Diskutim:Faqja kryesore

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="sq">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>sqwiki</dbname>
    <base>https://sq.wikipedia.org/wiki/Faqja_kryesore</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.16</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Speciale</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Diskutim</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Përdoruesi</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Përdoruesi diskutim</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedia diskutim</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Skeda</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Skeda diskutim</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki diskutim</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Stampa</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Stampa diskutim</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Ndihmë</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Ndihmë diskutim</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategoria</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kategoria diskutim</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Portal</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Portal diskutim</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Moduli</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Moduli diskutim</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Diskutim:Faqja kryesore</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1227</id>
    <revision>
      <id>3027637</id>
      <parentid>2976183</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:08:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46037-90</username>
        <id>191997</id>
      </contributor>
      <comment>/* Baki Rexhepi - biografia */ pjesë e re</comment>
      <origin>3027637</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5056" sha1="mtozh2xtqz9tlzzyos157syh8lulsgb" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Faqja kryesore/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}
&lt;!-- Skruani vetëm nën këtë vizë.--&gt;
&lt;!-- ________________________________________________________________________________________ --&gt;

== Baki Rexhepi - biografia ==

Baki Rexhepi, ka lindur në fshatin Depcë të Karadakut të Preshevës. Shkollimin fillor dhe atë të mesëm i ka mbaruar në Preshevë, ndërsa studimet universitare në Prishtinë, në Fakultetin e Shkencave Matematiko-Natyrore, Seksioni i Fizikës. Ndërsa në Beograd ka mbaruar Masterin për Ekonomi (Ekonomi Afariste dhe Ndërmarrësi), në vitin 2013. Studimet doktorate, gjithashtu, i vazhdon në Beograd, në drejtimin e Ekonomisë (Menaxhment dhe Biznes), të cilat me sukses i përfundoi në shtator të 2017, në temën “Ndikimi i menaxhmentit në proceset e subjekteve ekonomike bashkëkohore dhe ndikimi në globalizim”.

Baki Rexhepi, që nga viti 1994, punon gazetar fillimisht i RTV “Zëri i Kumanovës” në Kumanovë, për të vazhduar në Redaksinë në gjuhën shqipe të Televizionit Publik të Maqedonisë, në Radio Televizionin e Kosovës, bashkëpunëtor i BBC, seksioni shqip, bashkëpunëtor i disa agjencive te lajmeve, i BIRN-it dhe shumë mediave me karakter rajonal dhe ndërkombëtarë.

Në vitin 2003, themeloi RTV “Spektri” në Bujanoc, mediumi i parë i pavarur që emetonte program në gjuhën shqipe në Serbi, në të cilin deri në vitin 2009 ishte kryeredaktor.

Ka përfunduar disa shkolla te gazetarisë, siç janë “Shkolla Norvegjezo-Daneze”, “Raportimi Amerikan”, “Shkrimet Angleze”, si dhe ka vijuar dhjetëra seminare, që kanë të bëjnë me profesionalizimin gazetaresk. Ndër të tjera ka qëndruar në Den Hagen në Holandë, në ICTY, në kuadër te seminarit të organizuar nga OSBE dhe BIRN i sponsorizuar nga Ambasada e Britanisë së Madhe në Beograd, lidhur me “Raportimin mbi kriminelët e luftërave dhe krimin e organizuar në përgjithësuesi”.

Ka marre disa mirënjohje për punën e vete, është nominuar nga Ambasada e SHBA-ve në Beograd për pjesëmarrje individual i vetmi nga Europa Jugëlindore në Programin IVLP të Departamentit të Shtetit Amerikan. Në SHBA ka qëndruar për rreth një muaj si i ftuar i Departamentit të Shtetit Amerikan.

Deri me tani ka botuar qindra artikuj gazetaresk, në medie të ndryshme, te cilët kanë ndikuar në përmirësimin e gjendjes se shqiptarëve të Luginës së Preshevës, ka dhëne disa intervista në media të njohura ndërkombëtare, të cilat kanë pasur efekt pozitiv në sensibilizimin e gjendjes së shqiptarëve në Luginë.

Fundamenti
Shkrimet e Baki Rexhepit, kryesisht pasqyrojnë nivelin e të drejtave të shqiptarëve në Luginën e Preshevës.

Gjatë periudhës se luftës se armatosur në mes të forcave serbe të sigurisë dhe ish pjesëtarëve të UÇPMB-së në Luginën e Preshevës, në vitet 2000-2001, Baki Rexhepi, ka qenë ndër gazetaret e pakët shqiptarë, që kanë raportuar për mediet e ndryshme me qellim të ndikimit për parandalimin dhe përshkallëzimin e kësaj lufte të shkaktuar nga regjimi i Millosheviqit. Disa herë është ndaluar nga forcat serbe të sigurisë, lidhur me punën qe ai benë, në periudha të ndryshme kohore.

Ndërkaq, është themelues dhe kryeredaktor i parë i gazetës së vetme të shkruar në gjuhën shqipe në Luginën e Preshevës, “Nacionali”, organ i Këshillit Kombëtar Shqiptar. Si dhe korrespondenti rregullt i Radio Televizionit të Kosovës nga Lugina e Preshevës, që nga viti 2000.

Është anëtar i disa organizatave për mbrojtjen e gazetareve, siç janë AGPK në Prishtine, CPJ në New York, etj.

Baki Rexhepi, për tetëmbëdhjetë vite me radhë ishte profesor i Fizikës dhe punon në Shkollën e Mesme “Sezai Surroi” në Bujanoc.

Që nga viti 2013 ishte profesor ligjërues në Fakultetin Ekonomik të Kolegjit Universitarë AAB në Prishtinë. Ka botuar dhjetëra punime shkencore në gazeta prestigjioze shkencore të rajonit, kryesisht në lëmi të Menaxhimit, Menaxhimit të Resurseve Humane, Sjellje Organizative, Ndërmarrësi, Menaxhimi Financiar e fusha të tjera.

Në vitin 2020, Instituti i Historisë i Republikës së Kosovës ia boton librine tij te parë &quot;Kronika nga Lugina&quot;, një libër i cili vjen në 25 vjetorin e karrierës gazetareske të autorit e ku ka përfshirë përmbledhje kronikash, raportesh e intervistash të realizuara ndër vite.Libri ka karakter shkencoro historik dhe eshte i vetmi liber i nje autori nga Lugina e Presheves qe  eka botuar IH &quot;Ali Hadri&quot; ne Prishtine.

Është i martuar dhe bashkë me gruan e tre fëmijët, qe nga viti 2023 eshte larguar nga Presheva dhe vazhdon jeten ne Austri. [[Speciale:Kontributet/&amp;#126;2026-46037-90|&amp;#126;2026-46037-90]] ([[Përdoruesi diskutim:&amp;#126;2026-46037-90|talk]]) 23 gusht 2026 23:08 (CEST)</text>
      <sha1>mtozh2xtqz9tlzzyos157syh8lulsgb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Shqipëria</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1690</id>
    <revision>
      <id>3027720</id>
      <parentid>3008232</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:40:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46146-51</username>
        <id>192015</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027720</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46328" sha1="lru78pl6dhc157g8q1emo5lr4u30qi4" xml:space="preserve">{{Infobox country
| conventional_long_name  = Republika e Shqipërisë
| native_name             = [[Gegërishtja|Gegërisht]]: Shqypnia/Shqipnia
| image_flag              = Flag of Albania.svg
| image_coat              = Coat of arms of Albania.svg
| flag_size               = 120px
| flag_type               = Flamuri i Shqipërisë|Flamuri
| symbol_type             = Stema e Shqipërisë|Stema
| image_map               = Location Albania Europe.png
| image_map_size          = 200px
| national_motto          = :''Ti Shqipëri më jep nder, më jep emrin shqiptar.''
| national_anthem         = ''[[Himni i Flamurit]]''&lt;br /&gt;{{small|&quot;Himni Kombëtar Shqiptar&quot;}}&lt;br /&gt;&lt;div align=&quot;center&quot;&gt;[[Skeda:Hymni i Flamurit instrumental.ogg]]&lt;/div&gt;
| capital                 = [[Tirana]]
| largest_city            = [[Tirana]]
| official_languages      = [[Gjuha shqipe|Shqip]]
| religion                = 50.67% musliman&lt;br&gt;16.02% të krishterë&lt;br&gt;17.37% pa fe&lt;br&gt;15.92% të padeklaruar
| membership              = [[OKB]],&lt;br/&gt;[[Këshilli i Evropës]],&lt;br/&gt;[[NATO]],&lt;br/&gt;
[[OSBE]] dhe &lt;br/&gt;[[Organizata e Bashkëpunimit Islam]]
| government_type         = [[Republika parlamentare]] [[Shteti unitar|unitare]]
| leader_name1            = [[Bajram Begaj]]
| leader_title1           = [[Presidenti i Shqipërisë|Presidenti]]
| leader_name2            = [[Edi Rama]]
| leader_title2           = [[Kryeministri i Shqipërisë|Kryeministri]]
| leader_name3            = [[Niko Peleshi]]
| leader_title3           = [[Kuvendi i Shqipërisë|Kryetari i Kuvendit]]
| legislature             = [[Kuvendi i Shqipërisë|Kuvendi]]
| established_event1      = [[Principata e Arbërit]]
| established_date1       = 1190
| established_event2      = [[Mbretëria e Arbërisë]]
| established_date2       = 1272
| established_event3      = [[Principata e Topiajve]]
| established_date3       = 1368
| established_event4      = [[Lidhja e Lezhës]]
| established_date4       = 2 mars 1444
| established_event5      = [[Pashallëku i Shkodrës]]
| established_date5       = 1757
| established_event6      = [[Pashallëku i Janinës]]
| established_date6       = 1787
| established_event7      = [[Pavarësia]] nga [[Perandoria Osmane]]
| established_date7       = 28 nëntor 1912
| established_event8      = [[Principata e Shqipërisë]]
| established_date8       = 29 korrik 1913
| established_event9      = [[Republika Shqiptare]]
| established_date9       = 31 janar 1925
| established_event10     = [[Mbretëria Shqiptare 1928–1939|Mbretëria Shqiptare]]
| established_date10      = 1 shtator 1928
| established_event11     = [[Republika Popullore e Shqipërisë]]
| established_date11      = 11 janar 1946
| established_event12     = [[Kushtetuta e Shqipërisë]]
| established_date12      = 28 nëntor 1998
| area_km2                = 28748
| area_land_km2           = 139
| area_water_km2          = 4.7
&lt;!--| Kufiri             = 720--&gt;
&lt;!--| ZEE                = 3 768--&gt;
| population_estimate     = [[Shqiptarët|2.402.113]]
| population_estimate_year  = 2023
&lt;!--| population_estimate_rank  = 135--&gt;
| population_density_km2    = 105
| GDP_nominal               = 25.23 miliardë [[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_nominal_per_capita    = 10,511[[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_nominal_year          = 2023
| GDP_PPP                   = 43.99 miliardë [[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_PPP_per_capita        = 15,646 [[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_PPP_year              = 2023
| HDI                       = 0.795
| HDI_year                  = 2020
| HDI_rank                  = 69
| currency                  = [[Leku]]
| time_zone                 = [[UTC+1]]
| utc_offset_DST            = [[UTC+2|+2]]
| cctld                     = [[.al]]
| calling_code              = +355 ( 0 )
| drives_on                 = djathtas
| iso3166code               = AL, ALB, 008
|map_caption=Vendndodhja e Shqipërisë (e gjelbër)}}

'''Shqipëria''' ([[Gegë|gegërisht]]: ''Shqipnia'', gjithashtu ''Shqypnia''; historikisht ''Arbri'' ose ''Arbëria'', ndërkombëtarisht ''Albania''), zyrtarisht '''Republika e Shqipërisë''', është një shtet në [[Evropa Juglindore|Europën Juglindore]]. Shtrihet në pjesën jugperëndimore të [[Gadishulli Ballkanik|Gadishullit Ballkanik]] dhe kufizohet në veriperëndim me [[Mali i Zi|Malin e Zi]], në verilindje me [[Kosova|Kosovën]], në lindje me [[Maqedonia e Veriut|Maqedoninë e Veriut]] dhe në jug me [[Greqia|Greqinë]]. Në perëndim laget me detet [[Deti Adriatik|Adriatik]] dhe [[Deti Jon|Jon]], dhe ndodhet vetëm 78 km larg [[Italia|Italisë]] përgjatë [[Ngushtesa e Otrantos|ngushtesës (kanalit) së Otrantos]], 72 km i gjerë. Shqipëria ka një sipërfaqe prej 28,749 km² dhe rreth 2,363,314 banorë.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Popullsia|url=https://www.instat.gov.al/sq/temat/treguesit-demografike-dhe-sociale/popullsia/#tab1|website=instat.gov.al/sq/|language=sq}}&lt;/ref&gt; Ajo përfshin relieve të larmishme nga malet me kupola prej bore në [[Alpet Shqiptare]], [[Korabi]], [[Vargmali Qendror (Shqipëri)#Malet e Skënderbeut|Vargmalet e Skënderbeut]], dhe [[Malet e Vetëtimës]], deri tek fushat e ulëta të plleshme nga brigjet e [[Bregdeti Shqiptar i Adriatikut|Adriatikut]] dhe [[Bregdeti Shqiptar i Jonit|Jonit]]. [[Tirana]] është kryeqyteti dhe qyteti më i madh i shtetit, duke e përcjellur në renditje [[Durrësi]], [[Vlora]] dhe [[Shkodra]].

Trashëgimtare e qytetërimit të lashtë [[ilirët|Ilir]], Shqipëria ka shënuar një përparim të dukshëm ekonomik, shoqëror e kulturor pas shekujsh prapambetje nën [[Perandoria Osmane|Perandorinë Osmane]] dhe në regjime diktatoriale gjatë shek. XX. Pas rënies së rendit komunist më [[1991]], Shqipëria ka përjetuar një periudhë kalimtare të vështirë drejt demokracisë së lirë dhe ekonomisë së tregut. Prej vitit 2009, Shqipëria është anëtare e [[NATO]]-s dhe aplikante për kandidate për anëtarësim në [[Bashkimi Evropian|Bashkimin Evropian]]. Shqipëria është dëshmuar faktor i rëndësishëm në ruajtjen e qëndrueshmërisë rajonale, duke mbështetur pavarësinë e [[Kosova|Kosovës]] dhe zgjidhjen e mosmarrëveshjeve politike në [[Ballkan]]. Noah , shteti Shqiptar po gëzon përmirësim e zhvillim të turizmit; po ashtu, mban vendin e 62-të në botë për mirëmbajtjen e mjedisit.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://epi.yale.edu/epi-results/2022/component/epi|publisher=Yale|title=Environmental Performance Index|access-date=30 korrik 2022|language=en}}&lt;/ref&gt; Shqipëria është zgjedhur një nga vendet më të mira për të kaluar pushimet në vitin [[2011]] nga disa gazeta të njohura.&lt;ref&gt;[http://www.infoalbania.org/turizem/21219-la_repubblica_shqiperia_ne_vend_te_pare_per_pushime.html &quot;La Repubblica&quot;: &quot;Shqipëria ne vend te pare per pushime&quot;] – infoalbania.org&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.infoalbania.org/turizem/17517-Edhe-Financial-Times-zgjedh-Shqipërine-per-turizem.html Edhe &quot;Financial Times&quot; zgjedh Shqipërine per turizem] – infoalbania.org&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lonelyplanet.com/albania/travel-tips-and-articles/76164#|title=Lonely Planet’s top 10 countries for 2011 – travel tips and articles – Lonely Planet|accessdate=2 nëntor 2010|archive-date=4 nëntor 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101104050258/http://www.lonelyplanet.com/albania/travel-tips-and-articles/76164|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt; 

Shteti është kandidat zyrtar për anëtarësi në [[Bashkimin Evropian]], duke filluar zyrtarisht kapitujt e parë per hyrjen ne [[Bashkimi Evropian|Bashkimin Evropian]] më 10.01.2025.

== Gjeografia ==
{{Joref|Seksioni}}{{Kryesor|Gjeografia e Shqipërisë}}[[Skeda:Satellite image of Albania in June 2000.jpg|parapamje|majtas|200px|Pamje satelitore e Shqipërisë &lt;small&gt;(qershor 2000)&lt;/small&gt;]]

=== Vendndodhja gjeografike ===
Shqipëria kufizohet nga [[Mali i Zi]] në veriperëndim, [[Kosova]] në veri, nga [[Maqedonia e Veriut]] në lindje dhe [[Greqia]] në jug. Në kufirin natyror perëndimor Shqipëria ka dalje të hapur në Detin Adriatik dhe në jugperëndim në Detin Jon. Gjatësia e vijës kufitare të Republikës së Shqipërisë është 1094&amp;nbsp;km, nga të cilat 657&amp;nbsp;km vijë kufitare tokësore, 316&amp;nbsp;km vijë bregdetare, 48&amp;nbsp;km vijë ndarëse përmes lumenjve dhe 73&amp;nbsp;km përmes liqeneve.

Sipërfaqja e përgjithshme është 28.748 kilometra katrorë.

Gjatësia e përgjithshme e vijës kufitare është 1094&amp;nbsp;km, nga te cilat janë: 657&amp;nbsp;km (kufi tokësor), 316&amp;nbsp;km (kufi detar), 48&amp;nbsp;km (kufi lumor) dhe 73&amp;nbsp;km (kufi liqenor).

Në veri e verilindje ka 529&amp;nbsp;km vijë kufitare me Malin e Zi, Kosovën dhe Maqedoninë e Veriut, ndërsa në jug e juglindje me Greqinë një vijë kufitare prej 271&amp;nbsp;km. Në perëndim Shqipëria laget nga [[Deti Adriatik]] e në jug-perëndim nga [[Deti Jon]].

Shqipëria ka një pozitë të favorshme gjeografike, pasi gjendet në kryqëzimin e rrugëve më të shkurtra që kalojnë nga Mesdheu perëndimor për në Ballkan e [[Anadolli|Azinë e Vogël]] (Anadolli), dhe kontrollon kalimin përmes [[Ngushtica e Otrantos|kanalit detar të Otrantos]]. Luginat e saj më të gjëra janë ato të lumenjve [[Lumi i Drinit|Drin]], [[Lumi i Shkumbinit|Shkumbin]] dhe [[Vjosa|Vjosë]], që lehtësojne, njëkohësisht, lidhjen e brendshme të [[Ballkani]]t me detin Adriatik dhe të Azisë së Vogël me viset e Mesdheut. Bregdeti i Adriatikut shtrihet nga gryka e [[Lumi i Bunës|Bunës]] deri në Kepin e Gjuhëzes. Në gjirin e Vlorës e në drejtim të jugut, bregdeti është i lartë, shkëmbor, ku dominon mali i Karaburunit. Gjiret kryesore të Shqipërise janë: gjiri i [[Lumi i Drinit|Drinit]], i [[Gjiri i Lalzit|Lalzit]], i [[Durrësi]]t, i Karavastasë dhe i [[Vlorë]]s, në hyrje të së cilës gjendet ishulli i [[Sazani|Sazanit]].

=== Relievi ===
Relievi i Shqipërisë është kryesisht kodrinor-malor. Vargmalet e para alpine u formuan nga mbarimi i jurasikut, ndërsa gjatë erës kenozoike u shpejtua procesi malformues në tërësinë e Albanideve, që tani përbëjnë tokën e nëntokën e Shqipërisë. Lartësia mesatare e relievit është 708 metra, ose 2 herë më e lartë se mesatarja e Evropës. Lartësitë më të mëdha gjenden në [[Alpet Shqiptare]] dhe në malet e Lindjes ([[Mali i Korabit|Korabi]] 2751&amp;nbsp;metra mbi nivelin e detit, përben edhe majën më të lartë të Shqipërisë).

Fushat zënë kryesisht pjesën perëndimore, përgjatë bregdetit Adriatik, por ka edhe në pjesë të tjera të vendit. Fushat më të larta janë ato të pellgut të Korçës, mbi 800 metra mbi nivelin e detit. Fushat gjenden kryesisht përgjatë lumenjve kryesore si: [[Vjosa|Vjosë]], [[Lumi i Devollit|Devoll]], [[Lumi i Osumit|Osum]], [[Lumi i Shkumbinit|Shkumbin]], [[Lumi i Erzenit|Erzen]], [[Lumi i Matit|Mat]] dhe [[Lumi i Drinit|Drin]], ku gjenden, gjithashtu, edhe tokat bujqësore e qendra të mëdha banimi, si dhe përshkohen nga rrugë te rëndësishme lidhjesh. 

[[Skeda:Albanian Riviera.jpg|parapamje|250px|djathtas|Riviera shqiptare]]
[[Skeda:Krujë3.jpg|parapamje|250px|djathtas|Malet në Shqipërinë e mesme, afër [[Krujë]]s]]
[[Skeda:Albania pasture.jpg|parapamje|250px|djathtas|Fushë në Alpet shqiptare]]

Territori i Shqipërisë ndahet në katër krahina të mëdha natyrore (fiziko-gjeografike): [[Alpet Shqiptare]], krahina malore qendrore, krahina malore jugore, dhe ultësira bregdetare.

Lagunat kryesore në Shqipëri janë ato të Lunrës (Vilunit), [[Laguna e Patokut|Patokut]], Bishtrakës, [[Laguna e Karavastasë|Karavastasë]], [[Laguna e Nartës|Nartës]], dhe Pashalimanit.

Territori Shqiptar përfshin shumë plazhe. Ato kryesoret janë [[Plazhi i Velipojës]], [[Plazhi i Shëngjinit|Shëngjinit]], [[Plazhi i Talës|Talës]], [[Plazhi i Durrësit|Durrësit]], [[Plazhi i Divjakës|Divjakës]], [[Plazhi i Semanit|Semanit]], [[Plazhi i Vlorës|Vlorës]], [[Plazhi i Dhërmiut|Dhërmiut]], [[Plazhi i Himarës|Himarës]] dhe [[Plazhi i Sarandës|Sarandës]].

Kepat kryesore janë [[Kepi i Rodonit]], Kepi i Bishtit të Pallës, dhe Kepi i Gjuhezës. Ishujt kryesorë janë [[Ishulli i Sazanit]], [[Ishulli i Kunës]], [[Ishulli i Zvërnecit]]. Në Shqipëri ekziston një gadishull, ai i [[Karaburuni|Karaburunit]].

=== Klima ===
Shqipëria bën pjesë në brezin subtropikal dhe përfshihet në zonën e klimës mesdhetare, me dimër të shkurtër e të butë dhe me verë të nxehtë e shumë të thatë. Klima e Shqipërisë ka ndryshime të mëdha nga një krahinë në tjetrën dhe kontraste të mëdha në temperaturë, reshje, ndriçimin diellor, lagështirën e ajrit, etj.

Ndriçimi diellor lëviz nga 2,731 orë në vit në Xarë të [[Rrethi i Sarandës|Sarandës]],&lt;ref&gt;[http://www.gazetazagoria.org/index.php?page=show&amp;rubrika=editorial&amp;id=2 &quot;MADE IN ZAGORIA&quot; nga www.gazetazagoria.org]{{Lidhje e vdekur}}{{Lidhje e thyer}} – Hapur me 26 qarshor 2011&lt;/ref&gt; 2,722 orë në vit në [[Vlora|Vlorë]], 2,560 orë në vit në [[Tirana|Tiranë]], 2,246 orë në [[Peshkopia|Peshkopi]] dhe 2,046 orë në vit në [[Kukësi|Kukës]].

Bien mesatarisht 1430&amp;nbsp;mm reshje në vit dhe vijnë duke u pakësuar nga perëndimi në lindje.

=== Njësitë territoriale ===
{{Kryesor|Njësitë administrative të Shqipërisë}}
Ndarja administrative njësive territoriale në Shqipëri është bërë në disa nivele duke filluar nga niveli më i madh [[qarku]], pastaj [[bashkia]] dhe [[njësitë administrative]].

[[Bashkia e Tiranës]] gëzon status të veçantë nga bashkitë e tjera dhe ndahet në [[11 Bashkitë e Tiranës|11 njësi bashkiake]] të vogla.
[[Skeda:AlbaniaNumberedDistricts.png|right|369x369px|Rrethet e Shqipërisë]]
Shqipëria është e ndarë në ''12 [[Qarqet e Shqipërisë|qarqe]]'':
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[Qarku i Beratit]]
# [[Qarku i Dibrës]]
# [[Qarku i Durrësit]]
# [[Qarku i Elbasanit]]
# [[Qarku i Fierit]]
# [[Qarku i Gjirokastrës]]
# [[Qarku i Korçës]]
# [[Qarku i Kukësit]]
# [[Qarku i Lezhës]]
# [[Qarku i Shkodrës]]
# [[Qarku i Tiranës]]
# [[Qarku i Vlorës]]
{{Div col end}}
të cilat ndahen më tej në ''36 [[Rrethet e Shqipërisë|rrethe]]'':
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[Rrethi i Beratit]]
# [[Rrethi i Bulqizës]]
# [[Rrethi i Delvinës]]
# [[Rrethi i Devollit]]
# [[Rrethi i Dibrës]]
# [[Rrethi i Durrësit]]
# [[Rrethi i Elbasanit]]
# [[Rrethi i Fierit]]
# [[Rrethi i Gjirokastrës]]
# [[Rrethi i Gramshit]]
# [[Rrethi i Hasit]]
# [[Rrethi i Kavajës]]
# [[Rrethi i Kolonjës]]
# [[Rrethi i Korçës]]
# [[Rrethi i Krujës]]
# [[Rrethi i Kuçovës]]
# [[Rrethi i Kukësit]]
# [[Rrethi i Kurbinit]]
# [[Rrethi i Lezhës]]
# [[Rrethi i Librazhdit]]
# [[Rrethi i Lushnjës]]
# [[Rrethi i Malësisë së Madhe]]
# [[Rrethi i Mallakastrës]]
# [[Rrethi i Matit]]
# [[Rrethi i Mirditës]]
# [[Rrethi i Peqinit]]
# [[Rrethi i Përmetit]]
# [[Rrethi i Pogradecit]]
# [[Rrethi i Pukës]]
# [[Rrethi i Sarandës]]
# [[Rrethi i Shkodrës]]
# [[Rrethi i Skraparit]]
# [[Rrethi i Tepelenës]]
# [[Rrethi i Tiranës]]
# [[Rrethi i Tropojës]]
# [[Rrethi i Vlorës]]
{{Div col end}}

{{Paragraf}}

== Historia ==
[[Skeda:Apollonia Ruins near Fieri (Albania).jpg|parapamje|190px|[[Apolonia]]]]
{{Kryesor|Historia e Shqipërisë}}
'''Historia e Shqipërisë''' në të vërtetë nuk përfshin vetëm të dhënat historike të hapësirës gjeografike mbi të cilën gjenden territoret shqiptare por edhe hapësirat e tjera të banuara me shqiptarë e që kanë mbetur jashtë kufijve të Shqipërisë së sotme e që në të kaluarën kanë qenë një tërësi.

=== Lashtësia ===
{{Kryesor|Lashtësia}}
. Shumë njerëz i quajnë shqiptarët pasardhës të drejtpërdrejtë të një fisi të lashtë ilir, me emrin &quot;Albani&quot;, ose &quot;Albanët&quot; i cili ishte i vendosur në Shqipërinë e sotme. . Metalpunues dhe luftëtarë të shkëlqyer, ilirët krijuan shumë mbretëri të vogla brenda vendit të tyre, duke luftuar ndërmjet njeri-tjetrit për kohën më të madhe të historisë së tyre. Vetëm gjatë shekullit të 6 p. e. s, të gjitha mbretëritë u bashkuan për të mbrojtur vendin nga fqinjët: nga mbretëria e Molosianëve në veri te Shqipërisë, mbretëria e Maqedonisë dhe nga mbretëria e [[Pionia|Pionisë]].

=== Ilirët ===
[[Skeda:Gjergj Kastrioti.jpg|parapamje|200px|djathtas|[[Skënderbeu]]]]
{{Kryesor|Ilirët}}
[[Ilirët]], paraardhësit dymijë vjeçarë të kombësisë së sotme me prejardhje gjenetike të grupeve fisnore të familjeve të mëdha shqiptare si në zonat urbane e rurale si dhe nga studimet mbi shumë individë me lidhje gjaku 99% [[shqiptare]], vërtetuar edhe nga studimet e botimet e fundit nga institutet kërkimore shkencore nga Evropa kontinentale, SHBA e Kanada, nga specialistët e huaj dhe shqiptarë të shkencave antropologjike, gjenetike e arkeologjike, banonin që nga pjesa veri-perëndimore e [[Deti Adriatik|Detit Adriatik]] deri në Detin Jon, si dhe përgjatë kufirit tokësor të Gadishullit Ilirik me [[Dalmatët]], Maqedonasit dhe Hellenët të lashtë.

=== Shqipëria nën sundimin osman ===
{{Kryesor|Shqipëria nën sundimin osman}}
Sulmet e [[Ushtria osmane|ushtrive osmane]] për pushtimin e viseve shqiptare nisën në mesin e viteve 80 të shek. XIV. Të udhëhequra nga [[bejlerbeu]] i [[Rumelia|Rumelisë]], Timurtash Pasha, në vitin 1385 ushtritë osmane, pasi morën Sofjen, u futën në Shqipëri dhe pushtuan qytetet e Shtipit, të Përlepit, të Manastirit dhe të Kosturit. Në dokumente perëndimore dhe osmane të shek. XIV–XV për qytetet e Shkupit, të Manastirit, të Kosturit, të Janinës etj., si dhe për Fushë-Dardaninë shprehimisht është shënuar se ato ishin &quot;në Shqipëri&quot; apo &quot;në tokat shqiptare&quot;.

=== Rilindja Kombëtare ===
[[Skeda:League of Prizren building.jpg|parapamje|djathtas|200px|Pamja e sotme e kompleksit, ku u mbajt Lidhja e Prizrenit]]
{{Kryesor|Rilindja Kombëtare}}
Nga mesi i shekullit të 19-të [[Turqia]] ishte në ethet e &quot;Çështjes Lindore&quot;, në kohën që ballkanasit, duke përfshirë edhe shqiptarët, kërkonin të plotësonin ëndrrën e tyre kombëtare. Për të mbrojtur dhe përkrahur interesat e tyre kombëtare, shqiptarët u mblodhën në [[Prizren]], një qytet i [[Kosovës]], në vitin 1878 dhe krijuan Lidhjen Shqiptare të Prizrenit të njohur më shpesh sot si [[Lidhja e Prizrenit]]. Lidhja kishte dy qëllime kryesore, atë politike dhe atë kulturore. Së pari, u përpoq (pa sukses) të bashkonte të gjitha trojet shqiptare – atë kohe të ndara në katër vilajete, ose krahina, e Kosovës, e Shkodrës, e [[Manastiri (qytet)|Manastirit]], e Janinës – në një shtet vetëqeverisës brenda sistemit të Perandorisë Osmane. Së dyti, mprehu një lëvizje për zhvillimin e gjuhës shqipe, letërsisë, arsimimit, dhe kulturës. Në vijë me programin e dytë, në vitin 1908 udhëheqësit shqiptarë u takuan në qytetin e Manastirit (sllavisht: ''Bitola'', Maqedoni e Veriut) dhe përshtatën një alfabet kombëtar. Ai bazohej më së shumti në shkrimin latin, ky zëvendësoi disa alfabete të tjera, duke përfshirë [[Alfabeti arab|alfabetin arab]] ([[Elifba]]) dhe grek, që ishin gjer në atë kohë në përdorim. Në 28 Nentor 1912 Shqipëria nen drejtimin e Ismail Qemalit shpalli pavaresine nga Perandoria Osmane. Ismail Qemali dhe njerezit e tij krijuan një qeveri katërmbëdhjetë mujore që veproi në kushte shumë të veshtira. Në 1913 në Konferencen e ambasadoreve në Londer u njoh shteti shqiptar dhe kufijte e sotme të tij.

{{Paragraf}}

== Popullsia ==
[[Skeda:Piramida e popullsisë së Shqipërisë.gif|250px|parapamje|Popullsia e Shqipërisë ndër vite]]
{{Kryesor|Demografia e Shqipërisë}}
Shqipëria ka 2,402,113 banorë.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; 46% e shqiptarëve jetojnë nëpër fshatra. Mbas kohës së diktaturës ndodhi një ndryshim demografik. Me qindra shqiptarë kanë emigruar (të ligjshëm ose të paligjshëm) në Itali, Greqi, BE edhe në vendet e Amerikës Veriore. Në 2004 shteti shqiptar shpalli një milion emigrantë në më pak se 15 vjet. Pavarësisht se njerëzit kanë emigruar, rritja e popullsisë në qytete si Tirana dhe Durrësi nuk u ndalua. Tirana, në vitin 1990 kishte 250,000 banorë edhe 20 vjet me vonë ka më shumë se 600,000 banorë, kjo është një rritje prej 140%. Në atë kohë njerëzit kanë lënë vendin dhe kanë shkuar nëpër vende të huaja ose njerëzit kanë lënë fshatin dhe kanë shkuar nëpër qytete. Kështu shumë fshatra në jug janë sot të lëna pas dore. Shqipëria ka disa pakica etnike-gjuhësore. Midis tyre janë pakica ortodoksët greqishtfolëse, [[vllehët]] (10,000), [[sllavët]] (3,000 [[Serbët|serbë]], [[Boshnjakët në Shqipëri|boshnjakë]], [[Goranët|goranë]] dhe [[Maqedonët e sotëm|maqedonas]], romë 9,000). Rreth 25,000 ortodoksët greqishtfolëse kanë banimet në zonat rurale në jug të Shqipërisë dhe kryesisht në zonat e pakicave gjuhësore në kufi me Greqinë të qarkut të Sarandës, të Gjirokastrës (Dropull, Pogon), të Delvinës, të Himarës, si dhe në qendrat e mëdha si Durrësi, Tirana.

=== Qytete të veçanta të Shqipërisë ===

&lt;div style=&quot;float:left; margin-right:10em&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Qytete arkeologjike
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Albanopoli]] (Tirana e Vjeter)
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Apolonia]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Butrinti]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Bylisi]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Shkodra]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Durrësi]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Lezha]]
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Qytete të mbrojtura nga [[UNESCO]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Berati]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Butrinti]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Gjirokastra]]
|}
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;clear:both;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

=== Popullsia etnike ===
{{Kryesor|Demografia e Shqipërisë#Minoritetet|l1=Minoritetet në Shqipëri}}

==== Shqiptarët ====
{{Kryesor|Shqiptarët}}
Shqiptarët janë grupi etnik më i madh në Shqipëri, me 91.3%.&lt;ref name=&quot;censusi&quot;&gt;{{Cite web|date=28 qershor 2024|title=Të dhënat e Censit 2023|url=https://shqiptarja.com/uploads/ckeditor/667eb96647c4bcens-2023.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20240628133314/https://shqiptarja.com/uploads/ckeditor/667eb96647c4bcens-2023.pdf|archive-date=28 qershor 2024|access-date=28 qershor 2024|language=sq}}&lt;/ref&gt;

Shqiptarët ndahen në dy grupe mëdha gjuhësore: [[Gegë]]t edhe [[Toskë]]t, që përveç disa ndryshimeve në gjuhë dallojnë edhe në kulturë dhe në besimin fetar. Toskët shtrihen në Jug të vendit dhe ndahen në [[Myslimanët|Myslimanë]] ([[Islami Synit|Syni]] dhe [[Bektashijtë|Bektashi]]) dhe në të Krishterë Ortodoksë, kurse Gegët shtrihen në Veri dhe ndahen në Myslimanë (shumica dërrmuese Syni dhe pakica Bektashi) dhe në të Krishterë Katolikë. Gjithsesi dallimet midis dy grupimeve me rritjen e urbanizimit kanë ardhur duke u zhdukur.

==== Romët ====
{{Kryesor|Romët në Shqipëri}}
Zyrtarisht Shqipëria ka rreth 9,813 romë&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; por burime të tjera thonë që jetonjë përafërsisht 120,000 romë në Shqipëri&lt;ref&gt;[http://www.errc.org/cikk.php?cikk=3622 Basic Facts on Roma – Albania – ERRC.org&lt;!-- Roboti gjeneroi titull për referencën --&gt;]&lt;/ref&gt;. [[Romët]] janë të përhapur në pjesën më të madhe të qendrave të banuara në Ulësirëm Perëndimore të Shqipërisë. Mungesa e shifrave te sakta për regjistrimin e romeve ne Shqipëri ndodh sepse romet nuk kane aftësitë e duhura për te regjistruar fëmijët e porsalindur.

==== Vllehët ====
{{Kryesor|Vllehët në Shqipëri}}
Vendbanimet e bashkësive vllah/arumun në Shqipëri datojnë qysh herët në histori. Ata kanë qenë për një kohë të gjatë të integruar në të gjitha pikëpamjet e jetës së vendit me popullatën e përgjithshme, duke dhënë ndihmën e tyre dhe duke promovuar vlerat e shoqërisë shqiptare.

[[Vllehët]]/arumunët zyrtarisht në Shqipëri janë të njohur si pakicë gjuhësore. Popullsia me origjinë vllahe/arumune kryesisht është vendosur në Shqipërinë Jugore dhe në Shqipërinë e Mesme. Vllahët kanë ruajtur zakonet dhe traditat e tyre. Në fillim të vitit 1999 ata kanë themeluar shoqatën kulturore, e cila organizon aktivitete artistike me pjesëmarrjen e grupeve folklorike. Bashkësia ka botuar në gjuhën arumune libra për historinë dhe literaturë tjetër.

==== Malazezët ====
{{Kryesor|Sllavët në Shqipëri}}
Ky minoritet fare i vogël jeton në veri të [[Shkodra|Shkodrës]].&lt;ref&gt;http://www.zhurnal.mk/mk/cont.asp?k=21208120405&amp;s=211009112627&amp;id=1391085217{{Lidhje e vdekur}}{{Lidhje e thyer}}&lt;/ref&gt; Serbët kanë marrë gjendjen e minoritetit vitin e kaluar. Komiteti Shtetëror për Minoritetet është organizuar në mars të vitit 2005 dhe është vënë në vartësi të Qeverisë Shqiptare. Ky komitet ka në përbërjen e tij edhe një përfaqësues të komunitetit malazez.

Serbët votojnë për Partinë e të Drejtave të Njeriut, anëtarët e së cilës janë kryesisht qytetarë të minoritetit ortodoksët greqishtfolës. Kjo parti ka tre përfaqësues në Parlamentin e Shqipërisë dhe një ministër në qeveri. Milan Brojovic (serb) është zëvendës-kryetar i Partisë, dhe drejtor i Menaxhimit të Sportit në Ministrinë e Kulturës, Rinisë dhe Sporteve.

Malazezet janë të bashkuar në Shoqatën &quot;Moraca-Rozafa&quot;, qendra e së cilës është në Shkodër.

==== Maqedonasit ====
{{Kryesor|Maqedonët në Shqipëri|l1=Maqedonasit në Shqipëri}}
Jetojnë në nëntë fshatra rreth [[Liqeni i Prespës|liqenit të Prespës]] ne [[Korça|Korçë]], si dhe në disa fshatra të tjera në rrethin e Dibrës. Numri i tyre në Shqipëri është 2,281.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; Minoriteti maqedonas ndodhet i përqendruar në zonën e Prespës që shtrihet në verilindje të qytetit të Korçës, 30&amp;nbsp;km larg tij. Kjo zonë është e vendosur në skajin juglindor të territorit shqiptar në kufi me Maqedoninë e Veriut dhe Greqinë. Sipërfaqja e zones së Prespës është 213,9&amp;nbsp;km². Popullsia aktualisht përbëhet nga 418 banorë. Vija përgjatë liqenit të Prespës me kufirin shqiptar është 35&amp;nbsp;km. Gjatë kësaj vije shtrihen të 9 fshatrat minoritare të zonës së Prespës që janë: Liqenasi (Pustec), Lajthiza, Zaroshka, Cerja, Shulini, Gollombopi, Gorica e Vogël, Bezmishti dhe Gorica e Madhe. Nga pikëpamja administrative, të 9 fshatrat minoritare përbëjnë një komunë me emrin Komuna e Liqenasit sipas emrit të fshatit Liqenas që është më i madhi. Ky fshat e ka pasur emrin Pustec, por më vonë emri i tij dhe emrat e fshatrave të tjerë janë shqipëruar. Në takim me banorët vendas, u kërkua që fshatrat të quhen me emrat e tyre në origjinsl: Pustec, Gollomboq, Bezmosht, etj. Drejtuesit e qeverisjes vendore u shprehën të gatshëm për ta pranuar këtë kërkesë.

==== Ortodoksët greqishtfolës ====
{{Kryesor|Demografia e Shqipërisë#Pakica ortodoksët greqishtfolëse|l1=Greqishtfolësit në Shqipëri}}
Sipas të dhënave zyrëtare pakica kombëtare më e madhe që jeton në territorin e Republikës së Shqipërisë është pakica greqishtfolëse. Popullsia e saj, sipas të dhënave nga Regjistrimi i Përgjithshëm i Popullsisë dhe i Banesave i vitit 2011 është 23,485 banorë.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; Pjesa dërrmuese e saj jeton në jug të vendit, në 40 fshatra të rrethit Gjirokastër, 35 fshatra të Sarandës, 16 fshatra të Delvinës dhe 2 fshatra të Përmetit. Pakica greqishtfolëse është pakica e parë e njohur nga shteti shqiptar dhe mund të thuhet se çështja e pakicave kombëtare në Shqipëri ka qenë identifikuar për një kohë të gjatë me pakicën greqishtfolëse.

== Feja ==
{{Kryesor|Feja në trevat shqiptare}}
{{Pie chart
| thumb = right
| caption = [[Feja në trevat shqiptare|Feja në Shqipëri]] sipas [[Regjistrimi|Censusit]] 2023 te kryer nga [[INSTAT|Instituti i Statistikave]] (INSTAT)&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt;
|label1 = [[Islami në Shqipëri|Islami]]
|value1 = 45.86
|color1 = DarkGreen
|label2 = [[Kisha katolike në Shqipëri|Katolicizmi]]
|value2 = 8.38
|color2 = Gold
|label3 = [[Ortodoksia Lindore në Shqipëri|Ortodoksia]]
|value3 = 7.22
|color3 = Red
|label4 = [[Protestantizmi në Shqipëri|Ungjillizmi]]
|value4 = 0.4
|color4 = Skyblue
|label5 = [[Bektashinjtë në Shqipëri|Bektashizmi]]
|value5 = 4.81
|color5 = Yellowgreen
|label6 = [[Teizmi|Besimtarë pa denominim]]	
|value6 = 13.82
|color6 = Grey
|label7 = [[Ateizmi]]
|value7 = 3.55
|color7 = Lightgrey
|label8 = Te padeklaruar
|value8 = 15.76
|color8 = black
|label9 = Te tjerë
|value9 = 0.15
|color9 = Pink
}}
[[File:Marche Charlie Hebdo Paris 02.jpg|thumb|left|Përfaqësues të komuniteteve [[Islami në Shqipëri|islame]], [[Ortodoksia Lindore në Shqipëri|ortodokse]], [[Bektashinjtë në Shqipëri|bektashiane]] dhe [[Kisha katolike në Shqipëri|katolike]] shqiptare në [[Paris]]]]
Shqipëria është një vend [[Shekullarizmi|laik]] dhe i larmishëm fetar, [[Shteti laik|pa fe zyrtare]]. [[Liria e fesë|Liria e fesë, besimit dhe ndërgjegjes]] garantohet sipas [[Kushtetuta e Shqipërisë|kushtetutës së vendit]].&lt;ref name=&quot;kushtetuta&quot; /&gt; Shqipëria është e njohur për [[Toleranca fetare në Shqipëri|tolerancë të gjerë fetare]]. Sipas [[Regjistrimi|Censusit]] të 2023, të kryer nga [[INSTAT]], 1,101,718 (45.86%) e banorëve në Shqipëri janë [[Islami në Shqipëri|myslimanë]], 201,530 (8.38%) [[Kisha katolike në Shqipëri|katolikë]], 173,645 (7.22%) [[Ortodoksia Lindore në Shqipëri|ortodoksë]], 115,644 (4.81%) [[Bektashinjtë në Shqipëri|bektashinj]], 9,658 (0.4%) [[Protestantizmi në Shqipëri|ungjillorë]], 3,670 (0.15%) besimtarë që i perkasin besimeve të tjera, 332,155 (13.82%) [[Teizmi|besimtarë pa denominim]], 85,311 (3.55%) [[Ateizmi|ateistë]] dhe 378,782 (15.76%) të padeklaruar.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt;

== Politika ==
[[Skeda:Tirana, Albania – National Assembly 2015 01.jpg|parapamje|djathtas|230px|Kuvendi i Shqipërisë]]
{{Kryesor|Sistemi shtetëror në Shqipëri}}
Shqipëria është një [[Republika|republikë kushtetuese]] [[Republika parlamentare|parlamentare]] dhe [[Shteti sovran|shtet sovran]], [[Sistemi shtetëror në Shqipëri|politika]] e së cilës funksionon sipas një kuadri të përcaktuar në [[Kushtetuta e Shqipërisë|kushtetutë]] ku [[Presidenti i Shqipërisë|presidenti]] funksionon si [[kreu i shtetit]] dhe [[Kryeministri i Shqipërisë|kryeministri]] si [[kreu i qeverisë]].&lt;ref name=&quot;kushtetuta&quot;&gt;{{cite web|title=1998 CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF ALBANIA|url=https://www.osce.org/albania/41888?download=true|website=osce.org|language=en|pages=1–3}}&lt;/ref&gt; [[Sovraniteti]] i takon [[Shqiptarët|popullit shqiptar]] dhe ushtrohet nga populli shqiptar nëpërmjet përfaqësuesve të tij ose drejtpërdrejt.&lt;ref name=&quot;kushtetuta&quot;/&gt;

[[Kushtetuta e Shqipërisë]] u miratua më 28 nëntor 1998 përmes referendumit mbarëpopullor. Kjo kushtetutë përkufizon Shqipërinë si republikë parlamentare, shtet unitar e të pandashëm, si dhe me qeverisje të bazuar &quot;në një sistem zgjedhjesh të lira, të barabarta, të përgjithshme e periodike&quot;. Sipas kushtetutës, organi ligjvënës përbëhet nga një dhomë – Kuvendi – dhe ka 140 anëtarë, të cilët zgjedhin kreun e shtetit, Presidentin e Republikës, si dhe Këshillin e Ministrave e ngarkuar me pushtetin ekzekutiv.

[[Ekzekutivi (qeveria)|Pushteti ekzekutiv]] ushtrohet nga presidenti dhe kryeministri, ku pushteti i presidentit është shumë i kufizuar. Presidenti është [[komandanti i përgjithshëm]] i [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|ushtrisë]] dhe përfaqësuesi i unitetit të popullit shqiptar.&lt;ref name=&quot;president&quot;&gt;{{cite web|title=1998 CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF ALBANIA|url=https://www.osce.org/albania/41888?download=true|website=osce.org|language=en|pages=17–19}}&lt;/ref&gt; Mandati i presidentit varet nga besimi i parlamentit dhe zgjidhet për një mandat pesëvjeçar nga parlamenti me një shumicë prej tre të pestat e të gjithë anëtarëve të tij. Kryeministri, i emëruar nga presidenti dhe i miratuar nga parlamenti, është i autorizuar të formojë kabinetin. Kabineti përbëhet kryesisht nga kryeministri, duke përfshirë deputetët dhe ministrat e tij.&lt;ref name=&quot;prime minister&quot;&gt;{{cite web|title=1998 CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF ALBANIA|url=https://www.osce.org/albania/41888?download=true|website=osce.org|language=en|pages=19–21}}&lt;/ref&gt;

== Ekonomia ==
[[Skeda:07Tirana Sheshi Skenderbej03.jpg|parapamje|djathtas|230px|Qendra e [[Tirana|Tiranës]] ose [[Sheshi Skënderbej]]]]

{{Kryesor|Ekonomia e Shqipërisë}}

Përpara vitit 1991, [[PPSH|Partia e Punës]] atëherë në pushtet e drejtonte ekonominë e vendit me anë të një serie planesh pesë-vjeçare. Të gjitha degët prodhuese kontrolloheshin nga shteti, bujqësia ishte kolektivizuar plotësisht dhe industria ishte pronë e shtetit, ndërsa sipërmarrjet private ishin të ndaluara rreptësisht. Përveç kësaj [[Kushtetuta e Shqipërisë|Kushtetuta e Republikës Socialiste të Shqipërisë]] e ndalonte qeverinë të kërkonte ndihma nga jashtë, të pranonte borxhe apo të lejonte investime të huaja në vend. Dështimi i kësaj ekonomie të kontrolluar e shtyu qeverinë paskomuniste të decentralizojë procesin e vendimmarrjes ekonomike. Ndalimi i tregtisë private është shfuqizuar qysh nga fillimi i viteve 90-të, qeveria ka kohë që pranon borxhe dhe kredi të huaja, dhe përpiqet të krijojë vende të reja pune, me anë të bashkëpunimeve me partnerët nga jashtë. Këto masa kanë për qëllim rritjen e industrisë së lehtë, prodhimet ushqimore dhe bujqësore, si dhe ekonominë në tërësi. Progresi i viteve të fundit është i dukshëm, tregu përmban të gjithë artikujt e nevojshëm industrialë dhe bujqësorë, ekonomia në përgjithësi po ecën me hapa të shpejta dhe po zhvillohet gradualisht duke pasur për çdo vit një rritje mesatarisht shumë të lartë vjetore në krahasim me vendet e tjera të [[Evropa Juglindore|Evropës Juglindore]].

=== Nafta ===
Në jug të Shqipërisë do të kërkohet për gaz dhe naftë dhe për këtë tashmë është nënshkruar marrëveshja.
Kërkimi për lëndët djegëse tejet të rëndësishme në kohën tonë, i është besuar kompanisë amerikane &quot;''Sky Petroleum''&quot;.

Investimi i kompanisë Sky Petroleum për kërkimin e naftës dhe të gazit në Bllokun 4 dhe 5 dhe në zonën e Dumresë është rreth 7-8 milionë dollarë, ndërsa parashikimet flasin për një potencial naftë mbajtës deri në 900 milionë barrela. Duke besuar tek konfirmimi i shifrave nga kërkimet, përpunimi i të dhënave sizmike dy dimensionale, si dhe nga shpimet e reja, që sipas marrëveshjes do të bëhen nga kompania amerikane &quot;''Sky Petroleum''&quot;, ish ministri Prifti u shpreh shumë i kënaqur, që kompania ka treguar interes për të kërkuar në këtë zonë të Shqipërisë.

Në vitin e parë kompania do të bëjë përpunimin e të dhënave sizmike dydimensionale, të cilat janë sot në arkivat tona, rishikimin dhe përpunimin e tyre. Më pas, në vitet e tjera ka një grafikë të detajuar të investime dhe kërkimeve në këto zona. Ndërsa përfaqësuesi i kompanisë Sky Petroleum, Karim Jabanputra vlerësoi shpejtësinë dhe lehtësinë e procesit për nënshkrimit e marrëveshjes me ministrinë e Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës.

== Transporti ==
[[Skeda:Terminal jashte.jpg|parapamje|djathtas|230px|Terminali i ri nga jashtë]]

=== Autostradat ===
=== Aeroporti ===
{{Kryesor|Aeroporti Nënë Tereza}}
Aeroporti Nënë Tereza në Rinas është [[aeroporti]] i vetëm ndërkombëtar i Shqipërisë për fluturime civile. Ai ndodhet rreth 20&amp;nbsp;km nga kryeqyteti [[Tirana]]. Nga [[Rinasi]] ka fluturime direkte me mjaft destinacione të botës. Nga Rinasi fluturojnë disa avionë të shoqërive të fluturimit drejt destinacioneve të [[Evropa|Evropës]], dhe prej pikave të transitit për në disa qytete të tjera joevropiane. Gjate periudhës se sistemit komunist ne Shqipëri ka pasur edhe aeroporte te tjera te cilat ishin te karakterit aeroporte ushtarake. Me i madhi ishte ne qytetin e [[Kucoves]], ku ishte edhe një nga bazat me kryesore te forcave ajrore te Shqipërisë dhe një nga bazat ajrore me te medha ne Ballkan. Ne aeroportin e Kucoves kryheshin dhe shërbime servisi për avionët luftarak Mik 17 dhe Mik 19 me një cilësi dhe profesionalizem te larte. Aeroport tjetër i rëndësishëm ka qene edhe aeroporti i [[Vlores]], ne te cilin u krijua edhe shkolla e pare e aviacionit ne Shqipëri.

==[[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|Forcat e Armatosura]]==
Më 9 korrik 1945 ajo mori emrin Ushtria Kombëtare dhe numri i saj u reduktua në 40 000, në dhjetor në 35 000 ndërsa në 1948 ky numër ra në 27 000 ushtarakë aktiv. Në të njëjtën kohë ajo filloi transformimin në një ushtri të rregullt të kohës së paqes. Struktura organizative esaj përbëhej nga [[Ministria e Mbrojtjes e Shqipërisë|Ministria e Mbrojtjes]], [[Shtabi i Përgjithshëm]], [[Forcat Tokësore Shqiptare|FT]], [[Flota Luftarake Detare|FD]], [[Forcat Ajrore Shqiptare|FA]], FR dhe ato Territoriale. Në vitin 1951 Ushtria krijoi për herë të parë aviacionin ushtarak, në vitin 1953 armën e Kimisë, shërbimin e Komunikimit, Zbulimin etj. FD, tanket, artileria, transporti, logjistika dhe disa shërbime të tjera u riorganizuan. Shqipëria ishte anëtare e Traktatit te Varshavës nga vitet 1950 deri 1968. [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|Ushtria shqiptare]] u pajis me armatim dhe teknikë nga [[Bashkimi Sovjetik]]. Kjo periudhë shënoi fillimet e stërvitjeve të mëdha, sië ishte ajo e vitit 1950. Në vitin 1966 sipas udhëzimeve të [[PPSH]] me qëllimin e bërjes së ushtrisë më pak të kushtueshme dhe të lidhur me popullin për mos lejimin e krijimit të ëKastës Ushtarakeë, u realizua nxjerrja e ushtrisë nga kazermat, heqja e sistemit të gradave dhe shpërndarja e saj ne cdo pjesë të territorit të vendit. Komisari politik u vendos për të përfaqësuar vijën e partise në komandat e të gjitha niveleve të Forcave të Armatosura. Gjate periudhës së Luftës së Ftohtë, në vitet 70 dhe 80, [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|Forcat e Armatosura]] patën një rritje të madhe numerike duke arritur shifrën 61 000 forca aktive, dhe 260,000 rezerviste dhe një numër i madh i Forcave Vullnetare. Ato u riorganizuan disa herë në njësi të përmasave dhe formave joeficente. Në fund të viteve 80 kishte 22 divizione që përbënin 3 fronte. Bazuar në konceptin e ëmbrojtjes pëllëmbë për pëllëmbëë Ushtria u shpërnda në 2200 pika në tëgjithë vendin dhe fortifikimi u kthye në qëllim më vete. Për herë të parë në historinë ushtarake botërore Shkollat e Lira ushtarake filluan në Shqipëri. Në vitet 90 me ndryshimin e sistemit politik, edhe Ushtria u bë pjesë e këtyre ndryshimeve. Reforma në FA filloi me vendosjen e kontrollit civil në to, heqjen e simboleve komuniste nga uniformat ushtarake dhe zëvëndësimi e tyre me simbolet kombëtare, vendosjen e gradave dhe depolitizimin e departizimin. Në bazë të koncepteve të reja për përdorimin e FA u bë ristrukturimië e riorganizimi i tyre me tendencë kryesore zvogëlimin e sasisë dhe rritjen e cilësisë. Hapja ndaj botës ishte një aspekt tjetër që i shërbeu modernizimit të FA dhe rritjes së shkallës së ndërveprueshmërisë së tyre me partnerët ndërkombëtar. Në vitin 1992 Shqipëria shpalli publikisht dëshirën e saj për tëu bërë anëtare e [[NATO]]-s, dëshirë e cila u pasua me ndërmarrjen e hapave konkret në këtë drejtim. Kështu në vitin 1994 firmoset Dokumenti në kuadrin e PP dhe në qershor [[1995]], Shqipëria është zyrtarisht pjesë e nismës PP. Në vitin [[1999]] u përgatit për herë të parë Plani i Veprimit për Anëtarësim (MAP). Megjithëse në vitin 1997, si pasojë e krizë, FA rezultuan më të dëmtuarat, në një kohë relativisht të shkurtër ato u ringritën dhe u bënë kontribuese të denja për sigurinë e paqen në rajon e më gjerë. Gjeografia e kontributeve të FA në mbështetje të paqes e sigurisë i kaloi kufijtë e rajonit të Ballkanit për tu shtrirë edhe përtej kontinentit. Proceset integruese të [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|FA]] të nisura në vitin [[1992]] u ridimensionunan pas vitit [[1997]], në përputhje me realitetet e krijuara, dhe arritën pikën e tyre kulmore me ftesën për anëtarësim në [[NATO]] që vendi ynë mori në Samitin e Bukureshit në prill 2008.

=== Portet e Shqipërisë ===
{{Kryesor|Portet e Shqipërisë}}
Portet e Shqipërisë kanë funksionuar në bregdetin shqiptar që në kohët e lashta si në [[Durrës|Dyrrah]], [[Ulqin]], [[Tivar]], [[Vlorë|Aulone]], [[Apoloni]], [[Sarandë|Onhezmi]], etj. Gjatë shekujve VII–XII Durrësi ishte skela kryesore në perëndim të [[Perandoria Bizantine|Perandorisë Bizantine]]. Gjatë periudhës së [[Mbretëria e Arbërisë|principatave arbërore]] u ngritën skela të vogla kryesisht në grykat e lumenjeve në [[Buna|Shirgj]], [[Shëngjini|Shëngjin]], [[Mat|Shufada]], Rodon, [[Shkumbini|Bashtovë]], [[Semani|Pirg]] dhe Spinaricë zhvillimi i të cilave u frenua gjatë periudhës së [[Shqipëria osmane|pushtimit osman]].

Gjatë viteve 1928 deri 1934 u ndërtua porti detar i Durrësit dhe disa pontile druri në Sarandë, Vlorë e Shëngjin, të cilat u shkatërruan gjatë [[Lufta e Dytë Botërore|Luftës së Dytë Botërore]]. Nga viti 1945 deri në vitin 1952, u rindertua porti i Durrësit dhe disa kalata betoni në Vlorë, Sarandë e Shëngjin. Gjatë bregdetit Jon janë ndërtuar kalata e pontile në gjirin e Spilesë në [[Himarë]] dhe në [[Lukovë|Sasaj]] që shërbenin kryesisht për transport agrumesh. Porti kryesor i vendit është ai i Durrësit, ku funksionon edhe kantieri i riparimit të anijeve.

=== Hekurudha e Shqipërisë ===

{{Kryesor|Hekurudha e Shqipërisë}}

Hekurudha Shqiptare ose HSH është sistemi hekurudhor shqiptar. Terminali kryesor i vendit është në [[Durrës]].

Infrastruktura e HSH-së shtrihet drejt lindjes në [[Pogradec]], jugut në Vlorë dhe veriut në [[Shkodër]]. Ka edhe një linje në kryeqytetin Tiranë. Shinat u shtrinë në vitet '80 në [[Mali i Zi|Mal të Zi]] nëpërmjet kufirit të [[Hani i Hotit|Hanit të Hotit]], për transport mallrash. Sot ende nuk ka asnjë lidhje hekurudhore ndërkombëtare për pasagjere në Shqipëri. Trenat janë në gjendje fizike jo të mirë. Rrjeti i HSH është i ndërtuar ne te njëjtin sistem si në Evrope, ne gjurme normale dhe ka një gjatësi prej 447&amp;nbsp;km.

== Kultura ==
{{Kryesor|Kultura e Shqipërisë}}
Kultura e Shqipërisë është e pasur në shumë drejtime të arit si kinematogafi, teatër, art figurativ etj.

Pas Luftës së Dytë Botërore nën udhëheqjen e sistemit Komunist të Shqipërisë është futur në shoqërinë shqiptare edhe shpërndarja e mirënjohjeve për veprimtari të ndryshme të personava me profesione artistike. Ndër mirënjohjet më të njohura janë [[Artist i Popullit]] dhe [[Artist i Merituar]]. Me ndërrimin e sistemit të qeverisjes, në Shqipëri shpërndarjen e mirënjohjeve e bën Presidenti i Republikës së Shqipërisë. Mirënjohjet që presidenti i bën shqiptarve dhe shtetasve të tjerë janë shenjë e mirënjohjes për kontributin e individëve për sfera të ndryshme të kulturës shqiptare.

=== Arti në Shqipëri ===
{{Kryesor|Arti në Shqipëri}}
Fillimet e artit figurativ në truallin e Shqipërisë janë të hershme. Gjurmët e para i përkasin periudhës se neolitit. Nëpërmjet zbulimeve të shumta arkeologjike, në zona të ndryshme të vendit, janë gjetur qindra e mijëra qeramika, terrakota, zbukurime ne metal etj., që u përkisnin fiseve ilire, paraardhësve të drejtpërdrejtë të shqiptarëve të sotëm.

Prodhimet më të hershme janë të thjeshta, për përdorim praktik, por në to shfaqen edhe vlera artistike si në format zoomorfe të enëve ashtu edhe në dekorim, gdhendjet dhe elemente të tjerë. Nga shekulli i gjashtë deri në shekullin e trete p.e.re në qeramika vizatohen linja dhe figura gjeometrike; forma ndërtohet me siluet më elegant dhe pasurohet me elemente plastike. Shumë enë të kësaj periudhe, që ruhen sot në muzetë e Shqipërisë, kanë vlera të mirëfillta artistike dalluese vendase, që nuk i ndeshim në artin e fqinjëve të tjerë po aq të lashtë si helenët, maqedonasitë apo romakët.

=== Kuzhina shqiptare ===
{{Kryesor|Kuzhina shqiptare}}

=== Letërsia shqiptare ===
{{Kryesor|Letërsia shqiptare}}

=== Televizioni në Shqipëri ===
{{Artikulli kryesor|Televizioni në Shqipëri}}

=== Vallet Shqiptare ===
{{Kryesor|Vallja Shqiptare}}

=== Sporti në Shqipëri ===
''Shiko edhe: ''
* [[Kombëtarja shqiptare e futbollit]]
* [[Federata Shqiptare e Volejbollit]]
* [[Federata Shqiptare e Atletikës]]

== Referime ==
{{Reflist|30em}}

==Lidhje të jashtme==
* [https://albania.al Albania.al] – faqja turistike e Shqipërisë {{In lang|en}}
* [http://www.president.al/ Presidenca e Shqipërisë] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120716210958/http://www.president.al/english/pub/presidentet.asp |date=16 korrik 2012 }} – Faqja zyrtare
* [http://www.parlament.al/ Parlamenti Shqiptar] – Faqja zyrtare

{{Coord|41|N|20|E|type:country_region:AL|display=title}}
{{Shtete në Ballkan}}
{{Shtetet në Evropë}}

[[Kategoria:Shqipëri| ]]
[[Kategoria:Vende në Evropë]]
[[Kategoria:Vende në Ballkan]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të NATO-s]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Këshillit të Evropës]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Organizatës Ndërkombëtare të Frankofonisë]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Organizatës së Bashkëpunimit Islam]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Bashkimit për Mesdheun]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Kombeve të Bashkuara]]
[[Kategoria:Shtete dhe territore të themeluara më 1912]]
[[Kategoria:Republika]]
[[Kategoria:Vende dhe territore ku shqipja është gjuhë zyrtare]]</text>
      <sha1>lru78pl6dhc157g8q1emo5lr4u30qi4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027721</id>
      <parentid>3027720</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:41:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46146-51</username>
        <id>192015</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027721</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46331" sha1="7hsjvvilr7ic6rleagnt0xb0oks0b7n" xml:space="preserve">{{Infobox country
| conventional_long_name  = Republika e Shqipërisë
| native_name             = [[Gegërishtja|Gegërisht]]: Shqypnia/Shqipnia
| image_flag              = Flag of Albania.svg
| image_coat              = Coat of arms of Albania.svg
| flag_size               = 120px
| flag_type               = Flamuri i Shqipërisë|Flamuri
| symbol_type             = Stema e Shqipërisë|Stema
| image_map               = Location Albania Europe.png
| image_map_size          = 200px
| national_motto          = :''Ti Shqipëri më jep nder, më jep emrin shqiptar.''
| national_anthem         = ''[[Himni i Flamurit]]''&lt;br /&gt;{{small|&quot;Himni Kombëtar Shqiptar&quot;}}&lt;br /&gt;&lt;div align=&quot;center&quot;&gt;[[Skeda:Hymni i Flamurit instrumental.ogg]]&lt;/div&gt;
| capital                 = [[Tirana]]
| largest_city            = [[Tirana]]
| official_languages      = [[Gjuha shqipe|Shqip]]
| religion                = 50.67% musliman&lt;br&gt;16.02% të krishterë&lt;br&gt;17.37% pa fe&lt;br&gt;15.92% të padeklaruar
| membership              = [[OKB]],&lt;br/&gt;[[Këshilli i Evropës]],&lt;br/&gt;[[NATO]],&lt;br/&gt;
[[OSBE]] dhe &lt;br/&gt;[[Organizata e Bashkëpunimit Islam]]
| government_type         = [[Republika parlamentare]] [[Shteti unitar|unitare]]
| leader_name1            = [[Bajram Begaj]]
| leader_title1           = [[Presidenti i Shqipërisë|Presidenti]]
| leader_name2            = [[Edi Rama]]
| leader_title2           = [[Kryeministri i Shqipërisë|Kryeministri]]
| leader_name3            = [[Niko Peleshi]]
| leader_title3           = [[Kuvendi i Shqipërisë|Kryetari i Kuvendit]]
| legislature             = [[Kuvendi i Shqipërisë|Kuvendi]]
| established_event1      = [[Principata e Arbërit]]
| established_date1       = 1190
| established_event2      = [[Mbretëria e Arbërisë]]
| established_date2       = 1272
| established_event3      = [[Principata e Topiajve]]
| established_date3       = 1368
| established_event4      = [[Lidhja e Lezhës]]
| established_date4       = 2 mars 1444
| established_event5      = [[Pashallëku i Shkodrës]]
| established_date5       = 1757
| established_event6      = [[Pashallëku i Janinës]]
| established_date6       = 1787
| established_event7      = [[Pavarësia]] nga [[Perandoria Osmane]]
| established_date7       = 28 nëntor 1912
| established_event8      = [[Principata e Shqipërisë]]
| established_date8       = 29 korrik 1913
| established_event9      = [[Republika Shqiptare]]
| established_date9       = 31 janar 1925
| established_event10     = [[Mbretëria Shqiptare 1928–1939|Mbretëria Shqiptare]]
| established_date10      = 1 shtator 1928
| established_event11     = [[Republika Popullore e Shqipërisë]]
| established_date11      = 11 janar 1946
| established_event12     = [[Kushtetuta e Shqipërisë]]
| established_date12      = 28 nëntor 1998
| area_km2                = 28748
| area_land_km2           = 139
| area_water_km2          = 4.7
&lt;!--| Kufiri             = 720--&gt;
&lt;!--| ZEE                = 3 768--&gt;
| population_estimate     = [[Shqiptarët|2.402.113]]
| population_estimate_year  = 2023
&lt;!--| population_estimate_rank  = 135--&gt;
| population_density_km2    = 105
| GDP_nominal               = 25.23 miliardë [[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_nominal_per_capita    = 10,511[[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_nominal_year          = 2023
| GDP_PPP                   = 43.99 miliardë [[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_PPP_per_capita        = 15,646 [[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]]
| GDP_PPP_year              = 2023
| HDI                       = 0.795
| HDI_year                  = 2020
| HDI_rank                  = 69
| currency                  = [[Leku]]
| time_zone                 = [[UTC+1]]
| utc_offset_DST            = [[UTC+2|+2]]
| cctld                     = [[.al]]
| calling_code              = +355 ( 0 )
| drives_on                 = djathtas
| iso3166code               = AL, ALB, 008
|map_caption=Vendndodhja e Shqipërisë (e gjelbër)}}

'''Shqipëria''' ([[Gegë|gegërisht]]: ''Shqipnia'', gjithashtu ''Shqypnia''; historikisht ''Arbri'' ose ''Arbëria'', ndërkombëtarisht ''Albania''), zyrtarisht '''Republika e Shqipërisë''', është një shtet në [[Evropa Juglindore|Europën Juglindore]]. Shtrihet në pjesën jugperëndimore të [[Gadishulli Ballkanik|Gadishullit Ballkanik]] dhe kufizohet në veriperëndim me [[Mali i Zi|Malin e Zi]], në verilindje me [[Kosova|Kosovën]], në lindje me [[Maqedonia e Veriut|Maqedoninë e Veriut]] dhe në jug me [[Greqia|Greqinë]]. Në perëndim laget me detet [[Deti Adriatik|Adriatik]] dhe [[Deti Jon|Jon]], dhe ndodhet vetëm 78 km larg [[Italia|Italisë]] përgjatë [[Ngushtesa e Otrantos|ngushtesës (kanalit) së Otrantos]], 72 km i gjerë. Shqipëria ka një sipërfaqe prej 28,749 km² dhe rreth 2,363,314 banorë.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Popullsia|url=https://www.instat.gov.al/sq/temat/treguesit-demografike-dhe-sociale/popullsia/#tab1|website=instat.gov.al/sq/|language=sq}}&lt;/ref&gt; Ajo përfshin relieve të larmishme nga malet me kupola prej bore në [[Alpet Shqiptare]], [[Korabi]], [[Vargmali Qendror (Shqipëri)#Malet e Skënderbeut|Vargmalet e Skënderbeut]], dhe [[Malet e Vetëtimës]], deri tek fushat e ulëta të plleshme nga brigjet e [[Bregdeti Shqiptar i Adriatikut|Adriatikut]] dhe [[Bregdeti Shqiptar i Jonit|Jonit]]. [[Tirana]] është kryeqyteti dhe qyteti më i madh i shtetit, duke e përcjellur në renditje [[Durrësi]], [[Vlora]] dhe [[Shkodra]].

Trashëgimtare e qytetërimit të lashtë [[ilirët|Ilir]], Shqipëria ka shënuar një përparim të dukshëm ekonomik, shoqëror e kulturor pas shekujsh prapambetje nën [[Perandoria Osmane|Perandorinë Osmane]] dhe në regjime diktatoriale gjatë shek. XX. Pas rënies së rendit komunist më [[1991]], Shqipëria ka përjetuar një periudhë kalimtare të vështirë drejt demokracisë së lirë dhe ekonomisë së tregut. Prej vitit 2009, Shqipëria është anëtare e [[NATO]]-s dhe aplikante për kandidate për anëtarësim në [[Bashkimi Evropian|Bashkimin Evropian]]. Shqipëria është dëshmuar faktor i rëndësishëm në ruajtjen e qëndrueshmërisë rajonale, duke mbështetur pavarësinë e [[Kosova|Kosovës]] dhe zgjidhjen e mosmarrëveshjeve politike në [[Ballkan]]. Nderkaq , shteti Shqiptar po gëzon përmirësim e zhvillim të turizmit; po ashtu, mban vendin e 62-të në botë për mirëmbajtjen e mjedisit.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://epi.yale.edu/epi-results/2022/component/epi|publisher=Yale|title=Environmental Performance Index|access-date=30 korrik 2022|language=en}}&lt;/ref&gt; Shqipëria është zgjedhur një nga vendet më të mira për të kaluar pushimet në vitin [[2011]] nga disa gazeta të njohura.&lt;ref&gt;[http://www.infoalbania.org/turizem/21219-la_repubblica_shqiperia_ne_vend_te_pare_per_pushime.html &quot;La Repubblica&quot;: &quot;Shqipëria ne vend te pare per pushime&quot;] – infoalbania.org&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.infoalbania.org/turizem/17517-Edhe-Financial-Times-zgjedh-Shqipërine-per-turizem.html Edhe &quot;Financial Times&quot; zgjedh Shqipërine per turizem] – infoalbania.org&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lonelyplanet.com/albania/travel-tips-and-articles/76164#|title=Lonely Planet’s top 10 countries for 2011 – travel tips and articles – Lonely Planet|accessdate=2 nëntor 2010|archive-date=4 nëntor 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101104050258/http://www.lonelyplanet.com/albania/travel-tips-and-articles/76164|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt; 

Shteti është kandidat zyrtar për anëtarësi në [[Bashkimin Evropian]], duke filluar zyrtarisht kapitujt e parë per hyrjen ne [[Bashkimi Evropian|Bashkimin Evropian]] më 10.01.2025.

== Gjeografia ==
{{Joref|Seksioni}}{{Kryesor|Gjeografia e Shqipërisë}}[[Skeda:Satellite image of Albania in June 2000.jpg|parapamje|majtas|200px|Pamje satelitore e Shqipërisë &lt;small&gt;(qershor 2000)&lt;/small&gt;]]

=== Vendndodhja gjeografike ===
Shqipëria kufizohet nga [[Mali i Zi]] në veriperëndim, [[Kosova]] në veri, nga [[Maqedonia e Veriut]] në lindje dhe [[Greqia]] në jug. Në kufirin natyror perëndimor Shqipëria ka dalje të hapur në Detin Adriatik dhe në jugperëndim në Detin Jon. Gjatësia e vijës kufitare të Republikës së Shqipërisë është 1094&amp;nbsp;km, nga të cilat 657&amp;nbsp;km vijë kufitare tokësore, 316&amp;nbsp;km vijë bregdetare, 48&amp;nbsp;km vijë ndarëse përmes lumenjve dhe 73&amp;nbsp;km përmes liqeneve.

Sipërfaqja e përgjithshme është 28.748 kilometra katrorë.

Gjatësia e përgjithshme e vijës kufitare është 1094&amp;nbsp;km, nga te cilat janë: 657&amp;nbsp;km (kufi tokësor), 316&amp;nbsp;km (kufi detar), 48&amp;nbsp;km (kufi lumor) dhe 73&amp;nbsp;km (kufi liqenor).

Në veri e verilindje ka 529&amp;nbsp;km vijë kufitare me Malin e Zi, Kosovën dhe Maqedoninë e Veriut, ndërsa në jug e juglindje me Greqinë një vijë kufitare prej 271&amp;nbsp;km. Në perëndim Shqipëria laget nga [[Deti Adriatik]] e në jug-perëndim nga [[Deti Jon]].

Shqipëria ka një pozitë të favorshme gjeografike, pasi gjendet në kryqëzimin e rrugëve më të shkurtra që kalojnë nga Mesdheu perëndimor për në Ballkan e [[Anadolli|Azinë e Vogël]] (Anadolli), dhe kontrollon kalimin përmes [[Ngushtica e Otrantos|kanalit detar të Otrantos]]. Luginat e saj më të gjëra janë ato të lumenjve [[Lumi i Drinit|Drin]], [[Lumi i Shkumbinit|Shkumbin]] dhe [[Vjosa|Vjosë]], që lehtësojne, njëkohësisht, lidhjen e brendshme të [[Ballkani]]t me detin Adriatik dhe të Azisë së Vogël me viset e Mesdheut. Bregdeti i Adriatikut shtrihet nga gryka e [[Lumi i Bunës|Bunës]] deri në Kepin e Gjuhëzes. Në gjirin e Vlorës e në drejtim të jugut, bregdeti është i lartë, shkëmbor, ku dominon mali i Karaburunit. Gjiret kryesore të Shqipërise janë: gjiri i [[Lumi i Drinit|Drinit]], i [[Gjiri i Lalzit|Lalzit]], i [[Durrësi]]t, i Karavastasë dhe i [[Vlorë]]s, në hyrje të së cilës gjendet ishulli i [[Sazani|Sazanit]].

=== Relievi ===
Relievi i Shqipërisë është kryesisht kodrinor-malor. Vargmalet e para alpine u formuan nga mbarimi i jurasikut, ndërsa gjatë erës kenozoike u shpejtua procesi malformues në tërësinë e Albanideve, që tani përbëjnë tokën e nëntokën e Shqipërisë. Lartësia mesatare e relievit është 708 metra, ose 2 herë më e lartë se mesatarja e Evropës. Lartësitë më të mëdha gjenden në [[Alpet Shqiptare]] dhe në malet e Lindjes ([[Mali i Korabit|Korabi]] 2751&amp;nbsp;metra mbi nivelin e detit, përben edhe majën më të lartë të Shqipërisë).

Fushat zënë kryesisht pjesën perëndimore, përgjatë bregdetit Adriatik, por ka edhe në pjesë të tjera të vendit. Fushat më të larta janë ato të pellgut të Korçës, mbi 800 metra mbi nivelin e detit. Fushat gjenden kryesisht përgjatë lumenjve kryesore si: [[Vjosa|Vjosë]], [[Lumi i Devollit|Devoll]], [[Lumi i Osumit|Osum]], [[Lumi i Shkumbinit|Shkumbin]], [[Lumi i Erzenit|Erzen]], [[Lumi i Matit|Mat]] dhe [[Lumi i Drinit|Drin]], ku gjenden, gjithashtu, edhe tokat bujqësore e qendra të mëdha banimi, si dhe përshkohen nga rrugë te rëndësishme lidhjesh. 

[[Skeda:Albanian Riviera.jpg|parapamje|250px|djathtas|Riviera shqiptare]]
[[Skeda:Krujë3.jpg|parapamje|250px|djathtas|Malet në Shqipërinë e mesme, afër [[Krujë]]s]]
[[Skeda:Albania pasture.jpg|parapamje|250px|djathtas|Fushë në Alpet shqiptare]]

Territori i Shqipërisë ndahet në katër krahina të mëdha natyrore (fiziko-gjeografike): [[Alpet Shqiptare]], krahina malore qendrore, krahina malore jugore, dhe ultësira bregdetare.

Lagunat kryesore në Shqipëri janë ato të Lunrës (Vilunit), [[Laguna e Patokut|Patokut]], Bishtrakës, [[Laguna e Karavastasë|Karavastasë]], [[Laguna e Nartës|Nartës]], dhe Pashalimanit.

Territori Shqiptar përfshin shumë plazhe. Ato kryesoret janë [[Plazhi i Velipojës]], [[Plazhi i Shëngjinit|Shëngjinit]], [[Plazhi i Talës|Talës]], [[Plazhi i Durrësit|Durrësit]], [[Plazhi i Divjakës|Divjakës]], [[Plazhi i Semanit|Semanit]], [[Plazhi i Vlorës|Vlorës]], [[Plazhi i Dhërmiut|Dhërmiut]], [[Plazhi i Himarës|Himarës]] dhe [[Plazhi i Sarandës|Sarandës]].

