Wikipedia smnwiki https://smn.wikipedia.org/wiki/Ovd%C3%A2sij%C4%91o MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter Media Tooimah Savâstâllâm Kevttee Savâstâllâm kevttest Wikipedia Savâstâllâm Wikipedia Tiätuvuárkká Savâstâllâm tiätuvuárhást Systeemviestâ Savâstâllâm systeemviestâst Myenster Savâstâllâm myensterist Raavâ Savâstâllâm ravvust Luokka Savâstâllâm luokkaast TimedText TimedText talk Mooduul Savâstâllâm modulist Event Event talk 828 265 159090 50244 2026-09-03T13:46:55Z Hamish 7548 Update from [[d:Special:GoToLinkedPage/enwiki/Q15408619|master]] using [[mw:Synchronizer| #Synchronizer]] 159090 Scribunto text/plain ------------------------------------------------------------------------------------ -- TableTools -- -- -- -- This module includes a number of functions for dealing with Lua tables. -- -- It is a meta-module, meant to be called from other Lua modules, and should not -- -- be called directly from #invoke. -- ------------------------------------------------------------------------------------ local libraryUtil = require('libraryUtil') local p = {} -- Define often-used variables and functions. local floor = math.floor local infinity = math.huge local checkType = libraryUtil.checkType local checkTypeMulti = libraryUtil.checkTypeMulti ------------------------------------------------------------------------------------ -- isPositiveInteger -- -- This function returns true if the given value is a positive integer, and false -- if not. Although it doesn't operate on tables, it is included here as it is -- useful for determining whether a given table key is in the array part or the -- hash part of a table. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.isPositiveInteger(v) return type(v) == 'number' and v >= 1 and floor(v) == v and v < infinity end ------------------------------------------------------------------------------------ -- isNan -- -- This function returns true if the given number is a NaN value, and false if -- not. Although it doesn't operate on tables, it is included here as it is useful -- for determining whether a value can be a valid table key. Lua will generate an -- error if a NaN is used as a table key. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.isNan(v) return type(v) == 'number' and v ~= v end ------------------------------------------------------------------------------------ -- shallowClone -- -- This returns a clone of a table. The value returned is a new table, but all -- subtables and functions are shared. Metamethods are respected, but the returned -- table will have no metatable of its own. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.shallowClone(t) checkType('shallowClone', 1, t, 'table') local ret = {} for k, v in pairs(t) do ret[k] = v end return ret end ------------------------------------------------------------------------------------ -- removeDuplicates -- -- This removes duplicate values from an array. Non-positive-integer keys are -- ignored. The earliest value is kept, and all subsequent duplicate values are -- removed, but otherwise the array order is unchanged. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.removeDuplicates(arr) checkType('removeDuplicates', 1, arr, 'table') local isNan = p.isNan local ret, exists = {}, {} for _, v in ipairs(arr) do if isNan(v) then -- NaNs can't be table keys, and they are also unique, so we don't need to check existence. ret[#ret + 1] = v elseif not exists[v] then ret[#ret + 1] = v exists[v] = true end end return ret end ------------------------------------------------------------------------------------ -- numKeys -- -- This takes a table and returns an array containing the numbers of any numerical -- keys that have non-nil values, sorted in numerical order. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.numKeys(t) checkType('numKeys', 1, t, 'table') local isPositiveInteger = p.isPositiveInteger local nums = {} for k in pairs(t) do if isPositiveInteger(k) then nums[#nums + 1] = k end end table.sort(nums) return nums end ------------------------------------------------------------------------------------ -- affixNums -- -- This takes a table and returns an array containing the numbers of keys with the -- specified prefix and suffix. For example, for the table -- {a1 = 'foo', a3 = 'bar', a6 = 'baz'} and the prefix "a", affixNums will return -- {1, 3, 6}. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.affixNums(t, prefix, suffix) checkType('affixNums', 1, t, 'table') checkType('affixNums', 2, prefix, 'string', true) checkType('affixNums', 3, suffix, 'string', true) local function cleanPattern(s) -- Cleans a pattern so that the magic characters ()%.[]*+-?^$ are interpreted literally. return s:gsub('([%(%)%%%.%[%]%*%+%-%?%^%$])', '%%%1') end prefix = prefix or '' suffix = suffix or '' prefix = cleanPattern(prefix) suffix = cleanPattern(suffix) local pattern = '^' .. prefix .. '([1-9]%d*)' .. suffix .. '$' local nums = {} for k in pairs(t) do if type(k) == 'string' then local num = mw.ustring.match(k, pattern) if num then nums[#nums + 1] = tonumber(num) end end end table.sort(nums) return nums end ------------------------------------------------------------------------------------ -- numData -- -- Given a table with keys like {"foo1", "bar1", "foo2", "baz2"}, returns a table -- of subtables in the format -- {[1] = {foo = 'text', bar = 'text'}, [2] = {foo = 'text', baz = 'text'}}. -- Keys that don't end with an integer are stored in a subtable named "other". The -- compress option compresses the table so that it can be iterated over with -- ipairs. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.numData(t, compress) checkType('numData', 1, t, 'table') checkType('numData', 2, compress, 'boolean', true) local ret = {} for k, v in pairs(t) do local prefix, num = mw.ustring.match(tostring(k), '^([^0-9]*)([1-9][0-9]*)$') if num then num = tonumber(num) local subtable = ret[num] or {} if prefix == '' then -- Positional parameters match the blank string; put them at the start of the subtable instead. prefix = 1 end subtable[prefix] = v ret[num] = subtable else local subtable = ret.other or {} subtable[k] = v ret.other = subtable end end if compress then local other = ret.other ret = p.compressSparseArray(ret) ret.other = other end return ret end ------------------------------------------------------------------------------------ -- compressSparseArray -- -- This takes an array with one or more nil values, and removes the nil values -- while preserving the order, so that the array can be safely traversed with -- ipairs. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.compressSparseArray(t) checkType('compressSparseArray', 1, t, 'table') local ret = {} local nums = p.numKeys(t) for _, num in ipairs(nums) do ret[#ret + 1] = t[num] end return ret end ------------------------------------------------------------------------------------ -- sparseIpairs -- -- This is an iterator for sparse arrays. It can be used like ipairs, but can -- handle nil values. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.sparseIpairs(t) checkType('sparseIpairs', 1, t, 'table') local nums = p.numKeys(t) local i = 0 local lim = #nums return function () i = i + 1 if i <= lim then local key = nums[i] return key, t[key] else return nil, nil end end end ------------------------------------------------------------------------------------ -- size -- -- This returns the size of a key/value pair table. It will also work on arrays, -- but for arrays it is more efficient to use the # operator. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.size(t) checkType('size', 1, t, 'table') local i = 0 for _ in pairs(t) do i = i + 1 end return i end local function defaultKeySort(item1, item2) -- "number" < "string", so numbers will be sorted before strings. local type1, type2 = type(item1), type(item2) if type1 ~= type2 then return type1 < type2 elseif type1 == 'table' or type1 == 'boolean' or type1 == 'function' then return tostring(item1) < tostring(item2) else return item1 < item2 end end ------------------------------------------------------------------------------------ -- keysToList -- -- Returns an array of the keys in a table, sorted using either a default -- comparison function or a custom keySort function. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.keysToList(t, keySort, checked) if not checked then checkType('keysToList', 1, t, 'table') checkTypeMulti('keysToList', 2, keySort, {'function', 'boolean', 'nil'}) end local arr = {} local index = 1 for k in pairs(t) do arr[index] = k index = index + 1 end if keySort ~= false then keySort = type(keySort) == 'function' and keySort or defaultKeySort table.sort(arr, keySort) end return arr end ------------------------------------------------------------------------------------ -- sortedPairs -- -- Iterates through a table, with the keys sorted using the keysToList function. -- If there are only numerical keys, sparseIpairs is probably more efficient. