9">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.kyppi.fi/palveluikkuna/rapea/read/asp/r_kohde_det.aspx?KOHDE_ID=200718|nommâ=Etelä-Karjala > Rautjärvi > Rautjärven kirkko|almostittem=Kulttuuriympäristön palveluikkuna|čielgiittâs=Miettiläntie 1757 56610 RAUTJÄRVI|čujottum=2022-12-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Uđđâ ristâkirho vuávái arkkiteht [[A. J. Jansson]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Huksimmiäštárin tooimâi Karl Gustav Kajander.<ref name=":2" /> [[Čohčâmáánu 25.]]&nbsp;peeivi [[1881]] valmâštui Rautjärvi viiđâd kirkko.<ref name=":8" /> Servikodde tállán oostij pyellimtáhádâs uđđâ kiirkon.<ref name=":10">{{Kirjekäldee|Tahhee=Matikka, Jyrki|Nommâ=Rautjärvi — rajakunta|Ihe=1996|Sijđo=26|Almostittemsaje=[Simpele]|Almostittee=[Rautjärven kunta]|Isbn=951-97485-0-4|Kielâ={{fi}}|Čujottum=2022-12-27}}</ref> Kirkko vihkui kiävtun vuossâmuu keerdi [[roovvâdmáánu 4.]]&nbsp;peeivi [[1881]].<ref>{{Lostâkäldee|Paječaalâ=Rautjärven kirkko 50-vuotias|Čielgiittâs="Mikkelinpäivänä, lokakuun 4, on kulunut 50 vuotta siitä kun Rautjärven nykyinen kirkko vihittiin tarkoitukseensa."|Almostittem=Ylä-Vuoksi|Äigimuddo=1931-09-24|Nummeer=38|Siijđoh=3|www=https://digi.kansalliskirjasto.fi/sanomalehti/binding/1947782?page=3|Čujottum=2022-12-27|Kielâ={{fi}}}}</ref> [[Tiätuvuárkká:Kangasala organ, Rautjärvi 1925.jpg|pienoiskuva|Rautjärvi kirho uurguh ive 1925]] Kiävtun vihkum maŋa servikodde kuuloold hommái kiirkon ávhálijd lasattâsâid tegu [[kuávdášlieggim]] [[Kaamiin|kaminij]] sajan já [[Uurguh|uurguid]].<ref name=":10" /> Kirho šiiljon huksejui pitejâštupe ive&nbsp;1905.<ref name=":9" /> Kiđđâtäälvi 1939 kirkko tivodui já uđâsmittui, mon maŋa tot vihkui kiävtun uđđâsist.<ref name="karjala-1939-10-29"/> Talle kirho viihkâi kiävtun [[roovvâdmáánu 29.]]&nbsp;peeivi [[1939]] ruávást Leo Gummerus.<ref name="karjala-1939-10-29">{{Lostâkäldee|Almostittem=Karjala|Äigimuddo=1939-10-29|Paječaalâ=Rautjärven uudistetun kirkon vihkimisjuhla tänään |Ihe=1939 |Nummeer=292 |Siijđoh=7 |www=https://digi.kansalliskirjasto.fi/sanomalehti/binding/2006347?page=7 |Čujottum=2022-12-28|Kielâ={{fi}}}}</ref> Kirkko vuáđutivodui 2000-lovo aalgâst. Taam kirho tubdâmettum olmooš cokkiittij tuulân ive&nbsp;[[2022]] [[Juovlâmáánu 25.|juovlâpeeivi]] [[immeelpalvâlus]] ääigi, mon keežild kirkko puolij kunnân.<ref name="rautjärvi-kirkko2" /><ref name="yle_20221225" /><ref name=":0" /><ref name="evl" /> == Majemuu kirho huksiittâs == Kirkko lâi täsiverdisâš ristâkirkko, mii sulâstitij uáli ennuv [[Ruokolahti kirkko|Ruokolahti kirho]].<ref name=":4" /> Viestârpiäláá kečiseeinist lâi neeljikiärdásâš, neljihááhámásâš tornâ, mast lâi čuhâlis káttu já ton alne ristâ. Muorâkirho koskâuási alne lâi [[kuubool]].<ref name=":4" /> Kiirkon čäähih siämmáá ääigi 1&nbsp;150–1&nbsp;200 olmožid.<ref name=":4" /> === Álttártavlu === Álttár tyehin lâi ivnáás [[álttártavlu]] ''Vanha paimen kertoo'', mon máálái [[Eero Lehikoinen]] ive&nbsp;1935. Taavlu skeŋkkij Iisakki Ahtiainen, kii omâstij Niska-Pietilä sáhhámlágádâs, já tot čaittui vuossâmuu keerdi [[uđđâivemáánu 26.]]&nbsp;peeivi [[1936]].<ref name=":0" /><ref name=":5" /><ref name="ylä-2141693">{{Lostâkäldee | Paječaalâ = Rautjärven kirkon uusi alttaritaulu | Almostittem = Ylä-Vuoksi | Äigimuddo = 1936-02-04 | Ihekerdi = | Nummeer = 10 | Siijđoh = 2 | www = https://digi.kansalliskirjasto.fi/sanomalehti/binding/2141693?page=2 | Čujottum = 2024-06-11 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> === Eres kirkkotävireh === [[Ehidâsleibi|Ehidâsleeibi]] taldrik já [[Ehidâskalkkâ|ehidâskaalhâ]] raahtij Johan Illberg ive&nbsp;1854.<ref name=":0" /> Kirhoost lijjii meid kulmâ kristalruuvnâ, moh evakuistojii [[Ilmee kirkko|Ilmee kirho]] eres luávuduv mield ovdil ko kuávlu luovâttui [[Sovjetlitto|Sovjetliiton]]. == Eres huksiittâsah já muštopääcis == Kirho alda huksejui uđđâ pitejâštupe ive&nbsp;1905.<ref name=":9" /><ref name=":11">{{Kirjekäldee|Tahhee=Matikka, Jyrki|Nommâ=Rautjärvi — rajakunta|Ihe=1996|Pittá=Pitäjäntupa|Sijđo=34|Almostittemsaje=[Simpele]|Almostittee=[Rautjärven kunta]|Isbn=951-97485-0-4|Kielâ={{fi}}|Čujottum=2022-12-28}}</ref> Aalgâst tobbeen tuállojii kieldâčuákkimeh. Ko ive&nbsp;1922 čuákkimeh sirdojii Miettilän, te pitejâštupán varrij kieldâkirjerááju.<ref name=":11" /> Iivij&nbsp;1978–1996 tobbeen tooimâi [[Rautjärvi päikkikuávlumuseo]]. Kirho šiljoost lii meid máttáátteijee já kirječällee [[Johannes Häyhä]] muštopääcis. Tom ceggij Häyhä suhâservi [[kesimáánu 17.]] peeivi [[1989]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://maurikin.blogspot.com/2015/08/johannes-hayhan-kuvaelmia.html|nommâ=Makkerin blogi: Johannes Häyhän "Kuvaelmia itäsuomalaisten vanhoista tavoista"|tahhee=Kinnunen, Mauri|almostittem=Makkerin blogi|äigimuddo=2015-08-28|čujottum=2022-12-27|kielâ={{fi}}}}</ref> == Kirkkoeennâm == Kirho pirrâ lii kirkkoeennâm. Tom pirâstit vistig sibžesäiđi já te vyeligis, ive&nbsp;1916 huksejum keđgiäiđi.<ref name=":5" /><ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Matikka, Jyrki|Nommâ=Rautjärvi — rajakunta|Ihe=1996|Sijđo=24|Almostittemsaje=[Simpele]|Almostittee=[Rautjärven kunta]|Isbn=951-97485-0-4|Kielâ={{fi}}|Čujottum=2022-12-27}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://elavamuseo.blogspot.com/2021/07/museon-kulttuuriymparistotiimi.html|nommâ=Museon kulttuuriympäristötiimi Rautjärvellä|almostittem=Museon kulttuuriympäristötiimi Rautjärvellä|čujottum=2022-12-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Ääiđi tyehin kirho já [[Rautjärvi (jävri Rautjärvist)|Rautjärvi]] kooskâst láá hävdienâmeh.<ref name=":5" /> == Juovlâpeeivi puálu == [[Tiätuvuárkká:Rautjärven kirkon rauniot 1.JPG|thumb|Pasâttâsah oho keččin tast, ko kirkko puolij kunnân.]] Ive&nbsp;[[2022]] [[Juovlâmáánu 25.|juovlâpeeivi]] iđedist [[immeelpalvâlus]] ääigi kirkko cokkiittui pyelliđ.<ref name=":12">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.iltalehti.fi/kotimaa/a/3f82d088-c592-47c2-b22d-bc5172c2c1d7|nommâ=Tämä kaikki Rautjärven kirkkopalosta nyt tiedetään|almostittem=www.iltalehti.fi|čujottum=2022-12-26|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="rautjärvi-kirkko">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.iltalehti.fi/kotimaa/a/0e25c880-84e9-4d3b-86f7-d3ac3daa4f64|nommâ=Rautjärven kirkko on tuhoutunut – syttyi kesken saarnan|tahhee=Vatka, Miia já Nyman, Riikka|almostittem=Iltalehti|äigimuddo=2022-12-25|čujottum=2022-12-25|kielâ={{fi}}}}</ref> Säärni ääigi servikode kappalâš huámmášij, ete kirkko lâi pyelimin.<ref name=":12" /> Puoh 30–40 olmožid pessii kirhoost šiiljon torvolávt.<ref name=":1" /> Ko sij pessii olgos, kirkkotornâ lâi jo čuuvtij pyelimin. Veikkâ puálukodde poođij kirho luusâ jotelávt, tot ij puáhtám piäluštiđ kirho já te [[juovlâmáánu 25.]]&nbsp;peeivi [[2022]] Rautjärvi viiđâd kirkko puolij kunnân. Poolis epidij, ete kirho cokkiittij tuulân tubdâmettum olmooš tátulávt, aainâs-uv tastko kiinii lâi kiässám oorâid kirho uuvsâi oovdân.<ref name="yle_20221225" /><ref name=":1" /><ref name="is_20221225">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.is.fi/kotimaa/art-2000009289637.html|nommâ=Rautjärven kirkko palaa|almostittem=Ilta-Sanomat|äigimuddo=25.12.2022|čujottum=25.12.2022|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="hs_20221225">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kotimaa/art-2000009289640.html|nommâ=Paloa tutkitaan törkeänä tuhotyönä – Kirkossa ollut mies kertoo repineensä oven edessä ollutta narua: ”Ei aiheuttanut vaara­tilannetta”|tahhee=Ilkka, Ilmo; Niemi, Liisa|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2022-12-25|almostittee=Sanoma Media Finland Oy|tiätuvuárkkáhäämi=|čujottum=2022-12-25|kielâ={{fi}}}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kotimaa/art-2000009290203.html|nommâ=Rautjärven tulipalot {{!}} Poliisi julkaisi tarkemmat tuntomerkit miehestä, josta se pyytää havaintoja Rautjärven paloihin liittyen|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2022-12-26|čujottum=2022-12-26|kielâ={{fi}}}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.aamulehti.fi/kotimaa/art-2000009289652.html|nommâ=Rautjärven kirkon tulipaloa tutkitaan törkeänä tuhotyönä – Kahden oven edessä oli naruja|tahhee=STT, Ilmo Ilkka, Mika Jyrävä|almostittem=Aamulehti|äigimuddo=2022-12-25|čujottum=2022-12-26|kielâ={{fi}}}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.aamulehti.fi/kotimaa/art-2000009290234.html|nommâ=Poliisi vahvistaa: Rautjärven kirkon ovissa oli naruja, joilla yritetty estää palavasta kirkosta poistumista|tahhee=Mika Jyrävä STT|almostittem=Aamulehti|äigimuddo=2022-12-26|čujottum=2022-12-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Siämmáá peeivi Rautjärvist puolij meid peerâtáálu.<ref name="rautjärvi-kirkko" /><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kotimaa/art-2000009291794.html|nommâ=Tämä tiedetään Rautjärven kirkkopalosta – Epäilty on vuonna 1945 syntynyt erakoksi kuvailtu metsänomistaja|tahhee=Kerkelä, Lasse|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2022-12-27|čujottum=2022-12-28|kielâ={{fi}}}}</ref> Ton pyelimist jaamij almai. Poolis eeppid, et sun lii siämmáš olmooš, kote lii cokkiittâm kirho tuulân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.aamulehti.fi/kotimaa/art-2000009291273.html|nommâ=Poliisi: Rautjärven kirkkopalon sytyttämisestä epäilty mies löytyi kuolleena|tahhee=Kerkelä, Lasse|almostittem=Aamulehti|äigimuddo=2022-12-27|čujottum=2022-12-28|kielâ={{fi}}}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.is.fi/kotimaa/art-2000009291105.html|nommâ=Poliisi epäilee: Rautjärven kirkkopalon sytyttäjä on kuollut|tahhee=Kilpeläinen, Kia|almostittem=Ilta-Sanomat|äigimuddo=2022-12-27|čujottum=2022-12-28|kielâ={{fi}}}}</ref> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} * {{Huksimärbiregister|200718}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:1880-lovvoost huksejum kirhoh Suomâst]] [[Luokka:Rautjärvi huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:Suomâ muorâkirhoh]] [[Luokka:Suomâ ovdiih kirhoh]] [[Luokka:Suomâ täsiverdisiih ristâkirhoh]] rtgve1zo1gig1y980fwmjvr831xsz3n 14 17728 156562 156551 2026-06-24T12:34:23Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi]] 156551 wikitext text/x-wiki {{commonscat}} [[Luokka:Tave-enâmij eennâmtieđâ]] drk4g1y58oui6msfi8n0edhcym09d0l 156614 156562 2026-06-24T13:10:37Z Yupik 23 156614 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Sämmiliih]] [[Luokka:Tave-enâmij eennâmtieđâ]] m7loj29xkuq0qafmp3zq1q6sjbxncdp 14 17729 156593 85737 2026-06-24T12:53:02Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156593 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Färsuollui tábáhtusah]] [[Luokka:Island tábáhtusah]] [[Luokka:Ruánááeennâm tábáhtusah]] [[Luokka:Ruotâ tábáhtusah]] [[Luokka:Suomâ tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] [[Luokka:Taažâ tábáhtusah]] [[Luokka:Tanska tábáhtusah]] [[Luokka:Tave-enâmeh|Tábáhtusah]] 1jhn5hasa7xxqw4e84mhdcdf0m7koih 14 17730 156577 130902 2026-06-24T12:42:18Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] 130902 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop tábáhtusah]] [[Luokka:Sämieennâm|Tábáhtusah]] [[Luokka:Tábáhtusah staatâ mield]] j53cuvfa7mk7etr4on7jw4e8rf3wzc5 156588 156577 2026-06-24T12:52:04Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm]]; Lasettij [[Luokka:Säämi]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156588 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi|Tábáhtusah]] [[Luokka:Tábáhtusah staatâ mield]] q666b92k3a3ffu1a42zh3jz3rqcmt2k 14 17731 156579 103945 2026-06-24T12:42:31Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah kieldâ mield]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] 103945 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah|* kieldâ mield]] [[Luokka:Tábáhtusah staatâ já kieldâ mield]] slj7y0tcms97i7mfjl6yroxzcdju635 156589 156579 2026-06-24T12:52:29Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156589 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Säämi tábáhtusah|* kieldâ mield]] [[Luokka:Tábáhtusah staatâ já kieldâ mield]] 7ru6pii6yzhkjzzuc72g0lwy7z1kyse 14 17874 156568 94600 2026-06-24T12:34:48Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm ihelove mield]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi ihelove mield]] 94600 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop ihelove mield]] [[Luokka:Iheloveh staatâ mield]] [[Luokka:Sämieennâm historjá|* ihelove mield]] b7441u5biy0iv0uzdr6ef6nsdt2di8e 156571 156568 2026-06-24T12:35:32Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm historjá]]; Lasettij [[Luokka:Säämi historjá]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156571 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop ihelove mield]] [[Luokka:Iheloveh staatâ mield]] [[Luokka:Säämi historjá|* ihelove mield]] 77zrqllgwc33ugjqbq978yedd6c2535 14 17894 156566 85927 2026-06-24T12:34:38Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm historjá]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi historjá]] 85927 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop staatâi historjáh]] [[Luokka:Sämieennâm|Historjá]] iz29afu5y7dksayos8ak49atunukii6 156573 156566 2026-06-24T12:36:16Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm]]; Lasettij [[Luokka:Säämi]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156573 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop staatâi historjáh]] [[Luokka:Säämi|Historjá]] eycg6l2a9hkmkx9vnlglpv751uwij9l 156574 156573 2026-06-24T12:36:25Z Yupik 23 uđđâ šlajâttâllâm [[Luokka:Säämi]]: "* historjá" via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156574 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop staatâi historjáh]] [[Luokka:Säämi|* historjá]] 9gkouu0gghceq2tc52qitb3hjd7sbtn 156575 156574 2026-06-24T12:39:40Z Yupik 23 +cc 