Kepat kryesore janë [[Kepi i Rodonit]], Kepi i Bishtit të Pallës, dhe Kepi i Gjuhezës. Ishujt kryesorë janë [[Ishulli i Sazanit]], [[Ishulli i Kunës]], [[Ishulli i Zvërnecit]]. Në Shqipëri ekziston një gadishull, ai i [[Karaburuni|Karaburunit]].

=== Klima ===
Shqipëria bën pjesë në brezin subtropikal dhe përfshihet në zonën e klimës mesdhetare, me dimër të shkurtër e të butë dhe me verë të nxehtë e shumë të thatë. Klima e Shqipërisë ka ndryshime të mëdha nga një krahinë në tjetrën dhe kontraste të mëdha në temperaturë, reshje, ndriçimin diellor, lagështirën e ajrit, etj.

Ndriçimi diellor lëviz nga 2,731 orë në vit në Xarë të [[Rrethi i Sarandës|Sarandës]],&lt;ref&gt;[http://www.gazetazagoria.org/index.php?page=show&amp;rubrika=editorial&amp;id=2 &quot;MADE IN ZAGORIA&quot; nga www.gazetazagoria.org]{{Lidhje e vdekur}}{{Lidhje e thyer}} – Hapur me 26 qarshor 2011&lt;/ref&gt; 2,722 orë në vit në [[Vlora|Vlorë]], 2,560 orë në vit në [[Tirana|Tiranë]], 2,246 orë në [[Peshkopia|Peshkopi]] dhe 2,046 orë në vit në [[Kukësi|Kukës]].

Bien mesatarisht 1430&amp;nbsp;mm reshje në vit dhe vijnë duke u pakësuar nga perëndimi në lindje.

=== Njësitë territoriale ===
{{Kryesor|Njësitë administrative të Shqipërisë}}
Ndarja administrative njësive territoriale në Shqipëri është bërë në disa nivele duke filluar nga niveli më i madh [[qarku]], pastaj [[bashkia]] dhe [[njësitë administrative]].

[[Bashkia e Tiranës]] gëzon status të veçantë nga bashkitë e tjera dhe ndahet në [[11 Bashkitë e Tiranës|11 njësi bashkiake]] të vogla.
[[Skeda:AlbaniaNumberedDistricts.png|right|369x369px|Rrethet e Shqipërisë]]
Shqipëria është e ndarë në ''12 [[Qarqet e Shqipërisë|qarqe]]'':
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[Qarku i Beratit]]
# [[Qarku i Dibrës]]
# [[Qarku i Durrësit]]
# [[Qarku i Elbasanit]]
# [[Qarku i Fierit]]
# [[Qarku i Gjirokastrës]]
# [[Qarku i Korçës]]
# [[Qarku i Kukësit]]
# [[Qarku i Lezhës]]
# [[Qarku i Shkodrës]]
# [[Qarku i Tiranës]]
# [[Qarku i Vlorës]]
{{Div col end}}
të cilat ndahen më tej në ''36 [[Rrethet e Shqipërisë|rrethe]]'':
{{Div col|colwidth=15em}}
# [[Rrethi i Beratit]]
# [[Rrethi i Bulqizës]]
# [[Rrethi i Delvinës]]
# [[Rrethi i Devollit]]
# [[Rrethi i Dibrës]]
# [[Rrethi i Durrësit]]
# [[Rrethi i Elbasanit]]
# [[Rrethi i Fierit]]
# [[Rrethi i Gjirokastrës]]
# [[Rrethi i Gramshit]]
# [[Rrethi i Hasit]]
# [[Rrethi i Kavajës]]
# [[Rrethi i Kolonjës]]
# [[Rrethi i Korçës]]
# [[Rrethi i Krujës]]
# [[Rrethi i Kuçovës]]
# [[Rrethi i Kukësit]]
# [[Rrethi i Kurbinit]]
# [[Rrethi i Lezhës]]
# [[Rrethi i Librazhdit]]
# [[Rrethi i Lushnjës]]
# [[Rrethi i Malësisë së Madhe]]
# [[Rrethi i Mallakastrës]]
# [[Rrethi i Matit]]
# [[Rrethi i Mirditës]]
# [[Rrethi i Peqinit]]
# [[Rrethi i Përmetit]]
# [[Rrethi i Pogradecit]]
# [[Rrethi i Pukës]]
# [[Rrethi i Sarandës]]
# [[Rrethi i Shkodrës]]
# [[Rrethi i Skraparit]]
# [[Rrethi i Tepelenës]]
# [[Rrethi i Tiranës]]
# [[Rrethi i Tropojës]]
# [[Rrethi i Vlorës]]
{{Div col end}}

{{Paragraf}}

== Historia ==
[[Skeda:Apollonia Ruins near Fieri (Albania).jpg|parapamje|190px|[[Apolonia]]]]
{{Kryesor|Historia e Shqipërisë}}
'''Historia e Shqipërisë''' në të vërtetë nuk përfshin vetëm të dhënat historike të hapësirës gjeografike mbi të cilën gjenden territoret shqiptare por edhe hapësirat e tjera të banuara me shqiptarë e që kanë mbetur jashtë kufijve të Shqipërisë së sotme e që në të kaluarën kanë qenë një tërësi.

=== Lashtësia ===
{{Kryesor|Lashtësia}}
. Shumë njerëz i quajnë shqiptarët pasardhës të drejtpërdrejtë të një fisi të lashtë ilir, me emrin &quot;Albani&quot;, ose &quot;Albanët&quot; i cili ishte i vendosur në Shqipërinë e sotme. . Metalpunues dhe luftëtarë të shkëlqyer, ilirët krijuan shumë mbretëri të vogla brenda vendit të tyre, duke luftuar ndërmjet njeri-tjetrit për kohën më të madhe të historisë së tyre. Vetëm gjatë shekullit të 6 p. e. s, të gjitha mbretëritë u bashkuan për të mbrojtur vendin nga fqinjët: nga mbretëria e Molosianëve në veri te Shqipërisë, mbretëria e Maqedonisë dhe nga mbretëria e [[Pionia|Pionisë]].

=== Ilirët ===
[[Skeda:Gjergj Kastrioti.jpg|parapamje|200px|djathtas|[[Skënderbeu]]]]
{{Kryesor|Ilirët}}
[[Ilirët]], paraardhësit dymijë vjeçarë të kombësisë së sotme me prejardhje gjenetike të grupeve fisnore të familjeve të mëdha shqiptare si në zonat urbane e rurale si dhe nga studimet mbi shumë individë me lidhje gjaku 99% [[shqiptare]], vërtetuar edhe nga studimet e botimet e fundit nga institutet kërkimore shkencore nga Evropa kontinentale, SHBA e Kanada, nga specialistët e huaj dhe shqiptarë të shkencave antropologjike, gjenetike e arkeologjike, banonin që nga pjesa veri-perëndimore e [[Deti Adriatik|Detit Adriatik]] deri në Detin Jon, si dhe përgjatë kufirit tokësor të Gadishullit Ilirik me [[Dalmatët]], Maqedonasit dhe Hellenët të lashtë.

=== Shqipëria nën sundimin osman ===
{{Kryesor|Shqipëria nën sundimin osman}}
Sulmet e [[Ushtria osmane|ushtrive osmane]] për pushtimin e viseve shqiptare nisën në mesin e viteve 80 të shek. XIV. Të udhëhequra nga [[bejlerbeu]] i [[Rumelia|Rumelisë]], Timurtash Pasha, në vitin 1385 ushtritë osmane, pasi morën Sofjen, u futën në Shqipëri dhe pushtuan qytetet e Shtipit, të Përlepit, të Manastirit dhe të Kosturit. Në dokumente perëndimore dhe osmane të shek. XIV–XV për qytetet e Shkupit, të Manastirit, të Kosturit, të Janinës etj., si dhe për Fushë-Dardaninë shprehimisht është shënuar se ato ishin &quot;në Shqipëri&quot; apo &quot;në tokat shqiptare&quot;.

=== Rilindja Kombëtare ===
[[Skeda:League of Prizren building.jpg|parapamje|djathtas|200px|Pamja e sotme e kompleksit, ku u mbajt Lidhja e Prizrenit]]
{{Kryesor|Rilindja Kombëtare}}
Nga mesi i shekullit të 19-të [[Turqia]] ishte në ethet e &quot;Çështjes Lindore&quot;, në kohën që ballkanasit, duke përfshirë edhe shqiptarët, kërkonin të plotësonin ëndrrën e tyre kombëtare. Për të mbrojtur dhe përkrahur interesat e tyre kombëtare, shqiptarët u mblodhën në [[Prizren]], një qytet i [[Kosovës]], në vitin 1878 dhe krijuan Lidhjen Shqiptare të Prizrenit të njohur më shpesh sot si [[Lidhja e Prizrenit]]. Lidhja kishte dy qëllime kryesore, atë politike dhe atë kulturore. Së pari, u përpoq (pa sukses) të bashkonte të gjitha trojet shqiptare – atë kohe të ndara në katër vilajete, ose krahina, e Kosovës, e Shkodrës, e [[Manastiri (qytet)|Manastirit]], e Janinës – në një shtet vetëqeverisës brenda sistemit të Perandorisë Osmane. Së dyti, mprehu një lëvizje për zhvillimin e gjuhës shqipe, letërsisë, arsimimit, dhe kulturës. Në vijë me programin e dytë, në vitin 1908 udhëheqësit shqiptarë u takuan në qytetin e Manastirit (sllavisht: ''Bitola'', Maqedoni e Veriut) dhe përshtatën një alfabet kombëtar. Ai bazohej më së shumti në shkrimin latin, ky zëvendësoi disa alfabete të tjera, duke përfshirë [[Alfabeti arab|alfabetin arab]] ([[Elifba]]) dhe grek, që ishin gjer në atë kohë në përdorim. Në 28 Nentor 1912 Shqipëria nen drejtimin e Ismail Qemalit shpalli pavaresine nga Perandoria Osmane. Ismail Qemali dhe njerezit e tij krijuan një qeveri katërmbëdhjetë mujore që veproi në kushte shumë të veshtira. Në 1913 në Konferencen e ambasadoreve në Londer u njoh shteti shqiptar dhe kufijte e sotme të tij.

{{Paragraf}}

== Popullsia ==
[[Skeda:Piramida e popullsisë së Shqipërisë.gif|250px|parapamje|Popullsia e Shqipërisë ndër vite]]
{{Kryesor|Demografia e Shqipërisë}}
Shqipëria ka 2,402,113 banorë.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; 46% e shqiptarëve jetojnë nëpër fshatra. Mbas kohës së diktaturës ndodhi një ndryshim demografik. Me qindra shqiptarë kanë emigruar (të ligjshëm ose të paligjshëm) në Itali, Greqi, BE edhe në vendet e Amerikës Veriore. Në 2004 shteti shqiptar shpalli një milion emigrantë në më pak se 15 vjet. Pavarësisht se njerëzit kanë emigruar, rritja e popullsisë në qytete si Tirana dhe Durrësi nuk u ndalua. Tirana, në vitin 1990 kishte 250,000 banorë edhe 20 vjet me vonë ka më shumë se 600,000 banorë, kjo është një rritje prej 140%. Në atë kohë njerëzit kanë lënë vendin dhe kanë shkuar nëpër vende të huaja ose njerëzit kanë lënë fshatin dhe kanë shkuar nëpër qytete. Kështu shumë fshatra në jug janë sot të lëna pas dore. Shqipëria ka disa pakica etnike-gjuhësore. Midis tyre janë pakica ortodoksët greqishtfolëse, [[vllehët]] (10,000), [[sllavët]] (3,000 [[Serbët|serbë]], [[Boshnjakët në Shqipëri|boshnjakë]], [[Goranët|goranë]] dhe [[Maqedonët e sotëm|maqedonas]], romë 9,000). Rreth 25,000 ortodoksët greqishtfolëse kanë banimet në zonat rurale në jug të Shqipërisë dhe kryesisht në zonat e pakicave gjuhësore në kufi me Greqinë të qarkut të Sarandës, të Gjirokastrës (Dropull, Pogon), të Delvinës, të Himarës, si dhe në qendrat e mëdha si Durrësi, Tirana.

=== Qytete të veçanta të Shqipërisë ===

&lt;div style=&quot;float:left; margin-right:10em&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Qytete arkeologjike
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Albanopoli]] (Tirana e Vjeter)
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Apolonia]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Butrinti]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Bylisi]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Shkodra]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Durrësi]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Lezha]]
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Qytete të mbrojtura nga [[UNESCO]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Berati]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Butrinti]]
|-
|style=&quot;width:20em&quot;| [[Gjirokastra]]
|}
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;clear:both;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

=== Popullsia etnike ===
{{Kryesor|Demografia e Shqipërisë#Minoritetet|l1=Minoritetet në Shqipëri}}

==== Shqiptarët ====
{{Kryesor|Shqiptarët}}
Shqiptarët janë grupi etnik më i madh në Shqipëri, me 91.3%.&lt;ref name=&quot;censusi&quot;&gt;{{Cite web|date=28 qershor 2024|title=Të dhënat e Censit 2023|url=https://shqiptarja.com/uploads/ckeditor/667eb96647c4bcens-2023.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20240628133314/https://shqiptarja.com/uploads/ckeditor/667eb96647c4bcens-2023.pdf|archive-date=28 qershor 2024|access-date=28 qershor 2024|language=sq}}&lt;/ref&gt;

Shqiptarët ndahen në dy grupe mëdha gjuhësore: [[Gegë]]t edhe [[Toskë]]t, që përveç disa ndryshimeve në gjuhë dallojnë edhe në kulturë dhe në besimin fetar. Toskët shtrihen në Jug të vendit dhe ndahen në [[Myslimanët|Myslimanë]] ([[Islami Synit|Syni]] dhe [[Bektashijtë|Bektashi]]) dhe në të Krishterë Ortodoksë, kurse Gegët shtrihen në Veri dhe ndahen në Myslimanë (shumica dërrmuese Syni dhe pakica Bektashi) dhe në të Krishterë Katolikë. Gjithsesi dallimet midis dy grupimeve me rritjen e urbanizimit kanë ardhur duke u zhdukur.

==== Romët ====
{{Kryesor|Romët në Shqipëri}}
Zyrtarisht Shqipëria ka rreth 9,813 romë&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; por burime të tjera thonë që jetonjë përafërsisht 120,000 romë në Shqipëri&lt;ref&gt;[http://www.errc.org/cikk.php?cikk=3622 Basic Facts on Roma – Albania – ERRC.org&lt;!-- Roboti gjeneroi titull për referencën --&gt;]&lt;/ref&gt;. [[Romët]] janë të përhapur në pjesën më të madhe të qendrave të banuara në Ulësirëm Perëndimore të Shqipërisë. Mungesa e shifrave te sakta për regjistrimin e romeve ne Shqipëri ndodh sepse romet nuk kane aftësitë e duhura për te regjistruar fëmijët e porsalindur.

==== Vllehët ====
{{Kryesor|Vllehët në Shqipëri}}
Vendbanimet e bashkësive vllah/arumun në Shqipëri datojnë qysh herët në histori. Ata kanë qenë për një kohë të gjatë të integruar në të gjitha pikëpamjet e jetës së vendit me popullatën e përgjithshme, duke dhënë ndihmën e tyre dhe duke promovuar vlerat e shoqërisë shqiptare.

[[Vllehët]]/arumunët zyrtarisht në Shqipëri janë të njohur si pakicë gjuhësore. Popullsia me origjinë vllahe/arumune kryesisht është vendosur në Shqipërinë Jugore dhe në Shqipërinë e Mesme. Vllahët kanë ruajtur zakonet dhe traditat e tyre. Në fillim të vitit 1999 ata kanë themeluar shoqatën kulturore, e cila organizon aktivitete artistike me pjesëmarrjen e grupeve folklorike. Bashkësia ka botuar në gjuhën arumune libra për historinë dhe literaturë tjetër.

==== Malazezët ====
{{Kryesor|Sllavët në Shqipëri}}
Ky minoritet fare i vogël jeton në veri të [[Shkodra|Shkodrës]].&lt;ref&gt;http://www.zhurnal.mk/mk/cont.asp?k=21208120405&amp;s=211009112627&amp;id=1391085217{{Lidhje e vdekur}}{{Lidhje e thyer}}&lt;/ref&gt; Serbët kanë marrë gjendjen e minoritetit vitin e kaluar. Komiteti Shtetëror për Minoritetet është organizuar në mars të vitit 2005 dhe është vënë në vartësi të Qeverisë Shqiptare. Ky komitet ka në përbërjen e tij edhe një përfaqësues të komunitetit malazez.

Serbët votojnë për Partinë e të Drejtave të Njeriut, anëtarët e së cilës janë kryesisht qytetarë të minoritetit ortodoksët greqishtfolës. Kjo parti ka tre përfaqësues në Parlamentin e Shqipërisë dhe një ministër në qeveri. Milan Brojovic (serb) është zëvendës-kryetar i Partisë, dhe drejtor i Menaxhimit të Sportit në Ministrinë e Kulturës, Rinisë dhe Sporteve.

Malazezet janë të bashkuar në Shoqatën &quot;Moraca-Rozafa&quot;, qendra e së cilës është në Shkodër.

==== Maqedonasit ====
{{Kryesor|Maqedonët në Shqipëri|l1=Maqedonasit në Shqipëri}}
Jetojnë në nëntë fshatra rreth [[Liqeni i Prespës|liqenit të Prespës]] ne [[Korça|Korçë]], si dhe në disa fshatra të tjera në rrethin e Dibrës. Numri i tyre në Shqipëri është 2,281.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; Minoriteti maqedonas ndodhet i përqendruar në zonën e Prespës që shtrihet në verilindje të qytetit të Korçës, 30&amp;nbsp;km larg tij. Kjo zonë është e vendosur në skajin juglindor të territorit shqiptar në kufi me Maqedoninë e Veriut dhe Greqinë. Sipërfaqja e zones së Prespës është 213,9&amp;nbsp;km². Popullsia aktualisht përbëhet nga 418 banorë. Vija përgjatë liqenit të Prespës me kufirin shqiptar është 35&amp;nbsp;km. Gjatë kësaj vije shtrihen të 9 fshatrat minoritare të zonës së Prespës që janë: Liqenasi (Pustec), Lajthiza, Zaroshka, Cerja, Shulini, Gollombopi, Gorica e Vogël, Bezmishti dhe Gorica e Madhe. Nga pikëpamja administrative, të 9 fshatrat minoritare përbëjnë një komunë me emrin Komuna e Liqenasit sipas emrit të fshatit Liqenas që është më i madhi. Ky fshat e ka pasur emrin Pustec, por më vonë emri i tij dhe emrat e fshatrave të tjerë janë shqipëruar. Në takim me banorët vendas, u kërkua që fshatrat të quhen me emrat e tyre në origjinsl: Pustec, Gollomboq, Bezmosht, etj. Drejtuesit e qeverisjes vendore u shprehën të gatshëm për ta pranuar këtë kërkesë.

==== Ortodoksët greqishtfolës ====
{{Kryesor|Demografia e Shqipërisë#Pakica ortodoksët greqishtfolëse|l1=Greqishtfolësit në Shqipëri}}
Sipas të dhënave zyrëtare pakica kombëtare më e madhe që jeton në territorin e Republikës së Shqipërisë është pakica greqishtfolëse. Popullsia e saj, sipas të dhënave nga Regjistrimi i Përgjithshëm i Popullsisë dhe i Banesave i vitit 2011 është 23,485 banorë.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt; Pjesa dërrmuese e saj jeton në jug të vendit, në 40 fshatra të rrethit Gjirokastër, 35 fshatra të Sarandës, 16 fshatra të Delvinës dhe 2 fshatra të Përmetit. Pakica greqishtfolëse është pakica e parë e njohur nga shteti shqiptar dhe mund të thuhet se çështja e pakicave kombëtare në Shqipëri ka qenë identifikuar për një kohë të gjatë me pakicën greqishtfolëse.

== Feja ==
{{Kryesor|Feja në trevat shqiptare}}
{{Pie chart
| thumb = right
| caption = [[Feja në trevat shqiptare|Feja në Shqipëri]] sipas [[Regjistrimi|Censusit]] 2023 te kryer nga [[INSTAT|Instituti i Statistikave]] (INSTAT)&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt;
|label1 = [[Islami në Shqipëri|Islami]]
|value1 = 45.86
|color1 = DarkGreen
|label2 = [[Kisha katolike në Shqipëri|Katolicizmi]]
|value2 = 8.38
|color2 = Gold
|label3 = [[Ortodoksia Lindore në Shqipëri|Ortodoksia]]
|value3 = 7.22
|color3 = Red
|label4 = [[Protestantizmi në Shqipëri|Ungjillizmi]]
|value4 = 0.4
|color4 = Skyblue
|label5 = [[Bektashinjtë në Shqipëri|Bektashizmi]]
|value5 = 4.81
|color5 = Yellowgreen
|label6 = [[Teizmi|Besimtarë pa denominim]]	
|value6 = 13.82
|color6 = Grey
|label7 = [[Ateizmi]]
|value7 = 3.55
|color7 = Lightgrey
|label8 = Te padeklaruar
|value8 = 15.76
|color8 = black
|label9 = Te tjerë
|value9 = 0.15
|color9 = Pink
}}
[[File:Marche Charlie Hebdo Paris 02.jpg|thumb|left|Përfaqësues të komuniteteve [[Islami në Shqipëri|islame]], [[Ortodoksia Lindore në Shqipëri|ortodokse]], [[Bektashinjtë në Shqipëri|bektashiane]] dhe [[Kisha katolike në Shqipëri|katolike]] shqiptare në [[Paris]]]]
Shqipëria është një vend [[Shekullarizmi|laik]] dhe i larmishëm fetar, [[Shteti laik|pa fe zyrtare]]. [[Liria e fesë|Liria e fesë, besimit dhe ndërgjegjes]] garantohet sipas [[Kushtetuta e Shqipërisë|kushtetutës së vendit]].&lt;ref name=&quot;kushtetuta&quot; /&gt; Shqipëria është e njohur për [[Toleranca fetare në Shqipëri|tolerancë të gjerë fetare]]. Sipas [[Regjistrimi|Censusit]] të 2023, të kryer nga [[INSTAT]], 1,101,718 (45.86%) e banorëve në Shqipëri janë [[Islami në Shqipëri|myslimanë]], 201,530 (8.38%) [[Kisha katolike në Shqipëri|katolikë]], 173,645 (7.22%) [[Ortodoksia Lindore në Shqipëri|ortodoksë]], 115,644 (4.81%) [[Bektashinjtë në Shqipëri|bektashinj]], 9,658 (0.4%) [[Protestantizmi në Shqipëri|ungjillorë]], 3,670 (0.15%) besimtarë që i perkasin besimeve të tjera, 332,155 (13.82%) [[Teizmi|besimtarë pa denominim]], 85,311 (3.55%) [[Ateizmi|ateistë]] dhe 378,782 (15.76%) të padeklaruar.&lt;ref name=&quot;censusi&quot; /&gt;

== Politika ==
[[Skeda:Tirana, Albania – National Assembly 2015 01.jpg|parapamje|djathtas|230px|Kuvendi i Shqipërisë]]
{{Kryesor|Sistemi shtetëror në Shqipëri}}
Shqipëria është një [[Republika|republikë kushtetuese]] [[Republika parlamentare|parlamentare]] dhe [[Shteti sovran|shtet sovran]], [[Sistemi shtetëror në Shqipëri|politika]] e së cilës funksionon sipas një kuadri të përcaktuar në [[Kushtetuta e Shqipërisë|kushtetutë]] ku [[Presidenti i Shqipërisë|presidenti]] funksionon si [[kreu i shtetit]] dhe [[Kryeministri i Shqipërisë|kryeministri]] si [[kreu i qeverisë]].&lt;ref name=&quot;kushtetuta&quot;&gt;{{cite web|title=1998 CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF ALBANIA|url=https://www.osce.org/albania/41888?download=true|website=osce.org|language=en|pages=1–3}}&lt;/ref&gt; [[Sovraniteti]] i takon [[Shqiptarët|popullit shqiptar]] dhe ushtrohet nga populli shqiptar nëpërmjet përfaqësuesve të tij ose drejtpërdrejt.&lt;ref name=&quot;kushtetuta&quot;/&gt;

[[Kushtetuta e Shqipërisë]] u miratua më 28 nëntor 1998 përmes referendumit mbarëpopullor. Kjo kushtetutë përkufizon Shqipërinë si republikë parlamentare, shtet unitar e të pandashëm, si dhe me qeverisje të bazuar &quot;në një sistem zgjedhjesh të lira, të barabarta, të përgjithshme e periodike&quot;. Sipas kushtetutës, organi ligjvënës përbëhet nga një dhomë – Kuvendi – dhe ka 140 anëtarë, të cilët zgjedhin kreun e shtetit, Presidentin e Republikës, si dhe Këshillin e Ministrave e ngarkuar me pushtetin ekzekutiv.

[[Ekzekutivi (qeveria)|Pushteti ekzekutiv]] ushtrohet nga presidenti dhe kryeministri, ku pushteti i presidentit është shumë i kufizuar. Presidenti është [[komandanti i përgjithshëm]] i [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|ushtrisë]] dhe përfaqësuesi i unitetit të popullit shqiptar.&lt;ref name=&quot;president&quot;&gt;{{cite web|title=1998 CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF ALBANIA|url=https://www.osce.org/albania/41888?download=true|website=osce.org|language=en|pages=17–19}}&lt;/ref&gt; Mandati i presidentit varet nga besimi i parlamentit dhe zgjidhet për një mandat pesëvjeçar nga parlamenti me një shumicë prej tre të pestat e të gjithë anëtarëve të tij. Kryeministri, i emëruar nga presidenti dhe i miratuar nga parlamenti, është i autorizuar të formojë kabinetin. Kabineti përbëhet kryesisht nga kryeministri, duke përfshirë deputetët dhe ministrat e tij.&lt;ref name=&quot;prime minister&quot;&gt;{{cite web|title=1998 CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF ALBANIA|url=https://www.osce.org/albania/41888?download=true|website=osce.org|language=en|pages=19–21}}&lt;/ref&gt;

== Ekonomia ==
[[Skeda:07Tirana Sheshi Skenderbej03.jpg|parapamje|djathtas|230px|Qendra e [[Tirana|Tiranës]] ose [[Sheshi Skënderbej]]]]

{{Kryesor|Ekonomia e Shqipërisë}}

Përpara vitit 1991, [[PPSH|Partia e Punës]] atëherë në pushtet e drejtonte ekonominë e vendit me anë të një serie planesh pesë-vjeçare. Të gjitha degët prodhuese kontrolloheshin nga shteti, bujqësia ishte kolektivizuar plotësisht dhe industria ishte pronë e shtetit, ndërsa sipërmarrjet private ishin të ndaluara rreptësisht. Përveç kësaj [[Kushtetuta e Shqipërisë|Kushtetuta e Republikës Socialiste të Shqipërisë]] e ndalonte qeverinë të kërkonte ndihma nga jashtë, të pranonte borxhe apo të lejonte investime të huaja në vend. Dështimi i kësaj ekonomie të kontrolluar e shtyu qeverinë paskomuniste të decentralizojë procesin e vendimmarrjes ekonomike. Ndalimi i tregtisë private është shfuqizuar qysh nga fillimi i viteve 90-të, qeveria ka kohë që pranon borxhe dhe kredi të huaja, dhe përpiqet të krijojë vende të reja pune, me anë të bashkëpunimeve me partnerët nga jashtë. Këto masa kanë për qëllim rritjen e industrisë së lehtë, prodhimet ushqimore dhe bujqësore, si dhe ekonominë në tërësi. Progresi i viteve të fundit është i dukshëm, tregu përmban të gjithë artikujt e nevojshëm industrialë dhe bujqësorë, ekonomia në përgjithësi po ecën me hapa të shpejta dhe po zhvillohet gradualisht duke pasur për çdo vit një rritje mesatarisht shumë të lartë vjetore në krahasim me vendet e tjera të [[Evropa Juglindore|Evropës Juglindore]].

=== Nafta ===
Në jug të Shqipërisë do të kërkohet për gaz dhe naftë dhe për këtë tashmë është nënshkruar marrëveshja.
Kërkimi për lëndët djegëse tejet të rëndësishme në kohën tonë, i është besuar kompanisë amerikane &quot;''Sky Petroleum''&quot;.

Investimi i kompanisë Sky Petroleum për kërkimin e naftës dhe të gazit në Bllokun 4 dhe 5 dhe në zonën e Dumresë është rreth 7-8 milionë dollarë, ndërsa parashikimet flasin për një potencial naftë mbajtës deri në 900 milionë barrela. Duke besuar tek konfirmimi i shifrave nga kërkimet, përpunimi i të dhënave sizmike dy dimensionale, si dhe nga shpimet e reja, që sipas marrëveshjes do të bëhen nga kompania amerikane &quot;''Sky Petroleum''&quot;, ish ministri Prifti u shpreh shumë i kënaqur, që kompania ka treguar interes për të kërkuar në këtë zonë të Shqipërisë.

Në vitin e parë kompania do të bëjë përpunimin e të dhënave sizmike dydimensionale, të cilat janë sot në arkivat tona, rishikimin dhe përpunimin e tyre. Më pas, në vitet e tjera ka një grafikë të detajuar të investime dhe kërkimeve në këto zona. Ndërsa përfaqësuesi i kompanisë Sky Petroleum, Karim Jabanputra vlerësoi shpejtësinë dhe lehtësinë e procesit për nënshkrimit e marrëveshjes me ministrinë e Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës.

== Transporti ==
[[Skeda:Terminal jashte.jpg|parapamje|djathtas|230px|Terminali i ri nga jashtë]]

=== Autostradat ===
=== Aeroporti ===
{{Kryesor|Aeroporti Nënë Tereza}}
Aeroporti Nënë Tereza në Rinas është [[aeroporti]] i vetëm ndërkombëtar i Shqipërisë për fluturime civile. Ai ndodhet rreth 20&amp;nbsp;km nga kryeqyteti [[Tirana]]. Nga [[Rinasi]] ka fluturime direkte me mjaft destinacione të botës. Nga Rinasi fluturojnë disa avionë të shoqërive të fluturimit drejt destinacioneve të [[Evropa|Evropës]], dhe prej pikave të transitit për në disa qytete të tjera joevropiane. Gjate periudhës se sistemit komunist ne Shqipëri ka pasur edhe aeroporte te tjera te cilat ishin te karakterit aeroporte ushtarake. Me i madhi ishte ne qytetin e [[Kucoves]], ku ishte edhe një nga bazat me kryesore te forcave ajrore te Shqipërisë dhe një nga bazat ajrore me te medha ne Ballkan. Ne aeroportin e Kucoves kryheshin dhe shërbime servisi për avionët luftarak Mik 17 dhe Mik 19 me një cilësi dhe profesionalizem te larte. Aeroport tjetër i rëndësishëm ka qene edhe aeroporti i [[Vlores]], ne te cilin u krijua edhe shkolla e pare e aviacionit ne Shqipëri.

==[[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|Forcat e Armatosura]]==
Më 9 korrik 1945 ajo mori emrin Ushtria Kombëtare dhe numri i saj u reduktua në 40 000, në dhjetor në 35 000 ndërsa në 1948 ky numër ra në 27 000 ushtarakë aktiv. Në të njëjtën kohë ajo filloi transformimin në një ushtri të rregullt të kohës së paqes. Struktura organizative esaj përbëhej nga [[Ministria e Mbrojtjes e Shqipërisë|Ministria e Mbrojtjes]], [[Shtabi i Përgjithshëm]], [[Forcat Tokësore Shqiptare|FT]], [[Flota Luftarake Detare|FD]], [[Forcat Ajrore Shqiptare|FA]], FR dhe ato Territoriale. Në vitin 1951 Ushtria krijoi për herë të parë aviacionin ushtarak, në vitin 1953 armën e Kimisë, shërbimin e Komunikimit, Zbulimin etj. FD, tanket, artileria, transporti, logjistika dhe disa shërbime të tjera u riorganizuan. Shqipëria ishte anëtare e Traktatit te Varshavës nga vitet 1950 deri 1968. [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|Ushtria shqiptare]] u pajis me armatim dhe teknikë nga [[Bashkimi Sovjetik]]. Kjo periudhë shënoi fillimet e stërvitjeve të mëdha, sië ishte ajo e vitit 1950. Në vitin 1966 sipas udhëzimeve të [[PPSH]] me qëllimin e bërjes së ushtrisë më pak të kushtueshme dhe të lidhur me popullin për mos lejimin e krijimit të ëKastës Ushtarakeë, u realizua nxjerrja e ushtrisë nga kazermat, heqja e sistemit të gradave dhe shpërndarja e saj ne cdo pjesë të territorit të vendit. Komisari politik u vendos për të përfaqësuar vijën e partise në komandat e të gjitha niveleve të Forcave të Armatosura. Gjate periudhës së Luftës së Ftohtë, në vitet 70 dhe 80, [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|Forcat e Armatosura]] patën një rritje të madhe numerike duke arritur shifrën 61 000 forca aktive, dhe 260,000 rezerviste dhe një numër i madh i Forcave Vullnetare. Ato u riorganizuan disa herë në njësi të përmasave dhe formave joeficente. Në fund të viteve 80 kishte 22 divizione që përbënin 3 fronte. Bazuar në konceptin e ëmbrojtjes pëllëmbë për pëllëmbëë Ushtria u shpërnda në 2200 pika në tëgjithë vendin dhe fortifikimi u kthye në qëllim më vete. Për herë të parë në historinë ushtarake botërore Shkollat e Lira ushtarake filluan në Shqipëri. Në vitet 90 me ndryshimin e sistemit politik, edhe Ushtria u bë pjesë e këtyre ndryshimeve. Reforma në FA filloi me vendosjen e kontrollit civil në to, heqjen e simboleve komuniste nga uniformat ushtarake dhe zëvëndësimi e tyre me simbolet kombëtare, vendosjen e gradave dhe depolitizimin e departizimin. Në bazë të koncepteve të reja për përdorimin e FA u bë ristrukturimië e riorganizimi i tyre me tendencë kryesore zvogëlimin e sasisë dhe rritjen e cilësisë. Hapja ndaj botës ishte një aspekt tjetër që i shërbeu modernizimit të FA dhe rritjes së shkallës së ndërveprueshmërisë së tyre me partnerët ndërkombëtar. Në vitin 1992 Shqipëria shpalli publikisht dëshirën e saj për tëu bërë anëtare e [[NATO]]-s, dëshirë e cila u pasua me ndërmarrjen e hapave konkret në këtë drejtim. Kështu në vitin 1994 firmoset Dokumenti në kuadrin e PP dhe në qershor [[1995]], Shqipëria është zyrtarisht pjesë e nismës PP. Në vitin [[1999]] u përgatit për herë të parë Plani i Veprimit për Anëtarësim (MAP). Megjithëse në vitin 1997, si pasojë e krizë, FA rezultuan më të dëmtuarat, në një kohë relativisht të shkurtër ato u ringritën dhe u bënë kontribuese të denja për sigurinë e paqen në rajon e më gjerë. Gjeografia e kontributeve të FA në mbështetje të paqes e sigurisë i kaloi kufijtë e rajonit të Ballkanit për tu shtrirë edhe përtej kontinentit. Proceset integruese të [[Forcat e Armatosura të Republikës së Shqipërisë|FA]] të nisura në vitin [[1992]] u ridimensionunan pas vitit [[1997]], në përputhje me realitetet e krijuara, dhe arritën pikën e tyre kulmore me ftesën për anëtarësim në [[NATO]] që vendi ynë mori në Samitin e Bukureshit në prill 2008.

=== Portet e Shqipërisë ===
{{Kryesor|Portet e Shqipërisë}}
Portet e Shqipërisë kanë funksionuar në bregdetin shqiptar që në kohët e lashta si në [[Durrës|Dyrrah]], [[Ulqin]], [[Tivar]], [[Vlorë|Aulone]], [[Apoloni]], [[Sarandë|Onhezmi]], etj. Gjatë shekujve VII–XII Durrësi ishte skela kryesore në perëndim të [[Perandoria Bizantine|Perandorisë Bizantine]]. Gjatë periudhës së [[Mbretëria e Arbërisë|principatave arbërore]] u ngritën skela të vogla kryesisht në grykat e lumenjeve në [[Buna|Shirgj]], [[Shëngjini|Shëngjin]], [[Mat|Shufada]], Rodon, [[Shkumbini|Bashtovë]], [[Semani|Pirg]] dhe Spinaricë zhvillimi i të cilave u frenua gjatë periudhës së [[Shqipëria osmane|pushtimit osman]].

Gjatë viteve 1928 deri 1934 u ndërtua porti detar i Durrësit dhe disa pontile druri në Sarandë, Vlorë e Shëngjin, të cilat u shkatërruan gjatë [[Lufta e Dytë Botërore|Luftës së Dytë Botërore]]. Nga viti 1945 deri në vitin 1952, u rindertua porti i Durrësit dhe disa kalata betoni në Vlorë, Sarandë e Shëngjin. Gjatë bregdetit Jon janë ndërtuar kalata e pontile në gjirin e Spilesë në [[Himarë]] dhe në [[Lukovë|Sasaj]] që shërbenin kryesisht për transport agrumesh. Porti kryesor i vendit është ai i Durrësit, ku funksionon edhe kantieri i riparimit të anijeve.

=== Hekurudha e Shqipërisë ===

{{Kryesor|Hekurudha e Shqipërisë}}

Hekurudha Shqiptare ose HSH është sistemi hekurudhor shqiptar. Terminali kryesor i vendit është në [[Durrës]].

Infrastruktura e HSH-së shtrihet drejt lindjes në [[Pogradec]], jugut në Vlorë dhe veriut në [[Shkodër]]. Ka edhe një linje në kryeqytetin Tiranë. Shinat u shtrinë në vitet '80 në [[Mali i Zi|Mal të Zi]] nëpërmjet kufirit të [[Hani i Hotit|Hanit të Hotit]], për transport mallrash. Sot ende nuk ka asnjë lidhje hekurudhore ndërkombëtare për pasagjere në Shqipëri. Trenat janë në gjendje fizike jo të mirë. Rrjeti i HSH është i ndërtuar ne te njëjtin sistem si në Evrope, ne gjurme normale dhe ka një gjatësi prej 447&amp;nbsp;km.

== Kultura ==
{{Kryesor|Kultura e Shqipërisë}}
Kultura e Shqipërisë është e pasur në shumë drejtime të arit si kinematogafi, teatër, art figurativ etj.

Pas Luftës së Dytë Botërore nën udhëheqjen e sistemit Komunist të Shqipërisë është futur në shoqërinë shqiptare edhe shpërndarja e mirënjohjeve për veprimtari të ndryshme të personava me profesione artistike. Ndër mirënjohjet më të njohura janë [[Artist i Popullit]] dhe [[Artist i Merituar]]. Me ndërrimin e sistemit të qeverisjes, në Shqipëri shpërndarjen e mirënjohjeve e bën Presidenti i Republikës së Shqipërisë. Mirënjohjet që presidenti i bën shqiptarve dhe shtetasve të tjerë janë shenjë e mirënjohjes për kontributin e individëve për sfera të ndryshme të kulturës shqiptare.

=== Arti në Shqipëri ===
{{Kryesor|Arti në Shqipëri}}
Fillimet e artit figurativ në truallin e Shqipërisë janë të hershme. Gjurmët e para i përkasin periudhës se neolitit. Nëpërmjet zbulimeve të shumta arkeologjike, në zona të ndryshme të vendit, janë gjetur qindra e mijëra qeramika, terrakota, zbukurime ne metal etj., që u përkisnin fiseve ilire, paraardhësve të drejtpërdrejtë të shqiptarëve të sotëm.

Prodhimet më të hershme janë të thjeshta, për përdorim praktik, por në to shfaqen edhe vlera artistike si në format zoomorfe të enëve ashtu edhe në dekorim, gdhendjet dhe elemente të tjerë. Nga shekulli i gjashtë deri në shekullin e trete p.e.re në qeramika vizatohen linja dhe figura gjeometrike; forma ndërtohet me siluet më elegant dhe pasurohet me elemente plastike. Shumë enë të kësaj periudhe, që ruhen sot në muzetë e Shqipërisë, kanë vlera të mirëfillta artistike dalluese vendase, që nuk i ndeshim në artin e fqinjëve të tjerë po aq të lashtë si helenët, maqedonasitë apo romakët.

=== Kuzhina shqiptare ===
{{Kryesor|Kuzhina shqiptare}}

=== Letërsia shqiptare ===
{{Kryesor|Letërsia shqiptare}}

=== Televizioni në Shqipëri ===
{{Artikulli kryesor|Televizioni në Shqipëri}}

=== Vallet Shqiptare ===
{{Kryesor|Vallja Shqiptare}}

=== Sporti në Shqipëri ===
''Shiko edhe: ''
* [[Kombëtarja shqiptare e futbollit]]
* [[Federata Shqiptare e Volejbollit]]
* [[Federata Shqiptare e Atletikës]]

== Referime ==
{{Reflist|30em}}

==Lidhje të jashtme==
* [https://albania.al Albania.al] – faqja turistike e Shqipërisë {{In lang|en}}
* [http://www.president.al/ Presidenca e Shqipërisë] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120716210958/http://www.president.al/english/pub/presidentet.asp |date=16 korrik 2012 }} – Faqja zyrtare
* [http://www.parlament.al/ Parlamenti Shqiptar] – Faqja zyrtare

{{Coord|41|N|20|E|type:country_region:AL|display=title}}
{{Shtete në Ballkan}}
{{Shtetet në Evropë}}

[[Kategoria:Shqipëri| ]]
[[Kategoria:Vende në Evropë]]
[[Kategoria:Vende në Ballkan]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të NATO-s]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Këshillit të Evropës]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Organizatës Ndërkombëtare të Frankofonisë]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Organizatës së Bashkëpunimit Islam]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Bashkimit për Mesdheun]]
[[Kategoria:Shtete anëtare të Kombeve të Bashkuara]]
[[Kategoria:Shtete dhe territore të themeluara më 1912]]
[[Kategoria:Republika]]
[[Kategoria:Vende dhe territore ku shqipja është gjuhë zyrtare]]</text>
      <sha1>7hsjvvilr7ic6rleagnt0xb0oks0b7n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lufta e Kosovës</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8519</id>
    <revision>
      <id>3027609</id>
      <parentid>3023878</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T16:35:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46003-40</username>
        <id>191984</id>
      </contributor>
      <comment>/* Humbjet e UÇK */</comment>
      <origin>3027609</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="137383" sha1="6j1so6wre1fmdmdgqzymjztesdte8h1" xml:space="preserve">{{Infobox military conflict
| conflict          = Lufta në Kosovë
| partof            = [[Luftërat në Jugosllavi|Luftërave Jugosllave]]
| image             = [[Skeda:Kosovo War header.jpg|300px]]
| caption           = '''Kah ora, nga lart-majtas:''' Shtabi i përgjithshëm i Ushtrisë Jugosllave në Beograd i shkatërruar nga [[NATO]]; Një veturë Yugo Zastava nën rrënoja; Memorial i komandantëve të UÇK-së; Një [[McDonnell Douglas F-15 Eagle|F-15E]] i USAF-it duke u ngritur nga Baza ajrore e NATO-s
| date              = 28 shkurt 1998 – 11 qershor 1999&lt;br&gt;(1 vjet, 3 muaj dhe 2 javë)
| place             = [[Kosovë]], [[Republika Federale e Jugosllavisë]], (sot [[Republika e Kosovës]])
'''Jashtë Kosovës'''
*[[Shqipëri]]
| territory         = Nuk ka ndryshime territoriale sipas [[Rezoluta 1244 e Këshillit të Sigurimit|Rezolutës 1244]], ndarje e menjëhershme politike dhe ekonomike e [[Kosovës]] nga [[Jugosllavia]] nën [[UNMIK|administrimin e OKB-së]].
| result            = [[Marrëveshja e Kumanovës]]
*Fitore e Kosovës
*Ushtria Jugosllave dhe Policia Serbe largohen nga Kosova, vendi bëhet protektorat i [[Kombet e Bashkuara|Kombeve të Bashkuara]]
*Refugjatët shqiptarë kthehen në Kosovë nëpër shtëpitë e tyre
*[[Rezoluta 1244 e Këshillit të Sigurimit|Rezoluta 1244 e Kombeve të Bashkuara]]&lt;br&gt;
*[[Bombardimi i NATO-s mbi Jugosllavi|Ndërhyrja e NATO-s]] debatohet&lt;br&gt;
*Veteranët e [[UÇK]]-së bashkohen me [[Ushtria Çlirimtare për Preshevë, Medvegjë dhe Bujanoc|UÇPMB]]-në, në [[Lufta në Luginën e Preshevës (1999–2001)|Luftën e Luginës së Preshevës]]
*[[Shpallja e Pavarësisë së Kosovës]] në vitin 2008
| combatant1        = [[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Ushtria Çlirimtare e Kosovës]] 
*[[File:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] [[Forcat e Armatosura të Republikës së Kosovës (1998-1999)|FARK]]&lt;br&gt;'''Mbështetur nga''':&lt;br&gt;[[File:Flag of Albania (1992–2002).svg|25px|border]] [[Shqipëria]]&lt;br&gt;{{small|(Vullnetarë dhe armë)}}&lt;br&gt;[[File:Flag of Croatia.svg|25px|border]] [[Kroacia]]&lt;br&gt;{{small|(Armë të lehta)}}&lt;br&gt;[[File:Flag of NATO.svg|25px|border]] [[NATO]]&lt;br&gt;{{small|(Mbështetje Ajrore)}}&lt;br&gt;
| combatant2        = [[File:Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Jugosllavia]]&lt;br&gt;'''Mbështetur nga''':&lt;br&gt;[[File:Flag of Russia.svg|25px|border]] [[Rusia]]&lt;br&gt;{{small|(Vullnetarë)}}&lt;br&gt;[[File:Flag of Ukraine.svg|25px|border]] [[Ukraina]]&lt;br&gt;{{small|(Vullnetarë)}}&lt;br&gt;&lt;ref&gt;Bromley, Mark (2007). &quot;United Nations Arms Embargoes Their Impact on Arms Flows and Target Behaviour: Case study: Federal Republic of Yugoslavia, 1998–2001&quot; (PDF). sipri.org. p. 8.&lt;/ref&gt;
| commander1        = [[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Adem Jashari]]{{KIA}}&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Zahir Pajaziti]]{{KIA}}&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Hamëz Jashari]]{{KIA}} &lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Sylejman Selimi]]&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Agim Çeku]]&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Ramush Haradinaj]]&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Hashim Thaçi]]&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Fatmir Limaj]]&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Kadri Veseli]]&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Rrustem Berisha]]&lt;br&gt;[[Skeda:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] [[Anton Quni]]&lt;br&gt;[[Skeda:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] [[Agim Ramadani]] {{KIA}}&lt;br&gt;[[Skeda:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] [[Sali Çekaj|Sali Çeku]] {{KIA}}&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Bekim Berisha]] {{KIA}}&lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Tahir Sinani]] &lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Fadil Nimani]] &lt;br&gt;[[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] [[Jakup Krasniqi]]&lt;br&gt;[[Skeda:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] [[Ahmet Krasniqi]] &lt;br&gt;[[Skeda:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] [[Tahir Zemaj]] &lt;br&gt;[[Skeda:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] [[Bujar Bukoshi]]
| commander2        = [[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Sllobodan Millosheviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Pavlle Bullatoviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Dragoljub Ojdaniç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Svetozar Marjanoviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Nebojsha Pavkoviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Vllastimir Gjorgjeviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Vladimir Llazareviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Radovan Llazareviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Bozhidar Deliç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Dragan Zhivanoviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Radosllav Mirkoviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Millorad Nisaviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Millorad Ulemek]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Ljubinko Gjurkoviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Goran Radosllavjeviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Sreten Lukiç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Zhivko Trajkoviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Dushko Slivançanin]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Vidoje Kovaçeviç]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Stojan Konjikovac]]&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] [[Dragutin Dimçevski]]
| strength1         = [[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] 17,000 – 20,000 luftëtarë të [[Ushtria Çlirimtare e Kosovës|UÇK-së]]&lt;br&gt;
[[File:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] 3,000 luftëtarë të [[Forcat e Armatosura të Republikës së Kosovës (1998-1999)|FARKU-t]]&lt;br&gt;
[[File:Flag of Albania (1992–2002).svg|25px|border]] 100–150 ushtarë nga [[Forcat e Armatosura të Shqipërisë]]&lt;br&gt;
[[File:Flag of NATO.svg|25px|border]] 80 avionë&lt;br&gt;{{small|([[Operacioni Eagle Eye (1999)|Operacioni &quot;Syri i Shqiponjës&quot;]])}}&lt;br&gt;
[[File:Flag of NATO.svg|25px|border]] 1,031 avionë&lt;br&gt;{{small|([[Bombardimi i Jugosllavisë nga NATO|Operacioni &quot;Forcat Aleate&quot;]])}}&lt;br&gt;
[[File:Flag of NATO.svg|25px|border]] 30 anije luftarake dhe nëndetëse &lt;br&gt;
| strength2         = [[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 85,000 ushtarë (përfshirë 40,000 brenda dhe rreth Kosovës)&lt;br&gt;[[File:Patch of the Serbian Police (1994–2002).svg|25px]] 20,000 policë&lt;br&gt;
[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 100 Raketa SAM&lt;br&gt;
[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 1,400 artileri&lt;br&gt;{{small|(Mbrojtje Tokësore dhe Ajrore)}}&lt;br&gt;
[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 240 avionë&lt;br&gt;
[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 2,032 tanke dhe autoblinda&lt;br&gt;
[[File:Flag of Serbia (1992–2004).svg|25px|border]] Njësi paraushtarake serbe ([[Çakallët (paraushtarakë)|Çakallët]] dhe [[Akrepat (paraushtarakë)|Akrepat]])&lt;br&gt;
[[File:Flag of Russia.svg|25px|border]] Qindra mercenarë rusë
| casualties1       = [[File:Flag of the Kosovo Liberation Army.svg|25px|border]] 1,500 luftëtarë të vrarë&lt;br&gt;
[[File:Flag of NATO.svg|25px|border]] 2 ushtarë të vrarë (jo në luftë)&lt;br&gt;
[[File:Flag of USA.svg|25px|border]] 3 ushtarë amerikanë të kapur nga forcat serbe&lt;br&gt;
[[File:Flag of NATO.svg|25px|border]] 47 avionë UAV të rrëzuar&lt;br&gt;
[[File:Flag of NATO.svg|25px|border]] 2 helikopterë AH-64 Apache të përplasur&lt;br&gt;
[[File:Flag of USA.svg|25px|border]] 1 avion F-117A i rrëzuar&lt;br&gt;
[[File:Flag of USA.svg|25px|border]] 1 avion F-117A i dëmtuar&lt;br&gt;
[[File:Flag of USA.svg|25px|border]] 1 avion [[F-16 Fighting Falcon|F-16C]] i rrëzuar&lt;br&gt;
[[File:Flag of USA.svg|25px|border]] 2 avionë A-10 të rrëzuar&lt;br&gt;
[[File:Flag of USA.svg|25px|border]] 2 avionë A-10 të dëmtuar&lt;br&gt;
[[File:Flag of USA.svg|25px|border]] 1 avion AV-17 i përplasur&lt;br&gt;
| casualties2       = '''Të shkaktuara nga [[UÇK]]:'''&lt;br&gt;[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 659 ushtarë të vrarë&lt;br&gt;
[[File:Patch of the Serbian Police (1994–2002).svg|25px|border]] 349 policë të vrarë&lt;br&gt;
[[File:Flag of Russia.svg|25px|border]] 4 mercenarë rusë të vrarë&lt;br&gt;
[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 26 tanke të shkatërruara&lt;br&gt;'''Të shkaktuara nga [[NATO]]:'''&lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia and Montenegro; Flag of Yugoslavia (1992–2003).svg|25px|border]] 5,000 ushtarë dhe policë të vrarë&lt;br&gt; 
[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 14 tanke të shkatërruara&lt;br&gt;[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 18 autoblinda të shkatërruara&lt;br&gt;
[[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 20 artileri të shkatërruara&lt;br&gt; [[File:Seal of the Army of Serbia and Montenegro.svg|25px]] 121 avionë dhe helikopterë të shkatërruar
| casualties3       = '''Në Kosovë:'''&lt;br&gt;
[[File:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] 8,676 civilë [[Shqiptarë të Kosovës]] të vrarë dhe të zhdukur &lt;br&gt; [[File:Flag of Kosova (1991–1999).svg|25px|border]] 848,000 [[Shqiptarë të Kosovës]] të shpërngulur &lt;br&gt;[[File:Flag of Serbia (1992–2004).svg|25px|border]] 1,196 civilë [[Serbët e Kosovës|Serbë të Kosovës]] të vrarë dhe të zhdukur &lt;br&gt; [[File:Flag of Serbia (1992–2004).svg|25px|border]] 200,000 [[Serbët e Kosovës|Serbë të Kosovës]] të shpërngulur &lt;br&gt; '''Jashtë Kosovës:''' &lt;br&gt; 
[[File:Flag of Serbia (1992–2004).svg|25px|border]] 489–528 civilë të vrarë nga bombardimet e [[NATO]]-s në [[Serbi]] &lt;br&gt; [[File:Flag of China.svg|25px|border]] 3 gazetarë [[Kina|Kinezë]] të vrarë gjatë bombardimit të Ambasadës Kineze në [[Beograd]] nga [[NATO]]
}}
'''Lufta e Kosovës''' ishte një [[Lufta|konflikt i armatosur]] në [[Kosova|Kosovë]] (në atë kohë [[Serbia dhe Mali i Zi]]) ndërmjet [[Ushtria Çlirimtare e Kosovës|Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës]] (UÇK-së) dhe [[Forcat e Armatosura të Serbisë dhe Malit të Zi|Ushtrisë së Jugosllavisë]], të mbështetur nga [[Policia e Serbisë]] ([[Ministria e Punëve të Brendshme (Serbi)|MUP]]) e cila filloi më [[28 Shkurt]] [[1998]], pas sulmeve jugosllave në fshatrat [[Likashani|Likoshan]], [[Çirezi|Qirez]] dhe [[Prekazi i Epërm|Prekaz]] të [[Drenica|rajonit të Drenicës]] dhe përfundoi me nënshkrimin e [[Marrëveshja e Kumanovës|Marrëveshjes së Kumanovës]] më [[11 Qershor]] [[1999]]. Lufta përfundoi kur [[NATO|Organizata e Traktatit të Atlantikut të Veriut]] (NATO) ndërhyri duke filluar sulmet ajrore kundër [[Serbia|Serbisë]] më [[24 Mars]] [[1999]], të cilat rezultuan me tërheqjen e forcave serbo–jugosllave nga Kosova.

UÇK-ja u formua në fillim të viteve '90 për të luftuar kundër [[Diskriminimi|diskriminimit]] të [[Shqiptarët|shqiptarëve]] dhe shtypjes së disidencës politike nga autoritetet serbe, e cila filloi pas shtypjes së [[Krahina Autonome e Kosovës dhe Dukagjinit|autonomisë së Kosovës]] nga presidenti serb [[Sllobodan Millosheviç]] në vitin 1989. UÇK-ja e filloi fushatën e parë në vitin 1995, pasi çështja e Kosovës u la jashtë [[Marrëveshja e Dejtonit|Marrëveshjes së Dejtonit]] dhe ishte bërë e qartë se strategjia e rezistencës paqësore e presidentit [[Ibrahim Rugova]] nuk kishte arritur ta sjellë Kosovën në agjendën ndërkombëtare. Në qershor të vitit 1996, grupet e UÇK-së morën përgjegjësinë për aktet e sulmeve që synonin stacionet policore serbe në Kosovë. UÇK-ja bleu një sasi të madhe armësh përmes kontrabandës së armëve nga [[Shqipëria]], pas [[Rebelimi i vitit 1997|Rebelimit të vitit 1997]]. Në fillim të vitit 1998, sulmet e UÇK-së që synonin autoritetet serbo–jugosllave në Kosovë rezultuan në një prani të shtuar të paraushtarakëve dhe ushtrisë serbe, të cilët më pas filluan të ndjekin një fushatë hakmarrëse që synonte simpatizantët e UÇK-së dhe kundërshtarët politikë. Në këtë fushatë u vranë 1.500 deri në 2.000 civilë shqiptarë dhe luftëtarë të UÇK-së, dhe u shpërngulën 370.000 shqiptarë të Kosovës deri në mars të vitit 1999.

Më 20 mars 1999, forcat serbo–jugosllave filluan një fushatë masive shtypje dhe [[Deportimi|dëbimi]] të shqiptarëve të Kosovës pas tërheqjes së Misionit Verifikues të [[Organizata për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë|OSBE]]-së në Kosovë dhe dështimit të [[Marrëveshja e Rambujesë|Marrëveshjes së propozuar të Rambujesë]]. Si përgjigje ndaj kësaj, NATO ndërhyri me një [[Bombardimi i Jugosllavisë nga NATO|fushatë bombardimi ajror]] që filloi më 24 mars. Lufta përfundoi me Marrëveshjen e Kumanovës, të nënshkruar më 9 qershor, me forcat serbo-jugosllave që ranë dakord të tërhiqeshin nga Kosova për t'i hapur rrugë një pranie ndërkombëtare. Forcat e NATO-s hynë në Kosovë më 12 qershor. 

Në vitin 2001, një Gjykatë Supreme, me seli në Kosovë dhe e administruar nga [[Organizata e Kombeve të Bashkuara|Kombet e Bashkuara]], konstatoi se kishte pasur &quot;një fushatë sistematike terrori, duke përfshirë vrasje, përdhunime, zjarrvënie dhe keqtrajtime të rënda&quot;, por se trupat serbo–jugosllave [[Operacioni Patkoi|ishin përpjekur ta dëbonin dhe jo ta zhduknin]] popullsinë shqiptare. Pas luftës, u përpilua një listë e cila dokumentoi se mbi 13.500 njerëz u vranë ose u zhdukën gjatë konfliktit dy vjeçar. Forcat jugosllave shkaktuan shpërnguljen e 1.2-1.45 milionë shqiptarëve të Kosovës. 

Ushtria Çlirimtare e Kosovës u shpërbë menjëherë pas përfundimit të luftës, ku disa nga pjesëtarët e saj vazhduan të luftonin për [[Ushtria Çlirimtare e Preshevës, Medvegjës dhe Bujanocit|UÇPMB]]-në në Luginën e Preshevës dhe të tjerë iu bashkuan [[Ushtria Çlirimtare Kombëtare|Ushtrisë Çlirimtare Kombëtare]] (UÇK) dhe [[Armata Kombëtare Shqiptare|Armatës Kombëtare Shqiptare]] (AKSH) gjatë [[Lufta e vitit 2001 në Maqedoni|konfliktit të armatosur etnik në Maqedoni]], ndërsa të tjerë i'u bashkuan [[Policia e Kosovës|Policisë së Kosovës]].

== Prapaskena ==
=== Kosova nën Jugosllavinë e Titos (1945–1980) ===
Tensionet ndërmjet serbëve dhe shqiptarëve u rritën përgjatë shek. 20-të, veçanërisht gjatë [[Lufta e Parë Ballkanike|Luftës së Parë Ballkanike]], [[Lufta e Parë Botërore|Luftës së Parë Botërore]], dhe [[Lufta e Dytë Botërore|Luftës së Dytë Botërore]]. Qeveria socialiste e [[Josip Broz Tito]] shtypte sistematikisht çdo manifestim nacionalizmi në Jugosllavisë, duke u siguruar që asnjë republikë apo kombësi të mos krijojë dominancë mbi të tjerat. Në veçanti, fuqia e [[Republika Socialiste e Serbisë|Serbisë]]—republika më e madhe dhe më e populluar—dobësohej nga krijimi i qeverive autonome të [[Vojvodina|Vojvodinës]] në veri dhe [[Krahina Socialiste Autonome e Kosovës]] në jug. Kufijtë e Kosovës nuk ishin përcaktuar në bazë të popullsisë autonome shqiptare (shumë shqiptarë mbeteshin jashtë në Maqedoni, në Malin e Zi dhe Serbi. Autonomia formale e Kosovës, e krijuar me kushtetutën e 1945 së Jugosllavisë, ishte një gjë pa vlerë. [[UDBA|Policia sekrete]] i goditi rëndë nacionalistët. Në 1956, shumë shqiptarë u gjykuan në Kosovë me akuzat e spiunazhit dhe pëmbysjes së regjimit. Kërcënimi i separatizmit ishte i ulët, shumë pak grupe kishin qëllim të bashkoheshin me Shqipërinë (për shkak të situatës në Shqipëri). Por impakti i tyre afatgjatë ishte shumë i kryqëzor, sidomos me Lëvizjen Revolucionare për Unitetin Shqiptar, e themeluar nga [[Adem Demaçi]], të cilat do të krijonin bërthamën e [[Ushtria Çlirimtare e Kosovës|UÇK]]-së. Demaçi u burgos në 1964 bashkë me shumë atdhetarë të tjerë.

Demonstratat dhe trazirat e studentëve në [[Beograd]] në qershor 1968 u shpërndanë edhe në Kosovë në nëntor të atij viti, por u shtypën nga forcat e sigurisë Jugosllave. Por shumë pak të drejta iu dhanë shqiptarëve nga Tito, përfaqësim më të madh në trupat shtetërorë të Serbisë dhe Jugosllavisë, dhe njohje më të madhe të gjuhës shqipe. U krijuaa [[Universiteti i Prishtinës]] në 1970 si një institucion i pavarur. Shqipërimi i edukimit në Kosovës vuante nga mungesa e materialeve edukuese në gjuhën shqipe në Jugosllavi, kështu që u firmos në marrëveshje me [[Republika Popullore e Shqipërisë|Shqipërië]] për furnizimin me libra.

Në 1969, [[Kisha ortodokse serbe]] urdhëron klerin të marrë të dhëna mbi popullsinë serbe në Kosovë, dhe rritjen e presionit të qeverisë së Beogradit të mbrojë më shumë interesat e serbëve.

Në 1974, statusi politik i Kosovës u përmirësua pas daljes së kushtetutës së re të Jugosllavisë. Bashkë me [[Vojvodina|Vojvodinën]], Kosova [[Krahina Socialiste Autonome e Kosovës|u deklarua krahinë]] dhe fitoi shumë nga fuqitë që kishte një republikë: një vend në presidencën federale dhe kuvendin e saj, forcë policore, dhe bankë kombëtare.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Judah|first=Tim|author-link=Tim Judah|title=Kosovo: War and Revenge|url=http://books.google.ca/books?id=sVf1na3FN_UC&amp;printsec=frontcover#v=onepage&amp;q&amp;f=false|accessdate=26 nën 2012|year=2000|publisher=Yale University Press|location=New Haven and London|isbn=978-0-300-08313-2|page=38}}&lt;/ref&gt;

=== Pas vdekjes së Titos (1980–1986) ===
Vdekja e Titos në 4 maj 1980 nisi një instabilitet të gjatë politik, i përkeqësuar nga nga kriza ekonomike dhe protestat nacionaliste. Protesta e parë madhore u bë në [[Prishtinë]], [[Demonstratat e `81-shit|demonstratat filluan]] si një lëvizje spontane e studentëve të Kosovës të cilat u mbajtën në Prishtinë me 4 mars 1981 për kushte më të mira në mensën e studentëve në Prishtinë, por ne fakt ishte shkendija në një zinxhir mbi mllëfin e akumuluar prej vitesh. Kjo shkaktoi demonstrata masive në mbarë Kosovën. Demonstratat u shtypën nga [[Presidenca e Jugosllavisë]] duke shpallur gjendjen e emergjencës, duke dërguar në demonstrata policinë dhe ushtrinë, të cilat shkaktuan shumë të vrarë.

Kosova duroi një prani të madhe të policisë sekrete gjatë gjithë viteve 1980, duke shtypur pa mëshirë çdo manifestim nacionalist. Sipas një raporti të reporterit [[Mark Thompson]], rreth 580,000 banorë të Kosovës u arrestuan, u morën në pyetje, dhe u internuan. Mijëra prej këtyre humbën punën ose u përjashtuan nga institucionet arsimore. Gjatë kësaj kohe tensionet vazhdonin të rriteshin.

Në shkurt 1982, një grup priftërinjsh nga Serbia i bën peticion pëshkopëve të tyre se &quot;pse Kisha Serbe është e qetë&quot; dhe pse nuk bënte fushatë kundër &quot;shkatërrimit, zjarrvënies dhe sakrilegjit të vendeve të shenjta në Kosovë&quot;. Këto fjalë tërhoqën interes në Beograd. Dolën histori se serbët dhe malazezët po persekutoheshin. Ndërmjet nacionalistëve serbë thuhej se serbët po dëboheshin nga Kosova.

Por në fakt situata ishte ndryshe, Kosova ishte rajoni më i varfër në Jugosllavi: të ardhurat mesatare vjetore për frymë ishin 795 [[USD]], krahasuar me mesataren kombëtare prej 2,635 [[Dollari i Shteteve të Bashkuara|USD]].

Serbia u përpoq të ulte fuqinë e shqiptarëve në rajon, me fushata popaganduese që pohonin se serbët po dëboheshin nga Kosova për shkak të rritjes së popullsisë shqiptare, dhe jo nga situata e keqe ekonomike.&lt;ref name=&quot;Ramet2010&quot;&gt;{{cite book|last=Ramet|first=Sabrina P.|title=Central and Southeast European Politics Since 1989|url=http://books.google.com/books?id=oFXdiS25N78C&amp;pg=PA361|accessdate=9 mars 2012|date=18 shkurt 2010|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-71616-1|page=361}}&lt;/ref&gt;

=== Kosova dhe ngritja Sllobodan Millosheviçit (1986–1990) ===
Në 1987, ndodhi masakra e Paraćin pasi një ushtar shqiptar në Ushtrinë Kombëtare Jugosllave (UKJ) vrau katër ushtarë serbë, kjo ngjarje i rriti akoma më tej tensionet.&lt;ref name=&quot;NYDB&quot;&gt;''[[The New York Times]]'', November 1, 1987, Late City Final Edition (p.14) -&quot;[http://www.nytimes.com/1987/11/01/world/in-yugoslavia-rising-ethnic-strife-brings-fears-of-worse-civil-conflict.html In Yugoslavia, Rising Ethnic Strife Brings Fears of Worse Civil Conflict] By David Binder&lt;/ref&gt; Pas këtyre ngjarjeve [[Sllobodan Millosheviç]]i, akuzoi Dragisa Pavlovic, si kryetar i organizatës së partisë në Beograd, se ishte paqësor me shqiptarët dhe ishte i butë me radikalët shqiptarë.&lt;ref name=&quot;NYDB&quot;/&gt;

Sipas disa artikujve, Sekretari Federal i Mbrojtjes Kombëtare, Admirali i Flotës Branko Mamula, thoshte se &quot;nga 1981 deri në 1987, 216 organizata ilegale shqiptare me 1,435 anëtarë u zbuluan brenda UKJ&quot;. Mamula thoshte se shqiptarët etnikë po pregatiteshin për të &quot;vrarë oficerë dhe ushtarë, duke helmuar ushqimin dhe ujin, sabotim, hapjen e arsenaleve të armëve dhe vjedhjen e armëve dhe municioneve, dezertim dhe shkaktim i trazirave nacionaliste brenda njësive të ushtrisë&quot;.&lt;ref name=&quot;NYDB&quot;/&gt;

Në një memorandum iu kushtua vëmendje speciale Kosovës, duke thënë që në atë rajon serbët po përballeshin me &quot;genocid fizik, politik, ligjor dhe kulturor&quot; dhe ishin në një &quot;luftë të hapur dhe totale&quot; që vazhdonte nga vjeshta e vitit 1981. Në këtë propagandë thuhej se statusi i Kosovës në 1986 ishte humbja më e madhe historike e serbëve që prej çlirimit nga osmanët në 1804, duke e renditur si më të rëndë se pushtimi Nazist dhe se pushtimi i Serbisë nga [[Austro-Hungaria]] në Luftën e Parë Botërore. Autorët e Memorandumit pretendonin se 200,000 serbë janë larguar nga rajoni përgjatë njëzet viteve. Memorandumi kërkonte kthimin e serbëve të larguarve dhe rritjen e sigurisë dhe kushteve të serbëve në Kosovë.

Memorandumi SANU provokoi shumë reagime: Shqiptarët e shikonin si një përpjekje për rritjen e supremacisë serbe, duke thënë që ata pak serbë që u larguan (rreth 2000-5000) u larguan vetë për arsye ekonomike, ndërkohë që Sllovenët dhe Kroatët, e panë si kërcënim. Serbët e pritën mirë por disa prej komunistëve të vjetër e kundërshtuan ashpër.

Në nëntor 1988, kryetari i komitetit rajonal të Kosovës u arrestua. Në mars 1989, Millosheviçi prezantoi &quot;[[Rasti Jogurt revulucionit|revolucionin anti-burokratik]]&quot; në Kosovë dhe Vojvodinë, duke ia zvogëluar autonominë dhe duke vendosur shtetrrethim dhe gjendje emergjente në Kosovë për shkak të protestave, ku humbën jetën 24 njerëz. Millosheviçi dhe qeveria e tij pretendonin se këto ndryshime ishin për të mbrojtur serbët e mbetur në Kosovë nga shumica shqiptare.

===Amendamentet kushtetuese (1989–1994)===
====Ngjarjet====
Në 17 nëntor 1988, [[Kaqusha Jashari]] dhe [[Azem Vllasi]] u detyruan të hiqnin dorë nga drejtimi i [[Lidhja e Komunistëve të Kosovës|Lidhjes së Komunistëve të Kosovës]].&lt;ref&gt;{{cite book|title=The International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia 1997–1999|first1=André|last1=Klip|first2=Göran|last2=Sluiter|page=12|series=Annotated Leading Cases of International Criminal Tribunals|volume=3|isbn=978-90-5095-141-8|url=http://books.google.com/books?id=kwR88-rsWaoC&amp;pg=PA12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=Yugoslavia: A Concise History|last=Benson|first=Leslie|year=2001|page=149|isbn=978-0-333-79241-4|url=http://books.google.com/books?id=iw9PHRR1oe4C&amp;pg=PA149}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Branka1993p208&quot;&gt;{{cite book|title=The Destruction of Yugoslavia: Tracking the Break-Up 1980–92|first=Branka|last=Magaš|year=1993|page=208|isbn=978-0-86091-593-5|url=http://books.google.com/books?id=d5np99Vgc0YC&amp;pg=PA208}}&lt;/ref&gt; Në fillim të 1989 Kuvendi Serb propozoi amendamentet kushtetuese ku do të hiqej fjala &quot;Socialiste&quot; nga titulli Republika e Serbisë, krijim i sistemit shumëpartiak, heqjen e pavarësisë së institucineve të rajoneve autonome siç ishte Kosova, dhe riemërimin e Kosovës si [[Provinca Autonome e Kosovës dhe Metohisë]].&lt;ref name=&quot;Europa2001p347&quot;/&gt; Në shkurt shqiptarët u ngritën në protestë kundër propozimit.&lt;ref name=&quot;Branka1993p208&quot;/&gt;

Në 8 maj 1989 Millosheviçi u bë President i Presidencës së Serbisë, e cila u konfirmua në 6 dhjetor. Në 22 janar 1990 kongresi i 14-të i [[Lidhja e Komunistëve të Jugosllavisë|Lidhjes së Komunistëve të Jugosllavisë]] (LKJ) ndryshoi pozitën e e partisë si partia e vetme në Jugosllavi. Në janar 1990 qeveria Jugosllave njoftoi se do të vazhdonte me krijimin e sistemit shumë-partiak.

Në 26 qershor 1990 autoritetet serbe pezulluan Kuvendin e Kosovës për shkak të disa rrethanave speciale. Në 1 ose 2 korrik 1990 Serbia aprovoi amendamentet kushtetuese me referendum.&lt;ref name=&quot;Trifunovska1994p237&quot;/&gt; Në [[2 korrik 1990|2 korrik]], 114 nga 180 anëtarë shqiptarë të kuvendit të Kosovës shpallën pavarësinë e Kosovës si shtet i pavarur brenda Jugosllavisë. Në 5 korrik Kuvendi Serb shpërbëu Kuvendin e Kosovës. Serbia gjithashtu shpërbëu këshillin ekzekutiv provincial dhe mori kontrillin e plotë të drejtpërdrejtë të Kosovës.&lt;ref name=&quot;Ramet2006p360&quot;&gt;{{cite book|title=The Three Yugoslavias: State-Building and Legitimation, 1918–2005|last=Ramet|first=Sabrina P.|year=2006|pages=350–360|isbn=978-0-253-34656-8|url=http://books.google.com/books?id=FTw3lEqi2-oC&amp;pg=PA360}}&lt;/ref&gt; Serbia mori menaxhimin e medias kryesore shqiptare në Kosovë dhe i ndaloi të gjitha transmetimet në ghjuhën shqipe.&lt;ref name=&quot;Ramet2006p360&quot;/&gt; Në 4 shtator 1990 shqiptarët e Kosovës mbajtën një grevë të përgjithshme 24-orëshe, duke paralizuar totalisht të gjithë Kosovën.&lt;ref name=&quot;Ramet2006p360&quot;/&gt;

Në 16 ose 17 korrik 1990, [[Lidhja e Komunistëve të Serbisë]] (LKS) e kombinuar me Aleancën Socialiste të Popullit Punëtor të Serbisë krijuan [[Partia Socialiste e Serbisë|Partinë Socialiste të Serbisë]] (PSS), dhe Millosheviçi u bë kryetari i saj i parë. Në 8 gusht 1990 shumë amendamente të Kushtetutës së Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë (RSFJ) u adaptuan dhe u krijua sistemi shumë-partiak.&lt;ref name=&quot;Trifunovska1994p237&quot;&gt;{{cite book|title=Yugoslavia Through Documents: From its creation to its dissolution|last=Trifunovska|first=Snežana|year=1994|page=237|isbn=978-0-7923-2670-0|url=http://books.google.com/books?id=PvjLRzgyKKkC&amp;pg=PA237}}&lt;/ref&gt;

Në 7 shtator 1990 Kushtetuta e Republikës së Kosovës u shpall nga Kuvendi i Kosovës.&lt;ref name=&quot;Trifunovska1994p237&quot;/&gt; Millosheviçi u përgjigj duke urdhëruar arrestimin e deputetëve të Kuvendit të Kosovës i cili ishte shpërbërë më parë.&lt;ref name=&quot;Ramet2006p360&quot;/&gt; Kushtetuta e re kontroverse Serbe u shpall në 28 shtator 1990.&lt;ref name=&quot;Europa2001p347&quot;&gt;{{cite book|title=A Political Chronology of Europe|author=Europa Publications Limited|year=2001|page=347|series=Political Chronologies of the World|volume=1|publisher=Psychology Press|isbn=978-1-85743-113-1|url=http://books.google.com/books?id=vv_j--ahNJwC&amp;pg=PA347|ref={{harvid|Europa|2001}}}}&lt;/ref&gt; Zgjedhje të reja shumë-partiake u mbajtën në Serbi në 9 dhe 26 dhjetor 1990 ku si rezultat Millosheviçi u shpall President i Serbisë. Në shtator 1991 shqiptarët e Kosovës mbajtën një referendum unanim për pavarësi. Në 24 maj 1992 shqiptarët e Kosovës mbajtën zgjerdhjet për Kuvend dhe President të Republikës së Kosovës.

Në 5 gusht 1991 Kuvendi i Kosovës ndaloi botimin e gazetës ditore ''[[Rilindja (gazetë)|Rilindja]]'',&lt;ref name=&quot;Ramet2006p360&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|title=Information Freedom and Censorship: World Report 1991|author1=Article 19 (Organization)|author2=American Library Association|year=1991|page=346|series=Article 19 International Centre on Censorship|isbn=978-0-8389-2156-2}}&lt;/ref&gt; në bazë të ligjit të informimit publik të 29 marsit 1991. [[Raportues Special i OKB|Raportuesi Special i OKB]]-së [[Tadeusz Mazowiecki]] raportoi në 26 shkurt 1993 se policia ka intensifikuar shtypjen e popullsisë shqiptare që prej 1990, duke i privuar nga të drejtat e tyre bazë, duke shkatërruar sistemin arsimor, dhe largime politike nga puna të punonjësve publikë.

==Shpërthimi i Luftës==

===Rruga drejt luftës (1995–1998)===
{{Lufta e Kosovës}}
Politikat e rezistencës pacifiste të [[Ibrahim Rugova|Ibrahim Rugovës]] bënë që Kosova të ishte në qetësi gjatë luftës në [[Slloveni]], dhe në [[Kroaci]] dhe [[Bosnja dhe Hercegovina|Bosnje]] gjatë fillimit të viteve 1990. Gjithësesi, u pa krijimi i [[UÇK]]-së, si rezultat i acarimit të popullsisë shqiptare ndaj shtypjes së shtetit serb. Në mesin e viteve 1990, Rugova kërkoi që në Kosovë të vendosej një forcë paqeruajtëse nën komandën e [[OKB]]-së. Në 1997, Millosheviçi u ngrit në presidencën e [[Republika Federale Jugosllave|Republikës Federale Jugosllave]] (e përbërë nga [[Serbia]] dhe [[Mali i Zi]] që prej krijimit në prill 1992).

Vazhdimi i shtypjes së popullsisë i bindi shqiptarët se vetëm rezistenca e armatosur do ta ndryshonte situatën e rënduar. Në 22 prill 1996, u ndërmorrën katër sulme ndaj personelit të sigurisë serbe në disa pjesë të Kosovës. Sulmet u morën përsipër nga një organizatë e panjohur në atë kohë e quajtur &quot;[[Ushtria Çlirimtare e Kosovës]]&quot; (UÇK). Natyra e [[UÇK]]-së mbetej e panjohur nga ndërkombëtarët.