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.sortedPairs(t, keySort) checkType('sortedPairs', 1, t, 'table') checkType('sortedPairs', 2, keySort, 'function', true) local arr = p.keysToList(t, keySort, true) local i = 0 return function () i = i + 1 local key = arr[i] if key ~= nil then return key, t[key] else return nil, nil end end end ------------------------------------------------------------------------------------ -- isArray -- -- Returns true if the given value is a table and all keys are consecutive -- integers starting at 1. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.isArray(v) if type(v) ~= 'table' then return false end local i = 0 for _ in pairs(v) do i = i + 1 if v[i] == nil then return false end end return true end ------------------------------------------------------------------------------------ -- isArrayLike -- -- Returns true if the given value is iterable and all keys are consecutive -- integers starting at 1. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.isArrayLike(v) if not pcall(pairs, v) then return false end local i = 0 for _ in pairs(v) do i = i + 1 if v[i] == nil then return false end end return true end ------------------------------------------------------------------------------------ -- invert -- -- Transposes the keys and values in an array. For example, {"a", "b", "c"} -> -- {a = 1, b = 2, c = 3}. Duplicates are not supported (result values refer to -- the index of the last duplicate) and NaN values are ignored. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.invert(arr) checkType("invert", 1, arr, "table") local isNan = p.isNan local map = {} for i, v in ipairs(arr) do if not isNan(v) then map[v] = i end end return map end ------------------------------------------------------------------------------------ -- listToSet -- -- Creates a set from the array part of the table. Indexing the set by any of the -- values of the array returns true. For example, {"a", "b", "c"} -> -- {a = true, b = true, c = true}. NaN values are ignored as Lua considers them -- never equal to any value (including other NaNs or even themselves). ------------------------------------------------------------------------------------ function p.listToSet(arr) checkType("listToSet", 1, arr, "table") local isNan = p.isNan local set = {} for _, v in ipairs(arr) do if not isNan(v) then set[v] = true end end return set end ------------------------------------------------------------------------------------ -- deepCopy -- -- Recursive deep copy function. Preserves identities of subtables. ------------------------------------------------------------------------------------ local function _deepCopy(orig, includeMetatable, already_seen) if type(orig) ~= "table" then return orig end -- already_seen stores copies of tables indexed by the original table. local copy = already_seen[orig] if copy ~= nil then return copy end copy = {} already_seen[orig] = copy -- memoize before any recursion, to avoid infinite loops for orig_key, orig_value in pairs(orig) do copy[_deepCopy(orig_key, includeMetatable, already_seen)] = _deepCopy(orig_value, includeMetatable, already_seen) end if includeMetatable then local mt = getmetatable(orig) if mt ~= nil then setmetatable(copy, _deepCopy(mt, true, already_seen)) end end return copy end function p.deepCopy(orig, noMetatable, already_seen) checkType("deepCopy", 3, already_seen, "table", true) return _deepCopy(orig, not noMetatable, already_seen or {}) end ------------------------------------------------------------------------------------ -- sparseConcat -- -- Concatenates all values in the table that are indexed by a number, in order. -- sparseConcat{a, nil, c, d} => "acd" -- sparseConcat{nil, b, c, d} => "bcd" ------------------------------------------------------------------------------------ function p.sparseConcat(t, sep, i, j) local arr = {} local arr_i = 0 for _, v in p.sparseIpairs(t) do arr_i = arr_i + 1 arr[arr_i] = v end return table.concat(arr, sep, i, j) end ------------------------------------------------------------------------------------ -- length -- -- Finds the length of an array, or of a quasi-array with keys such as "data1", -- "data2", etc., using an exponential search algorithm. It is similar to the -- operator #, but may return a different value when there are gaps in the array -- portion of the table. Intended to be used on data loaded with mw.loadData. For -- other tables, use #. -- Note: #frame.args in frame object always be set to 0, regardless of the number -- of unnamed template parameters, so use this function for frame.args. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.length(t, prefix) -- requiring module inline so that [[Module:Exponential search]] which is -- only needed by this one function doesn't get millions of transclusions local expSearch = require("Module:Exponential search") checkType('length', 1, t, 'table') checkType('length', 2, prefix, 'string', true) return expSearch(function (i) local key if prefix then key = prefix .. tostring(i) else key = i end return t[key] ~= nil end) or 0 end ------------------------------------------------------------------------------------ -- inArray -- -- Returns true if searchElement is a member of the array, and false otherwise. -- Equivalent to JavaScript array.includes(searchElement) or -- array.includes(searchElement, fromIndex), except fromIndex is 1 indexed ------------------------------------------------------------------------------------ function p.inArray(array, searchElement, fromIndex) checkType("inArray", 1, array, "table") -- if searchElement is nil, error? fromIndex = tonumber(fromIndex) if fromIndex then if (fromIndex < 0) then fromIndex = #array + fromIndex + 1 end if fromIndex < 1 then fromIndex = 1 end for _, v in ipairs({unpack(array, fromIndex)}) do if v == searchElement then return true end end else for _, v in pairs(array) do if v == searchElement then return true end end end return false end ------------------------------------------------------------------------------------ -- merge -- -- Given the arrays, returns an array containing the elements of each input array -- in sequence. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.merge(...) local arrays = {...} local ret = {} for i, arr in ipairs(arrays) do checkType('merge', i, arr, 'table') for _, v in ipairs(arr) do ret[#ret + 1] = v end end return ret end ------------------------------------------------------------------------------------ -- extend -- -- Extends the first array in place by appending all elements from the second -- array. ------------------------------------------------------------------------------------ function p.extend(arr1, arr2) checkType('extend', 1, arr1, 'table') checkType('extend', 2, arr2, 'table') for _, v in ipairs(arr2) do arr1[#arr1 + 1] = v end end return p 4n03zk6kcoeg4gz82mieeh94c1szcjy 0 4837 159099 147100 2026-09-03T18:03:47Z Yupik 23 Lasettij [[Luokka:Ucjuuvâ uáinámušah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 159099 wikitext text/x-wiki {{Kirkko | nommâ = Ucjuv kirkko | kove = Utsjoki kirkko-4.JPG | kove-čielgiittâs = | latd = 69 | latm = 51 | lats = 49 | latNS = N | longd = 027 | longm = 00 | longs = 22 | longEW = E | nommâ_kárttá = Ucjuv kirkko | kuávlutijppâ = Staatâ | kuávlu-nommâ = [[Tiätuvuárkká:Flag of Finland.svg|20px|border]] [[Suomâ]] | kuávlutijppâ2 = Eennâmkodde | kuávlu-nommâ2 = [[Laapi eennâmkodde|Lappi]] | kuávlutijppâ3 = Kieldâ | kuávlu-nommâ3 = [[Ucjuuhâ]] | kirkkokodde = [[Suomâ evaŋgellâš-luterilâš kirkko]] | pispekodde = [[Oulu pispekodde]] | ruávástkodde = [[Laapi ruávástkodde]] | servikodde = [[Ucjuv servikodde]] | huksejum = [[1850]]–[[1853]] | vuávájeijee = [[Ernst Lohrmann]] | materiaal = keđgi | čokkámsajeh = | stijlâ = }} '''Ucjuv kirkko''' ({{k-se|Ohcejoga girku}} já {{k-fi|Utsjoen kirkko}}) lii [[keđgikirkko]] [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâ]]st. Tot kulá [[Ucjuv servikodde|Ucjuv servikoodán]]. Kirho vuávái [[Saksa]]ast šoddâm syemmilâš arkkiteht [[Ernst Lohrmann]] [[intendentkonttur]]ist.<ref name="ucjuv-kirkko">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.utsjoenseurakunta.fi/sapmi/diedut-ja-oktavuodat/ohcejoga-searvegotte-girkut-ja-doaibmansajit/ohcejoga-girku|nommâ=Ohcejoga girku|almostittem=Ucjuv servikodde|čujottum=2025-06-08|kielâ={{se}}}}</ref> Kirkko lii váldumaađij 4 pellâst suulân 6&nbsp;km keččin Ucjuv markkânist máádás. Kirho kirkkoenâmeh láá váldumaađij nubepeln, mut sáŋgárhävdieennâm lii kirho váldu-uuvsâ oovdâst.