156575 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroop staatâi historjáh]] [[Luokka:Säämi|* historjá]] 0bmov0hl899q3hyr4muvtmjw5lbcgwk 156615 156575 2026-06-24T13:11:11Z Yupik 23 Lasettij [[Luokka:Sämmilij historjá]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156615 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroop staatâi historjáh]] [[Luokka:Säämi|* historjá]] [[Luokka:Sämmilij historjá]] c18efxf8zqdoo0xuk761z8m5tepwlxn 14 18862 156631 88982 2026-06-24T14:41:29Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156631 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Ekonomia uásisyergih]] [[Luokka:Ohtsâškodde]] [[Luokka:Sosiologia uásisyergih]] greolxpejcuwx8m2klditxyrgf1me4n 14 18863 156632 88980 2026-06-24T14:42:31Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156632 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Sosiologia]] [[Luokka:Tieđâsuorgij uásisyergih]] gkm40nchw5gmoab34zgebiv7uwg07zi 14 18865 156630 88983 2026-06-24T14:41:22Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156630 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Ekonomia]] [[Luokka:Tieđâsuorgij uásisyergih]] oyv5frhrzm2w95t5lug0k2rjdhbaxs0 14 18866 156629 89035 2026-06-24T14:41:00Z Yupik 23 +cc 156629 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Tieđâsyergih|*]] 57jxr9zl0rex9rb238ynxcp9waqaawe 14 19047 156633 91171 2026-06-24T14:43:44Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156633 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Antiikäigi]] [[Luokka:Humanistliih tiettuuh]] [[Luokka:Maaŋgâtieđâlâš tieđâsyergih]] 0cnsvfg14uwxf0rj6xpnsny7mfbyfdc 0 20492 156598 149987 2026-06-24T12:54:44Z Yupik 23 [[Säämi]] 156598 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Beaivváš Sámi Theatre Kautokeino 2014.jpg|thumb|Sämmilâš aalmuglâšteatter Piäiváš ive 2014]] '''Sämmilâš aalmuglâšteatter Piäiváš''' ({{k-se|Sámi Našunálateáhter Beaivváš}}<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://beaivvas.no/teahtera-birra-2/|nommâ=Teáhtera birra|čujottum=28.1.2024|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> já {{k-no|Samiske Nasjonalteatret Beaivváš}}<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://beaivvas.no/nb/teahtera-birra/|nommâ=Om teatret|čujottum=28.1.2024|ietf-kielâkoodi=no}}</ref>) lii sämmilâš aalmuglâšteatter, mii vuáđudui ive&nbsp;1981 [[Kuovdâkiäinu]]st. Teatter kiävttá toimâstis [[orjâlâškielâ]]. Teatter puoh puovtâdâs lii lamaš sämikielân, já čaitâlmist lii tulkkum [[eŋgâlâskielâ]]n teikâ [[tárukielâ]]n. ==Sämikulttuur== Piäiváš lii tehálâš kulttuurkyeddee sämmilij historjá já identiteet uáinust. Teatter lii toohâm sämikulttuur tobdosin meid [[Säämi]] ulguubeln. Ovdâmerkkân čohčâmáánust 2023 Piäiváš-teatter čaittâlij [[Ruánááeennâm]] uáivikaavpugist [[Nuuk]]ist. Piäiváš lii tehálâš arena luohti-/muusikteatterân Säämist, já tot kuáddá eromâš ovdâsvástádâs sämmilii muusikärbivyevist, juáigusist. ==Turnee== Piäiváš-teatter jotá čuuvtij eenâb ko eres teattereh. Ihásávt Piäiváš jotá turneest [[Taažâ]]st, [[Ruotâ]]st já [[Suomâ]]st, moddii [[Ruoššâ|Ruošâst]] meid. Jyehi ive Piäiváš-teatter jotá čáitáldâhmaađhijn eenâb ko 28&nbsp;000 kilomeetterid. Uđđâivemáánu 15.&nbsp;peeivi&nbsp;2024 Sämmilâš aalmuglâšteatter Piäiváš ornij "Váimmus váibmui" -juhlekonsert [[Sajos]]ist [[Aanaar markkân|Anarist]].<ref name="aavis">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2024/01/19/fiijna-muusik-kullui-vaimmus-vaibmui-juhlekonsertist-anarist/|nommâ=Fiijnâ muusik kullui Váimmus váibmui -juhlekonsertist Anarist|tahhee=Askala, Anna|äigimuddo=2024-01-19|čujottum=2024-01-30}}</ref> Konsert kuulâi stuárráb turneen, mii juuđij pirrâ Taažâ, Suomâ já Ruotâ. Stivrejeijen tooimâi [[Rolf Degerlund]].<ref name="aavis"/> ==Historjá== Piäiváš-teatter vuáđudâm rijjâjuávkun kullii nuorâ kulttuuraktiveh Kuovdâkiäinu pirrâsist. Vuosmuš čaaitâlm lâi "Mii tuoddâreh" ({{k-se|Min duottarat}} já {{k-fi|Meidän tunturimme}}), mon čaalijn [[Ailo Gaup]] já [[Knut Walle]].<ref name="duoddarat">{{Nettikäldee|čujottâs=https://beaivvas.no/nb/min-duoddarat-i-1981-cajalmas/|nommâ=Min duoddarat I (1981)|čujottum=28.1.2024|ietf-kielâkoodi=no}}</ref> Walle meid stivrij čaaitâlm.<ref name="duoddarat"/> Vuosâčaaitâlm lâi kesimáánust 1981. Ive&nbsp;1987 Piäiváš vuáđudij uásusirâttâsseervi, jâ ive&nbsp;1991 Piäiváš-teatter finnij ruttâdem staatâbudjetist oovtâ ihán. Ive&nbsp;1993 Piäiváš-teatter miäruštâllui Piäiváš Taažâ Aalmuglâš teatterlájádâssân siämmáánáál tego ovdâmerkkân Taažâ Nationalteatret. Piäiváš-teatter ihetoorjâ lâi 1,86 miljovn eurod (21,1 miljovn NOK) ive&nbsp;2018. Teatterist láá 16 fastâ parged já jyehi ive meid motomin freelance kulttuurpargeeh, tego čaittâleijeeh, stivrejeijeeh já musikkáreh. Piäiváš-teatter toimâ lii lamaš Kuovdâkiäinu Kulttuurtáálust. Piäiváš-teatter uđđâ teattertáálu valmâštui Kuovdâkiäinun ive&nbsp;2023, já Piäiváš toimâškuát tobbeen ive&nbsp;2024 loopâst. ==Čáitáldâh já palhâšumeh== Čaitâlmeh láá ennuv. Piäiváš-teatter lii toohâm masa 300 puovtâdâssâd já paijeel 5&nbsp;000 čaitâlmid Tave-enâmist, Ruošâst já val maaŋgâ eres-uv staatâst. Čaitâlmij fáádáh láá maaŋgâmuđusiih. Piäiváš-teatter lii čaittâlâm párnáid já klassikkoid tego [[William Shakespeare]] Hamlet, Goethe Faust já tiäđust-uv sämmilijd čaitâlmijd, moi čälleeh láin ovdâmerkkân [[Nils-Aslak Valkeapää]] já [[Johan Turi]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://beaivvas.no/historihkka/|nommâ=Čájálmashistorihkka|čujottum=28.1.2024|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> Piäiváš-teatter lii lamaš maŋgii Taažâ tehálâš Hedda-teatterpalhâšume iävtukkâssân. Piäiváš-teatter lii uážžum [[Hedda-palhâšume]] kuohtii. Ive&nbsp;2000 Piäiváš-teatter uážui "pyeremus lävdi- já pivtâshammim" -palhâšume "Vølund Saga" -čaaitâlm oovdâst, já ive&nbsp;2016 Piäiváš-teatter uážui palhâšume "eromâš taiđâlâš pargoin" čaitâlmist "Vidas Extremas". Čaaitâlm uážui meid teatterárvuštellei palhâšume 2015/2016. == Hoovdah == * 1991–1996 [[Haukur Jón Gunnarsson|Haukur J. Gunnarsson]] * 1997–2002 [[Alex Scherpf]] * 2002–2006 [[Harriet Nordlund]] * 2007–2015 Haukur J. Gunnarsson * 2016–2023 Rolf Degerlund * 2023– [[Per Ananiassen]]<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/beaivva_-teahteris-o__a-hoavda-1.16411054|nommâ=Beaivváš-teáhteris ođđa hoavda|tahhee=|almostittem=NRK|äigimuddo=2023-05-15|čujottum=2024-01-28|ietf-kielâkoodi=se}}</ref> == Fáádást eres soojijn == {{commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Kuovdâkiäinu huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:Kuovdâkiäinu kulttuur]] [[Luokka:Sämikulttuur]] [[Luokka:Taažâ teattereh]] paxhant4prq5yfnpr5s8fggtcwvl5tc 0 20579 156702 149991 2026-06-25T03:25:13Z Yupik 23 rm [[Suomâ]]st, ko lii máhđulâš jienâstiđ meiddei olgoenâmijn 156702 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Sajos já ive 2024 presidentvaaljah 01.jpg|thumb|[[Sajos]]ist lâi máhđulâš eelliđ jienâstmist Suomâ presidentvaaljâin [[Aanaar markkân|Anarist]].]] '''Ive 2024 Suomâ presidentvaaljah''' lijjii presidentvaaljah, moh uárnejuvvojii uđđâive- já kuovâmáánust [[2024]]. Njuolgâ vaaljâin väljejui Suomâ 13. president kuuđâ ive pajan ađai iivij 2024–2030. Tallaš [[Suomâ president|president]] [[Sauli Niinistö]] ij lamaš iävtukkâssân vaaljâin, tastko sun lâi jo toimâm kyehti paje maŋaluvâi Suomâ presidentin. Ko kihheen ij finnim paijeel pele adelum jienâin, te vaaljâin uárnejui meid nubbe jienâstemkerdi [[kuovâmáánu 11.]] peeivi 2024. Tom vuoitij Stubb, kote finnij 51,6 % jienâin.<ref name="yle-20073989">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20073989|nommâ=Kaikki äänet on laskettu: Stubb 51,6 prosenttia, Haavisto 48,4 prosenttia|almostittem=Yle Uutiset|čujottum=2024-02-11|tahhee=Peltonen, Topias, Karhu, Otso, Hankaniemi, Anu Leena, Piirainen, Elli, Kangas, Laura já Mannermaa, Jaakko|äigimuddo=2024-02-11|kielâ={{fi}}}}</ref> Sun algâttij [[Suomâ täsivääldi president|Suomâ täsivääldi 13. presidentin]] [[njuhčâmáánu 1.]] peeivi [[2024]].<ref name="yle-20074087">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20074087|nommâ=Stubb presideantan – ná Sámis jienastedje|almostittem=Yle Säämi|čujottum=2024-02-12|tahhee=Länsman, Kaija|äigimuddo=2024-02-12|kielâ={{se}}}}</ref> == Jienâvuoigâdvuotâ == [[Jienâvuoigâdvuotâ]] lii puoh [[Suomâ]] aalmugjesânijn, kiäh láá tiävdám 18 ihheed majemustáá [[uđđâivemáánu 28.]] peeivi 2024.<ref name="vaalit-fi-2024-pvaaljah">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja |nommâ=Täsivääldi president vaaljâ 2024|almostittem=Vaalit.fi|čujottum=2024-01-29| Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20240000000000*/https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja | Vyerkkejum = 2024-01-25}}</ref><ref name="rm-pv-2024"/> Aassâmsaje ij vaaigut jienâvuoigâdvuotân.<ref name="rm-pv-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://oikeusministerio.fi/se/-/presideanttavalga-sotnabeaivvi-28.1.2024?languageId=smn_FI|nommâ=Presidentvaaljâ pasepeeivi 28.1.2024|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2024-01-29|äigimuddo=2024-01-10|sitaat=Puáttee vaaljâin jienâvuoigâdvuođâliih láá aassâmsaajeest sorjohánnáá puohah Suomâ aalmugjesâneh, kiäh láá tiävdám 18 ihheed majemustáá 28.1.2024.}}</ref> == Iävtukkâsah == <gallery class="center" mode="packed-hover"> Tiätuvuárkká:Li Andersson (0E4A8692).jpg|2. [[Li Andersson]] ([[Čižetlitto]]) Tiätuvuárkká:Hallituksen kehysriihi 5.4.2022 (52324168478) (cropped).jpg | 3. [[Olli Rehn]] ([[Suomâ Kuávdášpiäládâh]] já väljejeijeeservi) Tiätuvuárkká:Harry Harkimo 2023.jpg | 4. [[Harry Harkimo]] ([[Liike Nyt]]) Tiätuvuárkká:Jussi Halla-aho in 2023 CROPPED.jpg | 5. [[Jussi Halla-aho]] ([[Vuáđusyemmiliih]]) Tiätuvuárkká:Jutta_Urpilainen_-_2022_(cropped).jpg | 6. [[Jutta Urpilainen]] ([[Suomâ sosialdemokraatlâš piäládâh]]) Tiätuvuárkká:1718798921005 20240618 AALTOLA Mika FI 005.jpg | 7. [[Mika Aaltola]] ([[väljejeijeeservi]]) Tiätuvuárkká:Alexander Stubb EPP October 2018 (44474967285) (cropped).jpg|8. [[Alexander Stubb]] ([[Aalmuglâš Kokoomus]]) Tiätuvuárkká:Sari-Essayah-01 (cropped).jpg | 9. [[Sari Essayah]] ([[Suomâ Ristâlâšdemokraateh]]) Tiätuvuárkká:Foreign Secretary Cleverly met with Pekka Haavisto to congratulate Finland's membership of NATO (cropped).jpg|10. [[Pekka Haavisto]] ([[Ruánáá litto]] já väljejeijeeservi) </gallery> == Vaaljâi jienâstemkeerdih == === Vuossâmuš jienâstemkerdi === Vaaljâi vuossâmuu jienâstemkeerdi munejienâstem uárnejui Suomâst [[uđđâivemáánu 17.]]–[[uđđâivemáánu 23.|23.]] peeivi 2024 já olgoenâmijn [[uđđâivemáánu 17.]]–[[uđđâivemáánu 20.|20.]] peeivi 2024. Munejienâstmist adeluvvojii 1 945 236 jiennâd.<ref name="yle-tulospalvelu"/><ref name="rm-tulospalvelu">{{Nettikäldee|čujottâs=https://tulospalvelu.vaalit.fi/TPV-2024_1/fi/ehdtulos_kokomaa.html|nommâ=Presidentinvaali 2024, 1. vaali|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|äigimuddo=2024-01-28|čujottum=2024-01-28|kielâ={{fi}}}}</ref> [[Alexander Stubb]] finnij 550 136 jiennâd ađai 28,3 % puoh jienâin, já [[Pekka Haavisto]] 501 263 jiennâd ađai 25,8 % puoh jienâin.<ref name="yle-tulospalvelu">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.yle.fi/pv2024-k1/tulospalvelu/fi/|nommâ=Presidentinvaalit 2024 — Tulospalvelu|almostittem=Yle Uutiset|čujottum=2024-01-28|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="rm-tulospalvelu"/> Munejienâstem maŋa lâi vala eidusâš vaaljâpeivi, mii uárnejui [[uđđâivemáánu 28.]] peeivi 2024.<ref name="aa-26-1-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2024/01/26/presidentvaaljai-vaaljapeivi-lii-pasepeeivi-28-1-2024/|nommâ=Presidentvaaljâi vaaljâpeivi lii pasepeeivi 28.1.2024|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2024-01-28|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2024-01-26}}</ref><ref name="vaalit-fi-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/tia-uh-presidentvaaljast-ja-jienastmist |nommâ=Teâđaid presideʹnttvaalin da jiõnstummšest (Tiäđuh presidentvaaljâst já jienâstmist)|almostittem=Vaalit.fi|čujottum=2024-01-28| Čielgiittâs =Siijđo nommâ lii feilâlávt nuorttâlâškielân, mut sijđo lii kal anarâškielân.| Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20240125015542/https://vaalit.fi/smn/tia-uh-presidentvaaljast-ja-jienastmist | Vyerkkejum = 2024-01-25}}</ref> Vaaljâpeeivi Stubb finnij ucceeb jienâid (331 977 jiennâd ađai 25,6 % puoh jienâin) ko Haavisto, kii finnij talle 335 094 jiennâd ađai 25,8 % puoh jienâin. Munejienâstmist já vaaljâpeeivi Stubb finnij ohtsis 882 113 jiennâd ađai 27,2 % puoh adelum jienâin, já Haavisto 836 357 jiennâd ađai 25,8 % puoh adelum jienâin.<ref name="yle-20071753">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20071753|nommâ=Tässä on presidentinvaalien ensimmäisen kierroksen tulos|almostittem=Yle Uutiset|čujottum=2024-01-28|tahhee=Heiskanen, Pietu|äigimuddo=2024-01-28|kielâ={{fi}}}}</ref> Kuálmádin poođij [[Jussi Halla-aho]] (19,0 %), já niäljádin [[Olli Rehn]] (15,3 %). Jieškote-uv čuávuváin viiđâ iävtukkâsâst finnij vuálá 5,0 % jienâin: [[Li Andersson]] (4,9 %), [[Jutta Urpilainen]] (4,3 %), [[Mika Aaltola]] (1,5 %), [[Sari Essayah]] (1,5 %) já [[Harry Harkimo]] (0,5 %). Taat meerhâš, ete enâmustáá jienâid finnim iävtukkâskyevtis Stubb já Haavisto lává iävtukkâssân nube jienâstemkeerdist. {| class="sortable wikitable nowraplinks" style="margin: 1em auto 1em auto; text-align:center;" |+ align="bottom" style="caption-side: top" | Vuossâmuu jienâstemkeerdi puátuseh<ref name="rm-tulospalvelu"/> ! Iävtukkâsnummeer ! Nommâ ! Jienah munejienâstmist ! % ! Jienah vaaljâpeeivi ! % ! Ohtsis ! % |- | 2 | [[Li Andersson|Andersson, Li]] | 104 223 | 5,4 | 54 105 | 4,2 | 158 328 | 4,9 |- | 3 | [[Olli Rehn|Rehn, Olli]] | 301 706 | 15,5 | 194 812 | 15,0 | 496 518 | 15,3 |- | 4 | [[Harry Harkimo|Harkimo, Harry]] | 9 708 | 0,5 | 7 305 | 0,6 | 17 013 | 0,5 |- | 5 | [[Jussi Halla-aho|Halla-aho, Jussi]] | 314 191 | 16,2 | 301 296 | 23,2 | 615 487 | 19,0 |- | 6 | [[Jutta Urpilainen|Urpilainen, Jutta]] | 99 451 | 5,1 | 41 351 | 3,2 | 140 802 | 4,3 |- | 7 | [[Mika Aaltola|Aaltola, Mika]] | 34 011 | 1,7 | 13 415 | 1,0 | 47 426 | 1,5 |- | 8 | [[Alexander Stubb|Stubb, Alexander]] | 550 136 | 28,3 | 331 977 | 25,6 | 882 113 | 27,2 |- | 9 | [[Sari Essayah|Essayah, Sari]] | 30 547 | 1,6 | 17 273 | 1,3 | 47 820 | 1,5 |- | 10 | [[Pekka Haavisto|Haavisto, Pekka]] | 501 263 | 25,8 | 335 094 | 25,8 | 836 357 | 25,8 |} Alexander Stubb lâi puoh pivnohumos iävtukkâs puohnissii 84 kieldâst, Pekka Haavisto 39 kieldâst já Jussi Halla-aho 78 kieldâst. Kištoost niäljádin pááccám Olli Rehn lâi pivnohumos 108 kieldâst.