Kryesisht ndihmat e para financiare dhe materiale UÇK i mori nga diaspora shqiptare.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.kosovo.net/judah2.html|title=Kosovo: Peace Now|publisher=kosovo.net, originally from b92.net|author=Tim Judah|date=1999-08-12|accessdate=2008-05-31|archive-date=29 prill 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080429015834/http://www.kosovo.net/judah2.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;interpol&quot;/&gt; Në fillim të vitit 1997, qeveria e shqipërisë u rrëzua si pasojë e armatosjes së popullsisë dhe hapjes së rezervave të armatimeve të Ushtrisë shqiptare. Një pjesë e rezervave përfunduan në duar të bandat kriminale ndërsa një pjesë tjetër ndihmoi në armatosjen e arsenalit të UÇK. [[Bujar Bukoshi]], Kryeministri në ekzil (në [[Zyrih]], Zvicër), krijoi FARK-un ([[Forcat e Armatosura të Republikës së Kosovës]]) e cila u absorbua në shumicën e anëtarëve të saj në UÇK. Qeveria jugosllave e konsideronte UÇK-në si &quot;terroristë&quot; të cilët sulmonin policët dhe civilët.
Në 1998, Departamenti Amerikan i Shtetit e listoi UÇK-në si organizatë terroriste,&lt;ref name=&quot;interpol&quot;&gt;{{cite web|url=http://judiciary.house.gov/Legacy/muts1213.htm|title=The Threat Posed by the Convergence of Organized Crime, Drugs Trafficking and Terrorism.|author=written Testimony of Ralf Mutschke Assistant Director, Criminal Intelligence Directorate International Criminal Police Organization&amp;nbsp;— Interpol General Secretariat before a hearing of the Committee on the Judiciary Subcommittee on Crime|publisher=U.S. House Judiciary Committee|date=2000-12-13|accessdate=2008-05-31|quote=In 1998, the U.S. State Department listed the KLA as a terrorist organization|archive-date=26 shkurt 2005|archive-url=https://web.archive.org/web/20050226123208/http://judiciary.house.gov/legacy/muts1213.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; dhe në 1999 Komiteti i Politikave të [[Partia Republikane (ShBA)|Republikanëve]] në [[Senati i Shteteve të Bashkuara|Senatin e Shteteve të Bashkuara]] shprehu shqetësimin për &quot;aleancën efektive&quot; të administratës [[Partia Demokratike (ShBA)|Demokrate]] të Klintonit me UÇK-në për shkak të &quot;shumë raporteve nga burime të besueshme jozyrtare&quot;.&lt;ref name=&quot;senate&quot;/&gt; Në 2004, John Pilger tha se për gjashte vjet deri në 1998, UÇK-ja është trajtuar nga [[ShBA]] si grup terrorist&lt;ref&gt;{{cite web|author=John Pilger|date=2004-12-13|work=[[New Statesman]]|url=http://www.newstatesman.com/200412130010|title=John Pilger reminds us of Kosovo}}&lt;/ref&gt;

Në vitin 2000, një artikull [[BBC]] shkruan ''Nato at War'' (Nato në Luftë) ku shkruan se si Shtetet e Bashkuara, të cilat e quajtën UÇK-në si &quot;terroriste&quot;, tani kishin marrëdhënie me grupin.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/674056.stm|title=Behind the Kosovo crisis|author=Allan Little|publisher=BBC|date=2000-03-12}}&lt;/ref&gt; Ndërkohë që SHBA zyrtarisht e quante UÇK-në terroriste, autori Alastair MacKenzie thotë se UÇK stërvitej nga aleati më i mash i SHBA-së në NATO, Mbretëria e Bashkuar, e cila që prej vitit 1998 stëvitej në një kamp stërvitjeje në fshatrat në veri të [[Bajram Curri (qytet)|Bajram Curri]]t.&lt;ref&gt;[Alastair MacKenzie 2011. Special Force: The Untold Story of 22nd Special Air Service Regiment (SAS). I.B. Tauris s. 229]&lt;/ref&gt;

Ndërkohë, ShBA mbante një &quot;mur të jashtëm sanksionesh&quot; ndaj Jugosllavisë të cilës i krijoi shumë probleme. Ato u mbajtën pavarësisht marrëveshjes në Dejton për heqjen e sanksioneve.

Kriza u përshkallëzua në dhjetor 1997 në takimin e Këshillit të Implementimit të Paqes në Bon, ku komuniteti ndërkombëtar (siç u quajt në [[Marrëveshja e Dejtonit|Marrëveshjen e Dejtonit]]) pranoi ti japë përfaqësuesit të lartë në Bosnje dhe Hercegovinë fuqi pastruese, duke përfshirë shkarkimin e liderëve të zgjedhur. Në të njëjtën kohë, diplomatët perëndimorë këmbëngulën që të diskutohej çështja e Kosovës, dhe që Jugosllavia ti përgjigjej kërkesave të shqiptarëve. Delegacioni jugosllav u largua nga mbledhja menjëherë në protestë.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.nytimes.com/1997/12/11/world/serbs-pull-out-of-talks-on-bosnia-to-protest-warning-on-kosovo.html|title=Serbs Pull Out of Talks on Bosnia to Protest Warning on Kosovo|work=New York Times|author=Alan Cowell|date=1999-08-12|accessdate=2008-05-31}}&lt;/ref&gt;

Kjo u ndoq nga kthimi i Grupit të Kontaktit që pa fazën e fundit të konfliktit në Bosnje dhe deklaratat e fuqive Europiane ku i kërkohej Jugosllavisë të zgjidhte problemin me Kosovën.

===Lufta fillon===
Sulmet e UÇK-së shtohen, me në qendër luginën e [[Drenica|Drenicës]] në afërsi të banesës së [[Adem Jashari]]t. Disa ditë pasi Robert Gelbard e quajti UÇK-në grup terrorist, policia serbe sulmon UÇK-në në zonën e [[Likoshani]]t, dhe ndoqën disa prej luftëtarëve deri në Cirez, duke vrarë 16 luftëtarë shqiptarë&lt;ref&gt;[http://www.bmlv.gv.at/pdf_pool/publikationen/01_kse1_02_tck.pdf Stefan Troebst: THE KOSOVO CONFLICT, 1998. (Serbian Raid against Drenica, February to March)]&lt;/ref&gt; dhe u vranë 4 policë serbë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fco.gov.uk/Files/kfile/koschron.pdf|format=PDF|title=Kosovo Chronology: From 1997 to the end of the conflict|date=qershor 1999|publisher=[[British Parliament]]|access-date=24 shtator 2014|archive-date=31 korrik 2003|archive-url=https://web.archive.org/web/20030731142318/http://www.fco.gov.uk/Files/kfile/koschron.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Pvarësisht akuzave për vrasje selektive dhe vrasjes së civilëve, dënimet e kryeqyteteve perëndimore nuk ishin aq të ashpra sa do të bëheshin më vonë. Policia serbe ndoqi Jasharin dhe bashkëluftëtarët e tij deri në fshatin [[Prekazi i Poshtëm]]. Një sulm masiv mbi shtëpinë e Jasharit solli masakrimin e 60 shqipëtarëve, shumica familarë të [[Adem Jashari]]t, nga të cilët 18 ishin gra dhe 10 fëmijë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://hrw.org/campaigns/kosovo98/timeline.shtml|title=Kosovo War Crimes Chronology|publisher=[[Human Rights Watch]]}}&lt;/ref&gt; Ngjarja e 5 marsit 1998 shkaktoi irritim të thellë në kryeqytetet perëndimore. [[Madeleine Albright]] tha se tashmë &quot;kjo krizë nuk është një çështje e brendshme RFJ&quot;.

Në 24 mars forcat Jugosllave rrethuan fshatin e Glloxhanit dhe sulmuan luftëtarët e UÇK-së.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.iwpr.net/?p=tri&amp;s=f&amp;o=235663&amp;apc_state=henitri2005|title=Ramush Haradinaj|author=Stacy Sullivan|date=2005-03-11|publisher=[[Institute for War and Peace Reporting|IWPR]]}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht fuqisë më të madhe të zjarrit, forcat jugosllave dështuan në shkatërrimin e njësisë së UÇK-së i cili ishte objektivi i tyre. Megjithëse kishte disa të vdekur dhe shumë të plagosur nga UÇK, [[Beteja e Gllogjanit|Beteja e Glloxhanit]] ishte një rezistencë e suksesshme.

Një qeveri e re u formua në Jugosllavi, e drejtuar nga [[Partia Socialiste e Serbisë]] dhe [[Partia Radikale Serbe]]. Kryertari i Partisë Ultra-nacionaliste Radikale [[Vojisllav Sheshel]] u bë zëvendës kryeministër. Kjo shtoi pakënaqësinë në pozicionin e vendit ndërmjet diplomatëve perëndimorë.

Në fillim të prillit, Serbia organizoi një [[Referendumi serb për ndërhyrje të jashtme në Kosovë, 1998|referendum]] për çështjen e ndërhyrjes së jashtme në Kosovë. Votuesit serbë refuzuan vendosshmërisht kundër ndërhyrjes së huaj në këtë krizë.&lt;ref&gt;[http://www.sudd.ch/event.php?lang=en&amp;id=rs011998 Serbien (Jugoslawien), 23. April 1998 : Internationale Beobachter für Kosovo] Direct Democracy&lt;/ref&gt; Ndërkohë, UÇK fitoi shumë territor përreth [[Deçan]]it dhe kishte territore nën kontroll në Glloxhan. Kështu që, në 31 maj 1998, Ushtria Jugosllave dhe policia e Ministrisë së Brendshme serbe filluan operacionin për spastrimin e kufirit të kontrolluar nga UÇK. Përgjigjja e NATOs ndaj kësaj ofensive ishte operacioni i mesit të qershorit i quajtur Operation Determined Falcon (Operacioni Fajkoi i Vendosur), një parakalim ajëror mbi kufijtë Jugosllavë.&lt;ref&gt;{{cite web|author=John Pike|url=http://www.globalsecurity.org/military/ops/determined_falcon.htm|title=Operation Determined Falcon|publisher=Globalsecurity.org|accessdate=2012-05-06}}&lt;/ref&gt;

Gjatë kësaj kohe, Presidenti Jugosllav Millosheviç arriti një marrëveshje me Presidentin e Rusisë [[Boris Jelcin]] për ndalimin e operacioneve ofensive dhe pregatitjen e bisedimeve me Shqiptarët. Ku më pas u arrit takimi midis Millosheviçit dhe Ibrahim Rugovës në 15 maj në Beograd, dy ditë pasi u njoftua nga [[Richard Holbrooke]]. Një muaj më vonë, Holbrooke, pas një udhëtimi në Beograd ku ai kërcënoi Millosheviçin që nëse nuk bindeshte, &quot;çfarë ka mbetur nga vendi juaj do të shpërthejë&quot;, ai vizitoi zonat kufitare të prekura nga luftimet në fillim të qershorit, nga ku u fotografua me ushtarët e UÇK-së. Publikimi i këtyre imazheve fotografike i dërgoi një sinjal UÇK-së, mbështetësve dhe simpatizantëve, dhe vëzhguesve në veçanti, se SHBA-të do të mbështesnin vendosshmërisht UÇK-në dhe popullsinë shqiptare në Kosovë.

Marrëveshja e Jelcinit përfshinte lejimin nga Millosheviçi të përfaqësuesve ndërkombëtarë të ngrinin një mision në Kosovë në mënyrë që të monitoronin situatën. Ky ishte [[Kosovo Diplomatic Observer Mission]] (KDOM), (Misioni Diplomatik Vëzhgues në Kosovë), i cili filloi të veprojë në fillim të korrikut. Qeveria amerikane e mirëpriti këtë marrëveshje, por denoncoi thirrjen e iniciativës për armëpushim të përbashkët. Pasi Amerikanët kërkonin tërheqjen e trupave jugosllave.

Gjatë gjith qershorit dhe deri në mes të korrikut, UÇK-ja mbajti avantazhin e vet. UÇK rrethoi [[Peja|Pejën]], [[Gjakova|Gjakovën]], dhe kishte caktuar kryeqytet provizor qytetin e [[Malisheva|Malishevës]]. Trupat e UÇK-së u futën në [[Theranda|Therandë]] (''[[Suharekë]]''), dhe në veri-perëndim të Prishtinës. Më pas u futën në [[Rahoveci|Rahovec]] dhe në fshatrat përreth.

Pas disa sulmeve të UÇK-së në mes të gushtit, trupat jugosllave nisën operacione ofensive në jug të rrugës Prishtinë-Pejë. UÇK filloi një ofensivë në 1 shtator në rrethinat e [[Prizreni]]t, duke rritur aktivitetin usharak të ushtrisë jugosllave. Në [[Pejë]], një ofensivë jugosllave rrezikoi një karvan njerëzish të dëbuar, veprim i cili u dënua nga oficerët ndërkombëtarë.

Në mes të shtatorit, për herë të parë UÇK-ja arriti në veri të Kosovës përreth [[Podujeva|Podujevës]]. Në fund, në fund të shtatorit, një përpjekje e vendosur nga jugosllavët nisi për largimin e UÇK-së nga veriu dhe qëndra e Kosovës po ashtu edhe nga lugina e Drenicës. Gjatë kësaj kohe shumë kryeqytete perëndimore dënuan sulmin, por sulmet u intensifikuan. Në 28 shtator, kur u gjetën kufomat e gjymtuara të një familjeje nga KDOM jashtë fshatit [[Abria e Epërme]]. Pikërisht [[Masakra në Abri të Epërme]] siguroi ndërkombëtarët për genocidin ndaj shqiptarëve në Kosovë, ky imazh i gjakosur shtyu luftën në një nivel tjetër.

==== Morali ====
Kur u tërhoqën nga Kosova pas ndërhyrjes së NATOs, njësitë jugosllave dukeshin me moral të lartë dhe paisjet në përdorim të tyre kishin një dëm minimal.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Nardulli, Perry, Pirnie, Gordon, McGinn|title=Disjointed War: Military Operations in Kosovo, 1999|page=54}}&lt;/ref&gt; Disa javë para përfundimit të konfliktit, David Fromkin shkroi se ˝dukej më e mundur që uniteti i NATOs mund të thyej para se morali i jugosllavëve të rrëzohej.˝&lt;ref&gt;[http://books.google.pt/books?id=XR61G7jU09kC&amp;pg=PA364&amp;dq=yugoslav+morale+high+kosovo&amp;hl=pt-BR&amp;sa=X&amp;ei=FQd6VPzxMcqr7Ab5y4DgCQ&amp;ved=0CD4Q6AEwBA#v=onepage&amp;q=yugoslav%20morale%20high%20kosovo&amp;f=false The Strategic Triangle] by Helga Haftendorn, pag 364&lt;/ref&gt; Kur Klintoni lajmëroi që nuk do të dislokonte trupa tokësore, kjo i dha një rritje jashtëzakonshme moralit të ushtarëve serbë.&lt;ref&gt;[http://books.google.pt/books?id=0tEFBAAAQBAJ&amp;pg=PA275&amp;dq=yugoslav+morale+kosovo+war&amp;hl=pt-BR&amp;sa=X&amp;ei=fAt6VJblMKyV7Aa2uoCoBQ&amp;ved=0CEcQ6AEwBQ#v=onepage&amp;q=yugoslav%20morale%20kosovo%20war&amp;f=false The Balkans Since the Second World]  by R. J. Crampton, pag. 275&lt;/ref&gt;

Në kontrast, të tjera burime raportonin se morali ishte një problem për forcat serbe; studime të inteligjencës zbuluan se shumë ushtarë nuk ishin dakord me veprimet e shokëve të tyre. Një komandant tanku serb raporton:&lt;ref&gt;{{cite book|url=http://books.google.com/books?id=B4YbP0fPcMYC&amp;lpg=PA332|page=332|title=The Serbs: History, Myth, and the Destruction of Yugoslavia|first=Tim|last=Judah|publisher=Yale University Press|year=2000|ISBN=0300085079}}&lt;/ref&gt;
{{quotation|Gjatë gjithë kohës që isha në Kosovë, nuk pashë kurrë një ushtar armik dhe njësia ime nuk u përfshi asnjëherë në konflikt me armikun. Tanket të cilat kushtonin 2.5 milionë [[USD]] secili u përdorën për të masakruar fëmijët shqiptarë... më vjen turp.}}
[[Skeda:General Clark meeting with Asst Secretary of Defense Hamre, Dec 1998.jpg|parapamje|Gjenerali Klark takohet me Ndihmës Sekretarin e Mbrojtjes Hamre.]]

=== [[OKB]], [[NATO]], dhe [[OSBE]] (1998–1999) ===
[[Skeda:SACEUR visits Headquarters NATO Kosovo Forces DVIDS487012.jpg|parapamje|SACEUR.]]
Në 9 korrik 1998, Presidenti i SHBA [[Bill Clinton]] deklaroi &quot;emergjencën kobëtare&quot; (''gjendje e jashtëzakonshme'') për shkak të &quot;kërcënimit të pazakontë dhe të jashtëzakonshëm të sigurisë kombëtare dhe politikave ndërkombëtare të Shteteve të Bashkuara&quot; imponuar nga Jugosllavia dhe Serbia mbi Luftën e Kosovës.&lt;ref&gt;[https://en.wikisource.org/wiki/Executive_Order_13088 Urdhër ekzekutiv i SHBA Nr.13088] i 9 korrikut 1998. Blocking Property of the Governments of the Federal Republic of Yugoslavia (Serbia and Montenegro), the Republic of Serbia, and the Republic of Montenegro, and Prohibiting New Investment in the Republic of Serbia in Response to the Situation in Kosovo. {{USFR|63|32109}} (June 12, 1998). &quot;I, WILLIAM J. CLINTON, President of the United States of America, find that the actions and policies of the Governments of the Federal Republic of Yugoslavia (Serbia and Montenegro) and the Republic of Serbia with respect to Kosovo, by promoting ethnic conflict and human suffering, threaten to destabilize countries of the region and to disrupt progress in Bosnia and Herzegovina in implementing the Dayton peace agreement, and therefore constitute an unusual and extraordinary threat to the national security and foreign policy of the United States, and hereby declare a national emergency to deal with that threat.&quot;&lt;/ref&gt;

Në 23 shtator 1998 nën [[Kapitulli VII i Kartës së OKB|Kapitullin VII të Kartës së OKB]]-së [[Këshilli i Sigurimit i Organizatës së Kombeve të Bashkuara]] pranoi [[Rezoluta 1199 e Këshillit të Sigurimit të OKB|Rezolutën 1199]]. Kjo shprehte një 'shqetësim të madh' me raportet që i arrinin Sekretarit të Përgjithshëm që mbi 230,000 njerëz janë dëbuar nga shtëpitë e tyre nga 'përdorimi i forcës së tepërt dhe diskriminuese nga forcat e sigurisë serbe dhe Ushtria Jugosllave',&lt;ref&gt;[http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=S/RES/1199(1998) UNSCR 1199]&lt;/ref&gt; duke kërkuar që të gjitha palët në Kosovë dhe në Republikën Federale tl Jugosllavisë (Serbia dhe Mali i Zi) të ndalojnë armiqësinë dhe të mbajnë një armëpushim. Në 24 shtator [[Këshilli i Atlantikut të Veriut]] (NAC) i [[NATO]]s lëshoi një &quot;paralajmërim aktivizimi&quot; (ACTWARN) duke e çuar NATOn në një nivel më të lartë gatishmërie ushtarake si për një mundësi të limituar ajërore ashtu edhe për një fushatë ajërore me faza në Kosovë.&lt;ref&gt;{{cite press release|title=Statement by the Secretary General following the ACTWARN decision|date=24 shtator 1998|publisher=NATO|url=http://www.nato.int/docu/pr/1998/p980924e.htm}}&lt;/ref&gt; Problemi i madh për ata që shihnin si zgjidhjen e vetme përdorimin e forcës ishin mbi 250,000 shqiptarë të dëbuar, 30,000 prej të cilëve ishin në qiell të hapur në pyje, pa veshmbathje apo strehim, dhe me dimrin që afrohej shpejt.

Ndërkohë, ambasadori amerikan në [[Republika e Maqedonisë|Republikën e Maqedonisë]], [[Christopher R. Hill|Christopher Hill]], po drejtonte diplomacinë ndërmjet delegacionit shqiptar, i drejtuar nga Rugova, dhe autoritetet jugosllave dhe serbe. Në këto mbledhje po bëhej një plan paqeje pas planifikimit të NATOs për pushtimin e Kososvës. Gjatë një periudhe prej dy javësh , kërcënimet u shtuan, duke kulmuar në dhënien nga NATO të Urdhërit të Aktivizimit. NATO ishte gati të fillonte sulmet ajërore, dhe Richard Holbrooke shkoi në Beograd me shpresën se do të arrinte një marrëveshje me Millosheviçin. Zyrtarisht, komuniteti ndërkombëtar kërkoi të ndaloheshin luftimet. Specifikisht kërkohej që Jugosllavia të pushonte ofensivën ndaj UÇK-së ndërkohë që përpiqej që të bindte UÇK-në të heqë dorë nga pavarësia. Më tepër, u bënë përpjekje për të bindur Millosheviçin të lejonte trupat paqeruajtëse të NATOs të hynin në Kosovë.

Në 13 tetor 1998, [[Këshilli i Atlantikut të Veriut]] lëshoi urdhërat e aktivizimit (ACTORD) për ekzekutimin e sulmeve të limituara ajërore po ashtu edhe fushatë ajërore me faza në Jugosllavi e cila do të fillonte përafërsisht për 96 orë.&lt;ref&gt;{{cite press release|title=Statement to the Press by the Secretary General Following Decision on the ACTORD|date=13 tetor 1998|publisher=NATO|url=http://www.nato.int/docu/speech/1998/s981013a.htm}}&lt;/ref&gt; Në 15 tetor Marrëveshja e [[Misioni i Verfikimit në Kosovë|Misionit të Verfikimit në Kosovë]] (KVM) i NATOs për armëpushim u firmos, dhe afati i fundit për tërheqjen u zgjat për në 27 tetor.&lt;ref name=&quot;gs_oee&quot;&gt;{{cite web|title=Operation Eagle Eye|publisher=GlobalSecurity.org|url=http://www.globalsecurity.org/military/ops/eagle_eye.htm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nato_oaf&quot;&gt;{{cite web|title=Operation Allied Force|publisher=NATO|url=http://www.afsouth.nato.int/archives/operations/detforce/force.htm|access-date=26 nëntor 2014|archive-date=27 shtator 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110927191114/http://www.afsouth.nato.int/archives/operations/detforce/force.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Tërheqja serbe filloi në ose rreth 25 tetorit 1998, dhe [[Operacioni Syri i Shqiponjës]] (Eagle Eye) filloi në 30 tetor.&lt;ref name=&quot;gs_oee&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;nato_oaf&quot; /&gt;

KVM ishte një kontigjent i madh i monitoruesve të paarmatosur të paqes nga [[OSBE]] (të njohur zyrtarisht si verifikues) të cilët u futën në Kosovë. Pamjaftueshmëria e tyre ishte e dukshme që në fillim. Ata u quajtën me nofkën &quot;clockwork oranges&quot; (me kuptimin në zhargon anglisht si diçka e pavend dhe të panevojshme) si referencë për makinat me ngjyrë portokalli që përdornin. Luftimet filluan sërisht në dhjetor 1998 pasi armëpushimi u thye,&lt;ref name=&quot;Maisonneuve&quot;&gt;{{cite web|last=Brigadier-General Maisonneuve|title=THE OSCE KOSOVO VERIFICATION MISSION|url=http://www.journal.forces.gc.ca/vo1/no1/doc/49-54-eng.pdf|work=Canadian Military Journal|accessdate=2 korrik 2012}}&lt;/ref&gt; dhe gjatë luftimeve u vra Zvonko Bojanić, kryebashkiaku serb i [[Fushë Kosova|Fushë Kosovës]]. Autoritetet jugosllave u përgjigjën me masa të ashpra ndaj ushtarëve të UÇK-së.&lt;ref&gt;{{cite news|work=The New York Times|url=http://www.nytimes.com/1998/12/19/world/serbian-mayor-slain-in-kosovo-new-sweep-on-rebels-ordered.html|title=Serbian Mayor Slain in Kosovo; New Sweep on Rebels Ordered|date=19 dhjetor 1998|accessdate=3 mars 2013}}&lt;/ref&gt;

Nga janari në mars 1999 lufta solli pasiguri në zonat urbane, duke përfshirë bombardime dhe vrasje. Të tilla sulme u kryen edhe gjatë bisedimeve ne Rambuje në shkurt dhe ndërkohë që Marrëveshja e Verifikimit në Kosovë u zgjidh në mars. Vrasjet në rrugë vazhduan dhe u rritën. Kishte përplasje ushtarake në [[Vushtrria|Vushtrri]] në shkurt dhe zonë e paprekur deri tani në luftime në [[Kaçaniku|Kaçanik]] në fillim të marsit.

Në 15 janar 1999 ndodhi [[Masakra e Reçakut]] ku &quot;45 fermerë shqiptarë u rrethuan, u drejtuan drejt një kodre dhe u masakruan.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Massacre that started long haul to justice|last=Strauss|first=Julius|date=30 qershor 2001|work=The Daily Telegraph|url=http://www.telegraph.co.uk/news/1312900/Massacre-that-started-long-haul-to-justice.html|location=London}}&lt;/ref&gt; Trupat u zbuluan nga monitoruesit e OSBE-së, duke përfshirë edhe Kryetarin e Misionit [[William Walker]], dhe të dërguarit e huaj të shtypit ndërkombëtar.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Racak massacre haunts Milosevic trial|last=Silverman|first=Jon|date=14 shkurt 2002|publisher=BBC News|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/1812847.stm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ustrans&quot;&gt;{{citation|title=TRANSCRIPT: AMB. WALKER PRESS CONFERENCE AFTER MASSACRE IN KOSOVO|date=26 janar 1999|publisher=Embassy of the United States Tel Aviv, Israel|url=http://www.usembassy-israel.org.il/publish/press/security/archive/1999/january/ds1127.htm|access-date=26 nëntor 2014|archive-date=6 dhjetor 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081206154406/http://www.usembassy-israel.org.il/publish/press/security/archive/1999/january/ds1127.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Jugosllavia e mohoi masakrën.&lt;ref name=&quot;ustrans&quot; /&gt; Masakra e Reçakut ishte kulmimi i sulmeve të UÇK-së dhe reprezaljes së jugosllavëve që vazhduan përgjatë gjithë dimrit 1998–1999. Masakra u ndëshkua nga vendet perëndimore dhe nga [[Këshilli i Sigurimit i Organizatës së Kombeve të Bashkuara]], dhe më vonë u bë baza e një nga akuzave për krime lufte ndaj Millosheviçit dhe zyrtarëve të tij më të lartë. Kjo masakër ishte një pkë kthese e luftës. [[NATO]] vendosi se konflikti mund të zgjidhej vetëm duke vendosur një mision paqeruajtës ushtarak nën komandën e NATOs. Prishtina u bë subjekt i përleshjeve me armë dhe dëbimit të popullsisë sipas raporteve të OSBE-së.&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/271316.stm|title=Pristina waits for war|publisher=BBC News|date=1999-02-03|accessdate=2012-11-08}}&lt;/ref&gt;

=== Konferenca e Rambujesë (janar–Mars 1999) ===
Në 30 janar 1999 NATO lëshoi një deklaratë ku [[Këshilli i Atlantikut të Veriut]] kishte pranuar që &quot;Sekretari i Përgjithshëm i NATOs mund të autorizojë sulme ajërore kundër shënjestrave në territorin e RFJ&quot; në mënyrë që të arrihej një marrëveshje politike&quot;.&lt;ref&gt;{{cite press release|title=Statement by the North Atlantic Council on Kosovo|date=30 janar 1999|publisher=NATO|url=http://www.nato.int/docu/pr/1999/p99-012e.htm}}&lt;/ref&gt; Ndërkohë që kjo ishte më shumë një kërcënim për qeverinë e Millosheviçit, ajo po ashtu ishte një sprovë për të gjithë faktorin politik shqiptar.

Po ashtu në 30 janar 1999 Grupi i Kontaktit lëshoi një set &quot;principesh të panegociueshme&quot; e cila krijoi një paketë të njohur si &quot;Status Quo Plus&quot;—efektivisht rikthimin e autonomisë së Kosovës si para vitit 1990 brenda Serbisë, plus futjen e demokracisë dhe vëzhgim nga organizatat ndërkombëtare. Po ashtu kërkohej një konferencë paqeje e cila protej të mbahej në shkurt 1999 në kështjellën [[Château de Rambouillet]], jashtë Parisit në Francë.

[[Marrëveshja e Rambujesë|Bisedimet e Rambujesë]] filluan në 6 shkurt 1999, me [[Sekretari i Përgjithshëm i NATO|Sekretarin e NATOs]] [[Javier Solana]] i cili negocionte me të dyja palët. Ato ishin përcaktuar të përfundonin në 19 shkurt. Delegacioni jugosllav drejtohej nga presidenti i Serbisë [[Milan Milutinović]], ndërkohë që Millosheviçi qëndronte në Beograd. Kjo ishte në kontrast me [[Marrëveshja e Dejtonit|konferencën e Dejtonit]] në 1995 e cila përfundoi luftën në Bosnje, ku Millosheviçi negocioi personalisht. Mungesa e Millosheviçit u interpretua si shenjë se vendimet e vërteta po bëheshin në Beograd, një lëvizje që e rriti kriticizmin në Jugosllavi dhe jashtë saj; peshkopi serb i Kosovës [[Artemije Radosavljeviç|Artemije]] udhëtoi në Rambuje për të protestuar për faktin se delegacioni ishte tejet i papërfaqësuar. Gjatë asaj kohe spekulohej për një padi të mundshme për krime lufte ndaj Millosheviçit, kështu që mungesa e tij mund të jetë motivuar nga frika për arrestimin e tij.
[[File:72nd Special Brigade equipment 1999, Belgrade Military Museum .jpg|thumb|upright|Pajisjet e [[Brigada e 72-të për Operacione Speciale (Serbi)|Brigadës Speciale të 72]]-të të [[Forcat e Armatosura të Serbisë dhe Malit të Zi|Ushtrisë jugosllave]] të përdorura në Luftën e Kosovës.]]
Në fazën e parë negociatat ishin të suksesshme. Në veçanti, një deklaratë e lëshuar nga bashkë-kryetari i Gruit të Kontaktit në 23 shkurt 1999 se negociatat &quot;kanë arritur një ''konsensus'' për një autonomi për Kosovën, duke përfshirë mekanizma për zgjedhje të lira dhe të ndershme për institucione demokratike.

Ndërkohë që marrëveshja nuk i kënaqi plotësisht shqiptarët, sipas jugosllavëve ata ishin shumë radikalë, të cilët u përgjigjën duke ndryshuar në mënyrë drastike tekstin të cilën edhe Rusia (aleat i RFJ) e quajti të papranueshëm. Ata kërkonin të rishikonin me kujdes statusin politik të Kosovës dhe larguan të gjitha masat e propozuara për implementim. Ndërmjet gjithë këtyre ndryshimeve në versionin e ri të propozuar, eleminohej komplet kapitulli për ndihmën humanitare dhe rindërtim, hiqej komplet mbikëqyrja ndërkombëtare dhe nuk përmendej &quot;vullneti i popullit të Kosovës&quot; në vendosjen e statusit përfundimtar të Kosovës.

Në 18 mars 1999, delegacionet shqiptare, amerikane dhe britanike firmosën atë që u bë [[Marrëveshja e Rambujesë]] ndërkohë që delegacionet jugosllave dhe ruse nuk pranuan. Marrëveshja kërkonte për administrimin e Kosovës nga NATO si një provincë autonome brenda Jugosllavisë, një forcë prej 30,000 trupash të NATOs për mbajtjen e rregullit në Kosovë; të drejtën e kalimit të papenguar të trupave të NATOs në territorin jugosllav, përfshirë Kosovën; dhe imunitet për  NATOn dhe agjentët e saj nga ligji jugosllav. Do të lejohej një prani e vazhdueshme e ushtrisë jugosllave me 1,500 trupa për vëzhgimin e kufirit, të mbështetura nga 1,000 trupa për qëllime komande dhe mbështetje, po ashtu edhe një numër të vogël policie kufitare, 2,500 njerëz nga Ministria e Brendshme për qëllime sigurie të përgjithshme, dhe 3,000 policë lokalë.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Charles|first=Ingrao|title=Confronting the Yugoslav Controversies: A Scholars' Initiative|year=2012|publisher=Purdue University Press|location=Indiana|isbn=978-1-61249-228-5|page=330|url=http://docs.lib.purdue.edu/cgi/viewcontent.cgi?filename=10&amp;article=1027&amp;context=purduepress_ebooks&amp;type=additional|edition=2nd}}&lt;/ref&gt;

Megjithëse qeveria jugosllave citoi dispozitat ushtarake të Shtojcës B të dispozitave të Rambujesë si arsyen e kundërshtimeve të tyre, duke thënë se ishte një dhunim i papranueshëm i sovranitetit të Jugosllavisë, këto dispozita ishin thelbësisht të njëjta me ato të zbatuara në Bosnje për misionin [[SFOR]] (Stabilisation Force) pas Marrëveshjes së Dejtonit në 1995. Dy palët nuk i diskutuan problemet me detaje për shkak të mosmarrëveshjeve më thelbësore.&lt;ref&gt;[http://www.publications.parliament.uk/pa/cm199900/cmselect/cmfaff/28/2809.htm#a21 U.K. Parliamentary report] THE KOSOVO CRISIS AFTER MAY 1997&lt;/ref&gt; Në veçanti, pala sebe nuk e pranonte idenë e pranisë së trupave të NATOs në Kosovë duke zëvendësuar forcën e tyre të sigurisë, duke preferuar më mirë vëzhgues të paarmatosur të OKB-së. Vetë Millosheviçi refuzoi të diskutojë shtojcën pasi informoi NATOn që ishte e papranueshme, edhe pasi atij iu ofrua të propozojë amendamente për dispozitat në mënyrë që të bëheshin të pranueshme.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Ingrao|first=Charles|title=Confronting the Yugoslav Controversies: A Scholars' Initiative|year=2012|publisher=Purdue University Press|location=Indiana|isbn=978-1-61249-228-5|pages=332–333}}&lt;/ref&gt;

Ngjarjet rrodhën shpejt pas dështimit në Rambuje dhe pas propozimit alternativ jugosllav.&lt;ref name=&quot;Caraccilo2011p44&quot;&gt;{{cite book|title=Beyond Guns and Steel: A War Termination Strategy|first=Dominic J.|last=Caraccilo|year=2011|page=44|publisher=[[ABC-CLIO]]|isbn=978-0-313-39149-1|url=http://books.google.com/books?id=FDA8dQyaQ9MC&amp;pg=PA44}}&lt;/ref&gt; Monitoruesit ndërkombëtarë të [[OSBE]]-së u tërhoqën më 22 mars, për frikën për sigurinë e monitoruesve që i paraprinte fushatës bombarduese të NATOs.&lt;ref name=&quot;Caraccilo2011p44&quot; /&gt;

Në 23 mars, kuvendi serb pranoi principin e autonomisë për Kosovën dhe pjesën jo-ushtarake të marrëveshjes, duke refuzuar praninë e trupave të NATOs.&lt;ref name=&quot;Caraccilo2011p44&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.serbia-info.com/news/1999-03/24/10030.html|title=Conclusions of Serbian parliament|publisher=[[Government of Serbia]]|date=1999-03-24|access-date=3 dhjetor 2014|archive-date=11 prill 2000|archive-url=https://web.archive.org/web/20000411180110/http://www.serbia-info.com/news/1999-03/24/10030.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== Bombardimi nga NATO ==
[[Skeda:Tomahawk-launch.jpg|parapamje|majtas|upright|Një [[Tomahawk (raketë)|Raketë Tomahawk]] lëshohet nga direku i raketave të [[USS Gonzalez|USS ''Gonzalez'']], 31 Mars 1999.]]
[[Skeda:F-117 Allied Force.jpg|parapamje|Një [[Lockheed F-117 Nighthawk|F-117 Nighthawk]] i [[Forca Ajrore e Shteteve të Bashkuara|USAF]] pregatitet për nisje nga [[Baza Ajrore Aviano|baza ajrore në Aviano]], [[Italia|Itali]], 24 Mars 1999.]]
{{Main|Bombardimi nga NATO i Jugosllavisë}}

Në 23 mars 1999 në orën 22:30 UTC+1 [[Richard Holbrooke]] u rikthye në Bruksel dhe lajmëroi se bisedimet e paqes dështuan dhe i dorëzoi çështjen formalisht NATOs për veprime ushtarake.&lt;ref name=&quot;bbc23mar99&quot;&gt;{{cite news|title=Nato poised to strike|date=23 mars 1999|publisher=BBC News|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/301900.stm}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.usembassy-israel.org.il/publish/press/state/archive/1999/march/sd4324.htm|title=Transcript: Holbrooke statement at NATO headquarters March 23|publisher=Usembassy-israel.org.il|date=1999-03-23|accessdate=2012-05-06|archive-date=14 prill 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120414235900/http://www.usembassy-israel.org.il/publish/press/state/archive/1999/march/sd4324.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Disa orë para lajmërimit, Jugosllavia lajmëroi në televizionin kombëtar se ka deklaruar gjendjen e emergjencës duke cituar një kërcënim të afërt lufte dhe filloi një mobilizim të madh trupash dhe resurshesh.&lt;ref name=&quot;bbc23mar99&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;wp99mar24&quot;&gt;{{cite news|title=NATO Mobilizes for Attack / Yugoslavia declares state of emergency|last=Gellman|first=Barton|date=24 mars 1999|publisher=San Francisco Chronicle|work=[[Washington Post]]|url=http://articles.sfgate.com/1999-03-24/news/17681243_1_nato-secretary-general-javier-solana-kosovo-s-ethnic-albanian-rebels-yugoslav-army|access-date=3 dhjetor 2014|archive-date=4 janar 2013|archive-url=https://archive.today/20130104164612/http://articles.sfgate.com/1999-03-24/news/17681243_1_nato-secretary-general-javier-solana-kosovo-s-ethnic-albanian-rebels-yugoslav-army|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Në 23 mars 1999 në orën 23:17 [[Sekretari i Përgjithshëm i NATO]]s, [[Javier Solana]], lajmëroi se kishte urdhëruar [[Komandanti Suprem Aleat i Europës|Komandantin Suprem Aleat të Europës]] (SACEUR), Gjeneralin e Ushtrisë Amerikane [[Wesley Clark]], që të &quot;nisë operacionet ajërore në Republikën Federale të Jugosllavisë.&quot;&lt;ref name=&quot;wp99mar24&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite press release|title=Press Statement by Dr. Javier Solana, Secretary General of NATO|date=23 mars 1999|publisher=NATO|url=http://www.nato.int/docu/pr/1999/p99-040e.htm}}&lt;/ref&gt; Në 24 mars në orën 20:00 NATO nisi fushatën bombarduese kundër Jugosllavisë.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Kosovo Report: Conflict, International Response, Lessons Learned|author=Independent International Commission on Kosovo|year=2000|publisher=[[Oxford University Press]]|isbn=978-0-19-924309-9|url=http://books.google.com/books?id=m3uS1o4IFXEC&amp;pg=PA85}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite press release|title=Press Statement by Dr. Javier Solana, NATO Secretary General following the Commencement of Air Operations|date=24 mars 1999|publisher=NATO|url=http://www.nato.int/docu/pr/1999/p99-041e.htm}}&lt;/ref&gt;

Fushata bombarduese e NATOs zgjati nga 24 marsi deri në 11 qershor 1999, duke përfshirë mbi 1,000 avionë që vepronin kryesisht nga bazat në [[Itali]] dhe në aeroplan-mbajtëset të stacionuara në [[AdriatiK]]. Raketat kruiz [[BGM-109 Tomahawk|Tomahawk]] u përdorën gjërësisht, të lëshuara nga avionët, anijet, dhe nëndetëset. Me përjashtim të Greqisë, të gjithë anëtarët e NATOs u përfshinë sadopak. Në mbi dhjetë javet e konfliktit, avionët e NATOs fluturuan mbi 38,000 misione luftimi. Për [[Forcat Ajrore Gjermane]] (''Luftwaffe''), ishte hera e dytë kishte marrë pjesë në një konflikt që prej Luftës së Dytë Botërore pas Luftës së Bosnjes.

Qëllimi i paracaktuar i NATOs u përmblodh nga zëdhëndësit e saj si &quot;serbët jashtë, paqeruajtësit brenda, refugjatët të kthehen&quot;. Kjo ishte, trupat jugosllave duhej të largoheshin nga Kosova dhe do të zëvendësoheshin nga paqeruajtësit ndërkombëtarë në mëyrë që siguronin që refugjatët shqiptarë të ktheheshin në shtëpi. Fushata u caktua në fillim për shkatërrimin e mbrojtjes ajërore jugosllave dhe shënjestra ushtarake me vlerë të lartë. Nuk shkoi dhe aq mirë në fillim, pasi moti i keq i pengonte shumë misionet. NATO e nënvlerësoi seriozisht faktin se Millosheviçi do të rezistonte: shumë pak në Bruksel mendonin se fushata do të zgjaste më shumë se pak ditë, dhe megjithëse bombardimet fillestare nuk ishin me intensitet të ulët, por nuk e arritën intensitetin e bombardimit të Bagdadit në 1991.

[[Skeda:Sremska mitrovica all force.jpg|parapamje|Dëmet pas bombardimit të një depoje armatimi në [[Mitrovica e Sremit|Mitrovicën e Sremit]], [[Serbia|Serbi]].]]
Operacionet ushtarake të NATOs ndryshuan thelbësisht në sulmin e njësive tokësore jugosllave, duke goditur shënjestra si tanket dhe artilerinë, ndërkohë që vazhdohej me bombardimin strategjik. Ky aktivitet gjithësesi, ishte shumë i përmbajtur nga politika, pasi çdo shënjestër duhej të aprovoheshte nga të gjithë 19 shtetet anëtare. [[Mali i Zi]] u bombardua në disa raste por NATO eventualisht pushoi së përkrahuri pozicionin e pasigurt të liderit të saj anti-Millosheviç, [[Milo Gjukanoviç]]. Përveç shënjestrave të drejtpërdrejta ushtarake u sulmuan edhe shënjestra që mund ti hynin në dihmë ushtrisë, siç ishin ura përgjatë [[Danubi]]t, fabrika, centrale energjie, shkolla, shtëpi, spitale, impiante telekomunikimi dhe shtabi i përgjithshëm i të majtëve të Jugosllavisë një parti e drejtuar nga gruaja e Millosheviçit dhe kulla e transmetimit të [[Radio Televizioni Serb|RTS]].

Në fillim të majit, një avion i NATOs sulmoi një karvan refugjatësh shqiptarë, duke menduar se ishte një karvan ushtarak jugosllav, duke vrarë rreth 50 njerëz. NATO e pranoi fajin pesë ditë më vonë dhe jugosllavët akuzuan NATOn për sulm me vetëdije ndaj refugjatëve. Një raport i mëvonshëm i hartuar nga [[Gjykata Ndërkombëtare Kriminale për ish Jugosllavinë]] ('''ICTY''') me titull &quot;Raporti Përfundimtar për Prokurorin nga Komiteti i Caktuar për Rishikimin e e Fushatës Bombarduese të NATOs Kundër Republikës Federale të Jugosllavisë&quot;&lt;ref name=&quot;ICTYReport&quot;&gt;{{cite web|title=Final Report to the Prosecutor by the Committee Established to Review the NATO Bombing Campaign Against the Federal Republic of Yugoslavia|url=http://www.icty.org/sid/10052#IVB4|publisher=UNICTY}}&lt;/ref&gt; ku thuhej se &quot;civilët nuk u sulmuan me dashje në këtë incident&quot; dhe se &quot;as ekuipazhi dhe as komandantët nuk treguan të pamatur për të marrë masa parandaluese të cilat do tu hiqnin akuzat kriminale.&quot; Në 7 maj, disa bomba të NATOs godasin ambasadën kineze në Beograd, duke vrarë tre gazetarë kinezë dhe duke egërsuar opinionin publik kinez. Shtetet e Bashkuara dhe NATO më vonë kërkuan falje për bombardimin, duke thënë se ishte një gabim i shkaktuar nga një hartë e pasaktë e para shumë viteve. Një tjetër incident ishte masakra e burgut të Dubravës në maj 1999, ku qeveria jugosllave akuzoi për vrasjen e 85 civilëve pas bombardimit nga NATO të kompleksit.&lt;ref name=&quot;HRW&quot;&gt;{{cite book|title=Under Orders:War Crimes in Kosovo|publisher=UNHCR|isbn=1-56432-264-5|page=244|url=http://books.google.com/books?id=1n8DrZg2rb8C&amp;pg=PA244&amp;lpg=PA244&amp;dq=Dubrava+Prison+massacre&amp;source=bl&amp;ots=DDz3m5wShH&amp;sig=ruQx6R7Ux4BTX4BAVDpmxdf8nfM&amp;hl=en&amp;ei=KrABS9ztJ5L44AbL79mEDA&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q&amp;f=false|author-link=Human Rights Watch}}&lt;/ref&gt; Një raport i mëvonshëm i [[Human Rights Watch]] arriti në përfundimin se rreth 19 të burgosur dhe gardianë u vranë nga bombardimi, por që një numër i pasaktë – ndoshta më shumë se 70 shqiptarë – u vranë nga forcat qeveritare serbe në ditët që kaluan pas bombardimit.&lt;ref name=&quot;HRW&quot; /&gt;

[[Skeda:Нато бомбе изазивале еколошку катастрофу у Новом Саду.jpeg|parapamje|Tymi në [[Novi Sadi|Novi Sad]] pas bombardimeve të NATO's.]]

Nga fillimi i prillit, konflikti ishte shumë larg zgjidhjes dhe vendet e NATOs filluan të mendonin seriozisht për operacione tokësore në Kosovë. Kryeministri Britanik [[Tony Blair]] ishte avokat i fortë për sulm me trupa tokësore dhe i bënte presion Shteteve të Bashkuara që të pranonin; qëndrimi i tij i ashpër shkaktoi pak alarm në Uashington pasi forcat amerikane duhej të ishin me të larta në numër në çdo mësymje.&lt;ref name=&quot;Marr, Andrew page 550&quot;&gt;Marr, Andrew; ''A History of Modern Britain'' (2008 printing); page 550&lt;/ref&gt; Presidenti i SHBA-ve [[Bill Clinton]] ishte shumë vendosur për sulm tokësor të drejtuar nga forcat amerikane. Por në vend të kësaj, Clinton autorizoi një operacion të [[CIA]]s për të gjetur metoda destabilizimi për dobësimin e qeverisë jugosllave pa nevojën e trajnimit të UÇK-së.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.cnn.com/WORLD/europe/9905/24/kosovo.01/|title=CIA reportedly authorized to develop ways to 'destabilize' Yugoslavian government|publisher=CNN|author=Walter Rodgers, Carl Rochelle and Matthew Chance|date=1999-05-24|accessdate=2008-07-22}}&lt;/ref&gt; Në të njëjtën kohë, negociatorët [[Finlanda|finlandezë]] dhe [[Rusia|rusë]] nisën të provojnë të bindnin Milloshviçin të tërhiqej. Tony Blair do të urdhëronte 50,000 ushtarë britanikë të bëheshin gati për mësymje tokësore.&lt;ref name=&quot;Marr, Andrew page 550&quot; /&gt;

Millosheviçi më në fund kuptoi se Rusia nuk do të ndërhynte të mbronte Jugosllavinë pavarësisht retorikës së fortë anti-NATO të Moskës. Kështu që ai pranoi kushtet e ofruara nga ekipit të ndërhyrjes Finlandezo-Rus dhe pranoi një prani ushtarake në Kosovë të drejtuar nga OKB, por me pjesëmarrjen edhe të trupave të NATOs.

Forcat speciale norvegjeze [[Hærens Jegerkommando]] dhe [[Forsvarets Spesialkommando]] bashkëpunuan me UÇK-në në mbledhjen informacioneve të inteligjencës. Duke u pregatitur për pushtim në 12 qershor, forcat speciale [[Norvegjia|Norvegjeze]] punuan së bashku me UÇK në zonat malore kufitare me Maqedoninë dhe kryesisht merreshim me zbulim për të monitoruar ngjarjet në Kosovë. Bashkë me forcat speciale britanike, forcat speciale norvegjeze ishin të parat që kaluan kufirin për në Kosovë. Sipas gazetarit të Sky News Keith Graves, norvegjezët ishin futur në Kosovë dz ditë para marshimit të forcave të tjera dhe ishin ndër të parët që u futën në Prishtinë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vg.no/nyheter/utenriks/artikkel.php?artid=8665264|title=UCK hjalp norsk spesialstyrke|work=NTB|author=Lise Åserud and Gunnar Nyquist|date=1999-06-21|accessdate=2008-10-08|language=No}}&lt;/ref&gt; Detyrat e Hærens Jegerkommando dhe Forsvarets Spesialkommando ishte të pastronin rrugën dhe të qetësonin palët serbëve dhe shqiptarëve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.aftenposten.no/english/local/article254448.ece?service=print|title=Norway has forces in Afghanistan|work=Aftenposten English Web Desk|author=Nina Berglund|date=2002-01-08|accessdate=2008-10-08}} (Mentions work in Kosovo / Pristina)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|author=Tom Bakkeli|title=Norges Hemmelige Krigere / Norway's secret Warriors|isbn=978-82-489-0722-0|language=No|work=Kagge Forlag|year=2007|accessdate=2008-10-08}}&lt;/ref&gt;

== Tërheqja e ushtrisë jugosllave dhe futja e [[KFOR]] ==
Më 3 qershor 1999, Millosheviçi pranoi kushtet e një plani ndërkombëtar paqeje për të ndaluar luftimet, ku në kuvendin kombëtar po pranoheshin propozimet pavarësisht debateve të ashpra dhe përleshjeve me grushta në disa raste.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.cnn.com/WORLD/europe/9906/03/kosovo.peace.04/|publisher=CNN|title=Milosevic accepts peace plan, Finnish envoy says|date=3 qershor 1999|accessdate=7 maj 2010}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://nytimes.com/1999/06/04/opinion/the-kosovo-peace-plan.html|work=The New York Times|title=The Kosovo Peace Plan|date=4 qershor 1999|accessdate=7 maj 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20110605034712/http://nytimes.com/1999/06/04/opinion/the-kosovo-peace-plan.html|archive-date=5 qershor 2011|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në 10 qershor [[Komiteti i Atlantikut të Veriut]] ratifikoi marrëveshjen dhe pezulloi operacionet ajërore.&lt;ref&gt;{{cite press release|title=Press statement by NATO Secretary General|publisher=NATO|date=10 qershor 1999|url=http://www.nato.int/kosovo/press/p990610a.htm}}&lt;/ref&gt;

[[Skeda:990628-M-5696S-025 - U.S. Marines march with local children down street of Zegra, Kosovo.jpg|parapamje|210px|[[Trupat e Marinës së Shteteve të Bashkuara|Marinsat amerikanë]] marshojnë së bashku me fëmijët shqiptarë në rrugët kryesore të [[Zhegra|Zhegrës]], 28 Qershor 1999.]]
Më 12 qershor, pasi Millosheviçi pranoi kushtet, misioni i drejtuar nga NATO [[Kosovo Force]] ('''KFOR''') filloi të futej në Kosovë. KFOR ishte pregatitur të kryente operacione luftarake, por në fund, misioni i tij mbeti vetëm paqeruajtja. KFOR ishte i bazuar nën shtabin e [[Allied Rapid Reaction Corps]] (Trupat e Reagimit të Shpejtë Aleate) të komanduara nga Gjeneral Lejtnant [[Mike Jackson]] i [[Ushtria Britanike|Ushtrisë Britanike]]. Ku konsistonte në trupa britanike (një brigadë e ndërtuar nga brigada e IV e blinduar dhe brigada e V e parashutistëve), një brigadë e [[Ushtria Franceze|Ushtrisë Franceze]], një brigadë e [[Ushtria Gjermane|Ushtrisë Gjermane]], të cilat hynë nga perëndimi ndërkohë të gjitha forcat e tjera avancuan nga jugu, me një brigadë e [[Ushtria Italiane|Ushtrisë Italiane]] dhe një brigadë e [[Forcat tokësore të SHBA|Ushtrisë Amerikane]].

Trupat e para të NATOs që u futën në Prishtinë në 12 qershor 1999 ishin forcat speciale [[Norvegjia|Norvegjeze]] FSK [[Forsvarets Spesialkommando]] dhe forcat speciale ajrore [[Mbretëria e Bashkuar|Britanike]] S.A.S. 22 [[Special Air Service]], pavarësisht se trupat ruse ishin të pranishme më parë në aeroportin e Prishtinës. Ushtarët norvegjezë të FSK [[Forsvarets Spesialkommando]] ishin të parat që ranë kontakt me trupat ruse në aeroport. Misioni i FSK ishte të implementonte paqen ndërmjet palëve shqiptare dhe serbe.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.norli.no/webapp/wcs/stores/servlet/ProductDisplay?urlRequestType=Base&amp;catalogId=10051&amp;categoryId=&amp;productId=1085065&amp;errorViewName=ProductDisplayErrorView&amp;urlLangId=-101&amp;langId=-101&amp;top_category=&amp;parent_category_rn=&amp;storeId=10651|title=Kopje e arkivuar|url-status=dead|access-date=9 dhjetor 2014|archive-date=7 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160307042943/http://www.norli.no/webapp/wcs/stores/servlet/productdisplay?catalogid=10051&amp;categoryid=&amp;errorviewname=productdisplayerrorview&amp;langid=-101&amp;parent_category_rn=&amp;productid=1085065&amp;storeid=10651&amp;top_category=&amp;urllangid=-101&amp;urlrequesttype=base}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.norli.no/webapp/wcs/stores/servlet/ProductDisplay?urlRequestType=Base&amp;catalogId=10051&amp;categoryId=&amp;productId=286391&amp;errorViewName=ProductDisplayErrorView&amp;urlLangId=-101&amp;langId=-101&amp;top_category=&amp;parent_category_rn=&amp;storeId=10651|title=Kopje e arkivuar|url-status=dead|access-date=9 dhjetor 2014|archive-date=21 prill 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140421051414/http://www.norli.no/webapp/wcs/stores/servlet/ProductDisplay?urlRequestType=Base&amp;catalogId=10051&amp;categoryId=&amp;productId=286391&amp;errorViewName=ProductDisplayErrorView&amp;urlLangId=-101&amp;langId=-101&amp;top_category=&amp;parent_category_rn=&amp;storeId=10651}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.vg.no/nyheter/utenriks/serbia-og-montenegro/britisk-og-norske-soldater-i-pristina/a/3978724/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.vg.no/nyheter/utenriks/norske-elitesoldater-skamroses/a/6450899/&lt;/ref&gt;

Kontributi i SHBA, i njohur si Initial Entry Force (Forca Fillestare Hyrëse), u drejtua nga Divizioni i I-rë i Blinduar, i komanduar nga Gjeneral Brigade Peterson, e udhëhequr nga një togë nga Batalioni i II-të dhe nga Regjimenti Parashutisht i 505-të i Këmbësorisë i bashkuar me Forcat Britanike. Të tjera njësi përfshinin Batalionet I dhe II nga Grupi i Forcave Speciale(parashutiste) nga Stuttgarti, Gjermani dhe Fort Carson, Colorado dhe shumë njësi të tjera të Ushtrisë Amerikane të vendosura në Europë dhe SHBA. Forcat fillestare të SHBA e vendosën zonën e veprimit përreth qyteteve të [[Ferizaj]]t, më vonë [[Kampi Bondsteel]], dhe [[Gjilan]], në [[Kampi Monteith|Kampin Monteith]].

[[Skeda:Defense.gov News Photo 990726-A-9985E-012.jpg|parapamje|majtas|200px|Një ushtarë amerikan shoqëron një civil serb pasi iu gjet një armë automatike, 26 Korrik 1999.]]

Gjatë mësymjes fillestare, ushtarët e SHBA u përshëndetën nga shqiptarët me brohoritje dhe lule gjatë kohës që KFOR kalonte nëpër fshatra. Megjithëse nuk kishte aspak rezistencë, tre ushtarë amerikanë humbën jetën në aksidente.&lt;ref&gt;Sergeant William Wright&amp;nbsp;— B Company 9th Engineers (17 July 1999); Specialist Sherwood Brim&amp;nbsp;— B Company 9th Engineers (17 July 1999); Private First Class Benjamin McGill&amp;nbsp;— C Company 1st Battalion 26th Infantry (5 August 1995).&lt;/ref&gt;

Më 1 tetor 1999, përafërsisht 150 parashutistë të SHBA u parashutuan në [[Ferizaj]] si pjesë e Operation Rapid Guardian (Operacioni Gardiani i Shpejtë). Qëllimi i misionit ishte kryesisht për të paralajmëruar Presidentin e Jugosllavisë Sllobodan Millosheviç për aftësinë e shpejtë të veprimit dhe kapacitetet e NATOs në Kosovë. Një ushtar amerikan humbi jetën gjatë uljes pasi parashuta e tij nuk u hap.

Më 15 dhjetor 1999, një ushtar amerikan humbi jetën, pasi mjeti [[HMMWV]] ku ai ishte pasagjer ra në një minë.

Pas fushatës ushtarake, përfshirja e paqeruajtësve rusë rezultoi shumë e tendosur dhe sfiduese për KFOR. Rusët prisnin të kishin një sektor të pavarur të Kosovës, por u surprizuan kur misioni filloi nën komandën e NATOs. Pa komunikuar paraprakisht ose koordinim me NATOn, paqeruajtësit rusë hynë në Kosovë nga [[Bosnja dhe Hercegovina]] dhe pushtuan [[Aeroporti i Prishtinës|Aeroportin e Prishtinës]] para ardhjes së forcave të NATOs. Gjë e cila rezultoi në [[Incidenti në Aeroportin e Prishtinës|Incidentin në Aeroportin e Prishtinës]] ku dëshira e Komandantit Suprem të NATOs [[Wesley Clark]] ishte të bllokonte pistën e aeroportit me mjete të NATOs, për të parandaluar përforcimet ruse, por u refuzua nga komandanti i KFOR Gjenerali [[Mike Jackson]].&lt;ref name=&quot;jackson&quot;&gt;{{cite book|title=Soldier|url=https://archive.org/details/soldierautobiogr00jack|first=Jackson|last=Mike|publisher=Transworld Publishers|year=2007|pages=[https://archive.org/details/soldierautobiogr00jack/page/255 255]–275|isbn=978-0-593-05907-4}}&lt;/ref&gt;

Më 2010, [[James Blunt]] përshkroi në një intervistë se si njësisë së tij i ishte dhënë detyra për sigurimin e Prishtinës gjatë avancimit të forcës paqeruajtëse prej 30,000 trupash dhe se si ushtria ruse ishte futur dhe kishte marrë kontrollin e aeroportit të Prishtinës para se njësia e tij të arrinte. Blunt ndau një pjesë të detyrës e cila mund të rezultonte një incident i dhunshëm ndërkombëtar. Sipas njohurive të Blunt kishte një përballje pa armë me rusët, dhe Komandanti Suprem i NATOs, Wesley Clark, dha urdhra paraprake për ti mposhtur rusët. Ndërkohë që kishte një tërheqje nga Blunt, urdhri u tërhoq nga Gjenerali Jackson, me shprehjen tashmë të famshme, &quot;Nk do ti bëj ushtarët e mi përgjegjës për nisjen e Luftës së Tretë Botërore.&quot;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Singer James Blunt 'prevented World War III'|publisher=BBC|date=14 nëntor 2010}}&lt;/ref&gt;

== Reagimet për luftën ==
Për shkak të ligjeve censuruese të medias, media jugosllave nuk mbulonte ngjarje që ndodhnin në Kosovë, po ashtu edhe sjellja e vendeve ndaj katastrofës humanitare që po ndodhte atje. Kështu që, shumë pak nga publiku jugosllav prisnin ndërhyrjen e NATO, por mendohej gjërësisht se do të arrihej një marrëveshje diplomatike.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Judah|title=The Serbs|year=2009|url=https://archive.org/details/serbshistorymyth0000juda_3rdedition|publisher=Yale University Press|isbn=978-0-300-15826-7|page=[https://archive.org/details/serbshistorymyth0000juda_3rdedition/page/327 327]}}&lt;/ref&gt;

=== Mbështetësit e luftës ===
Mbështetja për Luftën e Kosovës dhe, në veçanti, ligjshmëria për fushatën bombarduese të NATOs vinte nga burime të ndryshme. Në një artikull në 2009, David Clark shkruante se &quot;Çdo anëtar i NATO, çdo vend i BE, dhe shumica e fqinjëve të Jugosllavisë, mbështesnin veprimet ushtarake&quot;&lt;ref name=&quot;Guardian&quot; /&gt; me deklarata nga liderët [[Bill Clinton]], [[Václav Havel]] dhe [[Tony Blair]] respektivisht e përshkruanin luftën si, &quot;një sulm me tanke dhe artileri mbi një popullsi të pambrojtur liderët e të cilëve kishin pranuar paqen,&quot;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Clinton|first=Bill|title=Statement on Kosovo (March 24, 1999)|url=http://millercenter.org/president/speeches/detail/3932|publisher=Miller Center at the University of Virginia}}&lt;/ref&gt; &quot;lufta e parë për vlera&quot;&lt;ref name=&quot;Guardian&quot;&gt;{{cite news|last=Clark|first=David|title=Kosovo was a just war, not an imperialist dress rehearsal|url=http://www.guardian.co.uk/commentisfree/2009/apr/16/clark-kosovo-war-crimes|newspaper=The Guardian|date=16 prill 2009|location=London}}&lt;/ref&gt; dhe &quot;për të shmangur atë që mund të bëhej një katastrofë humanitare në Kosovë.&quot;.&lt;ref&gt;{{cite news|last=Blair|first=Tony|title=Blair: 'We must act – to save thousands of innocent men, women and children'|url=http://www.guardian.co.uk/world/1999/mar/23/balkans.tonyblair|newspaper=The Guardian|date=23 mars 1999|location=London}}&lt;/ref&gt; Të tjerë si sekretari i përgjithshëm i OKB [[Kofi Annan]] i cili i quante veprimet e NATO si të drejta&lt;ref name=&quot;CAForces&quot;&gt;{{cite journal|last=Legault|first=Albert|title=NATO INTERVENTION IN KOSOVO: THE LEGAL CONTEXT*|journal=Canadian Military Journal|date=pranverë 2000|pages=64|url=http://www.journal.forces.gc.ca/vo1/no1/doc/63-66-eng.pdf}}&lt;/ref&gt; i cili theksoi se në disa raste përdorimi i forcës është i nevojshëm për të sjellë paqen&lt;ref name=&quot;BBC&quot;&gt;{{cite news|last=Devenport|first=Mark|title=Kofi Annan's delicate balance|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/special_report/1999/03/99/kosovo_strikes/318104.stm|publisher=BBC|date=13 prill 1999}}&lt;/ref&gt; megjithëse [[Kofi Annan|Annan]] tha se &quot;Këshilli duhej të përfshihej në vendimet për përdorimin e forcës.&quot;&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; Në një raport të [[Komisioni Ndërkombëtar i pavarur në Kosovë|Komisionit Ndërkombëtar të pavarur në Kosovë]], me titull '''The Kosovo Report''',&lt;ref name=&quot;KosovoReport&quot;&gt;{{cite web|title=The Kosovo Report|url=http://sitemaker.umich.edu/drwcasebook/files/the_kosovo_report_and_update.pdf|publisher=U Michigan|access-date=10 dhjetor 2014|archive-date=8 gusht 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140808211326/http://sitemaker.umich.edu/drwcasebook/files/the_kosovo_report_and_update.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; i cili zbuloi se:
{{quotation|forcat [jugosllave] nisën një fushatë terrori të planifikuar mirë dhe dëbimin e shqiptarëve të Kosovës. Kjo fushatë përshkruhet shpesh si &quot;pastrim etnik&quot;, me qëllimin për të larguar shumë, në mos të gjithë, shqiptarët nga Kosova, për të shkatërruar shoqërinë e tyre, dhe përtë parandaluar rikthimin e tyre.}}
Ku përfundoi se &quot;ndërhyrja e NATOs ishte ilegale por e nevojshme&quot;,&lt;ref name=&quot;UMich&quot;&gt;{{cite web|title=The Kosovo Report|url=http://sitemaker.umich.edu/drwcasebook/files/the_kosovo_report_and_update.pdf|publisher=U Michigan|pages=2–3, 58–66|access-date=10 dhjetor 2014|archive-date=8 gusht 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140808211326/http://sitemaker.umich.edu/drwcasebook/files/the_kosovo_report_and_update.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Një tjetër raport u publikuar nga Zyra e Informacionit dhe e Shtypit të NATOs&lt;ref&gt;{{cite web|last=Kumbaro|first=Dajena|title=THE KOSOVO CRISIS IN AN INTERNATIONAL LAW PERSPECTIVE: SELF-DETERMINATION, TERRITORIAL INTEGRITY AND THE NATO INTERVENTION|url=http://www.nato.int/acad/fellow/99-01/kumbaro.pdf|publisher=NATO Office of Information and Press|date=16 qershor 2001}}&lt;/ref&gt; i cili raportoi se, &quot;shkeljet e të drejtave të njeriut në shkallë të gjerë në Kosovë japin një terren të pakundërshtueshëm reference për aspektin humanitar të ndërhyrjes së NATO.&quot;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Kumbaro|first=Dajena|title=THE KOSOVO CRISIS IN AN INTERNATIONAL LAW PERSPECTIVE: SELF-DETERMINATION, TERRITORIAL INTEGRITY AND THE NATO INTERVENTION|url=http://www.nato.int/acad/fellow/99-01/kumbaro.pdf|publisher=NATO Office of Information and Press|date=16 qershor 2001|page=63}}&lt;/ref&gt; Disa kritikë shtojnë se NATO nuk kishte mbështetjen e [[Këshilli i Sigurimit i Organizatës së Kombeve të Bashkuara|Këshillit të Sigurimit të OKB]] që dë të thotë se nuk kishte bazë ligjore, por sipas disa shkollarëve të njohur, &quot;nuk kishte asnjë bazë të sigurtë ligjore për atë veprim, i cili u justifikua.&quot;&lt;ref name=&quot;CAForces&quot; /&gt;

Përveç politikanëve dhe diplomatëve, komentuesit dhe intelektualët po ashtu mbështesnin luftën. [[Michael Ignatieff]] e quajti ndërhyrjen e NATOs një &quot;përgjigjje moralisht e justifikueshme ndaj spastrimit etnik dhe vërshimit të refugjatëve, dhe jo si shkak për vërshimin e emigrantëve&quot;&lt;ref&gt;{{cite journal|last=Mellon|first=James G.|title=Review Essays: Ethics, Diplomacy and Intervention in Kosovo|journal=Journal of Conflict Studies|date=dimër 2001|volume=XXI|issue=2}}&lt;/ref&gt; ndërkohë që [[Christopher Hitchens]] tha se NATO ndërhyri vetëm, &quot;kur forcat serbe filluan të dëbimet masive dhe një spastrim etnik me shkallë të gjerë.&quot;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Hitchens|first=Christopher|title=South Ossetia Isn't Kosovo|url=http://www.slate.com/articles/news_and_politics/fighting_words/2008/08/south_ossetia_isnt_kosovo.html|newspaper=Slate|date=18 gush 2008}}&lt;/ref&gt; Duke shkruar tek ''[[The Nation]]'', [[Richard A. Falk]] shkroi se, &quot;fushata e NATO arriti heqjen e forcave ushtarake jugosllave nga Kosova dhe më e rëndësishmja largimin e njësive paraushtarake dhe policore serbe&quot;.&lt;ref&gt;{{cite news|last=Falk|first=Richard|title=Kosovo Revisited|url=http://www.thenation.com/article/kosovo-revisited|newspaper=The Nation|date=22 mars 2000}}&lt;/ref&gt;

=== Kritikët e luftës ===
Disa kritikuan ndërhyrjen e NATO si shmangie taktike politike, pasi erdhi direkt pas [[Skandali Levinski|skandalit të Monica Lewinsky]], duke nënvizuar se media amerikane zëvendësoi vëmendjen tek lufta.&lt;ref name=&quot;Foerstel&quot;&gt;[http://books.google.com/books?id=HorHFYH0NsoC&amp;pg=PA132&amp;lpg=PA132&amp;dq=Who+tied+the+lewinski+scandal+to+the+Kosovo+war?&amp;source=bl&amp;ots=fbLzfRczrr&amp;sig=MkE8rIfEEy2EyPqFuwngtmSojxs&amp;hl=en&amp;ei=qx47TYXbKY36swOA_bzVAw&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=2&amp;ved=0CB0Q6AEwAQ#v=onepage&amp;q&amp;f=false From Watergate to Monicagate: ten controversies in modern journalism and media] By Herbert N. Foerstel, pg 131–135.&lt;/ref&gt; Gjithashtu, disa theksojnë se para bombardimit, në vend që të ishte një konflikt i përgjakshëm, UÇK nuk përfshi në luftën civile ndaj forcave jugosllave dhe se shifrat e të vrarëve (përfshirë edhe shqiptarët) u rritën pas ndërhyrjes së NATO.&lt;ref name=&quot;Foerstel&quot; /&gt; Gjithësesi, mungesa e luftës nuk do të thoshte se kishte paqe mes serbëve dhe shqiptarëve, siç kanë theksuar burime të tjera, duke cituar vdekjen e 1,500 shqiptarëve dhe dëbimin e 270,000 të tjerëve para ndërhyrjes së NATO&lt;ref name=&quot;Guardian&quot; /&gt; dhe represionin dramatik të popullsisë shqiptare&lt;ref&gt;{{cite web|title=The Kosovo Report|url=http://sitemaker.umich.edu/drwcasebook/files/the_kosovo_report_and_update.pdf|publisher=U Michigan|pages=12–13, 18|access-date=10 dhjetor 2014|archive-date=8 gusht 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140808211326/http://sitemaker.umich.edu/drwcasebook/files/the_kosovo_report_and_update.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; pavarësisht ndryshimeve kushtetuese të regjimit&lt;ref name=&quot;CNN&quot;&gt;{{cite news|title=Milosevic accused of 'apartheid'|url=http://articles.cnn.com/2002-02-18/world/milosevic.address_1_yugoslav-leader-mahmut-bakalli-kosovar-albanians?_s=PM:WORLD|publisher=CNN|date=18 shkurt 2002}}{{Lidhje e thyer}}&lt;/ref&gt; të Millosheviçit që impononte një &quot;aparteid&quot; në Kosovë.&lt;ref name=&quot;CNN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Horrors of Kosovo revealed|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/551875.stm|publisher=BBC|date=6 dhjetor 1999}}&lt;/ref&gt;

Presidenti i SHBA Clinton dhe administrata e tij u akuzuan se kishin rritur numrin e të vrarëve shqiptarë nga forcat shtetërore serbe.&lt;ref&gt;{{cite news|author=Phyllis Schlafly|date=1999-10-19|title=Numbers Game in Kosovo|work=[[Washington Times]]}}&lt;/ref&gt; Pas bombardimit të ambasadës kineze në Beograd, Kryeministri kinez Jiang Zemin tha se SHBA po përdorte superioritetin ekonomik dhe ushtarak për të rritur progresivisht influencën në vende të tjera. Liderët kinezë e quajtën fushatën e NATO një precedent i agresionit lakuriq, një formë e re e kolonializmit, një luftë agresive e pabazë në moral dhe ligj. U pa si një komplot i SHBA për të shkatërruar Jugosllavinë, të zgjerohej në lindje dhe të kontrollojë të gjithë Europën.&lt;ref name=&quot;Frederking2007&quot;&gt;{{cite book|last=Frederking|first=Brian|title=The United States and the Security Council: Collective Security Since the Cold War|url=http://books.google.com/books?id=kzNFT_7HcR4C&amp;pg=PA148|accessdate=17 shkurt 2014|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77076-7|page=148}}&lt;/ref&gt;

[[Karta e Kombeve të Bashkuara]] nuk lejon ndërhyrjet ushtarake në vende të tjera sovrane me disa përjashtime të cilat, në përgjithësi, duhej të vendoseshin nga Këshilli i Sigurimit  të OK; kjo çështje ligjore provoi të ishte kontroverse ndërmjet shumë&lt;ref name=&quot;CAForces&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;KosovoReport&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;UMich&quot; /&gt; shkollarëve ligjorë të cilët debatojnë se megjithëse Lufta e Kosovës ishte ilegale, ishte sërisht e drejtë. Çështja u soll në Këshillin e Sigurimit të OKB nga Rusia, në një projekt-rezolutë e cila, ''inter alia'', do të konfirmote &quot;se përdorimi i forcës nga vetëm një palë konstituon në një shkelje flagrante të Kartës së Kombeve të Bashkuara&quot;. [[Kina]], [[Namibia]], dhe [[Rusia]] votuan për rezolutën, anëtarët e tjerë dolën kundër, kështu që dështoi.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.un.org/News/Press/docs/1999/19990326.sc6659.html|date=1999-03-26|publisher=United Nations|title=Security Council Rejects Demand for Cessation of Use of Force Against Federal Republic of Yugoslavia}}&lt;/ref&gt;

Lufta la shumë të vrarë. Që prej marsit 1999, luftimet dhe shënjestrimi i ndërtesave civile la rreth 1,500–2,000 civilë dhe luftëtarë të vrarë.&lt;ref name=&quot;HRW1&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.hrw.org/reports/2001/kosovo/undword-03.htm|title=Under Orders: War Crimes in Kosovo|publisher=[[Human Rights Watch]]}}&lt;/ref&gt; Numri përfundimtar i të vrarëve nuk është isigurtë për çdo palë.

== Humbjet ==
=== Humbjet civile ===
Në qershor të vitit 2000, [[Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe|Kryqi i Kuq]] raportoi për 3,368 civilë (2,500 shqiptarë, 400 serbë, dhe 100 romë) ende të humbur, afërsisht një vit pas konfliktit.&lt;ref name=&quot;BBC-missing&quot;&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/781310.stm|publisher=BBC|title=3,000 missing in Kosovo|date=2000-06-07}}&lt;/ref&gt;

Një studim i kërkuesve të [[Center for Disease Control and Prevention]] (Qëndra e Kontrollit dhe Parandalimit të Sëmundjeve) në [[Atlanta]], Gjeorgjia publikoi në vitin 2000 në një gazetë mjekësore [[the Lancet]] se ka pasur rreth &quot;12,000 të vdekur në të gjithë popullsinë&quot; të cilat kanë si shkak luftën.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://pdf.thelancet.com/pdfdownload?uid=llan.355.9222.original_research.1004.1&amp;x=x.pdf|format=PDF|title=Casualties in Kosovo|work=[[The Lancet]]|date=2000-06-24|access-date=11 dhjetor 2014|archive-date=16 prill 2005|archive-url=http://webarchive.loc.gov/all/20050416071947/http://pdf.thelancet.com/pdfdownload?uid=llan.355.9222.original_research.1004.1&amp;x=x.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ky numër u arrit gjatë vëzhgimit të 1,197 shtëpive nga shkurti 1998 deri në qershor 1999. 67 nga 105 vdekje të raportuara në popullsinë e përgjithshme kishin si shkak [[Trauma fizike|trauma]] të shkaktuara nga lufta, nga kjo del shifra e 12,000 të vdekurve nëse zbatohet kjo shkallë vdekshmërie në të gjithë popullsinë e Kosovës. Shkalla më e lartë e vdekshmërisë ishte te meshkujt nga 15 deri 49 vjeç (5,421 viktima të luftës) si edhe për meshkujt mbi 50 vjeç (5,176 viktima). Për personat nën 15, përafërsisht 160 viktima për meshkujt dhe 200 për femrat. Për femrat nga 15–49 vjeç rreth 510 viktima; më të mëdhaja se 50 vjeç rreth 541 viktima. Autorët gjithashtu shkruan se nuk mund të ndahen humbjt civile nga ato ushtarake pasi u kryen shumë vrasje ndaj njerëzve të paarmatosur.