<ref name="puáris-hävdieennâm">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.utsjoenseurakunta.fi/sapmi/diedut-ja-oktavuodat/ohcejoga-searvegotte-havdeeatnamat/boares-havdeeana|nommâ=Boares hávdeeana|almostittem=Ucjuv servikodde|čujottum=2025-06-08|kielâ={{se}}}}</ref><ref name="udđâ-hävdieennâm">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.utsjoenseurakunta.fi/sapmi/diedut-ja-oktavuodat/ohcejoga-searvegotte-havdeeatnamat/ohcejoga-havdeeana|nommâ=Ohcejoga hávdeeana|almostittem=Ucjuv servikodde|čujottum=2025-06-08|kielâ={{se}}}}</ref><ref name="ucjuv-sáŋgárhävdieennâm">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.utsjoenseurakunta.fi/sapmi/diedut-ja-oktavuodat/ohcejoga-searvegotte-havdeeatnamat/soa-is-japman-olbmuid-havdeeana|nommâ=Soađis jápmán olbmuid hávdeeana|almostittem=Ucjuv servikodde|čujottum=2025-06-08|kielâ={{se}}}}</ref> Ucjuv kirkko lii sehe [[Suomâ]] já [[Euroop union]] tavemus kirkko. == Historjá == Kirkko huksejui keeđgist iivij [[1850]]–[[1853]]. Huksim maavsij suullân 90 000 märkkid.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Buharov, D. N.|Nommâ=Matka Lapissa syksyllä 1883|Ihe=2010|Sijđo=156|Almostittee=Suomalaisen Kirjallisuuden Seura|Isbn=978-952-222-148-3}}</ref> == Huksiittâs == [[Tiätuvuárkká:Utsjoen kirkko sisältä.jpg|thumb|left|Ucjuv kirkko siskiibeln]] Kirkko lii ucce; tast láá čokkámsajeh suulân 240 ulmui.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.utsjoenseurakunta.fi/sapmi/diedut-ja-oktavuodat/ohcejoga-searvegotte-girkut-ja-doaibmansajit/ohcejoga-girku|nommâ=Ohcejoga girku|almostittem=Ucjuv servikodde|čujottum=2022-10-31|kielâ={{se}}}}</ref> Kirkko lii nuuvt kočodum [[kuheskirkko]]. Ton tornâ lii kirho nuorttiikeččin. Viestârkeččin lii tuolbâkáttusâš [[sáákkást]], mii lii vyeligub ko [[kirkkosali]]. === Álttártavlu === Álttár tyehin lii stuorrâ [[álttártavlu]] (270 × 140 cm), mon nommâ lii ''Pajaspajanem''. Tom máálái [[Aukusti Koivisto]] ive [[1924]]. Tolebáá álttárseeinist lâi tuše kolledum ristâ.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Rönkkö, Pekka|Nommâ=Noitarummusta kirkkauden kruunuun: Lapin kirkkomaalauksia keskiajalta nykypäivään|Ihe=1985|Siijđoh=147–149|Almostittee=Kustannusosakeyhtiö Pohjoinen|Isbn=951-749-005-4}}</ref> [[Tiätuvuárkká:Utsjoki parish village by lake Mantojärvi in Utsjoki, Lapland, Finland, 2021 September - 2.jpg|thumb|left|Kirkkotuveh]] == Kirkkotuveh== Ucjuv kirho aldasijn Maadâjäävri riddoost láá kirkkotuveh, main jieškote-uvlágáneh Ucjuuvâ suuvah ijâstâllii kirhostâldijnis. Tuveh huksejuvvojii 1800-lovo aalgâst, já toh lijjii vijđáht kiävtust vala 1930-lovvoost. Tuveh lijjii suullân 20, mut iivij mield toh sirdojii meddâl.<ref name="saamivillage">{{Nettikäldee|čujottâs=https://web.archive.org/web/20170903205802/http://www.saamivillage.fi/etusivu/kohteet/utsjoen-kirkkotuvat/|nommâ=Utsjoen kirkkotuvat|almostittem=web.archive.org|äigimuddo=2017-09-03|almostittee=Saami Village|čujottum=2024-07-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Onnáá peeivi siämmáá kuávlust Maadâjäävri riddoost láá 14 tuppeed, moh láá macâttum toho já restauristum. Keessiv tobbeen lii meiddei kähviviste, kost puáhtá puurrâđ vohvelijd já juuhâđ sääpi.<ref name="saamivillage"/> {{clear|left}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} * {{Huksimärbiregister|200677}} * [https://retkipaikka.fi/utsjoen-kirkkotuvat/ Ucjuv kirkko retkipaikka.fi-sijđostuvâst] {{fi}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:1850-lovvoost huksejum kirhoh Suomâst]] [[Luokka:Ernst Lohrmann vuávám huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:Suomâ keđgikirhoh]] [[Luokka:Suomâ kuheskirhoh]] [[Luokka:Ucjuuvâ kirhoh]] [[Luokka:Ucjuuvâ uáinámušah]] r5t1nfclpyjq25uil3s7k61gwu00cpo 14 21940 159095 102620 2026-09-03T17:41:10Z Yupik 23 159095 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1890-lovo tábáhtusah|* vuáđđudmeh]] [[Luokka:Vuáđđudmeh ihelove mield]] bn76tt97lsqdm7b7mhuyetkb8w3txe9 0 26855 159101 159053 2026-09-03T19:38:22Z Yupik 23 159101 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] [[Tiätuvuárkká:Ülle_Madise_2015_(cropped).jpg|thumb|Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 22.]]–[[uđđâivemáánu 25.|25.]] peeivi – [[Skammâkoveh 2026|Skammâkoveh-elleekovefestivaal]] uárnejui [[Aanaar|Anarist]].<ref name="yle-74-20202291">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20202291|nommâ=Skábmagovaid ođđa dáiddalaš jođiheaddji Sunna Nousuniemi buktá festiválii ráhkesvuođa ja ilu|tahhee=Aikio, Piibe| Almostittem =Yle Säämi|čujottum=2026-01-21|kielâ={{se}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. ** [[vyesimáánu 17.]] peeivi – [[Bulgaria]] ovdâsteijee [[Dara (lávloo)|Dara]] vuoitij kišto pitáinis ''[[Bangaranga]]''.<ref name="yle-74-20226348">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20226348|nommâ=Bulgaria nousi Euroviisujen yllätys­voittajaksi – tällainen on kappaleen esittäjä Dara|tahhee=Aaltonen, Elise|äigimuddo=2026-05-17|čujottum=2026-05-17|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 13.]] peeivi – [[Tampere]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[Tappara]] vuoitij [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|jieŋâskiäru suomâmiäštárvuođâ]], ko tot juuvsâi niäljád vuáitus fiinaalrááiđust [[kouvola]]lâš [[KooKoo]] vuástá.<ref name="yle-74-20225911">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20225911|nommâ=Tappara on jääkiekon Suomen mestari, Kanada-maljakin meni rikki – katso tästä kiekkoillan kaikki käänteet|tahhee=Peltonen, Topias, Siltanen, Mari, Harju, Heidi já Hanhinen, Hanna|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-05-13|čujottum=2026-05-16|kielâ={{fi}}}}</ref> <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejui. * [[syeinimáánu 19.]] peeivi – [[Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoh 2026‎|Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoi]] fiinaal spellui [[MetLife Stadium]]ist. Fiinaal vuoitij [[Espanja almai jyelgipállueennâmjuávkku|Espanja]] 1–0 ([[jotkâäigi|jä]].).<ref name="aa-905993dcb558">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2026/07/20/mm-fiinaal-espanja-lii-vuaittam-jyelgipaalu-maailmmiastarvuoda-2026/|nommâ=MM-fiinaal: Espanja lii vuáittám jyelgi­páálu maailm­miäštár­vuođâ 2026|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2026-07-30|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2026-07-20}}</ref> * [[syeinimáánu 20.]] peeivi – [[Andy Burnham]] algâttáin [[Ovtâstum kunâgâskode uáiviminister]] virgeest.<ref name="gov-uk-burnham">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.gov.uk/government/people/andy-burnham|nommâ=Prime Minister, First Lord of the Treasury, Minister for the Civil Service, and Minister for the Union The Rt Hon Andy Burnham MP|almostittem=gov.uk|čujottum=2026-07-30|sitaat=Andy Burnham became Prime Minister on 20 July 2026.|kielâ={{en}}}}</ref> * [[syeinimáánu 28.]] peeivi – [[Ive 2026 Peru almoliih vaaljah|Peru presidentvaaljâid]] vuáittám [[Keiko Fujimori]] algâttij [[Peru president|president]] virgeest.<ref name="bbc-crmrkpk9dlno">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/crmrkpk9dlno|nommâ=Peru's new president says military will lead crime operations in emergencies|tahhee= Swaby, Mimi já Lukiv, Jaroslav |almostittem=BBC News|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="nhk-world-20260729_05">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/en/news/20260729_05/|nommâ=Keiko Fujimori inaugurated as Peru's president|almostittem=NHK World|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist oinui tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 7.]] peeivi – [[Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljah|Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljâid]] vuáittám [[kolumbia]]lâš juuriist já politikkár [[Abelardo de la Espriella]] algâttij [[Kolumbia president|president]] virgeest.<ref name="yle-74-20239981">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20239981|nommâ=Kolumbian uusi presidentti vannoi virkavalansa mielenosoitusten keskellä|tahhee=Vainio, Juuso|äigimuddo=2026-08-08|čujottum=2026-08-10|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejui<!--uárnejuvvoo--> [[Aanaar|Anarist]]. * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] oinui<!--uáinoo--> [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Taažâ kunâgâs]] [[Harald V]] jaamij, já suu alge [[Haakon Magnus]]ist šoodâi Taažâ uđđâ kunâgâs [[Haakon VIII]].