<ref name="aa-29-01-2024"/><ref name="yle-näin">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20071019|nommâ=Näin Suomi äänesti – tämä juttu paljastaa yksityiskohdat|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2024-01-29|čujottum=2024-02-02|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Kuálmádin šoddâm Jussi Halla-aho lâi pivnohumos [[Laapi vaaljâpirrâdâh|Laapi]] já [[Satakunta vaaljâpirrâdâh|Satakunta]] vaaljâpirrâduvâin já niäljádin šoddâm Olli Rehn [[Oulu vaaljâpirrâdâh|Oulu vaaljâpirrâduvâst]]. Eres vaaljâpirrâduvâin vuosmužžân šoodâi jo-uv Stubb teikâ Haavisto.<ref name="aa-29-01-2024"/><ref name="yle-näin"/> Stubb finnij jienâid eromâšávt ruotâkielâlii riddokuávlust. [[Korsnäs]]ist sun finnij joba 60,2 prosentid jienâin. Haavisto pelestis finnij alemuid kyedittemlovoidis [[Åland vaaljâpirrâdâh|Åland vaaljâpirrâduvâst]]. Sun lâi meid vuosmuš stuorrâ kaavpugijn: [[Helsig]]ist, [[Turku|Tuurkust]], [[Tampere]]st já [[Oulu]]st.<ref name="aa-29-01-2024"/><ref name="yle-näin"/> Syemmiliih jienâstii uáli aktiivlávt: 74,9 prosentid jienâstemvuoigâdvuođâlijn ulmuin jienâstii vuosmuu jienâstempaje ääigi jo-uv muuneeld teikâ eidusii vaaljâpeeivi ääigi.<ref name="aa-29-01-2024"/><ref name="yle-näin"/> === Nubbe jienâstemkerdi === Ko iävtukkâsâin ohtâgin ij finnim paijeel pele adelum jienâin, te vaaljâin uárnejui nubbe jienâstemkerdi, mast lijjii sehe munejienâstem já eidusâš vaaljâpeivi, kuás lâi máhđulâš jienâstiđ mielâmield iävtukkâs Suomâ presidentin.<ref name="aa-29-01-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2024/01/29/stubb-ja-haavisto-presidentvaaljai-nube-jienastman/|nommâ=Stubb já Haavisto presidentvaaljâi nube jienâstmân|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2024-01-29|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2024-01-29}}</ref> Taan jienâstmist iävtukkâssân láin [[Alexander Stubb]] já [[Pekka Haavisto]].<ref name="yle-20071753"/><ref name="aa-29-01-2024"/> Vaaljâi nube jienâstemkeerdi munejienâstem uárnejui Suomâst [[uđđâivemáánu 31.]] peeivi já [[kuovâmáánu 6.]] peeivi kooskâst já olgoenâmijn [[uđđâivemáánu 31.]] peeivi já [[kuovâmáánu 3.]] peeivi kooskâst.<ref name="vaalit-fi-2024"/> Munejienâstmist adeluvvojii 2 027 383 jiennâd.<ref name="rm-tulospalvelu-2"/> [[Alexander Stubb]] finnij munejienâstmist 1 063 298 jiennâd ađai 52,8 % puoh jienâin, já [[Pekka Haavisto]] 952 279 jiennâd ađai 47,2 % puoh jienâin.<ref name="rm-tulospalvelu-2"/> Munejienâstem jienâin 11 806 jiennâd hilgojii ađai tuše 0,6 % puoh jienâin.<ref name="rm-tulospalvelu-2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://tulospalvelu.vaalit.fi/TPV-2024_2/fi/ehdtulos_kokomaa.html|nommâ=Presidentinvaali 2024, 2. vaali|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|äigimuddo=2024-02-11|čujottum=2024-02-11|kielâ={{fi}}}}</ref> Munejienâstem maŋa lâi vala taan jienâstemkeerdist vaaljâpeivi, mii uárnejui [[kuovâmáánu 11.]] peeivi 2024.<ref name="aa-29-01-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2024/01/29/stubb-ja-haavisto-presidentvaaljai-nube-jienastman/|nommâ=Stubb já Haavisto presidentvaaljâi nube jienâstmân|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2024-01-29|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2024-01-29}}</ref> Vaaljâpeeivi Stubb oppeet finnij ucceeb jienâid (511 913 jiennâd ađai 49,4 % puoh jienâin) ko Haavisto, kii finnij talle 524 269 jiennâd ađai 50,6 % puoh jienâin. Munejienâstmist já vaaljâpeeivi Stubb finnij ohtsis 51,6 % jienâin já Haavisto 48,4 % ađai Stubb vuoitij taam jienâstemkeerdi já sust šoodâi [[Suomâ täsivääldi president|Suomâ täsivääldi 13. president]].<ref name="yle-20073989">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20073989|nommâ=Kaikki äänet on laskettu: Stubb 51,6 prosenttia, Haavisto 48,4 prosenttia|almostittem=Yle Uutiset|čujottum=2024-02-11|tahhee=Peltonen, Topias, Karhu, Otso, Hankaniemi, Anu Leena, Piirainen, Elli, Kangas, Laura já Mannermaa, Jaakko|äigimuddo=2024-02-11|kielâ={{fi}}}}</ref> Sun algâttij president virgeest [[njuhčâmáánu 1.]] peeivi [[2024]]. {| class="sortable wikitable nowraplinks" style="margin: 1em auto 1em auto; text-align:center;" |+ align="bottom" style="caption-side: top" | Nube jienâstemkeerdi puátuseh<ref name="rm-tulospalvelu-2"/> ! Iävtukkâsnummeer ! Nommâ ! Jienah munejienâstmist ! % ! Jienah vaaljâpeeivi ! % ! Ohtsis ! % |- | 8 | [[Alexander Stubb|Stubb, Alexander]] | 1 063 298 | 52,8 | 511 913 | 49,4 | 1 575 211 | 51,6 |- | 10 | [[Pekka Haavisto|Haavisto, Pekka]] | 952 279 | 47,2 | 524 269 | 50,6 | 1 476 548 | 48,4 |} Sämikuávlu kieldâin kuulmâ kieldâst ([[Iänudâh]], [[Aanaar]] já [[Suáđigil]]) Stubb čokkij eenâb jienâid, já [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâst]] vist Haavisto vuoitij. Sämikuávlu kieldâin presidentiävtukkâsâi jienah juáhášuvvii čuávuvávt:<ref name="tulospal">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/politiikka/art-2000010213817.html|nommâ=Tulospalvelu {{!}} Miten alueellasi äänestettiin?|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2024-02-11|čujottum=2024-02-12|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * Iänodâh: 53,7 % Stubb – 46,3 % Haavisto * Aanaar: 50,3 % Stubb – 49,7 % Haavisto * Ucjuuhâ: 53 % Haavisto – 47 % Stubb * Suáđigil: 55,9 % Stubb – 44,1 % Haavisto Ubâ [[Laapi vaaljâpirrâdâh|Laapi vaaljâpirrâduvâst]], ko puoh jienah lijjii rekinistum, Haavisto čokkij 50,8 % jienâin.<ref name="tulospal"/> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Ive 2024 Suomâ presidentvaaljah|*]] s4tmayd3wtrbvikud947s3d7ssoju57 14 21038 156643 118016 2026-06-24T15:03:15Z Yupik 23 +cc 156643 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroopliih radiotoimâtteijeeh]] [[Luokka:Syemmiliih toimâtteijeeh|Radio]] 9dymxgd1gugegivbmn1p2hvc850ido8 14 21041 156640 98937 2026-06-24T14:46:56Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156640 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Radio|Toimâtteijeeh]] [[Luokka:Toimâtteijeeh]] op6cmu9dcyt1x4tkcrwkt4wiecannx9 14 21563 156635 101554 2026-06-24T14:44:24Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156635 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Antiikäigi]] [[Luokka:Kirjálâšvuotâhistorjá]] dtv3rvv2b8wj8nxfczyrnqe4s3637nk 14 21891 156639 102499 2026-06-24T14:46:09Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156639 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Oppâkirjeh|Čälleeh]] [[Luokka:Tiätukirječälleeh šlaajâ mield]] gk1iltxdmfjsci4xe0ghinmk0a3nxgm 14 21892 156638 102469 2026-06-24T14:46:02Z Yupik 23 {{Commonscat}} 156638 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kirječälleeh šlaajâ mield]] [[Luokka:Tiätukirječälleeh|* šlaajâ mield]] 4t6pb2x0pstf7mzsoowtfbyzk3s9je9 0 21898 156659 150205 2026-06-24T18:32:54Z Yupik 23 +2026 156659 wikitext text/x-wiki '''Mikael Lybeck -palhâšume''' ({{k-sv|Mikael Lybeck-pris}}) lii suomâruátálâš kirjálâšvuotâpalhâšume, mon mieđeet jyehi ive [[Finlands svenska författareförening]]. Vyeittee finnee 5&nbsp;000 eurod.<ref name="yle-10033055"/> == Vyeitteeh == {| class="sortable wikitable" style="text-align:left" style="width: 50%;" ! Ihe ! Vyeittee(h) |- | [[2018]] | [[Finlands svenska biblioteksförening]]<ref name="biblioteken-2018">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.biblioteken.fi/nyheter/aktuellt-i-biblioteksbranschen/forfattareforeningens-mikael-lybeck-pris-till-finlands-svenska-biblioteksforening-8bb93?language_content_entity=sv|nommâ=Författareföreningens Mikael Lybeck pris till Finlands svenska biblioteksförening |almostittem=Biblioteken.fi|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2018-04-16|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2019]] | [[Marit Lindqvist]]<ref name="hbl-1b751ccced92"/> |- | [[2020]] | [[Yukiko Duke]]<ref name="hbl-1b751ccced92"/> |- | [[2021]] | [[Sirpa Kähkönen]]<ref name="hbl-1b751ccced92">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/artikel/577ae8ac-f992-4a48-90a8-1b751ccced92|nommâ=Sirpa Kähkönen får Mikael Lybeck-priset|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2021-04-20|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2022]] | [[Janina Orlov]]<ref name="hbl-28ede33196b2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/artikel/2d151069-e3f3-4454-aeaf-28ede33196b2|nommâ=Mikael Lybeck-priset till Janina Orlov|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2022-04-25|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2023]] | [[Kritikbyrån]]<ref name="yle-10033055">{{Nettikäldee|čujottâs=https://svenska.yle.fi/a/7-10033055|nommâ=Kritikbyrån tilldelas årets Mikael Lybeck-pris|almostittem=Svenska Yle|čujottum=2024-05-02|tahhee=Gustafsson, Lars|äigimuddo=2023-04-22|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2024]] | [[Anna-Lena Palomäki]]<ref name="yle-10055828">{{Nettikäldee|čujottâs=https://svenska.yle.fi/a/7-10055828|nommâ=Mikael Lybeck-priset till Anna-Lena Palomäki|almostittem=Svenska Yle|čujottum=2024-05-02|tahhee=Nordmyr, Sofi|äigimuddo=2024-04-28|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2025]] | [[Svenska modersmålslärarföreningen i Finland]]<ref name="hbl-2025-04-14">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/2025-04-14/forfattarna-prisar-modersmalslararna/|nommâ=Författarna prisar modersmålslärarna|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2024-11-27|tahhee=Svanbäck, Andrea|äigimuddo=2025-04-14|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2026]] | [[Jaana Nikula]]<ref name="hbl-2026-03-28">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/kultur/oversattaren-jaana-nikula-prisas-mitt-skra-blir-staderskor/|nommâ=Författarna prisar modersmålslärarna|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2026-06-24|tahhee=Perera, Ylva|äigimuddo=2026-03-28|kielâ={{sv}}}}</ref> |} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Cuáŋuimáánu tábáhtusah]] [[Luokka:Syemmiliih kirjálâšvuotâpalhâšumeh]] dgexgeuvokxkaifa0ngegb3rfs9mmf7 156660 156659 2026-06-24T18:33:14Z Yupik 23 156660 wikitext text/x-wiki '''Mikael Lybeck -palhâšume''' ({{k-sv|Mikael Lybeck-pris}}) lii suomâruátálâš kirjálâšvuotâpalhâšume, mon mieđeet jyehi ive [[Finlands svenska författareförening]]. Vyeittee finnee 5&nbsp;000 eurod.<ref name="yle-10033055"/> == Vyeitteeh == {| class="sortable wikitable" style="text-align:left" style="width: 50%;" ! Ihe ! Vyeittee(h) |- | [[2018]] | [[Finlands svenska biblioteksförening]]<ref name="biblioteken-2018">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.biblioteken.fi/nyheter/aktuellt-i-biblioteksbranschen/forfattareforeningens-mikael-lybeck-pris-till-finlands-svenska-biblioteksforening-8bb93?language_content_entity=sv|nommâ=Författareföreningens Mikael Lybeck pris till Finlands svenska biblioteksförening |almostittem=Biblioteken.fi|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2018-04-16|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2019]] | [[Marit Lindqvist]]<ref name="hbl-1b751ccced92"/> |- | [[2020]] | [[Yukiko Duke]]<ref name="hbl-1b751ccced92"/> |- | [[2021]] | [[Sirpa Kähkönen]]<ref name="hbl-1b751ccced92">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/artikel/577ae8ac-f992-4a48-90a8-1b751ccced92|nommâ=Sirpa Kähkönen får Mikael Lybeck-priset|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2021-04-20|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2022]] | [[Janina Orlov]]<ref name="hbl-28ede33196b2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/artikel/2d151069-e3f3-4454-aeaf-28ede33196b2|nommâ=Mikael Lybeck-priset till Janina Orlov|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2022-04-25|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2023]] | [[Kritikbyrån]]<ref name="yle-10033055">{{Nettikäldee|čujottâs=https://svenska.yle.fi/a/7-10033055|nommâ=Kritikbyrån tilldelas årets Mikael Lybeck-pris|almostittem=Svenska Yle|čujottum=2024-05-02|tahhee=Gustafsson, Lars|äigimuddo=2023-04-22|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2024]] | [[Anna-Lena Palomäki]]<ref name="yle-10055828">{{Nettikäldee|čujottâs=https://svenska.yle.fi/a/7-10055828|nommâ=Mikael Lybeck-priset till Anna-Lena Palomäki|almostittem=Svenska Yle|čujottum=2024-05-02|tahhee=Nordmyr, Sofi|äigimuddo=2024-04-28|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2025]] | [[Svenska modersmålslärarföreningen i Finland]]<ref name="hbl-2025-04-14">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/2025-04-14/forfattarna-prisar-modersmalslararna/|nommâ=Författarna prisar modersmålslärarna|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2025-11-27|tahhee=Svanbäck, Andrea|äigimuddo=2025-04-14|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2026]] | [[Jaana Nikula]]<ref name="hbl-2026-03-28">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/kultur/oversattaren-jaana-nikula-prisas-mitt-skra-blir-staderskor/|nommâ=Författarna prisar modersmålslärarna|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2026-06-24|tahhee=Perera, Ylva|äigimuddo=2026-03-28|kielâ={{sv}}}}</ref> |} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Cuáŋuimáánu tábáhtusah]] [[Luokka:Syemmiliih kirjálâšvuotâpalhâšumeh]] 5znpriro6zf9nonwc0cq6upv1pq72a2 156661 156660 2026-06-24T18:34:24Z Yupik 23 156661 wikitext text/x-wiki '''Mikael Lybeck -palhâšume''' ({{k-sv|Mikael Lybeck-pris}}) lii suomâruátálâš kirjálâšvuotâpalhâšume, mon mieđeet jyehi ive [[Finlands svenska författareförening]]. Vyeittee finnee 5&nbsp;000 eurod.