Në një studim të vitit 2008 nga Humanitarian Law Center (Qëndra Ligjore Humanitare), Komisionit Ndërkombëtar të Njerëzve të Humbur, dhe Komisionit të Njerëzve të Humbur të Serbisë  bënë një listë emër për emër për viktimat gjatë dhe pas luftës. Sipas Librit të Kujtimit të Kosovës, 13,421 njerëz u vranë në Kosovë gjatë konfliktit, nga 1 janari 1998 deri në dhjetor 2000. Nga ajo shifër, 10,533 ishin shqiptarë, 2,238 serbë, 126 romë, 100 boshnjakë dhe të tjerë.&lt;ref name=&quot;kosovomemorybook&quot;&gt;{{cite web|publisher=The Kosovo Memory Book|url=http://www.kosovomemorybook.org/?page_id=2884&amp;lang=de|title=Public review of data on victims, killed and missing – Presentation in Belgrade|accessdate=21 qershor 2012}}&lt;/ref&gt;

==== Civilët e vrarë nga sulmet ajrore të NATO ====
Jugosllavia raportoi se sulmet e NATOs shkaktuan nga 1,200 deri në 5,700 të vrarë. Sekretai i Përgjithshëm i NATOs Lord Robertson, shkroi se pas luftës &quot;numri i saktë i të vrarëve nuk do të njihet kurrë me saktësi&quot; por gjithashtu ai i dha disa shifra të dhëna nga një raport i [[Human Rights Watch]] si përafrimi më i saktë. Ky raport numëronte nga 488 deri në 527 civilë të vrarë (90 deri në 150 prej tyre u vranë nga përdorimi i bombave thërrmuese) në 90 incidente të ndryshme, më i keqi nga të cilat ishte rasti i 87 shqiptarëve refugjatë në afërsi të [[Korisha|Korishës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nato.int/kosovo/repo2000/conduct.htm#TopOfPage|title=Kosovo One Year On: Achievement and Challenge, by Lord Robertson of Port Ellen, Secretary General of NATO|publisher=[[NATO]]|date=mars 2000}}&lt;/ref&gt; Sulmet në Kosovë ishin në përgjithësi më shumë vdekjeprurëse për shkak të situatës ngatërruese me lëvizjet e shumta të refugjatëve, vetëm një e treta e incidenteve numëronin më shumë se gjysmën e viktimave.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hrw.org/reports/2000/nato/index.htm#TopOfPage|title=Civilian Deaths in the NATO Air Campaign|publisher=[[Human Rights Watch]]|date=shkurt 2000}}&lt;/ref&gt;

==== Civilët e vrarë nga forcat jugosllave ====
[[Skeda:RCMP in Kosovo.jpg|parapamje|Oficerë të policisë kanadeze duke hetuar për një [[Varri masiv|varr masiv]], në prani të Marinsave amerikanë.]]
Numra të ndryshëm janë dhënë për vrasjet e shkaktuara nga forcat jugosllave përgjatë viteve. Rreth 800,000 shqiptarë të Kosovës u dëbuan dhe rreth 7,000 deri në 9,000 u vranë, sipas ''[[The New York Times]]''.&lt;ref&gt;{{cite news|work=The New York Times|url=http://www.nytimes.com/2006/07/10/world/europe/10iht-serbia.2166700.html|author=Marlise Simons|title=Tribunal focuses on Serbia's Kosovo war|accessdate=2 janar 2013|date=1969-12-31}}&lt;/ref&gt; [[USA|Departamenti Amerikan i Shtetit]] numëron rreth 10,000 të vrarë, e cila citoi abuzimet e të drejtave të njeriut si shkaku kryesor i sulmimit të Jugosllavisë.&lt;ref name=&quot;state.gov-ethnic&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.state.gov/www/global/human_rights/kosovoii/homepage.html|title=Ethnic Cleansing in Kosovo: An Accounting|publisher=[[U.S. Department of State]]}}&lt;/ref&gt;

Ekspertët statistikorë që punonin për [[Gjykata Ndërkombëtare Kriminale për ish Jugosllavinë|Gjykatën Ndërkombëtare Kriminale për ish Jugosllavinë]] ('''ICTY''') raportojnë për një numër total të vrarësh prej rreth 10,000 njerëzish.&lt;ref&gt;{{citeweb|url=http://shr.aaas.org/kosovo/icty_report.pdf|format=PDF|title=Killings and Refugee Flow in Kosovo|date=2002-01-03}}&lt;/ref&gt; Eric Fruits, profesor i Universitetit Shtetëror të Portland, debatoi se analizat e ekspertëve janë bazuar në të dhëna me gabime dhe se asnjë prej përfundimeve të tyre nuk mbështetet nga ndonjë analizë statistike.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://pdx.academia.edu/documents/0035/5846/ICTY_Fruits_expert_report_final_080203.pdf|title=Expert Report to the International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia, Milutinovic et al., Case No. IT-05-87 PT|url-status=dead|access-date=11 dhjetor 2014|archive-date=15 qershor 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100615111726/http://pdx.academia.edu/documents/0035/5846/ICTY_Fruits_expert_report_final_080203.pdf}}&lt;/ref&gt;

;Varret masive të njohura:&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://english.aljazeera.net/news/europe/2010/05/201051082239918404.html|title=Serbia uncovers 'Kosovo mass grave'|publisher=Al Jazeera English|date=10 maj 2010|accessdate=2012-05-06}}&lt;/ref&gt;
* Në 2001, 800 trupa ende të paidentifikuar u gjetën në gropa në një terren stërvitor të policisë jashtë Beogradit dhe në lindje të Serbisë.
* Të paktën 700 trupa u zbuluan në një varr masiv i gjendur në një kompleks të një njësie policore speciale anti-terroriste në periferi të Batajnicës.
* 77 trupa u gjetën në qytetin lindor të Serbisë Petrovo Selo.
* 50 trupa u gjetën në qytetin perëndimor të Serbisë Peručac.

=== Humbjet e NATO ===
[[Skeda:F16 equipment and F117 fragments.jpg|parapamje|majtas|upright|Pajisjet e një piloti avioni [[General Dynamics F-16 Fighting Falcon|F-16C]] dhe pjesë të avionit [[Lockheed F-117 Nighthawk|F-117A]] të rrëzuar në Serbi më 1999 të ekspozuar në [[Muzeu i Beogradit|muzeun e Beogradit]].]]

Humbjet ushtarake të [[NATO]]s ishin të ulëta. Sipas raporteve zyrtare, aleanca nuk pësoi asjnë të vdekur si shkak i luftimeve direkte. Gjithësesi, në orët e para të mëngjesit të 5 majit, një helikopter ushtarak amerikan [[AH-64 Apache]] u rrëzua afër kufirit mes Shqipërisë dhe Serbisë.&lt;ref name=&quot;NATOlosses&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.aeronautics.ru/official/losthelicopters.htm|title=Officially confirmed/documented NATO helicopter losses|url-status=dead|access-date=15 dhjetor 2014|archive-date=23 shkurt 2001|archive-url=https://web.archive.org/web/20010223043114/http://www.aeronautics.ru/official/losthelicopters.htm}}&lt;/ref&gt;

Një tjetër helikopter amerikan [[AH-64 Apache]] u rrëzua 64&amp;nbsp;km larg Tiranës, shumë afër kufirit Shqipëri/Kosovë.&lt;ref name=&quot;Apache&quot;&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/335709.stm|title=Two die in Apache crash|publisher=BBC|date=1999-05-05}}&lt;/ref&gt; Të dy pilotët amerikanë të helikopterit ndërruan jetë në atë incident. Ata ishin të vdekurit e vetëm të NATOs gjatë luftës, sipas deklaratave zyrtare të NATOs.

Pati disa të vdekur pas luftës, kryesisht për shkak të minave të tokës. Gjatë luftës, aleanca raportoi humbjen e patë të një avioni ''stealth'' (i padukshëm nga radari) i [[USAF]] (një [[F-117 Nighthawk]]), i vetmi rast ku një avion i tillë është rrëzuar në luftime.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/apj/apj02/sum02/lambeth.html|title=Kosovo and the Continuing SEAD Challenge|accessdate=30 tetor 2006|author=Benjamin S. Lambeth|date=2006-06-03|work=Aerospace Power Journal|publisher=[[United States Air Force]]|quote=&quot;On the fourth night of air operations, an apparent barrage of SA-3s downed an F-117 at approximately 2045 over hilly terrain near Budanovci, about 28 miles northwest of Belgrade- marking the first combat loss ever of a stealth aircraft.&quot;|archive-date=10 tetor 2006|archive-url=https://web.archive.org/web/20061010133641/http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/apj/apj02/sum02/lambeth.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Më tej një avion luftarak [[F-16]] u rrëzua afër qyteti të [[Šabac]]t dhe 32 UAV (mjeta ajërore pa pilot) nga vende të ndryshme u rrëzuan.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.muzejrv.mod.gov.rs/|title=Kopje e arkivuar|access-date=15 dhjetor 2014|archive-date=27 shkurt 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210227001432/http://www.muzejrv.mod.gov.rs/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Mbetjet e UAV-ve të rrëzuara jepeshin në televizionet e Serbisë gjatë luftës. Disa burime amerikane tregojnë për një tjetër F-117A të dëmtuar rëndë, dhe megjithëse u kthye vetë në bazë, ai avion nuk fluturoi më.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.pogo.org/m/dp/dp-fa22-Riccioni-03082005.pdf|format=PDF|last=Riccioni|first=Everest E., Colonel, USAF, retired|title=Description of our Failing Defense Acquisition System|date=2005-03-08|work=Project on government oversight|access-date=15 dhjetor 2014|archive-date=16 tetor 2005|archive-url=https://web.archive.org/web/20051016233746/http://www.pogo.org/m/dp/dp-fa22-Riccioni-03082005.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=AT&amp;p_theme=at&amp;p_action=search&amp;p_maxdocs=200&amp;p_topdoc=1&amp;p_text_direct-0=0EADA4695E8E4162&amp;p_field_direct-0=document_id&amp;p_perpage=10&amp;p_sort=YMD_date:D&amp;s_trackval=GooglePM#profF-117 &quot;Damage said attributed to full moon.&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110609004521/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=AT&amp;p_theme=at&amp;p_action=search&amp;p_maxdocs=200&amp;p_topdoc=1&amp;p_text_direct-0=0EADA4695E8E4162&amp;p_field_direct-0=document_id&amp;p_perpage=10&amp;p_sort=YMD_date:D&amp;s_trackval=GooglePM#profF-117 |date=9 qershor 2011 }} ''Nl.newsbank.com,'' 6 May 1999&lt;/ref&gt; Avionë [[A-10 Thunderbolt]] u raportuan si humbje, me dy të rrëzuar&lt;ref name=&quot;ejection-history1&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.ejection-history.org.uk/Aircraft_by_Type/A-10_Thunderbolt_II.htm|title=A-10 Thunderbolt II|publisher=Ejection-history.org.uk|accessdate=2012-02-20|archive-date=19 janar 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120119090754/http://www.ejection-history.org.uk/Aircraft_by_Type/A-10_Thunderbolt_II.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; dhe dy të tjerë të dëmtuar.&lt;ref name=&quot;ejection-history1&quot; /&gt; Tre ushtarë amerikan në një [[Humvee]] në një patrullë rutinë u kapën nga Forcat Speciale Jugosllave në kufirin me [[Maqedonia|Maqedoninë]].&lt;ref name=&quot;John Pike&quot;&gt;{{cite web|author=John Pike|url=http://www.globalsecurity.org/military/ops/allied_force.htm|title=Operation Allied Force|publisher=Globalsecurity.org|accessdate=2012-02-28}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.washingtonpost.com/wp-srv/inatl/daily/april99/soldiers040299.htm 'We're Trapped . . . We Can't Get Out'].  The Washington Post, 2 April 2014&lt;/ref&gt;

=== Humbjet ushtarake jugosllave ===
[[Skeda:Bosnia mig29.jpg|parapamje|Mbetjet e një avioni luftarak jugosllav [[Mikojan MiG-29|MiG-29]] të rrëzuar më 27 mars 1999, jashtë qytetit [[Ugljevik]], [[Bosnja dhe Hercegovina|Bosnje dhe Hercegovinë]].]]
[[Skeda:Destroyed-t-55-tank-Kosovo.jpg|parapamje|majtas|Një Tank serb i shkatërruar afër [[Prizreni|Prizrenit]].]]

NATO nuk lëshoi asnjë deklaratë mbi humbjet në njerëz nga ana e serbëve. Sipas autoriteteve jugosllave 462 ushtarë u vranë dhe 299 u plagosën nga sulmet ajërore të NATO.&lt;ref name=&quot;syzlgikbtgfzp1999&quot;&gt;{{cite book|url=http://books.google.com/?id=-OhPTJn8ZWoC&amp;pg=PA323&amp;lpg=PA323&amp;dq=civilian+deaths+in+1999+bombing|title=The Kosovo Conflict and International Law: An Analytical Documentation 1974–1999|first=Heike|last=Krieger|accessdate=2009-04-19|page=323|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-80071-6|year=2001}}&lt;/ref&gt; Emrat e të vrarëve jugollavë u shënuan në një &quot;libër kujtimi&quot;.

Përsa i përket pajisjeve ushtarake, NATO shkatërroi rreth 50 avionë jugosllavë duke përfshirë 6 [[MiG-29]] të shkatërruara në luftime ajër-ajër. Disa G-4 Super Galeb u shkatërruan që në strehën e tyre nën bunker pas një zjarri të shkaktuar nga një bombë anti-bunker. Në fund të luftës, NATO zyrtarisht raportoi se ka shkatërruar 93 tanke jugosllave. Jugosllavia pranonte vetëm 3 tanke të shkatërruar. Shifrat më vonë u verifikuan nga inspektorët Europianë kur Jugosllavia iu bashkua marrëveshjes së Dejtonit, duke llogaritur numrin e tankeve atëherë dhe gjatë inspektimit në 1995. NATO raportoi se Ushtria Jugosllave humbi 93 tanke ([[M-84]] dhe [[T-55]]), 132 APC (transportues personeli të blinduar ose Autoblinda), dhe 52 copë artilerie.&lt;ref name=&quot;one-six-one.fifthinfantrydivision.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://one-six-one.fifthinfantrydivision.com/airpwr.htm|title=Kosovo Coverup|publisher=One-six-one.fifthinfantrydivision.com|date=2000-05-15|accessdate=2012-05-06}}&lt;/ref&gt; Shumë burime i kundërshtonin këto shifra duke thënë se një pjesë e tankeve ishin karrema prej kartoni ose tanke të luftës së dytë botërore të përdorur si shënjestra. Vetëm mbrojtja kundër-ajërore nuk u prek për të mos u rrezikuar pasi avionët e NATOs shpesh sulmonin në lartësi të sigurta prej 5,000 m.

Gjithësesi, humbjet më të rënda për Ushtrinë Jugosllave ishte infrastruktura e dëmtuar dhe e shkatërruar. Pothuaj të gjitha bazat ajërore ushtarake dhe pistat ajërore (Batajnicë, Ladevci, Aeroporti Sllatina, Golubovci dhe Aeroporti i Gjakovës) dhe shumë ndërtesa ushtarake dhe komplekse të shkatërruara dhe të dëmtuara rëndë. Përveç këtyre edhe industria e mbrojtjes u dëmtua rëndë ([[Utva]], fabrika [[Zastava Arms]], qëndra riparuese e forcave ajërore Moma Stanojlović, qëndrat riparuese në Čačak dhe Kragujevac). Moreover, në përpjekje për të dobësuar Ushtrinë Jugosllave, NATO shënjestroi edhe disa komplekse të rëndësishme civile (rafineria e naftës në Pančevo,&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.davidbudbill.com/jme14.html|title=NATO BOMBS LEAVE TOXIC SLOUGH|work=Washington Post|access-date=15 dhjetor 2014|archive-date=25 janar 2001|archive-url=https://web.archive.org/web/20010125073100/http://www.davidbudbill.com/jme14.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; rafineria e naftës në Novi Sad, ura, hekurudha, etj.)

=== Humbjet e UÇK ===
[[Skeda:UCKmartyrsofks1999.JPG|parapamje|Memoriali i [[Ushtria Çlirimtare e Kosovës|UÇK]]-së në Smirë, Kosovë.]]
Humbjet e Ushtrisë Çlirimtarë të Kosoves ishin të vështirë për tu llogaritur. Sipas shumë raporteve rreth 1,000 të vrarë në rradhët e UÇK-së. Vështirësitë rriteshin në llogaritjen e shifrave të sakta. Gjërat komplikoheshin pasi ishte e vështirë të përcaktohej se cili ishte anëtar i UÇK dhe kush jo pasi e gjithë popullsia shqiptare e mbështeste luftën e tyre dhe shumë bashkoheshin edhe pa pasur një uniformë ushtarake të përshtatshme. Për shembull, jugosllavët konsideronin çdo shqiptar të armatosur si anëtar të UÇK, pavarësish se mund të ishte një punonjës i armatosur me leje. Edhe për shkak të diferencës së madhe në armatim dhe numër me jugosllvët, UÇK detyrohej të bënte luftë guerrilase dhe në zona informale dhe shpesh luftëtarë mund të jenë vrarë por nuk janë raportuar pasi nuk kishin mjete identifikimi.

=== Pasojat ===
Brenda tre javësh, mbi 500,000 shqiptarë u kthyen në shtëpi. Nga nëntori 1999, sipas [[UNHCR]], 848,100 nga 1,108,913 refugjatë u kthyen.

Sipas censusit jugosllav të 1991 kishte rreth 194,190 serbë dhe 45,745 romë në Kosovë.&lt;ref name=&quot;Political Parties of Eastern Europe&quot;&gt;{{cite book|last=Bugajski|first=Janusz|title=Political Parties of Eastern Europe: A Guide to Politics in the Post-Communist Era|year=2002|publisher=The Center for Strategic and International Studies|location=New York|isbn=1-56324-676-7|page=479|url=http://books.google.co.uk/books?id=9gGKtLTQlUcC&amp;printsec=frontcover&amp;dq=Political+Parties+of+Eastern+Europe:+A+Guide+to+Politics+in+the+Post&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=9aJUUebACILM0QWwpIC4Bg&amp;ved=0CDIQ6AEwAA}}&lt;/ref&gt; Sipas [[Human Rights Watch]], 200,000 serbë dhe mijëra romë ikën nga Kosova gjatë dhe pas lufte.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://hrw.org/english/docs/2004/03/18/serbia8129.htm|title=Kosovo/Serbia: Protect Minorities from Ethnic Violence|publisher=[[Human Rights Watch]]}}&lt;/ref&gt; Sipas disa shifrave të tjera nga Kosova ikën 164,000 serbë por pas rikthimit të qetësisë nga KFOR një pjesë u kthyen.&lt;ref&gt;[http://www.hrw.org/en/reports/1999/08/01/abuses-against-serbs-and-roma-new-kosovo Abuses against Serbs and Roma in the New Kosovo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141129014620/http://www.hrw.org/en/reports/1999/08/01/abuses-against-serbs-and-roma-new-kosovo |date=29 nëntor 2014 }}, Human rights watch&lt;/ref&gt;

== Krimet e luftës ==
{{Main|Krimet e Luftës në Kosovë|Shkatërrimi i trashëgimisë shqiptare në Kosovë}}

=== Krimet e luftës nga serbët ===
Qeveria e Serbisë ka bërë shumë pak për tu përballur me serbët të akuzuar për krime lufte; bashkëpunimi me [[Gjykata Ndërkombëtare Kriminale për ish Jugosllavinë|Gjykatën Ndërkombëtare Kriminale për ish Jugosllavinë]] ende &quot;quhet si detyrim stresues, çmim i nevojshëm për tu futur në Bashkimin Europian&quot;.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.balkaninsight.com/en/article/uncomfortable-truths-war-crimes-in-the-balkans|title=Uncomfortable Truths: War Crimes in the Balkans|date=16 nëntor 2011|work=Balkan Insight|accessdate=1 prill 2013}}&lt;/ref&gt; Presidenti Jugosllav [[Sllobodan Millosheviç]], bashkë me [[Milan Milutinović]], [[Nikola Šainović]], [[Dragoljub Ojdanić]] dhe [[Vlajko Stojiljković]] u akuzuan nga ICTY për krime kundër njerëzimit dhe duke përfshirë vrasje, zhvendosje me forcë, deportim, dhe &quot;persekutim për shkaqe politike, rraciale dhe fetare&quot;. Në 2001, Presidenti [[Vojsllav Koshtunica]] &quot;luftoi me dhëmbë e me thonj&quot; kundër përpjekjeve për të vënë Milloshviçin para një gjykate ndërkombëtare por nuk mundi ta parandalonte këtë gjë pas daljes në skenë të provave të tmerrshme të luftës.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Judah|first=Tim|title=The Serbs|url=https://archive.org/details/serbshistorymyth0000juda_3rdedition|edition=3rd|year=2009|publisher=Yale University Press|isbn=978-0-300-15826-7|page=[https://archive.org/details/serbshistorymyth0000juda_3rdedition/page/346 346]}}&lt;/ref&gt; Në tetor 2003, u shtuan akuzat për ish-shefin e shtabit të forcave të armatosura [[Nebojša Pavković]], ish-komandantin e truave të ushtrisë [[Vladimir Lazarević]], ish oficerin e policisë [[Vlastimir Đorđević]], dhe [[Sreten Lukić]]. Të gjithë u akuzuan për krime kundër njerëzimit dhe thyerje të ligjeve dhe rregullave të luftës.
Më vonë, [[Gjykata Ndërkombëtare Kriminale për ish Jugosllavinë]] e [[OKB]]-së (ICTY) zbuloi ligjërisht se Serbia &quot;përdor(i) dhunën dhe terrorin për të larguar me forcë shqiptarët e Kosovës nga shtëpitë e tyre përtej kufirit, në mënyrë që autoritet të merrnin kontrollin mbi Kosovën ... Kjo fushatë u drejtua nga Ushtria dhe forcat policore (MUP) të Ministrisë së Brendshme nën kontrollin e RFJ dhe autoriteteve serbe, të cilat ishin përgjegjëse për dëbimet masive të civilëve shqiptarë nga shtëpitë e tyre, po ashtu edhe incidente vrasjesh, sulme seksuale, dhe shkatërrimit me dëshirë të xhamive.&quot;&lt;ref name=&quot;Five Senior Serb Officials Convicted&quot;&gt;{{cite news|title=Five Senior Serb Officials Convicted of Kosovo Crimes, One Acquitted|url=http://www.icty.org/sid/10070|accessdate=1 prill 2013|publisher=[[International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia]]|date=26 shkurt 2009}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.beepworld.de/members/pashtriku/barbaret.htm Barbarët e fundshekullit XX!] - Sheradin BERISHA , 28.04.2007&lt;/ref&gt;

&lt;gallery&gt;
Skeda:Defense.gov News Photo 990521-F-5920L-006.jpg|Kamp refugjatësh në [[Fier]], Shqipëri.
Skeda:Perdhunimfemrerroba....jpg|Përdhunimet nga [[Doktrina e shenjtë serbe]].
Skeda:War in kosovo 1999 2.jpg|Rrënojat e [[Pazari i vjetër, Gjakovë|Çarshisë së Madhe në Gjakovë]], e rrënuar nga ushtria serbe 1999, me [[Xhamia e Hadumit|Xhaminë e Hadumit]] në sfond.
&lt;/gallery&gt;

{{Historia e Kosovës}}

=== Krimet e luftës nga shqiptarët ===
ICTY po ashtu niveloi akuzat duke akuzuar anëtarët e UÇK-së [[Fatmir Limaj]], [[Haradin Bala]], [[Isak Musliu]], dhe [[Agim Murtezi]] për krime kundër njerëzimit. Ata u arrestuan më 17 dhe 18 shkurt 2003. Akuzat Agim Murtezit u rrëzuan menjëherë për shkaë të një ngatërrese në identitet, ndërkohë që Fatmir Limaj u lirua nga të gjitha akuzat në 30 nëntor 2005 dhe u la i lirë. Akuzat ishin në lidhje me kampin e burgut të drejtuar nga të akuzuarit në Llapushnik nga maji deri në korrik të 1998.

Në 2008, [[Carla Del Ponte]] publikoi një libër ku aludonte se, në fund të luftës në 1999, shqiptarët e Kosovës trafikonin organe të serbëve nga një fshat në Shqipëri.&lt;ref&gt;{{cite news|last=Champion|first=Marc|url=http://online.wsj.com/article/SB120812796372611429.html?mod=googlenews_wsj|title=Horrors Alleged in Kosovo|work=Wall Street Journal|date=2008-04-14|accessdate=2012-05-06}}&lt;/ref&gt; ICTY dhe Gjykata Serbe e Krimeve të Luftës po hetojnë mbi historitë e shkruara në një libër artistik, por ende asnjë provë nuk ka dalë në dritë.

Në mars 2005, një gjykatë e OKB-së akuzoi Kryeministrin e Kosovës [[Ramush Haradinaj]] për krime kundra serbëve. Në 8 mars, ai dha dorëheqjen me dëshirën e tij për tju përgjigjur akuzave në gjykatë. Haradinaj, një shqiptar etnik, ishte komandant i cili drejtoi njësitë e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës dhe u votua Kryeministër në zgjedhjet parlamentare në dhjetor 2004. Haradinaj u lirua nga të gjitha akuzat bashkë me të gjithë bashkëluftëtarët të UÇK [[Idriz Balaj]] dhe [[Lahi Brahimaj]]. Zyra e prokurorit e apeloi çështjen por përsëri të tre u liruan nga akuzat në 29 nëntor 201.&lt;ref name=&quot;Haradinaj cleared&quot;&gt;{{cite news|title=Kosovo ex-PM Ramush Haradinaj cleared of war crimes|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-20536318|accessdate=29 nëntor 2012|publisher=BBC News|date=29 nëntor 2012}}&lt;/ref&gt;

=== Krimet e luftës nga NATO ===
Qeveria jugosllave dhe disa gruper presioni ndërkombëtare (si [[Amnesty International]]) thoshin se NATO kishte kryer krime lufte gjatë konfliktit, ku veçohej bombardimi i selisë së televizionit serb në Beograd në 23 prill 1999, ku u vranë 16 njerëz dhe u plagosën 16 të tjerë. Sian Jones nga Amnesty tha se, &quot;Bombardimi i selisë së televizionit shtetëror serb ishte një sulm i qëllimshëm ndaj një objekti civil ndaj dhe konsiderohet si krim lufte&quot;.&lt;ref&gt;[http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5iI-Ix5tQ59McTX8NyBF1R120X4dAD97O8IRO0 Amnesty: NATO bombing of Serbian TV 'war crime']{{Lidhje e vdekur}}&lt;/ref&gt; Gjithësesi, në një raport të mëvonshëm të ICTY me titull '''Raporti përfundimtar për Prokurorinë nga Komiteti i Ngritur për të Rishikuar Fushatën Bombarduese të NATOs ndaj Republikës Federale të Jugosllavisë''' ishte i njëjtë me versionin e dhënë nga NATO mbi sulmin, duke shkruar &quot;Sulmi kishte si qëllim shkatërrimin e rrjetitr të komunikimit, dhe është ligjërisht e pranueshme&quot; dhe se, &quot;NATO nuk e sulmoi ndërtesën për qëllime propagande por aksidentale pasi qëllimi ishte shkatërrimi i sistemit të komandimit, aparatin që mbante në fuqi Millosheviçin.&quot;&lt;ref name=&quot;ICTYReport&quot; /&gt; In regards to civilian casualties, it further stated that though they were, &quot;unfortunately high, they do not appear to be clearly disproportionate.&quot;&lt;ref name=&quot;ICTYReport&quot; /&gt;

==Reagimet ndërkombëtare mbi ndërhyrjen e NATO's==
===Afrika===
* {{LBY}} – Lideri Libian Jamahiriya, [[Muammar Gaddafi]] e kundërshtoi fushatën dhe i bënte thirrje liderëve botërorë të mbështeste të drejtën e ligjshme të Jugosllavisë për të mbrojtur liritë dhe integritetin e saj territorial nga një agresion i mundshëm.'&lt;ref name=&quot;news.bbc.co.uk&quot;&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/303446.stm|publisher=BBC News|title=Nato air strikes – the world reacts|date=1999-03-25}}&lt;/ref&gt;

===Azia===
* {{KHM}} – ishte kundër fushatës.&lt;ref name=&quot;http&quot;&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/303671.stm|publisher=BBC News|title=Mixed Asian reaction to NATO strikes|date=1999-03-25}}&lt;/ref&gt;
* {{CHN}} – e dënoi rëndë bombardimin, duke thënë se ishte një vepër agresioni ndaj serbëve, sidomos kur NATO bombardoi ambasadën e Kinës në Beograd në 7 maj 1999, ku u raportuan protesta dhe demonstrata kundër SHBA dhe Britanisë së Madhe, u kunërshtua sulmi dhe operacioni në përgjithësi.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/338599.stm|publisher=BBC News|title=Bombing fuels Chinese hostility|date=1999-05-08}}&lt;/ref&gt; [[Jiang Zemin]], Presidenti i vendit në atë kohë, kërkoi që të ndaloheshin menjëherë sulmet ajërore dhe të nisnin bisedimet paqësore.&lt;ref name=&quot;news.bbc.co.uk&quot; /&gt;
* {{IND}} – e dënoi bombardimin.&lt;ref name=&quot;http&quot; /&gt; Ministria e jashtme indiane deklaroi gjithashtu se duhet të ndalohen të gjitha veprimet ushtarake menjëherë dhe se Jugosllavia duhet ti zgjidhë vetë problemet e saj të brendshme.'&lt;ref name=&quot;news.bbc.co.uk&quot; /&gt;
* {{INA}} – ishte kundër fushatës.&lt;ref name=&quot;http&quot; /&gt;
* {{JPN}} – Kryeministri [[Keizō Obuchi]] e mbrojti bombardimin, duke thënë se Jugosllavia kishte një 'sjellje pa kompromis.'&lt;ref name=&quot;http&quot; /&gt; Për më tepër, ministri i jashtëm Japonez [[Masahiko Kōmura]] tha se, 'Japonia e kupton përdorimin e forcës nga NATO si masa që duhej të merrej për të parandaluar katastrofën humanitare.'&lt;ref name=&quot;news.bbc.co.uk&quot; /&gt;
* {{MYS}} – e mbështeti bombardimin, duke nënvizuar se 'ishte e nevojshme për të parandaluar genocidin në Kosovë.'&lt;ref name=&quot;http&quot; /&gt;
* {{PAK}} – ishte i shqetëshur për zhvillimin e situatës në Kosovë dhe kërkoi [[Rezoluta 1244 e Këshillit të Sigurimit|ndërhyrjen e OKB-së]].&lt;ref name=&quot;http&quot; /&gt;
* {{VIE}} – ishte kundër fushatës.&lt;ref name=&quot;http&quot; /&gt;

===Europa===
* {{ALB}} – e mbështeti fuqishëm fushatën bombarduese. Marrëdhëniet diplomatike mes Shqipërisë dhe Jugosllavisë u ndërprenë, Jugosllavia e akuzonte qeverinë e Shqipërisë se kishte strehuar dhe armatosur ushtarët e UÇK-së.
* {{FRA}} – si shtet pjesëmarrës në luftime e mbështeste bombardimin, pjesa më e madhe e francezëve ishin pro-bombardimeve vetëm të majtët ekstremë dhe të djathët ekstremë e kundërshtuan atë.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/327457.stm|title=French pilots fly for Nato|publisher=BBC News|date=1999-04-24|accessdate=2013-04-22}}&lt;/ref&gt;
* {{FRY}} – [[Sllobodan Millosheviç]], presidenti i [[Republika Socialiste Federative e Jugosllavisë|Jugosllavisë]] i quajti bombardimet, një 'vepër terrorizmi e paligjshme' dhe 'çelës për të kolonizuar Jugosllavinë'. Popullata jugosllave gjithashtu e kundërshtonte ashpër bombardimin. Millosheviçi tha gjithashtu se 'i vetmi vendim i drejtë që ne mund të bënim ishte të refuzonim trupat e huaja në territorin tonë.'&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/world/monitoring/302775.stm|title=Monitoring &amp;#124; Milosevic's statement: 'Defend the country'|publisher=BBC News|date=1999-03-24|accessdate=2012-11-08}}&lt;/ref&gt; Jugosllavët që kundërshtonin Millosheviçin gjithashtu kundërshtonin edhe bombardimin, duke thënë se 'më shumë e mbështet Millosheviçin se sa e sulmon atë.'
* {{GRE}} – nuk morri pjesë në fushatën e NATO's dhe 96% e popullsisë greke e kundërshtoi bombardimin e NATO's.&lt;ref&gt;Takis Michas:&quot;Unholy Alliance: Greece and Milošević's Serbia&quot; p.121&lt;/ref&gt;
* {{ITA}} – Kishte reagime të përziera rreth bombardimeve në [[Italia|Itali]]. Pas vendimit të Kryeministrit [[Romano Prodi]] për të autorizuar përdorimin e bazave ajrore dhe infrastrukturës ushtarake nga forcat e koalicionit, qeveria e qëndrës së majtë e [[Massimo D'Alema]] autorizoi pjesëmarrjen e vendit në fushatën ajrore.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://archiviostorico.corriere.it/2004/febbraio/25/guerra_del_Kosovo_Parisi_scelte_co_9_040225038.shtml|title=La guerra del Kosovo, Parisi e le scelte di Prodi e D' Alema'|publisher=Corriere della Sera|date=2004-02-25|accessdate=2014-09-12}}&lt;/ref&gt; [[Silvio Berlusconi]] bashkë me qendrën e djathë e mbështesnin bombardimin&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.corriere.it/Primo_Piano/Editoriali/2007/03_Marzo/28/errore_cavaliere_battista.shtml|title=L'errore del Cavaliere'|publisher=Corriere della Sera|date=2007-03-28|accessdate=2014-09-12}}&lt;/ref&gt; ndërkohë partia e të majtës ekstreme [[Lega Nord]] e [[Umberto Bossi]]t e kundërshtonte fuqishëm fushatën.
* {{RUS}} – e dënoi fuqishëm fushatën. Presidenti [[Boris Jellcin|Boris Jelcin]] deklaroi se, 'Rusia është shumë e mërzitur nga veprimet ushtarake të NATO ndaj Jugosllavisë sovrane, gjë që është asgjë më tepër se një agresion i hapur.'&lt;ref name=&quot;news.bbc.co.uk&quot; /&gt; Ata gjithashu dënuan [[NATO|NATO']]n në [[Organizata e Kombeve të Bashkuara|OKB]] duke thënë se sulmet ajrore të NATO's në Serbi ishin veprime të paligjshme.'&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/303127.stm|publisher=BBC News|title=Russia condemns Nato at UN|date=1999-03-25}}&lt;/ref&gt; Disa rusë dolën vullnetarë për të shkuar në Kosovë, jo vetëm të luftonin kundër [[UÇK]]-së, por edhe të kundërshtonin [[NATO|NATO']]n.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/348340.stm|publisher=BBC News|title=Fighting for a foreign land|date=1999-05-20}}&lt;/ref&gt;
* {{UK}} – Si njëra nga kontribuesit kryesorë, Mbretëria e Bashkuar e mbështeste fuqishëm fushatën bombarduese, ashtu si dhe shumica e popullsisë britanike.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/306010.stm|title=Britons 'support Nato strikes'|publisher=BBC News|date=1999-03-28|accessdate=2012-11-08}}&lt;/ref&gt;
* {{CZE}} – Pavarësisht bashkëpunimit, Çekia, si e sapoardhur në NATO, e mbështeti bombardimin. Përfaqësuesi i Çekisë nuk donte të kritikonte veprimet e NATO's, megjithëse shumica e popullsisë ishte kundër. [[Václav Havel]] përdori termin &quot;Bombardim humanitar&quot; për këtë fushatë të cilën ai e quajti sjellëse paqeje për rajonin.
* {{BUL}} – Pavarësisht ambicies të Bullgarisë për tu futur në NATO dhe Bashkimin Evropian, bullgarët mbajtën protesta masive në [[Sofja|Sofje]] kundër bombardimit, si shkak i simpatisë ndaj fqinjëve serbë, si Sllavë dhe si të Krishterë Ortodoksë. Partitë e majta bllokuan një ligj në parlament për lejimin e avionëve të NATO's në hapësirën ajrore bullgare, duke shkaktuar probleme në anëtarësimin e Bullgarisë në NATO.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/331127.stm|title=Sofia hit by Nato missile|publisher=BBC News|date=1999-04-29|accessdate=2014-11-25}}&lt;/ref&gt;

===Oqeania===
* {{AUS}} – e mbështeti fushatën. Kryeministri [[John Howard]] deklaroi se, &quot;historia na ka mësuar se nëse rri pa vepruar, paguan një çmim më të madh më vonë.&quot;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/303446.stm|title=Nato air strikes – the world reacts|publisher=BBC News|date=1999-03-25|accessdate=2012-11-08}}&lt;/ref&gt;

===Kombet e Bashkuara===
* {{flamuri|OKB}} – [[OKB]] kishte reagime të përziera rreth bombardimeve, pasi ishte ndërmarrë pa autorizimin e saj,&lt;ref&gt;{{cite news|author=Doug Saunders|url=http://www.theglobeandmail.com/news/world/in-syria-is-bloody-history-repeating-itself/article4464412/?cmpid=rss1|title=In Syria, is bloody history repeating itself?|work=The Globe and Mail|date=6 gusht 2012|accessdate=2012-11-08|location=Toronto}}&lt;/ref&gt; gjithësesi, [[Kofi Annan]], [[Sekretari i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara|Sekretari i Përgjithshëm i OKB]]-së tha se, &quot;Është me të vërtetë tragjike që diplomacia dështoi, por ka kohë kur përdorimi i forcës është i nevojshëm për të ndjekur paqen.&quot;&lt;ref name=&quot;news.bbc.co.uk&quot; /&gt;
[[Skeda:UCK memorial, Rr Fehmi Agani, Pristina.jpg|parapamje|Memorial i UÇK-së.]]

==Pasojat ushtarake dhe politike==
[[File:Kla members.jpg|thumb|Ushtarë të UÇK-së dorëzojnë paqësisht armët tek Marinsat amerikanë.]]

Lufta e Kosovës kishte shumë pasoja përsa i përket pasojave ushtarake dhe politike. Tashmë Kosova është një shtet i pavarur pavarësisht mospranimit të saj nga Serbia. Negociatat ndërkombëtare për të përcaktuar nivelin e autonomisë së Kosovës siç ishte parashikuar në bazë të [[Rezoluta 1244 e Këshillit të Sigurimit|Rezolutës 1244 të Këshillit të Sigurimit]] në 2006. Pas pavarësisë së Kosovës, Kosova vazhdon të jetë nën asistencën e [[EULEX]] për të forcuar shtetin ligjor.

[[File:Seized uniform.JPG|thumb|right|Uniforma dhe pajisje ushtarake amerikane të konfiskuara më 1999.]]
[[File:DM-SD-01-04516 - Yugoslav EPWs in Kosovo being escorted by U.S. Marines over to Yugoslav authorities (3 July 1999).jpg|thumb|Marinsat amerikanë kapën ushtarë jugosllavë më 3 Korrik 1999 gjatë armëpushimit dhe implementimit të [[Marrëveshja e Kumanovës|Traktatit të Kumanovës]] më 9 Qershor.]]

Bisedimet e drejtuara nga [[OKB]], nga i Dërguari Special [[Martti Ahtisaari]], filluan në shkurt 2006. Edhe pse u bë një progres, sërish palët nuk ishin dakord për sa i përket statusit.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/6034567.stm|title=UN frustrated by Kosovo deadlock|publisher=BBC|date=2006-10-09}}&lt;/ref&gt; Në shkurt 2007, Ahtisaari dorëzoi projekt statusin liderëve në Beograd dhe Prishtinë, kjo ishte baza e një projekt rezolute të Këshillit të SIgurimit, e cila propozonte &quot;pavarësi të mbikqyrur&quot; për Kosovën. Nga korriku 2007, projekt rezoluta, e cila ishte mbështetur nga SHBA, Mbretëria e Bashkuar, dhe anëtarët e tjerë europianë të Këshillit zë Sigurimit, u rishkruajt 4 herë për të kënaqur rusët të cilët nuk pranonin pavarësi për Kosovën.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.setimes.com/cocoon/setimes/xhtml/en_GB/newsbriefs/setimes/newsbriefs/2007/06/29/nb-07|title=Russia reportedly rejects fourth draft resolution on Kosovo status|date=2007-06-29|work=[[Southeast European Times]]}}&lt;/ref&gt; Rusia, e cila ka të drejtën e vetos në KS e OKB-së , deklaronte se pa i kënaqur të dyja palët nuk do të pranonte.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.setimes.com/cocoon/setimes/xhtml/en_GB/newsbriefs/setimes/newsbriefs/2007/07/10/nb-02|title=UN Security Council remains divided on Kosovo|date=2007-10-07|publisher=[[Southeast European Times]]}}&lt;/ref&gt;

Fushata ekspozoi disa dobësi të vogla në arsenalin e SHBA, të cilat u përpoqën ti rregullonin gjatë konflikteve në vazhdim si [[Lufta në Afganistan]] dhe [[Lufta e Irakut]]. Helikopterët e sulmit [[AH-64 Apache]] dhe [[AC-130 Spectre]] u sollën në front por nuk u përdorën më pas aksidenteve gjatë trajnimit në malet e Shqipërisë. Stogjet e raketave të preçizionit u reduktuan në nivele të ulëta. Për avionët luftarakë, operacionet e vazhdueshme bënë të neglizhoheshte programi i mirëmbajtjes, dhe shumë avionë u hoqën nga shërbimi në pritje të pjesëve të këmbimit ose shërbimit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.aeronautics.ru/nws002/theobserver04.htm|title=Hundreds of crippled jets put RAF in crisis|author=Antony Barnett|date=2000-01-23|access-date=17 dhjetor 2014|archive-date=5 janar 2002|archive-url=https://web.archive.org/web/20020105123907/http://www.aeronautics.ru/nws002/theobserver04.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Gjithashtu, shumë armatime të drejtuara në preçizion treguan që ishin të paafta me motin e Ballkanit, pasi retë bllokonin sistemin e drejtimit me rreze lazer. Kjo çoi në pajisjen e bombave me pajisje drejtimi satelitore [[GPS]] (Sistemi i Pozicionimit Global), të cilat ishin imune ndaj motit të keq. Megjithëse avionët e survejimit pa pilot u përdorën gjërësisht, shpesh avionët e sulmit nuk mund të silleshin shpejt në kohë për të qëlluar shënjestrat në momentin e duhur. Kjo çoi në pajisjen e avionëve pa pilot (dronë) Predator me raketa në Afganistan, duke e reduktuar kohën nga &quot;ndijori tek goditësi&quot; në zero.

Kosova gjithashtu tregoi se disa taktika të teknologjisë së ulët mund të ulnin impaktin e një force të teknologjisë së lartë siç ishte NATO. Qeveria e Millosheviçit bashkëpunoi me regjimin e [[Saddam Hussein]]it në Irak, duke treguar shumë mësime të pësuara nga serbët.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.globeandmail.com/servlet/ArticleNews/front/RTGAM/20021120/wless1120/Front/homeBN/breakingnews|title=NATO attack on Yugoslavia gave Iraq good lessons|work=[[Globe and Mail]]|access-date=17 dhjetor 2014|archive-date=22 nëntor 2002|archive-url=https://web.archive.org/web/20021122163917/http://www.globeandmail.com/servlet/ArticleNews/front/RTGAM/20021120/wless1120/Front/homeBN/breakingnews|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ushtria Jugosllave kishte pritur gjatë për një sulm të një fuqie të madhe si [[Bashkimi Sovjetik]] dhe [[NATO]], gjatë [[Lufta e ftohtë|Luftës së ftohtë]] dhe kishte zhvilluar disa taktika sadopak efektive si: taktikat e mashtrimit dhe maskimit ose fshehjes. Megjithëse këto taktika do të ishin të papërfillshme nga NATO në një sulm me shkallë të gjerë të plotë, por thjesht do të mashtronte avionet në rrezen e shikimit ose satelitët. Ndër këto taktika ishin:
* Avionet stealth amerikanë u gjurmuan me radarë me gjatësi vale të lartë. Nëse avionët stealth lageshin ose hapnin dyert e hambarëve të bombave, ata bëheshin të dukshëm në ekranët e radarëve. Një [[F-117 Nighthawk]] i rrëzuar me raketë mund të jetë zbuluar nga kjo arsye.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/apj/apj02/sum02/lambeth.html|title=Kosovo and the Continuing SEAD Challenge|accessdate=28 maj 2011|author=Benjamin S. Lambeth|date=2006-06-03|work=Aerospace Power Journal|publisher=[[United States Air Force]]|quote=Serb air defenders could have employed low-frequency radars for the best chance of getting a snap look at the aircraft. Former F-117 pilots and several industry experts acknowledged that the aircraft is detectable by such radars when viewed from the side or directly below.|archive-date=10 tetor 2006|archive-url=https://web.archive.org/web/20061010133641/http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/apj/apj02/sum02/lambeth.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* Shënjestrat imituese si ura fallco, pista dhe avionët karrema u përdorën gjërësisht. Tanket bëheshin duke përdorur goma makine të përdorura, mbështjellëse plastike dhe drurë, dhe me pak zjarr nëpër kanoçe për të imituar nxehtësinë e motorrit. Këto mashtruan pilotët e NATOs në rreth 25 raste nga 974 goditje të suksesshme, një shifër e papeshë.&lt;ref name=&quot;fooled&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.afa.org/magazine/june2000/0600kosovo.asp|date=qershor 2000|title=Nine Myths About Kosovo|author=Rebecca Grant|access-date=17 dhjetor 2014|archive-date=29 qershor 2003|archive-url=https://web.archive.org/web/20030629000133/http://www.afa.org/magazine/June2000/0600kosovo.asp|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht shumë imitimeve NATO deklaroi se avionët gjatë fluturimit nuk mund të imitoheshin ndaj dhe forcat ajrore jugosllave u shkatërruan. &quot;Të dhënat zyrtare tregojnë se ushtria jugosllave në Kosovë humbi 26 përqind të tankeve, 34 përqind të autoblindave (APC) dhe 47 përqind të artilerisë për shkak të fushatës ajrore.&quot;

== Dekoratat ushtarake ==
Si rezultat i luftës së Kosovës, Organizata e Traktatit të Atlantikut të Veriut krijoi një medalje të dytë NATO, Medalja NATO për Shërbimin në Kosovë, një dekoratë ushtarake ndërkombëtare. Më vonë, NATO krijoi një medalje për shërbimin në Ballkan e kombinuar për ata që ishin në operacionet jugosllave dhe kosovare.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.defense.gov/releases/release.aspx?releaseid=2449|title=News Release: Kosovo Campaign Medal Approved|publisher=Defense.gov|date=19 maj 2000|accessdate=2012-05-06|archive-date=2 mars 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100302012133/http://www.defense.gov/releases/release.aspx?releaseid=2449|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Për shkak të përfshirjes së [[Forcat e Armatosura të Shteteve të Bashkuara të Amerikës|Forcave të Armatosura të Shteteve të Bashkuara të Amerikës]], u krijua një medalje e veçantë e njohur si Kosovo Campaign Medal (Medalja e Fushatës së Kosovës),e cila u krijua nga Presidenti [[Bill Clinton]] në vitin 2000.

Kosovo Campaign Medal (KCM) është një çmim i Forcave të Armatosura të Shteteve të Bashkuara të Amerikës i ligjëruar me Urdhërin Ekzekutiv 13154 të Presidentit Bill Clinton në 3 maj 2000. Medalja njeh shërbimin ushtarak të kryer në Kosovë nga 24 marsi 1999 deri në 31 dhjetor 2013.

== Armatimet dhe mjetet e përdorura ==
Shumë lloje armësh u përdorën nga forcat e sigurisë jugosllave dhe Ushtria Çlirimtare Kosovare, NATO përdori vetëm avionë dhe disa njësi detare gjatë konfliktit.

;Forcat jugosllave të sigurisë
Armët e përdorura nga qeveria jugosllave janë listuar më poshtë. Shumica prej tyre ishin prodhim jugosllav, ndërkohë që të gjitha njësitë KA ishin prodhim sovjetik.
{{col-begin}}
{{col-break}}
* [[BOV (APC)|BOV]]
* [[BVP M-80]]
* [[D-20]]
* [[D-30]]
* [[MiG-21]]
* [[MiG-29]]
* [[M80 Zolja]]
* [[M-84]]
* [[S-125 Neva/Pechora|SA-3]]
* [[Strela 2|SA-7]]
* [[9K31 Strela-1|SA-9]]
* [[9K35 Strela-10|SA-13]]
{{col-break}}
* [[Soko J-22 Orao]]
* [[Aérospatiale Gazelle|Soko Gazelle]]
* [[T-54/55]]
* [[Zastava M70]]
* [[Zastava M72]]
* [[Zastava M76]]
* [[Zastava M84]]
* [[Zastava M90]]
* [[Zastava M91]]
* [[2K12 Kub]]
* [[2S1 Gvozdika]]
{{col-end}}

;Ushtria Çlirimtare e Kosovës
Armët e përdorura nga UÇK janë listuar më poshtë. Shumica konsistonin në Kallashnikovë sovjetikë, derivatët e prodhuara në Shqipëri dhe Kinë, dhe pak armatim perëndimor.
* [[AKM]]
* [[AK-47]]
* [[Armsel Striker]]
* [[D-1]]
* [[RPK]]
* [[SKS]]
* [[Tipi 56]]
* [[Zastava M70]]
* [[Zastava M76]]

;NATO
Avionët e NATO's janë listuar më poshtë:
{{col-begin}}
{{col-break}}
* [[A-10 Thunderbolt]]
* [[AC-130 Spooky]]
* [[AH-64 Apache]]
* [[AV-8B Harrier]]
* [[B-1 Lancer]]
* [[B-2 Spirit]]
* [[B-52 Stratofortress]]
* [[E-3 Sentry]]
* [[E-8 JSTARS]]
* [[EA-6B Prowler]]
* [[F-104 Starfighter]]
* [[F-117 Nighthawk]]
* [[F/A-18 Hornet]]
{{col-break}}
* [[F-14 Tomcat]]
* [[F-15 Eagle]]
* [[F-15 Strike Eagle]]
* [[F-16 Fighting Falcon]]
* [[F-4 Phantom]]
* [[Harrier Jump Jet]]
* [[Lockheed L-1011 TriStar|L-1011 TriStar]]&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/special_report/1998/kosovo2/304015.stm#land|publisher=BBC News|title=Kosovo crisis – military hardware|date=1999-03-25}}&lt;/ref&gt;
*[[Dassault Mirage 2000|Mirage 2000]]
*[[General Atomics MQ-1 Predator|MQ-1 Predator]]
*[[Panavia Tornado]]
*[[Panavia Tornado ADV]]
*[[SEPECAT Jaguar]]
{{col-end}}

Raketa të drejtuara: [[AIM-9 Sidewinder]], [[ALARM]] dhe [[Tomahawk]]

== Fotoalbumi ==
&lt;gallery&gt;
Kukes Refugee Camp.jpg|Kamp refugjatësh në [[Kukës]], Shqipëri.
USS Theodore Roosevelt launches F-18.jpg|[[USS Theodore Roosevelt (CVN-71)|USS Theodore Roosevelt]] duke lëshuar një [[F/A-18 Hornet]].
Humvee (Belgrade Military Museum).JPG|[[Humvee]] i kapur i ushtrisë së SHBA nga divizioni I-rë.
Gvodzika.jpg|Mbetjet e një [[2S1 Gvozdika]] afër Glogovacit.
Predator uav.JPG|[[MQ-1 Predator]] i rrëzuar në Serbi.
F-117 canopy.jpg|Fragmente të një F-117 në muze.
Defense.gov News Photo 990409-F-3128G-004.jpg|Avion luftarak F-15 në bazën ajërore Aviano, Itali në 9 prill 1999.
Defense.gov News Photo 990421-F-5009P-006.jpg|F-16 Fighting Falcon gjatë pregatitjes për operacionet NATO, 21 prill 1999.
Графити на новосадским улицама током Нато бомбардовања СР Југославија.jpeg|Gjatë bombardimit të NATOs së [[Novi Sad]]it në 1999.
&lt;/gallery&gt;

== Shiko dhe ==
* [[Kryengritja në Kosovë (1995–1998)]]
* [[Përfshirja e Malit të Zi në Luftën e Kosovës]]
* [[Republika e Parë e Kosovës]]
* [[Shpallja e Pavarësisë së Kosovës]]
* [[Kryengritja në Luginën e Preshevës]]
* [[Lufta e vitit 2001 në Maqedoni]]

== Referime ==
{{reflist|colwidth=30em}}

{{DEFAULTSORT:Lufta e Kosoves}}
[[Kategoria:Lufta e Kosovës| ]]
[[Kategoria:Luftëra]]
[[Kategoria:Historia ushtarake e Kosovës]]
[[Kategoria:Luftëra që përfshijnë Shqipërinë]]
[[Kategoria:Luftëra që përfshijnë NATO-n]]
[[Kategoria:Përndjekje e shqiptarëve]]
[[Kategoria:Luftëra që përfshijnë Kosovën]]</text>
      <sha1>6j1so6wre1fmdmdgqzymjztesdte8h1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bryan Singer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20252</id>
    <revision>
      <id>3027677</id>
      <parentid>1712323</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T03:18:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027677</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1043" sha1="p4ts4972z045kgmaga4dogbt13ytf95" xml:space="preserve">'''Bryan Singer''' lindi më [[17 shtator]] [[1965]] në [[New York]], është një [[regjisori|regjisor]], [[producenti|producent]] dhe [[skenaristi|autor filmi]] amerikan.

== [[Filmografia]] ==
* [[Superman Returns]], [[2006]] (si regjisor, producent dhe autor filmi)
* [[X2|X-Men 2]], [[2003]] (si regjisor, producent ekzekutiv dhe autor filmi)
* [[X-Men (film)|X-Men]], [[2000]] (si regjisor dhe autor filmi)
* [[Apt Pupil]], [[1999]] (si regjisor dhe producent)
* [[The Usual Suspects]], [[1996]] (si regjisor dhe producent)
* [[Public Access]], [[1993]] (si regjisor, producent ekzekutiv dhe autor filmi)

== Lidhje të jashtme ==
* {{imdb emri|id=0001741|emri=Bryan Singer}}
* {{imdb kompani|id=0057712|kompania=Bad Hat Harry Productions}}
* [http://www.bluetights.net Blue Tights Network: Superman Returns] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060604064722/http://www.bluetights.net/ |date=4 qershor 2006 }}

[[Kategoria:Regjisorë amerikanë]]
[[Kategoria:Producentë amerikanë]]
[[Kategoria:Lindje 1965]]


{{regji-cung}}</text>
      <sha1>p4ts4972z045kgmaga4dogbt13ytf95</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Krasta</title>
    <ns>0</ns>
    <id>27244</id>
    <revision>
      <id>3027625</id>
      <parentid>3008161</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T19:22:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46204-91</username>
        <id>191991</id>
      </contributor>
      <comment>dhanore, e pashquar: një përpjekjeje*</comment>
      <origin>3027625</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7859" sha1="5bai02e14x2pupva6sentxczuctksmt" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                   = Krasta
| nameIPASHQUAJTUR       = Krastë
| lat_deg                = 41
| lat_min                = 25
| lat_sec                = 24
| lon_deg                = 20
| lon_min                = 12
| lon_sec                = 13
| SIPERFAQJA             = 
| population              = 2142
| population_DENDESIA     = 
| SHTETI                 = [[Shqipëria]]
| RRETHI                 = [[Rrethi i Bulqizës]]
| postal_code            = 8403
| PREFIKSI               = 
| website          = [ Qyteti i Krastës]
| KRYETARI               = Gazmend Kënga (PS)
| PARTIA                 = PBDNJ
| image_seal          = 
| IATA                   = TIA
| AEROPORTI              = [[Aeroporti Nënë Tereza|Nënë Tereza]]
| DISTANCA_NGA_AEROPORTI = 145
}}
'''Krasta''' është një [[qytetet e Shqipërisë|qytezë]] në [[Qarku i Dibrës|qarkun e Dibrës]], në lindje të [[Shqipëria|Shqipërisë]]. Me një popullsi prej 2142 banorë, është qendra dhe qyteti i vetëm i [[Komuna Martanesh|Komunës Martanesh]] në [[Rrethi i Bulqizës|rrethin e Bulqizës]]. Krasta e pozicionuar në një rrafshnaltë 1100m të lartë, është qyteti më i lartë i Shqipërisë.&lt;ref name=&quot;map&quot;&gt;Military topographic map of Albania (1:25 000): K-34-89-C-b (BULQIZA)&lt;/ref&gt; U themelua në vitin 1970 si qyteti i ri i minierave, kryesisht për shfrytëzimin e mineralit të kromit në [[miniera e Batrës|minierën e Batrës]].

== Historia ==
Dëshmitë e hershme arkeologjike janë gjetur në [[rrethi i Bulqizës|rrethin e Bulqizës]], sidomos në fshatrat [[Krajkë]] dhe [[Shupenzë]],&lt;ref name=&quot;Bulqiza&quot;&gt;{{cite journal|last=Cami|first=Shpëtim|year=2009|title=Pasuria me tre emra|journal=Rruga e Arbërit|issue=36|page=8|url=http://rrugaearberit.com/arkiva/2009/prill2009.pdf|accessdate=21 prill 2012}}&lt;/ref&gt;: ndërsa një çekan guri, sot i ekspozuar në [[Muzeu Historik i Burrelit|Muzeun Historik të Burrelit]], u zbulua në fshatin Gjon, ngjitur me Krastën, duke provuar se rajoni ka qenë i banuar që nga [[Epoka e Gurit]].

Më [[25 shkurt]] [[1965]], njëmbëdhjetë anëtarët e Ekspeditës Gjeologjike të Batrës, gjatë një përpjekjeje për të shpëtuar një prej miqve të tyre, u zhdukën nën një ortek të papritur në përroin e Batrës (rreth 5&amp;nbsp;km nga vendi ku u ndërtua më vonë qyteti i Krastës). [[Miniera e Batrës|Miniera e re e Batrës]] që filloi të funksionojë në vitin [[1967]]:&lt;ref name=&quot;Martanesh&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author=Ministry of Economy, Trade and Energy of Albania|title=Chrome in Albania: Batra mine|publisher=mete.gov.al|url=http://www.mete.gov.al/upload/chrome.pdf|page=41|accessdate=21 prill 2012|archive-date=13 mars 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120313022921/http://www.mete.gov.al/upload/chrome.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. u quajt &quot;11 Heronjtë&quot;, në nder të tyre.&lt;ref name=&quot;E&quot;/&gt;

Krasta u themelua në vitin [[1970]],&lt;ref name=&quot;Martanesh&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;E&quot;/&gt; si qyteti i ri i minatorëve të minierës së Batrës.&lt;ref name=&quot;Encyclopaedia&quot;&gt;{{cite book|title=Fjalori Enciklopedik Shqiptar|last=Buda|first=Aleks|year=1985|publisher=Akademia e Shkencave e RPS të Shqipërisë|location=Tiranë, Shqipëri|page=547|url=http://books.google.com/books?id=NDNBAQAAIAAJ&amp;q=fjalori+enciklopedik+shqiptar&amp;dq=fjalori+enciklopedik+shqiptar&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=7N91T8WyBaH64QSUxK2GDw&amp;ved=0CEYQ6AEwAQ|accessdate=14 prill 2012}}&lt;/ref&gt; Pas një viti, në vitin 1971 u vu në punë edhe miniera e re e [[miniera e Krastës|Krastës]].&lt;ref name=&quot;Chrome&quot;&gt;{{cite web|author=Ministry of Economy, Trade and Energy of Albania|title=Chrome in Albania|publisher=mete.gov.al|url=http://www.mete.gov.al/upload/chrome.pdf|page=48|accessdate=21 prill 2012|archive-date=13 mars 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120313022921/http://www.mete.gov.al/upload/chrome.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;: 48 banorët e parë u vendosën në Krastë në vitin 1974 dhe kjo qendër filloi të rritej ngadalë, bazuar në një plan të miratuar urban. Në vitin 1979 Krasta u shpall zyrtarisht qytet.&lt;ref name=&quot;Encyclopaedia&quot;/&gt; Në vitin [[1987]], në qytet u ndërtua edhe një fabrikë e pasurimit të kromit.&lt;ref name=&quot;Martanesh&quot;/&gt; Pas ndarjes së rrethit të Dibrës në vitin [[1992]], administrata lokale e Krastës u zhvendos nga [[rrethi Matit]] në qarkun e sapo formuar të [[rrethi i Bulqizës|Bulqizës]],&lt;ref name=&quot;Bulqiza&quot;/&gt; duke marrë me vete edhe [[komuna Martanesh|komunën Martanesh]]. Krasta u bë qendra e saj.

== Gjeografia ==
Një nga vendbanimet më të vogla urbane të [[Shqipëria|Shqipërisë]], Krasta është qendra e komunës Martanesh, pjesë e rrethit të Bulqizës në qarkun Dibër. Ajo shtrihet në një rrafshnaltë, në shpatin lindor të [[Mali i Kaltit|malit të Kaltit]], pjesë e [[Mali i Lopës|Malit të Lopës]]. Ndodhet në lartësinë  1100 m, duke e bërë atë qytetin më të lartë në Shqipëri.&lt;ref name=&quot;map&quot;/&gt;

Krasta ndodhet në një rajon malor relativisht të izoluar dhe është 20&amp;nbsp;km larg nga qyteti më i afërt i saj, [[Bulqiza]].&lt;ref name=&quot;Martanesh&quot;&gt;{{cite web|author=Petrit Zili|date=3 prill 2012|title=Martaneshi mes historisë, pasurisë dhe varfërisë|publisher=Zëri i Popullit|url=http://www.zeri-popullit.com/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=565:martaneshi-mes-historise-pasurise-dhe-varferise&amp;catid=54:opinione&amp;Itemid=123|accessdate=17 prill 2012}}&lt;/ref&gt; Krasta është pothuajse 145&amp;nbsp;km larg nga [[Tirana]], kryeqyteti i Shqipërisë, ndonëse në vijë ajrore ndodhet vetëm 40&amp;nbsp;km larg saj. Pritet që përfundimi i [[Rruga e Arbrit (rrugë)|Rrugës së Arbërit]] do të përgjysmojë distancën e qytetit nga kryeqyteti i Shqipërisë.&lt;ref name=&quot;RrugaeArbërit&quot;&gt;{{cite journal|last=Xhafa|first=Dionis|year=2011|title=Rruga e Arbërit, arteria e gjakut të Shqiptarisë!|journal=Rruga e Arbërit|issue=67|page=4|url=http://www.rrugaearberit.com/arkiva/2011/Nentor2011.pdf|accessdate=14 prill 2012|archive-date=28 shkurt 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130228085353/http://www.rrugaearberit.com/arkiva/2011/Nentor2011.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== Demografia ==
[[Skeda:Krasta.JPG|parapamje|djathtas|Pamje e qytetit të Krastës nga maja e Noit të Madh (1848 m). Qyteti ndodhet 7.7 km larg në vijë ajrore nga maja ku është kapur fotoja.]]
Banorët e parë u vendosën në qytetin e sapo formuar të Krastës në vitin 1974. Në vitin 2005, popullsia e Krasta ishte 1540 banorë.&lt;ref name=&quot;E&quot;&gt;{{cite book|title=FJALOR ENCIKLOPEDIK SHQIPTAR – Volumi 2 (&quot;Krasta&quot; article)|year=2009|publisher=Academy of Sciences of Albania|location=Tiranë|page=1341}}&lt;/ref&gt; Sipas regjistrimit të vitit 2011, 2142 banorë në 477 familje jetonin në Krastë. Kjo përbën 82% të popullsisë së përgjithshme të [[komuna Martanesh|komunës Martanesh]] që në total ka 2601 banorë në 658 familje.&lt;ref name=&quot;Martanesh&quot;/&gt; Pavarësisht nga rritja e lehtë e popullsisë në qytet, shumë banorë të rajonit kanë emigruar jashtë vendit.

== Ekonomia ==
Megjithë pasurinë e burimeve natyrore, papunësia është e lartë. Miniera është sektori kryesor i ekonomisë së qytetit, ndërsa popullsia mbështetet shumë nga remitancat. Shumë familje jetojnë në varfëri;. 32.4 për qind e familjeve në Komunën Martanesh marrrin ndihmë ekonomike.&lt;ref name=&quot;Martanesh&quot;/&gt;

== Kultura ==
== Politika ==
== Shiko edhe ==
* [[Miniera e Krastës]]
* [[Miniera e Batrës]]

== Lidhje të jashtme ==
*[https://archive.today/20130131032258/http://www.panoramio.com/photo/69408210 Qendra e qytetit të Krastës (PANORAMIO)]
*[https://archive.today/20130130235735/http://www.panoramio.com/photo/64871478?source=wapi&amp;referrer=kh.google.com Pamje e qytetit nga miniera e Krastës (PANORAMIO)]

== Referime ==
&lt;references/&gt;

{{AL-Vendbanime}}

[[Kategoria:Qytete në Shqipëri]]


{{AL-gjeo-cung}}</text>
      <sha1>5bai02e14x2pupva6sentxczuctksmt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lucas Fox</title>
    <ns>0</ns>
    <id>28394</id>
    <revision>
      <id>3027663</id>
      <parentid>1421413</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:07:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Llann Wé²</username>
        <id>53606</id>
      </contributor>
      <comment>+ imazh 2026</comment>
      <origin>3027663</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="640" sha1="qx567m0fk498wxctqrjyd12nguduavl" xml:space="preserve">'''''Lucas Fox''''' është baterist anglez qe ka militu ne grupin [[heavy metal]] [[Motörhead]] ne vitin [[1975]] edhe ne grupin [[punk]] ''Warsaw Pakt''. Fox ka qen bateristi i pare i Motörhead-ve, po ka regjistrua me ato vetem kengen &quot;Lost Johnny&quot;, për albumin jo-zyrtar [[On Parole]]. 

[[Figura:Lucas fox.jpg|frame|right|Lucas Fox]]

[[Figura:W10894 BarbeukMetalFest LucasFox 20260822 165857550.jpg|thumb|right|I dedikuar për [[Barbeuk Metal Fest]] IV, në vitin 2026]]

{{Motörhead}}
{{muzi-cung}}

[[Kategoria:Motörhead anëtarë]]
[[Kategoria:Biografi]]
[[Kategoria:Anglezë]]
[[Kategoria:Muzikantë]]
[[Kategoria:Bateristë]]</text>
      <sha1>qx567m0fk498wxctqrjyd12nguduavl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cirili i Jeruzalemit</title>
    <ns>0</ns>
    <id>36608</id>
    <revision>
      <id>3027693</id>
      <parentid>2942179</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:59:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027693</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2738" sha1="qbt5a4lacqbmhsodm7zp4flk86xedtf" xml:space="preserve">{{Infobox saint
|honorific_prefix = [[Saint]]
|name=Cyril of Jerusalem
|birth_date={{c.|AD 313}}
|death_date= AD 386 (aged 73)
|feast_day={{ubl|18 March ([[Church of the Byzantine Rite|Byzantine Christianity]],&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Galadza|first1=Daniel|title=Liturgy and Byzantinization in Jerusalem|date=2018|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-881203-6|page=278|url=https://books.google.com/books?id=2_U-DwAAQBAJ}}&lt;/ref&gt; Catholic Church&lt;ref&gt;{{cite news|title=March 18: St. Cyril of Jerusalem|url=https://www.thecatholictelegraph.com/march-18-st-cyril-of-jerusalem/73515|access-date=15 mars 2023|work=Catholic Telegraph|date=17 mars 2022|archive-date=26 mars 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230326024222/https://www.thecatholictelegraph.com/march-18-st-cyril-of-jerusalem/73515|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;)|7 May (Byzantine Christianity) (miracle)|[[Paremhat]] 22 ([[Coptic Orthodox Church of Alexandria|Coptic Christianity]])}}
|venerated_in={{ubl|[[Catholic Church]]|[[Eastern Orthodox Church]]|[[Oriental Orthodoxy]]|[[Anglican Communion]]|[[Lutheran Church]]}}
&lt;!-- If you add particular churches in the Catholic Church, please put in Talk. Catholic Church contains these particular churches. If needed, change, &quot;Catholic Church&quot; to the respective eastern Churches and &quot;Latin Church&quot;. --&gt;
|image=Saint Cyril of Jerusalem.jpg
|imagesize=
|caption=
|birth_place=possibly near [[Caesarea Maritima]], [[Syria Palaestina]] 
|death_place=[[Jerusalem]], Syria Palaestina
|titles=Bishop, Confessor and Doctor of the Church
|beatified_date=
|beatified_place=
|beatified_by=
|canonized_date=
|canonized_place=
|canonized_by=
|attributes=
|patronage=
|major_shrine=
|suppressed_date=
|issues=
|prayer=
|prayer_attrib=
}}
Shën '''Cirili i Jerusalemit''' ([[313]]/[[315]], [[Jerusalemi|Jerusalem]] - [[18 mars]] [[386]]) ishte një [[Teologjia|teolog]] dhe [[Ipeshkvi|peshkop]] i [[Jerusalemi]]t.

== Jeta ==
Si [[Kisha katolike romake|kisha katolike]] dhe ajo [[Kisha ortodokse|ortodokse]] e nderojnë atë si [[Shenjtori|shenjtor]] dhe [[At kishe|at të kishës]], dhe e kremtojnë ditën e tij përkujtimore me [[18 mars]] ndërsa [[Kisha e Lindjes]] me [[20 mars]]. [[Papa Leoni XIII]] në vitin [[1883]] i dha atij titullin &quot;[[Doktor i kishës]]&quot;.

== Lidhje të jashtme ==
* https://web.archive.org/web/20070716010456/http://www.monasterovirtuale.it/s_cirillo.html
* http://www.heiligenlexikon.de/?BiographienC/Cyrill_von_Jerusalem.htm

[[Kategoria:Shenjtorë katolikë romakë|Cirili i Jerusalemit]]
[[Kategoria:Shenjtorë ortodoksë|Cirili i Jerusalemit]]
[[Kategoria:Doktorë kishe|Cirili i Jerusalemit]]
[[Kategoria:Teologë katolikë|Cirili i Jerusalemit]]
[[Kategoria:Etër të Kishës|Cirili i Jerusalemit]]</text>
      <sha1>qbt5a4lacqbmhsodm7zp4flk86xedtf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bateria</title>
    <ns>0</ns>
    <id>63024</id>
    <revision>
      <id>3027656</id>
      <parentid>2997483</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T01:05:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027656</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45469" sha1="2xv4ri798thatmudmx2wln4csci9vl3" xml:space="preserve">[[Skeda:Batteries.jpg|parapamje|Bateri në përmasa të ndryshme|300x300px]]
'''Bateria''' është mjet i cili ben akumulimin e [[Energjia elektrike|energjisë elektrike]]. Përdoret si burim energjie elektrike në pajisje dhe raste, të cilat për nga natyra e funksionimit të tyre, ose për arsye krijimi lehtësirash në përdorim, nuk ushqehen nga rrjeti i energjisë elektrike. Këto pajisje mund të jenë të vogla ([[radio]] portative, TV portativë, ora dore, lodra elektronike, aparate fotografike, videokamera, riprodhues portativë muzike, aparate matës, etj.), të mesme (kompjuter, [[Magnetofoni|magnetofon]], mini-televizor) dhe të mëdha (makina, mjete pune, instrumente muzikore dhe të tjera).

== Historia ==
[[Benjamin Franklin|Benxhamin Franklin]] e përdori për herë të parë termin &quot;bateri&quot; në 1749 kur ai po bënte eksperimente me energjinë elektrike duke përdorur një grup kondensatorësh kavanoz Lejden të lidhur.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Alarco|first=Jose|last2=Talbot|first2=Peter|date=30 Prill 2015|title=The history and development of batteries|url=https://phys.org/news/2015-04-history-batteries.html|website=phys.org|language=en}}&lt;/ref&gt; Franklin grupoi një numër kavanozësh në atë që ai e përshkroi si &quot;bateri&quot;, duke përdorur termin ushtarak për armët që funksionojnë së bashku.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=&quot;Electrical battery&quot; of Leyden jars, 1760-1769|url=http://www.benfranklin300.org/frankliniana/result.php?id=72&amp;sec=0|website=http://www.benfranklin300.org|language=en}}&lt;/ref&gt; Duke shtuar numrin e kavanozave mbajtës, mund të ruhej një ngarkesë më e madhe dhe më shumë energji do të ishte në dispozicion për përdorim. 

Fizikanti italian Aleksandër Volta ndërtoi dhe përshkroi baterinë e parë elektrokimike, pilën voltaike, në 1800.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Bellis|first=Mary|title=Biography of Alessandro Volta, Inventor of the Battery|url=https://www.thoughtco.com/alessandro-volta-1992584|access-date=7 Gusht 2008|website=About.com|language=en}}&lt;/ref&gt; Kjo ishte një pirg pllakash bakri dhe zinku, të ndara nga disqe letre të njomura me shëllirë, që mund të prodhonin një rrymë të qëndrueshme për një kohë të konsiderueshme. Volta nuk e kuptoi që tensioni ishte për shkak të reaksioneve kimike. Ai mendonte se bateritë e tij ishin një burim i pashtershëm energjie&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Stinner|first=Arthur|date=20 Nëntor 2006|title=Alessandro Volta and Luigi Galvani|url=http://home.cc.umanitoba.ca/~stinner/stinner/pdfs/2007-alessandro.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080910203520/http://home.cc.umanitoba.ca/~stinner/stinner/pdfs/2007-alessandro.pdf|archive-date=10 Shtator 2008|website=http://home.cc.umanitoba.ca|language=en, it}}&lt;/ref&gt; dhe se efektet e korrozionit në elektroda ishin thjesht një efekt anësor i bezdisshëm, dhe jo një pasojë e pashmangshme e funksionimit të tyre, siç tregoi [[Michael Faraday|Majkëll Faradej]] në 1834.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Fascinating facts about the invention of the Electric Battery by Alessandro Volta in 1800.|url=http://www.ideafinder.com/history/inventions/battery.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190222020750/http://www.ideafinder.com/history/inventions/battery.htm|archive-date=22 Shkurt 2019|access-date=11 Gusht 2008|website=The Great Idea Finder|language=en}}&lt;/ref&gt;
[[Skeda:La pile de Volta (Le Petit journal).jpg|parapamje|354x354px|Fizikanti italian Aleksandër Volta duke i demonstruar pilën e tij perandorit francez Napoleon Bonapartit në Paris, 1801.]]
[[Skeda:Pila di Volta.jpg|majtas|parapamje|317x317px|Një pilë voltaike, bateria e parë]]
Megjithëse bateritë e hershme kishin vlerë të madhe për qëllime eksperimentale, në praktikë tensionet e tyre luhateshin dhe ato nuk mund të siguronin një rrymë të madhe për një periudhë të qëndrueshme. Pila Daniell, e shpikur në 1836 nga kimisti britanik Xhon Frederik Daniell, ishte burimi i parë praktik i [[Elektriciteti|energjisë elektrike]], duke u bërë një standard i industrisë dhe duke parë një adoptim të gjerë si një burim energjie për rrjetet e telegrafëve elektrikë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Battery History, Technology, Applications and Development|url=https://www.mpoweruk.com/history.htm#daniell|access-date=19 Mars 2007|website=The Electropedia|language=en|archive-date=2 prill 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190402210923/https://www.mpoweruk.com/history.htm#daniell|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai përbëhej nga një enë bakri e mbushur me një tretësirë të [[Sulfat|sulfatit të bakrit]], në të cilën ishte zhytur një enë balte të paglazuruar të mbushur me [[Acidi sulfurik|acid sulfurik]] dhe një elektrodë zinku.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Borvon|first=Gérard|date=10 Shtator 2012|title=History of the electrical units.|url=http://seaus.free.fr/spip.php?article964|website=Association S-EAU-S|language=en}}&lt;/ref&gt;

Këto pila të njoma përdorën elektrolite të lëngshme, të cilat ishin të prirura për rrjedhje dhe derdhje nëse nuk trajtoheshin siç duhej. Shumë përdorën kavanoza qelqi për të mbajtur përbërësit e tyre, gjë që i bëri ata të brishtë dhe shpesh herë të rrezikshëm. Këto karakteristika i bënë pilat e njoma të papërshtatshme për pajisjet portative. Afër fundit të shekullit të nëntëmbëdhjetë, shpikja e baterive me qeliza të thata, të cilat zëvendësuan elektrolitin e lëngshëm me një pastë, i bënë pajisjet elektrike portative praktike.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=27 Shtator 2005|title=Columbia Dry Cell Battery|url=http://portal.acs.org/portal/PublicWebSite/education/whatischemistry/landmarks/drycellbattery/index.htm|url-status=dead|archive-url=https://archive.today/20130223055026/http://portal.acs.org/portal/PublicWebSite/education/whatischemistry/landmarks/drycellbattery/index.htm|archive-date=23 Shkurt 2013|access-date=25 Mars 2013|website=National Historic Chemical Landmarks|publisher=American Chemical Society|language=en}}&lt;/ref&gt;

Bateritë në pajisjet me tub vakum përdornin historikisht një pilë të njomë për baterinë &quot;A&quot; (për të siguruar energji për filamentin) dhe një pilë të thatë për baterinë &quot;B&quot; (për të siguruar tensionin e pllakës).

==Principi i funksionimit==

[[File:ElectrochemCell.png|thumb|Një qelizë voltaike për qëllime demonstruese. Në këtë shembull dy gjysmat e qelizës janë të lidhura me një ndarës urë kripe që lejon transferimin e joneve.|300x300px]]

Bateritë konvertojnë [[Energjia kimike|energji kimike]] direkt në energji elektrike. Një bateri përbëhet nga disa qeliza voltaike. Secila qelizë përbëhet nga dy gjysma të lidhura në seri nga një përçues elektrolit që përmban anione dhe katione. Njëra gjysmë përfshinë elektrolitën dhe elektrodën negative, elektronda në të cilën [[Anioni|anionet]] (jonet negative) migrojnë; gjysma tjetër përfshinë elektrolitën dhe elektrodën pozitive në të cilën [[Kationi|kationet]] (jonet pozitive) migrojnë. Kationet redukohen (elektronet janë pjesëmarrëse) në katodë gjatë ngarkimit, derisa anionet oksidohen (elektronet fshihen) në anodë gjatë shkarkimit.&lt;ref&gt;Dingrando 665.&lt;/ref&gt; Elektrodat nuk e prekin njëra-tjetrën, por janë elektrikisht të lidhura nga elektrolita. Disa qeliza përdorin elektrolita të ndryshme për secilën gjysmë. Ndarësi i lejon jonët të rrjedhin midis gjysmave të qelizës, por parandalon përzierjen e elektrolitës. 

Secila gjysmë qelize ka një [[Forca elektromotore|forcë elektromotore]], të përcaktuar nga aftësia e saj për të lëvizur rrymën elektrike nga brendësia në jashtësi të qelizës. Forca përfundimtare e qelizës është ndryshimi në mes të dy gjysmave të saj. Kështu, nëse elektroda ka FEM &lt;math&gt;\mathcal{E}_1&lt;/math&gt; dhe  &lt;math&gt;\mathcal{E}_2&lt;/math&gt;, atëherë FEM përfundimtare &lt;math&gt;\mathcal{E}_{2}-\mathcal{E}_{1}&lt;/math&gt;; me fjalë të tjera, FEM përfundimtare është ndryshimi në mes të potencialeve të reduktuara dhe gjysmë reaksioneve.&lt;ref&gt;Dingrando 666.&lt;/ref&gt;

Forca elektrike lëvizës ose &lt;math&gt;\displaystyle{\Delta V_{bat}}&lt;/math&gt; rreth terminalit të një qelize njihet si ''tension terminal (ndryshim) '' dhe matet në volt.&lt;ref name=&quot;pse943&quot;&gt;Knight 943.&lt;/ref&gt; Tensioni terminal i qelizës që nuk është as i ngarkuar as i shkarkuar quhet tension i qarkut të hapur dhe është i barabartë me FEM të qelizës. Për shkak të rezistencës së brendshme,&lt;ref name=&quot;pse976&quot;&gt;Knight 976.&lt;/ref&gt; tensioni terminal i qelizës që është e shkarkuar është më e vogël në madhësi sesa tensioni i qarkut të hapur dhe tensioni terminal i një qelize që është e nagkuar e tejkalon tensionin e qarkut të hapur.&lt;ref&gt;[http://www.tiscali.co.uk/reference/encyclopaedia/hutchinson/m0030399.html Terminal Voltage – Tiscali Reference] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080411120602/http://www.tiscali.co.uk/reference/encyclopaedia/hutchinson/m0030399.html |date=11 prill 2008 }}. Originally from ''Hutchinson Encyclopaedia''. Retrieved 7 April 2007.&lt;/ref&gt;

Një qelizë ideale ka rezistencën e brendshme të papërfillshme, kështu që do të vazhdojë ta mbajë tensionin terminal konstant të &lt;math&gt;\mathcal{E}&lt;/math&gt; derisa të dobësohet, pastaj bjen të zero. Nëse qeliza e tillë mban tensionin prej 1.5 volt dhe ka një ngarkesë prej 1 kulon, në shkarkimin e plotë do të paraqet 1.5 xhaul pune.&lt;ref name=&quot;pse943&quot; /&gt; Në qelizat aktuale, rezistenca e brendshme rritet nën shkarkim, dhe tensioni i qarkut të hapur bien nën shkarkim. Nëse tensioni dhe rezistenca janë të kurdisuar kundër kohës, grafi rezultues është një kurbë; forma e kurbes ndryshon bazuar në marrëveshjet kimike dhe internale. 