<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. [...] Samtidig har landet fått en ny monark. Kronprins Haakon ble Norges nye konge idet hans far gikk bort.|kielâ={{nb}}}}</ref> === Čohčâmáánu === * [[čohčâmáánu 2.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.<ref name="yle-74-20244185">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20244185|nommâ=Ülle Madise valittiin Viron presidentiksi|tahhee=Kooli, Rain|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-09-02|čujottum=2026-09-03|kielâ={{fi}}}}</ref> === Roovvâdmáánu === * [[roovvâdmáánu 12.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] aalgât<!--algâttij--> [[Eestieennâm täsivääldi president]] virgeest.<ref name="yle-74-20244185"/> <!--=== Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämikielâlâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] * [[Ive 2026 sämikielâlâš muusik|Sämikielâlâš muusik ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]]--> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[kesimáánu 27.]] peeivi – [[Eeva Kilpi]], syemmilâš kirječällee já tihtâčällee (š. [[1928]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.is.fi/viihde/art-2000012106582.html|nommâ=Eeva Kilpi on kuollut|tahhee=Lauri Silvander, Mikael Mattila|almostittem=Ilta-Sanomat|äigimuddo=2026-06-27|čujottum=2026-06-27|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[syeinimáánu 1.]] peeivi – [[Knut Sivertsen]], pittáámsämmilâš kulttuurpargee, poostâjođetteijee já eennâmviljâleijee (š. [[1941]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://bodo-begravelsesbyraa.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4564182&set_site_id=725&cat=ads&sign=8b151025ea93f7ac5033dde6b15ad910|nommâ=Annonser for Knut Harry Sivertsen|almostittem=Bodø Begravelsesbyrå|äigimuddo=2026-07-04|čujottum=2026-07-06|kielâ={{nb}}}}</ref> * [[syeinimáánu 16.]] peeivi – [[Rudolph A. Marcus]], ive [[1992]] [[Nobel-kemiapalhâšume]] finnim kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš kemist (š. [[1923]])<ref name="np-marcus-1992">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/1992/marcus/facts/ | Nommâ = Rudolph A. Marcus | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2024-10-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="caltech-marcus-2026">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.caltech.edu/about/news/caltech-mourns-the-passing-of-nobel-laureate-rudy-marcus-19232026 | Nommâ = Caltech Mourns the Passing of Nobel Laureate Rudy Marcus (1923–2026) | Almostittem = Caltech | Čujottum = 2026-07-20 | Äigimuddo = 2026-07-17 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[porgemáánu 14.]] peeivi – [[Yayoi Kusama]], jaapaanlâš taaidâr (š. [[1929]])<ref name="hs-2000012233373">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233373.html|nommâ=Täplätaiteestaan tunnettu Yayoi Kusama on kuollut|tahhee=Tyystjärvi, Ilona já Karasti, Karla|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-27|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Tim Curry]], eŋlandlâš čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="hs-2000012233043">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233043.html|nommâ=Näyttelijä Tim Curry on kuollut | tahhee = Soininen, Ville já Tiikkaja, Samuli |almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-26|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Dolly Parton]], ovtâstumstaatâlâš countrylávloo, laavlârähtee já čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="yle-74-20242905">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20242905 | Nommâ = Countryn kuningatar Dolly Parton on kuollut | Tahhee = Tapiola, Paula | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2026-08-25 | Čujottum = 2026-08-25 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Harald V]], [[Taažâ]] kunâgâs (š. [[1937]])<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. Kong Harald ble 89 år.|kielâ={{nb}}}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] 0pshx8kwatq6xcozx4l0is1yd9aq2yp 159102 159101 2026-09-03T19:38:47Z Yupik 23 159102 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 22.]]–[[uđđâivemáánu 25.|25.]] peeivi – [[Skammâkoveh 2026|Skammâkoveh-elleekovefestivaal]] uárnejui [[Aanaar|Anarist]].<ref name="yle-74-20202291">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20202291|nommâ=Skábmagovaid ođđa dáiddalaš jođiheaddji Sunna Nousuniemi buktá festiválii ráhkesvuođa ja ilu|tahhee=Aikio, Piibe| Almostittem =Yle Säämi|čujottum=2026-01-21|kielâ={{se}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. ** [[vyesimáánu 17.]] peeivi – [[Bulgaria]] ovdâsteijee [[Dara (lávloo)|Dara]] vuoitij kišto pitáinis ''[[Bangaranga]]''.<ref name="yle-74-20226348">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20226348|nommâ=Bulgaria nousi Euroviisujen yllätys­voittajaksi – tällainen on kappaleen esittäjä Dara|tahhee=Aaltonen, Elise|äigimuddo=2026-05-17|čujottum=2026-05-17|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 13.]] peeivi – [[Tampere]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[Tappara]] vuoitij [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|jieŋâskiäru suomâmiäštárvuođâ]], ko tot juuvsâi niäljád vuáitus fiinaalrááiđust [[kouvola]]lâš [[KooKoo]] vuástá.<ref name="yle-74-20225911">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20225911|nommâ=Tappara on jääkiekon Suomen mestari, Kanada-maljakin meni rikki – katso tästä kiekkoillan kaikki käänteet|tahhee=Peltonen, Topias, Siltanen, Mari, Harju, Heidi já Hanhinen, Hanna|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-05-13|čujottum=2026-05-16|kielâ={{fi}}}}</ref> <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejui. * [[syeinimáánu 19.]] peeivi – [[Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoh 2026‎|Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoi]] fiinaal spellui [[MetLife Stadium]]ist. Fiinaal vuoitij [[Espanja almai jyelgipállueennâmjuávkku|Espanja]] 1–0 ([[jotkâäigi|jä]].).<ref name="aa-905993dcb558">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2026/07/20/mm-fiinaal-espanja-lii-vuaittam-jyelgipaalu-maailmmiastarvuoda-2026/|nommâ=MM-fiinaal: Espanja lii vuáittám jyelgi­páálu maailm­miäštár­vuođâ 2026|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2026-07-30|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2026-07-20}}</ref> * [[syeinimáánu 20.]] peeivi – [[Andy Burnham]] algâttáin [[Ovtâstum kunâgâskode uáiviminister]] virgeest.<ref name="gov-uk-burnham">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.gov.uk/government/people/andy-burnham|nommâ=Prime Minister, First Lord of the Treasury, Minister for the Civil Service, and Minister for the Union The Rt Hon Andy Burnham MP|almostittem=gov.uk|čujottum=2026-07-30|sitaat=Andy Burnham became Prime Minister on 20 July 2026.|kielâ={{en}}}}</ref> * [[syeinimáánu 28.]] peeivi – [[Ive 2026 Peru almoliih vaaljah|Peru presidentvaaljâid]] vuáittám [[Keiko Fujimori]] algâttij [[Peru president|president]] virgeest.<ref name="bbc-crmrkpk9dlno">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/crmrkpk9dlno|nommâ=Peru's new president says military will lead crime operations in emergencies|tahhee= Swaby, Mimi já Lukiv, Jaroslav |almostittem=BBC News|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="nhk-world-20260729_05">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/en/news/20260729_05/|nommâ=Keiko Fujimori inaugurated as Peru's president|almostittem=NHK World|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist oinui tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] [[Tiätuvuárkká:Ülle_Madise_2015_(cropped).jpg|thumb|Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.]] * [[porgemáánu 7.]] peeivi – [[Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljah|Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljâid]] vuáittám [[kolumbia]]lâš juuriist já politikkár [[Abelardo de la Espriella]] algâttij [[Kolumbia president|president]] virgeest.<ref name="yle-74-20239981">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20239981|nommâ=Kolumbian uusi presidentti vannoi virkavalansa mielenosoitusten keskellä|tahhee=Vainio, Juuso|äigimuddo=2026-08-08|čujottum=2026-08-10|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejui<!--uárnejuvvoo--> [[Aanaar|Anarist]]. * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] oinui<!--uáinoo--> [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Taažâ kunâgâs]] [[Harald V]] jaamij, já suu alge [[Haakon Magnus]]ist šoodâi Taažâ uđđâ kunâgâs [[Haakon VIII]].<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. [...] Samtidig har landet fått en ny monark. Kronprins Haakon ble Norges nye konge idet hans far gikk bort.