<ref name="yle-10033055"/> == Vyeitteeh == {| class="sortable wikitable" style="text-align:left" style="width: 50%;" ! Ihe ! Vyeittee(h) |- | [[2018]] | [[Finlands svenska biblioteksförening]]<ref name="biblioteken-2018">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.biblioteken.fi/nyheter/aktuellt-i-biblioteksbranschen/forfattareforeningens-mikael-lybeck-pris-till-finlands-svenska-biblioteksforening-8bb93?language_content_entity=sv|nommâ=Författareföreningens Mikael Lybeck pris till Finlands svenska biblioteksförening |almostittem=Biblioteken.fi|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2018-04-16|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2019]] | [[Marit Lindqvist]]<ref name="hbl-1b751ccced92"/> |- | [[2020]] | [[Yukiko Duke]]<ref name="hbl-1b751ccced92"/> |- | [[2021]] | [[Sirpa Kähkönen]]<ref name="hbl-1b751ccced92">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/artikel/577ae8ac-f992-4a48-90a8-1b751ccced92|nommâ=Sirpa Kähkönen får Mikael Lybeck-priset|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2021-04-20|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2022]] | [[Janina Orlov]]<ref name="hbl-28ede33196b2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/artikel/2d151069-e3f3-4454-aeaf-28ede33196b2|nommâ=Mikael Lybeck-priset till Janina Orlov|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2024-05-02|äigimuddo=2022-04-25|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2023]] | [[Kritikbyrån]]<ref name="yle-10033055">{{Nettikäldee|čujottâs=https://svenska.yle.fi/a/7-10033055|nommâ=Kritikbyrån tilldelas årets Mikael Lybeck-pris|almostittem=Svenska Yle|čujottum=2024-05-02|tahhee=Gustafsson, Lars|äigimuddo=2023-04-22|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2024]] | [[Anna-Lena Palomäki]]<ref name="yle-10055828">{{Nettikäldee|čujottâs=https://svenska.yle.fi/a/7-10055828|nommâ=Mikael Lybeck-priset till Anna-Lena Palomäki|almostittem=Svenska Yle|čujottum=2024-05-02|tahhee=Nordmyr, Sofi|äigimuddo=2024-04-28|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2025]] | [[Svenska modersmålslärarföreningen i Finland]]<ref name="hbl-2025-04-14">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/2025-04-14/forfattarna-prisar-modersmalslararna/|nommâ=Författarna prisar modersmålslärarna|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2025-11-27|tahhee=Svanbäck, Andrea|äigimuddo=2025-04-14|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[2026]] | [[Jaana Nikula]]<ref name="hbl-2026-03-28">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hbl.fi/kultur/oversattaren-jaana-nikula-prisas-mitt-skra-blir-staderskor/|nommâ=Översättaren Jaana Nikula prisas: ”Mitt skrå blir städerskor”|almostittem=Hufvudstadsbladet|čujottum=2026-06-24|tahhee=Perera, Ylva|äigimuddo=2026-03-28|kielâ={{sv}}}}</ref> |} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Cuáŋuimáánu tábáhtusah]] [[Luokka:Syemmiliih kirjálâšvuotâpalhâšumeh]] r0uu7a8f20wc1tgonn53h2n11htifmb 14 21972 156572 102896 2026-06-24T12:36:03Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm]]; Lasettij [[Luokka:Säämi]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156572 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Euroop myenstereh]] [[Luokka:Myenstereh staatâ mield]] [[Luokka:Säämi|Myenstereh]] h6o9ol7dx5yrh54hvtiwhuqp7j69k3x 15 22195 156564 104016 2026-06-24T12:34:23Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Savâstâllâm luokkaast:Sämieennâm]] uđđâ noomân [[Savâstâllâm luokkaast:Säämi]] 104016 wikitext text/x-wiki == Nuhâmettum várvu == [[:no:Wikipedia:Konkurranser/Månedens_konkurranse_2024-05#Yupik_(1386_p)|Iiđij nuhâmettum várvu]], ko luokka:Sämieennâm já luokka:Sämmiliih čujottii kyeimi kuáimásis, mondiet sikkum Sämmiliih-luoka Sämieennâm-luokkaast. - [[Kevttee:Yupik|Yupik]] ([[Savâstâllâm kevttest:Yupik|savâstâllâm]]) 13. vyesimáánu 2024 tme 03.29 (EEST) joppl6z0r0z7wjw2nq6yrfbf0lugid0 0 22605 156645 156486 2026-06-24T17:48:35Z Yupik 23 +skabmatolak+käldee 156645 wikitext text/x-wiki '''Ive 1974 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1974]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Škovlâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Maadâsämikielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ====--> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Ella Holm Bull]] – ''[[Lohkede Saemien]]'', oovtâst [[Knut Bergsland]]áin<ref name="finna-bull-997510963506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.997510963506253|nommâ= Lohkede saemien : sørsamisk lesebok |almostittem= Finna |čujottum=2024-06-17|kielâ ={{fi}}}}</ref> <!-- ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Orjâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Čaitâlmeh ==== ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Maŋgáid kieláid == === Čaabâkirjálâšvuotâ === * [[Samuli Aikio]], [[Erkki Itkonen]] já [[Pekka Sammallahti]] (toim.) – ''[[Skabmatolak]]: Sabmelaš kirjjalašvuođa antologiija''<ref name="finna-skabmatolak-1109381">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/lapinkirjasto.1109381 |nommâ= Skabmatolak : sabmelaš kirjjalašvuođa antologiija : saamelaisen kirjallisuuden antologia = Tulia kaamoksessa |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24|kielâ ={{se}}}}</ref> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1974 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1974 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1974 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1974]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1974]] am570ahygjbyfzc9xw18alwg6qk8sng 14 22645 156678 106538 2026-06-25T01:47:33Z Yupik 23 [[Luokka:Aasialâš filosofia|Filosofeh]] 156678 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aasialâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Aasialiih áámmát mield|Filosofeh]] [[Luokka:Filosofeh eennâmuási mield]] g4vsebx1cf1pey4tgzqp87tl6350ghz 156679 156678 2026-06-25T01:47:40Z Yupik 23 156679 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Aasialâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Aasialiih áámmát mield|Filosofeh]] [[Luokka:Filosofeh eennâmuási mield]] k8sbeyu3u1kac06q2u4gkvg0k8bth2u 14 22646 156682 106550 2026-06-25T01:48:35Z Yupik 23 156682 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Filosofeh eennâmuási mield]] [[Luokka:Oseanialâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Oseanialiih áámmát mield|Filosofeh]] lqyk6k3uw0gx10ifbo7kgi0uqw45nas 14 22647 156680 106551 2026-06-25T01:47:53Z Yupik 23 156680 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Afriklâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Afrikliih áámmát mield|Filosofeh]] [[Luokka:Filosofeh eennâmuási mield]] 1kvwp2zrlishitukop97i9leegd0dqs 14 22648 156681 106547 2026-06-25T01:48:06Z Yupik 23 [[Luokka:Ameriklâš filosofia|Filosofeh]] 156681 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ameriklâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Amerikliih áámmát mield|Filosofeh]] [[Luokka:Filosofeh eennâmuási mield]] 1siia6tydj1yzwn7k9pnmiuej14tza6 14 22649 156688 106548 2026-06-25T01:54:32Z Yupik 23 [[Luokka:Taveameriklâš filosofia|Filosofeh]] 156688 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Amerikliih filosofeh]] [[Luokka:Taveameriklâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Taveamerikliih áámmát mield|Filosofeh]] prlod3ozrqn4rr0y94nilmrzstrtxk3 14 22650 156687 106549 2026-06-25T01:54:17Z Yupik 23 [[Luokka:Maadâameriklâš filosofia|Filosofeh]] 156687 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Amerikliih filosofeh]] [[Luokka:Maadâameriklâš filosofia|Filosofeh]] [[Luokka:Maadâamerikliih áámmát mield|Filosofeh]] cajjrz8fank2xs9b86m8ar5tngpgnox 0 23651 156559 150302 2026-06-24T12:31:18Z Yupik 23 ±[[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ]]→[[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield]]; ±[[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ]]→[[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156559 wikitext text/x-wiki '''Ive 1968 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1968]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Orjâlâškielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Čaitâlmeh ==== ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ====--> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Siiri Miettunen]] – ''[[Abbes]]''<ref name="finna-miettunen-369645">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/keski.369645|nommâ= Abbes |almostittem= Finna |čujottum=2024-08-15|kielâ ={{fi}}}}</ref> <!-- ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maŋgáid kieláid == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1968 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1968 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1968 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1968]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1968]] 0kv0xjsv5z26f4ymfatgam11a9zxd64 0 23652 156560 150303 2026-06-24T12:31:33Z Yupik 23 ±[[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ]]→[[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield]]; ±[[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ]]→[[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156560 wikitext text/x-wiki '''Ive 1958 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1958]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Orjâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Čaitâlmeh ==== ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Maŋgáid kieláid == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Čaitâlmeh ==== ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ====--> === Tiätukirjálâšvuotâ === * [[Lydolf Lind Meløy]] – ''[[Joatkaskuv'la: Framhaldsskolen]]'', nr. 1, orjâlâškielân jurgâlâm [[Thor Frette]]<ref name="finna-meløy-9916487593506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9916487593506253 |nommâ= Joatkaskuv'la = Framhaldsskolen |almostittem= Finna |čujottum=2024-08-15|kielâ ={{fi}}}}</ref><ref name="ssh2">{{Kirjekäldee|Nommâ=Sámi skuvlahistorjá 3|Almostittee=Davvi Girji|Ihe=2007|Pittá=Lydolf Lind Meløy: Joatkaskuv'la — Sámegillii: Thor Frette|www=http://skuvla.info/skolehist/llmeloy-s.htm|Čujottum=2024-08-15|Kielâ={{se}}}}</ref> <!-- ==== Oppâkirjeh ==== ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1958 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1958 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1958 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1958]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1958]] kopdo0nlrqsa1ozuiv3rthi3xt0n41u 0 23806 156644 150305 2026-06-24T17:13:07Z Yupik 23 Lasettij [[Luokka:Sämmilij historjá]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156644 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Kolttaäiti ja lapset Suonikylän talvikylässä 1932.jpg|thumb|Nuorttâlâš enni já suu párnááh Syennjilsiijdâ tälvisiijdâst ive 1932]] '''Nuorttâlij asâidittemhistorjá''' kieđâvuš nuorttâlij aalmug asâidittemhistorjá já ton muddoid. Nuorttâlij ärbivuáváliih aassâmkuávluh láá lamaš [[Suomâ]] já [[Taažâ]] Sämikuávlu tavenuorttiioosijn já [[Ruoššâ|Ruošâ]] peln [[Kuáládâhnjargâ|Kuáládâhnjaargâ]] taveviestâruásist. Kuávlun kullii čiččâm sijdâd: [[Njiävđám]], [[Paččvei]], [[Piäccám]], [[Myetki]], [[Syennjilsijdâ]], [[Njuottiijävri]] já [[Sarves]], main juáhháást lâi jieijâs tälvisijdâ.<ref name="aavis23082024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2024/08/23/nuorttaliih-juhloh-75-ive-asaidittem-neelji-siijdast/|nommâ=Nuorttâliih juhloh 75-ive asâidittem neelji siijdâst|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2024-08-23|čujottum=2024-08-23}}</ref><ref name="kolttasaamelaiset">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.kolttasaamelaiset.fi/kolttakulttuuri/kolttasaamelaisten-historia/|nommâ=Kolttasaamelaisten historia|tahhee=|almostittem=|čujottum=2024-08-23|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Nuorttâlij ärbivuáválii eellimvyevist koskâsâš äšši lâi [[varriistâllâm]], mii tábáhtui tälvi-, kiđđâ-, kesi- já čohčâsojij kooskâst. Varriistâllâm vuáđudui kuávlu kuálástemmáhđulâšvuođáid. Tälviv ulmuuh assii ohtsii tälvisiijdâst já miäcástii já kuálástii. Kiđđuv perruuh värrejii jieijâs suhâkuávloid kuálástiđ já miäcástiđ. Poccuuh kiävttojii ulmui já tävirij fievridmân já meiddei hokâttâsellen koddepivdoost.<ref name="aavis23082024"/><ref name="kolttasaamelaiset"/> [[Tarto ráávhu]]st ive 1920 nuorttâlij aassâmkuávlu rätkejui kyevti uásán. Taan ohtâvuođâst meid ärbivuáválij eellimvuovij paijeentoollâm šoodâi vaigâdubbon, tastko varriistâllâmkiäinuh potkânii. Paččvei, Piäccám já Syennjilsijdâ šoddii uássin Suomâ. Myeđhi, Njuottiijäävri já Sarva siijdah šoddii [[Sovjetlito|Sovjetlito]] uássin. Njiävđám siijdâ kuávlust šoodâi Taažâ kunâgâskode uási jo tolebiššáá. Nube maailmsuáđi maŋa Suomâ monâttij Piäccám kuávlu Sovjetliiton, já talle Paččvei já Syennjilsiijdâ nuorttâliih evakuistojii Suomân.<ref name="aavis23082024"/><ref name="kolttasaamelaiset"/> Nuorttâliih värrejii uđđâ fastâ aassâmsoojijd ivij 1949–1952. Piäccám nuorttâliih värrejii [[Njellim]] kuávlun, Paččvei nuorttâliih [[Kiđđâjävri|Kiđđâjáávrán]] já Syennjilsiijdâ nuorttâliih Njiävđám kuávlun suullân 50 kilomeetter kukkosii stielâsân [[Njižžjävri|Njižžjäävrist]] [[Kaareehjuuhâ]]n, já taat kuávlu kuččuuškuođij [[Čevetjävri]]n. Taan asâmân ij innig kuullâm ohtsâš tälvisijdâ iäge varriistâlmehkin, pic nuorttâlij ohtâkiärdánis rakânâsâid huksiittij Suomâ staatâ.