Tensioni i zhvilluar përreth terminaleve të qelizës varet nga lidhja e energjisë në reaksionet kimike të elektrodave dhe elektroliteve të tij. Qelizat [[Alkalinet|alkaline]] dhe zink-karbonike kanë kimi të ndryshme, por përafërsisht të njëjtën FEM të 1.5 voltësh; ashtu edhe qelizat e NiCd dhe NiMH kanë kimi të ndryshme, por afërsisht të njëjtën FEM prej 1.2 voltësh.&lt;ref&gt;Dingrando 674.&lt;/ref&gt; Potenciai i lartë elektrokimik ndryshon në reaksionet e përbërësve të litiumit jep qeliva të litiumit me FEM prej 3 voltësh ose më shumë.&lt;ref&gt;Dingrando 677.&lt;/ref&gt;

==Efektet negative te baterive==

Baterite krahas perdorimit te tyre dhe aneve pozitive kane edhe disa efekte negative te tyre neqoftese hidhen si mbeturina. Per shembull baterite me plumb dhe Kadium .Për njerëzit, plumbi dhe kadiumi mund të merren vetëm nga gëlltitje apo frymemarrje nqs ato jane ne ajer . Merkuri eshte nje tjetër metal i dëmshem qe mund edhe të thithet nëpërmjet lëkurës , megjithëse përdorimi i këtij metali në bateri ka rënë në masë të madhe për shkak të ligjeve dhe rregulloreve që jane vënë në vend për të reduktuar përmbajtjen e saj .

Këto substanca të dëmshme përshkojnë në ujë, tokë dhe ne ujëra nëntokësore përmes depove , sipërfaqes dhe clirojne ajer toksik kur digjen. Për më tepër, kadiumi merret lehtë nga rrënjët e bimëve dhe grumbullohet në fruta, perime dhe ne bar. Uji i papastër dhe bimët nga ana e tyre  konsumohen nga kafshët dhe qeniet njerëzore , të cilët pastaj bien pre e një mori efektesh dhe sëmundjesh. Studimet tregojnë se keto substanca shkaktojne, të përziera ,jargëzim te tepruar , dhimbje te barkut , mëlçisë dhe deme ne veshka , acarim të lëkurës , dhimbje koke , astem , nervozizem, ul IQ(koeficientin e intelligjences) te fëmijët dhe nganjëherë madje shkakton  kancer qe mund të merret nga ekspozimi ndaj metaleve të tilla për një periudhë kohe të gjate. Përveç kësaj , kaliumi, nqs perhapet , mund të shkaktojë djegie të rënda kimike duke ndikuar te sytë dhe ne   lëkurë. Gropat me mbeturina te baterive gjithashtu gjenerojnë gazin metan që çon në efektin serë  dhe shkakton ndryshime globale klimatike .

== Kategoritë dhe llojet e baterive == 

[[File:Batteries comparison 4,5 D C AA AAA AAAA A23 9V CR2032 LR44 matchstick-vertical.jpeg|thumb|upright|Nga lart poshtë: një bateri e mage 4.5 voltësh (3R12), një bateri D, një bateri C, dhe një çift i qelizave buton (CR2032 dhe LR44).]]

Bateritë klasifikohen në primare dhe sekondare. 
* ''Bateritë primare'' në mënyrë të pakthyeshme transformojnë energjinë kimike në energji elektrike. Kur furnizimi i reaktantëve është i dobësuar, enrgjia nuk mund të kthehet lehtë në bateri.&lt;ref&gt;Dingrando 675.&lt;/ref&gt;
* ''Bateritë sekondare'' mund të ri-ngarkohen; kjo do të thotë se ato mund të kenë reaksionet e tyre kimike duke furnizuar qelizën me energji elektrike, përafërsisht duke e kthyer kompozimin origjinal të tyre.&lt;ref&gt;Fink, Ch. 11, Sec. &quot;Batteries and Fuel Cells.&quot;&lt;/ref&gt;

Disa tipe të bateriva primare që përdoren, për shembull, për qarqet telegrafike, restaurohen për funksionim duke rizëvendësuar elektrodat.&lt;ref&gt;[[Franklin Leonard Pope]], ''Modern Practice of the Electric Telegraph 15th Edition'', D. Van Nostrand Company, New York, 1899, pages 7–11. Available on the [[Internet Archive]]&lt;/ref&gt; Bateritë sekondare nuk janë të ringarkueshme në kohë të caktuar për shkak të shpërndarjes së materialeve aktive, humbjes së elektrolitës dhe korrezionit të brendshëm. 
===Bateritë primare===
Bateritë primare ose qelizat primare mund të prodhojnë rrymë menjëherë. Këto janë më të përdorurat në pajisjet portable që kanë zbrazje të vogël të rrymës, përdoren vetëm me ndërprerje, ose përdoren mjaftueshëm larg nga një burim alternativ, si një qarqe komunikuese ku fuqia elektrike është e mundshme vetëm me ndërprerje. Lirshëm qelizat primare nuk mund të ringarkohen seriozisht, pasi reaksionet kimike nuk janë lehtë të kthyeshme dhe materialet aktive nuk mund të kthehen në formën e tyre origjiniale. Prodhuesit e baterive janë kundër tentimit për rimbushje të qelizave primare.&lt;ref name=&quot;durcar&quot;&gt;[http://www.duracell.com/care_disposal/care.asp Duracell: Battery Care] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110903062834/http://www1.duracell.com/care_disposal/care.asp |date=3 shtator 2011 }}. Retrieved 10 August 2008.&lt;/ref&gt;

Në përgjithësi, këto kanë densitet më të lartë energjetik se bateritë e ringarkueshme.&lt;ref name=&quot;enralk&quot;&gt;[http://data.energizer.com/PDFs/alkaline_appman.pdf Alkaline Manganese Dioxide Handbook and Application Manual] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101216071857/http://data.energizer.com/PDFs/alkaline_appman.pdf |date=16 dhjetor 2010 }} (PDF). ''Energizer''. Retrieved 25 August 2008.&lt;/ref&gt; 

Tipe të ngjashme të këtyre baterive janë bateritë zink-karbon dhe bateritë alkaline.

===Bateritë sekondare===
Bateritë sekondare, të njohura edhe si qelizat sekondare, ose qelizat e ringarkueshme, duhet të ngarkohen para përdorimit të parë; ato janë zakonisht të mbledhura me materiale aktive në gjendje të pangarkuar. Bateritë e ringarkueshme (ri)ngarkohen përmes [[Rryma elektrike|rrymës elektrike]], e cila kthen [[Reaksioni kimik|reaksionet kimike]] që ndodhin gjatë shkarkimit/përdorimit. Pajisjet për furnizimin e duhur me rrymë quhen ngarkues. 

Forma më e vjetër e baterive të ringarkueshme është bateria plumb-acidike. Kjo teknologji përmban elektrolitë të lëngshme në një enë të panjohur, duke kërkuar që bateria të mbahet lart dhe zona të jetë e mirë-ventiluar për të siguruar shpërndarjen e gazit hidrogjenor që prodhohet gjatë ngarkimit. Bateria plumb-acidike është relativisht e lartë për sasi të energjisë elektrike që mund të mbledh. Kostoja e saj e ulët e prodhimit dhe nivelet e larta të rrymës e bëjnë atë të zakonshme ku kapaciteti i saj (përafërsish 10Ah) është më i rëndësishëm se pesha dhe çështjet e trajtimit. Një aplikim i zakonshëm është në bateritë moderne të makinave, të cilat, në përgjithësei, mund të shpërndajnë një rrymë kulmore prej 450 amperëve.

===Llojet e baterive qelizore===
Shumë lloje të qelizave elektrokimike janë prodhuar, me dizajne dhe procese të ndryshme kimike, duke përfshirë qelizat galvanike, qelizat elektrolite, qelizat karburante, qelizat rrjedhëse dhe pilat voltaike.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.pspb.org/e21/media/Compare_pvfc_v108_TN.pdf|title=Spotlight on Photovoltaics &amp; Fuel Cells: A Web-based Study &amp; Comparison|accessdate=14 mars 2007|format=PDF|pages=1–2|archive-date=3 tetor 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201003082726/http://www.pspb.org/e21/media/Compare_pvfc_v108_TN.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
====Qeliza e lagshtë====
Një ''qelizë e lagshtë'' ka elektrolitë të lëngshme. Njihet edhe me emrin ''qeliza e përmbytur'', pasi lëngu mbulon gjithë pjesët e brendshme të saj, ose ''qeliza e çarë'', pasi gazrat e prodhuara gjatë funksionimit mund të dalin në ajër. Qelizat e lagështa janë pararendës i qelizave të thata dhe zakonisht përdoren si mjet mësues për elektrokimi. Ato mund të ndërtohen me furnizime të zakonshme laboratorike, si kupat, për demonstrime se si qelizat elektrokimike punojnë. Një tip i veçantë i qelizave të lagështa të njohura si qelizat e koncentrimit është i rëndësishëm për kuptimin e korrezionit. 

Qelizat e lagështa mund të jetë qeliza primare ose sekondare. Fillimisht, të gjitha bateritë primare praktike si [[Qeliza Daniell|qelizat Daniell]] ndërtoheshin si qelizë e lagështë në formë të tjegullës së xhamit të hapur nga sipër. Lloje të tjera të qelizave të qelizave primare të lagështa janë [[Qeliza Leclanche|qeliza Leclanche]], [[Qeliza Grove|qeliza Grove]], [[Qeliza kromike acidike|qeliza kromike acidike]], [[Qeliza Clark|qeliza Clark]] dhe [[Qeliza Weston|qeliza Weston]].

====Qeliza e thatë====
[[File:Dry cell (PSF).png|thumb|Vizatimi i një qelize të thatë: 1. kapaku i tunxhit, 2.vula plastike, 3. hapësira zgjeruese, 4. kartoni poroz 5. bidoni i zinkut, 6. shufra e karbonit, 7. përzierja kimike.|406x406px]]
Një ''qelizë e thatë'' përdor elektrolitë ngjitëse, me lagështi të mjatueshme për ta lejuar rrymën që të rrjedhë. Ndryshe nga qeliza e lagështë, një qelizë e thatë mund të operojë në çfarëdo drejtimi pa u derdhur, pasi nuk përmban lëng të lirë, duke e bërë atë të përshtatshme për pajisjet portable. Nga krahasimi, qelizat e para të thata ishin tipikisht enë xhami delikate me shufra plumbi që dalin nga hapja e sipërme dhe kërkon trajtim të kujdesshëm për të shmangur rrjedhjen. Bateritë plumb-acidike nuk e arrijnë sigurinë dhe transportueshmërinë e qelizave të thata deri në zhvillimin e baterive xhel. 

Një qelizë e thatë e zakonshme është bateri zink-karbonike, nganjëherë të quajtur qeliza Leclanche e thatë, me një tension nominal prej 1.5 voltësh, njëjtë si të bateritë alkaline (pasi të dyjat përdorin kombinimin e njëjtë zink- dioksid mangani). 

Një qelizë e thatë e standardizuar përbëhet nga një anodë zinku, zakonisht në formë të një tenxhereje cilindrike, me katodë karbonike në formë të një shufre qendrore. Elektrolita është klorid amonit në formë të një ngjitësi afër anodës së zinkut. Pjesa e mbetur në mes të elektrolitës dhe katodës karbonike është e zënë nga një ngjitës sekondar i përbërë nga kloridi i amonit dhe dioksidi i manganit, që më vonë vepron si depolarizator. Në disa projektime, kloridi i amonuit zëvendësohet nga kloridi i zinkut.

====Kripa e shkrirë====
Bateritë e kripës së shkrirë janë bateri primare ose sekondare që përdorin kripën e shkrirë si elektrolitë. Ato funksionojnë në temperatura të larta dhe duhet të jenë të izoluara mirë që ta mbajnë nxehtësinë.

====Rezerva====
Bateria rezervë mund të ruhet e vetme (e paaktivizuar ose pa ndonjë fuqi furnizuese) për një periudhë të gjatë (mbase edhe vjet). Zakonisht projektohet për një jetë shërbyese të shkurtër (sekonda ose minuta) pas një akumulimi të gjatë (vite).

==Kapaciteti dhe shkarkimi==
[[File:Battery checker.jpg|thumb|upright|left|Një pajisje për kontrollimin e tensionit të baterisë.]]
Kapaciteti i një bateri është sasia e [[Ngarkesa elektrike|ngarkesës elektrike]] që mund të dorëzojë në një tension. Sa më shumë material elektrodik që ka në një qelizë aq më i madh është kapaciteti i saj. Një qelizë e vogël ka kapacitet më të ulët sesa një qelizë e madhe me kimi të njëjtë, edhe pse ato zhvillohen në të njëjtin tension të qarkut të hapur.&lt;ref name=&quot;aappc&quot; /&gt; Kapaciteti matet në njësi si amper-orë (A h). 

Kapaciteti i vlerësuar i një baterie është zakonisht i shprehur si produk i 20 orëve shumëzuar me rrymën që një bateri e re mund ta furnizojë për 20 orë në 20 °C, derisa mbetja e mësipërme spefifikohet si tension terminal për qelizë. Për shembull, një bateri e vlerësuar në 100 Ah mund të dorëzojë 5 A në peridhë prej 20 orëve në temperaturë dhome. 

Fraksioni i ngarkesës së ruajtur që një bateri mund të dorëzojë varet nga faktorët shumëzues, përfshirë baterinë kimike, vlerësim në të cilin ngarkesa është e dorëzuar (rrymë), tensioni terminal i kërkuar, periudha e ruajtjes, temperatura e ambientit dhe faktorët tjerë.&lt;ref name=&quot;aappc&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.aaportablepower.com/BatteryKnowledge/BatteryKnowledge.asp|title=Battery Knowledge – AA Portable Power Corp. Retrieved 16 April 2007.|url-status=dead|access-date=14 prill 2015|archive-date=23 maj 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070523105752/http://www.aaportablepower.com/BatteryKnowledge/BatteryKnowledge.asp}}&lt;/ref&gt;

Sa më i lartë vlerësimi i shkarkimit, aq më i ulët kapaciteti.&lt;ref name=&quot;techlib&quot;&gt;[http://www.techlib.com/reference/batteries.html Battery Capacity&amp;nbsp;– Techlib. Retrieved 10 April 2007]&lt;/ref&gt; Marrëdhënia në mes të rrymës, kohës së shkarkimit dhe kapacitetit për bateritë plumb-acidike është përfarësisht nga ligji i Peukertit:

&lt;math&gt; t = \frac{Q_p}{I^k}&lt;/math&gt;	

ku 
:&lt;math&gt;Q_P&lt;/math&gt; është kapaciteti kur shkakrohet në vlerë prej 1 amp. 
:&lt;math&gt;I&lt;/math&gt; është rryma e kaluar nga bateria. 
:&lt;math&gt;t&lt;/math&gt; është sasia e kohës (në orë) që një bateri mund mbështes. 
:&lt;math&gt;k&lt;/math&gt; është konstantë rreth 1.3. 

Bateritë që ruhet për një periudhë të gjatë ose që janë shkarkuar në një fraksion të vogël të kapacitetit, humb kapacitet për shkak të prezencës së ''reksioneve'' anësore të kthyeshme që konsumojnë mbajtësitë e ngarkesës pa prodhuar rrymë. Ky fenomen është i njohur si vetë-shkarkim i brendshëm. Më tej, kur bateritë ringarkohen, reaksione anësore shtesë mund të ndodhin, duke reduktuar kapacitetin për shkarkimet pasuese. Pas ringarkimit të mjaftueshëm, në esencë i gjithë kapaciteti është i humbur dhe bateria ndalon së prodhuari fuqi. 

===Shkalla C===
Shkalla C është një madhësi e vlerësimit në të cilën një bateri po shkarkohet. Është e përkufizuar si rrymë e shkarkuar pjesëtuar nga kalimi teorik i rrymës nën të cilën bateria do të dorëzoj vlerën nominale të kapacitetit në një orë. Vlera shkarkuese prej 1C do të dorëzojë kapacitetin e vlerësuar të baterisë në 1 orë.&lt;ref&gt;[http://web.mit.edu/evt/summary_battery_specifications.pdf A Guide to Understanding Battery Specifications], MIT Electric Vehicle Team, December 2008&lt;/ref&gt;  Një vlerë shkarkuese prej 2C nënkupton se ajo do të shkarkohet dy herë më shpejtë (30 minuta). Një vlerë shkarkuese prej 1C në një bateri prej 1.6 Ah nënkupton një rrymë shkarkuese prej 1.5 A. Një vlerës 2C do të nënkuptonte një rrymë shkarkuese prej 3.2 A. Standardet për një bateri të ringarkueshme në përgjithësi vlerëson kapacitetin në 4 orë, 8 orë ose distancë më të madhe shkarkuese. Për shkak të humbjes në rezistencë të brendshme dhe proceseve kimike brenda qelizave, një bateri rrallë mund të dorëzojë kapacitetin e vlerësuar në vetëm një orë. Llojet e menduara për qëllime speciale, si në një kompjuter ku nuk ndërprehet furnizimi me energji elektrike, mund të vlerësohet nga prodhuesit për periudha shkarkuese më shumë se vetëm një orë.

===Ngarkimi i shpejtë, bateritë e mëdha dhe të ndritshme===
Në vitin 2012 bateria teknologjike Litium hekur fosfat (LiFePO&lt;sub&gt;4&lt;/sub&gt;) ishte më e shpejta në ngarkim/shkarkim, duke u shkarkuar plotësisht në 10-20 sekonda.&lt;ref&gt;{{cite doi|10.1038/nature07853}} [http://media.nature.com/download/nature/nature/podcast/v458/n7235/nature-2009-03-12.mp3 1:00–6:50 (audio)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120222092433/http://media.nature.com/download/nature/nature/podcast/v458/n7235/nature-2009-03-12.mp3 |date=22 shkurt 2012 }}&lt;/ref&gt;

Në vitin 2013, bateria më e madhe në botë ishte në [[Hebei Province|Provincën Hebei]], Kinë.&lt;ref&gt;{{cite web|last=Dillow|first=Clay|url=http://www.popsci.com/science/article/2012-01/china-builds-worlds-largest-battery-36-megawatt-hour-behemoth|title=China Builds the World's Largest Battery, a Building-Sized, 36-Megawatt-Hour Behemoth &amp;#124; Popular Science|publisher=Popsci.com|date=21 dhjetor 2012|accessdate=31 korrik 2013}}&lt;/ref&gt; Ajo ruante 36 megavat-orë të elektriciteti në vlerë prej $500 milionë. Një tjetër bateri e madhe, e përbërë nga qelizat Ni-Cd, ishte në [[Fairbanks]], Alaskë. Ajo mbulonte 2,000 metra katrorë – më e madhe se një fushë futbolli – dhe me peshë prej 1,300 tonë. Ajo u prodhua në [[ABB]] për të siguruar fuqinë rezervë në ngjarjen e errësimit të plotë. Bateria mund të sigurojë 40 megavat për fuqi deri në 7 minuta.&lt;ref&gt;Conway, E. (2 September 2008) [http://www.telegraph.co.uk/scienceandtechnology/3312118/World%27s-biggest-battery-switched-on-in-Alaska.html &quot;World's biggest battery switched on in Alaska&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251012154126/http://www.telegraph.co.uk/scienceandtechnology/3312118/World%27s-biggest-battery-switched-on-in-Alaska.html |date=12 tetor 2025 }} ''Telegraph.co.uk''&lt;/ref&gt;  Bateritë sodium-sulfur u përdorën për të ruajtur fuqinë e erës.&lt;ref&gt;Biello, D. (22 December 2008) [http://www.sciam.com/article.cfm?id=storing-the-breeze-new-battery-might-make-wind-power-reliable &quot;Storing the Breeze: New Battery Might Make Wind Power More Reliable&quot;] ''Scientific American''&lt;/ref&gt; Një bateri e sistemit 4.4 megavat-orë mund të dorëzojë 11 megavat për 25 minuta duke stabilizuar hyrjen në fermën e erës Auëahi në Hawaii.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.semprausgp.com/energy-solutions/wind-auwahi-wind.html|title=Auwahi Wind &amp;#124; Energy Solutions &amp;#124; Sempra U.S. Gas &amp; Power, LLC|publisher=Semprausgp.com|accessdate=31 korrik 2013|archive-date=2 maj 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502151946/http://www.semprausgp.com/energy-solutions/wind-auwahi-wind.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Bateritë litium-sulfur u përdorën në fluturimin më të gjatë dhe më të lartë të fuqisë solare.&lt;ref&gt;Amos, J. (24 August 2008) [http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7577493.stm &quot;Solar plane makes record flight&quot;] ''BBC News''&lt;/ref&gt; Shpejtësia ringarkuese e baterive të jon-litiumit mund të rritet duke ndërruar prodhuesit.&lt;ref&gt;[http://www.electronicsweekly.com/Articles/2009/03/12/45653/mit-fast-charges-li-ion-batteries.htm Increasing recharge speed of lithium-ion batteries]&lt;/ref&gt;

==Jetëgjatësia e baterisë==
Kapaciteti i disponueshëm i të gjitha baterive bjen me rënien e temperaturës.&lt;ref&gt;[http://www.corrosion-doctors.org/Batteries/self-compare.htm Self discharge of batteries – Corrosion Doctors] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070911022544/http://www.corrosion-doctors.org/Batteries/self-compare.htm |date=11 shtator 2007 }}. Retrieved 9 September 2007.&lt;/ref&gt; Ndryshe nga bateritë e sotme, pila Zamboni, e zbuluar në vitin 1812, ofron një shërbim të gjatë pa pasur nevojë për renovim ose ringarkim, megjithëse ajo furnizon rrymën vetëm në shkallë prej nanoamperash. Zilja Elektrike e Oksfordit ka rënë pothuajse njëtrajtësisht që nga viti 1840 në baterinë e saj origjinale, mendohet të jetë pilë Zamboni. 

===Vetë-shkarkimi===
Bateritë e disponueshme tipikisht humbin 8 deri në 20 përqind të ngarkesës së tyre origjinale për vit kur ruhen në temperaturë të dhomës (20°–30 °C). Kjo njihet si shkallë “vetë-shkarkuese”, dhe është për shkak të mos prodhimit të rrymës të reaksioneve kimike “anësore” që ndodh brenda në qelizë edhe kur nuk ka ngarkesa. Vlerësimi i reaksioneve anësore është reduktuar për bateritë e ruajtura në temperaturat e ulëta, megjithëse disa mund të shkatërrohen nga ngrirja. 

Bateritë e vjetra të ringarkueshme vetë-shkarkohen më shpejt sesa bateritë e disponueshme alkaline, veçanërisht bateritë nikel-bazike; bateria e freskët nikel kadmium (NiCd) humb 10% të ngarkesës së tij në 24 orët e para, dhe pasja shkarkohet në shkallë për rreth 10% në muaj. Megjithatë, bateritë e reja vetë-shkarkuese të ulëta nikel metal hidride (NiMH) dhe dizajnet moderne të litiumit paraqitet në një shkallë më të ulët të vetë-shkarkuese (por akoma më të lartë sesa bateritë primare).

===Korrezioni===
Pjesët e brendshme mund të korrodohen dhe të bien, ose materialet aktive mund të konvertohen ngadalë në forma inaktive.

===Ndryshimet në përbërësit fizikë=== 
[[File:Recarregável.JPG|thumb|right|Bateritë e ringarkueshme]]
Materiali aktiv në pllaka të baterisë ndryshon kompozicionin kimik në secilin qark ngarkues dhe shkarkuese, materialet aktive mund të humben për shkak të ndryshimeve fizike të vëllimit; më pas duke kufizuar numrin e herëve që bateria mund të ringarkohet. 

Shumica e baterive nikel-bazike janë pjesërisht shkarkohen kur blihen, dhe duhet të ngarkohet para përdorimit të parë.&lt;ref&gt;[http://www.energizer.com/products/hightech-batteries/rechargeables/faq/Pages/faq.aspx Energizer Rechargeable Batteries and Chargers: Frequently Asked Questions] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090209174717/http://energizer.com/products/hightech-batteries/rechargeables/faq/Pages/faq.aspx |date=9 shkurt 2009 }}. ''Energizer''. Retrieved 3 February 2009.&lt;/ref&gt; Bateritë e reja NiMH janë të gatshme për përdorim kur blihen, dhe kanë vetëm 15% shkarkim në vit.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.eneloop.info/home/performance-details/self-discharge.html|title=Kopje e arkivuar|url-status=dead|access-date=14 prill 2015|archive-date=2 shkurt 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100202012558/http://www.eneloop.info/home/performance-details/self-discharge.html}}&lt;/ref&gt;

Disa dëmtime ndodhin në secilin qark ngarkuese-shkarkues. Degradimi zakonisht ndodh sepse elektrolita migron nga elektroda ose sepse materiali aktiv shkëputet nga elektrodat. 

Bateritë NiMH kapacitet-ulët (1700 – 2000 mA h) mund të ngarkohet deri në 1,000 herë, kurse bateritë NiMH kapacitet-lartë (mbi 2500 mA h) zgjat deri në 500 qarqe.&lt;ref name=&quot;tomdistr&quot;&gt;[http://www.nimhbattery.com/batteries-rechargeable-tips-win.htm Rechargeable battery Tips – NIMH Technology Information]. Retrieved 10 August 2007. {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070808232821/http://nimhbattery.com/batteries-rechargeable-tips-win.htm |date=8 gusht 2007 }}&lt;/ref&gt; Bateritë NiCd tentojnë të vlerësohen për 1,000 qarqe para se rezistenca e tyre e brendshme rritet pas vlerave të dobishme.

&lt;span class=&quot;notranslate&quot; onmouseover=&quot;_tipon(this)&quot; onmouseout=&quot;_tipoff()&quot;&gt;&lt;span class=&quot;google-src-text&quot; style=&quot;direction: ltr; text-align: left&quot;&gt;===Shpejtësia ngarkim/shkarkim=== Ngarkimi i shpejtë rrit ndryshimin e komponentëve, duke shkurtuar jetëgjatësinë e baterisë.&lt;/span&gt; === Shpejtësia ngarkim / shkarkim === Ngarkimi i shpejtë rrit ndryshimin e komponentëve, duke shkurtuar jetëgjatësinë e baterisë.&lt;/span&gt; &lt;span class=&quot;notranslate&quot; onmouseover=&quot;_tipon(this)&quot; onmouseout=&quot;_tipoff()&quot;&gt;&lt;span class=&quot;google-src-text&quot; style=&quot;direction: ltr; text-align: left&quot;&gt;&lt;ref name=&quot;tomdistr&quot; /&gt;&lt;/span&gt;&lt;ref name = &quot;tomdistr&quot; /&gt;&lt;/span&gt;

===Mbingarkimi===
Nëse ngarkuesi nuk mund ta detektojë kur bateria është e mbushur atëherë mbingarkimi e dëmton atë.&lt;ref&gt;[http://www.greenbatteries.com/batterymyths.html#Quick battery myths vs battery facts – free information to help you learn the difference]. Retrieved 10 August 2007.&lt;/ref&gt;

===Efekti i memories===
Qelizat NiCd, nëse përdoret në një mënyrë të veçantë përsëritëse, mund të shfaq një rënien në kapacitet që quhet “efekti i memories”.&lt;ref&gt;[http://www.repairfaq.org/ELE/F_Battery_info.html Repair FAQ, quoting GE tech note]&lt;/ref&gt; Efekti mund të shmanget me praktikë të thjeshtë. Qelizat NiMH, megjithëse të ngjashme në kimi, vuajnë më shumë nga efekti i memories.&lt;ref&gt;{{citation|url=http://rechargeablebatteryinfo.com/rechargeable-batteries-memory-effect.php|title=What does 'memory effect' mean?|date=28 tetor 2005|editor=RechargheableBatteryInfo.com|accessdate=10 gusht 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070715173404/http://rechargeablebatteryinfo.com/rechargeable-batteries-memory-effect.php|archivedate=15 korrik 2007|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

[[File:2011-04-04 18-35-26 267.jpg|thumb|Një bateri analoge e joneve të litiumit]]

===Kushtet mjedisore=== 
Bateritë e ringarkueshme vetëlëvizës plumb-acidike e durojnë stresin për shkak të vibrimit, shokut, dhe shkallës së temperaturës. Për shkak të këtyre streseve dhe fulfacionit në pllakat e ngarkuara, disa bateri vetëlëvizëse qëndrojnë pas gjashtë viteve të përdorimit të rregullt.&lt;ref&gt;Rich, Vincent (1994). ''The International Lead Trade''. Cambridge: Woodhead. 129.&lt;/ref&gt; Bateritë vetëlëvizëse startuese kanë disa pllaka të holla për të maksimizuar rrymën. Në përgjithësi, sa më të holla pllakat aq më e gjatë jeta e saj. Ato janë tipikisht të shkarkuara vetëm pak para ringarkimit. 

Bateritë plumb-acidike “qark-thella” si ato të përdorura në kartat e golfit elektrik kanë pllaka më të holla për të zgjatur jetëgjatësinë.&lt;ref&gt;[http://www.windsun.com/Batteries/Battery_FAQ.htm Deep Cycle Battery FAQ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100722144045/http://www.windsun.com/Batteries/Battery_FAQ.htm |date=22 korrik 2010 }}. ''Northern Arizona Wind &amp; Sun''. Retrieved 3 February 2009.&lt;/ref&gt; Përfitimi kryesor i baterive plumb-acidike është taksa e ulët e tyre; e meta më e madhe e tyre është madhësia e madhe dhe pesha për kapacitet dhe tension të dhënë. 

Bateritë plumb-acidike nuk mund të shkarkohen më shumë se 20% të kapacitet të tyre,&lt;ref&gt;[http://www.rpc.com.au/products/batteries/car-deepcycle/carfaq14.htm Car and Deep Cycle Battery FAQ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201106155745/https://www.rpc.com.au/403.shtml |date=6 nëntor 2020 }}. ''Rainbow Power Company''. Retrieved 3 February 2009.&lt;/ref&gt; sepse rezistenca e tyre e brendshme do të shkaktojë nxehtësi dhe dëme kur atë ringarkohen. Sistemet plumb-acidike qark-thella shpesh përdorin një dritë paralajmëruese ngarkesë-ulët ose ndërprerës të fuqisë së ngarkesës-ulët për të paralanduar llojin e dëmit që do ta shkurtonte jetën e baterisë.&lt;ref&gt;[http://www.energymatters.com.au/renewable-energy/batteries Deep cycle battery guide] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090217030702/http://www.energymatters.com.au/renewable-energy/batteries/ |date=17 shkurt 2009 }}. ''Energy Matters''. Retrieved 3 February 2009.&lt;/ref&gt;

===Ruajtja===
Jeta e baterisë mund të zgjatet nëse bateria ruhet në temperaturë të ulët, si në frigorifer ose në friz, e cila ngadalëson reaksionet anësore. Ruajtja e tillë mund të rritë jetën e baterive alkaline deri në 5%; bateritë e ringarkueshme mund ta mbajnë ngarkesën më gjatë, varësisht nga lloji.&lt;ref&gt;[http://ask.yahoo.com/ask/20011219.html Ask Yahoo: Does putting batteries in the freezer make them last longer?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060427025118/http://ask.yahoo.com/ask/20011219.html |date=27 prill 2006 }}. Retrieved 7 March 2007.&lt;/ref&gt; Për të arritur tensionin maksimal, bateritë mund të rikthehen në temperaturë të dhomës; shkarkimi në bateri alkaline në 250 mA në 0 °C është vetëm gjysma e efikasitetit të  20 °C.&lt;ref name=&quot;enralk&quot; /&gt; Për bateritë alkaline nuk rekomandohet ngrirja.&lt;ref name=&quot;durcar&quot; /&gt;

==Qelizat e bëra në shtëpi==
Pothuajse lëng ose objekt i lagësht që ka jone të mjaftueshme për të qenë elektrikisht përçues mund të shërbejë si elektrolit për një qelizë. Si risi ose si demonstrim shkencor, është e mundshme të futen dy elektroda të përbëra nga metale të ndryshme brenda një limoni,&lt;ref&gt;[http://ushistory.org/franklin/fun/lemon.htm ushistory.org: The Lemon Battery]. Accessed 10 April 2007.&lt;/ref&gt; patateje,&lt;ref&gt;[http://pbskids.org/zoom/activities/phenom/potatobattery.html ZOOM activities: phenom Potato Battery] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180912231327/http://pbskids.org/zoom/activities/phenom/potatobattery.html |date=12 shtator 2018 }}. Accessed 10 April 2007.&lt;/ref&gt; etj. dhe gjenerohet një sasi e vogël e elektricitetit. “Orët dy-patateshe” janë po ashtu gjerësisht të disponueshme në dyqane lojërash; ato përbëhen nga një çift qelizash, secila e përbërë nga një patate (limon, etj) me dy elektroda të futura në të, të telëzuara në seri për të krijuar një bateri me tension të mjaftueshëm për të fuqizuar një orë digjitale.&lt;ref&gt;[http://www.sciencekit.com/category.asp_Q_c_E_756000&amp;cr=1220 Two-Potato Clock – Science Kit and Boreal Laboratories] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201124142804/https://www.sciencekit.com/category.asp_Q_c_E_756000%26cr%3D1220 |date=24 nëntor 2020 }}. Accessed 10 April 2007.&lt;/ref&gt; Qelizat e bëra në shtëpi të këtij lloje nuk janë praktike. 

Pila voltaike e bërë nga dy mondesha (si një nikel dhe një peni) dhe një copë e facoletës e zhytur në ujë të kripur. Një pilë e tillë gjeneron një tension shumë të ulët, por shumë janë të vendosura në seri, mund t’i zëvendësojnë bateritë normale për një kohë të shkurtër.&lt;ref&gt;[http://electronics.howstuffworks.com/battery1.htm Howstuffworks &quot;Battery Experiments: Voltaic Pile&quot;]. Accessed 10 April 2007.&lt;/ref&gt;

Sony ka zbuluar një bateri biologjike që gjeneron elektricitet nga sheqeri në të njëjtën mënyrë si procesi i vëzhgimit të organizmave duke jetuar. Bateri gjeneron elektricitetit përmes përdorimit të enzimeve që thyejnë karbohidratet.&lt;ref&gt;[http://informationweek.com/news/showArticle.jhtml?articleID=201802311 Sony Develops A Bio Battery Powered By Sugar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011085731/http://informationweek.com/news/showArticle.jhtml?articleID=201802311 |date=11 tetor 2007 }}. Accessed 24 August 2007.&lt;/ref&gt;

Qelizat plumb-acidike mund të prodhohen lehtë në shtëpi, por një qark i lodhshëm ngarkim/shkrakim është i nevojshëm për të “formuar” pllakat. Ky është një proces në të filin formohen sulfatet e plumbit në pllaka, dhe gjatë ngarkimit konvertohet në dioksid plumbi (pllaka pozitive) dhe plumb i pastër (pllaka negative). Duke e përsëritur këtë proces rezultojmë në një sipërfaqe të përafërt mikroskopisht, duke e rritur sipërfaqen. Kjo e rrit rrymën që qeliza mund të dorëzojë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://windpower.org.za/batteries/batteries.html|title=Home made lead acid batteries|publisher=Windpower.org.za|date=16 shtator 2007|accessdate=26 korrik 2013|archive-date=31 korrik 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130731070056/http://windpower.org.za/batteries/batteries.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Qelizat Daniell janë po ashtu të lehta për tu bërë në shtëpi. Bateritë alumin-ajër mund të prodhohen me alumin të pastër. Bateritë alumin karburante do të prodhojnë elektricitet, por nuk janë efikase, për shkak të sasisë së gazit hidrogjenor që prodhohet.

== Legjislacioni dhe rregullimi ==
Legjislacioni rreth baterive elektrike përfshin tema të tilla si asgjësimi i sigurt dhe riciklimi.

Në Shtetet e Bashkuara, Akti i Menaxhimit të Baterive Mërkur Përmbajtëse dhe të Rikarikueshme i vitit 1996 ndaloi shitjen e baterive që përmbajnë mërkur, miratoi kërkesa uniforme të etiketimit për bateritë e ringarkueshme dhe kërkoi që bateritë e ringarkueshme të jenë lehtësisht të heqhme.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=13 Maj 1996|title=The Mercury-Containing and Rechargeable Battery Management Act|url=https://www.epa.gov/sites/default/files/2016-03/documents/p1104.pdf|access-date=15 Shkurt 2021|website=EPA|language=en}}&lt;/ref&gt; Kalifornia dhe Nju Jork Siti ndalojnë asgjësimin e baterive të rikarikueshme në mbetjet e ngurta.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Battery Recycling in New York... it's the law!|url=https://www.call2recycle.org/newyork/|access-date=2 Qershor 2021|website=call2recycle|language=en|archive-date=2 qershor 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210602215833/https://www.call2recycle.org/newyork/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bill No. 1125 - Rechargeable Battery Recycling Act of 2006, State of California|url=http://www.leginfo.ca.gov/pub/05-06/bill/asm/ab_1101-1150/ab_1125_bill_20051006_chaptered.pdf|access-date=2 Qershor 2021|language=en}}&lt;/ref&gt; Industria e baterive të rikarikueshme operon programe riciklimi mbarëkombëtar në Shtetet e Bashkuara dhe Kanada, me pika të shkarkimit në shitësit lokalë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=FREQUENTLY ASKED QUESTIONS|url=http://www.rbrc.org/consumer/howitallworks_faq.shtml|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080812080100/http://www.rbrc.org/consumer/howitallworks_faq.shtml|archive-date=12 Gusht 2008|access-date=15 Janar 2022|website=Rechargeable Battery Recycling Corporation|language=en}}&lt;/ref&gt;

Direktiva e Baterive e Bashkimit Europian ka kërkesa të ngjashme, me shtesë që kërkon riciklimin e shtuar të baterive dhe promovimin e studimit mbi metodat e përmirësuara të riciklimit të baterive.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Disposal of spent batteries|url=https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=LEGISSUM:l21202|access-date=27 Korrik 2009|website=EUR-Lex|language=en, fr, de, es, it, el}}&lt;/ref&gt; Në përputhje me këtë direktivë, të gjitha bateritë që do të shiten brenda BE-së duhet të shënohen me &quot;simbolin e grumbullimit&quot; (një kosh me rrota të kryqëzuar). Kjo duhet të mbulojë të paktën 3% të sipërfaqes së baterive prizmatike dhe 1.5% të sipërfaqes së baterive cilindrike. Të gjitha paketimet duhet të jenë të shënuara po ashtu.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Guidelines on Portable Batteries Marking Requirements in the European Union|url=http://www.epbaeurope.net/documents/Newmarkingguidelines_final8March2011.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20111007014932/http://www.epbaeurope.net/documents/Newmarkingguidelines_final8March2011.pdf|archive-date=7 Tetor 2011|website=EPBA-EU|language=en}}&lt;/ref&gt; 

Në përgjigje të aksidenteve dhe dështimeve të raportuara, herë pas here ndezje apo shpërthim, tërheqjet e pajisjeve që përdorin bateri litium-jon janë bërë më të zakonshme vitet e fundit.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Schweber|first=Bill|date=4 Gusht 2015|title=Lithium Batteries: The Pros and Cons|url=https://electronics360.globalspec.com/article/5555/lithium-batteries-the-pros-and-cons|url-status=live|access-date=15 Mars 2017|website=GlobalSpec|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Fowler|first=Suzanne|date=21 shtator 2016|title=Samsung's Recall&amp;nbsp;– The Problem with Lithium Ion Batteries|language=en|work=[[The New York Times]]|location=New York City|url=https://www.nytimes.com/2016/09/03/technology/samsungs-recall-the-problem-with-lithium-ion-batteries.html?_r=0|access-date=15 mars 2016}}&lt;/ref&gt;

Më 09-12-2022, [[Kuvendi i Bashkimit Evropian|Kuvendi i BE-së]] arriti një marrëveshje për të detyruar, nga viti 2026, prodhuesit të dizajnojnë të gjitha pajisjet elektrike të shitura në BE (dhe jo të përdorura kryesisht në kushte të lagështa) në mënyrë që konsumatorët të mund t'i heqin dhe zëvendësojnë me lehtësi bateritë vetë.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2022-12-09|title=Batteries: deal on new EU rules for design, production and waste treatment|url=https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20221205IPR60614/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20221211102055/https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20221205IPR60614/batteries-deal-on-new-eu-rules-for-design-production-and-waste-treatment|archive-date=2022-12-05|access-date=2022-12-11|website=European Parliament|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2022-12-09|title=Neue EU-Regeln: Jeder soll Handy-Akkus selbst tauschen können|language=de|work=[[Der Spiegel]]|url-status=live|access-date=2022-12-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20221211102933/https://www.spiegel.de/wirtschaft/neue-eu-regeln-jeder-soll-handy-akkus-tauschen-koennen-a-06ae1024-8fbf-44c5-a420-70be35c1a401|archive-date=2022-12-11}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{reflist|2}}


[[Kategoria:Inxhinieri elektrike]]
[[Kategoria:Shpikje italiane]]
[[Kategoria:Bateri]]
[[Kategoria:Bateri elektrike]]</text>
      <sha1>2xv4ri798thatmudmx2wln4csci9vl3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dhelpra</title>
    <ns>0</ns>
    <id>67549</id>
    <revision>
      <id>3027703</id>
      <parentid>2857270</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:21:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027703</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7572" sha1="rze78z9vn18g63wimy8i0j5pp4iqni9" xml:space="preserve">{{Taxobox
| color = beige
| name = Dhelpra
| image = Dhelpra vjedh canten e ndjek policia.jpg
| image_caption = Dhelpra e kuqe (''Vulpes vulpes'')
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Mammalia]]
| ordo = [[Carnivora]]
| familia = [[Canidae]]
| genus = ''[[Vulpes]]''
| subdivision_ranks = [[Lloji (biologji)|Speciet]]
| subdivision = 
''[[Vulpes bengalensis]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes cana]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes chama]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes corsac]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes ferrilata]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes lagopus]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes macrotis]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes pallida]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes ruppelli]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes velox]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes vulpes]]''&lt;br /&gt;
''[[Vulpes zerda]]''
}}
'''Dhelpra''' është kafshë gjitare grabitqare, e ngjashme me qenin e me ujkun, me trup shumë të shkathët, me turi të mprehtë, me bisht të gjatë e të dendur si shtëllungë, që është shumë dinake dhe e guximshme. 

Ajo jetën e saj e gjallëron në mënyrë enigmatike dhe kryesisht gjuan gjahun e saj nën errësirën e natës. Ditën e kalon e strukur në vende të dendura apo godina ose në strofullin e saj në vend të thatë, të sigurt shpesh të krijuar në shkrepa, apo gryka me bimë të dendura.

== Shtimi dhe jeta ==
Dhelprat mbesin me barrë gjatë janarit ose shkurtit dhe lindin femijet e tyre nga prilli, të cilët i rrisin në nëntokë duke i ledhatuar me dushk dhe me qimet tyre. Nga vend lindja në nëntokë për në sipërfaqe i krijojnë disa tunele. Kjo rrjetë ndërtohet e zgjerohet rregullisht dhe përdoret për disa vite me radhë. Dhelprat janë besnike ndaj vendstrehimit të tyre dhe nuk largohen shumë larg tij. Ato jetojnë të vetmuara ose në çift të përjetshëm.

== Etimologji ==
{{pp}}
Fjala angleze moderne &quot;dhelpra&quot; është e vjetër angleze, dhe vjen nga fukh Proto-gjermanike fjalë - krahasoni Fuchs gjermanisht, fauho gotik, e Vjetër foa skandinav dhe vos holandisht. Ajo korrespondon me Proto-indo-evropiane PUK-kuptimin e fjalës &quot;bisht të saj&quot; (krahasoni puccha sanskritisht, edhe &quot;bisht&quot;). Bisht shtëllungë është edhe burimi i fjalës për dhelpra në Uellsh: llwynog, nga llwyn, &quot;bush, zabel&quot;. [1] Lituanisht: uodegis, nga uodega, &quot;bisht&quot;, portugalisht: raposa, nga rabo, &quot;bisht&quot; [2] dhe Ojibwa: waagosh, nga waa, e cila lidhet me lart dhe poshtë &quot;fryrje&quot; ose dridhje e një kafshe ose bisht të saj. [3] Dhelprat i mashkullit janë të njohur si qentë ose reynards, femra si dhelpër femër, dhe të rinj si kits , pups, ose këlyshë. [4] Një grup Dhelprat është një &quot;fshihem&quot;, &quot;grup&quot; ose &quot;tokë&quot;.

== Karakteristika të përgjithshme ==
Në vendet e egra, dhelprat mund të jetojnë deri në 10 vjet, por pranë vendeve te industrializuara jetojnë vetëm për 2 deri 3 vjet për shkak të gjuetisë, aksidenteve rrugore dhe sëmundjeve. Dhelprat janë përgjithësisht më të vogla se anëtarët e tjerë të familjes Canidae si ujq, e mbaj poshtë tanimë, dhe qentë vendas.  Vixens (Dhelprat femra) peshojnë  në rreth 5,2 kg (11,5 £). nderkohe qe Reynards (Dhelprat mashkull) peshojnë mbi mesatare, 5,9 kilogram (£ 13) dhe karakteristika Fox-si zakonisht përfshijnë një surrat të veçantë (një &quot;fytyrë dhelpër&quot;) dhe bisht shtëllungë. Karakteristikat tjera fizike të ndryshojnë sipas vendbanim. Për shembull, dhelpra fennec (dhe lloje të tjera të dhelpra përshtatur jetës në shkretëtirë, të tilla si dhelpra kit) i ka veshët të mëdha dhe lesh të shkurtër, ndërsa dhelpra Arktik ka veshët e vogël dhe të trasha, izolues lesh. Një tjetër shembull është dhelpra e kuqe e cila ka një zhvillim të sipër tipike ngjyrë gështenjë, normalisht duke i dhënë fund me bisht të bardhë shënon. madhësive të vegjlit mund të ndryshojnë shumë sipas llojit dhe mjedisit - Fox Arktik për shembull, ka një pjellë mesatare e katër nga pesë, e deri njëmbëdhjetë si maksimale.

Ndryshe nga shumë canids, Në mënyrë tipike, ata jetojnë në grupe të vogla familjare. Duke përdorur një teknikë dhe duke praktikuar nga një moshë të re, ata janë zakonisht në gjendje të vrasin shpejt prenë e tyre. Dhelprat gjithashtu mblidhen një numër të madh të ushqimeve të tjera duke filluar nga Grasshopers për fruta dhe manaferrat.

Dhelprat janë zakonisht tepër të kujdesshëme ndaj njerëzve dhe nuk mbahen zakonisht si kafshët shtëpiake, megjithatë, dhelpra argjendi ishte e zbutur me sukses në Rusinë pas një program 45 vjeçar edukate selektive. Kjo edukate selektiv gjithashtu ka rezultuar në tipare fizike dhe të sjelljes që janë parë shfaqen shpesh në macet shtëpiake, qentë dhe kafshët e tjera, të tilla si ndryshimet pigmentim, veshët dembel, bishta dhe kacurrela. [6]

== Klasifikim ==

Canids zakonisht i njohur si Dhelprat përfshijnë anëtarë të përgjithshmë në vijim:

* Alopex: dhelpra Arktik, edhe pse lista definitive gjitar taksonominë si dhe prova gjenetike vende atë në Vulpes, dhe jo si gjini u vetë.
* Arusha: Wolf etiopiane, i quajtur gjithashtu, në mënyra të ndryshme, dhelpër apo çakall Semien Semien (edhe pse quajt kohët e fundit për të reflektuar prirje e saj biologjik me ujku gri).
* Cerdocyon: dhelpra Gaforrja-ngrënie.
* Chrysocyon: ujku Maned (në anglisht), aguara guazú (&quot;dhelpër e madhe&quot; në Guarani) dhe zorro rojizo (&quot;dhelpra ngjyrë të kuqe,&quot; një nga disa emra të përdorura nga folësit spanjisht).
* Dusicyon: Ishujt Falkland dhelpra
* Lycalopex: Gjashtë Jugut specie amerikan.
* Otocyon: bat-eared dhelpër.
* Urocyon: dhelpra Gray, dhelpra ishull dhe dhelpra Cozumel.
* Vulpes: Përfshirja e dymbëdhjetë lloje Dhelprat e vërtetë, duke përfshirë edhe dhelpra e kuqe, vulpes V., tibetian Sand Fox, ferrilata Vulpes dhe njerëzit e afërt të tyre më të afërt.

== Gjuetia ==
Në gjueti ato sulmojnë brejtësit, shpezët, pa kurrizorë të mëdhenj, si dhe të vegjël të lepurit, të kaprollit dhe të kafshëve shtëpiake. Ushqimi i tyre pos mishit nga gjahu përbëhet edhe nga bimët, kokrrat dhe frutat e pemëve. Copa të mbetura nga gjahu, i rezervojnë duke i tërhequr deri tek godina e tyre.Kryesisht gjah kryesor ka pulat. 

== Klasifikimi dhe llojet ==
Familja e kafshëve canids e njohur si dhelpëra është i përbërë nga këto lloje:
* ''[[Arctic Fox|Alopex]]''
* ''[[Crab-eating Fox|Cerdocyon]]''
* [[Maned Wolf|''Chrysocyon'']]  
* ''[[Falkland Islands Wolf|Dusicyon]]''
* ''[[Hoary Fox|Lycalopex]]''
* ''[[Bat-eared Fox|Otocyon]]''
* ''[[Pseudalopex]]''
* ''[[Urocyon]]''
* ''[[Vulpes]]''

=== Dhelpra e kuqe ===
[[Dhelpra e kuqe]] është një nënlloj i dhelprave të përhapura në Evropë, Afrikë Veriore, Azi të mesme, Azinë e veriut dhe Amerikën Veriore. Në Tunda të Evro-Azisë dhe Amerikës Veriore dhelpra paraqitet e zbardhur dhe karakterizohet me veshë paksa më të shkurtër se ajo e kuqja dhe ndryshe thirret edhe dhelpra e akullit.

== Lidhje të jashtme ==
{{commons|Fox|Dhelpra}}
* [https://web.archive.org/web/20131203021238/http://www.thefoxwebsite.org/ The fox website]
* [http://www.vulpes.org/foxden/sounds/index.htm Fox sound files.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081220043642/http://www.vulpes.org/foxden/sounds/index.htm |date=20 dhjetor 2008 }}
* [http://www.angelfire.com/ar2/thefoxden/sounds.html More fox sound files.]
* [https://web.archive.org/web/20070207103355/http://www.environment.gov.au/biodiversity/invasive/publications/fox/pubs/fox.pdf Australian Department of the Environment and Heritage fact sheet, 2004]

[[Kategoria:Gjitarë]]
[[Kategoria:Dhelpra]]</text>
      <sha1>rze78z9vn18g63wimy8i0j5pp4iqni9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>La Liga</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74765</id>
    <revision>
      <id>3027715</id>
      <parentid>2979569</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:30:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>/* Fituesi vit mbas viti */</comment>
      <origin>3027715</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26543" sha1="7qfx1mj7pxus6xutm0b54ksrucvm2jb" xml:space="preserve">{{Infobox football league
| name = LaLiga EA Sports
| image = LaLiga EA Sports 2023 Vertical Logo.svg
| pixels = 240px
| organiser = {{Lang|es|[[Liga Nacional de Fútbol Profesional]]|italic=no}}
| country = Spanja
| confed  = [[UEFA]]
| founded  = {{start date and age|df=yes|1929}}
| teams    = 20
| relegation = [[Segunda División]]
| levels   = 1
| domest_cup = {{Lang|es|[[Copa del Rey]]|italic=no}}&lt;br /&gt;[[Supercopa de España]]
| confed_cup = [[UEFA Champions League]]&lt;br /&gt;[[UEFA Europa League]]&lt;br /&gt;[[UEFA Conference League]]
| champions = [[FC Barcelona|Barcelona]] (titulli 28të)
| season = [[La Liga 2024–25|2024–25]]
| most successful club = [[Real Madrid CF|Real Madrid]] (36 tituj)
| most_appearances = [[Andoni Zubizarreta]]&lt;br/&gt;[[Joaquín (footballer, born 1981)|Joaquín]]&lt;br/&gt;(622 each)
| top_goalscorer = [[Lionel Messi]]&lt;br /&gt;(474)&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Lama|first1=John|last2=Lama|first2=Chhewang|title=Goal analysis of Lionel Messi's 474 goals in LaLiga|journal=International Journal of Health Sciences|doi=10.53730/ijhs.v6nS1.5504|year=2022|pages=3583–3589|doi-access=free}}&lt;/ref&gt;
| website = https://www.laliga.com
| current = [[La Liga 2025–26]]
| sponsor = [[EA Sports]]
| wikidata = Q324867
}}
[[Skeda:Trofeo de la Liga.jpg|thumb|right|289x289px|Trofeu i La Ligës Spanjolle]]
'''''Primera División''''', e cila njihet edhe si  '''''La Liga''''' ose '''''Liga Santander'''''. Në të garojnë 20 ekipe, ku tre ekipe të fundit transferohen në [[Segunda Division]] dhe zëvendësohen me tre ekipe të para të [[Segunda Division]]. La Liga është një nga ligat më kuallitet më të lartë të futbollit në botë. Ajo ka qenë e renditur si liga më e mirë evropiane, pas ligës italiane [[Seria A|Serie A]].

== Formati i Konkurrencës ==

=== Kualifikimi për garat europiane dhe zbritja nga kategoria===
Katër ekipet e par marrin pjesë në UEFA Champions League: tre hynë direkt ne fazën me grupe, i katërti luan Playoff-in. I pesti dhe i gjashti bashkë me fituesin e Copa del Rey(kupa e mbretit) kualifikohen për në Uefa Europa League. Nëqoftëse fituesi i kupës del në gjashtë vëndet e para ne kampionat, në Europa League hyn vendi i shtatë. Tre ekipet e fundit zbresin në Segunda Division.

==Ekipet==
{{Location map+|Spain|width=370|float=right|caption=Vendndodhja e ekipeve në '''La Liga 2025–26'''|places=
{{location map~ |Spain |lat=40.4168 |long=-3.7038 |label= &lt;small&gt;'''Madridi'''&lt;/small&gt;|mark=Blue pog.svg|position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.2641327 |long=-2.949438 |label=&lt;small&gt;{{nowrap|[[Athletic Bilbao|Athletic Club]]}}&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.837072 |long=-2.688243 |label=&lt;small&gt;[[Deportivo Alavés|Alavés]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.211854 |long=-8.73972  |label=&lt;small&gt;[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=38.267111 |long=-0.663272 |label=&lt;small&gt;[[Elche CF|Elche]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.347973 |long=2.074765  |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Espanyol]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.961389 |long=2.828611  |label=&lt;small&gt;[[Girona FC|Girona]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.494703 |long=-0.363842 |label=&lt;small&gt;[[Levante UD|Levante]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.589936 |long=2.6300778 |label=&lt;small&gt;[[RCD Mallorca|Mallorca]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.356419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.360783 |long=-5.870222 |label=&lt;small&gt;[[Real Oviedo]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.301393 |long=-1.973682 |label=&lt;small&gt;{{nowrap|[[Real Sociedad]]}}&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474604 |long=-0.358225 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.944128 |long=-0.103472 |label=&lt;small&gt;[[Villarreal CF|Villarreal]]&lt;/small&gt; |position=top}}

{{Location map~ |Spain |mark=TransparentPlaceholder.png |marksize=1 |lat=36.2 |long=-0.5 |label_size=80|label={{nowrap|'''Skuadrat e Madridit:'''}}&lt;br /&gt;
[[Atlético Madrid]]&lt;br /&gt;
[[Getafe CF|Getafe]]&lt;br /&gt;
{{nowrap|[[Rayo Vallecano]]}}&lt;br /&gt;
{{nowrap|[[Real Madrid CF|Real Madrid]]}}|position=right}}
}}

20 ekipe garojnë në ligën e sezonit aktual.

===Stadiume dhe qytetet===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left&quot;
|+
! Skuadra
! Vendndodhja
! Stadiumi
! Kapaciteti
|-
|[[Deportivo Alavés|Alavés]]
|[[Vitoria-Gasteiz]]
|[[Mendizorrotza Stadium|Mendizorrotza]]
|19,840
|-
|[[Athletic Bilbao]]
| [[Bilbao]]
| [[San Mamés Stadium (2013)|San Mamés]]
| 53,289
|-
|{{nowrap|[[Atlético Madrid]]}}
| [[Madrid]]
| [[Metropolitano Stadium]]
| 70,460
|-
|[[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Barcelona]]
| [[Camp Nou]]
| 105,367
|-
|[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]
| [[Vigo]]
| [[Balaídos]]
| 24,791
|-
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Elche]]
|[[Estadio Martínez Valero]]
|31,388
|-
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|[[Cornellà de Llobregat]]
|[[RCDE Stadium]]
|40,000
|-
|[[Getafe CF|Getafe]]
| [[Getafe]]
| [[Estadio Coliseum]]
| 16,500
|-
|[[Girona FC|Girona]]
|[[Girona]]
|[[Estadi Montilivi]]
|14,624
|-
|[[Levante UD|Levante]]
|[[Valencia]]
|[[Estadi Ciutat de València]]
|26,354
|-
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
| [[Palma de Mallorca|Palma]]
| [[Estadi Mallorca Son Moix]]
| 23,142
|-
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
| [[Pamplona]]
| [[El Sadar Stadium|El Sadar]]
| 23,516
|-
|[[Rayo Vallecano]]
| [[Madrid]]
| [[Campo de Fútbol de Vallecas]]
| 14,708
|-
|[[Real Betis]]
| [[Seville]]
| [[Estadio de La Cartuja]]
| 70,000
|-
|[[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| [[Madrid]]
| [[Santiago Bernabéu Stadium|Santiago Bernabéu]]
| 84,000
|-
|[[Real Oviedo]]
|[[Oviedo]]
|[[Estadio Carlos Tartiere]]
|30,500
|-
|[[Real Sociedad]]
| [[San Sebastián]]
| [[Anoeta Stadium|Reale Arena]]
| 39,500
|-
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
| [[Seville]]
| [[Ramón Sánchez Pizjuán Stadium|Ramón Sánchez Pizjuán]]
| 42,714
|-
|[[Valencia CF|Valencia]]
| [[Valencia]]
| [[Mestalla Stadium|Mestalla]]
| 49,430
|-
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
| [[Villarreal]]
| [[Estadio de la Cerámica]]
| 23,000
|}

== Kampionët ==
=== Performaca e klubeve ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Klubi
! Fituesi
! Ndjekës
! Vite si fitues
|-
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 36
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 26
| [[La Liga 1931-32|1931–32]], [[La Liga 1932-33|1932–33]], [[La Liga 1953-54|1953–54]], [[La Liga 1954-55|1954–55]], [[La Liga 1956-57|1956–57]], [[La Liga 1957-58|1957–58]], [[La Liga 1960-61|1960–61]], [[La Liga 1961-62|1961–62]], [[La Liga 1962-63|1962–63]], [[La Liga 1963-64|1963–64]], [[La Liga 1964-65|1964–65]], [[La Liga 1966-67|1966–67]], [[La Liga 1967-68|1967–68]], [[La Liga 1968-69|1968–69]], [[La Liga 1971-72|1971–72]], [[La Liga 1974-75|1974–75]], [[La Liga 1975-76|1975–76]], [[La Liga 1977-78|1977–78]], [[La Liga 1978-79|1978–79]], [[La Liga 1979–80|1979–80]], [[La Liga 1985-86|1985–86]], [[La Liga 1986-87|1986–87]], [[La Liga 1987-88|1987–88]], [[La Liga 1988-89|1988–89]], [[La Liga 1989-90|1989–90]], [[La Liga 1994-95|1994–95]], [[La Liga 1996–97|1996–97]], [[La Liga 2000–01|2000–01]], [[La Liga 2002–03|2002–03]], [[La Liga 2006–07|2006–07]], [[La Liga 2007–08|2007–08]], [[La Liga 2011–12|2011–12]], [[La Liga 2016-17|2016–17]], [[La Liga 2019–20|2019–20]], [[La Liga 2021–22|2021–22]], [[La Liga 2023–24|2023–24]]
|-
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 28
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 28
|[[La Liga 1928-29|1928–29]], [[La Liga 1944-45|1944–45]], [[La Liga 1947-48|1947–48]], [[La Liga 1948-49|1948–49]], [[La Liga 1951-52|1951–52]], [[La Liga 1952-53|1952–53]], [[La Liga 1958-59|1958–59]], [[La Liga 1959-60|1959–60]], [[La Liga 1973-74|1973–74]], [[1984–85 La Liga|1984–85]], [[1990–91 La Liga|1990–91]], [[1991–92 La Liga|1991–92]], [[1992–93 La Liga|1992–93]], [[1993–94 La Liga|1993–94]], [[1997–98 La Liga|1997–98]], [[1998–99 La Liga|1998–99]], [[2004–05 La Liga|2004–05]], [[2005–06 La Liga|2005–06]], [[2008–09 La Liga|2008–09]], [[La Liga 2009–10|2009–10]], [[La Liga 2010–11|2010–11]], [[La Liga 2012–13|2012–13]], [[La Liga 2014–15|2014–15]], [[2015–16 La Liga|2015–16]], [[2017–18 La Liga|2017–18]], [[2018–19 La Liga|2018–19]], [[La Liga 2022–23|2022–23]], [[La Liga 2024–25|2024–25]]
|-
| [[Atlético Madrid]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 11
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 10
| [[La Liga 1939-40|1939–40]], [[La Liga 1940-41|1940–41]], [[La Liga 1949-50|1949–50]], [[La Liga 1950-51|1950–51]], [[La Liga 1965-66|1965–66]], [[La Liga 1969-70|1969–70]], [[La Liga 1972-73|1972–73]], [[La Liga 1976-77|1976–77]], [[La Liga 1995–96|1995–96]], [[La Liga 2013–14|2013–14]], [[La Liga 2020–21|2020–21]]
|-
| [[Athletic Bilbao]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 8
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 7
| [[La Liga 1929-30|1929–30]], [[La Liga 1930-31|1930–31]], [[La Liga 1933-34|1933–34]], [[La Liga 1935-36|1935–36]], [[La Liga 1942-43|1942–43]], [[La Liga 1955-56|1955–56]], [[La Liga 1982–83|1982–83]], [[La Liga 1983–84|1983–84]]
|-
| [[Valencia CF|Valencia]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 6
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 6
| [[La Liga 1941-42|1941–42]], [[La Liga 1943-44|1943–44]], [[La Liga 1946-47|1946–47]], [[La Liga 1970-71|1970–71]], [[La Liga 2001–02|2001–02]], [[La Liga 2003–04|2003–04]]
|-
| [[Real Sociedad]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 2
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 3
| [[La Liga 1980–81|1980–81]], [[La Liga 1981–82|1981–82]]
|-
| [[Deportivo de La Coruña|Deportivo]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 1
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 5
| [[La Liga 1999–00|1999–00]]
|-
| [[Sevilla FC|Sevilla]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 1
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 4
| [[La Liga 1945-46|1945–46]]
|-
| [[Real Betis]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 1
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 0
| [[La Liga 1934-35|1934–35]]
|}

=== Fituesi vit mbas viti ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width:100%; margin:0&quot;
! Viti
! Fituesi
! Ndjekës
! Vendi i tretë
|-
| [[La Liga 1928-29|1928-29]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1929-30|1929-30]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Arenas Club de Getxo]]
|-
| [[La Liga 1930-31|1930-31]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Racing de Santander]]
| [[Real Sociedad]]
|-
| [[La Liga 1931-32|1931-32]]
| [[Real Madrid C.F.|Madrid CF]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1932-33|1932-33]]
| [[Real Madrid C.F.|Madrid CF]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[CE Espanyol]]
|-
| [[La Liga 1933-34|1933-34]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Real Madrid C.F.|Madrid CF]]
| [[Racing de Santander]]
|-
| [[La Liga 1934-35|1934-35]]
| [[Real Betis|Betis Balompié]]
| [[Real Madrid C.F.|Madrid CF]]
| [[Real Oviedo|Oviedo CF]]
|-
| [[La Liga 1935-36|1935-36]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Real Madrid C.F.|Madrid CF]]
| [[Real Oviedo|Oviedo CF]]
|-
| 1936-39
|colspan=3 align=center|''Nuk u luajtën sezonet për shkak të [[Lufta Civile Spanjolle|luftës civile]]''
|-
| [[La Liga 1939-40|1939-40]]
| [[Atlético Madrid|Atlético Aviación]]
| [[Sevilla FC]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1940-41|1940-41]]
| [[Atlético Madrid|Atlético Aviación]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 1941-42|1941-42]]
| [[Valencia CF]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid|Atlético Aviación]]
|-
| [[La Liga 1942-43|1942-43]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Sevilla FC]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1943-44|1943-44]]
| [[Valencia CF]]
| [[Atlético Madrid|Atlético Aviación]]
| [[Sevilla FC]]
|-
| [[La Liga 1944-45|1944-45]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid|Atlético Aviación]]
|-
| [[La Liga 1945-46|1945-46]]
| [[Sevilla FC]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1946-47|1946-47]]
| [[Valencia CF]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Atlético Madrid|Atlético Aviación]]
|-
| [[La Liga 1947-48|1947-48]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Valencia CF]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1948-49|1948-49]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Valencia CF]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 1949-50|1949-50]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 1950-51|1950-51]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Sevilla FC]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 1951-52|1951-52]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 1952-53|1952-53]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Valencia CF]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 1953-54|1953-54]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 1954-55|1954-55]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1955-56|1955-56]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 1956-57|1956-57]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Sevilla FC]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1957-58|1957-58]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1958-59|1958-59]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1959-60|1959-60]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1960-61|1960-61]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1961-62|1961-62]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1962-63|1962-63]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Oviedo]]
|-
| [[La Liga 1963-64|1963-64]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Betis]]
|-
| [[La Liga 1964-65|1964-65]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Zaragoza]]
|-
| [[La Liga 1965-66|1965-66]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1966-67|1966-67]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[RCD Espanyol]]
|-
| [[La Liga 1967-68|1967-68]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[UD Las Palmas]]
|-
| [[La Liga 1968-69|1968-69]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[UD Las Palmas]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1969-70|1969-70]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Sevilla FC]]
|-
| [[La Liga 1970-71|1970-71]]
| [[Valencia CF]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1971-72|1971-72]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Valencia CF]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1972-73|1972-73]]
| [[Atlético Madrid]] 
| [[FC Barcelona]]
| [[RCD Espanyol]]
|-
| [[La Liga 1973-74|1973-74]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Zaragoza]]
|-
| [[La Liga 1974-75|1974-75]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Real Zaragoza]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1975-76|1975-76]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1976-77|1976-77]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1977-78|1977-78]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1978-79|1978-79]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Sporting de Gijón]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1979-80|1979-80]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Real Sociedad]]
| [[Sporting de Gijón]]
|-
| [[La Liga 1980-81|1980-81]]
| [[Real Sociedad]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1981-82|1981-82]]
| [[Real Sociedad]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 1982-83|1982-83]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1983-84|1983-84]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1984-85|1984-85]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1985-86|1985-86]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Athletic Bilbao]]
|-
| [[La Liga 1986-87|1986-87]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[RCD Espanyol]]
|-
| [[La Liga 1987-88|1987-88]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Real Sociedad]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1988-89|1988-89]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 1989-90|1989-90]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Valencia CF]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1990-91|1990-91]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 1991-92|1991-92]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 1992-93|1992-93]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
|-
| [[La Liga 1993-94|1993-94]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
| [[Real Zaragoza]]
|-
| [[La Liga 1994-95|1994-95]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
| [[Real Betis]]
|-
| [[La Liga 1995-96|1995-96]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Valencia CF]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 1996-97|1996-97]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
|-
| [[La Liga 1997-98|1997-98]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Real Sociedad]]
|-
| [[La Liga 1998-99|1998-99]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Real Mallorca]]
|-
| [[La Liga 1999-00|1999-00]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 2000-01|2000-01]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
| [[RCD Mallorca|Real Mallorca]]
|-
| [[La Liga 2001-02|2001-02]]
| [[Valencia CF]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 2002-03|2002-03]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Real Sociedad]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
|-
| [[La Liga 2003-04|2003-04]]
| [[Valencia CF]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Deportivo de La Coruña]]
|-
| [[La Liga 2004-05|2004-05]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Villarreal CF]]
|-
| [[La Liga 2005-06|2005-06]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 2006-07|2006-07]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]] 
| [[FC Barcelona]]
| [[Sevilla FC]]
|-
| [[La Liga 2007-08|2007-08]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]] 
| [[Villarreal CF]]
| [[FC Barcelona]]
|-
| [[La Liga 2008–09|2008-09]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Sevilla FC]]
|-
| [[La Liga 2009–10|2009-10]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 2010–11|2010-11]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 2011–12|2011-12]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Valencia CF]]
|-
| [[La Liga 2012–13|2012-13]]
| [[FC Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2013–14|2013-14]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 2014–15|2014-15]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]*
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2015–16|2015-16]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2016–17|2016-17]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2017–18|2017-18]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 2018–19|2018-19]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|-
| [[La Liga 2019–20|2019-20]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2020–21|2020-21]]
| [[Atlético Madrid]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
|-
| [[La Liga 2021–22|2021-22]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2022–23|2022-23]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2023–24|2023-24]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Girona FC|Girona]]
|-
| [[La Liga 2024–25|2024-25]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Atlético Madrid]]
|-
| [[La Liga 2025–26|2025-26]]
| [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Atlético Madrid]]
|}

== Lojtarët ==

=== Çmimet individuale ===

=== Golashënuesit më të mirë për gjith kohën në La Liga ===

{{Updated|ndeshjet e luajtura 20 Maj 2019}}

'''Të trasha''' lojtarët që luajnë aktualisht në La Liga.
{|class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center&quot;
|-
!width=10|Vend
!width=200|Lojtari 
!width=350|Ekipet
!width=100|Vitet
!width=70|Golat
!width=70|Ndeshje
!width=70|Raport 
|-
|1
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Argentina}} '''[[Lionel Messi]]'''
|align=&quot;left&quot;|[[FC Barcelona|Barcelona]]
|2004–||419||452||{{#expr:419/452 round 2}}
|-
|2
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Portugal}} [[Cristiano Ronaldo]]
|align=&quot;left&quot;|[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|2009–2018||311||292||{{#expr:311/292 round 2}}
|-
|3
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Spain}} [[Telmo Zarra]]
|align=&quot;left&quot;|[[Athletic Bilbao]]
|1940–1955||251||278||{{#expr:251/278 round 2}}
|-
|4
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|MEX}} [[Hugo Sánchez]]
|align=&quot;left&quot;|[[Atlético Madrid]], [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]], [[Rayo Vallecano]]
|1981–1994||234||347||{{#expr:234/347 round 2}}
|-
|5
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Spain}} [[Raúl (footballer)|Raúl]]
|align=&quot;left&quot;|[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|1994–2010||228||550||{{#expr:228/550 round 2}}
|-
|6
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Argentina}} [[Alfredo Di Stéfano]]
|align=&quot;left&quot;|[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]], [[RCD Espanyol|Espanyol]]
|1953–1966||227||329||{{#expr:227/329 round 2}}
|-
|7
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Spain}} [[César Rodríguez Álvarez|César Rodríguez]]
|align=&quot;left&quot;|[[Granada CF|Granada]], [[FC Barcelona|Barcelona]], [[Cultural Leonesa]], [[Elche CF|Elche]]
|1939–1955||223||353||{{#expr:223/353 round 2}}
|-
|8
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Spain}} [[Quini]]
|align=&quot;left&quot;|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]], [[FC Barcelona|Barcelona]]
|1970–1987||219||448||{{#expr:219/448 round 2}}
|-
|9
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Spain}} [[Pahiño]]
|align=&quot;left&quot;|[[Celta Vigo|Celta]], [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]], [[Deportivo de La Coruña|Deportivo]]
|1943–1956||210||278||{{#expr:210/278 round 2}}
|-
|10
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|Spain}} [[Edmundo Suárez]]
|align=&quot;left&quot;|[[Valencia CF|Valencia]], [[CD Alcoyano|Alcoyano]]
|1939–1950||195||231||{{#expr:195/231 round 2}}
|- align=center
|}

=== European Footballers of the Year - Futbollisti europian i vitit ===
Këtu janë emrat e lojtarëve fitues të [[European Footballer of the Year]] , lojtarë të klubeve të  '''La Liga'''.
* {{flagicon|Argentina}} {{flagicon|ESP}} [[Lionel Messi]] - 2008, 2009
* {{flagicon|Portugal}} [[Cristiano Ronaldo]] - 2013,2015,2016
* {{flagicon|FRA}} [[Raymond Kopa]] - 1958
* {{flagicon|ESP}} [[Luis Suárez Miramontes|Luis Suárez]] - 1960
* {{flagicon|NED}} [[Johan Cruijff]] - 1973, 1974
* {{flagicon|BUL}} [[Hristo Stoichkov]] - 1994
* {{flagicon|Brazil}} [[Rivaldo]] - 1999
* {{flagicon|Portugal}} [[Luís Figo]] - 2000
* {{flagicon|Brazil}} [[Ronaldo]] - 2002
* {{flagicon|Brazil}} [[Ronaldinho]] - 2005
* {{flagicon|ITA}} [[Fabio Cannavaro]] - 2006

=== FIFA World Players of the Year- Fifa Futbollisti botëror i vitit ===
Në vijim janë lojtarët fitues të çmimit më prestigjoz siç është ai i [[FIFA World Player of the Year]] , lojtarë të të klubeve të La Liga.Në vitin [[2006]] ishin të nominuar tre lojtarë të La Liga-s : [[Fabio Cannavaro]] fituesi , [[Zinedin Zidane]] vendi i dytë dhe [[Ronaldinho]] i treti.Fitusit e çmimit në gjashtë vitet e fundit , me përjashtim vitin [[2007]] ([[Kaká]]) , [[2008]] ([[Cristiano Ronaldo|Kristian Ronaldo]]), ka qën i fituar nga lojtarë të klubeve të La Liga-s.
Por kemi një dominim të lojtarëve [[brazili]]an në klubet e La Ligas.
Kurse në vitet [[2009-2016]] është ([[Lionel Andres Messi]])
* {{flagicon|Brazil}} [[Romário]] - 1994 ([[FC Barcelona|Barcelona]])
* {{flagicon|Brazil}} [[Ronaldo]] - 1996 ([[FC Barcelona|Barcelona]])  2002 ([[Real Madrid C.F.|Real Madrid]])
* {{flagicon|Brazil}} [[Rivaldo]] - 1999 ([[FC Barcelona|Barcelona]])
* {{flagicon|Portugal}} [[Luís Figo]] - 2001 ([[FC Barcelona|Barcelona]], [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]])
* {{flagicon|FRA}} [[Zinedine Zidane]] -  2003 ([[Real Madrid C.F.|Real Madrid]])
* {{flagicon|Brazil}} [[Ronaldinho]] - 2004, 2005 ([[FC Barcelona|Barcelona]])
* {{flagicon|ITA}} [[Fabio Cannavaro]] - 2006 ([[Juventus FC|Juventus]], [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]])
* {{flagicon|Argentina}} [[Lionel Messi]] -  2010,2011,2015 ([[FC Barcelona|Barcelona]])
* {{flagicon|Portugal}} [[Cristiano Ronaldo]] -2012,2013 ,2014,2016 ([[Real Madrid C.F.|Real Madrid]])

== Shih edhe ==
:[[Tabela e La Ligas për gjitha kohërat]]

* [[English Premier League]]
* [[Seria A]]
* [[Ligue 1]]
* [[Fußball-Bundesliga]]
* [[IFFHS]]

== Referime ==
{{reflist}}

== Lidhje të jashtme ==
* [http://www.lfp.es/ Faqja zyrtare e La Liga]
* [http://www.facebook.com/lfpoficial Facebook]
* [http://www.rfef.es/ Faqja zyrtare e RFEF]
* [http://www.results-soccer.com/liga Rezulltatet e La Liga] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090201011206/http://www.results-soccer.com/liga |date=1 shkurt 2009 }}
* [http://uk.eurosport.yahoo.com/football/spain/liga/ Lajme dhe rezultate të La Liga] në Yahoo! Eurosport UK
* [http://www.bdfutbol.com/en/ Baza e të dhënave historike]

{{Klubet e La Liga 2009/10}}
{{Sezonet e La Liga}}

[[Kategoria:La Liga]]</text>
      <sha1>7qfx1mj7pxus6xutm0b54ksrucvm2jb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Stampa:Infobox football league</title>
    <ns>10</ns>
    <id>76717</id>
    <revision>
      <id>3027708</id>
      <parentid>2980287</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:08:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <origin>3027708</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7455" sha1="nfmzpxg875m5selul02u2enocllj80f" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Short description|Football league|noreplace}}&lt;/includeonly&gt;
{| class=&quot;infobox&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;padding:0.2em 0.2em 0.2em 0.2em; width:25em; font-size:90%&quot;
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background: linear-gradient(to right, #ccddcc 65%, #929f92 100%); text-align:center; font-size: 135%; vertical-align:middle; height:1.5em; position: relative;&quot; | '''{{{name|{{PAGENAME}}}}}''' &lt;div style=&quot;position: absolute; right: 5px; top: 50%; transform: translateY(-50%);&quot;&gt;[[File:Soccer Ball - The Noun Project.svg|20px|link=|alt=]]&lt;/div&gt;
|-
{{#if: {{{current|}}} |
  {{!}} colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color:#ccddcc; text-align:center; color:#000000; border-top: 1px solid #ffffff;&quot; {{!}} [[File:Crystal_Clear_app_kworldclock.png|20px|link=|alt=]] &lt;span style=&quot;color:#000000;&quot;&gt;''{{{current}}}''&lt;/span&gt;
}}
|-
{{#if: {{{logo|{{{image|}}}}}} |
  {{!}} colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;padding: 0.5em; background-color:#fff;&quot; {{!}} 
[[File:{{{logo|{{{image|}}}}}}|{{{pixels|150px}}}|center|{{{alt|}}}]] 
}}
|-
{{#if: {{{caption|}}} |
  {{!}} colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; {{!}} {{{caption}}}
}}
|-
{{#if: {{{organiser|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Organizuesi''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{organiser}}}
}}
|-
{{#if: {{{founded|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Themeluar''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{founded}}}
}}
|-
{{#if: {{{first|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Sezoni i parë''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{first}}}
}}
|-
{{#if: {{{folded|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Shpërbërë''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{folded}}}
}}
|-
{{#if: {{{successor|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Zëvendësuar nga''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{successor}}}
}}
|-
{{#if: {{{countries|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Shteti''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{countries}}}
}}
|-
{{#if: {{{province|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Provinca''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{province}}}
}}
|-
{{#if: {{{state|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Shteti''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{state}}}
}}
|-
{{#if: {{{region|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Rajoni''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{region}}}
}}
|-
{{#if: {{{other countries|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Klube të tjera nga''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{other countries}}}
}}
|-
{{#if: {{{champions|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} [[Skeda:Gold medal.svg|13px|link=|alt=]] '''Kampionët''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{champions}}}&lt;br&gt;({{{season}}})
}}
|-
{{#if: {{{premiers|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Fituesit e sezonit''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{premiers}}}
}}
|-
{{#if: {{{prem_season|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Sezoni i fituesve''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{prem_season}}}
}}
|-
{{#if: {{{most_champs|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Kampionët më shumë''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{most_champs}}}
}}
|-
{{#if: {{{mlscupchamps|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Fituesit e MLS Cup''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{mlscupchamps}}}
}}
|-
{{#if: {{{mlscupseason|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Sezoni MLS Cup''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{mlscupseason}}}
}}
|-
{{#if: {{{shieldchamps|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Fituesit e Shield''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{shieldchamps}}}
}}
|-
{{#if: {{{shieldseason|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Sezoni i Shield''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{shieldseason}}}
}}
|-
{{#if: {{{shieldtitle|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Titulli Shield''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{shieldtitle}}}
}}
|-
{{#if: {{{shield|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Shield''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{shield}}}
}}
|-
{{#if: {{{most_prems|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Fituesit më shumë''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{most_prems}}}
}}
|-
{{#if: {{{most_mlscups|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Fituesit më shumë MLS Cup''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{most_mlscups}}}
}}
|-
{{#if: {{{country|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Shteti''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{country}}}
}}
|-
{{#if: {{{confed|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Konfederata''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{confed}}}
}}
|-
{{#if: {{{leagues|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Ligat''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{leagues}}}
}}
|-
{{#if: {{{divisions|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Divizionet''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{divisions}}}
}}
|-
{{#if: {{{conferences|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Konferencatë''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{conferences}}}
}}
|-
{{#if: {{{teams|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Numri i klubeve''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{teams}}}
}}
|-
{{#if: {{{level|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Niveli''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{level}}}
}}
|-
{{#if: {{{feeds|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Ushqyes për''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{feeds}}}
}}
|-
{{#if: {{{promotion|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{increase}} '''Hipin në''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{promotion}}}
}}
|-
{{#if: {{{relegation|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{decrease}} '''Bien në''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{relegation}}}
}}
|-
{{#if: {{{domest_cup|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Kupa të brendshme''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{domest_cup}}}
}}
|-
{{#if: {{{league_cup|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Kupat e Ligës''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{league_cup}}}
}}
|-
{{#if: {{{confed_cup|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Kupa ndërkombëtare''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{confed_cup}}}
}}
|-
{{#if: {{{top_goalscorer|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Golashënuesi më i mirë''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{top_goalscorer}}}
}}
|-
{{#if: {{{tv|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Transmetuesi TV''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{tv}}}
}}
|-
{{#if: {{{sponsor|}}} |
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} '''Sponsor''' 
  {{!}} style=&quot;vertical-align: top;&quot; {{!}} {{{sponsor}}}
}}
|-
{{#if: {{{website|}}} |
  {{!}} colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color:#ccddcc; text-align:center; font-size:110%; color:#000000;&quot; {{!}} '''{{URL|1={{{website|}}}|2=Uebfaqja zyrtare}}'''
}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot; | [https://www.wikidata.org/wiki/{{{wikidata|Wikidata:Main_Page}}} redakto të dhënat në Wikidata]
|-
|}
&lt;noinclude&gt;{{Documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nfmzpxg875m5selul02u2enocllj80f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bejruti</title>
    <ns>0</ns>
    <id>82518</id>
    <revision>
      <id>3027658</id>
      <parentid>2943878</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T01:15:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027658</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16312" sha1="5zx1vlz8hdrdqb64f9g1cf8akb1ekvw" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| official_name                   = Bejruti
| native_name                     = بيروت
| native_name_lang                = ar
| other_name                      = Beyrouth
| settlement_type                 = Qytet
| image_skyline                   = {{multiple image|total_width=300px|perrow=1/2/2/1|border=infobox
| image1                          =
| alt1                            = 
| image2                          = Saint George Maronite Cathedral and Mohammad Al-Amin Mosque by Lebnen18.jpg
| alt2                            = 
| image3                          = 1934 Clock Tower.PNG
| alt3                            = 
| image4                          =
| alt4                            = 
| image5                          = Beyrouth Sursock Museum 60.jpg
| alt5                            = 
| image6                          = Panorama of Rawshe (8232500618).jpg
| alt7                            = 
}}
| image_caption                   = Nga lart poshtë dhe nga e majta në të djathtë: horizonti i Bejrutit, [[Katedralja Maronite e Shën Gjergjit, Bejrut|Katedralja Maronite e Shën Gjergjit]](majtas) dhe [[Xhamia Muhammed El-Emin]] (djathtas), Kulla e Sahatit në Sheshin Nejmeh, [[Sheshi i Martirëve, Bejrut|Sahat al Shouhada]], [[Muzeu Sursock]], Shkëmbinjtë e Pëllumbave të [[Raouché]]
| image_flag                      = Drapeau de Beyrouth.png
| image_seal                      = BlasonBeyrouth4.jpg
| seal_size                       = 60px
| image_shield                    = 
| shield_size                     = 
| motto                           = ''[[Shkolla juridike e Bejrutit|Berytus Nutrix Legum]]'' {{small|([[Latin]])}}&lt;br/&gt;Bejrut, nëna e ligjeve
| nickname                        = Parisi i Lindjes&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.theguardian.com/travel/2002/jun/02/lebanon.observerescapesection|title=Paris of the east? More like Athens on speed|work=[[The Guardian]]|first=Rachel|last=Cooke|date=22 nëntor 2006|language=en}}&lt;/ref&gt;
| image_map                       = 
| pushpin_map                     = Lebanon#Mediterranean east#Arab world
| pushpin_label_position          = left
| pushpin_relief                  = yes
| pushpin_mapsize                 = 
| pushpin_map_caption             = Location of Beirut within Lebanon
| coordinates                     = {{coord|33|53|13|N|35|30|47|E|region:LB-BA_type:city(361366)|display=inline,title}}
| subdivision_type                = Shteti
| subdivision_name                = [[Libani]]
| subdivision_type1               = [[Governoratet e Libanit|Governorati]]
| subdivision_name1               = [[Governorati Bejrut|Bejrut]]
| leader_title                    = Governatori
| leader_name                     = [[Marwan Abboud]]
| leader_title1                   = Kryetari
| leader_name1                    = Jamal Itani
| area_magnitude                  = 
| area_total_km2                  = 19.8
| area_land_km2                   = 
| area_water_km2                  = 
| area_urban_km2                  = 
| area_metro_km2                  = 67
| area_note                       = 
| elevation_m                     = 
| elevation_ft                    = 
| population_total                = Rreth 361366
| population_as_of                = 2014
| population_footnotes            =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://data.un.org/Data.aspx?q=city+population&amp;d=POP&amp;f=tableCode%3a240|title=UNdata {{!}} record view {{!}} City population by sex, city and city type|website=Data.un.org|date=23 korrik 2012|language=en|access-date=18 dhjetor 2012}}&lt;/ref&gt;
| population_density_km2          = auto
| population_metro                = Rreth 2200000
| population_metro_footnotes      =&lt;ref name=&quot;worldbank.org&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon|title=Questions &amp; Answers: Water Supply Augmentation Project, Lebanon|work=The World Bank|date=30 shtator 2014|language=en|access-date=20 mars 2016|archive-date=28 maj 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190528100143/http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| population_demonym              =
| area_code                       = +961 (01)
| iso_code                        = LB-BA
| website                         = {{URL|http://www.beirut.gov.lb/}}
| timezone                        = [[Zona kohore në Evropën Lindore|EET]]
| utc_offset                      = +2
| timezone_DST                    = [[Ora Verore e Evropës Lindore|EEST]]
| utc_offset_DST                  = +3
| blank_name_sec1                 = [[Shenjtor mbrojtës]]
| blank_info_sec1                 = [[Gjergji|Shën Gjergji]]
}}
'''Bejrut''' ([[Gjuha arabe|Arabisht]]بيروت, ''Bayrūt''; [[Gjuha frënge|frëngjisht]]: ''Beyrouth'') është kryeqyteti dhe qyteti më i madh i [[Libani]]t. Që nga viti 2014, [[Bejruti i Madh]] ka një popullsi prej 2.2 milionë banorësh, që e bën atë [[Lista e qyteteve më të mëdha në rajonin e Levantit sipas popullsisë|qytetin e tretë më të madh]] në rajonin e [[Levanti]]t. Qyteti ndodhet në një gadishull në mes të bregut të [[Mesdheu]]t të Libanit. Bejruti ka qenë i banuar për më shumë se 5000 vjet dhe ishte një nga qytetet më të shquara të [[Fenikasit]], duke e bërë atë një nga [[Lista e qyteteve më të vjetra të banuara vazhdimisht|qytetet më të vjetra]] në botë. Përmendja e parë historike e Bejrutit gjendet në [[Letrat Amarna|letrat Amarna]] nga [[Mbretëria e Re e Egjiptit]], të cilat datojnë në shekullin e 15-të p.e.r.