|kielâ={{nb}}}}</ref> === Čohčâmáánu === * [[čohčâmáánu 2.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.<ref name="yle-74-20244185">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20244185|nommâ=Ülle Madise valittiin Viron presidentiksi|tahhee=Kooli, Rain|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-09-02|čujottum=2026-09-03|kielâ={{fi}}}}</ref> === Roovvâdmáánu === * [[roovvâdmáánu 12.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] aalgât<!--algâttij--> [[Eestieennâm täsivääldi president]] virgeest.<ref name="yle-74-20244185"/> <!--=== Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämikielâlâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] * [[Ive 2026 sämikielâlâš muusik|Sämikielâlâš muusik ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]]--> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[kesimáánu 27.]] peeivi – [[Eeva Kilpi]], syemmilâš kirječällee já tihtâčällee (š. [[1928]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.is.fi/viihde/art-2000012106582.html|nommâ=Eeva Kilpi on kuollut|tahhee=Lauri Silvander, Mikael Mattila|almostittem=Ilta-Sanomat|äigimuddo=2026-06-27|čujottum=2026-06-27|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[syeinimáánu 1.]] peeivi – [[Knut Sivertsen]], pittáámsämmilâš kulttuurpargee, poostâjođetteijee já eennâmviljâleijee (š. [[1941]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://bodo-begravelsesbyraa.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4564182&set_site_id=725&cat=ads&sign=8b151025ea93f7ac5033dde6b15ad910|nommâ=Annonser for Knut Harry Sivertsen|almostittem=Bodø Begravelsesbyrå|äigimuddo=2026-07-04|čujottum=2026-07-06|kielâ={{nb}}}}</ref> * [[syeinimáánu 16.]] peeivi – [[Rudolph A. Marcus]], ive [[1992]] [[Nobel-kemiapalhâšume]] finnim kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš kemist (š. [[1923]])<ref name="np-marcus-1992">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/1992/marcus/facts/ | Nommâ = Rudolph A. Marcus | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2024-10-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="caltech-marcus-2026">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.caltech.edu/about/news/caltech-mourns-the-passing-of-nobel-laureate-rudy-marcus-19232026 | Nommâ = Caltech Mourns the Passing of Nobel Laureate Rudy Marcus (1923–2026) | Almostittem = Caltech | Čujottum = 2026-07-20 | Äigimuddo = 2026-07-17 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[porgemáánu 14.]] peeivi – [[Yayoi Kusama]], jaapaanlâš taaidâr (š. [[1929]])<ref name="hs-2000012233373">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233373.html|nommâ=Täplätaiteestaan tunnettu Yayoi Kusama on kuollut|tahhee=Tyystjärvi, Ilona já Karasti, Karla|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-27|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Tim Curry]], eŋlandlâš čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="hs-2000012233043">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233043.html|nommâ=Näyttelijä Tim Curry on kuollut | tahhee = Soininen, Ville já Tiikkaja, Samuli |almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-26|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Dolly Parton]], ovtâstumstaatâlâš countrylávloo, laavlârähtee já čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="yle-74-20242905">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20242905 | Nommâ = Countryn kuningatar Dolly Parton on kuollut | Tahhee = Tapiola, Paula | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2026-08-25 | Čujottum = 2026-08-25 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Harald V]], [[Taažâ]] kunâgâs (š. [[1937]])<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. Kong Harald ble 89 år.|kielâ={{nb}}}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] fgsodlo5jk5jhz3sh4a2a88ci01f3g0 159103 159102 2026-09-03T19:39:12Z Yupik 23 159103 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist oinui tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] [[Tiätuvuárkká:Ülle_Madise_2015_(cropped).jpg|thumb|Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 22.]]–[[uđđâivemáánu 25.|25.]] peeivi – [[Skammâkoveh 2026|Skammâkoveh-elleekovefestivaal]] uárnejui [[Aanaar|Anarist]].<ref name="yle-74-20202291">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20202291|nommâ=Skábmagovaid ođđa dáiddalaš jođiheaddji Sunna Nousuniemi buktá festiválii ráhkesvuođa ja ilu|tahhee=Aikio, Piibe| Almostittem =Yle Säämi|čujottum=2026-01-21|kielâ={{se}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. ** [[vyesimáánu 17.]] peeivi – [[Bulgaria]] ovdâsteijee [[Dara (lávloo)|Dara]] vuoitij kišto pitáinis ''[[Bangaranga]]''.<ref name="yle-74-20226348">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20226348|nommâ=Bulgaria nousi Euroviisujen yllätys­voittajaksi – tällainen on kappaleen esittäjä Dara|tahhee=Aaltonen, Elise|äigimuddo=2026-05-17|čujottum=2026-05-17|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 13.]] peeivi – [[Tampere]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[Tappara]] vuoitij [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|jieŋâskiäru suomâmiäštárvuođâ]], ko tot juuvsâi niäljád vuáitus fiinaalrááiđust [[kouvola]]lâš [[KooKoo]] vuástá.<ref name="yle-74-20225911">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20225911|nommâ=Tappara on jääkiekon Suomen mestari, Kanada-maljakin meni rikki – katso tästä kiekkoillan kaikki käänteet|tahhee=Peltonen, Topias, Siltanen, Mari, Harju, Heidi já Hanhinen, Hanna|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-05-13|čujottum=2026-05-16|kielâ={{fi}}}}</ref> <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejui. * [[syeinimáánu 19.]] peeivi – [[Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoh 2026‎|Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoi]] fiinaal spellui [[MetLife Stadium]]ist. Fiinaal vuoitij [[Espanja almai jyelgipállueennâmjuávkku|Espanja]] 1–0 ([[jotkâäigi|jä]].).<ref name="aa-905993dcb558">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2026/07/20/mm-fiinaal-espanja-lii-vuaittam-jyelgipaalu-maailmmiastarvuoda-2026/|nommâ=MM-fiinaal: Espanja lii vuáittám jyelgi­páálu maailm­miäštár­vuođâ 2026|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2026-07-30|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2026-07-20}}</ref> * [[syeinimáánu 20.]] peeivi – [[Andy Burnham]] algâttáin [[Ovtâstum kunâgâskode uáiviminister]] virgeest.<ref name="gov-uk-burnham">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.gov.uk/government/people/andy-burnham|nommâ=Prime Minister, First Lord of the Treasury, Minister for the Civil Service, and Minister for the Union The Rt Hon Andy Burnham MP|almostittem=gov.uk|čujottum=2026-07-30|sitaat=Andy Burnham became Prime Minister on 20 July 2026.|kielâ={{en}}}}</ref> * [[syeinimáánu 28.]] peeivi – [[Ive 2026 Peru almoliih vaaljah|Peru presidentvaaljâid]] vuáittám [[Keiko Fujimori]] algâttij [[Peru president|president]] virgeest.<ref name="bbc-crmrkpk9dlno">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/crmrkpk9dlno|nommâ=Peru's new president says military will lead crime operations in emergencies|tahhee= Swaby, Mimi já Lukiv, Jaroslav |almostittem=BBC News|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="nhk-world-20260729_05">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/en/news/20260729_05/|nommâ=Keiko Fujimori inaugurated as Peru's president|almostittem=NHK World|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref> === Porgemáánu === * [[porgemáánu 7.]] peeivi – [[Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljah|Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljâid]] vuáittám [[kolumbia]]lâš juuriist já politikkár [[Abelardo de la Espriella]] algâttij [[Kolumbia president|president]] virgeest.<ref name="yle-74-20239981">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20239981|nommâ=Kolumbian uusi presidentti vannoi virkavalansa mielenosoitusten keskellä|tahhee=Vainio, Juuso|äigimuddo=2026-08-08|čujottum=2026-08-10|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejui<!--uárnejuvvoo--> [[Aanaar|Anarist]]. * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] oinui<!--uáinoo--> [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Taažâ kunâgâs]] [[Harald V]] jaamij, já suu alge [[Haakon Magnus]]ist šoodâi Taažâ uđđâ kunâgâs [[Haakon VIII]].<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. [...] Samtidig har landet fått en ny monark. Kronprins Haakon ble Norges nye konge idet hans far gikk bort.|kielâ={{nb}}}}</ref> === Čohčâmáánu === * [[čohčâmáánu 2.