<ref name="aavis23082024"/><ref name="kolttasaamelaiset"/> == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Laapi eennâmkode historjá]] [[Luokka:Nuorttâliih|* Asâidittemhistorjá]] [[Luokka:Sämmilij historjá]] 2w1i5eryot34i1wn586bfv95czvwgiu 0 24766 156599 153901 2026-06-24T12:55:07Z Yupik 23 [[Säämi]] 156599 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:OSCAAL.jpg|thumb|Ive 2025 Sámi Grand Prix juoigâmuási vyeittee [[Niels Ovllá Oskal Dunfjell|OSCAAL]]]] [[Tiätuvuárkká:Jon_Henrik_Fjällgren,_Arc_North_fest._Adam_Woods_(cropped).jpg|thumb|Ive 2025 [[Áillohaš-muusikpalhâšume]] vyeittee [[Jon Henrik Fjällgren]]]] '''Sámi Grand Prix 2025''' lâi [[Sámi Grand Prix]] -juoigâm- já lávlumkišto, mon [[Säämi muusikfestivaal]]&nbsp;-servi ornij [[Kuovdâkiäinu]]st [[Taažâ]] peln [[cuáŋuimáánu 12.]] peeivi [[2025]]. Tot lâi 35. tohe, ko kišto uárnejui. Ive 2025 lâi vuossâmuš kerdi, ko tot ij uárnejum [[pessijâšlávurdâh|pessijâšlávurduv]].<ref name="nrk-1.17098769">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/leat-sirdan-sami-grand-prix-vahkuin-1.17098769|nommâ=Leat sirdán Sámi Grand Prix vahkuin|almostittem=NRK Sápmi|äigimuddo=2024-10-25|čujottum=2024-10-26|sitaat=Sámi Grand Prix (SGP) lágiduvvo dán háve cuoŋománu 12. beaivvi 2025:s, vahku ovdal beassášlávvordaga ja go dábálaččat lágiduvvo.|kielâ={{se}}}}</ref> Ive 2025 lâi meiddei vuossâmuš kerdi, ko lâi máhđulâš jienâstiđ miätá [[Säämi]].<ref name="yle-20119671">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20119671|nommâ=Leatgo don ođđa Sámi násti? Sámi Grand Prix -musihkkagilvui lea dál vejolaš đieđihit mielde|tahhee=Paltto, Anni-Saara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2024-10-24|čujottum=2024-10-26|kielâ={{se}}}}</ref> [[Niels Ovllá Oskal Dunfjell|OSCAAL]] finnij finalist 64 čyegisid juáigusistis ''Sávrrimus'' já vuoitij juoigâmuási.<ref name="nrk-1.17381618"/> Lávlumuási vuoittijn [[Piera Eira]] já [[MÁIJÁ]], tastko suoi finnijn 72 čyegisid pitástis ''Dálkkiid čađa''.<ref name="nrk-1.17381618">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/oscaal_-piera-eira-og-maija-er-vinnerne-av-sami-grand-prix-2025-1.17381618 |nommâ= OSCAAL, Piera Eira og Máijá vant årets Sámi Grand Prix |almostittem=NRK Sápmi|čujottum=2025-04-12|tahhee=Halvari, Ellinor já Grønnli, Alf Anders Berg|äigimuddo=2025-04-12 |kielâ={{nb}}}}</ref> Kišto uásálisteeh já pitáh almottuvvojii [[njuhčâmáánu 7.]] peeivi [[2025]].<ref name="nrk-1.17326620">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/xl/sami-grand-prix-2025_-dat-artisttat-ja-juoigit-oassalastet-1.17326620|nommâ=Dá leat dán jagi Sámi Grand Prix lávlagat ja luođit|almostittem=NRK Sápmi|čujottum=2025-03-07|tahhee=Hætta, Wenche Marie|äigimuddo=2025-03-07|kielâ={{se}}}}</ref> Siämmáá peeivi DAT almostitij [[Sámi Grand Prix 2025 (album)|ive 2025 nurâldâhskiäru]] njuolgist muusikpalvâlussáid neetist.<ref name="spotify-41KiuVL1GVMo0xuyNdg5Nk">{{Nettikäldee|čujottâs=https://open.spotify.com/album/41KiuVL1GVMo0xuyNdg5Nk|nommâ=Sámi Grand Prix 2025|almostittem=Spotify|čujottum=2025-03-07|kielâ={{en}}}}</ref> == Tábáhtussaje == Sámi Grand Prix 2025 uárnejui [[Báktehárji]]st [[Kuovdâkiäinu]]st [[Taažâ]] peln. Tobbeen [[Sámi Grand Prix]]&nbsp;-kištoh láá uárnejum ovdil-uv.<ref name="sef-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.samieasterfestival.com/s%C3%A1mi-grand-prix-2025|nommâ=Sámi Grand Prix 2025|almostittem=Sámi beassášmárkanat|čujottum=2024-10-26|kielâ={{se}}}}</ref> == Formaat == Ovdebij iivij náál kištoost lijjii kyehti uási: juoigâmuási já lávlumuási. Kiišton puovtij uásálistiđ, jis pittá lâi monnii [[Sämikielah|sämikielân]] ige tot lamaš ovdil almostum. [[Cuáŋuimáánu 12.]] peeivi, ađai okko ovdil pessijâšmarkkânij aalgâ, lávdástii kištottâlleeh pitáinis [[Báktehárji]]-maaŋgâtoimâhaalist.<ref name="sef-2025"/> Livekonsert lâi máhđulâš čuávvuđ njuolgâ vuolgâttâssân [[NRK 1]]:st, [[NRK TV]]:st já radio peht. Ive 2025 konsert čaittui vuosmuu tove njuolgâ vuolgâttâssân meid [[Ruotâ]] já [[Suomâ]] peln.<ref name="yle-20147825"/> Ruotâ peln livekonsert lâi máhđulâš keččâđ [[SVT Play]]st,<ref name="svt-play-sgp-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.svtplay.se/samiska-melodifestivalen-sami-grand-prix|nommâ=Samiska melodifestivalen: Sámi Grand Prix|almostittem=SVT Play|čujottum=2025-03-08|kielâ={{sv}}}}</ref> já Suomâst [[Yle TV2]]:st já [[Yle Areena]]st. [[Suomâkielâ]]n tom čielgij [[Xia Torikka]].<ref name="yle-20147825"/> Veik vuolgâttâs lâi máhđulâš čuávvuđ kost peri maailmist, jienâstiđ ij pastam ko tuše peri Suomâst, Ruotâst já Taažâst tondiet ko jienâstemvyevih lijjii geoaiđum já jyehi enâmist puovtij kevttiđ tuše ton eennâm jienâstemvyevi.<ref name="nrk-1.17377080-1">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/sami-grand-prix_-na-sahtat-jienastit-1.17377080|nommâ=Sámi Grand Prix: Ná sáhtát jienastit|tahhee=Bjørnback, June Grønnvoll|almostittem=NRK Sápmi|äigimuddo=2025-04-09|čujottum=2025-04-13|sitaat=Buot jienastanvuogit leat geoblocket, dat mearkkaša ahte lea vejolaš geavahit dušše dan jienastanvuogi, mii dan riikkas lea gos don leat.|kielâ={{se}}}}</ref> === Jođetteijeeh === Ive 2025 kišto jođetteijen láin sämmiliih [[Maxida Märak]] já [[Ole Máhtte Hætta Gaup]].<ref name="yle-20147825">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20147825|nommâ=Dá leat Sámi Grand Prix -oassálastit – Suoma bealde mielde Heli Aikio ja Hildá Länsman|tahhee=Länsman, Kaija |almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-03-07|čujottum=2025-03-08|kielâ={{se}}}}</ref> Ive 2025 lâi vuossâmuš kerdi, ko Märak jođettij kišto. Gaup vist lâi jođettâm tom meiddei [[Sámi Grand Prix 2024|ive 2024]].<ref name="svt-märak-gaup">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.svt.se/nyheter/sapmi/maxida-marak-programleder-sami-grand-prix|nommâ=Maxida Märak programleder Sámi Grand Prix|tahhee=Allas, Anne-Ravna|almostittem=SVT Nyheter|äigimuddo=2025-02-06|čujottum=2025-03-08|kielâ={{sv}}}}</ref> Ovdil livekonsert vuolgâttui [[Sukkâršokki|Sukkâršooki]] ruopsis ráánu -ohjelm, mon jođettij [[Sáárákáisá Seurujärvi]].<ref name="yle-20154955">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20154955|nommâ=Sohkaršohkka sádde njuolggosáddaga Sámi Grand Prix rukses ránu alde|tahhee=Rasmus, Linnea |almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-04-10|čujottum=2025-04-12|kielâ={{se}}}}</ref> == Ovdil fiinaal == Occeeh puohtii vuolgâttiđ pitáidis ive 2024 loopâst [[roovvâdmáánu 24.]] peeivist [[skammâmáánu 25.]] piäiván.<ref name="yle-20119671"/><ref name="euroirland-2024-10-27">{{Nettikäldee|čujottâs=https://eurovisionireland.net/2024/10/27/%F0%9F%87%B3%F0%9F%87%B4-norway-submissions-open-for-sami-grand-prix-2025-contest-to-take-place-on-april-12th/|nommâ=🇳🇴 #NORWAY: Submissions Open For Sámi Grand Prix 2025; Contest To Take Place On April 12th|almostittem=Eurovision Ireland|čujottum=2024-11-28|äigimuddo=2024-10-27|kielâ={{en}}}}</ref> Ive 2025 kiišton vuolgâttuvvojii ohtsis 30 laavlâd já 15 juáigusid, main 6 väljejuvvojii juoigâmuásán já 6 lávlumuásán.<ref name="yle-64-3-250612">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-250612|nommâ=NRK: Stuorra beroštupmi searvat Sámi Grand Prix 2025|tahhee=Guttorm, Susanna|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2024-11-28|čujottum=2024-11-28|kielâ={{se}}}}</ref><ref name="svt-45-bidrag">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.svt.se/nyheter/sapmi/45-bidrag-anmalda-till-samiska-melodifestivalen|nommâ=45 bidrag anmälda till Samiska Melodifestivalen|tahhee=Söderlund, Andreas|almostittem=SVT Nyheter|äigimuddo=2024-11-27|čujottum=2025-03-08|kielâ={{sv}}}}</ref> Sehe juoigâm- já lávlumuási uásálistei noomah, pitáh já videočuoppâseh almostuvvii [[njuhčâmáánu 7.]] peeivi [[2025]]. ===Juoigâmuási uásálisteeh=== {| align="center" class="wikitable sortable" |- ! Staatâ teikkâ eennâm !! Uásálistee !! Juáigus !! Kielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Niels Ovllá Oskal Dunfjell|OSCAAL]] || ''Sávrrimus'' || orjâlâškielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Lajla Renander]] || ''Plaave Guehperh'' || maadâsämikielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Johan Anders Bær]] || ''Torill'' || orjâlâškielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Mathis A. Oskal|Oskal Máhte Ántte Máhtte]] || ''Mongolia gehččonat'' || orjâlâškielâ |- | {{Lippu|Suomâ}} || [[Heli Aikio]] || ''Kyelialmai'' || anarâškielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Johan Ivvár Gaup]] || ''Linn Henriette'' || orjâlâškielâ |} ===Lávlumuási uásálisteeh=== {| align="center" class="wikitable sortable" |- ! Staatâ teikkâ eennâm !! Uásálistee !! Pittá !! Kielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Ailo Thomassen|AILO]] || ''Vijmak'' || juulevsämikielâ |- | {{Lippu|Suomâ}} || [[Hildá Länsman]] || ''Duodjemagiija'' || orjâlâškielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[John-Levi Joks Vars|Jovnna Levi]] || ''Jovnna fra Tana'' || orjâlâš- já tárukielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Sara Ajnnak]] || ''Biäggålmaj'' || ummeesämikielâ já eŋgâlâskielâ |- | {{Lippu|Taažâ}}/{{Lippu|Ruotâ}} || [[Elin & The Woods]] (oovtâst [[Jörgen Stenberg]]áin) || ''Máilbmi jorra'' || orjâlâškielâ |- | {{Lippu|Taažâ}} || [[Piera Eira]] (oovtâst [[MÁIJÁ]]in) || ''Dálkkiid čađa'' || orjâlâškielâ |} == Fiinaal == Fiinaal uárnejui [[cuáŋuimáánu 12.]] peeivi [[Báktehárji]]-maaŋgâtoimâhaalist [[Kuovdâkiäinu]]st [[Taažâ]] peln.<ref name="sef-2025"/> === Lávdástemoornig === Finalist artisteh lávdástii čuávuváá oornigist: {| class="sortable wikitable" style="margin: 1em auto 1em auto; text-align:center;" ! Nr. ! Artist ! Pittá ! Uási |- | 1 || [[Hildá Länsman]] || ''Duodjemagiija'' || lávlumuási |- | 2 || [[Niels Ovllá Oskal Dunfjell|OSCAAL]] || ''Sávrrimus'' || juoigâmuási |- | 3 || [[Ailo Thomassen|AILO]] || ''Vijmak'' || lávlumuási |- | 4 || [[Mathis A. Oskal|Oskal Máhte Ántte Máhtte]] || ''Mongolia gehččonat'' || juoigâmuási |- | 5 || [[Elin & The Woods]] (oovtâst [[Jörgen Stenberg]]áin) || ''Máilbmi jorra'' || lávlumuási |- | 6 || [[Heli Aikio]] || ''Kyelialmai'' || juoigâmuási |- | 7 || [[Johan Anders Bær]] || ''Torill'' || juoigâmuási |- | 8 || [[Piera Eira]] (oovtâst [[MÁIJÁ]]in) || ''Dálkkiid čađa'' || lávlumuási |- | 9 || [[Lajla Renander]] || ''Plaave Guehperh'' || juoigâmuási |- | 10 || [[John-Levi Joks Vars|Jovnna Levi]] || ''Jovnna fra Tana'' || lávlumuási |- | 11 || [[Johan Ivvár Gaup]] || ''Linn Henriette'' || juoigâmuási |- | 12 || [[Sara Ajnnak]] || ''Biäggålmaj'' || lávlumuási |} === Jienâstem === Jyehi staatâst lâi jieijâs jienâstemvyehi: Taažâ peln [[tekstâviestâ|tekstâviestáin]], Ruotâ peln Mello-aapi peht já Suomâ peln juo-uv Yle nettisiijđoin teikkâ Yle-aapi peht. Áámmáträäđi adelem jienah já aalmugjienah reknistuvvojii oohtân nuuvt ete aalmugjienâi [[tiädduárvu]] lâi 60 % já áámmáträäđi jienâi tiädduárvu 40 %.<ref name="nrk-1.17377080-2">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/sami-grand-prix_-na-sahtat-jienastit-1.17377080|nommâ=Sámi Grand Prix: Ná sáhtát jienastit|tahhee=Bjørnback, June Grønnvoll|almostittem=NRK Sápmi|äigimuddo=2025-04-09|čujottum=2025-04-13|sitaat=Lea go jury dahje árvvoštallanlávdegoddi? Jo, de lea. Sin jienat dahket 40%, ja geahččiid jienat gis 60%.|kielâ={{se}}}}</ref> == Kišto loppâpuáđus == Juáigumuásist áámmáträäđi adelij 29 čyegisid [[Mathis A. Oskal|Oskal Máhte Ántte Máhtte]]n, mutâ [[Niels Ovllá Oskal Dunfjell|OSCAAL]] finnij 42 čyegisid telejienâstmist já vuoitij juáigumuási. {| class="sortable wikitable" style="margin: 1em auto 1em auto; text-align:center;" |+ Juáigumuási |- ! scope="col" rowspan="2" | Artist ! scope="col" rowspan="2" | Pittá ! scope="colgroup" colspan="3" | Čuággáh |- ! scope="col" | Rääđi ! scope="col" | Telejienâstem ! scope="col" | Ohtsis |- bgcolor="gold" | [[Niels Ovllá Oskal Dunfjell|OSCAAL]] || ''Sávrrimus'' || 22 || 42 || 64 |- bgcolor="silver" | [[Mathis A. Oskal|Oskal Máhte Ántte Máhtte]] || ''Mongolia gehččonat'' || 29 || 28 || 57 |- | [[Heli Aikio]] || ''Kyelialmai'' || 5 || 30 || 35 |- | [[Johan Anders Bær]] || ''Torill'' || 22 || 24 || 46 |- | [[Lajla Renander]] || ''Plaave Guehperh'' || 11 || 21 || 33 |- | [[Johan Ivvár Gaup]] || ''Linn Henriette'' || 25 || 26 || 51 |} Lávlumuásist áámmáträäđi adelij 31 čyegisid [[Hildá Länsman]]ân, mutâ [[Piera Eira]] já [[MÁIJÁ]] finnijn 51 čyegisid telejienâstmist já vuoittijn lávlumuási. {| class="sortable wikitable" style="margin: 1em auto 1em auto; text-align:center;" |+ Lávlumuási ! scope="col" rowspan="2" | Artist ! scope="col" rowspan="2" | Pittá ! scope="colgroup" colspan="3" | Čuággáh |- ! scope="col" | Rääđi ! scope="col" | Telejienâstem ! scope="col" | Ohtsis |- | [[Hildá Länsman]] || ''Duodjemagiija'' || 31 || 31 || 62 |- | [[Ailo Thomassen|AILO]] || ''Vijmak'' || 15 || 16 || 31 |- | [[Elin & The Woods]] (oovtâst [[Jörgen Stenberg]]áin) || ''Máilbmi jorra'' || 11 || 19 || 30 |- bgcolor="gold" | [[Piera Eira]] (oovtâst [[MÁIJÁ]]in) || ''Dálkkiid čađa'' || 21 || 51 || 72 |- bgcolor="silver" | [[John-Levi Joks Vars|Jovnna Levi]] || ''Jovnna fra Tana'' || 29 || 38 || 67 |- | [[Sara Ajnnak]] || ''Biäggålmaj'' || 7 || 16 || 23 |} ==Áillohaš-muusikpalhâšume== [[Jon Henrik Fjällgren]] vuoitij ive 2025 [[Áillohaš-muusikpalhâšume]].