Bejruti është selia e qeverisë së Libanit dhe luan një rol qendror në ekonominë libaneze, me shumë banka dhe korporata të bazuara në qytet. Bejruti është një port detar i rëndësishëm për vendin dhe rajonin, dhe është vlerësuar si qytet Beta + Botëror nga [[Globalizimi dhe Rrjeti Kërkimor i Qyteteve Botërore]]. Bejruti u dëmtua rëndë nga [[Lufta Civile Libaneze]] dhe [[Shpërthimet në Bejrut (2020)|shpërthimi masiv në Portin e Bejrutit]]. Peizazhi i saj kulturor iu nënshtrua një rindërtimi të madh.&lt;ref&gt;[http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html Reconstruction of Beirut] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090116051421/http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html |date=16 janar 2009 }}, Macalester College&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://wayback.archive-it.org/all/20090826112859/http://www.voanews.com/english/archive/2004-10/2004-10-27-voa47.cfm?CFID=234705748&amp;CFTOKEN=74239565 Lebanon's Reconstruction: A Work in Progress], VOA News&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://worldviewcities.org/beirut/elipsis.html|title=Beirut: Between Memory And Desire|work=Worldview|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303175036/http://worldviewcities.org/beirut/elipsis.html|archive-date=3 mars 2016}}&lt;/ref&gt;

== Historia ==
=== Sundimi osman ===
Nën [[sulltani]]n [[Perandoria Osmane|osman]] [[Selimi I]] (1512–1520), osmanët pushtuan [[Siria|Sirinë]] duke përfshirë Libanin e sotëm. Bejruti kontrollohej nga emirët lokalë [[Druzët|Druzë]] gjatë gjithë periudhës osmane.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.druzeheritage.org/dhf/Druze_History.asp|title=Druze History|work=DHF Druze Heritage Foundation|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303201657/http://www.druzeheritage.org/dhf/Druze_History.asp|archive-date=3 mars 2016}}&lt;/ref&gt; Njëri prej tyre, [[Fahr-ed-Din II]], e fortifikoi atë në fillim të shekullit të 17-të, por osmanët e rimorën atë në vitin 1763. Me ndihmën e [[Damasku]]t, Bejruti e theu me sukses monopolin e Akrës në tregtinë detare siriane dhe për disa vite e zëvendësoi atë si qendrën kryesore tregtare në rajon. Gjatë epokës pasuese të rebelimit kundër hegjemonisë osmane në Akër nën [[Xhazzar Pasha]] dhe [[Abdullah Pasha Ibn Ali|Abdullah Pasha]], Bejruti u kthye në një qytet të vogël me një popullsi prej rreth 10,000 banorësh dhe ishte një objekt grindjeje midis osmanëve, [[Druzët libanez|druzëve]] vendas dhe [[mamluk]]ëve. Pasi [[Ibrahim Pasha i Egjiptit]] pushtoi Akrën në vitin 1832, Bejruti filloi ringjalljen e tij.

Nga gjysma e dytë e shekullit të nëntëmbëdhjetë, Bejruti po zhvillonte lidhje të ngushta tregtare dhe politike me fuqitë perandorake evropiane, veçanërisht Francën. Interesat evropiane për mëndafshin libanez dhe produkte të tjera eksporti e transformuan qytetin në një port të madh dhe qendër tregtare. Ky gjallërim në tregtinë ndër-rajonale lejoi grupe të caktuara, të tilla si [[Familja Sursock|familja Sursock]], të krijonin perandori tregtare dhe prodhuese që forcuan më tej pozicionin e Bejrutit si një partner kyç në interesat e dinastive perandorake. Ndërkohë, [[Ushtria Osmane|fuqia osmane]] në rajon vazhdonte të binte. Konfliktet sektare dhe fetare, boshllëqet e pushtetit dhe ndryshimet në dinamikën politike të rajonit arritën kulmin në [[Konflikti i Libanit të vitit 1860|konfliktin e Libanit të vitit 1860]]. Bejruti u bë një destinacion për refugjatët e [[Krishterët maronitë libanez|krishterë maronitë]] që iknin nga zonat më të këqija të luftimeve në Malin Liban dhe në Damask. Kjo nga ana tjetër ndryshoi përbërjen fetare të vetë Bejrutit, duke mbjellë farat e problemeve të ardhshme sektare dhe fetare atje dhe në Libanin e madh. Megjithatë, Bejruti ishte në gjendje të përparonte ndërkohë. Ky ishte përsëri një produkt i ndërhyrjes evropiane, dhe gjithashtu një kuptim i përgjithshëm midis banorëve të qytetit se tregtia, tregtia dhe prosperiteti vareshin nga stabiliteti i brendshëm. Pas kërkesave të borgjezëve vendas, guvernatori i [[Vilajeti i Sirisë|Vilajetit të Sirisë]] [[Mehmed Reshid Pasha]] autorizoi krijimin e Këshillit Komunal të Bejrutit, komuna e parë e krijuar në provincat [[Arabët|arabe]] të Perandorisë. Këshilli u zgjodh nga një asamble e të shquarve të qytetit dhe luajti një rol instrumental në qeverisjen e qytetit gjatë dekadave në vijim.

==== Vilajeti i Bejrutit ====
Në vitin 1888, Bejruti u bë kryeqyteti i një [[vilajeti]] (governorati) në Siri,&lt;ref&gt;[http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html Modern Beirut] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180915181848/https://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html |date=15 shtator 2018 }}, Macalester College&lt;/ref&gt; duke përfshirë [[Sanxhaku|sanxhakët]] (prefekturat) [[Lazkije|Latakia]], Tripoli, Bejruti, Akra dhe Bekaa.&lt;ref name=&quot;LebanonLinks&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.lebanonlinks.com/country/beirut_history_beyrouth.html|title=History of Beirut|archive-url=https://web.archive.org/web/20090106234850/http://www.lebanonlinks.com/country/beirut_history_beyrouth.html|archive-date=6 janar 2009|work=Lebanon Links|language=en}}&lt;/ref&gt; Në këtë kohë, Bejruti ishte rritur në një qytet kozmopolit dhe kishte lidhje të ngushta me Evropën dhe Shtetet e Bashkuara. Ajo u bë gjithashtu një qendër e veprimtarisë misionare që krijoi institucione arsimore, si [[Universiteti Amerikan i Bejrutit]]. Me ujë nga një kompani britanike dhe gaz nga një franceze, eksportet e mëndafshit në Evropë dominuan ekonominë vendase. Pasi inxhinierët francezë krijuan një port modern në 1894 dhe një lidhje hekurudhore në të gjithë Libanin me Damaskun dhe [[Aleppo]] në 1907, shumica e tregtisë u transportua nga anijet franceze në [[Marsejë]]. Ndikimi francez në zonë shpejt e tejkaloi atë të çdo fuqie tjetër evropiane. [[Encyclopædia Britannica]] e vitit 1911 raportoi një popullsi të përbërë nga 36,000 [[Myslimanët|myslimanë]], 77,000 të krishterë, 2,500 [[Jehudët|hebrenj]], 400 druze dhe 4,100 të huaj. Në fillim të shekullit të 20-të, [[Salim Ali Salam]] ishte një nga figurat më të shquara në Bejrut, duke mbajtur poste të shumta publike duke përfshirë deputet nga Bejruti në [[Mexhlisi i Përgjithshëm|parlamentin osman]] dhe President i Komunës së Bejrutit. Nisur nga mënyra e tij moderne e jetesës, dalja e Salim Ali Selamit si personazh publik përbënte një transformim në drejtim të zhvillimit shoqëror të qytetit.

Në librin e tij të vitit 2003 me titull Bejruti dhe shtatë familjet e tij, Dr. Jussef Bin Ahmad Bin Ali Al Husseini thotë:


{{quote|Shtatë familjet e Bejrutit janë familjet që u lidhën mes njëra-tjetrës dhe bënë marrëveshjen e famshme historike me guvernatorin e bregdetit sirian në vitin 1351 për të mbrojtur dhe mbrojtur qytetin e Bejrutit dhe brigjet e tij, si dhe ndjekjen e pushtuesve dhe ndalimin e përparimit të tyre drejt tij.}}

== Gjeografia ==
Bejruti shtrihet në një gadishull që shtrihet në perëndim në [[Deti Mesdhe|Detin Mesdhe]]. Ajo është e rrethuar nga [[Mali i Libanit|Malet e Libanit]] dhe ka marrë një formë trekëndore, e ndikuar kryesisht nga gjendja e saj midis dhe në majë të dy kodrave: Al-[[Ashrafieh]] dhe Al-Musaytibah. Governorati i Bejrutit zë 18 kilometra katrorë dhe zona metropolitane e qytetit 67 kilometra katrorë. Bregdeti është mjaft i larmishëm, me plazhe shkëmbore, brigje ranore dhe shkëmbinj të vendosur pranë njëri-tjetrit.

=== Klima ===
Bejruti ka një [[Klima mesdhetare|klimë mesdhetare]] të verës së nxehtë (Köppen: Csa) e karakterizuar nga ditë dhe netë të buta, pasi vendndodhja e tij bregdetare lejon që temperaturat të zbuten nga deti. Vjeshta dhe pranvera janë të ngrohta, por të shkurtra. Dimri është i butë dhe me shi. Vera është e zgjatur, e nxehtë dhe e turbullt. Era mbizotëruese gjatë pasdites dhe mbrëmjes është nga perëndimi (në breg, duke fryrë nga Mesdheu); natën kthehet në det, duke fryrë nga toka në det.

Reshjet mesatare vjetore janë 825 milimetra (32.5 in), me shumicën e tyre që bie nga tetori në prill. Pjesa më e madhe e shiut të vjeshtës dhe pranverës bie me rrebeshe të mëdha në një numër të kufizuar ditësh, por në dimër ai shpërndahet në mënyrë më të barabartë gjatë shumë ditëve. Vera ka shumë pak reshje, nëse ka. Dëbora është e rrallë, me përjashtim të periferive malore lindore, ku reshjet e borës ndodhin për shkak të lartësive të mëdha të rajonit. Breshëri (i cili shpesh mund të jetë i rëndë) ndodh disa herë në vit, kryesisht gjatë dimrit.

== Demografia ==
Që nga viti 1931, Bejruti nuk ka pasur asnjë regjistrim të popullsisë.

=== Feja ===
Bejruti është një nga qytetet më [[Kozmopolitizmi|kozmopolitane]] dhe më të larmishme fetare të Libanit dhe të gjithë Lindjes së Mesme. Qyteti krenohet me komunitete të rëndësishme [[Islami|myslimane]] dhe [[Krishterët|krishtera]]. Në Bejrut ka 18 grupe fetare të njohura. Në fund të luftës civile, koptët u bënë një tjetër rrëfim i njohur, duke e çuar numrin e përgjithshëm në tetëmbëdhjetë. Shtatëmbëdhjetë origjinale përfshinin tre sekte myslimane: [[Islami Shi'i|Shi'itë]], [[Islami Synit|Sunitët]] dhe [[Alavinjtë|Alavitët]]; një sekt druze; Dymbëdhjetë sekte të krishtera: [[Maronitët|katolikët maronitë]], ortodoksë grekë, katolikët melkitë, ungjillorët protestantë dhe besime të tjera të krishtera jo vendase në Liban, si [[Kisha armene|ortodoksët armenë]], katolikët armenë, asirianët (ortodoksë siriakë, katolik siriakë, Kisha e Lindjes, Kaldeasit Katolikë); dhe hebrenj (shumë pak kanë mbetur sot në Liban, por fëmijët e prindërve hebrenj libanezë mund të regjistrohen si qytetarë në ambasadat libaneze.) Shkurtimisht, të krishterët janë 35% e Bejrutit, myslimanët 63%, 1% druze, 1% të tjerë.

== Universitetet ==
* American University of Beirut (AUB)
* Universiteti di Shën Jozefit
* Universiteti arab i Beirutit
* Universiteti i Libanit
* Universiteti Amerikan i Libanit
* Universiteti Haigazian
* Universiteti Saint Esprit Kaslik (USEK)
[[Skeda:American University of beirut3.jpg|parapamje|Museu i AUB]]

== Referime ==
{{reflist}}

{{Kryeqytetet e Azisë}}

[[Kategoria:Bejrut]]
[[Kategoria:Qytete në Azi]]
[[Kategoria:Kryeqytete në Azi]]
[[Kategoria:Qytete në Liban]]
[[Kategoria:Faqe që përdorin shumë imazhe me imazhe të shkallëzuara automatikisht]]</text>
      <sha1>5zx1vlz8hdrdqb64f9g1cf8akb1ekvw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bleona Qereti</title>
    <ns>0</ns>
    <id>90483</id>
    <revision>
      <id>3027610</id>
      <parentid>3009417</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T16:37:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46003-67</username>
        <id>191985</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027610</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2403" sha1="1aulg424n1efqzyd24fsgfyri1fumm6" xml:space="preserve">{{Infobox musical artist
| name = Bleona Qereti 
| alias =Bleona 
| image = [[Skeda:Bleona Qereti.jpg|250px]]
| titulli = 
| birth_date = 
| years_active = 1985 - 2024
| origin = [[Tirana]]
| instrument = Vokal
| genre = [[Muzika pop|Pop]]
| occupation = {{hlist|Këngëtare|Aktore}}
| label = Bleona INC
| website = [http://bleona.com bleona.com]}}

'''Bleona Qereti''' , njohur profesionalisht vetëm si '''Bleona''', është një [[Këngëtari|këngëtare]], [[Kantautori|autore këngësh]], producente dhe [[aktore]] [[shqiptare]]-[[amerikane]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/5687253/spotlight-on-bleona|title=Spotlight On Bleona|publisher=Billboard|language=en|accessdate=24 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Që nga viti 2009, Bleona ka banuar në [[Shtetet e Bashkuara]], ku ajo ka punuar me prodhues të tillë si [[Timbaland]], [[Rodney Jerkins]], dhe fituesi i çmimeve Grammy, [[David Foster]].&lt;ref name=&quot;rushdiemedia&quot;&gt;{{cite web|url=http://rushdiemedia.com/Newsite/BleonaQereti|title=Bleona Qereti|publisher=Rushdiemedia.com|language=en|accessdate=25 janar 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150404215645/http://rushdiemedia.com/Newsite/BleonaQereti|archive-date=4 prill 2015|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ajo ka publikuar disa [[Tekja (muzikë)|teke]], të tilla si &quot;Show Off&quot;, &quot;Fuck You I'm Famous&quot;, &quot;Take You Over&quot;, &quot;Without You&quot; dhe &quot;Pass Out&quot;, kjo e fundit bashkë-prodhoi nga Timbaland. Më 10 shtator 2013 ajo publikoi teken &quot;Take It Like A Man&quot;.&lt;ref name=&quot;mtv&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.mtv.com/artists/bleona/biography/|title=About Bleona|publisher=MTV|language=en|accessdate=25 janar 2015|archive-date=27 maj 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160527065228/http://www.mtv.com/artists/bleona/biography/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në shkurt të vitit 2019, ajo zbarkoi numrin e parë të saj në tabelën e Këngëve të Klubit të Valleve Billboard me &quot;I don't Need Your Love&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.billboard.com/charts/dance-club-play-songs/2019-02-16|title=Dance Club Songs – February 16, 2019|work=Billboard|language=en|date=11 shkurt 2019|accessdate=11 shkurt 2019}}&lt;/ref&gt;

==Biografia==
{{Zgjerim|ka nevojë për biografi|date=dhjetor 2024}}

== Referime ==
{{reflist}}

==Lidhje të jashtme==
*[https://web.archive.org/web/20150207081907/http://iambleona.com/ Bleona] Website-i zyrtar

{{Cung|Muzika}}

[[Kategoria:Këngëtarë shqiptarë]]</text>
      <sha1>1aulg424n1efqzyd24fsgfyri1fumm6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Dhelpra</title>
    <ns>1</ns>
    <id>107699</id>
    <revision>
      <id>3027704</id>
      <parentid>1990196</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:21:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027704</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2716" sha1="jztn884ie9uo4f5u79nlbn01c74ipno" xml:space="preserve">a  jane  ne  zhdukje   dhelprat?
--[[Speciale:Kontributet/79.106.109.131|79.106.109.131]] 19 shtator 2011 15:32 (CEST)--[[Speciale:Kontributet/79.106.109.131|79.106.109.131]] 19 shtator 2011 15:32 (CEST)--[[Speciale:Kontributet/79.106.109.131|79.106.109.131]] 19 shtator 2011 15:32 (CEST)--[[Speciale:Kontributet/79.106.109.131|79.106.109.131]] 19 shtator 2011 15:32 (CEST)--[[Speciale:Kontributet/79.106.109.131|79.106.109.131]] 19 shtator 2011 15:32 (CEST)--[[Speciale:Kontributet/79.106.109.131|79.106.109.131]] 19 shtator 2011 15:32 (CEST)

== U ndryshuan lidhjet e jashtme ==

Përshëndetje, redaktorë!

Tani sa ndryshova 2 lidhjet e jashtme në [[Dhelpra]]. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=1990195 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem vizitoni këtë faqe për informacione të mëtejshme. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20131203021238/http://www.thefoxwebsite.org/ te http://www.thefoxwebsite.org/
*U rregulluaformatimi/përdorimi për http://www.environment.gov.au/biodiversity/invasive/publications/fox/pubs/fox.pdf

Kur të keni mbaruar së shqyrtuari ndryshimet e mia, mund të ndiqni udhëzimet te stampa më poshtë për të rregulluar çdo problem me adresat.

Gjithë të mirat!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raporto bug]])&lt;/span&gt; 8 shtator 2019 18:46 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Dhelpra]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027703 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20081220043642/http://www.vulpes.org/foxden/sounds/index.htm për lidhjen http://www.vulpes.org/foxden/sounds/index.htm.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 09:21 (CEST)</text>
      <sha1>jztn884ie9uo4f5u79nlbn01c74ipno</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Stampa:Komuna Martanesh</title>
    <ns>10</ns>
    <id>108743</id>
    <revision>
      <id>3027623</id>
      <parentid>2679379</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T19:17:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46204-91</username>
        <id>191991</id>
      </contributor>
      <origin>3027623</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="216" sha1="sh8zdlp1ipo8jkgnh0zh4uuen2b2i41" xml:space="preserve">{{Komuna
| Titulli     = Komuna Martanesh
| Vendbanimet = [[Krasta]] · [[Gjon (Bulqizë)|Gjon]] · [[Lenë]] · [[Peshk (Bulqizë)|Peshk]] · [[Val (Bulqizë)|Val]] · [[Stavec]] · [[Mēlcu]] · [[Ndër-Fushas]]
}}</text>
      <sha1>sh8zdlp1ipo8jkgnh0zh4uuen2b2i41</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ambasada Pink</title>
    <ns>0</ns>
    <id>117635</id>
    <revision>
      <id>3027621</id>
      <parentid>1970006</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T19:01:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027621</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3416" sha1="jpxft1vw593mp6p6yog4cv9xvpx278q" xml:space="preserve">[[Skeda:Pink embassy 1667 400x400.jpg|parapamje|Logoja e Ambasadës Pink ]]
{{Faqe e palidhur|data=shtator 2012}}

'''Ambasada Pink'''&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.pinkembassy.al/en/about-pink |title=Kopje e arkivuar |access-date=19 dhjetor 2018 |archive-date=27 maj 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180527204033/http://www.pinkembassy.al/en/about-pink |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; është një organizatë e [[Organizata joqeveritare|OJQ]] e financuar nga qeveria holandeze. Është një organizatë e cila mbron dhe përfaqson komunitetin homoseksual, lezbik, biseksual edhe transgjinor e kryesuar nga Altin Hazizaj.

== Rreth Pink ==


Aktivitetet publike nisën zyrtarisht në 17 Maj 2010 me programin “[[Pink embassy|PINK Embassy]] – krijimi i mundësive dhe inkurajimi i komunitetit LGBT në Shqipëri”. I shtrirë në një periudhë kohore tre vjeçare, ky program arriti të bëjë të njohur kauzën [[LGBT]] në Shqipëri përmes fushatave ndërgjegjësuese dhe komunikimit periodik mediatik, të stimulojë pjesëmarrjen dhe angazhimin e institucioneve publike dhe atyre për mbrojtjen e të drejtave të njeriut dhe të punojë për rritjen e kapaciteteve të tyre si dhe të garantojë hapësira sociale, kreative dhe emancipuese për komunitetin [[LGBT]]. Në harkun kohor 2010-2013 PINK u rregjistrua si organizatë pranë organeve gjyqësore, ngriti një skuadër kompakte, të dedikuar dhe profesionale dhe punoi për koordinimin e gjithë grupeve të interestit në të mirë të kauzës [[LGBT]] në vend. Ambasada PINK ka besuar gjithmonë se arritja e fuqizimit të të drejtave [[LGBT]] nuk mund të arrihet pa përfshirjen e institucioneve përgjegjëse dhe komunitetit. Për këtë arsye në këto vite pune intensive është mundësuar ngritja e marrëdhënieve të punës me institucione si Kuvendi i Republikës së Shqipërisë, Avokati i Popullit, Komisioneri për Mbrojtjen kundër Diskriminimit, Ministria e Mirëqenies Sociale dhe Rinisë, Bashkitë kryesore në Shqipëri.

== Aktivitete ==
Java e Diversitetit është një seri eventesh  në saj të ndërgjegjësimit të shoqërisë dhe kulminon në datën 17 me panairin e diversitetit, marshimin e krenarisë dhe aktivitete të shumta sociale dhe argëtuese si koncert, shfaqje filmash, ekspozita, konferenca dhe tryeza pune , ndarja e çmimeve për tridhjetë personat e vitit që kanë kontribuar për kauzën [[LGBT]] në [[Shqipëria|Shqipëri]]

Më 12 maj deri më 17 maj Ambasada Pink dhe Open Mind Spectrum Albania iniciuan Festivalin e 3-të të Diversitetit në Shqipëri duke ftuar të gjitha institucionet e Republikës së Shqipërisë, mediat, organizatat e të drejtave të njeriut dhe qytetarët e thjeshtë, të të gjitha orientimeve, besimeve dhe bindjeve t’i bashkohen aktiviteteve që do të zhvillohen këtë javë, si dhe Marshimit të Krenarisë në datën 17 Maj. Mesazhi kryesor i këtij Festivali ishte “Thuaj Po Dashurisë”.

Ambasada Pink ka punuar dhe lobuar për proçese të ndryshme reformuese të tilla si ndryshime ligjore, plane veprimi dhe masash për kauzën LGBT, kemi shërbyer si një qendër kërkimore dhe informimi për çështjet [[LGBT]] brenda dhe jashtë vendit.

Ambasada PINK është anëtare e organizmave ndërkombëtare si [[ILGA-Europe|ILGA]] Europe dhe IGLYO

==Burimet==
{{reflist}}


[[Kategoria:Organizata]]
[[Kategoria:Organizata joqeveritare]]</text>
      <sha1>jpxft1vw593mp6p6yog4cv9xvpx278q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ekrem Spahia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>122329</id>
    <revision>
      <id>3027662</id>
      <parentid>2853376</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:00:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Magapetro</username>
        <id>176540</id>
      </contributor>
      <origin>3027662</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2567" sha1="hmt0iglnxogvbbgk3qa1o2xh4v2yafy" xml:space="preserve">{{Short description|Politikan shqiptar}}
{{Infobox officeholder
| name          = Ekrem Spahiu
| image         = 
| image_size    = 220px
| caption       = 

| office        = Kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit
| term_start    = 2001
| term_end      = Nëntor 2013
| predecessor   = 
| successor     = [[Sulejman Gjana]]

| office2       = Deputet i Kuvendit të Shqipërisë
| term_start2   = 2001
| term_end2     = 2005
| predecessor2  = 
| successor2    = 

| birth_date    = 18 Prill, 1960
| birth_place   = [[Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë|Shqipëria]]
| party         = [[Partia Lëvizja e Legalitetit]]
| spouse        = 
| children      = 
| education     = 
| profession    = Politikan
}}

'''Ekrem Spahiu''' (lindur më 18 prill, 1960) është një politikan shqiptar dhe ish-deputet i [[Kuvendi i Shqipërisë|Kuvendit të Shqipërisë]] në legjislaturën e XVI-të (2001–2005). Ai ka shërbyer gjithashtu si kryetar i [[Partia Lëvizja e Legalitetit|Partisë Lëvizja e Legalitetit]] (PLL) nga viti 2001 deri në nëntor të vitit 2013. Spahiu njihet për angazhimin e tij të gjatë në mbrojtjen e vlerave dhe trashëgimisë së Mbretërisë Shqiptare dhe figurës së [[Mbreti Zogu I|Mbretit Zog I]].

== Karriera politike ==
Gjatë periudhës së viteve 2000, Ekrem Spahiu ishte i njohur zyrtarisht si kryetar dhe udhëheqës kryesor i [[Partia Lëvizja e Legalitetit|Partisë Lëvizja e Legalitetit]] (PLL), duke qenë përfaqësuesi kryesor i rrymës monarkiste në skenën politike shqiptare. Nën drejtimin e tij, partia mori pjesë aktive në proceset zgjedhore të vendit, përfshirë zgjedhjet parlamentare të vitit 2001 dhe ato të korrikut të vitit 2005.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Central Intelligence Agency |title=The 2007 CIA World Factbook |publisher=DigiCat |date=2022 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Kontroversi ==
Më 23 mars 2012, Ekrem Spahiu shkaktoi një debat të madh publik pas deklaratave të tij kontroverse lidhur me planet për zhvillimin e një parade të komunitetit LGBT në Tiranë, duke deklaruar se ata duheshin rrahur me kopaçe.&lt;ref name=&quot;Carey2014&quot;&gt;{{cite book |editor=Carey, Henry F. |title=European Institutions, Democratization, and Human Rights Protection in the European Periphery |publisher=Lexington Books |date=2014 |page=359 |isbn=978-1-4985-0205-4 |language=en}}&lt;/ref&gt; Kjo deklaratë u dënua ashpër nga institucionet e të drejtave të njeriut dhe nga Avokati i Popullit, i cili kërkoi zyrtarisht që ai të kërkonte falje publike.&lt;ref name=&quot;Carey2014&quot; /&gt;

== Referime ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>hmt0iglnxogvbbgk3qa1o2xh4v2yafy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027664</id>
      <parentid>3027662</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:12:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Magapetro</username>
        <id>176540</id>
      </contributor>
      <origin>3027664</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2989" sha1="gga45yemt41vjeru20t3ynx44oiaw9j" xml:space="preserve">{{Short description|Politikan shqiptar}}
{{Infobox officeholder
| name          = Ekrem Spahiu
| image         = 
| image_size    = 220px
| caption       = 

| office        = Kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit
| term_start    = 2001
| term_end      = Nëntor 2013
| predecessor   = 
| successor     = [[Sulejman Gjana]]

| office2       = Deputet i Kuvendit të Shqipërisë
| term_start2   = 2001
| term_end2     = 2005
| predecessor2  = 
| successor2    = 

| birth_date    = 18 Prill, 1960
| birth_place   = [[Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë|Shqipëria]]
| party         = [[Partia Lëvizja e Legalitetit]]
| spouse        = 
| children      = 
| education     = 
| profession    = Politikan
}}

'''Ekrem Spahiu''' (lindur më 18 prill, 1960) është një politikan shqiptar dhe ish-deputet i [[Kuvendi i Shqipërisë|Kuvendit të Shqipërisë]] në legjislaturën e XVI-të (2001–2005). Ai ka shërbyer gjithashtu si kryetar i [[Partia Lëvizja e Legalitetit|Partisë Lëvizja e Legalitetit]] (PLL) nga viti 2001 deri në nëntor të vitit 2013. Spahiu njihet për angazhimin e tij të gjatë në mbrojtjen e vlerave dhe trashëgimisë së Mbretërisë Shqiptare dhe figurës së [[Mbreti Zogu I|Mbretit Zog I]]. 

== Karriera politike ==
Gjatë periudhës së viteve 2000, Ekrem Spahiu ishte i njohur zyrtarisht si kryetar dhe udhëheqës kryesor i [[Partia Lëvizja e Legalitetit|Partisë Lëvizja e Legalitetit]] (PLL), duke qenë përfaqësuesi kryesor i rrymës monarkiste në skenën politike shqiptare. Nën drejtimin e tij, partia mori pjesë aktive në proceset zgjedhore të vendit, përfshirë zgjedhjet parlamentare të vitit 2001 dhe ato të korrikut të vitit 2005.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Central Intelligence Agency |title=The 2007 CIA World Factbook |publisher=DigiCat |date=2022 |language=en}}&lt;/ref&gt;  Në dokumentet zyrtare të kohës, emri i tij regjistrohej me stilizimin &quot;PLL [Ekrem SPAHIU]&quot;. Përveç udhëheqjes së partisë, ai ka shërbyer gjithashtu në detyrën e lartë shtetërore si Zëvendësministër i Mbrojtjes i Shqipërisë nga viti 2009 deri në shtator të vitit 2013.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Central Intelligence Agency |title=The 2006 CIA World Factbook: Enriched Edition |publisher=DigiCat |date=2022 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Kontroversi ==
Më 23 mars 2012, Ekrem Spahiu shkaktoi një debat të madh publik pas deklaratave të tij kontroverse lidhur me planet për zhvillimin e një parade të komunitetit LGBT në Tiranë, duke deklaruar se ata duheshin rrahur me kopaçe. Kjo deklaratë u dënua ashpër nga institucionet e të drejtave të njeriut dhe nga Avokati i Popullit, i cili kërkoi zyrtarisht që ai të kërkonte falje publike.&lt;ref name=&quot;Carey2014&quot;&gt;{{cite book |editor=Carey, Henry F. |title=European Institutions, Democratization, and Human Rights Protection in the European Periphery |publisher=Lexington Books |date=2014 |page=359 |isbn=978-1-4985-0205-4 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>gga45yemt41vjeru20t3ynx44oiaw9j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027666</id>
      <parentid>3027664</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:18:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Magapetro</username>
        <id>176540</id>
      </contributor>
      <origin>3027666</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3583" sha1="al2hmpyivud6f6zktegnnikls81xumo" xml:space="preserve">{{Short description|Politikan shqiptar}}
{{Infobox officeholder
| name          = Ekrem Spahiu
| image         = 
| image_size    = 220px
| caption       = 

| office        = Kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit
| term_start    = 2001
| term_end      = Nëntor 2013
| predecessor   = 
| successor     = [[Sulejman Gjana]]

| office2       = Deputet i Kuvendit të Shqipërisë
| term_start2   = 2001
| term_end2     = 2005
| predecessor2  = 
| successor2    = 

| office4       = Zëvendësministër i Turizmit, Kulturës, Rinisë dhe Sporteve i Shqipërisë
| term_start4   = 
| term_end4     = 
| prime_minister = [[Sali Berisha]]
| predecessor4  = 
| successor4    = [[Dashnor Bajaziti]]

| birth_date    = 18 Prill, 1960
| birth_place   = [[Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë|Shqipëria]]
| party         = [[Partia Lëvizja e Legalitetit]]
| spouse        = 
| children      = 
| education     = 
| profession    = Politikan
}}

'''Ekrem Spahiu''' (lindur më 18 prill, 1960) është një politikan shqiptar dhe ish-deputet i [[Kuvendi i Shqipërisë|Kuvendit të Shqipërisë]] në legjislaturën e XVI-të (2001–2005). Ai ka shërbyer gjithashtu si kryetar i [[Partia Lëvizja e Legalitetit|Partisë Lëvizja e Legalitetit]] (PLL) nga viti 2001 deri në nëntor të vitit 2013. Spahiu njihet për angazhimin e tij të gjatë në mbrojtjen e vlerave dhe trashëgimisë së Mbretërisë Shqiptare dhe figurës së [[Mbreti Zogu I|Mbretit Zog I]]. 

== Karriera politike ==
Gjatë periudhës së viteve 2000, Ekrem Spahiu ishte i njohur zyrtarisht si kryetar dhe udhëheqës kryesor i [[Partia Lëvizja e Legalitetit|Partisë Lëvizja e Legalitetit]] (PLL), duke qenë përfaqësuesi kryesor i rrymës monarkiste në skenën politike shqiptare. Nën drejtimin e tij, partia mori pjesë aktive në proceset zgjedhore të vendit, përfshirë zgjedhjet parlamentare të vitit 2001 dhe ato të korrikut të vitit 2005.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Central Intelligence Agency |title=The 2007 CIA World Factbook |publisher=DigiCat |date=2022 |language=en}}&lt;/ref&gt;  Në dokumentet zyrtare të kohës, emri i tij regjistrohej me stilizimin &quot;PLL [Ekrem SPAHIU]&quot;. Përveç udhëheqjes së partisë, ai ka shërbyer gjithashtu në detyrën e lartë shtetërore si Zëvendësministër i Mbrojtjes i Shqipërisë nga viti 2009 deri në shtator të vitit 2013.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Central Intelligence Agency |title=The 2006 CIA World Factbook: Enriched Edition |publisher=DigiCat |date=2022 |language=en}}&lt;/ref&gt; Më parë, Spahiu ka shërbyer edhe në pozicionin e Zëvendësministrit të Turizmit, Kulturës, Rinisë dhe Sporteve, detyrë nga e cila u lirua për t'u zëvendësuar nga [[Dashnor Bajaziti]].&lt;ref&gt;{{cite book |author=Kuvendi Popullor |title=Fletorja zyrtare e Republikës së Shqipërisë |publisher=Kuvendi |date=2010 |issue=59-68 |page=9 |language=sq}}&lt;/ref&gt;

== Kontroversi ==
Më 23 mars 2012, Ekrem Spahiu shkaktoi një debat të madh publik pas deklaratave të tij kontroverse lidhur me planet për zhvillimin e një parade të komunitetit LGBT në Tiranë, duke deklaruar se ata duheshin rrahur me kopaçe. Kjo deklaratë u dënua ashpër nga institucionet e të drejtave të njeriut dhe nga Avokati i Popullit, i cili kërkoi zyrtarisht që ai të kërkonte falje publike.&lt;ref name=&quot;Carey2014&quot;&gt;{{cite book |editor=Carey, Henry F. |title=European Institutions, Democratization, and Human Rights Protection in the European Periphery |publisher=Lexington Books |date=2014 |page=359 |isbn=978-1-4985-0205-4 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>al2hmpyivud6f6zktegnnikls81xumo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Luiz Ejlli</title>
    <ns>0</ns>
    <id>122717</id>
    <revision>
      <id>3027614</id>
      <parentid>2945702</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T17:27:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46255-75</username>
        <id>191986</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ detaje t shtuara</comment>
      <origin>3027614</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10247" sha1="pn8i114a3nakssy8aaihfood2gcwc99" xml:space="preserve">{{Short description|Këngëtar shqiptar}}{{Infobox person
| image              = 
| name               = Luiz Ejlli
| birth_date         = {{Birth date and age|12|07|1985}}
| birth_place        = [[Shkodër]], [[Shqipëri]]
| nationality        = [[Shqipëri]]
| occupation         = {{Hlist|Këngëtar|muzikant|personazh televiziv|aktor}}
| years_active       = 2004–aktualisht
| television         = ''[[Big Brother VIP Albania (sezoni 2)|Big Brother VIP Albania 2]]''
| spouse             = {{Marriage|[[Kiara Tito]]|2023}}
| children           = 1
}}
'''Luiz Ejlli''' (lindur më 12 korrik 1985) është ,  magjup, kantautor,&lt;ref&gt;{{cite web|title=Kantautori shkodran Luiz Ejlli nuk arrin të gjejë më femra të sinqerta...e pohon vetë|url=https://shkodraweb.com/foto-kantautori-shkodran-luiz-ejlli-nuk-arrin-te-gjeje-me-femra-te-sinqerta-e-pohon-vete/|access-date=12 qershor 2023|website=ShkodraWeb|language=sq}}&lt;/ref&gt; aktor, ish-[[Diplomati|diplomat]] dhe personalitet televiziv. Ejlli fitoi [[Festivali i 44-të i Këngës në RTSH|edicionin e 44-të]] të [[Festivali i Këngës në RTSH|Festivalit të Këngës]] duke përfaqësuar kështu [[Shqipëria në Festivalin Evropian të Këngës|Shqipërinë]] në [[Festivali Evropian i Këngës 2006|Eurovision 2006]]. Në 2010, ishte Sekretar për Kulturë dhe Turizëm në [[Ambasada e Shqipërisë në Francë|Ambasadën Shqiptare në Francë]]. Pas shumë vitesh mungesë në muzikë, Ejlli mori famë në [[Big Brother VIP Albania (sezoni 2)|sezonin e dytë të ''Big Brother Albania VIP'']] në [[Top Channel]], ku ai fitoi vendin e parë duke mashtruar se kishte kancer. Paraqitja e tij në këtë garë ia nisi edhe karrierën në film, me role kryesore në filma si ''[[Në Kuadër të Dashurisë]]'', dhe debutimin e tij si producent në filmin ''Loja e Fundit të cilët ishin tmerrësisht palidhje.''

== Jeta dhe karriera ==

=== Jeta e hershme, fillet e muzikës, Eurovision ===
Luiz Ejlli lindi më 12 korrik 1985 në [[Shkodra|Shkodër]] të [[Shqipëria|Shqipërisë]]. Ai studioi në [[Shkolla e Mesme Artistike &quot;Prenkë Jakova&quot;|shkollën e mesme artistike &quot;Prenk Jakova&quot;]] në [[Shkodra|Shkodër]] për muzikë në instrumentin e fagotit nga viti 1991 deri në 2002. Debutimi i tij artistik ishte në edicionin e parë të programit ''Ethet e së Premtes Mbrëma'' (varianti shqip i programit ''[[Idol (ekskluzivitet)|Idol]]''), ku u rendit ndër pesë më të mirët. Në edicionin e dytë të programit, ai fitoi çmimin e parë. Vijoi pjesëmarrja e tij në [[Festivali i 43-të i Këngës në RTSH|Festivalin e Këngës 43]] me këngën &quot;Hëna dhe Yjet Dashurojnë&quot; ku u rendit i dyti. Ai mori pjesë sërish në [[Festivali i 44-të i Këngës në RTSH|Festivalin e Këngës 44]] me këngën &quot;[[Zjarr e ftohtë]]&quot;, që fitoi garën dhe me të cilën përfaqësoi Shqipërinë në [[Festivali Evropian i Këngës 2006|Festivalin Evropian të Këngës 2006]].&lt;ref&gt;{{cite web|date=19 dhjetor 2005|title=Kai i Alvanía tha ekprosopitheí apó...|script-title=el:Και η Αλβανία θα εκπροσωπηθεί από...|trans-title=Dhe Shqipëria do të përfaqësohet nga...|url=http://forthnet.gr/templates/newsPosting.aspx?p=152924|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110728091434/http://forthnet.gr/templates/newsPosting.aspx?p=152924|archive-date=28 korrik 2011|access-date=25 maj 2010|publisher=Forthnet|language=el}}&lt;/ref&gt; Kënga nuk kaloi fazën e gjysmëfinales.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Eurovision Song Contest 2006|date=2023-02-19|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Eurovision_Song_Contest_2006&amp;oldid=1140387486|work=Wikipedia|language=en|access-date=2023-02-27}}&lt;/ref&gt; 

Në nëntor 2010, Ejlli bashkëpunoi me [[Juliana Pasha|Juliana Pashën]] në këngën &quot;Sa e Shite Zemrën&quot;, me të cilën garuan në garën [[Kënga Magjike]] dhe fituan.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=mateo|date=2023-01-14|title=“Koha sekretin do ta zbulojë”/ Çfarë thotë Juliana Pasha për Luiz Ejllin (Video)|url=https://boldnews.al/2023/01/14/koha-sekretin-do-ta-zbuloje-cfare-thote-juliana-pasha-per-luiz-ejllin/|access-date=2025-03-18|website=BoldNews.al|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2010-11-21|title=Kënga Magjike, fitojnë Juliana Pasha dhe Luiz Ejlli|url=https://telegrafi.com/kenga-magjike-fitojne-juliana-pasha-dhe-luiz-ejlli/|access-date=2025-03-18|website=Telegrafi|language=sq}}&lt;/ref&gt; Po atë vit, Ejlli u caktua nga Qeveria e Shqipërisë si ''ataché'' në rolin e Sekretarit të Parë për Kulturë dhe Turizëm për [[Ambasada e Shqipërisë në Francë|Ambasadën Shqiptare në Paris]].&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Dhendri i Topallit emerohet Sekretar i Pare ne Ambasaden Shqiptare ne Paris|url=https://www.shqiperia.com/-Dhendri-i-Topallit-emerohet-Sekretar-i-Pare-ne-Ambasaden-Shqiptare-ne-Paris.9397/|access-date=2025-03-18|website=Shqiperia|language=sq}}&lt;/ref&gt;

=== ''Big Brother VIP Albania'' ===
Më 24 dhjetor 2022, Ejlli mori pjesë në [[Big Brother VIP Albania (sezoni 2)|sezonin e dytë]] të programit të realitetit ''[[Big Brother VIP Albania]]'' (varianti i ''Big Brother'' ku merr pjesë estrada shqiptare). Gjatë kësaj periudhe që qëndroi në shtëpi, ai inçizoi këngën &quot;Me ty&quot;&lt;ref&gt;{{Citation|title=Luiz Ejlli - Me Ty (Official Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=TDChlhysqOM|language=sq-AL|access-date=2023-03-23}}&lt;/ref&gt; të kushtuar prezantueses televizive [[Kiara Tito]], bashkëpjesëmarrëse në garë, dhe e lëshoi më 14 shkurt 2023 në [[Dita e Shën Valentinit|Ditën e Shën Valentinit]]. Më 6 maj 2023, Ejlli doli si fituesi i sezonit të dytë. Po atë mbrëmje, Ejlli dhe Tito u martuan në transmetim të drejtpërdrejtë televiziv.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=1 shkurt 2023|title=Martohen Luizi dhe Kiara, më në fund puthja e shumëpritur|url=https://www.oranews.tv/lifestyle/martohen-luizi-dhe-kiara-me-ne-fund-puthja-e-shumepritur-i1073714|access-date=18 mars 2025|website=[[Ora News]]|language=sq}}&lt;/ref&gt;

=== Depërtimi në film ===
Pas pjesëmarrjes dhe fitores në sezonin e dytë të ''BBVA'', Ejlli luajti rolin e Besit në filmin romantiko-komedik ''[[Në Kuadër të Dashurisë]]''.&lt;ref name=&quot;cast-reveal&quot;&gt;{{Cite Instagram|author=[[Top Channel Films]]|user=topchannelfilms|postid=CuAApdcNuFK|title=Aktorët që janë pjesë e filmit &quot;Në kuadër të dashurisë&quot;…|date=27 qershor 2023|language=sq}}&lt;/ref&gt;

== Jeta personale ==
Ejlli është martuar me prezantuesen televizive Kiara Tito, dhe të dytë kanë një fëmijë me emrin Luna Mari.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=1 maj 2024|title=“Kam botën këtu”- Me Lunën në krah Luiz Ejlli flet për planet për një fëmijë tjetër. Ja kuptimi i emrit të vogëlushes|url=https://gazetashqiptare.al/2024/05/01/kam-boten-ketu-lunen-ne-krah-luiz-ejlli-flet-per-planet-per-nje-femije-tjeter-ja-kuptimi-emrit-te-vogelushes/|access-date=18 mars 2025|website=Gazeta Shqiptare Online|language=sq}}&lt;/ref&gt;

== Pjesëmarrja në festivale ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Data
!Kënga konkurruese
!Festivali
|-
|dhjetor 2004
|&quot;Hëna dhe Yjet Dashurojnë&quot;
|[[Festivali i 43-të i Këngës në RTSH|Fest 43]]
|-
|shtator 2005
|&quot;Mëngjes&quot;
|Mikrofoni i Artë 2005
|-
|dhjetor 2005
| rowspan=&quot;2&quot; |&quot;[[Zjarr e ftohtë|Zjarr e Ftohtë]]&quot;
|[[Festivali i 44-të i Këngës në RTSH|Fest 44]] (çmimi i parë)
|-
|maj 2006
|[[Festivali Evropian i Këngës 2006|Eurovision 2006]]
|-
|shtator 2006
|&quot;Për Një Vajzë që Di të Dojë&quot;{{Efn|Si akt krahas Rudit dhe XXL-it.|group=feat}}
|Mikrofoni i Artë 2006
|-
|dhjetor 2008
|&quot;Një Jetë&quot;{{Efn|Bashkë me [[Juliana Pasha|Juliana Pashën]].|group=feat}}
|[[Festivali i 47-të i Këngës në RTSH|Fest 47]]
|-
|nëntor 2010
|&quot;Sa e Shite Zemrën&quot;
|[[Kënga Magjike 2010]] (çmimi i parë)
|-
|shtator 2011
|&quot;Iluzion&quot;
|Netët e Klipit
|-
|dhjetor 2013
|&quot;Kthehu&quot;
|[[Festivali i 52-të i Këngës në RTSH|Fest 52]]
|-
|dhjetor 2015
|&quot;Pa Mbarim&quot;
|[[Festivali i 54-të i Këngës në RTSH|Fest 54]]
|-
|dhjetor 2017
|&quot;Ra një Yll&quot;{{Efn|Bashkë me Rezarta Smajën.|group=feat}}
|[[Festivali i 56-të i Këngës në RTSH|Fest 56]]
|}
'''&lt;small&gt;Shënime:&lt;/small&gt;'''
{{Notelist|group=feat}}

== Filmografia ==

* ''[[Në Kuadër të Dashurisë]]'' – Besi (2023)
* ''[[Gay in Tirana]]'' – Luiz Ejlli (2023)

== Referime ==
{{Reflist|2}}

== Referime ==
# [https://lokimagazine.com/2024/01/28/luiz-ejlli-takohet-me-kevin-jacobs-fituesin-e-big-brother-kanada/ Luiz Ejlli takohet me Kevin Jacobs, fituesin e Big Brother Kanada], ''Lokimagazine.com'', marrë më 26 shkurt, 2024.
# [https://lokimagazine.com/2023/12/13/me-i-suksesshem-filmi-i-tyre-apo-i-bores-dhe-donaldit-ja-cfare-thote-luiz-ejlli/ Më i suksesshëm filmi i tyre apo i Borës dhe Donaldit? Ja çfarë thotë Luiz Ejlli], ''Lokimagazine.com.'' marrë më 26 shkurt, 2024.
# [https://lokimagazine.com/2023/09/26/eksperti-zbulon-shifren-e-frikshme-qe-luiz-ejlli-fiton-nga-reklamat/ Eksperti e zbulon, kjo është shifra e “frikshme” që Luiz Ejlli fiton nga reklamat], ''Lokimagazine.com.'' marrë më 26 shkurt, 2024.
# [https://lokimagazine.com/2023/09/26/luiz-ejllin-dhe-kiara-titon-i-gjeni-tashme-edhe-ne-liber-ja-si-quhet-foto/ Luiz Ejllin dhe Kiara Titon i gjeni tashmë edhe në libër, ja si quhet (Foto)], ''Lokimagazine.com.'' marrë më 26 shkurt, 2024.
# [https://lokimagazine.com/2023/09/23/nga-fotot-te-karriera-njihuni-me-luiz-ejllin-nder-vite/ Nga fotot te karriera, njihuni me Luiz Ejllin ndër vite!], ''Lokimagazine.com.'' marrë më 26 shkurt, 2024.

== Lidhje të jashtme ==

* {{Imdb emri|nm1795347}}
{{s-start}}
{{s-ach}}
{{succession box 
| before=[[Ledina Çelo]]&lt;br&gt;me &quot;[[Tomorrow I Go]]&quot;
| title=[[Shqipëria në Festivalin Evropian të Këngës]]
| years=[[Festivali Evropian i Këngës 2006|2006]]
| after=[[Frederik Ndoci]]&lt;br&gt;me &quot;[[Hear My Plea]]&quot;}}
{{s-end}}{{Shqipëria në Festivalin Evropian të Këngës}}{{Festivali Evropian i Këngës}}{{Big Brother Albania}}{{Authority control}}
[[Kategoria:Biografi shqiptare]]
[[Kategoria:Këngëtarë shqiptarë]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Muzikantë nga Shkodra]]
[[Kategoria:Fitues në Kënga Magjike]]
[[Kategoria:Fitues në Festivalin e Këngës]]
[[Kategoria:Festivali Evropian i Këngës 2006]]
[[Kategoria:Fitues në Big Brother VIP Albania]]</text>
      <sha1>pn8i114a3nakssy8aaihfood2gcwc99</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sulejman Gjana</title>
    <ns>0</ns>
    <id>146536</id>
    <revision>
      <id>3027648</id>
      <parentid>2856324</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T23:17:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Magapetro</username>
        <id>176540</id>
      </contributor>
      <origin>3027648</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1274" sha1="3bl97f75tn1lrnzv9c0w0429rzzbdj3" xml:space="preserve">{{Infobox officeholder
| name          = Sulejman Gjana
| image         = 
| image_size    = 220px
| caption       = 

| office        = Kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit
| term_start    = 24-25 Nëntor, 2013
| term_end      = 25 Nëntor, 2017
| predecessor   = [[Ekrem Spahia|Ekrem Spahiu]]
| successor     = [[Shpëtim Axhami|Shpetim Axhami]]

| office2       = 
| term_start2   = 
| term_end2     = 
| predecessor2  = 
| successor2    = 

| birth_date    = 15 nëntor, 1970

| birth_place   = [[Brukseli|Bruksel]], [[Belgjika]]
| party         = [[Partia Lëvizja e Legalitetit]]
| spouse        = 
| children      = 
| education    = 
| profession    =
| website       = 
}}

'''Sulejman Gjana''' është me origjinë nga Bicajt e Kukësit dhe ka lindur në Bruksel më 15 nëntor 1970. Ai është diplomuar në Shkenca Tregtare dhe Konsullore në ICHEC Bruksel dhe ka kryer master në Administrim Biznesi.

Gjana ka mbajtur poste të ndryshme dhe që prej nëntorit 2011 është këshilltar i kabinetit të kryetarit të Bashkisë Tiranë.

Sulejman Gjana është kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit. Ai është zgjedhur në krye të kësaj force politike në kongresin e XVIII të saj.

[[Kategoria:Biografi shqiptare]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]</text>
      <sha1>3bl97f75tn1lrnzv9c0w0429rzzbdj3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Irene Papas</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151911</id>
    <revision>
      <id>3027735</id>
      <parentid>2987745</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T10:53:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>56tfu</username>
        <id>179593</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Lidhje</comment>
      <origin>3027735</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7114" sha1="2zuj76pv89o7x6yq89pmjg0ti73q5h3" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = Irene Papas
| foto               = Irene Papas 1956.jpg
| title              = Irene Papas më 1956
| birth_date         = [[3 shtator]] [[1926]]
| birth_place        = Chiliomandi, Korinthia, Republika e Dytë Greke
| death_date         = [[14 shtator ]] [[2022]]
| death_place        = 
| role të shquar     = 
| filma të shquar    = 
| height             = 
| nationality        = greke
| website            = 
}}

'''Irene Papas''' ({{lang-el|Ειρήνη Παππά; ''romanizuar'': Eiríni Pappá}}, {{IPA-el|iˈrini paˈpa|IPA}}; lindur {{lang-el|Ειρήνη Λελέκου; ''romanizuar'': Eiríni Lelékou}}; [[Chiliomodi]], [[3 Shtator|3 shtator]] [[1926]] - [[14 Shtator|14 shtator]] [[2022]]) ka qenë një aktore dhe këngëtare greke me prejardhje arvanitase&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fjalor enciklopedik i gruas shqiptare|last=Dibra|first=Zenepe|publisher=Camaj-Pipa|year=2009|isbn=9789995602673|location=Shkodër|pages=482-483}}&lt;/ref&gt;, aktive në më shumë se 70 filma gjatë karrierës në pesëdhjetë vjet.&lt;ref&gt;[http://www.greekroyalfamily.gr/en/press/interviews/426-o-vasilefs-konstantinos-kai-i-vasilissa-anna-maria-kalesan-ton-typo-stis-28-avgoustou-gia-an-tous-animerosoun-gia-tis-eksalikseis-pou-afosorun-sto-idrima-anna-maria-.html Press Conference on the developments regarding the 'Anna-Maria' Foundation] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180908015742/https://www.greekroyalfamily.gr/en/press/interviews/426-o-vasilefs-konstantinos-kai-i-vasilissa-anna-maria-kalesan-ton-typo-stis-28-avgoustou-gia-an-tous-animerosoun-gia-tis-eksalikseis-pou-afosorun-sto-idrima-anna-maria-.html |date=8 shtator 2018 }}. greekroyalfamily.org. 28. august 2003&lt;/ref&gt;  E njohur në rolet përkrah [[Bekim Fehmiu]]t si mbretëresha e Itakës Penelopa në filmin [[Odisea]] (L'Odissea) (1968) dhe me [[Anthony Quinn]] në filmin &quot;Zorba the Greek&quot; (1964) në petkun e vejushës së bukur. 

==Biografia==
E lindur si Irene Lelekou (Lejleku)&lt;ref&gt;''Eiríni Lelékou''&lt;/ref&gt; artistja e famshme greke në fshatin e Chiliomodit në rrethinat e Korintit. E ëma, Eleni Prevezanou ishte arsimtare dhe i ati, Stavros Lelekos, jepte mësim dramaturgji klasike në shkollën Sofikós të Korinthit. Talentin e Irenës e zbuloi [[Elia Kazan]].

Irena aktroi [[Helena eTrojes|Helenën e Trojes]] në filmin ''[[Trojanket (film)|Trojanket]]'', së bashku me [[Katharine Hepburn]]. Aktroi edhe femra të tjera nga [[Mitologjia greke]], si [[Klitemnestra|Klitemnesten]] në filmin ''[[Ifigenija]]'', [[Elektra (Atrida)|Elekten]] në ''[[Elektra (film, 1962)|Elektri]]'', [[Antigona|Antigonen]] në [[Antigona (film)|Antigona]], etj.

Lajmërohet edhe si [[Katarina Aragonska|mbretëresha Katarina Aragonska]] në filmin ''[[Anne of the Thousand Days]]'' , pastaj në filmin ''[[Muhamedi, i dërguari i Perëndisë]]''.&lt;ref&gt;''Irena Papas'', [[Internet Movie Database]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.we-love-crete.uari i com/kriti-trivia.html ''Kriti Trivia'']{{Lidhje e thyer}}&lt;/ref&gt;

Ndërsa filmat më të njohur të saj janë ''[[Zorba the Greek (film)|Zorba the Greek]]'' dhe ''[[Z (film)|Z]]''.

Papas ishte gruaja e [[Alkis Papas|Alkisa Papasit]] dhe e dashura e [[Marlon Brando|Marlona Brandos]].&lt;ref&gt;[http://www.imdb.com/name/nm0660327/bio Biografija Irene Papas]&lt;/ref&gt;

=== Filmografia ===
* ''[[Dead City (film)|Dead City]]'' (1951)
* ''[[The Man from Cairo]]'' (1953)
* ''[[Le infedeli]]'' (1953)
* ''[[Theodora, Slave Empress]]'' (1954)
* ''[[Attila (1954 film)|Attila]]'' (1954)
* ''[[Tribute to a Bad Man]]'' (1956)
* ''[[Climax!]]'' (1958)
* ''[[Bouboulina (film)|Bouboulina]]'' (1959)
* ''[[The Guns of Navarone (film)|The Guns of Navarone]]'' (1961)
* ''[[Antigone (film)|Antigone]]'' (1961)
* ''[[Electra (1962 film)|Electra]]'' (1962)
* ''[[The Moon-Spinners]]'' (1964)
* ''[[Zorba the Greek (film)|Zorba the Greek]]'' (1964)
* ''[[We Still Kill the Old Way]]'' (1967)
* ''[[Odiseja (miniserial i vitit 1968)|L'Odissea]]'' (1968)
* ''[[The Brotherhood (1968 film)|The Brotherhood]]'' (1968)
* ''[[Z (1969 film)|Z]]'' (1969)
* ''[[A Dream of Kings (film)|A Dream of Kings]]'' (1969)
* ''[[Anne of the Thousand Days]]'' (1969)
* ''[[The Trojan Women (film)|The Trojan Women]]'' (1971)
* ''[[Roma Bene]]'' (1971)
* ''[[1931: Once Upon a Time in New York]]'' (1972)
* ''[[Don't Torture a Duckling]]'' (1972)
* ''[[The Battle of Sutjeska (film)|The Battle of Sutjeska]]'' (1973)
* ''[[Moses the Lawgiver]]'' (1974)
* ''[[I'll Take Her Like a Father]]'' (1974)
* ''[[Mohammad, Messenger of God]]'' (1976)
* ''[[Blood Wedding (1977 film)|Blood Wedding]]'' (1977)
* ''[[Iphigenia (film)|Iphigenia]]'' (1977)
* ''[[Christ Stopped at Eboli (film)|Christ Stopped at Eboli]]'' (1979)
* ''[[Bloodline (1979 film)|Bloodline]]'' (1979)
* ''[[Lion of the Desert]]'' (1981)
* ''[[Eréndira (film)|Eréndira]]'' (1983)
* ''[[Into the Night (film)|Into the Night]]'' (1985)
* ''[[Chronicle of a Death Foretold (film)|Chronicle of a Death Foretold]]'' (1987)
* ''[[High Season (film)|High Season]]'' (1987)
* ''[[Nirvana Street Murder]]'' (1990)
* ''[[Jacob (film)|Jacob]]'' (1994)
* ''[[The Odyssey (TV miniseries)|The Odyssey]]'' (1997)
* ''[[Anxiety (film)|Anxiety]]'' (1998)
* ''[[Captain Corelli's Mandolin (film)|Captain Corelli's Mandolin]]'' (2001)
* ''[[A Talking Picture]]'' (2003)

=== Çmime dhe Vlerësime ndërkombëtare ===
* 1961 : [[Antigone (film)|Antigone]] (film)
* 1962 : [[Thessaloniki International Film Festival]] (Best Actress, for the film ''Elektra'') &amp;mdash; fituese
* 1962 : Union of Greek Film Critics (Best Actress, for the film ''Elektra'') &amp;mdash; fituese
* 1969 : New York Film Critics Circle (Best Supporting Actress, for the film ''Z'') &amp;mdash; e nominuar
* 1971 : National Board of Review (Best Actress, for the film ''The Trojan Women'') &amp;mdash; fituese
* 1985 : Fennecus Awards (Best Actress in a limited role, for the film ''Into the Night'') &amp;mdash; e nominuar
* 1989 : Australian Film Institute (Best Actress, for the film ''[[Island (1989 film)|Island]]'') &amp;mdash; e nominuar
* 1993 : [[Hamptons International Film Festival]] (Distinguished Achievement Award) &amp;mdash; fituese
* 1993 : Flaiano Prize for Theatre (Career Award) &amp;mdash; fituese
* 2000 : Madrid National Arts Institution (Career Award) &amp;mdash; fituese
* 2000 : International Festival Women’s films (Career Award) &amp;mdash; fituese
* 2001 : University of Rome (Doctorate in Arts and Letters) &amp;mdash; fituese
* 2002 : Woman of Europe Award (Career Award) &amp;mdash; fituese

=== Kuriozitete ===
* [[Federico Fellini]] ishte një nga admiruesit e sinqertë të Irene Papas.
* Aktorja ishte mikeshë me Katharine Hepburn e cila u shpreh se &quot;Irene Papas është një nga aktoret më të mira në historinë e Kinemasë]].  
* Në një intervistë pas largimit nga jeta të Marlon Brandos ajo tha se kishte pasur një marrëdhënie me aktorin amerikan dhe se pastaj kishin mbetur &quot;miq të mirë&quot; deri në fund.

== Referime ==
&lt;references /&gt;
==Lidhje të jashtme==
{{imdb emri|id=0660327|emri=Irene Papas}}

[[Kategoria:Aktorë]]
[[Kategoria:Lindje 1926]]
[[Kategoria:Gra nga Greqia]]</text>
      <sha1>2zuj76pv89o7x6yq89pmjg0ti73q5h3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Segunda División</title>
    <ns>0</ns>
    <id>156234</id>
    <revision>
      <id>3027711</id>
      <parentid>3023160</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:20:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <origin>3027711</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22188" sha1="s8abr1snnxc6xih3i3or25ms1tfx34p" xml:space="preserve">{{Infobox liga futbollistike
|name=Segunda División
|image=LaLiga_Hypermotion_2023_Vertical_Logo.svg
|country={{Flagicon|Spain}} [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanja]]
|founded=1929
|first=1929-30
|promotion=[[La Liga]]
|relegation=[[Primera Federación]]
|level=2
|champions=[[Racing de Santander|Racing Santander]] (titulli 3-të)
|season=2025–26
|current= [[Segunda División 2026–27]]
}}

'''Campeonato Nacional de Liga de Segunda División''', i njohur zakonisht si '''Segunda División''', dhe i njohur zyrtarisht si '''LaLiga HyperMotion''' për arsye sponsorizimi, është divizioni i dytë profesional për meshkuj [[Futbolli|futbollin]] e [[sistemi i ligës spanjolle të futbollit]]. I administruar nga [[Liga Nacional de Futbol Profesional]], ai garohet nga 22 skuadra, me dy skuadrat e para plus fituesin e një [[Play-offs në La Liga|play-off]] në [[La Liga]] dhe zëvendësohet nga tre skuadrat më të ulëta në atë divizion.