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.<ref name="yle-74-20244185">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20244185|nommâ=Ülle Madise valittiin Viron presidentiksi|tahhee=Kooli, Rain|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-09-02|čujottum=2026-09-03|kielâ={{fi}}}}</ref> === Roovvâdmáánu === * [[roovvâdmáánu 12.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] aalgât<!--algâttij--> [[Eestieennâm täsivääldi president]] virgeest.<ref name="yle-74-20244185"/> <!--=== Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämikielâlâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] * [[Ive 2026 sämikielâlâš muusik|Sämikielâlâš muusik ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]]--> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[kesimáánu 27.]] peeivi – [[Eeva Kilpi]], syemmilâš kirječällee já tihtâčällee (š. [[1928]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.is.fi/viihde/art-2000012106582.html|nommâ=Eeva Kilpi on kuollut|tahhee=Lauri Silvander, Mikael Mattila|almostittem=Ilta-Sanomat|äigimuddo=2026-06-27|čujottum=2026-06-27|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[syeinimáánu 1.]] peeivi – [[Knut Sivertsen]], pittáámsämmilâš kulttuurpargee, poostâjođetteijee já eennâmviljâleijee (š. [[1941]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://bodo-begravelsesbyraa.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4564182&set_site_id=725&cat=ads&sign=8b151025ea93f7ac5033dde6b15ad910|nommâ=Annonser for Knut Harry Sivertsen|almostittem=Bodø Begravelsesbyrå|äigimuddo=2026-07-04|čujottum=2026-07-06|kielâ={{nb}}}}</ref> * [[syeinimáánu 16.]] peeivi – [[Rudolph A. Marcus]], ive [[1992]] [[Nobel-kemiapalhâšume]] finnim kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš kemist (š. [[1923]])<ref name="np-marcus-1992">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/1992/marcus/facts/ | Nommâ = Rudolph A. Marcus | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2024-10-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="caltech-marcus-2026">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.caltech.edu/about/news/caltech-mourns-the-passing-of-nobel-laureate-rudy-marcus-19232026 | Nommâ = Caltech Mourns the Passing of Nobel Laureate Rudy Marcus (1923–2026) | Almostittem = Caltech | Čujottum = 2026-07-20 | Äigimuddo = 2026-07-17 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[porgemáánu 14.]] peeivi – [[Yayoi Kusama]], jaapaanlâš taaidâr (š. [[1929]])<ref name="hs-2000012233373">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233373.html|nommâ=Täplätaiteestaan tunnettu Yayoi Kusama on kuollut|tahhee=Tyystjärvi, Ilona já Karasti, Karla|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-27|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Tim Curry]], eŋlandlâš čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="hs-2000012233043">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233043.html|nommâ=Näyttelijä Tim Curry on kuollut | tahhee = Soininen, Ville já Tiikkaja, Samuli |almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-26|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Dolly Parton]], ovtâstumstaatâlâš countrylávloo, laavlârähtee já čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="yle-74-20242905">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20242905 | Nommâ = Countryn kuningatar Dolly Parton on kuollut | Tahhee = Tapiola, Paula | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2026-08-25 | Čujottum = 2026-08-25 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Harald V]], [[Taažâ]] kunâgâs (š. [[1937]])<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. Kong Harald ble 89 år.|kielâ={{nb}}}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] 2iri5aj8s8vx32h54lyleyoa5ixqnss 159104 159103 2026-09-03T19:40:49Z Yupik 23 /* Čohčâmáánu */ +<ref name="err-1610126212"> 159104 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist oinui tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] [[Tiätuvuárkká:Ülle_Madise_2015_(cropped).jpg|thumb|Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 22.]]–[[uđđâivemáánu 25.|25.]] peeivi – [[Skammâkoveh 2026|Skammâkoveh-elleekovefestivaal]] uárnejui [[Aanaar|Anarist]].<ref name="yle-74-20202291">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20202291|nommâ=Skábmagovaid ođđa dáiddalaš jođiheaddji Sunna Nousuniemi buktá festiválii ráhkesvuođa ja ilu|tahhee=Aikio, Piibe| Almostittem =Yle Säämi|čujottum=2026-01-21|kielâ={{se}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. ** [[vyesimáánu 17.]] peeivi – [[Bulgaria]] ovdâsteijee [[Dara (lávloo)|Dara]] vuoitij kišto pitáinis ''[[Bangaranga]]''.<ref name="yle-74-20226348">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20226348|nommâ=Bulgaria nousi Euroviisujen yllätys­voittajaksi – tällainen on kappaleen esittäjä Dara|tahhee=Aaltonen, Elise|äigimuddo=2026-05-17|čujottum=2026-05-17|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 13.]] peeivi – [[Tampere]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[Tappara]] vuoitij [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|jieŋâskiäru suomâmiäštárvuođâ]], ko tot juuvsâi niäljád vuáitus fiinaalrááiđust [[kouvola]]lâš [[KooKoo]] vuástá.<ref name="yle-74-20225911">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20225911|nommâ=Tappara on jääkiekon Suomen mestari, Kanada-maljakin meni rikki – katso tästä kiekkoillan kaikki käänteet|tahhee=Peltonen, Topias, Siltanen, Mari, Harju, Heidi já Hanhinen, Hanna|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-05-13|čujottum=2026-05-16|kielâ={{fi}}}}</ref> <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejui. * [[syeinimáánu 19.]] peeivi – [[Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoh 2026‎|Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoi]] fiinaal spellui [[MetLife Stadium]]ist. Fiinaal vuoitij [[Espanja almai jyelgipállueennâmjuávkku|Espanja]] 1–0 ([[jotkâäigi|jä]].).<ref name="aa-905993dcb558">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2026/07/20/mm-fiinaal-espanja-lii-vuaittam-jyelgipaalu-maailmmiastarvuoda-2026/|nommâ=MM-fiinaal: Espanja lii vuáittám jyelgi­páálu maailm­miäštár­vuođâ 2026|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2026-07-30|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2026-07-20}}</ref> * [[syeinimáánu 20.]] peeivi – [[Andy Burnham]] algâttáin [[Ovtâstum kunâgâskode uáiviminister]] virgeest.<ref name="gov-uk-burnham">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.gov.uk/government/people/andy-burnham|nommâ=Prime Minister, First Lord of the Treasury, Minister for the Civil Service, and Minister for the Union The Rt Hon Andy Burnham MP|almostittem=gov.uk|čujottum=2026-07-30|sitaat=Andy Burnham became Prime Minister on 20 July 2026.|kielâ={{en}}}}</ref> * [[syeinimáánu 28.]] peeivi – [[Ive 2026 Peru almoliih vaaljah|Peru presidentvaaljâid]] vuáittám [[Keiko Fujimori]] algâttij [[Peru president|president]] virgeest.<ref name="bbc-crmrkpk9dlno">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/crmrkpk9dlno|nommâ=Peru's new president says military will lead crime operations in emergencies|tahhee= Swaby, Mimi já Lukiv, Jaroslav |almostittem=BBC News|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="nhk-world-20260729_05">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/en/news/20260729_05/|nommâ=Keiko Fujimori inaugurated as Peru's president|almostittem=NHK World|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref> === Porgemáánu === * [[porgemáánu 7.]] peeivi – [[Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljah|Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljâid]] vuáittám [[kolumbia]]lâš juuriist já politikkár [[Abelardo de la Espriella]] algâttij [[Kolumbia president|president]] virgeest.<ref name="yle-74-20239981">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20239981|nommâ=Kolumbian uusi presidentti vannoi virkavalansa mielenosoitusten keskellä|tahhee=Vainio, Juuso|äigimuddo=2026-08-08|čujottum=2026-08-10|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejui<!--uárnejuvvoo--> [[Aanaar|Anarist]]. * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] oinui<!--uáinoo--> [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Taažâ kunâgâs]] [[Harald V]] jaamij, já suu alge [[Haakon Magnus]]ist šoodâi Taažâ uđđâ kunâgâs [[Haakon VIII]].<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. [...] Samtidig har landet fått en ny monark. Kronprins Haakon ble Norges nye konge idet hans far gikk bort.|kielâ={{nb}}}}</ref> === Čohčâmáánu === * [[čohčâmáánu 2.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.