<ref name="nrk-1.17380068">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/jon-henrik-fjallgren-lea-dan-jagi-ailloha_-musihkkabalkka_umi-vuoiti-1.17380068 | Tahhee = Larsen, Dan Robert já Grønnli, Alf Anders Berg | Nommâ = Fjällgren oaččui Áillohaš-bálkkašumi | Äigimuddo = 12.4.2025 | Almostittee = NRK Sápmi | Čujottum = 12.4.2025 | Kielâ = {{se}}}}</ref> == Fáádást eres soojijn == * [https://areena.yle.fi/1-73412363 Sámi Grand Prix 2025 suomâkielân Yle Areenast] * [https://www.svtplay.se/video/eDmYVQw/sami-grand-prix-samiska-melodifestivalen-1/sami-grand-prix-samiska-melodifestivalen Sámi Grand Prix 2025 SVT Playst] * [https://tv.nrk.no/serie/sami-grand-prix-tv Sámi Grand Prix 2025 NRK TV:st] ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Sámi Grand Prix -kištoh}} [[Luokka:Sámi Grand Prix 2025|*]] 1msdur7eu1fubjtctssehxr4awayc7x 14 27227 156582 131047 2026-06-24T12:43:01Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah kieldâ mield]]; Lasettij [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156582 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Iänudâh|Tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] [[Luokka:Suomâ tábáhtusah kieldâ mield]] hvpl963ppgwxwtfq04nikkcim65wxnl 14 27260 156585 131174 2026-06-24T12:43:52Z Yupik 23 Säämi 156585 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] [[Luokka:Taažâ tábáhtusah kieldâ mield]] [[Luokka:Tromssa|Tábáhtusah]] l9mxox22qtcb31xj0z4scgmiqikh5ow 14 27262 156584 131175 2026-06-24T12:43:45Z Yupik 23 Säämi 156584 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Ruándim|Tábáhtusah]] [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] [[Luokka:Taažâ tábáhtusah kieldâ mield]] 8o1zpvwpi744368m9p06dsg8n8oyhi0 0 30492 156662 154469 2026-06-24T19:07:55Z ~2026-36723-63 7279 156662 wikitext text/x-wiki {{Koskâmeerhah|() [] {} }} '''Topâlduvah''' ađai '''topâldâhmeerhah''' láá [[koskâmerkkâㅔㅔㅔㅓㅏㅏㅏㅏㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅜㅠ |koskâmeerhah]], maid kevttih maaŋgâi kielâi čälimist já meid matemaatlâš já teknisâš merkkiimijn iärutmin mottoom siskáldâs pirrâsistis. Táválumosiih topâlduvah láá tävgitopâlduvah (&nbsp;). Toos lasseen láá meid ruákkitopâlduvah [&nbsp;], párutopâlduvah {&nbsp;} já čiehâtopâlduvah '''〈 〉'''.<ref>{{Nettikäldee|čujottâsㄱ=ㄴㄴㅇㅇㅇㅇㄹㄹㅇㅇㅇㅇㄹㄹㄹㅅㄹㄹㄱㄱㄱㄱㄱㅇㄴㄴㄴㄴㄴㄴㅋhttps://www.giella.org/articles/5oWOPqrhSZsBguUFKzvFhw|nommâ=Topâlduvah|tahhee=Mettovaara, Jukka|almostittem=www.giella.org|äigimuddo=26.05.2026|čujottum=2026-06-10}}</ref> ㅌ ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Koskâmeerhah]] [[Luokka:Matemaatliih symboleh]] lsdx3gqo0s4n2eum28kepne08f391um 156663 156662 2026-06-24T19:12:35Z NDG 6036 Reverted edits by [[Special:Contribs/~2026-36723-63|~2026-36723-63]] ([[User talk:~2026-36723-63|talk]]) to last version by Seipinne: test edits, please use the sandbox 154469 wikitext text/x-wiki {{Koskâmeerhah|() [] {} }} '''Topâlduvah''' ađai '''topâldâhmeerhah''' láá [[koskâmerkkâ|koskâmeerhah]], maid kevttih maaŋgâi kielâi čälimist já meid matemaatlâš já teknisâš merkkiimijn iärutmin mottoom siskáldâs pirrâsistis. Táválumosiih topâlduvah láá tävgitopâlduvah (&nbsp;). Toos lasseen láá meid ruákkitopâlduvah [&nbsp;], párutopâlduvah {&nbsp;} já čiehâtopâlduvah '''〈 〉'''.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.giella.org/articles/5oWOPqrhSZsBguUFKzvFhw|nommâ=Topâlduvah|tahhee=Mettovaara, Jukka|almostittem=www.giella.org|äigimuddo=26.05.2026|čujottum=2026-06-10}}</ref> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Koskâmeerhah]] [[Luokka:Matemaatliih symboleh]] ntumhqwmstg79mijptozjms2webonl6 14 30654 156570 156424 2026-06-24T12:35:17Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Sämieennâm historjá]]; Lasettij [[Luokka:Säämi historjá]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156570 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Luuteerlâšvuotâ]] [[Luokka:Säämi historjá]] i7cqk9wuzqrp6pqzsxvxjn59q5hyw2f 0 30657 156646 156491 2026-06-24T17:55:34Z Yupik 23 +hatle+käldee 156646 wikitext text/x-wiki '''Ive 1970 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1970]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Škovlâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Orjâlâškielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== --> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Inez Boon]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ruovtos]]''<ref name="finna-boon-9917197223506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9917197223506253 |nommâ= Lás'se ja Mát'te ruovtos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-23 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[Sverre Hatle]] – ''[[Æmbu Lásse ja Mátte birra]]: Bar'go-bittát''<ref name="finna-hatle-9919890773506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9919890773506253 |nommâ= Æmbu Lásse ja Mátte birra : bar'go-bittát gir'jái Boon ja Eriksen: Las'se ja Mát'te ja sud'nu us'tibat |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> <!--==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Maŋgáid kieláid == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1970 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1970 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1970 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1970]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1970]] nzmr2tkqap68larwjxiv851l8xdarxf 156647 156646 2026-06-24T17:56:44Z Yupik 23 156647 wikitext text/x-wiki '''Ive 1970 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1970]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Škovlâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Orjâlâškielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== --> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Inez Boon]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ruovtos]]''<ref name="finna-boon-9917197223506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9917197223506253 |nommâ= Lás'se ja Mát'te ruovtos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-23 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[Sverre Hatle]] – ''[[Æmbu Lásse ja Mátte birra]]: Bar'go-bittát''<ref name="finna-hatle-9919890773506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9919890773506253 |nommâ= Æmbu Lásse ja Mátte birra : bar'go-bittát gir'jái Boon ja Eriksen: Las'se ja Mát'te ja sud'nu us'tibat |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> <!--==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maŋgáid kieláid == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1970 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1970 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1970 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1970]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1970]] 1tp0b401epjgmkj7ha9eu19lr3rtn38 156651 156647 2026-06-24T18:17:39Z Yupik 23 /* Orjâlâškielân */ 1. t. -> 1967 156651 wikitext text/x-wiki '''Ive 1970 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1970]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Škovlâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Orjâlâškielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== --> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Sverre Hatle]] – ''[[Æmbu Lásse ja Mátte birra]]: Bar'go-bittát''<ref name="finna-hatle-9919890773506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9919890773506253 |nommâ= Æmbu Lásse ja Mátte birra : bar'go-bittát gir'jái Boon ja Eriksen: Las'se ja Mát'te ja sud'nu us'tibat |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> <!--==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maŋgáid kieláid == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1970 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1970 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1970 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1970]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1970]] cgzce9hhawv9b7431y1v7j7vnmracs7 0 30661 156653 156557 2026-06-24T18:19:00Z Yupik 23 /* Pargo */ 156653 wikitext text/x-wiki {{Kirječällee | nommâ = Inez Boon | kove = | šoddâm = 1933<br/>[[Vuáládâhenâmeh]] | jáámmám = | hävdi = | áámmát = máttáátteijee, jurgâleijee | noomah = Inez Boon Ulfsby | šlaajâ = | kielâ = [[hollandkielâ]], [[tárukielâ]] | vanhimeh = | pelikyeimi = | párnááh = [[Erik Ulfsby]] | nommâčáálus = | päikkisijđo = }} '''Inez Cornelia Geertruida Boon Ulfsby''' (š. 1933 [[Vuáládâhenâmeh]]) lii vuáládâheennâmlâš máttáátteijee já jurgâleijee. == Eellim já škovlim == Inez Boon šoodâi ive 1933 Vuáládâhenâmijn.<ref name="sh-3">{{Kirjekäldee|www=http://skuvla.info/skolehist/boon-s.htm |loho=Inez Boon: Guovttegielalaš oahpahus - máná dihtii | Nommâ = Sámi skuvlahistorjá 1 | Almostittee = Davvi Girji | Ihe = 2005 | Tahhee = Boine, Elfrid, [[Siri Broch Johansen|Johansen, Siri Broch]] já Lund, Svein (toim.) | ISBN = | Čujottum = 2026-06-23 |kielâ={{se}}}}</ref> Tobbeen sun luuvâi máttáátteijen ovdil ko sun varrij [[Taažâ]]n ive 1959.<ref name="sh-3"/> == Karrieer == 1960-lovo aalgâst Boon varrij [[Kárášjuuhâ]]n, mon [[Kárásjuv nuoráiškovlâ|nuoráiškoovlâst]] sun máttááttij sämmiláid párnáid [[tárukielâ]].<ref name="nordisk-tidende-1963">{{Lostâkäldee | Paječaalâ = Nederlandsk lærerinne i Karasjok lærer samiske barn å snakke norsk | Almostittem = Nordisk Tidende | Äigimuddo = 1963-01-24 | Ihekerdi = 73 | Nummeer = 4 | Siijđoh = 1, 10 | Almostittemsaje = [[New York]], [[Ovtâstum staatah]] | www = http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digavis_nordisktidende_null_null_19630124_73_4_1 | Čujottum = 2026-06-23 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> <!--Bjølsen škoovlâst Oslost ive 1993--> == Pargo == === Kirjeh === * [[Ive 1967 sämikielâliih kirjeh|1967]] – ''[[Lás'se ja Mát'te jåðos]]''<ref name="finna-boon-9917197193506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9917197193506253 |nommâ= Lás'se ja Mát'te jåðos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[Ive 1967 sämikielâliih kirjeh|1967]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ruovtos]]''<ref name="finna-boon-39772">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/lapinkirjasto.39772 |nommâ= Lás'se ja Mát'te : ruovtos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[1982]] – ''[[Et håndslag til Finnmark]]: fredsvennenes hjelpetjeneste under gjenreisningen 1946–47''<ref name="biblioteksøk-577639">{{Nettikäldee|čujottâs=https://bibsok.no/?tnr=577639|nommâ= Et håndslag til Finnmark : fredsvennenes hjelpetjeneste under gjenreisningen 1946-47|almostittem=Biblioteksøk|čujottum=2026-06-23|kielâ={{nb}}}}</ref> <!--==== Jurgâlusah ====--> == Käldeeh == {{Käldeeh}} {{DEFAULTSORT:Boon, Inez}} [[Luokka:Ive 1933 šoddâmeh]] [[Luokka:Vuáládâheennâmliih jurgâleijeeh]] [[Luokka:Vuáládâheennâmliih máttáátteijeeh]] n8871347ymrzscxhdcy3v2xtlphwclb 156654 156653 2026-06-24T18:19:14Z Yupik 23 +sárg. 156654 wikitext text/x-wiki {{Kirječällee | nommâ = Inez Boon | kove = | šoddâm = 1933<br/>[[Vuáládâhenâmeh]] | jáámmám = | hävdi = | áámmát = máttáátteijee, jurgâleijee | noomah = Inez Boon Ulfsby | šlaajâ = | kielâ = [[hollandkielâ]], [[tárukielâ]] | vanhimeh = | pelikyeimi = | párnááh = [[Erik Ulfsby]] | nommâčáálus = | päikkisijđo = }} '''Inez Cornelia Geertruida Boon Ulfsby''' (š. 1933 [[Vuáládâhenâmeh]]) lii vuáládâheennâmlâš máttáátteijee já jurgâleijee. == Eellim já škovlim == Inez Boon šoodâi ive 1933 Vuáládâhenâmijn.<ref name="sh-3">{{Kirjekäldee|www=http://skuvla.info/skolehist/boon-s.htm |loho=Inez Boon: Guovttegielalaš oahpahus - máná dihtii | Nommâ = Sámi skuvlahistorjá 1 | Almostittee = Davvi Girji | Ihe = 2005 | Tahhee = Boine, Elfrid, [[Siri Broch Johansen|Johansen, Siri Broch]] já Lund, Svein (toim.) | ISBN = | Čujottum = 2026-06-23 |kielâ={{se}}}}</ref> Tobbeen sun luuvâi máttáátteijen ovdil ko sun varrij [[Taažâ]]n ive 1959.<ref name="sh-3"/> == Karrieer == 1960-lovo aalgâst Boon varrij [[Kárášjuuhâ]]n, mon [[Kárásjuv nuoráiškovlâ|nuoráiškoovlâst]] sun máttááttij sämmiláid párnáid [[tárukielâ]].<ref name="nordisk-tidende-1963">{{Lostâkäldee | Paječaalâ = Nederlandsk lærerinne i Karasjok lærer samiske barn å snakke norsk | Almostittem = Nordisk Tidende | Äigimuddo = 1963-01-24 | Ihekerdi = 73 | Nummeer = 4 | Siijđoh = 1, 10 | Almostittemsaje = [[New York]], [[Ovtâstum staatah]] | www = http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digavis_nordisktidende_null_null_19630124_73_4_1 | Čujottum = 2026-06-23 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> <!--Bjølsen škoovlâst Oslost ive 1993--> == Pargo == === Kirjeh === * [[Ive 1967 sämikielâliih kirjeh|1967]] – ''[[Lás'se ja Mát'te jåðos]]''<ref name="finna-boon-9917197193506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9917197193506253 |nommâ= Lás'se ja Mát'te jåðos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[Ive 1967 sämikielâliih kirjeh|1967]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ruovtos]]''<ref name="finna-boon-39772">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/lapinkirjasto.39772 |nommâ= Lás'se ja Mát'te : ruovtos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[1982]] – ''[[Et håndslag til Finnmark]]: fredsvennenes hjelpetjeneste under gjenreisningen 1946–47''<ref name="biblioteksøk-577639">{{Nettikäldee|čujottâs=https://bibsok.no/?tnr=577639|nommâ= Et håndslag til Finnmark : fredsvennenes hjelpetjeneste under gjenreisningen 1946-47|almostittem=Biblioteksøk|čujottum=2026-06-23|kielâ={{nb}}}}</ref> <!--==== Jurgâlusah ====--> == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{DEFAULTSORT:Boon, Inez}} [[Luokka:Ive 1933 šoddâmeh]] [[Luokka:Vuáládâheennâmliih jurgâleijeeh]] [[Luokka:Vuáládâheennâmliih máttáátteijeeh]] fwx6ruo9zd7xyj07h8peav4wujzm660 156655 156654 2026-06-24T18:22:28Z Yupik 23 +1969+käldee 156655 wikitext text/x-wiki {{Kirječällee | nommâ = Inez Boon | kove = | šoddâm = 1933<br/>[[Vuáládâhenâmeh]] | jáámmám = | hävdi = | áámmát = máttáátteijee, jurgâleijee | noomah = Inez Boon Ulfsby | šlaajâ = | kielâ = [[hollandkielâ]], [[tárukielâ]] | vanhimeh = | pelikyeimi = | párnááh = [[Erik Ulfsby]] | nommâčáálus = | päikkisijđo = }} '''Inez Cornelia Geertruida Boon Ulfsby''' (š. 1933 [[Vuáládâhenâmeh]]) lii vuáládâheennâmlâš máttáátteijee já jurgâleijee. == Eellim já škovlim == Inez Boon šoodâi ive 1933 Vuáládâhenâmijn.