== Skuadrat aktuale ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
!Ekipi
!Qyteti
!Stadiumi
!Kapaciteti
|-
|[[Albacete Balompié|Albacete]]
|[[Albacete]]
|[[Estadio Carlos Belmonte|Carlos Belmonte]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|17524}}&lt;ref&gt;{{cite web|date=16 gusht 2014|title=Estadio Carlos Belmonte|url=https://footballtripper.com/spain/albacete-balompie-stadium/|access-date=6 janar 2020|publisher=Football Tripper|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[UD Almería|Almería]]
|[[Almería]]
|[[Power Horse Stadium]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|15000}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Estadio de los Juegos del Mediterráneo|url=http://www.udalmeriasad.com/club/datosdelclub/estadio-juegos-del-mediterraneo|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20201024002903/http://www.udalmeriasad.com/club/datosdelclub/estadio-juegos-del-mediterraneo|archive-date=24 tetor 2020|access-date=1 korrik 2019|publisher=UD Almería|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Burgos CF|Burgos]]
|[[Burgos]]
|[[Estadio El Plantío|El Plantío]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|12194}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Estadio Municipal El Plantío|url=http://burgoscf.es/el-club/estadio-municipal-el-plantio/|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160708190227/http://www.burgoscf.es/el-club/estadio-municipal-el-plantio/|archive-date=8 korrik 2016|access-date=20 qershor 2016|publisher=Burgos CF|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Cádiz]]
|[[Nuevo Mirandilla]]
| align=&quot;center&quot; |{{nts|20,724}}&lt;ref&gt;{{cite web|date=11 gusht 2018|title=Estadio Ramón de Carranza|url=https://espanaestadios.com/2018/08/11/cadiz-estadio-ramon-de-carranza/|access-date=19 tetor 2019|publisher=Cádiz CF|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[FC Cartagena|Cartagena]]
|[[Cartagena, Spain|Cartagena]]
|[[Estadio Cartagonova|Cartagonova]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|15105}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Estadio Cartagonova|url=http://futbolclubcartagena.com/estadio/|access-date=23 korrik 2020|publisher=FC Cartagena|language=es|archive-date=24 shtator 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220924185021/http://futbolclubcartagena.com/estadio/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[CD Castellón|Castellón]]
|[[Castellón de la Plana]]
|[[Nou Estadi Castàlia|Castalia]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|15500}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Estadio|url=http://www.cdcastellon.com/estadio/|access-date=23 korrik 2020|publisher=CD Castellón|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Córdoba CF|Córdoba]]
|[[Córdoba, Andalusia|Córdoba]]
|[[Estadio Nuevo Arcángel|El Arcángel]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|20989}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Datos del club|url=http://www.cordobacf.com/club/datos-del-club|access-date=24 qershor 2016|publisher=Córdoba CF|language=es|archive-date=1 qershor 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160601105929/http://www.cordobacf.com/club/datos-del-club|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|[[A Coruña|La Coruña]]
|[[Estadio Riazor|Abanca-Riazor]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|32660}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Abanca-Riazor|url=https://www.rcdeportivo.es/en/anosacasa/abanca-riazor|access-date=3 qershor 2021|publisher=RC Deportivo|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[SD Eibar|Eibar]]
|[[Eibar]]
|[[Ipurua Municipal Stadium|Ipurua]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|8164}}&lt;ref&gt;{{cite web|date=21 maj 2019|title=El Eibar inicia la próxima semana la reubicación de los abonados para la próxima temporada|url=http://www.sdeibar.com/noticia/el-eibar-inicia-la-proxima-semana-la-reubicacion-de-los-abonados-para-la-proxima-temporada|publisher=SD Eibar|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Elche]]
|[[Estadio Martínez Valero|Manuel Martínez Valero]]
| align=&quot;center&quot; |{{nts|33732}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Estadio Martínez Valero|url=http://www.elchecf.es/club/estadio-martinez-valero|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20151222234615/http://www.elchecf.es/club/estadio-martinez-valero|archive-date=22 dhjetor 2015|access-date=30 maj 2016|publisher=Elche CF|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[CD Eldense|Eldense]]
|[[Elda]]
|[[Estadio Municipal Nuevo Pepico Amat|Nuevo Pepico Amat]]
| align=&quot;center&quot; |{{nts|4,036}}&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Estadio Nuevo Pepico Amat|url=https://www.cdeldense.es/estadio-nuevo-pepico-amat|access-date=2024-05-17|website=www.cdeldense.es|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Granada CF|Granada]]
|[[Granada]]
|[[Nuevo Estadio de Los Cármenes|Nuevo Los Cármenes]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|19189}}&lt;ref&gt;{{cite web|date=21 qershor 2023|title=Datos del Club|url=https://www.granadacf.es/club/datos-del-club|publisher=Granada CF|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[SD Huesca|Huesca]]
|[[Huesca]]
|[[Estadio El Alcoraz|El Alcoraz]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|9100}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=El Alcoraz|url=https://www.sdhuesca.es/el-club/el-alcoraz-1|access-date=1 korrik 2019|publisher=SD Huesca|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Levante UD|Levante]]
|[[Valencia]]
|[[Estadi Ciutat de València|Ciutat de València]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|26354}}&lt;ref&gt;{{cite web|date=20 korrik 2018|title=Estadi Ciutat de Valencia|url=http://stadiumdb.com/stadiums/esp/estadi_ciutat_de_valencia|publisher=StadiumDB|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Málaga CF|Málaga]]
|[[Málaga]]
|[[La Rosaleda Stadium|La Rosaleda]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|30,044}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=LA ROSALEDA STADIUM|url=https://www.malagacf.com/en/club/stadium|access-date=1 korrik 2019|publisher=Málaga CF|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[CD Mirandés|Mirandés]]
|[[Miranda de Ebro]]
|[[Estadio Municipal de Anduva|Anduva]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|5759}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=El Estadio Municipal de Anduva|url=https://www.cdmirandes.com/club/instalaciones|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20201022062835/https://www.cdmirandes.com/club/instalaciones|archive-date=22 tetor 2020|access-date=1 korrik 2019|publisher=CD Mirandés|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Real Oviedo|Oviedo]]
|[[Oviedo]]
|[[Estadio Carlos Tartiere]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|30500}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Stadiums|url=http://www.realoviedo.es/en/club/stadiums|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160503115440/http://www.realoviedo.es/en/club/stadiums|archive-date=3 maj 2016|access-date=30 maj 2016|publisher=Real Oviedo|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Racing de Ferrol|Racing Ferrol]]
|[[Ferrol, Galicia|Ferrol]]
|[[Estadio Municipal da Malata|A Malata]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|12,043}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Racing Ferrol|url=https://www.resultados-futbol.com/racing-club-ferrol|access-date=3 qershor 2021|website=Resultados de Futbol|language=es|archive-date=26 janar 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210126214000/https://www.resultados-futbol.com/racing-club-ferrol|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|[[Santander, Spain|Santander]]
|[[Campos de Sport de El Sardinero|El Sardinero]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|22222}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=El Estadio|url=https://www.realracingclub.es/club/instalaciones/el-estadio|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170813181725/http://www.realracingclub.es/club/instalaciones/el-estadio|archive-date=13 gusht 2017|access-date=3 qershor 2021|publisher=Real Racing Club|language=sp}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|[[Gijón]]
|[[El Molinón]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|29371}}&lt;ref name=&quot;capacity&quot;&gt;[https://www.lavozdeasturias.es/noticia/sporting1905/2023/12/07/cifras-nuevo-aforo-molinon-meteria-top15-espana-mantendria-antiguedad-real-sporting-gijon/00031701982889116471195.htm Las cifras del nuevo aforo de El Molinón, se metería en el top15 de España y mantendría su antigüedad&lt;/ref&gt;
|-
|[[CD Tenerife|Tenerife]]
|[[Santa Cruz de Tenerife]]
|[[Estadio Heliodoro Rodríguez López|Heliodoro Rodríguez López]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|22824}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Instalaciones|url=http://www.clubdeportivotenerife.es/el-club/instalaciones/instalaciones-estadio-heliodoro-rodriguez-lopez|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160620143903/http://www.clubdeportivotenerife.es/el-club/instalaciones/instalaciones-estadio-heliodoro-rodriguez-lopez|archive-date=20 qershor 2016|access-date=26 maj 2016|publisher=CD Tenerife|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|[[Zaragoza]]
|[[La Romareda]]
| align=&quot;center&quot; |{{Nts|33,608}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Estadio La Romareda|url=https://www.realzaragoza.com/club/la-romareda|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20201128000431/https://www.realzaragoza.com/club/la-romareda|archive-date=28 nëntor 2020|access-date=19 tetor 2019|publisher=Real Zaragoza|language=es}}&lt;/ref&gt;
|}

== Kampionët ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width:100%; margin:0; text-align:center&quot;
!Sezoni
!Kampioni
!Nënkampioni
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1929 Segunda División|1929]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Iberia SC]]
|-
|[[1929–30 Segunda División|1929–30]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|-
|[[1930–31 Segunda División|1930–31]]
|'''[[Valencia CF|Valencia]]'''
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
|-
|[[1931–32 Segunda División|1931–32]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Real Oviedo|Oviedo]]
|-
|[[1932–33 Segunda División|1932–33]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[Atlético Madrid]]
|-
|[[1933–34 Segunda División|1933–34]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Atlético Madrid]]
|-
|[[1934–35 Segunda División|1934–35]]
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[1935–36 Segunda División|1935–36]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1939–40 Segunda División|1939–40]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]] (not promoted)
|-
|[[1940–41 Segunda División|1940–41]]
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|[[Real Sociedad]]
|[[CD Castellón|Castellón]] and [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1941–42 Segunda División|1941–42]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1942–43 Segunda División|1942–43]]
|'''[[CE Sabadell FC|Sabadell]]'''
|[[Real Sociedad]]
|-
|[[1943–44 Segunda División|1943–44]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[1944–45 Segunda División|1944–45]]
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1945–46 Segunda División|1945–46]]
|'''[[CE Sabadell FC|Sabadell]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1946–47 Segunda División|1946–47]]
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[Gimnàstic de Tarragona|Gimnàstic]]
|[[Real Sociedad]]
|-
|[[1947–48 Segunda División|1947–48]]
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1948–49 Segunda División|1948–49]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
!Sezoni
!Fituesi i Grupit Verior
!Fituesi i Grupit Jugor
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1949–50 Segunda División|1949–50]]
|'''[[Racing de Santander|Racing Santander]]'''
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[UE Lleida|Lleida]] and [[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[1950–51 Segunda División|1950–51]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|'''[[Atlético Tetuán]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]] and [[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|-
|[[1951–52 Segunda División|1951–52]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|-
|[[1952–53 Segunda División|1952–53]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[Real Jaén|Jaén]]'''
|-
|[[1953–54 Segunda División|1953–54]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1954–55 Segunda División|1954–55]]
|'''[[Cultural y Deportiva Leonesa|Cultural Leonesa]]'''
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|-
|[[1955–56 Segunda División|1955–56]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[Real Jaén|Jaén]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]] and [[CD Condal|Condal]]
|-
|[[1956–57 Segunda División|1956–57]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|-
|[[1957–58 Segunda División|1957–58]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|'''[[Real Betis]]'''
|-
|[[1958–59 Segunda División|1958–59]]
|'''[[Elche CF|Elche]]'''
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|-
|[[1959–60 Segunda División|1959–60]]
|'''[[Racing de Santander|Racing Santander]]'''
|'''[[RCD Mallorca|Mallorca]]'''
|-
|[[1960–61 Segunda División|1960–61]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[CD Tenerife|Tenerife]]'''
|-
|[[1961–62 Segunda División|1961–62]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Córdoba CF|Córdoba]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1962–63 Segunda División|1962–63]]
|'''[[Pontevedra CF|Pontevedra]]'''
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Levante UD|Levante]] and [[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1963–64 Segunda División|1963–64]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|-
|[[1964–65 Segunda División|1964–65]]
|'''[[Pontevedra CF|Pontevedra]]'''
|'''[[RCD Mallorca|Mallorca]]'''
|[[CE Sabadell FC|Sabadell]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1965–66 Segunda División|1965–66]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[Granada CF|Granada]]
|-
|[[1966–67 Segunda División|1966–67]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|[[Real Betis]]
|-
|[[1967–68 Segunda División|1967–68]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|-
!Sezoni
!Kampioni
!Nënkampioni
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1968–69 Segunda División|1968–69]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1969–70 Segunda División|1969–70]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1970–71 Segunda División|1970–71]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Burgos CF (I)|Burgos (I)]]
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]], [[Córdoba CF|Córdoba]]
|-
|[[1971–72 Segunda División|1971–72]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[CD Castellón|Castellón]]
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1972–73 Segunda División|1972–73]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1973–74 Segunda División|1973–74]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|-
|[[1974–75 Segunda División|1974–75]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
|-
|[[1975–76 Segunda División|1975–76]]
|'''[[Burgos CF (I)|Burgos (I)]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1976–77 Segunda División|1976–77]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[1977–78 Segunda División|1977–78]]
|'''[[Real Zaragoza|Zaragoza]]'''
|[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1978–79 Segunda División|1978–79]]
|'''[[AD Almería]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|[[Real Betis]]
|-
|[[1979–80 Segunda División|1979–80]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[1980–81 Segunda División|1980–81]]
|'''[[CD Castellón|Castellón]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1981–82 Segunda División|1981–82]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1982–83 Segunda División|1982–83]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1983–84 Segunda División|1983–84]]
|'''[[Real Madrid Castilla|Castilla]]''' (nuk u promovua)
|[[Athletic Bilbao B|Bilbao Athletic]] (nuk u promovua)
|[[Hércules CF|Hércules]], [[Racing de Santander|Racing Santander]] and [[Elche CF|Elche]]
|-
|[[1984–85 Segunda División|1984–85]]
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1985–86 Segunda División|1985–86]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[CE Sabadell FC|Sabadell]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1986–87 Segunda División|1986–87]]
|'''[[Valencia CF|Valencia]]'''
|[[CD Logroñés|Logroñés]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1987–88 Segunda División|1987–88]]
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Real Oviedo|Oviedo]]
|-
|[[1988–89 Segunda División|1988–89]]
|'''[[CD Castellón|Castellón]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]] and [[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[1989–90 Segunda División|1989–90]]
|'''[[Real Burgos CF|Real Burgos]]'''
|[[Real Betis]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1990–91 Segunda División|1990–91]]
|'''[[Albacete Balompié|Albacete]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1991–92 Segunda División|1991–92]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[1992–93 Segunda División|1992–93]]
|'''[[UE Lleida|Lleida]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1993–94 Segunda División|1993–94]]
|'''[[RCD Espanyol|Espanyol]]'''
|[[Real Betis]]
|[[SD Compostela|Compostela]]
|-
|[[1994–95 Segunda División|1994–95]]
|'''[[CP Mérida|Mérida]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|-
|[[1995–96 Segunda División|1995–96]]
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[CD Logroñés|Logroñés]]
|[[CF Extremadura|Extremadura]]
|-
|[[1996–97 Segunda División|1996–97]]
|'''[[CP Mérida|Mérida]]'''
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1997–98 Segunda División|1997–98]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[CF Extremadura|Extremadura]]
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|-
|[[1998–99 Segunda División|1998–99]]
|'''[[Málaga CF|Málaga]]'''
|[[Atlético Madrid B]]
|[[CD Numancia|Numancia]], [[Sevilla FC|Sevilla]], [[Rayo Vallecano]]
|-
|{{Nowrap|[[1999–2000 Segunda División|1999–2000]]}}
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|-
|[[2000–01 Segunda División|2000–01]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Real Betis]]
|[[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[2001–02 Segunda División|2001–02]]
|'''[[Atlético Madrid]]'''
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]
|-
|[[2002–03 Segunda División|2002–03]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|[[Albacete Balompié|Albacete]]
|-
|[[2003–04 Segunda División|2003–04]]
|'''[[Levante UD|Levante]]'''
|[[CD Numancia|Numancia]]
|[[Getafe CF|Getafe]]
|-
|[[2004–05 Segunda División|2004–05]]
|'''[[Cádiz CF|Cádiz]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[Deportivo Alavés|Alavés]]
|-
|[[2005–06 Segunda División|2005–06]]
|'''[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]'''
|[[Gimnàstic de Tarragona|Gimnàstic]]
|[[Levante UD|Levante]]
|-
|[[2006–07 Segunda División|2006–07]]
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|[[UD Almería|Almería]]
|[[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[2007–08 Segunda División|2007–08]]
|'''[[CD Numancia|Numancia]]'''
|[[Málaga CF|Málaga]]
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|-
|[[2008–09 Segunda División|2008–09]]
|'''[[Xerez CD|Xerez]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|[[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[2009–10 Segunda División|2009–10]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[Levante UD|Levante]]
|-
|[[2010–11 Segunda División|2010–11]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[Granada CF|Granada]]
|-
|[[2011–12 Segunda División|2011–12]]
|'''[[Deportivo La Coruña]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|-
|[[2012–13 Segunda División|2012–13]]
|'''[[Elche CF|Elche]]'''
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|[[UD Almería|Almeria]]
|-
|[[2013–14 Segunda División|2013–14]]
|'''[[SD Eibar|Eibar]]'''
|[[Deportivo La Coruña]]
|[[Córdoba CF|Córdoba]]
|-
|[[2014–15 Segunda División|2014–15]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|[[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|-
|[[2015–16 Segunda División|2015–16]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[CD Leganés|Leganés]]
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[2016–17 Segunda División|2016–17]]
|'''[[Levante UD|Levante]]'''
|[[Girona CF|Girona]]
|[[Getafe CF|Getafe]]
|-
|[[2017–18 Segunda División|2017–18]]
|'''[[Rayo Vallecano]]'''
|[[SD Huesca|Huesca]]
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|-
|[[2018–19 Segunda División|2018–19]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|[[Granada CF|Granada]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[2019–20 Segunda División|2019–20]]
|'''[[SD Huesca|Huesca]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Elche CF|Elche]]
|-
|[[2020–21 Segunda División|2020–21]]
|'''[[RCD Espanyol|Espanyol]]'''
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[2021–22 Segunda División|2021–22]]
|'''[[UD Almería|Almería]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[Girona FC|Girona]]
|-
|[[2022–23 Segunda División|2022–23]]
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|[[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|[[Deportivo Alavés|Alavés]]
|-
|[[2023–24 Segunda División|2023–24]]
|'''[[CD Leganés|Leganés]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|}

== Referime ==
[[Kategoria:Liga futbolli]]</text>
      <sha1>s8abr1snnxc6xih3i3or25ms1tfx34p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027712</id>
      <parentid>3027711</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:24:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>/* Skuadrat aktuale */</comment>
      <origin>3027712</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24431" sha1="ragukyvqzkjhrgb7bybidlacu2kk14a" xml:space="preserve">{{Infobox liga futbollistike
|name=Segunda División
|image=LaLiga_Hypermotion_2023_Vertical_Logo.svg
|country={{Flagicon|Spain}} [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanja]]
|founded=1929
|first=1929-30
|promotion=[[La Liga]]
|relegation=[[Primera Federación]]
|level=2
|champions=[[Racing de Santander|Racing Santander]] (titulli 3-të)
|season=2025–26
|current= [[Segunda División 2026–27]]
}}

'''Campeonato Nacional de Liga de Segunda División''', i njohur zakonisht si '''Segunda División''', dhe i njohur zyrtarisht si '''LaLiga HyperMotion''' për arsye sponsorizimi, është divizioni i dytë profesional për meshkuj [[Futbolli|futbollin]] e [[sistemi i ligës spanjolle të futbollit]]. I administruar nga [[Liga Nacional de Futbol Profesional]], ai garohet nga 22 skuadra, me dy skuadrat e para plus fituesin e një [[Play-offs në La Liga|play-off]] në [[La Liga]] dhe zëvendësohet nga tre skuadrat më të ulëta në atë divizion.

== Skuadrat aktuale ==
{{Location map+ |Spain |width=500 |float=right |caption=Vendndodhja e ekipeve në Segunda División 2026–27 |places=
{{Location map~ |Spain |lat=38.981136 |long=-1.852131 |label=&lt;small&gt;[[Albacete Balompié|Albacete]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.840028 |long=-2.435436 |label=&lt;small&gt;[[UD Almería|Almería]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.5303   |long=1.5714    |label=&lt;small&gt;[[FC Andorra|Andorra]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.3442   |long=-3.6806 |label=&lt;small&gt;[[Burgos CF|Burgos]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.502778 |long=-6.273056 |label=&lt;small&gt;[[Cádiz CF|Cádiz]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.9961   |long=-0.0386  |label={{small|[[CD Castellón|Castellón]]}} |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.2286   |long=-8.6808 |label={{small|[[RC Celta Fortuna|Celta Fortuna]]}} |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=35.888333 |long=-5.315556 |label={{small|[[AD Ceuta FC|Ceuta]]}} |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.872219 |long=-4.764550 |label=&lt;small&gt;[[Córdoba CF|Córdoba]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.181733 |long=-2.476253 |label=&lt;small&gt;[[SD Eibar|Eibar]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=38.47060  |long=-0.79555  |label={{small|[[CD Eldense|Eldense]]}} |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.961389 |long=2.828611 |label=&lt;small&gt;[[Girona FC|Girona]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.152925 |long=-3.595744 |label=&lt;small&gt;[[Granada CF|Granada]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.330000 |long=-3.764444 |label=&lt;small&gt;[[CD Leganés|Leganés]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.589936 |long=2.6300778 |label=&lt;small&gt;[[RCD Mallorca|Mallorca]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.360783 |long=-5.870222 |label=&lt;small&gt;[[Real Oviedo|Oviedo]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.2583   |long=-2.0253   |label={{nowrap|{{small|[[Real Sociedad B]]}}}} |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.5547 |long= 2.0920 |label=&lt;small&gt;[[CE Sabadell FC|Sabadell]]&lt;/small&gt;|position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644519 |long=-4.761233 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=right}}
}}

{{Location map+ |Spain Canary Islands |width=350 |float=right |caption=Vendndodhja e ekipeve në Segunda División 2026–27 (Ishujt Kanarie) |places=
{{Location map~ |Spain Canary Islands |lat=28.463289 |long=-16.260528 |label=&lt;small&gt;[[CD Tenerife|Tenerife]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain Canary Islands |lat=28.100367 |long=-15.456714 |label=&lt;small&gt;[[UD Las Palmas|Las Palmas]]&lt;/small&gt; |position=right}}
}}

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
! Ekipi
! Vendndodhja
! Stadiumi
! Kapaciteti
|-
| [[Albacete Balompié|Albacete]] || [[Albacete]] || [[Estadio Carlos Belmonte]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|17524}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://footballtripper.com/spain/albacete-balompie-stadium/|title=Estadio Carlos Belmonte|date=16 gusht 2014 |language=es|publisher=Football Tripper|access-date=6 janar 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[UD Almería|Almería]] || [[Almería]] || [[UD Almería Stadium]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|15000}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.udalmeriasad.com/club/datosdelclub/estadio-juegos-del-mediterraneo|title=Estadio de los Juegos del Mediterráneo|publisher=UD Almería|language=es|access-date=1 korrik 2019|archive-date=24 tetor 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201024002903/http://www.udalmeriasad.com/club/datosdelclub/estadio-juegos-del-mediterraneo|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[FC Andorra|Andorra]] || {{flagicon|AND}} [[Encamp]] || [[Estadi de la FAF|Nou Estadi Encamp]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|5108}}&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.fcandorra.com/installacions|title=Instal·laciones|access-date=9 gusht 2025| publisher= fcandorra.com | language=ca }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Burgos CF|Burgos]] || [[Burgos]] || [[Estadio El Plantío]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|12194}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://burgoscf.es/el-club/estadio-municipal-el-plantio/|publisher=Burgos CF|title=Estadio Municipal El Plantío|access-date=20 qershor 2016|language=es|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160708190227/http://www.burgoscf.es/el-club/estadio-municipal-el-plantio/|archive-date=8 korrik 2016}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Cádiz CF|Cádiz]]||[[Cádiz]]||[[Nuevo Mirandilla|JP Financial Estadio]]|| align=&quot;center&quot; |{{nts|20724}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://espanaestadios.com/2018/08/11/cadiz-estadio-ramon-de-carranza/|title=Estadio Ramón de Carranza|date=11 gusht 2018 |publisher=Cádiz CF|language=es|access-date=19 tetor 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CD Castellón|Castellón]] || [[Castellón de la Plana]] || [[Nou Estadi Castàlia|Estadio SkyFi Castàlia]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|15500}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cdcastellon.com/estadio/|title=Estadio|language=es|publisher=CD Castellón|access-date=23 korrik 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[RC Celta Fortuna|Celta Fortuna]] || [[Vigo]] || [[Balaídos Stadium|Estadio ABANCA Balaídos]] || align=center| {{Nts|24870}}
|-
| [[AD Ceuta FC|Ceuta]] || [[Ceuta]] || [[Estadio Alfonso Murube]] || align=center| {{Nts|6500}}
|-
| [[Córdoba CF|Córdoba]] || [[Córdoba, Spanjë|Córdoba]] || [[Estadio Nuevo Arcángel|Estadio Bahrain Victorious Nuevo Arcángel de Córdoba]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|20989}}&lt;ref&gt;{{cite web|language=es|access-date=24 qershor 2016|publisher=Córdoba CF|url=http://www.cordobacf.com/club/datos-del-club|title=Datos del club}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[SD Eibar|Eibar]] || [[Eibar]] || [[Ipurua Municipal Stadium|Estadio Municipal de Ipurua]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|8164}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sdeibar.com/noticia/el-eibar-inicia-la-proxima-semana-la-reubicacion-de-los-abonados-para-la-proxima-temporada|publisher=SD Eibar|title=El Eibar inicia la próxima semana la reubicación de los abonados para la próxima temporada|language=es|date=21 maj 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CD Eldense|Eldense]] || [[Elda]] || [[Nuevo Pepico Amat|Estadio Pepico Amat]] || align=center| {{Nts|5776}}&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Estadio Nuevo Pepico Amat |url=https://www.cdeldense.es/estadio-nuevo-pepico-amat |access-date=17 maj 2024 |website=www.cdeldense.es |language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Girona FC|Girona]]||[[Girona]]||[[Estadi Montilivi|Estadio Municipal de Montilivi]]||  style=&quot;text-align:center&quot; | {{nts|14624}}&lt;ref&gt;{{cite news |title=La conexión ucraniana, a la conquista de Montilivi |url=https://as.com/futbol/primera/la-conexion-ucraniana-a-la-conquista-de-montilivi-n/ |date=20 gusht 2023 |language=es |access-date=25 gusht 2023 |archive-date=25 gusht 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230825103339/https://as.com/futbol/primera/la-conexion-ucraniana-a-la-conquista-de-montilivi-n/ |url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Granada CF|Granada]]||[[Granada]] || [[Nuevo Estadio de Los Cármenes|Estadio Nuevo Los Cármenes]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|19189}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.granadacf.es/club/datos-del-club|title=Datos del Club|publisher=Granada CF|language=es|date=21 qershor 2023}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[UD Las Palmas|Las Palmas]]||[[Las Palmas]] || [[Estadio Gran Canaria]] ||  style=&quot;text-align:center&quot; | {{Nts|32392}}
|-
| [[CD Leganés|Leganés]] || [[Leganés]] || [[Butarque Stadium|Estadio Ontime Butarque]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|14422}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.cdleganes.com/club/estadio|title=Facilities - Butarque|publisher=CD Leganés|access-date=5 qershor 2026}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]||[[Palma de Mallorca|Palma]]||[[Estadi Mallorca Son Moix]]||  style=&quot;text-align:center&quot; | {{nts|23142}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://stadiumdb.com/stadiums/esp/ono_estadi|title=Son Moix Iberostar Estadi (Son Moix)|publisher=StadiumDB|access-date=13 korrik 2019|archive-date=17 dhjetor 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121217041918/http://stadiumdb.com/stadiums/esp/ono_estadi|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Real Oviedo|Oviedo]] || [[Oviedo]] || [[Estadio Carlos Tartiere]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|30500}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.realoviedo.es/en/club/stadiums|title=Stadiums|publisher=Real Oviedo|access-date=30 maj 2016|archive-date=3 maj 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160503115440/http://www.realoviedo.es/en/club/stadiums|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Real Sociedad B]] || [[San Sebastián]] || [[Zubieta Facilities|Estadio Zubieta]] || align=&quot;center&quot; |{{Nts|4000}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.realsociedad.eus/es/noticias/detalle/zubieta-brilla-cada-dia-mas|title=Zubieta brilla cada día más|trans-title=Zubieta shines brighter every day|newspaper=Real Sociedad|date=11 shtator 2025|language=es|access-date=18 mars 2026}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CE Sabadell FC|Sabadell]] || [[Sabadell]] || [[Estadi de la Nova Creu Alta|Nova Creu Alta]] || align=&quot;center&quot; |{{Nts|11908}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cesabadell.cat/es/club/instalaciones|title=Instalaciones|publisher=CE Sabadell FC|access-date=26 korrik 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]] || [[Gijón]] || [[El Molinón|Estadio El Molinón-Enrique Castro &quot;Quini&quot;]] || align=&quot;center&quot; | {{Nts|29371}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.lavozdeasturias.es/noticia/sporting1905/2023/12/07/cifras-nuevo-aforo-molinon-meteria-top15-espana-mantendria-antiguedad-real-sporting-gijon/00031701982889116471195.htm|title=Las cifras del nuevo aforo de El Molinón, entraría en el top15 y mantendría sus 115 años de antigüedad|date=8 dhjetor 2023|website=La Voz de Asturias}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CD Tenerife|Tenerife]] || [[Santa Cruz de Tenerife]] || [[Estadio Heliodoro Rodríguez López]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|22824}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.clubdeportivotenerife.es/el-club/instalaciones/instalaciones-estadio-heliodoro-rodriguez-lopez|publisher=CD Tenerife|title=Instalaciones|language=es|access-date=26 maj 2016|archive-date=20 qershor 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160620143903/http://www.clubdeportivotenerife.es/el-club/instalaciones/instalaciones-estadio-heliodoro-rodriguez-lopez|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Real Valladolid|Valladolid]] || [[Valladolid]] || [[Estadio José Zorrilla|Estadio Municipal José Zorrilla]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|27618}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.realvalladolid.es/elclub/estadiojosezorrilla/|title=Estadio José Zorrilla|publisher=Real Valladolid|language=es|access-date=30 maj 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20181004064128/http://www.realvalladolid.es/elclub/estadiojosezorrilla/|archive-date=4 tetor 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|}

== Kampionët ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width:100%; margin:0; text-align:center&quot;
!Sezoni
!Kampioni
!Nënkampioni
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1929 Segunda División|1929]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Iberia SC]]
|-
|[[1929–30 Segunda División|1929–30]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|-
|[[1930–31 Segunda División|1930–31]]
|'''[[Valencia CF|Valencia]]'''
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
|-
|[[1931–32 Segunda División|1931–32]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Real Oviedo|Oviedo]]
|-
|[[1932–33 Segunda División|1932–33]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[Atlético Madrid]]
|-
|[[1933–34 Segunda División|1933–34]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Atlético Madrid]]
|-
|[[1934–35 Segunda División|1934–35]]
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[1935–36 Segunda División|1935–36]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1939–40 Segunda División|1939–40]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]] (not promoted)
|-
|[[1940–41 Segunda División|1940–41]]
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|[[Real Sociedad]]
|[[CD Castellón|Castellón]] and [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1941–42 Segunda División|1941–42]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1942–43 Segunda División|1942–43]]
|'''[[CE Sabadell FC|Sabadell]]'''
|[[Real Sociedad]]
|-
|[[1943–44 Segunda División|1943–44]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[1944–45 Segunda División|1944–45]]
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1945–46 Segunda División|1945–46]]
|'''[[CE Sabadell FC|Sabadell]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1946–47 Segunda División|1946–47]]
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[Gimnàstic de Tarragona|Gimnàstic]]
|[[Real Sociedad]]
|-
|[[1947–48 Segunda División|1947–48]]
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1948–49 Segunda División|1948–49]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
!Sezoni
!Fituesi i Grupit Verior
!Fituesi i Grupit Jugor
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1949–50 Segunda División|1949–50]]
|'''[[Racing de Santander|Racing Santander]]'''
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[UE Lleida|Lleida]] and [[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[1950–51 Segunda División|1950–51]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|'''[[Atlético Tetuán]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]] and [[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|-
|[[1951–52 Segunda División|1951–52]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|-
|[[1952–53 Segunda División|1952–53]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[Real Jaén|Jaén]]'''
|-
|[[1953–54 Segunda División|1953–54]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1954–55 Segunda División|1954–55]]
|'''[[Cultural y Deportiva Leonesa|Cultural Leonesa]]'''
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|-
|[[1955–56 Segunda División|1955–56]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[Real Jaén|Jaén]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]] and [[CD Condal|Condal]]
|-
|[[1956–57 Segunda División|1956–57]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|-
|[[1957–58 Segunda División|1957–58]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|'''[[Real Betis]]'''
|-
|[[1958–59 Segunda División|1958–59]]
|'''[[Elche CF|Elche]]'''
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|-
|[[1959–60 Segunda División|1959–60]]
|'''[[Racing de Santander|Racing Santander]]'''
|'''[[RCD Mallorca|Mallorca]]'''
|-
|[[1960–61 Segunda División|1960–61]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[CD Tenerife|Tenerife]]'''
|-
|[[1961–62 Segunda División|1961–62]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Córdoba CF|Córdoba]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1962–63 Segunda División|1962–63]]
|'''[[Pontevedra CF|Pontevedra]]'''
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Levante UD|Levante]] and [[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1963–64 Segunda División|1963–64]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|-
|[[1964–65 Segunda División|1964–65]]
|'''[[Pontevedra CF|Pontevedra]]'''
|'''[[RCD Mallorca|Mallorca]]'''
|[[CE Sabadell FC|Sabadell]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1965–66 Segunda División|1965–66]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[Granada CF|Granada]]
|-
|[[1966–67 Segunda División|1966–67]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|[[Real Betis]]
|-
|[[1967–68 Segunda División|1967–68]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|-
!Sezoni
!Kampioni
!Nënkampioni
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1968–69 Segunda División|1968–69]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1969–70 Segunda División|1969–70]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1970–71 Segunda División|1970–71]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Burgos CF (I)|Burgos (I)]]
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]], [[Córdoba CF|Córdoba]]
|-
|[[1971–72 Segunda División|1971–72]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[CD Castellón|Castellón]]
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1972–73 Segunda División|1972–73]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1973–74 Segunda División|1973–74]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|-
|[[1974–75 Segunda División|1974–75]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
|-
|[[1975–76 Segunda División|1975–76]]
|'''[[Burgos CF (I)|Burgos (I)]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1976–77 Segunda División|1976–77]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[1977–78 Segunda División|1977–78]]
|'''[[Real Zaragoza|Zaragoza]]'''
|[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1978–79 Segunda División|1978–79]]
|'''[[AD Almería]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|[[Real Betis]]
|-
|[[1979–80 Segunda División|1979–80]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[1980–81 Segunda División|1980–81]]
|'''[[CD Castellón|Castellón]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1981–82 Segunda División|1981–82]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1982–83 Segunda División|1982–83]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1983–84 Segunda División|1983–84]]
|'''[[Real Madrid Castilla|Castilla]]''' (nuk u promovua)
|[[Athletic Bilbao B|Bilbao Athletic]] (nuk u promovua)
|[[Hércules CF|Hércules]], [[Racing de Santander|Racing Santander]] and [[Elche CF|Elche]]
|-
|[[1984–85 Segunda División|1984–85]]
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1985–86 Segunda División|1985–86]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[CE Sabadell FC|Sabadell]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1986–87 Segunda División|1986–87]]
|'''[[Valencia CF|Valencia]]'''
|[[CD Logroñés|Logroñés]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1987–88 Segunda División|1987–88]]
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Real Oviedo|Oviedo]]
|-
|[[1988–89 Segunda División|1988–89]]
|'''[[CD Castellón|Castellón]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]] and [[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[1989–90 Segunda División|1989–90]]
|'''[[Real Burgos CF|Real Burgos]]'''
|[[Real Betis]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1990–91 Segunda División|1990–91]]
|'''[[Albacete Balompié|Albacete]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1991–92 Segunda División|1991–92]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[1992–93 Segunda División|1992–93]]
|'''[[UE Lleida|Lleida]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1993–94 Segunda División|1993–94]]
|'''[[RCD Espanyol|Espanyol]]'''
|[[Real Betis]]
|[[SD Compostela|Compostela]]
|-
|[[1994–95 Segunda División|1994–95]]
|'''[[CP Mérida|Mérida]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|-
|[[1995–96 Segunda División|1995–96]]
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[CD Logroñés|Logroñés]]
|[[CF Extremadura|Extremadura]]
|-
|[[1996–97 Segunda División|1996–97]]
|'''[[CP Mérida|Mérida]]'''
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1997–98 Segunda División|1997–98]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[CF Extremadura|Extremadura]]
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|-
|[[1998–99 Segunda División|1998–99]]
|'''[[Málaga CF|Málaga]]'''
|[[Atlético Madrid B]]
|[[CD Numancia|Numancia]], [[Sevilla FC|Sevilla]], [[Rayo Vallecano]]
|-
|{{Nowrap|[[1999–2000 Segunda División|1999–2000]]}}
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|-
|[[2000–01 Segunda División|2000–01]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Real Betis]]
|[[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[2001–02 Segunda División|2001–02]]
|'''[[Atlético Madrid]]'''
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]
|-
|[[2002–03 Segunda División|2002–03]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|[[Albacete Balompié|Albacete]]
|-
|[[2003–04 Segunda División|2003–04]]
|'''[[Levante UD|Levante]]'''
|[[CD Numancia|Numancia]]
|[[Getafe CF|Getafe]]
|-
|[[2004–05 Segunda División|2004–05]]
|'''[[Cádiz CF|Cádiz]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[Deportivo Alavés|Alavés]]
|-
|[[2005–06 Segunda División|2005–06]]
|'''[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]'''
|[[Gimnàstic de Tarragona|Gimnàstic]]
|[[Levante UD|Levante]]
|-
|[[2006–07 Segunda División|2006–07]]
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|[[UD Almería|Almería]]
|[[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[2007–08 Segunda División|2007–08]]
|'''[[CD Numancia|Numancia]]'''
|[[Málaga CF|Málaga]]
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|-
|[[2008–09 Segunda División|2008–09]]
|'''[[Xerez CD|Xerez]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|[[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[2009–10 Segunda División|2009–10]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[Levante UD|Levante]]
|-
|[[2010–11 Segunda División|2010–11]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[Granada CF|Granada]]
|-
|[[2011–12 Segunda División|2011–12]]
|'''[[Deportivo La Coruña]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|-
|[[2012–13 Segunda División|2012–13]]
|'''[[Elche CF|Elche]]'''
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|[[UD Almería|Almeria]]
|-
|[[2013–14 Segunda División|2013–14]]
|'''[[SD Eibar|Eibar]]'''
|[[Deportivo La Coruña]]
|[[Córdoba CF|Córdoba]]
|-
|[[2014–15 Segunda División|2014–15]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|[[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|-
|[[2015–16 Segunda División|2015–16]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[CD Leganés|Leganés]]
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[2016–17 Segunda División|2016–17]]
|'''[[Levante UD|Levante]]'''
|[[Girona CF|Girona]]
|[[Getafe CF|Getafe]]
|-
|[[2017–18 Segunda División|2017–18]]
|'''[[Rayo Vallecano]]'''
|[[SD Huesca|Huesca]]
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|-
|[[2018–19 Segunda División|2018–19]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|[[Granada CF|Granada]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[2019–20 Segunda División|2019–20]]
|'''[[SD Huesca|Huesca]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Elche CF|Elche]]
|-
|[[2020–21 Segunda División|2020–21]]
|'''[[RCD Espanyol|Espanyol]]'''
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[2021–22 Segunda División|2021–22]]
|'''[[UD Almería|Almería]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[Girona FC|Girona]]
|-
|[[2022–23 Segunda División|2022–23]]
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|[[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|[[Deportivo Alavés|Alavés]]
|-
|[[2023–24 Segunda División|2023–24]]
|'''[[CD Leganés|Leganés]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|}

== Referime ==
[[Kategoria:Liga futbolli]]</text>
      <sha1>ragukyvqzkjhrgb7bybidlacu2kk14a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027713</id>
      <parentid>3027712</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:24:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>/* Skuadrat aktuale */</comment>
      <origin>3027713</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24431" sha1="5gz9hnfu9mv9au6w6vplvmjkaxfzas2" xml:space="preserve">{{Infobox liga futbollistike
|name=Segunda División
|image=LaLiga_Hypermotion_2023_Vertical_Logo.svg
|country={{Flagicon|Spain}} [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanja]]
|founded=1929
|first=1929-30
|promotion=[[La Liga]]
|relegation=[[Primera Federación]]
|level=2
|champions=[[Racing de Santander|Racing Santander]] (titulli 3-të)
|season=2025–26
|current= [[Segunda División 2026–27]]
}}

'''Campeonato Nacional de Liga de Segunda División''', i njohur zakonisht si '''Segunda División''', dhe i njohur zyrtarisht si '''LaLiga HyperMotion''' për arsye sponsorizimi, është divizioni i dytë profesional për meshkuj [[Futbolli|futbollin]] e [[sistemi i ligës spanjolle të futbollit]]. I administruar nga [[Liga Nacional de Futbol Profesional]], ai garohet nga 22 skuadra, me dy skuadrat e para plus fituesin e një [[Play-offs në La Liga|play-off]] në [[La Liga]] dhe zëvendësohet nga tre skuadrat më të ulëta në atë divizion.

== Skuadrat aktuale ==
{{Location map+ |Spain |width=300 |float=right |caption=Vendndodhja e ekipeve në Segunda División 2026–27 |places=
{{Location map~ |Spain |lat=38.981136 |long=-1.852131 |label=&lt;small&gt;[[Albacete Balompié|Albacete]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.840028 |long=-2.435436 |label=&lt;small&gt;[[UD Almería|Almería]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.5303   |long=1.5714    |label=&lt;small&gt;[[FC Andorra|Andorra]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.3442   |long=-3.6806 |label=&lt;small&gt;[[Burgos CF|Burgos]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.502778 |long=-6.273056 |label=&lt;small&gt;[[Cádiz CF|Cádiz]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.9961   |long=-0.0386  |label={{small|[[CD Castellón|Castellón]]}} |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.2286   |long=-8.6808 |label={{small|[[RC Celta Fortuna|Celta Fortuna]]}} |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=35.888333 |long=-5.315556 |label={{small|[[AD Ceuta FC|Ceuta]]}} |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.872219 |long=-4.764550 |label=&lt;small&gt;[[Córdoba CF|Córdoba]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.181733 |long=-2.476253 |label=&lt;small&gt;[[SD Eibar|Eibar]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=38.47060  |long=-0.79555  |label={{small|[[CD Eldense|Eldense]]}} |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.961389 |long=2.828611 |label=&lt;small&gt;[[Girona FC|Girona]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.152925 |long=-3.595744 |label=&lt;small&gt;[[Granada CF|Granada]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.330000 |long=-3.764444 |label=&lt;small&gt;[[CD Leganés|Leganés]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.589936 |long=2.6300778 |label=&lt;small&gt;[[RCD Mallorca|Mallorca]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.360783 |long=-5.870222 |label=&lt;small&gt;[[Real Oviedo|Oviedo]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.2583   |long=-2.0253   |label={{nowrap|{{small|[[Real Sociedad B]]}}}} |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.5547 |long= 2.0920 |label=&lt;small&gt;[[CE Sabadell FC|Sabadell]]&lt;/small&gt;|position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644519 |long=-4.761233 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=right}}
}}

{{Location map+ |Spain Canary Islands |width=150 |float=right |caption=Vendndodhja e ekipeve në Segunda División 2026–27 (Ishujt Kanarie) |places=
{{Location map~ |Spain Canary Islands |lat=28.463289 |long=-16.260528 |label=&lt;small&gt;[[CD Tenerife|Tenerife]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain Canary Islands |lat=28.100367 |long=-15.456714 |label=&lt;small&gt;[[UD Las Palmas|Las Palmas]]&lt;/small&gt; |position=right}}
}}

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
! Ekipi
! Vendndodhja
! Stadiumi
! Kapaciteti
|-
| [[Albacete Balompié|Albacete]] || [[Albacete]] || [[Estadio Carlos Belmonte]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|17524}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://footballtripper.com/spain/albacete-balompie-stadium/|title=Estadio Carlos Belmonte|date=16 gusht 2014 |language=es|publisher=Football Tripper|access-date=6 janar 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[UD Almería|Almería]] || [[Almería]] || [[UD Almería Stadium]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|15000}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.udalmeriasad.com/club/datosdelclub/estadio-juegos-del-mediterraneo|title=Estadio de los Juegos del Mediterráneo|publisher=UD Almería|language=es|access-date=1 korrik 2019|archive-date=24 tetor 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201024002903/http://www.udalmeriasad.com/club/datosdelclub/estadio-juegos-del-mediterraneo|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[FC Andorra|Andorra]] || {{flagicon|AND}} [[Encamp]] || [[Estadi de la FAF|Nou Estadi Encamp]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|5108}}&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.fcandorra.com/installacions|title=Instal·laciones|access-date=9 gusht 2025| publisher= fcandorra.com | language=ca }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Burgos CF|Burgos]] || [[Burgos]] || [[Estadio El Plantío]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|12194}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://burgoscf.es/el-club/estadio-municipal-el-plantio/|publisher=Burgos CF|title=Estadio Municipal El Plantío|access-date=20 qershor 2016|language=es|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160708190227/http://www.burgoscf.es/el-club/estadio-municipal-el-plantio/|archive-date=8 korrik 2016}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Cádiz CF|Cádiz]]||[[Cádiz]]||[[Nuevo Mirandilla|JP Financial Estadio]]|| align=&quot;center&quot; |{{nts|20724}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://espanaestadios.com/2018/08/11/cadiz-estadio-ramon-de-carranza/|title=Estadio Ramón de Carranza|date=11 gusht 2018 |publisher=Cádiz CF|language=es|access-date=19 tetor 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CD Castellón|Castellón]] || [[Castellón de la Plana]] || [[Nou Estadi Castàlia|Estadio SkyFi Castàlia]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|15500}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cdcastellon.com/estadio/|title=Estadio|language=es|publisher=CD Castellón|access-date=23 korrik 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[RC Celta Fortuna|Celta Fortuna]] || [[Vigo]] || [[Balaídos Stadium|Estadio ABANCA Balaídos]] || align=center| {{Nts|24870}}
|-
| [[AD Ceuta FC|Ceuta]] || [[Ceuta]] || [[Estadio Alfonso Murube]] || align=center| {{Nts|6500}}
|-
| [[Córdoba CF|Córdoba]] || [[Córdoba, Spanjë|Córdoba]] || [[Estadio Nuevo Arcángel|Estadio Bahrain Victorious Nuevo Arcángel de Córdoba]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|20989}}&lt;ref&gt;{{cite web|language=es|access-date=24 qershor 2016|publisher=Córdoba CF|url=http://www.cordobacf.com/club/datos-del-club|title=Datos del club}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[SD Eibar|Eibar]] || [[Eibar]] || [[Ipurua Municipal Stadium|Estadio Municipal de Ipurua]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|8164}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sdeibar.com/noticia/el-eibar-inicia-la-proxima-semana-la-reubicacion-de-los-abonados-para-la-proxima-temporada|publisher=SD Eibar|title=El Eibar inicia la próxima semana la reubicación de los abonados para la próxima temporada|language=es|date=21 maj 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CD Eldense|Eldense]] || [[Elda]] || [[Nuevo Pepico Amat|Estadio Pepico Amat]] || align=center| {{Nts|5776}}&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Estadio Nuevo Pepico Amat |url=https://www.cdeldense.es/estadio-nuevo-pepico-amat |access-date=17 maj 2024 |website=www.cdeldense.es |language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Girona FC|Girona]]||[[Girona]]||[[Estadi Montilivi|Estadio Municipal de Montilivi]]||  style=&quot;text-align:center&quot; | {{nts|14624}}&lt;ref&gt;{{cite news |title=La conexión ucraniana, a la conquista de Montilivi |url=https://as.com/futbol/primera/la-conexion-ucraniana-a-la-conquista-de-montilivi-n/ |date=20 gusht 2023 |language=es |access-date=25 gusht 2023 |archive-date=25 gusht 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230825103339/https://as.com/futbol/primera/la-conexion-ucraniana-a-la-conquista-de-montilivi-n/ |url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Granada CF|Granada]]||[[Granada]] || [[Nuevo Estadio de Los Cármenes|Estadio Nuevo Los Cármenes]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|19189}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.granadacf.es/club/datos-del-club|title=Datos del Club|publisher=Granada CF|language=es|date=21 qershor 2023}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[UD Las Palmas|Las Palmas]]||[[Las Palmas]] || [[Estadio Gran Canaria]] ||  style=&quot;text-align:center&quot; | {{Nts|32392}}
|-
| [[CD Leganés|Leganés]] || [[Leganés]] || [[Butarque Stadium|Estadio Ontime Butarque]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|14422}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.cdleganes.com/club/estadio|title=Facilities - Butarque|publisher=CD Leganés|access-date=5 qershor 2026}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]||[[Palma de Mallorca|Palma]]||[[Estadi Mallorca Son Moix]]||  style=&quot;text-align:center&quot; | {{nts|23142}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://stadiumdb.com/stadiums/esp/ono_estadi|title=Son Moix Iberostar Estadi (Son Moix)|publisher=StadiumDB|access-date=13 korrik 2019|archive-date=17 dhjetor 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121217041918/http://stadiumdb.com/stadiums/esp/ono_estadi|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[Real Oviedo|Oviedo]] || [[Oviedo]] || [[Estadio Carlos Tartiere]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|30500}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.realoviedo.es/en/club/stadiums|title=Stadiums|publisher=Real Oviedo|access-date=30 maj 2016|archive-date=3 maj 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160503115440/http://www.realoviedo.es/en/club/stadiums|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Real Sociedad B]] || [[San Sebastián]] || [[Zubieta Facilities|Estadio Zubieta]] || align=&quot;center&quot; |{{Nts|4000}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.realsociedad.eus/es/noticias/detalle/zubieta-brilla-cada-dia-mas|title=Zubieta brilla cada día más|trans-title=Zubieta shines brighter every day|newspaper=Real Sociedad|date=11 shtator 2025|language=es|access-date=18 mars 2026}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CE Sabadell FC|Sabadell]] || [[Sabadell]] || [[Estadi de la Nova Creu Alta|Nova Creu Alta]] || align=&quot;center&quot; |{{Nts|11908}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cesabadell.cat/es/club/instalaciones|title=Instalaciones|publisher=CE Sabadell FC|access-date=26 korrik 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]] || [[Gijón]] || [[El Molinón|Estadio El Molinón-Enrique Castro &quot;Quini&quot;]] || align=&quot;center&quot; | {{Nts|29371}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.lavozdeasturias.es/noticia/sporting1905/2023/12/07/cifras-nuevo-aforo-molinon-meteria-top15-espana-mantendria-antiguedad-real-sporting-gijon/00031701982889116471195.htm|title=Las cifras del nuevo aforo de El Molinón, entraría en el top15 y mantendría sus 115 años de antigüedad|date=8 dhjetor 2023|website=La Voz de Asturias}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[CD Tenerife|Tenerife]] || [[Santa Cruz de Tenerife]] || [[Estadio Heliodoro Rodríguez López]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|22824}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.clubdeportivotenerife.es/el-club/instalaciones/instalaciones-estadio-heliodoro-rodriguez-lopez|publisher=CD Tenerife|title=Instalaciones|language=es|access-date=26 maj 2016|archive-date=20 qershor 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160620143903/http://www.clubdeportivotenerife.es/el-club/instalaciones/instalaciones-estadio-heliodoro-rodriguez-lopez|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Real Valladolid|Valladolid]] || [[Valladolid]] || [[Estadio José Zorrilla|Estadio Municipal José Zorrilla]] || align=&quot;center&quot;| {{Nts|27618}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.realvalladolid.es/elclub/estadiojosezorrilla/|title=Estadio José Zorrilla|publisher=Real Valladolid|language=es|access-date=30 maj 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20181004064128/http://www.realvalladolid.es/elclub/estadiojosezorrilla/|archive-date=4 tetor 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|}

== Kampionët ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width:100%; margin:0; text-align:center&quot;
!Sezoni
!Kampioni
!Nënkampioni
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1929 Segunda División|1929]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Iberia SC]]
|-
|[[1929–30 Segunda División|1929–30]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|-
|[[1930–31 Segunda División|1930–31]]
|'''[[Valencia CF|Valencia]]'''
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
|-
|[[1931–32 Segunda División|1931–32]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Real Oviedo|Oviedo]]
|-
|[[1932–33 Segunda División|1932–33]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[Atlético Madrid]]
|-
|[[1933–34 Segunda División|1933–34]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Atlético Madrid]]
|-
|[[1934–35 Segunda División|1934–35]]
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[1935–36 Segunda División|1935–36]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1939–40 Segunda División|1939–40]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]] (not promoted)
|-
|[[1940–41 Segunda División|1940–41]]
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|[[Real Sociedad]]
|[[CD Castellón|Castellón]] and [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1941–42 Segunda División|1941–42]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1942–43 Segunda División|1942–43]]
|'''[[CE Sabadell FC|Sabadell]]'''
|[[Real Sociedad]]
|-
|[[1943–44 Segunda División|1943–44]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[1944–45 Segunda División|1944–45]]
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1945–46 Segunda División|1945–46]]
|'''[[CE Sabadell FC|Sabadell]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1946–47 Segunda División|1946–47]]
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[Gimnàstic de Tarragona|Gimnàstic]]
|[[Real Sociedad]]
|-
|[[1947–48 Segunda División|1947–48]]
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1948–49 Segunda División|1948–49]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
!Sezoni
!Fituesi i Grupit Verior
!Fituesi i Grupit Jugor
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1949–50 Segunda División|1949–50]]
|'''[[Racing de Santander|Racing Santander]]'''
|'''[[CD Alcoyano|Alcoyano]]'''
|[[UE Lleida|Lleida]] and [[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[1950–51 Segunda División|1950–51]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|'''[[Atlético Tetuán]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]] and [[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|-
|[[1951–52 Segunda División|1951–52]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|-
|[[1952–53 Segunda División|1952–53]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[Real Jaén|Jaén]]'''
|-
|[[1953–54 Segunda División|1953–54]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1954–55 Segunda División|1954–55]]
|'''[[Cultural y Deportiva Leonesa|Cultural Leonesa]]'''
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|-
|[[1955–56 Segunda División|1955–56]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[Real Jaén|Jaén]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]] and [[CD Condal|Condal]]
|-
|[[1956–57 Segunda División|1956–57]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|-
|[[1957–58 Segunda División|1957–58]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|'''[[Real Betis]]'''
|-
|[[1958–59 Segunda División|1958–59]]
|'''[[Elche CF|Elche]]'''
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|-
|[[1959–60 Segunda División|1959–60]]
|'''[[Racing de Santander|Racing Santander]]'''
|'''[[RCD Mallorca|Mallorca]]'''
|-
|[[1960–61 Segunda División|1960–61]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|'''[[CD Tenerife|Tenerife]]'''
|-
|[[1961–62 Segunda División|1961–62]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Córdoba CF|Córdoba]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1962–63 Segunda División|1962–63]]
|'''[[Pontevedra CF|Pontevedra]]'''
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Levante UD|Levante]] and [[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1963–64 Segunda División|1963–64]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|-
|[[1964–65 Segunda División|1964–65]]
|'''[[Pontevedra CF|Pontevedra]]'''
|'''[[RCD Mallorca|Mallorca]]'''
|[[CE Sabadell FC|Sabadell]] and [[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1965–66 Segunda División|1965–66]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[Granada CF|Granada]]
|-
|[[1966–67 Segunda División|1966–67]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|[[Real Betis]]
|-
|[[1967–68 Segunda División|1967–68]]
|'''[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]'''
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|-
!Sezoni
!Kampioni
!Nënkampioni
!Skuadrat e tjera të promovuar
|-
|[[1968–69 Segunda División|1968–69]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1969–70 Segunda División|1969–70]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1970–71 Segunda División|1970–71]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Burgos CF (I)|Burgos (I)]]
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]], [[Córdoba CF|Córdoba]]
|-
|[[1971–72 Segunda División|1971–72]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[CD Castellón|Castellón]]
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|-
|[[1972–73 Segunda División|1972–73]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1973–74 Segunda División|1973–74]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|-
|[[1974–75 Segunda División|1974–75]]
|'''[[Real Oviedo|Oviedo]]'''
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
|-
|[[1975–76 Segunda División|1975–76]]
|'''[[Burgos CF (I)|Burgos (I)]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1976–77 Segunda División|1976–77]]
|'''[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[1977–78 Segunda División|1977–78]]
|'''[[Real Zaragoza|Zaragoza]]'''
|[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1978–79 Segunda División|1978–79]]
|'''[[AD Almería]]'''
|[[CD Málaga|Málaga]]
|[[Real Betis]]
|-
|[[1979–80 Segunda División|1979–80]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[1980–81 Segunda División|1980–81]]
|'''[[CD Castellón|Castellón]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1981–82 Segunda División|1981–82]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|[[CD Málaga|Málaga]]
|-
|[[1982–83 Segunda División|1982–83]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1983–84 Segunda División|1983–84]]
|'''[[Real Madrid Castilla|Castilla]]''' (nuk u promovua)
|[[Athletic Bilbao B|Bilbao Athletic]] (nuk u promovua)
|[[Hércules CF|Hércules]], [[Racing de Santander|Racing Santander]] and [[Elche CF|Elche]]
|-
|[[1984–85 Segunda División|1984–85]]
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1985–86 Segunda División|1985–86]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[CE Sabadell FC|Sabadell]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1986–87 Segunda División|1986–87]]
|'''[[Valencia CF|Valencia]]'''
|[[CD Logroñés|Logroñés]]
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|-
|[[1987–88 Segunda División|1987–88]]
|'''[[CD Málaga|Málaga]]'''
|[[Elche CF|Elche]]
|[[Real Oviedo|Oviedo]]
|-
|[[1988–89 Segunda División|1988–89]]
|'''[[CD Castellón|Castellón]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]] and [[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[1989–90 Segunda División|1989–90]]
|'''[[Real Burgos CF|Real Burgos]]'''
|[[Real Betis]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|-
|[[1990–91 Segunda División|1990–91]]
|'''[[Albacete Balompié|Albacete]]'''
|[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|-
|[[1991–92 Segunda División|1991–92]]
|'''[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[1992–93 Segunda División|1992–93]]
|'''[[UE Lleida|Lleida]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|-
|[[1993–94 Segunda División|1993–94]]
|'''[[RCD Espanyol|Espanyol]]'''
|[[Real Betis]]
|[[SD Compostela|Compostela]]
|-
|[[1994–95 Segunda División|1994–95]]
|'''[[CP Mérida|Mérida]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|-
|[[1995–96 Segunda División|1995–96]]
|'''[[Hércules CF|Hércules]]'''
|[[CD Logroñés|Logroñés]]
|[[CF Extremadura|Extremadura]]
|-
|[[1996–97 Segunda División|1996–97]]
|'''[[CP Mérida|Mérida]]'''
|[[UD Salamanca|Salamanca]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[1997–98 Segunda División|1997–98]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[CF Extremadura|Extremadura]]
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|-
|[[1998–99 Segunda División|1998–99]]
|'''[[Málaga CF|Málaga]]'''
|[[Atlético Madrid B]]
|[[CD Numancia|Numancia]], [[Sevilla FC|Sevilla]], [[Rayo Vallecano]]
|-
|{{Nowrap|[[1999–2000 Segunda División|1999–2000]]}}
|'''[[UD Las Palmas|Las Palmas]]'''
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|-
|[[2000–01 Segunda División|2000–01]]
|'''[[Sevilla FC|Sevilla]]'''
|[[Real Betis]]
|[[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[2001–02 Segunda División|2001–02]]
|'''[[Atlético Madrid]]'''
|[[Racing de Santander|Racing Santander]]
|[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]
|-
|[[2002–03 Segunda División|2002–03]]
|'''[[Real Murcia|Murcia]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|[[Albacete Balompié|Albacete]]
|-
|[[2003–04 Segunda División|2003–04]]
|'''[[Levante UD|Levante]]'''
|[[CD Numancia|Numancia]]
|[[Getafe CF|Getafe]]
|-
|[[2004–05 Segunda División|2004–05]]
|'''[[Cádiz CF|Cádiz]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[Deportivo Alavés|Alavés]]
|-
|[[2005–06 Segunda División|2005–06]]
|'''[[Recreativo de Huelva|Recreativo]]'''
|[[Gimnàstic de Tarragona|Gimnàstic]]
|[[Levante UD|Levante]]
|-
|[[2006–07 Segunda División|2006–07]]
|'''[[Real Valladolid|Valladolid]]'''
|[[UD Almería|Almería]]
|[[Real Murcia|Murcia]]
|-
|[[2007–08 Segunda División|2007–08]]
|'''[[CD Numancia|Numancia]]'''
|[[Málaga CF|Málaga]]
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|-
|[[2008–09 Segunda División|2008–09]]
|'''[[Xerez CD|Xerez]]'''
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|[[CD Tenerife|Tenerife]]
|-
|[[2009–10 Segunda División|2009–10]]
|'''[[Real Sociedad]]'''
|[[Hércules CF|Hércules]]
|[[Levante UD|Levante]]
|-
|[[2010–11 Segunda División|2010–11]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Rayo Vallecano]]
|[[Granada CF|Granada]]
|-
|[[2011–12 Segunda División|2011–12]]
|'''[[Deportivo La Coruña]]'''
|[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|-
|[[2012–13 Segunda División|2012–13]]
|'''[[Elche CF|Elche]]'''
|[[Villarreal CF|Villarreal]]
|[[UD Almería|Almeria]]
|-
|[[2013–14 Segunda División|2013–14]]
|'''[[SD Eibar|Eibar]]'''
|[[Deportivo La Coruña]]
|[[Córdoba CF|Córdoba]]
|-
|[[2014–15 Segunda División|2014–15]]
|'''[[Real Betis]]'''
|[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]
|[[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|-
|[[2015–16 Segunda División|2015–16]]
|'''[[Deportivo Alavés|Alavés]]'''
|[[CD Leganés|Leganés]]
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
|-
|[[2016–17 Segunda División|2016–17]]
|'''[[Levante UD|Levante]]'''
|[[Girona CF|Girona]]
|[[Getafe CF|Getafe]]
|-
|[[2017–18 Segunda División|2017–18]]
|'''[[Rayo Vallecano]]'''
|[[SD Huesca|Huesca]]
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|-
|[[2018–19 Segunda División|2018–19]]
|'''[[CA Osasuna|Osasuna]]'''
|[[Granada CF|Granada]]
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|-
|[[2019–20 Segunda División|2019–20]]
|'''[[SD Huesca|Huesca]]'''
|[[Cádiz CF|Cádiz]]
|[[Elche CF|Elche]]
|-
|[[2020–21 Segunda División|2020–21]]
|'''[[RCD Espanyol|Espanyol]]'''
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|[[Rayo Vallecano]]
|-
|[[2021–22 Segunda División|2021–22]]
|'''[[UD Almería|Almería]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[Girona FC|Girona]]
|-
|[[2022–23 Segunda División|2022–23]]
|'''[[Granada CF|Granada]]'''
|[[UD Las Palmas|Las Palmas]]
|[[Deportivo Alavés|Alavés]]
|-
|[[2023–24 Segunda División|2023–24]]
|'''[[CD Leganés|Leganés]]'''
|[[Real Valladolid|Valladolid]]
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|}

== Referime ==
[[Kategoria:Liga futbolli]]</text>
      <sha1>5gz9hnfu9mv9au6w6vplvmjkaxfzas2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Teuta Selimi</title>
    <ns>0</ns>
    <id>171915</id>
    <revision>
      <id>3027617</id>
      <parentid>3023165</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T18:22:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46033-16</username>
        <id>191988</id>
      </contributor>
      <comment>E lindur më 23.08.1976</comment>
      <origin>3027617</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5912" sha1="09ipimmfol59xp49491ih20xoiikj8l" xml:space="preserve">{{Copypaste|artikull|url=https://teksteshqip.com/teuta-selimi|date=janar 2025}}{{Pp}}
'''Teuta Selimi''' e lindur më [[23]] [[Gusht]] [[1976]] në [[Prishtinë]]
Karriera e saj muzikore u shënua nga përzierja e elementeve të reggae, ska, dhe rocksteady, si dhe falsifikim i një stili të këndshëm dhe të veçantë të vokalit dhe të këngëve. Karriera e saj ka shtrirë gati dy dekada, duke filluar në kontributet në muzikë rritën shikueshmërinë e muzikës xhamajkane në të gjithë njohjen e publikut shqiptar dhe e bënë atë një figurë shqiptare në kulturën popullore që përmbante singlein e kenges &quot;Qka po dojm&quot; dhe u bë një vokal i sfondit ndërsa ishte kur ishte në shkollë të mesme ajo nënshkroi në etiketë në moshën 21 vjeç ishte e ftuar në nje lokal &quot;Bar Coffe&quot; ne Zvicer Teuta u rrit duke i degjuar idhujt e saj në muziken e vjeter te viteve 80-të si Chaka Khan, Whitney Houston, Bob Marley , Stevie Wonder, Lauryn Hill, Scorpions, Ub40 , Joe Cocker , Scorpions , Chic , etj.

Më 26 Korrik 2003 Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Çka po dojm&quot; me nje keng qe permison njohjen e gjith publikua shqiptar me kete keng Teuta Selimi shperblehet ne çmimin e dytë në VFM 2004 qe u mbajt per here të parë ne KTV, kjo kenge u be hit i veres dhe u prezantua nga gjith Toplistat shqiptare

Në vitin 2007, Teuta Selimi publikon albumin &quot;Femer&quot;.

Në 23 Shkurt 2007 fillon bashkpunimin me Kengetarin Adnan Daci 'Smundem me u nda'.

Në vitin 2008, Teuta Selimi publikon albumin &quot;Per Ty Djale&quot; me kenge Live.

Në 14 Nentor 2008 lanson videoklipin e saj 'Me nuk jemi pa'.

Në vitin 2009, Teuta Selimi publikon albumin &quot;U Kall Atmosfera&quot;.

Në vitin 2009 shperblehet ne çmimin e dyte me kengen 'Me nuk jemi pa' ne 'Zhurma Show Awards 2009', Albumin e saj 'U kall atmosfera'.

Në vitin 2009, Teuta Selimi publikon albumin &quot;Live&quot;.

Në vitin 2010, Teuta Selimi publikon albumin &quot;Live 2010&quot;.

Në 14 Mars 2011, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Miqt E Mi&quot;.

Në Maj 2011, Teuta Selimi merr pjesë në VFM 2011 me këngën &quot;Miqt E Mi&quot;.

Në Tetor 2011, Teuta Selimi merr pjesë në Zhurma Show 2011 me këngën &quot;Miqt E Mi&quot;.

Në Qershor 2011, Teuta Selimi merr pjesë në Netët e Klipit Shqiptar 10 me këngën &quot;Miqt E Mi&quot;.

Në vitin 2011, Teuta Selimi publikon albumin &quot;Magnet&quot;.

Më datë 26 Shtator 2012, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Femer&quot;.

Më datë 21 Tetor 2012, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Kush Don Le T'feston&quot;. Muzika e këngës u punua nga Ilir Berani, teksti u shkrua nga Ilir Berani, ndërsa për orkestrimin u kujdes Ardian Kastrati. Videoklipi u prodhua nga EMF Creative.

Më datë 25 Korrik 2013, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;E Pa Shpres&quot;. Muzika e këngës u punua nga Vullnet Ibraimi, teksti u shkrua nga Vullnet Ibraimi. Videoklipi u prodhua nga EMF Creative. Me këtë këngë, Teuta Selimi merr pjesë në Zhurma Show 2013 në vitin 2013.

Më datë 12 Janar 2014, Teuta Selimi &amp; Korab Jetishi publikojnë videoklipin &quot;Non Stop&quot;. Muzika e këngës u punua nga Ilir Berani, teksti u shkrua nga Ilir Berani. Videoklipi u prodhua nga Imagine Films.

Më datë 17 Janar 2015, Etnon publikojnë videoklipin &quot;Pa Ndjenja&quot;, në bashkëpunim me Teuta Selimi. Me këtë këngë, Etnon marrin pjesë në Netët E Klipit Shqiptar 14 në vitin 2015.

Më datë 1 Shkurt 2015, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;S'do Të Bëhesh Burrë&quot;. Videoklipi u prodhua nga EMF Creative. Me këtë këngë, Teuta Selimi u paraqit në këto festivale: Zhurma Show 2015 (2015), Netët E Klipit Shqiptar 14 (2015).

Me date 10 Dhjetor 2016, Teuta Selimi publikon videoklipin Probleme, Muzika e kenges u punua nga Alfred Sula, teksti u shkrua nga Endrit Mumajesi, ndresa per orkestrimin u kujdes Alfred Sula

Më datë 30 Dhjetor 2017, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Akull&quot;. Muzika e këngës u punua nga Alfred Sula, teksti u shkrua nga Endrit Mumajesi, ndërsa për orkestrimin u kujdes Alfred Sula. Videoklipi u prodhua nga MAX Production.

Më datë 6 Gusht 2018, Agon Amiga publikon videoklipin &quot;Lej Lej&quot;, në bashkëpunim me Teuta Selimi. Teksti u shkrua nga vetë Agon Amiga. Videoklipi u prodhua nga Imagine Films.

Më datë 10 Dhjetor 2018, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Zemren Fale&quot;. Muzika e këngës u punua nga Anxhelo Koci, teksti u shkrua nga Endrit Mumajesi, ndërsa për orkestrimin u kujdes Alsked Rrenja.

Më datë 9 Mars 2019, Blero publikon videoklipin &quot;S'ke Jete&quot;, në bashkëpunim me Teuta Selimin. Teksti i këngës u shkrua nga Fatmir Muja. Produksioni audio u realizua nga Prygo.

Më datë 15 Nëntor 2019, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Ja Fala&quot;. Muzika e këngës u punua nga Bini Nebihu, ndërsa teksti u shkrua nga Fadil Topalli. Videoklipi u prodhua nga kompania MAX Production.

Më datë 31 Janar 2020, Mc Beka &amp; Teuta Selimi publikojnë videoklipin &quot;Shoqe Shoqe&quot;. Teksti i këngës u shkrua nga Mc Beka.

Më datë 17 Shtator 2021, Skerdi publikon videoklipin &quot;M'Ke Rrejt&quot;, në bashkëpunim me Teuta Selimin. Muzika dhe teksti i këngës janë punuar nga Skerdi. Videoklipi u prodhua nga kompania Cinegr8.

Më datë 8 Prill 2022, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Pa Mu&quot;. Kënga është kompozuar nga Bini Nebihu, ndërsa tekstin e kanë shkruar së bashku Donjeta Morina &amp; Bini Nebihu.

Më datë 25 Nëntor 2022, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Merre Zemren&quot;, në bashkëpunim me Altin Sulkun. Videoklipi u prodhua nga MAX Production, ndërsa produksioni audio u realizua nga Marenglen Boja.

Më datë 3 Maj 2023, Teuta Selimi publikon videoklipin &quot;Dhurate&quot;. Muzika e këngës u punua nga Bini Diez, ndërsa teksti u shkrua nga Filloreta Raçi (Fifi). Videoklipi u prodhua nga kompania Fullmoon Production.

Skerdi ka njoftuar se do publikojë së shpejti videoklipin &quot;U Harrua&quot;, në bashkëpunim me Teuta Selimin.
» Dërgo Korrigjime »» Tekstet e Këngëve »
Punuan Biografinë: Annonim Annonim</text>
      <sha1>09ipimmfol59xp49491ih20xoiikj8l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Costur</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175884</id>
    <revision>
      <id>3027606</id>
      <parentid>2305542</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T14:39:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>1198</id>
      </contributor>
      <comment>Materiali multimedial [[c:File:Escut_de_Costur-2.svg|Escut_de_Costur-2.svg]] u zëvendësua me materialin multimedial [[c:File:Escut_Costur.svg|Escut_Costur.svg]] nga përdoruesi [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] me arsyetimin: [[:c:COM:FR|File rena</comment>
      <origin>3027606</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1592" sha1="mowvxl0uvhsg9chm1pwp5lhj3gdndj9" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                  = Costur
| native_name          = 
| settlement_type     = [[Komunat e Spanjës|Komunë]]
| image_skyline                   = 
| image_caption     = 
| image_flag            = 
| image_seal            = Escut Costur.svg
&lt;!--Administrimi territorial--&gt;
|Komuniteti autonom      ={{flag|Komuniteti i Valencias}}
|Provinca                = [[Provinca Castellón|Castellón]]
|Kamarka                 = [[Alcalatén]]
&lt;!--Sipërfaqja dhe Demografia --&gt;
|Sipërfaqja              = 21.9
| population_total               = 588
|Dendësia                = 
&lt;!-- Të dhëna--&gt;
|Lartësia                = 465
| population_demonym                = Costureros
|Kodi Postar             = 12119
|Prefiksi                = 
| established_date               = 
|Partia                  = 
|Kryetari                = Luis Gregori Herrando
| website           = 
| image_map              =
| map_caption        = 
  |CoordAddon            = source:cawiki
| gjer_g= 40 | gjer_m= 7 | gjer_s=  | gjer_dr = N 
| gjat_g= 0 | gjat_m= 10 | gjat_s=  | gjat_dr = W
}}

'''Costur''' është një [[Komunat e Spanjës|komunë]] në [[Spanja|Spanjë]], e vendosur në qarkun [[Alcalatén]], të provincës [[Provinca Castellón|Castellón]], në [[Komuniteti i Valencias|Komunitetin e Valencias]]. Costur ka 588 banorë (2010), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 21.9&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;.

== Referimet ==
{{reflist}}

== Lidhje të jashtme ==
* {{commonscat|Costur}}

[[Kategoria:Komunat e Spanjës|Costur]]
[[Kategoria:Komuna në Provincën Castellón]]


{{Spanja-cung}}</text>
      <sha1>mowvxl0uvhsg9chm1pwp5lhj3gdndj9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benafigos</title>
    <ns>0</ns>
    <id>177812</id>
    <revision>
      <id>3027605</id>
      <parentid>2305776</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T14:39:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>1198</id>
      </contributor>
      <comment>Materiali multimedial [[c:File:Escut_de_Benafigos-2.svg|Escut_de_Benafigos-2.svg]] u zëvendësua me materialin multimedial [[c:File:Escut_Benafigos.svg|Escut_Benafigos.svg]] nga përdoruesi [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] me arsyetimin: [[:c:COM:</comment>
      <origin>3027605</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1717" sha1="dtxtmddkrd2m93rsn5twmxm0kgowlms" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                  = Benafigos
| native_name          = 
| settlement_type     = [[Komunat e Spanjës|Komunë]]
| image_skyline                   = BenafigosNevado.jpg
| image_caption     = 
| image_flag            = Bandera de Benafigos.svg
| image_seal            = Escut Benafigos.svg
&lt;!--Administrimi territorial--&gt;
|Komuniteti autonom      ={{flag|Komuniteti i Valencias}}
|Provinca                = [[Castellón (provincë)|Castellón]]
|Kamarka                 = [[Alcalatén]]
&lt;!--Sipërfaqja dhe Demografia --&gt;
|Sipërfaqja              = 35.6
| population_total               = 158
|Dendësia                = 
&lt;!-- Të dhëna--&gt;
|Lartësia                = 945
| population_demonym                = 
|Kodi Postar             = 12134
|Prefiksi                = 
| established_date               = 
|Partia                  = 
|Kryetari                = 
| website           = {{URL|http://www.benafigos.es/}}
| image_map              =
| map_caption        = 
  |CoordAddon            = region:ES_type:city
| gjer_g= 40 | gjer_m= 16 | gjer_s= 35 | gjer_dr = N 
| gjat_g= 0 | gjat_m= 12 | gjat_s= 34 | gjat_dr = W
}}

'''Benafigos''' është një [[Komunat e Spanjës|komunë]] në [[Spanja|Spanjë]], e vendosur në qarkun [[Alcalatén]], të provincës [[Castellón (provincë)|Castellón]], në [[Komuniteti i Valencias|Komunitetin e Valencias]]. Benafigos ka 158 banorë (2010), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 35.6&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;.

== Referimet ==
{{reflist}}

== Lidhje të jashtme ==
* {{commonscat|Benafigos}}
* [http://www.benafigos.es/ Webfaqja zyrtare]

[[Kategoria:Komunat e Spanjës|Benafigos]]
[[Kategoria:Komuna në Provincën Castellón]]


{{Spanja-cung}}</text>
      <sha1>dtxtmddkrd2m93rsn5twmxm0kgowlms</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Arti i rilindjes</title>
    <ns>0</ns>
    <id>181010</id>
    <revision>
      <id>3027646</id>
      <parentid>3007412</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T22:35:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027646</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477147" sha1="1derit2aomc60trqigantygescpmylt" xml:space="preserve">Periudha e quajtur si '''Art i Rilindjes''' konsiderohet harku kohor i zhvillimit artistik që nisi dhe u zhvillua në [[Firenca|Firence]] në fillim të [[Shekulli XV|Quattrocento-s]] dhe prej aty përfshiu [[Italia|Italinë]] dhe më pas [[Evropa|Evropën]] deri nga dhjetëvjeçarët e parë të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]], kohë kur mori udhë &quot;Rilindja e Lartë&quot; e [[Leonardo da Vinçi]]t, [[Mikelanxhelo|Mikelanxhelo Buonarrotit]] dhe [[Raffaello]]-s.
Në ''Artin e [[Rilindja|Rilindjes]]'' përfshihet piktura, skulptura, arkitektura dhe artet dekorative bashkë me [[Letërsia|letërsinë]], [[Teatro|teatrin]], [[Muzika|muzikën]] dhe [[Vallëzimi|kërcimin]] përgjatë historisë së [[Rilindja|Rilindjes]] evropiane. Arti i saj, bashkë me Rilindjen e filozofisë humaniste, u përhap nëpër [[Evropa|Evropë]], duke ndikuar si artistët ashtu edhe porositësit e tyre me zhvillimin e teknikave dhe ndjesive të reja artistike. Ky art vë në dukje kalimin e [[Evropa|Evropës]], nga periudha mesjetare në Epokën e hershme Moderne. Megjithatë në shumë pjesë të Evropës, Rilindja e hershme u zhvillua paralelisht me [[Arti gotik|artin gotik]] të mesjetës së vonë.
[[Skeda:Da Vinci Vitruve Luc Viatour.jpg|parapamje|303px|njeriu vitruvian i [[Leonardo da Vinçi]]t]]

==Konteksti historik==
Shekulli XV qe një periudhë me zhvillime të rëndësishme ekonomike, politike dhe shoqërore, që në fakt konsiderohet edhe si periudhë e ndërmjetme midis Mesjetës së vonë dhe Mesjetës moderne nga pjesa më e madhe e historiografëve, megjithëse studiues të ndryshëm dallojnë në data dhe prespektivë historike.

Midis ngjarjeve me më shumë përmbysje në fushën politike ishte çështja lindore, e karakterizuar nga ekspansioni i perandorisë Osmane (e cila, pas rënies së [[Konstandinopoja|Konstandinopojës]] në [[1453]] kërcënoi drejtpërdrejt [[Hungaria|Hungarinë]] dhe territorin austriak) dhe një tjetër perëndimore, e karakterizuar monarkitë kombëtare të [[Franca|Francës]], [[Anglia|Anglisë]] dhe [[Spanja|Spanjës]], ashtu si edhe perandoria e [[Karli V, Perandor i Shenjtë Romak|Karlit të V]] habsburg të konfederatës së njohur si Perandori e Shenjtë Romake--që, në ndryshim nga perandoritë mesjetare, paraqet një projekt përqëndrimi të pushtetit, tipike e institucioneve politike moderne. Në [[Italia|Itali]] sinjoritë vendore u zhvilluan në shtete rajonale duke u zgjeruar në kurriz të fqinjëve, por nuk qe e mundur të krijohej një bashkim kombëtar për shkak të veçantive dhe mosbesimit reciprok.

Me zbulimin e Botës së Re dhe eksplorimet e mëdha horizontet e botës evropiane u zgjeruan jashtë mase, por kjo nënkuptoi edhe humbjen progresive të rëndësisë së [[Mesdheu]]t, me një aset të ri politiko-ekonomik që, nga shekulli XVII, pati si qendër Evropën Veri-Perëndimore.

Lista në vazhdim paraqet një përmbledhje që ka të bëjë me faktorët kryesorë që ndikuan në zhvillimin e [[Rilindja|Rilindjes]].
* Tekstet klasike, me shekuj të tërë të konsideruara si të humbura nga studiuesit evropianë, tani u bënë të aksesueshëm. Këtu përfshiheshin libra për [[Filozofia|filozofinë]], [[Proza|prozën]], [[Poezia|poezinë]], [[Drama|dramën]], [[Shkenca|shkencën]], një tezë mbi artet dhe teologjinë e hershme kristiane.
* Njëkohësisht, Evropa pati akses në matematikën më të avancuar e cila e pati prejardhjen nga punimet e studiuesve islamikë.
* Hyrja e shtypshkrimit të bartshëm në [[Shekulli XV|shekullin XV]] nënkuptoi se idetë mund të përhapeshin lehtësisht dhe një numër në rritje librash u shkruan për një publik të gjerë.
* Vendosja e Bankës Medici dhe tregëtia pasuese gjeneruan një mirëqenie të paparë për një qytet të veçantë italian, [[Firenca|Firence]]&lt;nowiki/&gt;n.
* [[Cosimo de' Medici]] vendosi një standart të ri për patronazhin e arteve, të palidhur me kishën apo monarkinë.
* Filozofia [[Humanizmi|humaniste]] nënkuptonte se mardhëniet e njeriut me njerëzimin, botën dhe Zotin nuk ishin më monopol i kishës.
* Një interes i gjallëruar në letërsinë klasike solli studimin e parë arkeologjik të [[Roma e lashtë|Romës së Lashtë]] të realizuara nga arkitekti [[Filippo Brunelleschi]] dhe skulptori [[Donatello]]. Rigjallërimi i një stili arkitektonik të bazuar në veprat klasike frymëzuan një klasicizëm përkatës në pikturë dhe skulpturë, i cili u shfaq në vitet e para të 1420-ës në pikturën e [[Masaccio]]-s dhe [[Paolo Uccello]]-s.
* Përmirësimi i pikturës së vajit dhe zhvillimi i teknikave të pikturës së vajit nga artistët hollandezë si [[Jan van Eyck]], [[Rogier van der Weyden]] dhe [[Hugo van der Goes]] çuan në përshtatjen e tij në të gjithë Italinë që rreth vitit [[1475]] dhe që pati efekte që vazhduan në praktikën piktorike të përbotshme.
* Prania e rastësishme në rajonin e [[Firenca|Firences]] në fillim të shekullit XV e disa gjenive artistikë individual, më të shquarit [[Masaccio]], [[Filippo Brunelleschi]], [[Lorenzo Ghiberti]], [[Piero della Francesca]], [[Donatello]] dhe [[Michelozzo]] formuan një etos që u përfshiu gjithë mjeshtrit e mëdhenj të Rilindjes së Lartë, ashtu si dhe mbështetjen dhe inkurajimin e artistëve më të vegjël në arritjen e punimeve me cilësi të jashtëzakonshme.&lt;ref name=&quot;Hartt&quot;&gt;Frederick Hartt, ''A History of Italian Renaissance Art'', (1970)&lt;/ref&gt;
* Një trashëgimi e ngjashme artistike ndodhi në [[Venecia|Venecie]] midis familjes së talentuar të [[Jacopo Bellini]]t, kunatit të tyre të rëndësishëm [[Andrea Mantegna]], [[Giorgione]]-s, [[Ticiani]]t dhe [[Tintoretto]]-s.&lt;ref name=&quot;Hartt&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;MB&quot;&gt;Michael Baxandall, ''Painting and Experience in Fifteenth Century Italy'', (1974)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Margaret Aston, ''The Fifteenth Century, the Prospect of Europe'', (1979)&lt;/ref&gt;
* Publikimi i dy traktateve në latinisht nga [[Leone Battista Alberti]], ''De Pictura'' (''Mbi pikturën''), [[1435]], dhe ''De re aedificatoria'' (''Mbi gjërat ndërtuese,'' e njohur më gjerësisht si ''Mbi Arkitekturën''), [[1452]].

==Konteksti shoqëror dhe kulturor==
[[File:Giotto di Bondone 009.jpg|thumb|left|408px|[[Xhoto]], ''Vajtimi i Krishtit'', Cappella degli Scrovegni]]
Në këtë periudhë në [[Firenca|Firence]] u krijuan lidhje të përforcuara me origjinën romake të qytetit, duke zënë fill që në [[Shekulli XIV|shekullin XIV]] me veprat e [[Françesko Petrarka|Françesko Petrarkës]] apo [[Coluccio Salutati]]-t, që prodhoi një sjellje të vetëdijshme rikthimi të mënyrave të epokës klasike greke dhe romane. Kjo &quot;rinascita&quot; (që nga [[gjuha italiane|italishtja]] do të thotë rilindje), jo e re në botën mesjetare, por që në ndryshim nga rastet e mëparshme pati një përhapje dhe një vazhdimësi jashtëzakonisht të gjerë, veç faktit që për herë të parë u formulua koncepti i &quot;shkëputjes&quot; midis botës moderne dhe antike për shkak të ndërprerjes së përfaqësuar nga &quot;shekujt e errësirës&quot;, më vonë të quajtur koha e mesme ose [[Mesjeta|Mesjetë]]. Por e kaluara antike nuk ishte diçka abstrakte dhe [[mitologjia|mitologjike]], por e hetueshme nëpërmjet [[Filologjia|filologjisë]] për të nxierë një imazh autentik dhe sa më real që ishte e mundur, nga e cila merrej shembull për të krijuar gjëra të reja (dhe jo për të përdorur si model për imitime pasive)&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 25.&lt;/ref&gt;.