<ref name="yle-74-20244185">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20244185|nommâ=Ülle Madise valittiin Viron presidentiksi|tahhee=Kooli, Rain|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-09-02|čujottum=2026-09-03|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="err-1610126212">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.err.ee/1610126212/riigikogu-valis-ulle-madise-eesti-jargmiseks-presidendiks|nommâ=Riigikogu valis Ülle Madise Eesti järgmiseks presidendiks|tahhee=Leetna, Merilin|almostittem=ERR|äigimuddo=2026-09-02|čujottum=2026-09-03|kielâ={{et}}}}</ref> === Roovvâdmáánu === * [[roovvâdmáánu 12.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] aalgât<!--algâttij--> [[Eestieennâm täsivääldi president]] virgeest.<ref name="yle-74-20244185"/> <!--=== Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämikielâlâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] * [[Ive 2026 sämikielâlâš muusik|Sämikielâlâš muusik ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]]--> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[kesimáánu 27.]] peeivi – [[Eeva Kilpi]], syemmilâš kirječällee já tihtâčällee (š. [[1928]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.is.fi/viihde/art-2000012106582.html|nommâ=Eeva Kilpi on kuollut|tahhee=Lauri Silvander, Mikael Mattila|almostittem=Ilta-Sanomat|äigimuddo=2026-06-27|čujottum=2026-06-27|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[syeinimáánu 1.]] peeivi – [[Knut Sivertsen]], pittáámsämmilâš kulttuurpargee, poostâjođetteijee já eennâmviljâleijee (š. [[1941]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://bodo-begravelsesbyraa.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4564182&set_site_id=725&cat=ads&sign=8b151025ea93f7ac5033dde6b15ad910|nommâ=Annonser for Knut Harry Sivertsen|almostittem=Bodø Begravelsesbyrå|äigimuddo=2026-07-04|čujottum=2026-07-06|kielâ={{nb}}}}</ref> * [[syeinimáánu 16.]] peeivi – [[Rudolph A. Marcus]], ive [[1992]] [[Nobel-kemiapalhâšume]] finnim kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš kemist (š. [[1923]])<ref name="np-marcus-1992">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/1992/marcus/facts/ | Nommâ = Rudolph A. Marcus | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2024-10-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="caltech-marcus-2026">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.caltech.edu/about/news/caltech-mourns-the-passing-of-nobel-laureate-rudy-marcus-19232026 | Nommâ = Caltech Mourns the Passing of Nobel Laureate Rudy Marcus (1923–2026) | Almostittem = Caltech | Čujottum = 2026-07-20 | Äigimuddo = 2026-07-17 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[porgemáánu 14.]] peeivi – [[Yayoi Kusama]], jaapaanlâš taaidâr (š. [[1929]])<ref name="hs-2000012233373">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233373.html|nommâ=Täplätaiteestaan tunnettu Yayoi Kusama on kuollut|tahhee=Tyystjärvi, Ilona já Karasti, Karla|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-27|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Tim Curry]], eŋlandlâš čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="hs-2000012233043">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233043.html|nommâ=Näyttelijä Tim Curry on kuollut | tahhee = Soininen, Ville já Tiikkaja, Samuli |almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-26|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Dolly Parton]], ovtâstumstaatâlâš countrylávloo, laavlârähtee já čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="yle-74-20242905">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20242905 | Nommâ = Countryn kuningatar Dolly Parton on kuollut | Tahhee = Tapiola, Paula | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2026-08-25 | Čujottum = 2026-08-25 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Harald V]], [[Taažâ]] kunâgâs (š. [[1937]])<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. Kong Harald ble 89 år.|kielâ={{nb}}}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] krw7y6a9jzg9z7qlz2h154gangxt2dh 159105 159104 2026-09-03T19:40:58Z Yupik 23 /* Roovvâdmáánu */ 159105 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist oinui tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] [[Tiätuvuárkká:Ülle_Madise_2015_(cropped).jpg|thumb|Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 22.]]–[[uđđâivemáánu 25.|25.]] peeivi – [[Skammâkoveh 2026|Skammâkoveh-elleekovefestivaal]] uárnejui [[Aanaar|Anarist]].<ref name="yle-74-20202291">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20202291|nommâ=Skábmagovaid ođđa dáiddalaš jođiheaddji Sunna Nousuniemi buktá festiválii ráhkesvuođa ja ilu|tahhee=Aikio, Piibe| Almostittem =Yle Säämi|čujottum=2026-01-21|kielâ={{se}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejui. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. ** [[vyesimáánu 17.]] peeivi – [[Bulgaria]] ovdâsteijee [[Dara (lávloo)|Dara]] vuoitij kišto pitáinis ''[[Bangaranga]]''.<ref name="yle-74-20226348">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20226348|nommâ=Bulgaria nousi Euroviisujen yllätys­voittajaksi – tällainen on kappaleen esittäjä Dara|tahhee=Aaltonen, Elise|äigimuddo=2026-05-17|čujottum=2026-05-17|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 13.]] peeivi – [[Tampere]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[Tappara]] vuoitij [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|jieŋâskiäru suomâmiäštárvuođâ]], ko tot juuvsâi niäljád vuáitus fiinaalrááiđust [[kouvola]]lâš [[KooKoo]] vuástá.<ref name="yle-74-20225911">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20225911|nommâ=Tappara on jääkiekon Suomen mestari, Kanada-maljakin meni rikki – katso tästä kiekkoillan kaikki käänteet|tahhee=Peltonen, Topias, Siltanen, Mari, Harju, Heidi já Hanhinen, Hanna|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-05-13|čujottum=2026-05-16|kielâ={{fi}}}}</ref> <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejui. * [[syeinimáánu 19.]] peeivi – [[Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoh 2026‎|Jyelgipáálu almai maailmmiäštárkištoi]] fiinaal spellui [[MetLife Stadium]]ist. Fiinaal vuoitij [[Espanja almai jyelgipállueennâmjuávkku|Espanja]] 1–0 ([[jotkâäigi|jä]].).<ref name="aa-905993dcb558">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2026/07/20/mm-fiinaal-espanja-lii-vuaittam-jyelgipaalu-maailmmiastarvuoda-2026/|nommâ=MM-fiinaal: Espanja lii vuáittám jyelgi­páálu maailm­miäštár­vuođâ 2026|almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2026-07-30|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2026-07-20}}</ref> * [[syeinimáánu 20.]] peeivi – [[Andy Burnham]] algâttáin [[Ovtâstum kunâgâskode uáiviminister]] virgeest.<ref name="gov-uk-burnham">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.gov.uk/government/people/andy-burnham|nommâ=Prime Minister, First Lord of the Treasury, Minister for the Civil Service, and Minister for the Union The Rt Hon Andy Burnham MP|almostittem=gov.uk|čujottum=2026-07-30|sitaat=Andy Burnham became Prime Minister on 20 July 2026.|kielâ={{en}}}}</ref> * [[syeinimáánu 28.]] peeivi – [[Ive 2026 Peru almoliih vaaljah|Peru presidentvaaljâid]] vuáittám [[Keiko Fujimori]] algâttij [[Peru president|president]] virgeest.<ref name="bbc-crmrkpk9dlno">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/crmrkpk9dlno|nommâ=Peru's new president says military will lead crime operations in emergencies|tahhee= Swaby, Mimi já Lukiv, Jaroslav |almostittem=BBC News|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="nhk-world-20260729_05">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/en/news/20260729_05/|nommâ=Keiko Fujimori inaugurated as Peru's president|almostittem=NHK World|čujottum=2026-07-30|äigimuddo=2026-07-29|kielâ={{en}}}}</ref> === Porgemáánu === * [[porgemáánu 7.]] peeivi – [[Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljah|Ive 2026 Kolumbia presidentvaaljâid]] vuáittám [[kolumbia]]lâš juuriist já politikkár [[Abelardo de la Espriella]] algâttij [[Kolumbia president|president]] virgeest.<ref name="yle-74-20239981">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20239981|nommâ=Kolumbian uusi presidentti vannoi virkavalansa mielenosoitusten keskellä|tahhee=Vainio, Juuso|äigimuddo=2026-08-08|čujottum=2026-08-10|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejui<!--uárnejuvvoo--> [[Aanaar|Anarist]]. * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] oinui<!--uáinoo--> [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejui<!--uárnejuvvoo-->. * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Taažâ kunâgâs]] [[Harald V]] jaamij, já suu alge [[Haakon Magnus]]ist šoodâi Taažâ uđđâ kunâgâs [[Haakon VIII]].