<ref name="sh-3">{{Kirjekäldee|www=http://skuvla.info/skolehist/boon-s.htm |loho=Inez Boon: Guovttegielalaš oahpahus - máná dihtii | Nommâ = Sámi skuvlahistorjá 1 | Almostittee = Davvi Girji | Ihe = 2005 | Tahhee = Boine, Elfrid, [[Siri Broch Johansen|Johansen, Siri Broch]] já Lund, Svein (toim.) | ISBN = | Čujottum = 2026-06-23 |kielâ={{se}}}}</ref> Tobbeen sun luuvâi máttáátteijen ovdil ko sun varrij [[Taažâ]]n ive 1959.<ref name="sh-3"/> == Karrieer == 1960-lovo aalgâst Boon varrij [[Kárášjuuhâ]]n, mon [[Kárásjuv nuoráiškovlâ|nuoráiškoovlâst]] sun máttááttij sämmiláid párnáid [[tárukielâ]].<ref name="nordisk-tidende-1963">{{Lostâkäldee | Paječaalâ = Nederlandsk lærerinne i Karasjok lærer samiske barn å snakke norsk | Almostittem = Nordisk Tidende | Äigimuddo = 1963-01-24 | Ihekerdi = 73 | Nummeer = 4 | Siijđoh = 1, 10 | Almostittemsaje = [[New York]], [[Ovtâstum staatah]] | www = http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digavis_nordisktidende_null_null_19630124_73_4_1 | Čujottum = 2026-06-23 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> <!--Bjølsen škoovlâst Oslost ive 1993--> == Pargo == === Kirjeh === * [[Ive 1967 sämikielâliih kirjeh|1967]] – ''[[Lás'se ja Mát'te jåðos]]''<ref name="finna-boon-9917197193506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9917197193506253 |nommâ= Lás'se ja Mát'te jåðos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[Ive 1967 sämikielâliih kirjeh|1967]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ruovtos]]''<ref name="finna-boon-39772">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/lapinkirjasto.39772 |nommâ= Lás'se ja Mát'te : ruovtos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[Ive 1969 sämikielâliih kirjeh|1969]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ja sud'nu us'tibat]]'', oovtâst [[Hans Eriksen]]áin<ref name="finna-boon-39776">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/lapinkirjasto.39776 |nommâ= Lás'se ja Mát'te ja sud'nu us'tibat |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[1982]] – ''[[Et håndslag til Finnmark]]: fredsvennenes hjelpetjeneste under gjenreisningen 1946–47''<ref name="biblioteksøk-577639">{{Nettikäldee|čujottâs=https://bibsok.no/?tnr=577639|nommâ= Et håndslag til Finnmark : fredsvennenes hjelpetjeneste under gjenreisningen 1946-47|almostittem=Biblioteksøk|čujottum=2026-06-23|kielâ={{nb}}}}</ref> <!--==== Jurgâlusah ====--> == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{DEFAULTSORT:Boon, Inez}} [[Luokka:Ive 1933 šoddâmeh]] [[Luokka:Vuáládâheennâmliih jurgâleijeeh]] [[Luokka:Vuáládâheennâmliih máttáátteijeeh]] q1abavb8t431187r663rsseotavxxyj 14 30666 156563 2026-06-24T12:34:23Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi]] 156563 wikitext text/x-wiki {{Luoka stivrim|Luokka:Säämi}} 00hq6uea08d2e3wvz4w7q6rl5rva3pw 15 30667 156565 2026-06-24T12:34:23Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Savâstâllâm luokkaast:Sämieennâm]] uđđâ noomân [[Savâstâllâm luokkaast:Säämi]] 156565 wikitext text/x-wiki #OHJAUS [[Savâstâllâm luokkaast:Säämi]] ihc4jy02vxf1o5f43wdqc91juu6rt6d 14 30668 156567 2026-06-24T12:34:38Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm historjá]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi historjá]] 156567 wikitext text/x-wiki {{Luoka stivrim|Luokka:Säämi historjá}} 7laf1ghqi8ibfulccrad3hudnf1cxht 14 30669 156569 2026-06-24T12:34:48Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm ihelove mield]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi ihelove mield]] 156569 wikitext text/x-wiki {{Luoka stivrim|Luokka:Säämi ihelove mield}} qvbnl80yd10wavrbpqrkqcj5obr1wd2 14 30670 156578 2026-06-24T12:42:18Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi tábáhtusah]] 156578 wikitext text/x-wiki {{Luoka stivrim|Luokka:Säämi tábáhtusah}} 9a8j7gpjuljfb7ixsitnx936ahzzsj9 14 30671 156580 2026-06-24T12:42:31Z Yupik 23 Yupik siirdij siijđo [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah kieldâ mield]] uđđâ noomân [[Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield]] 156580 wikitext text/x-wiki {{Luoka stivrim|Luokka:Säämi tábáhtusah kieldâ mield}} lt38er6nvdk923ei2pdvsm8uehx2r33 14 30672 156616 2026-06-24T13:12:00Z Yupik 23 [[Luokka:Sämmiliih|* historjá]] [[Luokka:Historjá fáádá mield|* sämmiliih]] 156616 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Sämmiliih|* historjá]] [[Luokka:Historjá fáádá mield|* sämmiliih]] 6c6se3xf6rquimxjb2hz76cab92uy1s 14 30673 156623 2026-06-24T14:29:22Z Yupik 23 [[Luokka:Kielâhistorjá]] [[Luokka:Säämi historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämikielah|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämmilij historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Suomâ-ugrâlij kielâi kielâhistorjá]] 156623 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Kielâhistorjá]] [[Luokka:Säämi historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämikielah|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämmilij historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Suomâ-ugrâlij kielâi kielâhistorjá]] svaxknlit8lt6c08a0kv3h0b74yru8e 156624 156623 2026-06-24T14:31:01Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Kielâhistorjá]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156624 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Säämi historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämikielah|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämmilij historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Suomâ-ugrâlij kielâi kielâhistorjá]] pzs12hzqmzccfbo8s3f6xlez1x2c0s4 156665 156624 2026-06-25T01:25:41Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Suomâ-ugrâlij kielâi kielâhistorjá]]; Lasettij [[Luokka:Uuraallij kielâi kielâhistorjá]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156665 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Säämi historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämikielah|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Sämmilij historjá|* kielâhistorjá]] [[Luokka:Uuraallij kielâi kielâhistorjá]] 1eidd4icid6hzie6nsma9hssry5yh0c 14 30674 156625 2026-06-24T14:35:12Z Yupik 23 [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Historjálâš kielâtieđâ]] [[Luokka:Kielah|* historjá]] [[Luokka:Kulttuurhistorjá]] 156625 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Historjálâš kielâtieđâ]] [[Luokka:Kielah|* historjá]] [[Luokka:Kulttuurhistorjá]] jb99gygmx5utkjxzqdwp8k2q02m23n5 156626 156625 2026-06-24T14:35:43Z Yupik 23 +cc 156626 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá fáádá mield]] [[Luokka:Historjálâš kielâtieđâ]] [[Luokka:Kielah|* historjá]] [[Luokka:Kulttuurhistorjá]] dnw8w8mrqg3r9tqfxwig8zujl0jdzk8 14 30675 156627 2026-06-24T14:39:25Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: {{Commonscat}} [[Luokka:Filologia]] [[Luokka:Kielâtiettuu uásisyergih]] [[Luokka:Kulttuurhistorjá|Kielâtieđâ]] [[Luokka:Viestâdem historjá|Kielâtieđâ]] 156627 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Filologia]] [[Luokka:Kielâtiettuu uásisyergih]] [[Luokka:Kulttuurhistorjá|Kielâtieđâ]] [[Luokka:Viestâdem historjá|Kielâtieđâ]] 9ruc4vcnx5io0f9r8i1iqrjso84wycb 14 30676 156628 2026-06-24T14:40:17Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: {{Commonscat}} [[Luokka:Kielâtieđâ]] [[Luokka:Tieđâsuorgij uásisyergih]] 156628 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kielâtieđâ]] [[Luokka:Tieđâsuorgij uásisyergih]] o4mzyctb1onwnn7jndje4ffcllifxwt 14 30677 156641 2026-06-24T14:47:51Z Yupik 23 [[Luokka:Radiotoimâtteijeeh|* staatâ mield]] [[Luokka:Toimâtteijeeh staatâ mield|*]] 156641 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Radiotoimâtteijeeh|* staatâ mield]] [[Luokka:Toimâtteijeeh staatâ mield|*]] j0u22r21slp0431cr2cpoe8e0qnutb8 156642 156641 2026-06-24T14:48:01Z Yupik 23 +cc 156642 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Radiotoimâtteijeeh|* staatâ mield]] [[Luokka:Toimâtteijeeh staatâ mield|*]] 9wz0daqxpfbet6jd7ja4nl1bu3x4pwc 0 30678 156648 2026-06-24T17:58:59Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: '''Ive 1967 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1967]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirj... 156648 wikitext text/x-wiki '''Ive 1967 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1967]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Škovlâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Orjâlâškielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== --> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Inez Boon]] – ''[[Lás'se ja Mát'te jåðos]]''<ref name="finna-boon-9917197193506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9917197193506253 |nommâ= Lás'se ja Mát'te jåðos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> <!--==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maŋgáid kieláid == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1967 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1967 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1967 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1967]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1967]] e6ijt76ytbo62vbgomgav6hx4t4e7em 156652 156648 2026-06-24T18:18:10Z Yupik 23 /* Orjâlâškielân */ 156652 wikitext text/x-wiki '''Ive 1967 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1967]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Škovlâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Orjâlâškielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== --> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Inez Boon]] – ''[[Lás'se ja Mát'te jåðos]]''<ref name="finna-boon-9917197193506253">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/helka.9917197193506253 |nommâ= Lás'se ja Mát'te jåðos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> * [[Inez Boon]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ruovtos]]''<ref name="finna-boon-39772">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/lapinkirjasto.39772 |nommâ= Lás'se ja Mát'te : ruovtos |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> <!--==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maŋgáid kieláid == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1967 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1967 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1967 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1967]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1967]] kwnhji2uf72arryr59ms28m6st2imco 14 30679 156649 2026-06-24T18:00:59Z Yupik 23 [[Luokka:Čaabâkirjálâšvuotâ ive mield|1967]] [[Luokka:Ive 1967 kirjálâšvuotâ|Čaabâkirjálâšvuotâ]] 156649 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Čaabâkirjálâšvuotâ ive mield|1967]] [[Luokka:Ive 1967 kirjálâšvuotâ|Čaabâkirjálâšvuotâ]] 88lfi6ytb9ykyux7beal82gf3gyd0qv 14 30680 156650 2026-06-24T18:01:35Z Yupik 23 [[Luokka:Ive 1967 kirjálâšvuotâ|Tiätukirjálâšvuotâ]] [[Luokka:Tiätukirjálâšvuotâ ive mield|1967]] 156650 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ive 1967 kirjálâšvuotâ|Tiätukirjálâšvuotâ]] [[Luokka:Tiätukirjálâšvuotâ ive mield|1967]] ok9n1w4x48cnprjh2zf0sympswy999t 0 30681 156656 2026-06-24T18:22:37Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: '''Ive 1969 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1969]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirj... 156656 wikitext text/x-wiki '''Ive 1969 sämikielâliih kirjeh''' -sijđo kieđâvuš čaabâ- já tiätukirjálâšvuođâ kiirjijd, moh almostuvvii mon peri [[sämikielah|sämikielân]] ive [[1969]]. <!--== Anarâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tihtâkirjeh === === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Laavlâkirjeh ==== === Oskolduvliih kirjeh=== == Nuorttâlâškielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Škovlâkirjeh ==== == Juulevsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maadâsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Pittáámsämikielân == === Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== --> == Orjâlâškielân == <!--=== Čaabâkirjálâšvuotâ === ==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== ==== Ráiđukoveh ==== --> === Tiätukirjálâšvuotâ === ==== Oppâkirjeh ==== * [[Inez Boon]] já [[Hans Eriksen]] – ''[[Lás'se ja Mát'te ja sud'nu us'tibat]]''<ref name="finna-boon-39776">{{Nettikäldee|čujottâs= https://www.finna.fi/Record/lapinkirjasto.39776 |nommâ= Lás'se ja Mát'te ja sud'nu us'tibat |almostittem= Finna |čujottum=2026-06-24 |kielâ ={{se}}}}</ref> <!--==== Párnái- já nuorâikirjálâšvuotâ ==== == Maŋgáid kieláid == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Sämikielâliih kirjeh}} [[Luokka:Ive 1969 čaabâkirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1969 kirjeh|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Ive 1969 tiätukirjálâšvuotâ|* sämikielâliih kirjeh]] [[Luokka:Sämikielâg kirjálâšvuotâ ive mield|1969]] [[Luokka:Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive mield|1969]] kun15abzx8tqbo665f65t8u6760f4kf 14 30682 156657 2026-06-24T18:23:56Z Yupik 23 [[Luokka:Čaabâkirjálâšvuotâ ive mield|1969]] [[Luokka:Ive 1969 kirjálâšvuotâ|Čaabâkirjálâšvuotâ]] 156657 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Čaabâkirjálâšvuotâ ive mield|1969]] [[Luokka:Ive 1969 kirjálâšvuotâ|Čaabâkirjálâšvuotâ]] gpluaduix4galoee8jvk44bhtz6lxkz 14 30683 156658 2026-06-24T18:24:30Z Yupik 23 [[Luokka:Ive 1969 kirjálâšvuotâ|Tiätukirjálâšvuotâ]] [[Luokka:Tiätukirjálâšvuotâ ive mield|1969]] 156658 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ive 1969 kirjálâšvuotâ|Tiätukirjálâšvuotâ]] [[Luokka:Tiätukirjálâšvuotâ ive mield|1969]] rjj8pbxektxdvw1jgnwpg8u8o09e9n1 14 30684 156666 2026-06-25T01:26:40Z Yupik 23 [[Luokka:Kielâhistorjá]] [[Luokka:Uuraalliih kielah|* kielâhistorjá]] 156666 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Kielâhistorjá]] [[Luokka:Uuraalliih kielah|* kielâhistorjá]] pwcbwbjpbqnpqead8vfauylcl3mnzos 14 30685 156667 2026-06-25T01:29:16Z Yupik 23 {{Commonscat}} [[Luokka:Aalmuglâšsymboleh staatâ mield]] [[Luokka:Algerialâš kulttuur|Aalmuglâšsymboleh]] 156667 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aalmuglâšsymboleh staatâ mield]] [[Luokka:Algerialâš kulttuur|Aalmuglâšsymboleh]] 9yywddg6hm8c520glvt8lc9jn21kmwn 14 30686 156668 2026-06-25T01:30:10Z Yupik 23 {{Commonscat}} [[Luokka:Afriklâš kulttuur staatâ mield]] [[Luokka:Algeria|Kulttuur]] 156668 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Afriklâš kulttuur staatâ mield]] [[Luokka:Algeria|Kulttuur]] e9p2rvamutbfthfzcfvntihfbycrtes 14 30687 156669 2026-06-25T01:34:28Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: {{Commonscat}} [[Luokka:Aasialâš filosofia]] [[Luokka:Filosofia staatâ mield]] [[Luokka:Indialâš kulttuur|Filosofia]] 156669 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aasialâš filosofia]] [[Luokka:Filosofia staatâ mield]] [[Luokka:Indialâš kulttuur|Filosofia]] 268uoq6spv6my4tq4hbc6ihox1ig114 14 30688 156670 2026-06-25T01:37:20Z Yupik 23 {{Commonscat}} [[Luokka:Filosofia|* staatâ mield]] [[Luokka:Luokah staatâ mield]] 156670 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Filosofia|* staatâ mield]] [[Luokka:Luokah staatâ mield]] b3biv6fhrw2we4xjxd8ztyv1oawglr9 14 30689 156671 2026-06-25T01:38:51Z Yupik 23 [[Luokka:Aasialâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] 156671 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Aasialâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] 55o5kcmutui38ua7g9pw50zgbug1n5f 14 30690 156672 2026-06-25T01:39:11Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: [[Luokka:Filosofia|* eennâmuási mield]] [[Luokka:Luokah eennâmuási mield]] 156672 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Filosofia|* eennâmuási mield]] [[Luokka:Luokah eennâmuási mield]] mdhkw9r5lt3tmi4xy7cpq2uktbhv41h 14 30691 156673 2026-06-25T01:43:15Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: [[Luokka:Oseanialâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] 156673 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Oseanialâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] oj48bp7a489bo9wc2dodba5q6qfd0e5 14 30692 156674 2026-06-25T01:44:02Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: [[Luokka:Afriklâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] 156674 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Afriklâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] a1utgkyly0a6n84fyecqo9ft6peoyzx 14 30693 156675 2026-06-25T01:44:25Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: [[Luokka:Ameriklâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] 156675 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ameriklâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] cwuz8yjwjj6s4nuge3178v1x1k735zl 14 30694 156676 2026-06-25T01:46:36Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: [[Luokka:Eurooplâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] 156676 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Eurooplâš kulttuur|Filosofia]] [[Luokka:Filosofia eennâmuási mield]] kpuh9nrd9wzu6viet1o4equkaks1vw7 14 30695 156683 2026-06-25T01:52:48Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: [[Luokka:Ameriklâš filosofia]] [[Luokka:Tavemeriklâš kulttuur|Filosofia]] 156683 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ameriklâš filosofia]] [[Luokka:Tavemeriklâš kulttuur|Filosofia]] arpb6qw97yw5s9jmqs7tv04vidke5ze 156684 156683 2026-06-25T01:52:57Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Tavemeriklâš kulttuur]]; Lasettij [[Luokka:Taveameriklâš kulttuur]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156684 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ameriklâš filosofia]] [[Luokka:Taveameriklâš kulttuur|Filosofia]] huc441r2dxpqpezun93mtssd7p12dgp 14 30696 156685 2026-06-25T01:53:24Z Yupik 23 [[Luokka:Ameriklâš filosofia]] [[Luokka:Maadâmeriklâš kulttuur|Filosofia]] 156685 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ameriklâš filosofia]] [[Luokka:Maadâmeriklâš kulttuur|Filosofia]] fgp1whaamoo0o2g1d1b1u5ssesnpqk7 156686 156685 2026-06-25T01:53:45Z Yupik 23 Sihoi [[Luokka:Maadâmeriklâš kulttuur]]; Lasettij [[Luokka:Maadâameriklâš kulttuur]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156686 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ameriklâš filosofia]] [[Luokka:Maadâameriklâš kulttuur|Filosofia]] 6k7jvbzlhb168gjcezwc56y0xgrrr8i 0 30697 156703 2026-06-25T03:29:44Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: '''Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah''' láá [[presidentvaaljah]], moh uárnejuvvojeh uđđâivemáánust [[2030]]. Vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja|nommâ=Täsivääldi president vaaljâ|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2026-06-25}}</ref> Nubbe jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[kuovâmáánu 10.]] peeivi, jis ij kihheen finnii paijeel pele adelum jie... 156703 wikitext text/x-wiki '''Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah''' láá [[presidentvaaljah]], moh uárnejuvvojeh uđđâivemáánust [[2030]]. Vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja|nommâ=Täsivääldi president vaaljâ|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2026-06-25}}</ref> Nubbe jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[kuovâmáánu 10.]] peeivi, jis ij kihheen finnii paijeel pele adelum jienâin. Tan keerdi njuolgâ vaaljâin väljejuvvoo [[Suomâ täsivääldi president|Suomâ 14. president]] kuuđâ ive pajan ađai iivij 2030–2036. Tallaš president [[Alexander Stubb]] puáhtá leđe iävtukkâssân tain vaaljâin, tastko sun ij lah jo toimâm kyehti paje maŋaluvâi Suomâ presidentin. == Jienâvuoigâdvuotâ == [[Jienâvuoigâdvuotâ]] lii puoh [[Suomâ]] aalmugjesânijn, kiäh láá tiävdám 18 ihheed majemustáá [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030. Aassâmsaje ij vaaigut jienâvuoigâdvuotân. == Käldeeh == {{Käldeeh}} {{AAKKOSTUS:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah{{!}}2030}} [[Luokka:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah]] ld4uu3156773nmtxumgfh7w425hc42f 156706 156703 2026-06-25T03:31:58Z Yupik 23 Lasettij [[Luokka:Puáttee tábáhtusah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 156706 wikitext text/x-wiki '''Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah''' láá [[presidentvaaljah]], moh uárnejuvvojeh uđđâivemáánust [[2030]]. Vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja|nommâ=Täsivääldi president vaaljâ|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2026-06-25}}</ref> Nubbe jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[kuovâmáánu 10.]] peeivi, jis ij kihheen finnii paijeel pele adelum jienâin. Tan keerdi njuolgâ vaaljâin väljejuvvoo [[Suomâ täsivääldi president|Suomâ 14. president]] kuuđâ ive pajan ađai iivij 2030–2036. Tallaš president [[Alexander Stubb]] puáhtá leđe iävtukkâssân tain vaaljâin, tastko sun ij lah jo toimâm kyehti paje maŋaluvâi Suomâ presidentin. == Jienâvuoigâdvuotâ == [[Jienâvuoigâdvuotâ]] lii puoh [[Suomâ]] aalmugjesânijn, kiäh láá tiävdám 18 ihheed majemustáá [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030. Aassâmsaje ij vaaigut jienâvuoigâdvuotân. == Käldeeh == {{Käldeeh}} {{AAKKOSTUS:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah{{!}}2030}} [[Luokka:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah]] [[Luokka:Puáttee tábáhtusah]] ndne83dtk04z32zrgyyqctyxzeioggn 156707 156706 2026-06-25T03:36:25Z Yupik 23 Tááláš 156707 wikitext text/x-wiki '''Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah''' láá [[presidentvaaljah]], moh uárnejuvvojeh uđđâivemáánust [[2030]]. Vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja|nommâ=Täsivääldi president vaaljâ|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2026-06-25}}</ref> Nubbe jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[kuovâmáánu 10.]] peeivi, jis ij kihheen finnii paijeel pele adelum jienâin. Tan keerdi njuolgâ vaaljâin väljejuvvoo [[Suomâ täsivääldi president|Suomâ 14. president]] kuuđâ ive pajan ađai iivij 2030–2036. Tááláš president [[Alexander Stubb]] puáhtá leđe iävtukkâssân tain vaaljâin, tastko sun ij lah jo toimâm kyehti paje maŋaluvâi Suomâ presidentin. == Jienâvuoigâdvuotâ == [[Jienâvuoigâdvuotâ]] lii puoh [[Suomâ]] aalmugjesânijn, kiäh láá tiävdám 18 ihheed majemustáá [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030. Aassâmsaje ij vaaigut jienâvuoigâdvuotân. == Käldeeh == {{Käldeeh}} {{AAKKOSTUS:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah{{!}}2030}} [[Luokka:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah]] [[Luokka:Puáttee tábáhtusah]] abn9t4oft6wcauk75ftw279vpbxlxgn 156708 156707 2026-06-25T03:36:40Z Yupik 23 156708 wikitext text/x-wiki '''Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah''' láá [[presidentvaaljah]], moh uárnejuvvojeh uđđâivemáánust [[2030]]. Vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja|nommâ=Täsivääldi president vaaljâ|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2026-06-25}}</ref> Nubbe jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[kuovâmáánu 10.]] peeivi, jis ij kihheen finnii paijeel pele adelum jienâin. Tan keerdi njuolgâ vaaljâin väljejuvvoo [[Suomâ täsivääldi president|Suomâ 14. president]] kuuđâ ive pajan ađai iivij 2030–2036. Tááláš president [[Alexander Stubb]] puáhtá leđe iävtukkâssân tain vaaljâin, tastko sun ij lah jo toimâm kyehti paje maŋaluvâi Suomâ presidentin. == Jienâvuoigâdvuotâ == [[Jienâvuoigâdvuotâ]] lii puoh [[Suomâ]] aalmugjesânijn, kiäh láá tiävdám 18 ihheed majemustáá [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030. Aassâmsaje ij vaaigut jienâvuoigâdvuotân. == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah|*]] [[Luokka:Puáttee tábáhtusah|2030]] lvjn9w96e50jg0etqee3ih3xtqqu47k 156709 156708 2026-06-25T03:37:27Z Yupik 23 156709 wikitext text/x-wiki {{Puáttee tábáhtus}} '''Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah''' láá [[presidentvaaljah]], moh uárnejuvvojeh uđđâivemáánust [[2030]]. Vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/presidentvaalja|nommâ=Täsivääldi president vaaljâ|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2026-06-25}}</ref> Nubbe jienâstemkerdi uárnejuvvoo [[kuovâmáánu 10.]] peeivi, jis ij kihheen finnii paijeel pele adelum jienâin. Tan keerdi njuolgâ vaaljâin väljejuvvoo [[Suomâ täsivääldi president|Suomâ 14. president]] kuuđâ ive pajan ađai iivij 2030–2036. Tááláš president [[Alexander Stubb]] puáhtá leđe iävtukkâssân tain vaaljâin, tastko sun ij lah jo toimâm kyehti paje maŋaluvâi Suomâ presidentin. == Jienâvuoigâdvuotâ == [[Jienâvuoigâdvuotâ]] lii puoh [[Suomâ]] aalmugjesânijn, kiäh láá tiävdám 18 ihheed majemustáá [[uđđâivemáánu 27.]] peeivi 2030. Aassâmsaje ij vaaigut jienâvuoigâdvuotân. == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Ive 2030 Suomâ presidentvaaljah|*]] [[Luokka:Puáttee tábáhtusah|2030]] chiklz6h3aysomaihkajiabloxyel8s 14 30698 156704 2026-06-25T03:31:10Z Yupik 23 [[Luokka:Ive 2030 Suomâ vaaljah|Presidentvaaljah]] [[Luokka:Suomâ presidentvaaljah|2030]] 156704 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ive 2030 Suomâ vaaljah|Presidentvaaljah]] [[Luokka:Suomâ presidentvaaljah|2030]] k10v00w0oq38jj86a1uo73qx4oyn1nv 156710 156704 2026-06-25T03:37:54Z Yupik 23 [[Luokka:Suomâ politiik 2030-lovvoost|Presidentvaaljah]] 156710 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ive 2030 Suomâ vaaljah|Presidentvaaljah]] [[Luokka:Suomâ politiik 2030-lovvoost|Presidentvaaljah]] [[Luokka:Suomâ presidentvaaljah|2030]] 5ne9k00yfl79o5gw6q360i2vr0o8nwg 14 30699 156705 2026-06-25T03:31:28Z Yupik 23 [[Luokka:Ihe 2030 Suomâst|Vaaljah]] [[Luokka:Ive 2030 Euroop vaaljah|Suomâ vaaljah]] 156705 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ihe 2030 Suomâst|Vaaljah]] [[Luokka:Ive 2030 Euroop vaaljah|Suomâ vaaljah]] baef3rx1nq6qrhh4odnlwicbya3g47u 14 30700 156711 2026-06-25T03:39:12Z Yupik 23 [[Luokka:2030-lovo politiik]] [[Luokka:Suomâ 2030-lovvoost]] [[Luokka:Suomâ pooliitlâš historjá]] 156711 wikitext text/x-wiki [[Luokka:2030-lovo politiik]] [[Luokka:Suomâ 2030-lovvoost]] [[Luokka:Suomâ pooliitlâš historjá]] on7ghhnziftflyouxhuw4msv6f77bby 156714 156711 2026-06-25T03:41:22Z Yupik 23 [[Luokka:2030-loho Suomâst]] 156714 wikitext text/x-wiki [[Luokka:2030-loho Suomâst]] [[Luokka:2030-lovo politiik]] [[Luokka:Suomâ pooliitlâš historjá]] hth5jxonx9s8no18xwn3sb19a6y32xx 14 30701 156712 2026-06-25T03:40:07Z Yupik 23 [[Luokka:2030-loho|Politiik]] [[Luokka:Politiik ihelove mield]] 156712 wikitext text/x-wiki [[Luokka:2030-loho|Politiik]] [[Luokka:Politiik ihelove mield]] kh58lg1f69nfxs846vq0vq3dh6b78cy 14 30702 156713 2026-06-25T03:40:59Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: {{Luoka stivrim|Luokka:2030-loho Suomâst}} 156713 wikitext text/x-wiki {{Luoka stivrim|Luokka:2030-loho Suomâst}} lu181a4l3mfixbogsgw31h708gfnqn5 14 30703 156715 2026-06-25T03:43:33Z Yupik 23 [[Luokka:2030-lovo Euroop vaaljah]] [[Luokka:Euroop vaaljah ive mield|2030]] [[Luokka:Ihe 2030 Euroopist|Vaaljah]] [[Luokka:Ive 2030 vaaljah eennâmuási mield|Euroop]] 156715 wikitext text/x-wiki [[Luokka:2030-lovo Euroop vaaljah]] [[Luokka:Euroop vaaljah ive mield|2030]] [[Luokka:Ihe 2030 Euroopist|Vaaljah]] [[Luokka:Ive 2030 vaaljah eennâmuási mield|Euroop]] ttky8loe6gb1o8i1tkfb65qfjlax4rt 14 30704 156716 2026-06-25T03:44:09Z Yupik 23 [[Luokka:2030-loho Euroopist|Vaaljah]] [[Luokka:2030-lovo vaaljah|Euroop]] [[Luokka:Euroop vaaljah ihelove mield]] 156716 wikitext text/x-wiki [[Luokka:2030-loho Euroopist|Vaaljah]] [[Luokka:2030-lovo vaaljah|Euroop]] [[Luokka:Euroop vaaljah ihelove mield]] l395snayjbm3wz0coouzj9lplo14ihw 14 30705 156718 2026-06-25T03:45:48Z Yupik 23 [[Luokka:2030-loho]] [[Luokka:Vaaljah ihelove mield]] 156718 wikitext text/x-wiki [[Luokka:2030-loho]] [[Luokka:Vaaljah ihelove mield]] grb1k4t4v9tzrnxyfckvkklrdpffh6e