<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. [...] Samtidig har landet fått en ny monark. Kronprins Haakon ble Norges nye konge idet hans far gikk bort.|kielâ={{nb}}}}</ref> === Čohčâmáánu === * [[čohčâmáánu 2.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] väljejui [[Eestieennâm täsivääldi president]]in.<ref name="yle-74-20244185">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20244185|nommâ=Ülle Madise valittiin Viron presidentiksi|tahhee=Kooli, Rain|almostittem=Yle|äigimuddo=2026-09-02|čujottum=2026-09-03|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="err-1610126212">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.err.ee/1610126212/riigikogu-valis-ulle-madise-eesti-jargmiseks-presidendiks|nommâ=Riigikogu valis Ülle Madise Eesti järgmiseks presidendiks|tahhee=Leetna, Merilin|almostittem=ERR|äigimuddo=2026-09-02|čujottum=2026-09-03|kielâ={{et}}}}</ref> === Roovvâdmáánu === * [[roovvâdmáánu 12.]] peeivi – Eestilâš juuriist [[Ülle Madise]] aalgât<!--algâttij--> [[Eestieennâm täsivääldi president]] virgeest.<ref name="yle-74-20244185"/><ref name="err-1610126212"/> <!--=== Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämikielâlâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] * [[Ive 2026 sämikielâlâš muusik|Sämikielâlâš muusik ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]]--> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[kesimáánu 27.]] peeivi – [[Eeva Kilpi]], syemmilâš kirječällee já tihtâčällee (š. [[1928]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.is.fi/viihde/art-2000012106582.html|nommâ=Eeva Kilpi on kuollut|tahhee=Lauri Silvander, Mikael Mattila|almostittem=Ilta-Sanomat|äigimuddo=2026-06-27|čujottum=2026-06-27|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[syeinimáánu 1.]] peeivi – [[Knut Sivertsen]], pittáámsämmilâš kulttuurpargee, poostâjođetteijee já eennâmviljâleijee (š. [[1941]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://bodo-begravelsesbyraa.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4564182&set_site_id=725&cat=ads&sign=8b151025ea93f7ac5033dde6b15ad910|nommâ=Annonser for Knut Harry Sivertsen|almostittem=Bodø Begravelsesbyrå|äigimuddo=2026-07-04|čujottum=2026-07-06|kielâ={{nb}}}}</ref> * [[syeinimáánu 16.]] peeivi – [[Rudolph A. Marcus]], ive [[1992]] [[Nobel-kemiapalhâšume]] finnim kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš kemist (š. [[1923]])<ref name="np-marcus-1992">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/1992/marcus/facts/ | Nommâ = Rudolph A. Marcus | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2024-10-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="caltech-marcus-2026">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.caltech.edu/about/news/caltech-mourns-the-passing-of-nobel-laureate-rudy-marcus-19232026 | Nommâ = Caltech Mourns the Passing of Nobel Laureate Rudy Marcus (1923–2026) | Almostittem = Caltech | Čujottum = 2026-07-20 | Äigimuddo = 2026-07-17 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[porgemáánu 14.]] peeivi – [[Yayoi Kusama]], jaapaanlâš taaidâr (š. [[1929]])<ref name="hs-2000012233373">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233373.html|nommâ=Täplätaiteestaan tunnettu Yayoi Kusama on kuollut|tahhee=Tyystjärvi, Ilona já Karasti, Karla|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-27|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Tim Curry]], eŋlandlâš čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="hs-2000012233043">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/popkulttuuri/art-2000012233043.html|nommâ=Näyttelijä Tim Curry on kuollut | tahhee = Soininen, Ville já Tiikkaja, Samuli |almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-08-26|čujottum=2026-08-31|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Dolly Parton]], ovtâstumstaatâlâš countrylávloo, laavlârähtee já čaittâleijee (š. [[1946]])<ref name="yle-74-20242905">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20242905 | Nommâ = Countryn kuningatar Dolly Parton on kuollut | Tahhee = Tapiola, Paula | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2026-08-25 | Čujottum = 2026-08-25 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 28.]] peeivi – [[Harald V]], [[Taažâ]] kunâgâs (š. [[1937]])<ref name="nrk-1.14236265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/norge/kong-harald-er-dod-1.14236265|nommâ=Kong Harald er død|tahhee=Helljesen, Vilde|almostittem=NRK|äigimuddo=2026-08-28|čujottum=2026-08-28|sitaat=Kong Harald sovnet stille inn på Rikshospitalet klokken 06.35 i morges, melder kongehuset. Kong Harald ble 89 år.|kielâ={{nb}}}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] eed79485lno669c9y927wtueuj6ab4t 14 31145 159091 2026-09-03T17:37:09Z Yupik 23 [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah Suomâst]] [[Luokka:1840-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah|Suomâst]] 159091 wikitext text/x-wiki [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah Suomâst]] [[Luokka:1840-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah|Suomâst]] kzzlfx2asxengysakzic2m73kqh257n 14 31146 159092 2026-09-03T17:39:01Z Yupik 23 [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah Suomâst]] [[Luokka:1890-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah|Suomâst]] 159092 wikitext text/x-wiki [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah Suomâst]] [[Luokka:1890-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah|Suomâst]] rxo7tv63sgtjsigajv2vvrkzaoex3k5 14 31147 159093 2026-09-03T17:40:14Z Yupik 23 [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:1890-lovo vuáđđudmeh|Huksiittâsah já rakânâsah]] 159093 wikitext text/x-wiki [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:1890-lovo vuáđđudmeh|Huksiittâsah já rakânâsah]] pefmb393bk61sv4ksemdecupn02et63 14 31148 159094 2026-09-03T17:40:24Z Yupik 23 [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:1840-lovo vuáđđudmeh|Huksiittâsah já rakânâsah]] 159094 wikitext text/x-wiki [[Luokka:1800-lovvoost huksejum huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:1840-lovo vuáđđudmeh|Huksiittâsah já rakânâsah]] kw0raj86cmom9w9alhbqheiytmfeap7 14 31149 159096 2026-09-03T17:41:19Z Yupik 23 Uđđâ sijđo: {{Commonscat}} [[Luokka:1840-lovo tábáhtusah|* vuáđđudmeh]] [[Luokka:Vuáđđudmeh ihelove mield]] 159096 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1840-lovo tábáhtusah|* vuáđđudmeh]] [[Luokka:Vuáđđudmeh ihelove mield]] h15asgv904da1p0g5csu23k7ru8s3kb 14 31150 159097 2026-09-03T17:42:11Z Yupik 23 {{Commonscat}} [[Luokka:1840-loho|Tábáhtusah]] [[Luokka:Tábáhtusah ihelove mield]] 159097 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1840-loho|Tábáhtusah]] [[Luokka:Tábáhtusah ihelove mield]] 89pn4w4hc2ygc8ml18be97p8migfgws 14 31151 159098 2026-09-03T18:03:20Z Yupik 23 [[Luokka:Laapi eennâmkode uáinámušah]] [[Luokka:Ucjuuhâ|Uáinámušah]] 159098 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Laapi eennâmkode uáinámušah]] [[Luokka:Ucjuuhâ|Uáinámušah]] 4b98pm0v75psgqz7swaswjheftu9yjz 14 31152 159100 2026-09-03T19:34:52Z Yupik 23 {{Commonscat}} [[Luokka:Eestiliih politikkáreh|Presidenteh]] [[Luokka:Euroopliih presidenteh]] 159100 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Eestiliih politikkáreh|Presidenteh]] [[Luokka:Euroopliih presidenteh]] 5rc4mkhd8gvoj0xwt5bo3y99yc00358 828 31153 159106 2026-09-03T21:29:51Z Hamish 7548 [IPE-NEXT] Quick edit imported from [[:w:en:Module:Exponential search]] 159106 Scribunto text/plain -- This module provides a generic exponential search algorithm. require[[strict]] local checkType = require('libraryUtil').checkType local floor = math.floor local function midPoint(lower, upper) return floor(lower + (upper - lower) / 2) end local function search(testFunc, i, lower, upper) if testFunc(i) then if i + 1 == upper then return i end lower = i if upper then i = midPoint(lower, upper) else i = i * 2 end return search(testFunc, i, lower, upper) else upper = i i = midPoint(lower, upper) return search(testFunc, i, lower, upper) end end return function (testFunc, init) checkType('Exponential search', 1, testFunc, 'function') checkType('Exponential search', 2, init, 'number', true) if init and (init < 1 or init ~= floor(init) or init == math.huge) then error(string.format( "invalid init value '%s' detected in argument #2 to " .. "'Exponential search' (init value must be a positive integer)", tostring(init) ), 2) end init = init or 2 if not testFunc(1) then return nil end return search(testFunc, init, 1, nil) end jqqi8l27tb73lglksbukg2g3bzt3fmv