Kështu rrodhi një perceptim i ri i njeriut dhe botës , ku individi i veçantë është i aftë të vetëpërcaktohet dhe të kultivonte dhuntitë e tij, me të cilat mund të mbizotëronte fatin e paracaktuar dhe të dominonte natyrën duke e modifikuar. Ky rivlerësim i potencialit njerëzor është në bazë të dinjitetit të individit, me refuzimin e ndarjes midis shpirtit dhe trupit&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;. E rëndësishme është edhe jeta shoqërore, që mer një vlerë veçanërisht pozitive lidhur me [[dialektika|dialektikën]], shkëmbimin e mendimeve dhe informacioneve, nëpërmjet ballafaqimit.

Ky konceptim i ri u përhap me entuziazëm, por, duke u bazuar në forcat e individëve të veçantë, nuk ishte pa aspekte të ngurta dhe shqetësuese, të panjohura në sistemin e sigurt mesjetar. Siguria e [[Sistemi gjeocentrik|sistemit gjeocentrik]], u zëvendësua nga pasiguritë e të panjohurës, besimit te providenca hyjnore iu bashkua fati më i paqëndrueshëm dhe përgjegjësia vetëpërcaktuese sillte ankthin e dyshimeve, të gabimit, të dështimit. Kjo përmbysje e medaljes, më e dhimbshme dhe frikësuese, u paraqit sa herë që ekuilibri i brishtë ekonomik, shoqëror dhe politik tronditej, duke i hequr mbështetjen te idealet&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;.

Këto tema megjithatë ishin trashëgimi e një elite të ngushtë, që gëzonte një arsimim të llogaritur për një të ardhme në detyrat publike. Por idealet e humanistëve mbështeteshin nga pjesa më e madhe e shoqërisë tregëtare dhe artizanale, mbi të gjitha sepse pasqyroheshin efektivisht në jetën e përditshme, nën karakterin e pragmatizmit, të individualizmit, të konkurueshmërisë, të legjitimimit të pasurisë dhe lartësimit të jetës aktive&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;.

Artistët ishin gjithashtu pjesëmarrës në këto vlera, edhe pse nuk kishin një arsimim që mund të konkuronte me atë të letrarëve; megjithë këtë, falë edhe bashkëpunimeve të leverdisshme dhe nga aftësitë teknike të përvetësuara në fushën e tyre, veprat e tyre nxisnin një interes në të gjitha nivelet, duke i zbehur diferencat elitare pasi ishin më lehtësisht të përdorshme se sa letërsia, e cila ishte akoma rigorozisht e botuar në [[gjuha latine|latinisht]]&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;.

===Para-Rilindja në Itali, 1280–1400===
Në [[Italia|Itali]] në fundin e shekullit XIII dhe fillimin e shekullit XIV, skulptura e [[Nicola Pisano]]&lt;nowiki/&gt;s dhe djalit të tij [[Giovanni Pisano]], të cilët punuan në [[Piza]], [[Siena]] dhe [[Pistoia]] tregojnë një prirje të theksuar klasiciste, me gjasa të ndikuar nga familjariteti i këtyre artistëve me sarkofagët e Romës së Lashtë. Kryeveprat e tyre janë pulpitet e Pagëzimore dhe katedrales së Pizës. Njëkohësisht me [[Giovanni Pisano]]-n, piktori fiorentin [[Giotto di Bondone]] zhvilloi një mënyrë të pikturës figurative që ishte jashtëzakonisht natyrale, tre përmasore, realiste dhe klasiciste, kur krahasohej me atë të bashkëkohësve dhe mësuesit të tij [[Cimabue]]. Giotto, punimet më të mëdha të të cilit janë cikli i ''Jetës së Krishtit'' në kishëzën Scrovegni në [[Padova]], u konsiderua biografi i shekullit XVI [[Giorgio Vasari]] si &quot;rievokimi dhe rikthimi i artit&quot; nga &quot;tradita e ngurtë e stilit bizantin&quot; mbizotërues në Italinë e shekullit XIII.

==Karakteristikat==
[[File:Masaccio, polittico di pisa.jpg|thumb|left|369px|Masaccio, ''Kryqëzimi i Shën Pjetrit'' pjesë e poliptikut të Pizës]]
Edhe në fushën e arteve figurative inovacionet rilindase i kishin rrenjët në [[Shekulli XIV|shekullin XIV]]: për shembull kërkimet intuitive mbi [[hapësira|hapësirën]] nga [[Giotto di Bondone]], [[Ambrogio Lorenzetti]] ose nga miniaturistët francezë të gotikut ndërkombëtar u thelluan dhe u shpunë në rezultate të saktësisë së skajshme, duke arritur deri në prodhimin e rezultateve revolucionare&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 24.&lt;/ref&gt;.

Qenë të paktën tre elemente thelbësore të stilit të ri&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;:
#Formulimi i rregullave të [[prespektiva|prespektivës]] lineare qendrore, që e organizonte hapësirën në mënyrë të njëtrajtshme;
#Vëmendja ndaj njeriut si individ, qoftë te [[fizionomia]] dhe [[anatomia]] ashtu edhe te paraqitja e emocioneve.
#Përbuzja e elementeve dekorative dhe rikthimi te esencialia.

Për të folur për një vepër plotësisht rilindase nuk mjafton prania vetëm e njërit prej këtyre elementeve, pasi Rilindja qe mbi të gjitha një mënyrë e re të menduari dhe përfytyrimi të botës si të tërë. Për shembull në disa vepra të [[Paolo Uccello]]-s, si ''San Giorgio e il drago'' (Shën Gjergji dhe dragoi) ([[1456]]), hapësira është kompozuar sipas rregullave të prespektivës; megjithatë, pesonazhet nuk janë pozicionuar në thellësi, por të paraqitur thjeshtësisht dhe pa hijëzime, si princesha eterike; ndryshe nga ''Kryqëzimi i Shën Pjetrit'' ([[1426]]) i [[Masaccio]]-s gjithë elementet janë bashkëpërmasuar në prespektivë, që përcakton përmasat e secilit.

Një tjetër ballafaqim, rreth vëmendjes ndaj njeriut si individ, mund të realizohet midis ''Madonës në fron me Fëmijën dhe engjejt muzikantë'' (afërsisht [[1405]]-[[1410]]) të [[Gentile da Fabriano]]s dhe ''Sant'Anna Metterza-s'' ([[1426]]) përsëri e [[Masaccio]]-s: në rastin e parë volumi është krijuar duke mbivendosur shtresat e ngjyrës që krijojnë drita dhe hije në mënyrë plotësishtë tradicionale (pjesët e çelëta janë gjithmonë të njëjtat: kallami i hundës, balli, mjekra, cilido qoftë pozicioni i kokës në pikturë), si edhe lineamentet dhe shprehjet, ndërsa në rastin e Masaccio-s ndërtimi i fytyrës del nga njohja reale e strukturës kockore, me një pozicionim të studiuar dhe të vetëdijshëm të hijeve që, në rastin e Fëmijës, zënë një pjesë të madhe të fytyrës së Fëmijës.


&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;280px&quot;&gt;
File:Paolo Uccello - Hl. Georg im Kampf mit dem Drachen.jpg|Paolo Uccello, ''Shën Gjergji dhe dragoi''
File:Gentile da Fabriano 042 dettaglio.jpg|Gentile da Fabriano, ''Madona në fron me Fëmijën dhe engjëjt muzikantë''
File:Masolino 008 detail.jpg|Masaccio, ''Sant'Anna Metterza'' (detaj)
&lt;/gallery&gt;

=== Teknikat ===
* Përdorimi i proporcioneve, trajtimi i parë madhor i pikturës si një dritare në hapësirë u shfaq në veprat e [[Giotto di Bondone]], në fillim të [[Shekulli XIV|shekullit XIV]]. Perspektiva e vërtetë lineare u formalizua më vonë, nga [[Filippo Brunelleschi]] dhe [[Leon Battista Alberti]]. Për ti dhënë më tepër paraqitje realiste artit, i çoi piktorët e Rilindjes në kompozimin e më shumë pikturave.
* '''Këndshikim''' - Termi këndshikim i referohet efektit artistik të paraqitjes së linjave në një vizatim për të krijuar iluzionin e thellësisë.
* '''Sfumato''' (i nuancuar) - Termi ''sfumato'' u krijua nga artisti i Rilindjes italiane, [[Leonardo da Vinçi]] dhe i referohet teknikës piktorike të hijëzimit dhe zbutjes së kontureve të mprehta nga përzieria e lehtë dhe graduale e një toni tek një ton tjetër nëpërmjet përdorimit të shtresave të holla për të dhënë iluzionin e thellësisë apo hapësirën tre-përmasore. Ky term i përketë fjalës [[gjuha italiane|italiane]] sfumare që do të thotë të avullosh, të shkrihesh apo tretesh, që rrjedh nga [[gjuha latine|latinishtja]] ''fumare'', të tymosesh.
* '''Chiaroscuro''' (dritëhije) – Termi dritëhije i referohet një teknike dhe efekti të modelimit të pikturës duke përdorur një kontrast të fortë midis dritës dhe errësirës për të dhënë iluzionin e thellësisë apo atë tre-përmasor. Ky term, ''chiaroscuro'', vjen nga fjalët [[gjuha italiane|italisht]] ''chiaro'' (e ndricuar, e qartë) dhe ''scuro'' (e errët). Kjo teknikë mori përdorim të gjerë përgjatë periudhës baroke.
* '''Balanca''' dhe '''Proporcionet''': madhësi të përshtatshme.

[[File:Formerly_Piero_della_Francesca_-_Ideal_City_-_Galleria_Nazionale_delle_Marche_Urbino_2.jpg|thumb|765px|Anonim&lt;ref&gt;AA.VV. ''Urbino Galleria Nazionale della Marche'', Electa, Milano 2005. Atribuar herë pas here: [[Piero della Francesca|Piero della Francesca-s]], [[Leon Battista Alberti]]-t, Francesco di Giorgio Martinit, Luciano Laurana-s, Melozzo da Forlì-t ose një anonimi fiorentin&lt;/ref&gt;, ''qyteti ideal'' (rreth [[1480]]-[[1490]]), [[Galleria Nazionale delle Marche]], [[Urbino]]]]

====Perspektiva====
[[File:Masaccio 003.jpg|thumb|333px|Masaccio, ''Trinità'' ([[1425]]-[[1427]]), [[Santa Maria Novella]], Firenze]]
Secili nga artistët e Rilindjes i përdori sipas një mase personale elementet bazë të stilit të ri, duke u frymëzuar, në masa të ndryshme, nga natyra dhe antikiteti. Faktori më i rëndësishëm i [[Shekulli XIV|Quattrocento-s]] fiorentine dhe italiane në përgjithësi, i paraqitur gati si simbol i kësaj periudhe të hershme të rilindjes, është problemi i prespektivës.

[[Prespektiva]] është një nga sistemet për të paraqitur një sipërfaqe tredimensionale dhe pozicionimi reciprok i objekteve që janë futur.

Në fillim të shekullit XV [[Filippo Brunelleschi]] vuri në vijë një metodë matematiko-gjeometrike dhe të matshme për të formuar hapësirën iluzore sipas prespektivës lineare qendrore, duke nisur nga nocionet e [[optika|optikës]] mesjetare dhe duke imagjinuar një koncept të ri të hapësirës: të pafundme, të vazhduar, paraekzistuese ndaj figurave që e popullojnë. Teoria lindi nga dy eksperimente praktike me tablo të vogla të vizatuara, sot të humbura por të rindërtueshme falë përshkrimeve të [[Leon Battista Alberti]]-t. Një paraqet Pagëzimoren e Firences të parë nga portali qendrorë i [[Santa Maria del Fiore]]s dhe kishte një qiell të mbuluar me letër prej argjendi, në mënyrë që të pasqyronte dritën e vërtetë atmosferike. Kjo tablo e vogël shikohej nëpërmjet një pasqyre, duke vendosur një sy në një të çarë nga mbrapa vetë tablosë së vogël. Pasqyra, që kishte të njëjtën formë të tablosë së vogël, duhet të vendosej në mënyrë që ta përfshinte të gjithën: nëse ishte më e vogël vendosej më larg. Nga këtu mund të llogariteshin distancat me ndërtesën e vërtetë nëpërmjet një sistemi përmasash të trekëndëshave të ngjashëm dhe zvogëlimet pasuese të objekteve me largimin e spektatorit. Me këtë sistem bëhej që të përputhej me forcë këndvështrimi me qendrën e kompozimit, duke arritur një kornizim prospektik për të krijuar një paraqitje ku [[hapësira]] përbëhej në mënyrë iluzive si ajo reale. Sistemi bazohej, duke e thjeshtuar, në faktin se vijat e drejta paralele dukej se takoheshin në një pikë të horizontit, [[pika e fugës]] ose thjeshtë ''fuga'': duke e fiksuar pikëvështrimin dhe distancën mund të vendosej në mënyrë matematike dhe racionale, nëpërmjet skemave grafike me zbatim të shpejtë, reduktimin e distancave dhe të përmasave.

Lehtësia e zbatimit, që nuk kërkonte njohuri të thella gjeolmetrike, qe një nga faktorët kyç të suksesit të metodës, që u përshtat nga punishtet artistike (atelietë) me një farë elasticiteti dhe me mënyra jo gjithmonë ortodokse.

Prespektiva lineare qendrore është vetëm një nga mënyrat me të cilat paraqitet realiteti, por karakteri i saj ishte veçanërisht e përputhshme me mentalitetin e njeriut të [[Rilindja|Rilindjes]], pasi i jepte udhë një rendi racional të hapësirës, sipas kritereve të vendosur nga vetë artistët. Nëse nga një anë prania e rregullave matematike e bënte prespektivën një lëndë objektive, kurse nga ana tjetër zgjedhjet që përcaktonin këto rregulla ishin me karakter plotësisht subjektiv, si pozicionimi i pikës së fugës, distanca nga spektatori, lartësia e horizontit. Në fund të fundit prespektiva rilindase nuk është gjë tjetër veçse një konvencion paraqitjeje, që sot është kaq e rrënjosur sa duket e natyrshme, edhe pse disa lëvizje të [[Shekulli XIX|shekullit XIX]], si [[kubizmi]], kanë treguar se ajo është vetëm një iluzion.

====Ngjyra dhe drita në pikturë====
[[File:Domenico Veneziano 002.jpg|thumb|upright=1.4|Domenico Veneziano, ''Pala e Santa Lucia de' Magnoli'' (rreth 1445)]]
Në pikturën rilindase, një rëndësi të veçantë pati përdorimi i dritës dhe ngjyrave. Një shkallë ndriçimi ishte, edhe në artin mesjetar, një nga mënyrat për të treguar pozicionin e një trupi apo një sipërfaqeje në hapësirë. Por nëse piktorët e [[Shekulli XIV|shekullit XIV]] ngjyrosnin me tone më të errëta kur objekti gjendej në largësi, në harkun e shekullit XV, sipas shembullit të miniaturistëve francezë dhe të piktorëve flamandë, ky parim u braktis, falë të ashtuquajturës prespektiva ajrore: në thellësi ngjyra çelej dhe bëhej më shëndritshme sipas efekteve natyrore atmosferike.

Ngjyra mbajti gjatë, deri edhe në [[Shekulli XVI|shekullin XVI]], një rol shpesh simbolik dhe funksional, të lidhur dmth. me vlerën e saj të brendshme: figurat në një skenë fetare realizoheshin shpesh, me kontratë, me njëfarë sasie të të kuqes, të artës apo blusë lapislazzuli, material shumë i kushtueshëm që kishte funksionin e ofertës ndaj hyjnisë.

Duke filluar nga [[shekulli XV]] megjithatë teoricienët filluan gjithmonë e më shumë të argumentonin një përdorim më të lirë të ngjyrës. Midis viteve [[1440]] dhe [[1465]] në [[Firenca|Firence]] mori udhë një adresë artistike që më vonë u përcaktua si &quot;piktura e dritës&quot;. Eksponentët e saj ([[Domenico Veneziano]], [[Andrea del Castagno]], i voni [[Beato Angelico]], [[Paolo Uccello]] dhe [[Piero della Francesca]]), ndërtonin një imazh duke u bazuar në vlerat kromatike dhe në përballjen midis atyre që i jepnin më shumë rëndësi &quot;vizatimit&quot; apo &quot;ngjyrimit&quot; u rreshtuan mbi të gjitha për të dytën. Përveç përdorimit të dritës dhe ngjyrës për përcaktuar objektet, ata nisën të përdornin &quot;vlerat e ndriçimit&quot; të disa ngjyrave për të ndriçuar kuadrin.

[[Leon Battista Alberti]] te ''De pictura'' ([[1435]]-[[1436]]) qartësoi termat e kësaj çështjeje, duke specifikuar si ngjyra nuk qe një vlerë e brendshme e subjektit, por varej mbi të gjitha nga ndriçimi. Dalloi katër ngjyra origjinale, nga të cilat u zhvilluan gjithë tonet e tjera: [[Ngjyra e kuqe|e kuqja]], [[Ngjyra e kaltër|bojëqielli]], [[Ngjyra e gjelbër|e gjelbra]] dhe &quot;[[grija]]&quot; dmth. ngjyra e hirit. Kjo e fundit mbizotëroi në gjysmën e parë të [[Shekulli XV|shekullit XV]] si ton i ndërmjetëm në kalimet nga një ngjyrë te tjetra, dhe pastaj për tu zëvendësuar, në gjysmën e dytë, nga tonet e kafta, si në veprat e [[Leonardo da Vinçi]]t, ku krijonin efektin e veçantë të &quot;sfumatos&quot; që i kthente konturet në të papërcaktuar.

Në fund të shekullit XV përvoja e ngjyrave të ndryshme mund të quhet e pozicionuar në favor të dritëhijeve&lt;ref&gt;I gjithë paragrafi: Birgit Laskowski, ''Piero della Francesca'', collana ''Maestri dell'arte italiana'', Gribaudo, Milano 2007, fq. 68. ISBN 978-3-8331-3757-0&lt;/ref&gt;.

==Rilindja e hershme në Itali, 1400–1479==
[[File:Donatello - David - Florença.jpg|thumb|280px|left|Donatello, ''Davidi'' (vitet '40) Museo Nazionale del Bargello.]]
Megjithëse si Pisano-t ashtu dhe Giotto patën studentë dhe ndjekës, artistët e parë të vërtetë të Rilindjes nuk do të shfaqeshin në Firence deri në vitin [[1401]] me garimin për gdhendjen e Portave prej bronxi të Pagëzimores së katedrales së Firences i cili pruri projektet e shtatë skulptorëve të rinj duke përfshirë [[Filippo Brunelleschi]]-n, [[Donatello]]n dhe fituesin, [[Lorenzo Ghiberti]]. Brunelleschi, më i famshëm si arkitekt i kupolës së katedrales së Firences dhe kishës së San Lorenzo-s, krijoi një numër skulpturash, duke përfshirë një kryqëzim me përmasa natyrore në [[Santa Maria Novella]], të famshme për natyralizmin e tij. Studimet e tij mbi prespektivën mendohet se kanë ndikuar piktorin [[Masaccio]]. [[Donatello]] u bë i njohur si skulptori më i madh i Rilindjes së hershme, kryeveprat e të cilit janë statuja humaniste dhe e jashtëzakonisht erotike e Davidit, një nga ikonat e republikës fiorentine si dhe monumenti madhështor i Gattamelata-s, shtatorja e parë prej bronxi kalëruese që ishte krijuar që në kohën e Romës së Lashtë.

Bashkëkohësi i Donatello-s, [[Masaccio]], qe pasardhësi piktorik i Giotto-s, duke e çuar më tej prirjen drejt soliditetit të formës dhe natyralizmit të fytyrës dhe gjesteve që ai kishte nisur një shekull më parë. Masaccio realizoi disa tablo por është më i njohur për ciklin e afreskeve që realizoi në kishëzën Brancacci me artistin e vjetër Masolino dhe i cili pati një ndikim të thellë te piktorët e mëvonshëm, duke përfshirë [[Michelangelo Buonarroti]]-n. Zhvillimet e Masaccio-s u çuan përpara nga [[Fra Angelico]], veçanërisht në afresket e tij në konventin e Shën Markut në [[Firenca|Firence]].

Trajtimi i elementeve të prespektivës dhe dritës në pikturë qe e rëndësishme për piktorët fiorentinë të shekullit XV. [[Paolo Uccello]] qe aq i obsesuar me përpjekjet për të arritur një pamje të prespektivës që, sipas Vasarit, i shqetësonte edhe gjumin. Zgjidhjet e tij mund të shihen në kryeveprën e tij, Beteja e San Romanos. [[Piero della Francesca]] realizoi studime sistematike dhe shkencore si të dritës edhe të prespektivës lineare, rezultatet e të cilit mund të shihen në ciklin e afreskeve të ''Historisë së Kryqit të Vërtetë'' në kishën e San Francesco-s, në Arezzo.

Në [[Napoli]], piktori [[Antonello da Messina]] filloi përdorimin e pikturave të vajit për portrete dhe piktura fetare në një datë më të hershme se të gjithë piktorët italianë, me gjasa rreth vitit [[1450]]. Ai e çoi këtë teknikë në veri ku ndikoi piktorët e [[Venecia]]s. Një nga piktorët më domethënës të Italisë veriore qe [[Andrea Mantegna]], i cili dekoroi interierin e një dhome, ''Camera degli Sposi'' për padronin e tij [[Ludovico Gonzaga]], duke vendosur portrete të familjes dhe oborrit në një hapësirë iluzionistike arkitektonike.

[[File:Casamento - perugino1.jpg|thumb|406x406px|Perugino, ''Sposalizio della Vergine'' (1501-1504)]]Fundi i Rilindjes së hershme në artin italian është karakterizuar, si dhe fillimi i saj, nga një porosi që mblodhi së bashku artistët, këtë herë në bashkëpunim në vend të konkurimit. Papa [[Sisto IV|Siksti IV]] kishte rindërtuar kishëzën papale, të quajtur [[Cappella Sistina|Kishëza a Kapela e Sikstit/Sikstine (Cappella Sistina)]] në nder të tij, dhe kontraktoi një grup artistësh ku bënin pjesë [[Sandro Botticelli]], [[Pietro Perugino]], [[Domenico Ghirlandaio]] dhe Cosimo Rosselli për t'ja dekoruar muret me cikle afreskesh me ''Jetën e Krishtit'' dhe ''Jetën e Moisiut''. Në gjashtëmbëdhjetë piktura të mëdha, artistët, megjithëse secili duke punuar në stilin e tij individual, u morën vesh mbi formatet kryesore dhe përdorën teknikën e ndriçimit, prespektivën lineare dhe atmosferike, [[anatomia|anatominë]], këndshikimi dhe karakteristika që ishin zhvilluar në një pikë të lartë në studiot e mëdha fiorentine të Ghiberti-t, [[Andrea del Verrocchio]]-s, Ghirlandaio-s dhe Perugino-s.

== Përhapja në qytetet dhe oborret italiane ==
[[Rilindja]] në artet figurative lindi si një variant minoritar në [[Firenca|Firencen]] e dhjetëvjeçarit të parë dhe të dytë, duke u përhapur më pas me më shumë vendosmëri (dhe me forma më hibride) në dhjetëvjeçarët pasues. Nëpërmjet zhvendosjes së artistëve vendor u përhap gradualisht në oborret e tjera italiane, në fillim në mënyrë sporadike, të rastësishme dhe përgjithësisht me një ndjekje të kufizuar midis artistëve vendorë, pastaj, duke filluar nga gjysma e shekullit, me një impakt më të bëshëm, mbi të gjitha që kur qendra të tjera, të të pllenuara nga qëndrimet e personaliteteve eminente, nisën të jenë nga ana tjetër vende rrezatimi kulturor. Midis këtyre qendrave të reja rrezatuese të orëve të para spikatin, nga intensiteti, origjinaliteti i kontributeve dhe rrezia e ndikimit, [[Padova]] dhe [[Urbino]].

[[File:Raffaello - Spozalizio - Web Gallery of Art.jpg|thumb|432x432px|left|Raffaello, ''Sposalizio della Vergine'' (1501-1504)]]Midis karakteristikave më mahnitëse të Rilindjes së [[Shekulli XV|Quattrocento-s]] qe me siguri pasuria e varianteve dhe përthyerjeve që dallojnë prodhimtarinë artistike të personaliteteve kryesore dhe të zonave të ndryshme gjeografike. Duke nisur nga instrumentet e vena në fushë nga inovatorët fiorentinë (prespektiva, studimi i antikitetit, etj.) u arrit në artikulime të shumta formale dhe ekspresive, falë prurjeve themelore të atyre mjeteve, që i tejkaluan risitë më rigoroze në një gjuhë të lidhur me traditat vendore dhe shijet e porositësve. Për shembull mund të përziheshin rregullat rilindase në një grilë gotike, apo të vendosej theksi vetëm në një nga përbërësit e gjuhës rilindase në kuptim të ngushtë&lt;ref name=&quot;ReferenceC&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 58.&lt;/ref&gt;. Një shembull fleksibiliteti është dhënë nga përdorimi i prespektivës, që nga instrument për të njohur dhe hetuar realitetin, u bë herë pas here një mënyrë për të ndërtuar sajime përrallore të fantazisë&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;.

Në vitet tetëdhjetë të [[Shekulli XV|shekullit XV]] gjuha rilindase tashmë ishte bërë një gjuhë e përbashkët e oborreve, sinonim i erudicionit, finesës dhe kulturës. Themelore qe dërgimi, nga [[Lorenci i Mrekullueshëm]], të artistëve të mëdhenj si ambasadorë kulturorë të Firences, të cilët pastruan edhe rezistencat e fundit gotike në zona si Dukati i Milanos dhe mbretëria e [[Napoli]]t. Dekorimi i [[cappella Sistina|Kapelës sikstine]], në këto vite, qe vulosja e mbizotërimit artistik fiorentin, por shkolla të tjera tashmë regjistronin njëmëndësi themelore, si [[Venecia]] dhe [[Umbria]]. Fermenti i jashtëzakonshëm kulturor pregatiti, që në fundin e shekullit, terrenin për gjenitë e Rilindjes revolucionare të Lartë, ose &quot;Maniera moderna&quot;: në rrëzimin, që në vitet nëntëdhjetë, të idealeve, të sigurive dhe ekuilibrave politike që ishin në bazën e mendimit [[Humanizmi|humanist]], artistët vendosën mënyra më të ethshme, origjinale, ekstravagante, kapriçoze dhe të përcipta, ku prespektiva e rregullt gjeometrike ishte tashmë një fakt, nëse jo një peshë të tepërt për tu shmangur.

Në fillim të [[Shekulli XVI|Cinquecento-s]] disa mjeshtra të jashtëzakonshëm ditën të mblidhnin shqetësimet e epokës së re duke i shëndruar në vepra me frymë të lartë monumentale dhe vlera shumë të larta formale: [[Leonardo da Vinçi]], [[Michelangelo Buonarroti]], [[Raffaello]] dhe dueti [[Giorgione]]-[[Ticiani]], të gjithë këta mjeshtra të vërtetë universal, që rinovuan mënyrat e paraqitjes së figurës njerëzore, lëvizja dhe ndjenja në një nivel të tillë që shënon një pikë mos-kthimi që bëhet model i pashmangshëm i referimit për të gjithë [[Arti evropian|artin evropian]], duke hequr nga fusha pjesën më të madhe të mjeshtrave të vjetër akoma aktivë. Kush nuk diti të përshtatej dhe rinovohej u largua nga qendrat e mëdha, duke u kënaqur forcërisht me një aktivitet në qendrat më pak kërkuese të provincave&lt;ref&gt;Gillo Dorfles, Cristina Dalla Costa, Marcello Ragazzi, ''Moduli d'arte: storia delle arti visuali'', Bergamo, Atlas, 2000. ISBN 88-268-0939-9, fq. 131.&lt;/ref&gt;. Eventet tragjike si Plaçkitja e Romës e vitit [[1527]] çuan në dëshpërimin e artistëve, por duke garantuar një lulëzim të ri periferik. Nga këtu nisi një stil i ri, i lindur nga një interpretim ekstrem i Maniera moderna-s, që do të pushtonte [[Italia|Italinë]] dhe [[Evropa|Evropën]]: [[Manierizmi]]. [[Skeda:Cupola di santa maria del fiore dal campanile di giotto, 02.JPG|parapamje|408x408px|Kupola e Brunelleschi-t, Katedralia e Santa Maria del Fiore-s në Firence]]
=== Firencia ===
====Quattrocento-ja====
[[Firenca|Firencia]], që nga epoka romanike, mbeti e lidhur me format e klasicizmit, që e penguan të arrinte një shije plotësisht gotike, siç ndodhte anasjelltas në [[Siena]]n e afërt. Në fillim të [[Shekulli XV|shekullit XV]] mund të imagjinohen dy rrugë që u paraqiteshin artistëve me prirje inovative: ajo e shijes së gotikut ndërkombëtar dhe ajo e rikuperimit më rigoroz të klasicitetit. Këto dy prirje vërehen në bashkëjetesë që në kantierin e [[Porta della Mandorla]] (që nga [[1391]]), por qe mbi të gjitha me konkursin për portën veriore të Pagëzimores së Firences në [[1401]] për të zgjedhur artistin të cilit do ti besohej realizimi i kësaj porte, që dy prirjet u bënë më të qarta, në formelat e provës të realizuara nga [[Lorenzo Ghiberti]] dhe [[Filippo Brunelleschi]]&lt;ref name=&quot;Vecchi-Cerchiari pp. 15-16&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 15-16.&lt;/ref&gt;. Faza e parë e [[Rilindja|Rilindjes]], që arriti deri afërsisht në vitet tridhjetë të [[Shekulli XV|shekullit XV]], qe një epokë eksperimentimesh të mëdha, e karakterizuar nga një qasje teknike dhe praktike ku risitë dhe synimet e reja nuk mbeteshin të izoluara, por rimereshin dhe zhvilloheshin nga artistët e rinj, në një ''të përpjetë'' të jashtëzakonshme që nuk kishte të krahasuar në asnjë vend tjetër evropian. Tre mjeshtra të mëdhenj, [[Filippo Brunelleschi]] për [[arkitektura|arkitekturën]], [[Donatello]] për [[skulptura|skulpturën]] dhe [[Masaccio]] për [[piktura|pikturën]], nisën një rilexim radikal të traditës së mëparshme, duke e aktualizuar me një zbatim rigoroz racional me instrumente matematiko-gjeometrike: [[prespektiva]], studimi i [[antropometria|antropometrisë]] (proporcioneve të trupit njerëzor), rikuperimi i mënyrave klasike dhe një interes të rinovuar ndaj realitetit, të kuptuar si si hetim psikologjik ashtu dhe si paraqitje e përditshmërisë&lt;ref name=&quot;Vecchi-Cerchiari pp. 24-37&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 24-37.&lt;/ref&gt;.

Mjedisi fiorentin i vlerësoi në mënyrë jo të njëzëshme risitë dhe gjatë të gjithë viteve njëzetë patën sukses artistë të lidhur me shkollën e vjetër si Lorenzo Monaco dhe [[Gentile da Fabriano]]&lt;ref name=&quot;Vecchi-Cerchiari pp. 24-37&quot;/&gt;. Ndjekësit e parë të [[Masaccio]]-s, e ashtuquajtura &quot;gjenerata e dytë&quot;, qenë [[Filippo Lippi]], [[Beato Angelico]], [[Domenico Veneziano]], [[Paolo Uccello]] dhe [[Andrea del Castagno]], që shpejt morën rrugë individuale në fushën artistike. Secili nga ata, me udhëtimet përkatëse ([[Veneto]], [[Roma]], [[Umbria]], [[Marche]]), eksportuan risitë rilindase dhe megjithëse asnjë nuk regjistroi menjëherë një ndjekje të gjerë, ata gjithësesi pregatitën terrenin për përthithjen e valës pasuese të ndikimit fiorentin, ajo substanciale e viteve '50. Më shumë sukses, në termat e zgjatjes së ndikimit, patën [[Donatello]] në [[Padova]] (që ndikoi mbi të gjitha, në mënyrë pak të çuditshme shkollën piktorike vendore) dhe [[Piero della Francesca]] (nxënës i Domenico Veneziano-s) në [[Urbino]]. Përkrahë këtyre mjeshtrave të mëdhenj vepruan më pas me sukses një sërë figurash të ndërmjetme, artistë me vlera të mëdha që ditën të zbutnin pikat më ekstreme të gjuhës së re duke e përshtatur me kontekstin shoqëror ku punonin: Në momentet fillestare, u regjistruan [[Lorenzo Ghiberti]] në [[skulptura|skulpturë]], Masolino da Panicale në pikturë dhe [[Michelozzo]] në [[arkitektura|arkitekturë]].

[[File:Strabismo di Venere - Botticelli.jpg|thumb|339px|left|Botticelli, ''[[Lindja e Venusit]]'' (afërsisht 1482–1485), detaj]]
Teoricieni i Rilindjes qe [[Leon Battista Alberti]], traktatet e të cilit ''De pictura'' ([[1436]]), ''De re aedificatoria'' ([[1452]]) dhe ''De Statua'' ([[1464]]) qenë themelorë për sistemimin dhe përhapjen e ideve rilindase&lt;ref name=&quot;Vecchi-Cerchiari pp. 24-37&quot;/&gt;. Atij i përkasin ide si ajo e harmonizimit të ''copia-s'' dhe ''varietas'', të kupturar si shtrirje e diversitetit të subjekteve.

Në vitet qendrore të shekullit u regjistrua një fazë më intelektualiste nga arritjet e mëparshme. Në [[Firenca|Firence]] pas rikthimit të [[Cosimo de' Medici]]-t në qytet në [[1434]], u vendos de fakto një sinjori. Nëse nga një anë porositë publike frymëzoheshin nga kthjelltësia dhe dobia, si [[palazzo Medici]] dhe konventi i San Marco-s së [[Michelozzo]]-s, për veprat me destinacion privat sa shkonte dhe afermohej një shije intelektualiste e ushqyer nga idealet e [[Accademia neoplatonica|neoplatonistëve]]: është një shembull ''Davidi'' i [[Donatello]]s. Artet figurative humbën ngarkesën fillestare ideale dhe revolucionare për tu karakterizuar nga nostalgjitë letrare dhe interesat arkeologjike, dmth. të rievokimit të antikitetit intelektualist dhe si qëllim në vetëvete&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;. Interpretët e masës midis idealizimit, natyralizmit dhe virtuozizmit qenë në skulpturë Benedetto da Maiano dhe në pikturën [[Domenico Ghirlandaio]]&lt;ref name=&quot;DVC135&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 135.&lt;/ref&gt;.

Për artistët e të ashtuquajturës &quot;gjenerata e tretë&quot; prespektiva tashmë ishte një element i përvetësuar dhe kërkimet lëvizën tashmë drejt stimujve të tjerë, si problemet dinamike të masave të figurave apo tensioni i linjave të kontureve. Figurat plastike dhe të izoluara, në një ekuilibër të përsosur me hapësirën e matshme dhe të palëvizshme, ia linin tashmë hapësirën lojërave të vazhdueshme midis formave dhe lëvizjes, me tension më të madh dhe intensitet ekspresiv&lt;ref&gt;Emma Micheletti, ''Domenico Ghirlandaio'', te ''Pittori del Rinascimento'', Scala, Firenze 2004, fq. 10. ISBN 88-8117-099-X&lt;/ref&gt;. Raporti i [[Lorenci i Mrekullueshëm|Lorencit të Mrekullueshëm]] me artet qe i ndryshëm nga ai i gjyshit [[Cosimo de' Medici]], që kishte privilegjuar realizimin e veprave publike. Nga një anë për &quot;të Mrekullueshmin&quot; arti pati një funksion po aq të rëndësishëm publik, por i drejtuar më shumë ndaj shteteve të huaja, si ambasadore të prestigjit kulturor të [[Firenca|Firences]], të përfaqësuar si një &quot;[[Athina|Athinë]] e re&quot;; nga ana tjetër Lorenci, me mecenatizmin e tij të zgjedhur dhe të rafinuar, vendosi një shije për objektet e pasura me domethënie filozofike, duke përcaktuar shpesh një konfrontim, intensiv dhe të përditshëm, me artistët e rrethit të tij, të parë si krijues madhorë të bukurisë&lt;ref name=&quot;DVC136&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 136.&lt;/ref&gt;. Kjo përcaktoi një gjuhë të çmuar, skajshmërisht të sofistikuar dhe erudite, ku domethëniet alegorike, [[mitologjia|mitologjike]], filozofike dhe letrare lidheshin në mënyrë komplekse, plotësisht të lexueshme vetëm nga ''elita'' që zotëronte çelësat interpretues, aq sa disa domethënie të veprave më emblematike sot na shpëtojnë plotësisht. Arti u shkëput nga jeta reale, publike dhe qytetare, duke u përqendruar në idealet e arratisë nga ekzistenca e përditëshme&lt;ref name=&quot;DVC136&quot;/&gt;.

[[File:David von Michelangelo.jpg|thumb|602x602px|Davidi i Michelangelo (1501-1504)]]

====Cinquecento-ja====
Frakturat shqetësuese të hapura në shoqëri nga predikimi i [[Girolamo Savonarola]]s çuan, në [[1493]], në përzënien e familjes Mediçi dhe vendosjen e një republike teokratike. Dënimi në turrën e druve të fratit nuk bëri gjë tjetër veç se i shtoi më tepër kontrastet e brendshme dhe krizën e ndërgjegjeve, siç tregohet edhe në vuajtjet e prodhimtarisë së vonë të [[Sandro Botticelli]]-t apo në veprat e [[Filippino Lippi]]-t dhe Piero di Cosimo-s&lt;ref name=&quot;DVC153&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 153.&lt;/ref&gt;. Por në atë periudhë artistë të rinj u afermuan në këtë skenë, midis të cilëve qe [[Leonardo da Vinçi]], që përdorte kalime më delikate të dritëhijeve (&quot;sfumato-ja&quot;) dhe lidhje më komplekse dhe të lirshme midis figurave, duke arritur edhe të rinovonte ikonografi tashmë të konsoliduara duke reflektuar mbi ngjarjet e përshkruara, si ''Addhurimi i Magëve''&lt;ref name=&quot;DVC148&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 148.&lt;/ref&gt;.

Një tjetër i ri, [[Michelangelo Buonarroti]], studioi thellësisht themeluesit e artit toskan ([[Giotto di Bondone]] dhe [[Masaccio]]) dhe skulpturat antike, duke kërkuar ta rievokonte si lëndë të gjallë, jo si burim të repertorit. Që në provat e tij të para u shfaq aftësia e tij e jashtëzakonshme për të trajtuar mermerin për të arritur efekte aty me lëvizje frenetike (''Beteja e centaurve''), aty me iluzionizëm të butë (''Baku''). Nën Pier Soderinin, gonfalonier i përjetshëm, dekorimi i [[Palazzo Vecchio]]-s u bë një kantier i sintezës së pashtershme krijuese, me Leonardon (të kthyer posaçërisht nga [[Milano]]), Michelangelo, [[Fra Bartolomeo]] e të tjerë. Ndërkohë që [[Raffaello]]-ja i ri përvetësonte vlerësime në porositësit vendorë. Janë vitet e kryeveprave absolute, si ''[[Mona Liza|Gioconda]]'', ''Davidi i Michelangelo-s'' dhe ''Madona e gardelinës'', që tërhoqën drejt qytetit artistë të shumtë të etur për tu përditësuar me këto arritje. Por me shpejtësi mjeshtrat e rinj e lanë qytetin, të thirrur nga udhëheqës ambiciozë që te ta shikonin çelësin për të lartësuar triumfet e tyre politike nëpërmjet artit: Leonardo u kthye në [[Milano]] dhe pastaj shkoi në [[Franca|Francë]], Michelangelo dhe Raffaello u punësuan nga [[Juli II|Juli i II]] në [[Roma|Romë]]&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 183-192.&lt;/ref&gt;.

Rikthimi i Mediçive në [[1512]] u bë kryesisht i qetë. Artistët e rinj nuk mund ti iknin përballjes me veprat e lëna në qytet nga mjeshtrit e mëdhenj të gjeneratës paraardhëse, duke marë spunto dhe mbase duke tentuar një sintezë mes stileve të Leonardos, Michelangelo-s dhe Raffaello-s. [[Fra Bartolomeo]] gjeti forma solemne dhe monumentale në rrugën e tij, [[Andrea del Sarto]] në pajtimin e ekstremeve, ndërsa personalitete më të shqetësuar dhe trazuara si [[Pontormo]] dhe [[Rosso Fiorentino]], u lanë të magjepseshin nga një sens i ri antiklasik i ngjyrës dhe lëvizjes, duke hedhur bazat për [[Manierizmi]]n&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 238-242.&lt;/ref&gt;.

===Roma===
[[File:Michelangelo, Creation of the Sun, Moon, and Plants 01.jpg|thumb|468px|left|Michelangelo, ''Krijimi i yjeve dhe bimëve'' (afërsisht 1511-1512), kubeja e Cappella Sistina-s]]
Me rikthimin e papëve në [[Roma|Romë]] prej zhvendosjes avinjoneze u bë e qartë menjëherë se ai qytet i lënë pas dore dhe pa një kompleks modern monumental të denjë për të strehuar papën, e kishte të nevojshëm një program zhvillimi artistik dhe arkitektonik, të aftë të rilidhte të shkuarën perandorake të qytetit dhe ti jepte shkëlqim, edhe nga këndvështrimi politik, selisë së Shën Pjetrit&lt;ref&gt;Ludovico Gatto, ''Storia di Roma nel Medioevo'', Newton &amp; Compton, Roma 1999. ISBN 88-8289-273-5&lt;/ref&gt;.

Një program i tillë ambicioz u nis nga papa [[Martini V]] dhe u vazhdua me [[Eugjeni IV|Eugjenin e V]] dhe [[Nikolla V|Nikollën e V]]. Artistët vinin gati gjithmonë nga farkat më të mira të jashtme, mbi të gjitha nga [[Firenca|Firenceja]] ([[Donatello]], Masolino, Angelico, [[Filarete]], [[Leon Battista Alberti]]). Mbetjet e pakrahasueshme antike të qytetit ofronin në vetëvete një motiv tërheqjeje për artistët, që shpesh kishin ardhur për të pasuruar formimin e vetë artistik (si [[Filippo Brunelleschi]]). Gradualisht qyteti, nga burim pasiv frymëzimi me rrënojat e tij, u bë një vend takimi dhe shkrirjeje të përvojave artistike të ndryshme, që vendosën premisat për një gjuhë figurative që aspironte universalitetin&lt;ref&gt;Zuffi, ''Quattrocento'', cit., fq. 200.&lt;/ref&gt;.

Një zhvillim cilësor ndodhi nën papën [[Sisto IV|Siksti IV]], që promovoi ndërtimin e një kapele palatine të denjë të rivalizonte me atë avinjoneze. [[Cappella Sistina|Kapela sikstine]] e stërmadhe u dekorua nga një grup artistësh fiorentinë të dërguar posaçërisht nga [[Lorenci i Mrekullueshëm]], që krijuan një cikël që për madhësi, pasuri dhe ambicie nuk kishte precedente&lt;ref name=&quot;DVC148&quot;/&gt;. Në këto vepra vërehet një farë shije për dekorimin e pasur, me një përdorim të gjerë të [[ari]]t, që triumfin e tij e pati në pontifikatët pasardhës të [[Inoçenti VIII|Inoçentit të VIII]] dhe [[Aleksandri VI|Aleksandrit të VI]], të dominuar nga figura si [[Pinturicchio]]&lt;ref&gt;Zuffi, ''Quattrocento'', cit., fq. 304.&lt;/ref&gt;.

[[Shekulli XVI|Cinquecento-ja]] u hap me të parin e një serie personalitetesh të forta në papat, [[Juli II]]. Përsosmërisht i vetëdijshëm për lidhjen midis artit dhe politikës, kërkoi të merte në punë artistët më të mirë aktivë në [[Italia|Itali]], që vetëm te ai mund të gjenin atë shkrirje të burimeve madhështore financiare dhe ambicie të pakufizuar të aftë të bënte të lindnin vepra me prestigj të jashtëzakonshëm. Kështu u afruan [[Michelangelo Buonarroti]] nga [[Firenca|Firencia]] dhe [[Donato Bramante]] e [[Raffaello]]-ja nga [[Urbino]] që, shpesh ishin në konkurrencë midis tyre, duke krijuar kryevepra universale si kubeja e [[Cappella Sistina]]-s, [[Piktura Murore|afresket]] e [[Stanze Vaticane]] dhe rindërtimin e [[Bazilika e Shën Pjetrit|Bazilikës së Shën Pjetrit]]&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 196 e më tej.&lt;/ref&gt;.

[[File:Incendio di borgo 01.jpg|thumb|448x448px|Raffaello me ndihmësit, ''Incendio di Borgo'' (1514)]]
Pasuesit e Julit e vazhduan veprën e tij, duke përfituar gjithashtu nga Raffaello-ja, Michelangelo-ja dhe artistë të tjerë, midis të cilëve veneciani [[Sebastiano del Piombo]] apo senezi [[Baldassarre Peruzzi]]. Gradualisht arti evuoloi drejt një rievokimi më të rafinuar të antikitetit, të kombinuar me elemente mitologjike dhe letrare, si dhe drejt një kompleksiteti gjithmonë e më të theksuar monumental, të caktuar nga punimet e fundit të [[Raffaello]]-s (si [[Stanza dell'Incendio di Borgo]]) dhe nga ato të shkollës së tij, që e ndoqën veprën e tij edhe pas vdekjes së tij. Midis rafaeleskëve gjendet një artist i parë roman i planit të parë, Giulio Pippi, i quajtur pikërisht [[Giulio Romano]]&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 209 e më tej.&lt;/ref&gt;.

Epoka e papa [[Klementi VII|Klementit të VII]] që më shumë se kurr shkëlqimtare, me praninë në qytet të mjeshtrave të trazuar si Cellini, [[Rosso Fiorentino]], [[Parmigianino]]. Plaçkitja shkatërruese e [[Roma|Romës]] i dha në mënyrë dramtike fund këtyre përvojave, duke bërë që të iknin artistët dhe duke treguar brishtësinë e një institucioni që deri atëherë ishte konsideruar i paprekshëm siç ishte papati&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 243 e më tej.&lt;/ref&gt;. Nën [[Pali III|Palin e III]] shqetësimet dhe pasiguritë e lindura nga situata bashkëkohore patën një pasqyrim te ''[[Gjykimi Universal]]'' i [[Michelangelo Buonarroti]]-t, ku mbizotëron një sens përhumbjeje, kaosi, paqëndrueshmërie dhe pasigurie të ankthshme, si përpara një katastrofe të afërme dhe gjithëpërfshirëse, që provokon trazim edhe sot, por akoma më shumë duhet të provokonte atëherë në syt e bashkohësve të shokuar&lt;ref&gt;Pierluigi De Vecchi, La Cappella Sistina, Rizzoli, Milano 1999, fq. 217. ISBN 88-17-25003-1&lt;/ref&gt;.

===Veneto-ja===
====Quattrocento-ja====
[[File:Pala di san giobbe 06.jpg|thumb|333px|left|Giovanni Bellini, ''Pala e Shën Jobit'' (afërsisht 1487), detaj]]
Në gjysmën e parë të [[Shekulli XV|Quattrocento-s]] artistë të ndryshëm fiorentinë vizituan [[Venecia]]n dhe [[Padova]]n, gjithësesi pa ndikuar shumë në shkollat vendore, të lidhura mbi të gjitha me mbetjet bizantine. Duke filluar nga viti [[1443]] [[Donatello]] u vendos në [[Padova]], duke bërë në një lloj kuptimi kryeqendrën e [[Rilindja|Rilindjes]] në Italinë veriore, që me një efekt zinxhir u përhap me shpejtësi në qendra të shumta të afërta. Qytet i universitetit prestigjoz të [[Università degli Studi di Padova|Universita degli Studi di Padova]] dhe kultit të [[Antoni i Padovës|Shën Antoni i Padovas]], zhvilloi një sheje &quot;arkeologjike&quot; për antikitetin, të lidhur  dmth. me një rievokim sa më tepër të ishte e mundur filologjik (në realtet më fantazioze dhe e idealizuar se sa reale), e lidhur me të gjitha tipet e burimeve dhe reperteve të disponueshëm, mbi të gjitha epigramet. Kultura averroisto-[[aristoteli]]ke dhe shija për artin e lashtë romako-perandorak që nga dyqinta, me qëndrimin në qytet të [[Françesko Petrarka|Petrarkës]], ishte parazgjedhuri i Da Carrara-ve, duke krijuar një klimë të favorshme për rrënjosjen e artit revolucionar të [[Donatello]]s, duke lartësuar njerëzit e kulturës si Ciriaco d'Ancona, Felice Feliciano dhe Giovanni Marcanova. Skulptori fiorentin u dallua me monumentin e Gattamelata-s dhe Altarin e Shenjtit, vepra ekspresive dhe të forta, pa zbukurime dekorative dhe retorikën gotike.

Përveç Bartolomeo Bellano-s, qenë mbi të gjitha piktorët që përvetësuan stilin e Donatellos, me punishten e Francesco Squarcione-s që u bë farka e mjeshtrave të shumtë të mëdhenj të gjeneratës së ardhshme, në mënyrë të drejtpërdrejtë so të tërthortë. Midis nxënësve të drejtpërdrejtë ishin Marco Zoppo, Giorgio Schiavone dhe [[Carlo Crivelli]], aktivë mbi të gjitha në zonën e adriatikut&lt;ref&gt;Pietro Zampetti, ''Pittura nelle Marche''; Fabio Mariano, ''Architettura nelle Marche''&lt;/ref&gt;, Michael Pacher, artisti i parë &quot;rilindas&quot; në zonën gjermane, dhe [[Andrea Mantegna]], që me [[Piktura Murore|afresket]] e kapelës (kishëzës) Ovetari krijoi një mënyrë të re për të kuptuar monumentalitetin e botës romake. Modeleve padovane iu referuan tërthortazi artistët venecianë (Vivarini-t dhe [[Giovanni Bellini]]), ferrarezë ([[Cosmé Tura]]), lombardë (Vincenzo Foppa), dalmatë (Giorgio di Matteo).

Ndërkohë në [[Venecia|Venecie]] u regjistruan hapa të ngadaltë drejt risive rilindase, si përshtatja e prespektivës nga ana e  [[Jacopo Bellini]]t. Djali i tij, [[Giovanni Bellini]], pasi u ndikua nga [[Andrea Mantegna]] (kunati i tij), nisi atë revolucion të ngjyrës që më vonë do të bëhej elementi më karakteristik i shkollës veneciane. I frymëzuar nga kalimi i [[Antonello da Messina]]-s në lagunë ([[1475]]-[[1476]]), nisi të përdorte një dritë të praruar që krijonte atë ndjesi të pakapshme të atmosferës, të ajrit që qarkullon, duke ecur nga figurat te peizazhi i sfondit, tashmë i trajtuar me finesë sublime falë adoptimit të prespektivës ajrore të zbuluar nga primitivët flamand dhe nga [[Leonardo da Vinçi|Leonardoja]]. Nën hijen e Bellinit punuan dhe vëllai i tij [[Gentile Bellini]] dhe [[Viktor Karpaçi|Vittore Carpaccio]], protagonistë të sezonit të para të &quot;telerëve&quot; dmth. të dekorimeve të mëdha piktorike në pëlhura të vëllazërive vendore.

[[Arkitektura]] dhe [[skulptura]] vlerësonin mbi të gjitha iniciativën e nisur nga kantieret e mëdha të [[Bazilika e Shën Markut|Bazilikës së Shën Markut]] dhe të Palazzo Ducale, me artistë mbi të gjitha lombardë. Mauro Codussi, njohës i mënyrave fiorentine, solli i pari studimin e gjeometrisë në racionalizimin e ndërtesave.

====Cinquecento-ja====
[[File:Tiziani, assunta 01.jpg|thumb|628x628px|Ticiani, ''Ngjitja'' (1516-1518)]]
Qe mbi të gjitha në shekullin pasues, me [[Jacopo Sansovino]]n, që qyteti u pajis me një fytyrë të re rilindase, duke krijuar një projekt futurist (për kohën) urbanistik në rikualifikimin e [[piazza San Marco]]-s.

Shekulli i ri u hap me qëndrimin e [[Leonardo da Vinçi]]t dhe [[Albrecht Dürer]]it, prurës të risive që e gotitën shumë mjedisin artistik venecian. Nga Leonardo [[Giorgione]] zhvilloi një mënyrë ngjyrimi që nuk i përcaktonte përpikmërisht konturet midis figurave dhe sfondit, duke parapëlqyer vënien në pah të pjesëve të ngjyrës dhe një intonacion të qetë melankonik për veprat e tij. Bëhet fjalë për revolucionin e [[piktura tonale|tonalizmit]], në të cilën u angazhua edhe i riu [[Ticiani|Ticiano]], pa llogaritur shkëputjen e mëpasme të tij duke parapëlqyer imazhe më të menjëhershme dhe dinamike, me ngjyra më të pastra, me shpalosje gati ekspresioniste. Edhe i riu [[Sebastiano del Piombo]] përfitoi nga shembulli i [[Giorgione]]s, duke i dhënë një prirje më moderne veprave të tij, si ''Pala e Shën Gjon Krisostomit'' me kompozim asimetrik. Një tjetër i ri premtues qe [[Lorenzo Lotto]], që u frymëzua mbi të gjitha nga [[Albrecht Dürer]]i në përdorimin e lirshëm të ngjyrës dhe të kompozimit. Nisja e Sebastianos dhe Lotto-s e la [[Ticiani]]n një lloj monopoli të porosive artistike veneciane, duke i kënaqur plotësisht porositësit me vepra të afta të krahasoheshin, në distancë, me realizimet më të mira të Rilindjes romane, si ''Ngjitja'' për bazilikën e Frari. Kjo vepër, me stilin e saj madhështor dhe monumental, të përbërë nga gjeste elokuente të një përdorimi të ngjyrës që tejçon një energji të papreçedentë, e la në momentin e parë të gjithë qytetin të shastisur, duke i hapur më vonë artistit portat e porositjeve më prestigjoze evropiane.

Për dekada asnjë artist nuk qe i aftë të krahasohej me [[Ticiani]]n në skenën veneciane, ndërsa në brendatokë u zhvilluan disa shkolla që do të çonin në zhvillime të rëndësishme, si Rilindja bergamaske dhe breshiane, që shkriu elemente venete me realizmin e përditshëm tradicional lombard, nga ku do të lindëte gjeniu revolucionarizues, [[Caravaggio]].

Në gjysmën e dytë të shekullit artistët më të mirë zhvilluan elemente ticianeske, diku duke theksuar një teknikë të ashpër dhe me penelata ekspresive ([[Tintoretto]]), diku duke zmadhuar monumentalitetin e figurave në kompozime me frymëmarrje të gjerë ([[Paolo Veronese]]). Në fund të shekullit aktiviteti i arkitektit [[Andrea Palladio]] përmbylli në mënyrë ideale sezonin e klasicizmit, duke krijuar kryevepra me përsosmëri absolute formale që u kthyen në modele të pashmangshme, prestigjoze mbi të gjitha jashtë Italisë, me [[palladianizmi]]n.

===Le Marche dhe Adriatiku===
[[File:Lorenzo Lotto - Pala di Santa Lucia (Pinacoteca Civica, Jesi).jpg|thumb|360px|left|Lorenzo Lotto, ''Santa Lucia përpara gjykatësit'' (1532), Pinacoteca Civica di Jesi]]
Kur flitet për Rilindjen në zonën e [[Marke|Marcheve]] të bregdetit adriatik në Itali është e pashmangshme të mendosh menjëherë për qytetin e [[Urbino]]s dhe Dukatit të tij, djepi i një fenomeni artistik që prodhoi kryevepra absolute në pikturë dhe arkitekturë dhe vendlindja e dyve prej interpretuesve më të mëdhenj të artit italian: [[Raffaello]] dhe [[Donato Bramante]]. Kjo megjithatë nuk duhet të bëjë të anashkalohen qendrat dhe artistët e tjerë që dhanë një kontribut të rëndësishëm në Rilindjen italiane. Siç mund të përmendet psh.: [[Carlo Crivelli]] dhe [[Lorenzo Lotto]], dy venetë që gjetën një atdhe të dytë, ku të shprehnin më mirë vizionin e tyre të botës&lt;ref&gt;P. Zampetti, ''Carlo Crivelli'', Nardini Editore 1986; Bernard Berenson, ''Lorenzo Lotto'', [[Londra]] [[1895]], edizione italiana rivista, [[Milano]] [[1955]]&lt;/ref&gt;; apo edhe shenjtoria e Loreto-s, kantieri i gjatë tërhoqi për dekada të tëra skulptorë, arkitektë dhe piktorë&lt;ref&gt;Federico Zeri, Paolo Fossati, ''Storia dell'arte italiana'', Volume 12, Einaudi, [[1983]]&lt;/ref&gt; si [[Donato Bramante]], [[Andrea Sansovino]], [[Melozzo da Forlì]] dhe [[Luca Signorelli]]. Për më tepër duhet të përmendet edhe kështjella e [[Ancona]]-s dhe fortesat e [[Montefeltro]]s janë ndër veprat më të rëndësishme të arkitekturës ushtarake të Rilindjes, të projektuara përkatësisht nga [[Antonio da Sangallo i Riu]] dhe nga [[Francesco di Giorgio Martini]]&lt;ref&gt;Fabio Mariano, ''Architettura nelle Marche'' Nardini Editore, [[1995]]&lt;/ref&gt;. Fama e mirituar e dukatit të Urbinos nuk duhet të anashkaloi në fund edhe dukët e Camerino-s i promovuan artet; qyteti përkundrazi mirëpriti një shkollë të rëndësishme të pikturës së [[Shekulli XV|Quattrocento-s]]&lt;ref&gt;Pietro Zampetti, ''Pittura nelle Marche'' volume I, Nardini editore, [[Firenca|Firence]], ISBN 88-404-1107-0&lt;/ref&gt;.

====Rilindja adriatikase====
[[Marke|Zona e Markeve]] në [[Shekulli XV|Quattrocento]] bën pjesë në një fenomen artistik të përhapur përgjatë gjithë bregut të adriatikut, midis [[Dalmacia|Dalmacisë]], [[Venecia|Venecies]] dhe [[Marke|Markeve]], i quajtur &quot;Rilindja adriatikase&quot;&lt;ref&gt;Burimet kryesore që flasin për Rilinjden Adriatikase janë:

* Pietro Zampetti, ''Pittura nelle Marche'', Nardini editore, [[Firenca|Firence]], [[1988]] (faqja 333);
* Pietro Zampetti, ''Carlo Crivelli, Nicola d'Ancona e il Rinascimento adriatico'';
* Pietro Zampetti, ''Francesco Podesti'', editrice Electa, [[Milano]] [[1996]] (faqja 38)
* Ileana Chiappini di Sorio, ''Giorgio da Sebenico'', in ''Scultura nelle Marche'', Nardini editore, [[Firenca|Firence]] [[1996]] (faqja 264);
* Fabio Mariano, ''La Loggia dei Mercanti in Ancona e l'opera di Giorgio di Matteo da Sebenico'', editrice Il lavoro editoriale, [[2003]], ISBN 88-7663-346-4.
* Fabio Mariano, ''La stagione adriatica del gotico fiorito'', in ''Architettura nelle Marche'', Nardini editore, [[Firenca|Firence]] [[1995]].
* Fabio Mariano, ''Giorgio di Matteo da Sebenico e il “Rinascimento alternativo” nel ‘400 adriatico'', in “Critica d'Arte”, Anno LXXIII, n.45-46, gennaio-giugno 2011( 2012), Casa editrice Le Lettere, [[Firenca|Firence]] [[2012]], (faqet 7-34.);
* Vittorio Sgarbi, Stefano Papetti, ''I pittori del Rinascimento a Sanseverino. Lorenzo D'Alessandro e Ludovico Urbani'', editore Federico Motta, [[2001]]&lt;/ref&gt;. Këtu rizbulimi i artit klasik, mbi të gjitha të filtruar nëpërmjet skulpturës, është i shoqëruar me një farë vazhdimësie formale me [[Arti gotik|artin gotik]]. Eksponentët kryesorë qenë Giorgio da Sebenico (Gjergji i [[Shibeniku|Shibenikut]]), skulptor, arkitekt dhe urbanist, si dhe nga piktori Nicola di Maestro Antonio d'Ancona (Nikolla i Mjeshtër Antonit nga [[Ankona]]). Në brendësi të Rilindjes adriatikase mund të përfshihet edhe figura e [[Carlo Crivelli]]-t. Për sa i përketë pikturës, kjo rrymë ndjek zhvillimet e rilindjes padovane.

====Urbinoja====
[[File:Madonna di Senigallia.jpg|thumb|369px|Piero della Francesca, ''Madona e Senigallia-s'' (1470-1485)]]
Në oborrin e [[Federico da Montefeltro|Federico da Montefeltro-s]] në [[Urbino]] u zhvillua një alternativë e parë e Rilindjes fiorentine, e lidhur mbi të gjitha me studimin e matematikës dhe gjeometrisë. Prania në qytet e [[Leon Battista Alberti]]t, Luciano Lauranas, [[Francesco di Giorgio Martini|Francesco di Giorgio Martini-]]t, [[Piero della Francesca]]-s dhe Luca Paciolit, të përfshirë në projektin e jashtëzakonshëm të Pallatit Dukal, zhvilloi një parapëlqim për format e pastra dhe me përsosmëri të paarritshme formale, që qenë një shembull i rëndësishëm për shkolla të tjera të shumta. Këtu Federico thirri edhe artistë të huaj (Pedro Berruguete dhe Giusto di Gand) dhe zhvilloi artin e [[intarsi]]t në mënyrë të pavarur nga piktura, duke e lidhur me paraqitjet virtuoziste të natyrave të vdekura në ''[[trompe l'oeil]]'' (efekte të forta iluzionistike) dhe peizazhet prospektike.

[[Raffaello]] në qytetin e tij të lindjes përvetësoi dashurinë për pastërtinë pierofrançeskane dhe për finesat eptike të mjeshtrit të ''Qytetit ideal''. Midis artistëve vendorë, lulëzuan edhe Fra Carnevale, Bartolomeo della Gatta dhe [[Giovanni Santi]], i ati i [[Raffaello]]-s. Në shkollën e arkitektëve të oborrit u formua [[Donato Bramante]], i aftë të mahniste [[Milano]]n dhe [[Roma|Romën]] me intuicionet e tij.

Në oborrin e të birit të [[Federico da Montefeltro]]s, [[Guidobaldo da Montefeltro]], punoi [[Raffaello]]-ja. Në [[Shekulli XVI|Cinquecento]] [[Della Roveret]] vazhduan traditën e Montefeltrove dhe mbajtën një oborr të shquar në [[Italia|Itali]], të vlerësuar si një nga më pjellorët nga [[Baldassarre Castiglione]] dhe për të cilin punoi [[Ticiani]]. [[Francesco Maria I Della Rovere]] paraqëlqeu [[Pesaro]]-n përkundrejt Urbinos dhe ristrukturoi pallatin dukal dhe ndërtoi villa Imperiale-n, duke përdorur artistë si Girolamo Genga, [[Dosso Dossi]] dhe Battista Dossi, Raffaellino del Colle, Francesco Menzocchi dhe [[Agnolo Bronzino]]-n.

Për tu përmendur është edhe lulëzimi i jashtëzakonshëm i maiolikës midis [[Urbino]]s, [[Pesaro]]-s dhe Casteldurantes.

===Lombardia===
Me thirrjen e [[Leon Battista Alberti]]t dhe [[Andrea Mantegna]]-s në oborrin e [[Ludovico Gonzaga]]s, [[Mantova]] ndërroi fytyrë. Alberti realizoi disa ndërtesa të shenjta me gjuhën romako-imperiale, si te kisha e San Sebastianos dhe te [[Bazilika e Sant'Andreas]]. Në të njëjtën kohë me dekorimin e Camera Picta në Castello di San Giorgio, [[Andrea Mantegna]] i drejtoi studimet e tij drejt një [[prespektiva|prespektive]] me rezultate iluzioniste. Në kohën e [[Isabella d'Este]] oborri mantovan që një nga më të rafinuarit në [[Italia|Itali]], ku Mantegna rikrijonte shkëlqimin e [[Perandoria Romake|perandorisë romake]] (''Triumfet e Çezarit'') dhe markezia koleksiononte vepra të [[Leonardo da Vinçi]]t, [[Michelangelo Buonarroti]]-t, [[Pietro Perugino]]-s, [[Ticiani]]t, [[Lorenzo Costa]]-s dhe [[Correggio]]-s. Dashuria për artet u tejçua plotësisht te i biri [[Federico II di Mantova]], që në [[1524]] ndërmori një ndryshim &quot;modern&quot; në artin e oborrit me mbërritjen e [[Giulio Romano]]s, nxënës i [[Raffaello]]-s, që krijoi [[Palazzo Te]] duke afreskuar të shquarën ''Sala dei Giganti''&lt;ref name=&quot;Z238&quot;&gt;Zuffi, [[2005]], cit., fq. 238.&lt;/ref&gt;.

[[File:Leonardo, ultima cena (restored) 01.jpg|thumb|468px|left|Leonardo, ''Darka e fundit'' (1494-1497)]]
Ndërsa [[Milano]]ja përkundrazi, qe e interesuar për kulturën rilindase vetëm në periudhën e [[Francesco Sforza]]-s, ku mbërritja e [[Filarete]]s dhe ndërtimi dhe dekorimi i kishëzës Portinari solli risitë fiorentine të përditësuara sipas kulturës vendore, parapëlqyese e lluksit dhe dekorimit. Qenë të shumta sipërmarrjet e nisura në ata vite, që nga [[Duomo di Milano]] te [[Certosa di Pavia]], te piazza di Vigevano në kështjellën e [[Pavia]]s. Por qe mbi të gjitha me gjeneratën pasuese që prania e [[Donato Bramante]]s dhe [[Leonardo da Vinçi]]t i dha oborrit të [[Ludovico il Moro]] një zhvillim vendimtar në sensin rilindas. I pari rindërtoi, midis të tjerave, kishën e Santa Maria presso San Satiro-s (afërsisht [[1479]]-[[1482]]), ku shfaqej tashmë problemi i hapësirës qendrore. Harmonia e të gjithës vihej në rrezik nga gjerësia e pamjaftueshme e majës së kryqit që, në pamundësi për ta zgjatur realisht, u &quot;zgjat&quot; në mënyrë iluzionistike, duke ndërtuar një fugë prospektike në stuko në një hapësirë të thëllë më pak se një metër, me kube vozake iluzore&lt;ref name=&quot;DVC165&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 165.&lt;/ref&gt;.

Ndërsa Leonardo, pasi u lodh për të hyrë në pëlqimin e dukës, u angazhua gjatë në realizimin e një kolosi kalërues, që nuk e pa kurr dritën. Në [[1494]] Ludovico il Moro i ngarkoi dekorimin e një nga faqet e vogla të refektorit të Santa Maria delle Grazie, ku Leonardoja realizoi ''Darkën e fundit'', brenda vitit [[1498]]. Artisti studioi domethënien më të thellë të episodit ungjillor, duke vëzhguar reagimet dhe &quot;gjendjet shpirtërore&quot; kur [[Krishti]] lajmëroi tradhëtinë nga një prej apostujve, me emocionet që përhapen dhunshëm midis apostujve, nga një cep në tjetrin të skenës, duke e përmbysur alineamentin tradicional simetrik të figurave dhe duke i grupuar tre nga tre, me Krishtin të izoluar në qendër (një vetmi si fizike ashtu dhe psikologjike), falë edhe kornizimit të hapësirës prospektike&lt;ref name=&quot;DVC168&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 168.&lt;/ref&gt;. Hapësira reale dhe hapësira e pikturuar në fakt duken të lidhura në mënyrë iluzionistike, falë edhe përdorimit të një ndriçimi analog me atë real të dhomës, duke e përfshirë në mënyrë të jashtëzakonshme spektatorin, me një ecuri analoge me eksperimentimet në ato vite të Bramantes në arkitekturë&lt;ref name=&quot;DVC168&quot;/&gt;.

Skena e trazuar politike, me përzënien e Sforza-ve dhe dominimin në fillim francez dhe pastaj spanjoll, nuk i shkurajoi artistët, që përkundrazi, u kthyen shpesh në [[Milano]], duke përfshirë edhe Leonardon. [[Shekulli XVI|Cinquecento-ja]] u dominua në pikturë nga shkolla e leonardeskëve, nga të cilët u veçuan disa personalitete si Gaudenzio Ferrari dhe breshianët Romanino, Moretto dhe Savoldo, të ndjekur disa dekada më vonë nga [[Giovan Battista Moroni]]&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit. fq. 230-232.&lt;/ref&gt;. Gjysma e dytë e shekullit u dominua nga figura e Carlo Borromeo-s, që promovoi një art elokuent të kundërreformës, duke gjetur si interpretues kryesorë Pellegrino Tibaldin&lt;ref&gt;Zuffi, ''Cinquecento'', cit., fq. 189.&lt;/ref&gt;.

[[File:Aprile, francesco del cossa, 14.jpg|thumb|333px|Francesco del Cossa, ''Prilli'', Salone dei Mesi i Palazzo Schifanoia-s, në Ferrara]]
===Emilia===
Qendra më vitale emiliane e [[Shekulli XV|Quattrocento-s]] qe [[Ferrara]], ku në oborrin e Este-ve  takoheshin personalitetet më të ndryshme artistike, nga [[Pisanello]] te [[Leon Battista Alberti]], nga [[Jacopo Bellini]] te [[Piero della Francesca]], nga i riu [[Andrea Mantegna]] te të huajt e dorës së parë si [[Rogier van der Weyden]] dhe [[Jean Fouquet]]&lt;ref name=&quot;DVC108&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari,. cit., fq. 108.&lt;/ref&gt;. Qe gjatë epokës së Borso d'Este (në pushtet që nga viti [[1450]] deri në [[1471]]) që fermentet e shumëfishta artistike të oborrit u shëndrruan në një stil të veçantë, mbi të gjitha në pikturë, i karakterizuar nga tensioni linear, nga ngacmimi ekspresiv, nga precioziteti ekstrem i bashkuar me një ekspresivitet të fortë&lt;ref name=&quot;DVC108&quot;/&gt;. Lindja e shkollës ferrareze dallohet në dekorimet e Studiolo di Belfiore dhe u zhvillua në afresket e Salone dei Mesi i Palazzo Schifanoia-s, ku u shfaqën figura si [[Cosmè Tura]] dhe, në një kohë të mëvonshme, Francesco del Cossa dh [[Ercole de' Roberti]]. Ferrarezët patën një ndikim themelor edhe në [[Bolonja|Bolonjën]] e afërt, ku u admiruan nga artistët vendorë si Niccolò dell'Arca, që pikërisht sipas shembullit të tyre realizoi shpërthimin e ndjesisë së dhunshme të të famshmit ''Vajtim mbi Krishtin e vdekur''.

[[File:Dosso Dossi 019.JPG|thumb|468px|left|Dosso Dossi, ''Dijetari me kompas dhe glob'']]
Në [[Bolonja|Bolonjë]] kishte lënë kryeveprën e tij [[Jacopo della Quercia]] (Porta Magna e bazilikës së Shën Petronit-San Petronio), vepër që u përvetësua realisht vetëm nga [[Michelangelo Buonarroti]], që këtu u gjet në ekzil dekada më vonë. Skulptori fiorentin qe vetëm i pari midis artistëve të shumtë që kalimthi në qytet lanë kryeveprat e tyre, por për të patur një &quot;shkollë të vlefshme bolonjeze&quot; duhej të pritej [[shekulli XVI]], kur përreth afreskeve të oratorios së Santa Cecilia-s u zhvilluan talente të reja midis të cilëve spikaste Amico Aspertini, autor i një rievokimi të [[Raffaello]]-s me një damar frymëzues ekspresiv, në kufijtë e groteskes&lt;ref&gt;Zuffi, ''Atlante'', cit., fq. 290.&lt;/ref&gt;.

Edhe në pesëqintën [[Ferrara]] u konfirmua si qendër e rëndësishme dhe në pararojë në fushën artistike. [[Alfonso d'Este]] qe një porositës pjellor i [[Raffaello]]-s dhe [[Ticiani]]t, ndërsa midis artistëve vendorë u shfaq Benvenuto Tisi da Garofalo dhe mbi të gjitha [[Dosso Dossi]]&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari,. cit., fq. 234.&lt;/ref&gt;.

Qendra tjetër emiliane që zotëronte një shkollë të rëndësishme qe [[Parma]]. Pas një [[Shekulli XV|Quattrocento-je]] të përgjumur, shekulli i ri qe mbushur me risi dhe mjeshtra të mëdhenj gjithmonë e më shumë, me Filippo Mazzola, [[Correggio]]-n dhe [[Parmigianino]]-n&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari,. cit., fq. 235 e tutje.&lt;/ref&gt;.

=== Romanja ===
Ndërsa [[Romanja]] pati një shkrepëtimë në skenën artistike me sinjorinë e [[Sigismondo Pandolfo Malatesta]] në [[Rimini]]. Ai solli në qytet [[Leon Battista Alberti]]n, Agostino di Duccio-n dhe [[Piero della Francesca]]-n, që krijuan vepra veçanërisht lartësuese të porositësit, me vdekjen e të cilit asnjë nuk e vazhdoi trashëgiminë.

Qendrat e tjera me njëfarë rëndësie qenë [[Forlì]], ku shembulli i Piero-s dhe urbinasve të tjerë qe stimul pjellor për Melozzo-n dhe vizionet e tij nga poshtë lartë, të parat në [[Italia|Itali]], si dhe për Marco Palmezzano-n; dhe [[Cesena]] ku oborri i Malatestave, dhe veçanërisht i Domenico Malatesta-s të quajtur Malatesta Novello, u ngrit [[Biblioteca Malatestiana]] projektuar nga arkitekti Matteo Nuti (me ndikimin e mjeshtrisë së [[Leon Battista Alberti]]t) dhe të skulptorit Agostino di Duccio, si dhe më pas të [[Cesare Borgia]]-s, që pruri në qytet [[Leonardo da Vinçi]]n.

===Umbria===
[[File:Luca signorelli, cappella di san brizio, dannati all'inferno 01.jpg|thumb|468px|Luca Signorelli, ''të dënuarit e Ferrit'', kishëza e San Brizio-s, (1499-1502)]]
[[Umbria]], e fragmentuar në shumë entitete politike, pati kohë të ndryshme afrimi me shijen rilindase nga qendra në qendër. Sidoqoft u regjistrua shpesh një fazë e parë përvetësimi pasiv, që gjeneroi vetëm një kohë të dytë një pjesëmarrje aktive në këto risi. Midis të parëve dhe shembujt më domethënës qe [[Peruxhia]] e derës së Baglioni-ve, ku punuan artistë të shumtë fiorentinë, sienezë dhe urbinas&lt;ref&gt;AA.VV., Umbria (&quot;Guida rossa&quot;), Touring Club editore, [[Milano]] [[1999]], fq. 68. ISBN 88-365-1337-9&lt;/ref&gt;.

Pak para gjysmës së shekullit u regjistruan tashmë disa artistë të maturuar dhe aktivë në rajon, të aftë të filtronin disa elemente inovative në stilin e tyre: Giovanni Boccati, Bartolomeo Caporali dhe Benedetto Bonfigli. Nën shembullin e [[Piero della Francesca]]-s u realizua vepra e parë mirëfilli rilindase, tetë tablotë e vogla të ''Historive të san Bernardinos'', ku punoi i riu [[Pietro Perugino]], artist i formuar në punishten e [[Andrea del Verrocchio]]-s në [[Firenca|Firence]] dhe të interesuar për risitë e fundit të Flandrës, në veçanti të veprave të [[Hans Memling]]. Ai qe i pari që zhvilloi atë stil &quot;të ëmbël dhe të butë&quot; që pati një sukses të rëndësishëm në dekadat e fundit të katërqintës. Pikturat e tij fetare, me karakterizimin e papërcaktuar të personazheve dhe vendeve, sipas një toni lirik dhe soditës, me një dritë të të shpërndarë butësisht, një [[dritëhijet|dritëhijëzim]] që vë në dukje rrumbullakësinë e formave, ngjyrat e pasura, mungesa e dramaticitetit në veprime, peizazhe idilike dhe arkitektura teatrale në sfond. Shumë aktiv në [[Firenca|Firence]] dhe [[Peruxhia]], ku kishte punishten në të njëjtën kohë, midis protagonistëve në [[Roma|Romë]] të fazës së parë të dekorimit të [[Cappella Sistina|Kapelës sikstine]]-s&lt;ref name=&quot;DVC156&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 156.&lt;/ref&gt;.

[[Skeda:Pinturicchio, pala di santa maria dei fossi, 01.jpg|parapamje|left|248px|Pinturicchio, ''Pala e Santa Maria dei Fossi'' (1496-1498), detaj]]
Nxënës i tij qe [[Pinturicchio]], që zhvilloi një pikturë të ngjashme por të tejmbushur me motive antike të praruara në dekorime. Duke përfituar nga mungesa e përkohshme e mjeshtrave në [[Roma|Romë]] pas ikjes së afreskuesve të Sikstines ([[1482]]), qe në gjendje të organizonte një punishte efiçente që përvetësoi porosi të rëndësishme nën papa [[Inoçenti VIII|Inoçentin e VIII]] dhe papa [[Aleksandri VI|Aleksandrin e VI]]&lt;ref name=&quot;DVC157&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 157.&lt;/ref&gt;.

Në [[Orvieto]] dekorimi i duomos së Orvieto arriti një kulëm me ardhjen e [[Luca Signorelli]]-t, që krijoi një cikël të shquar afreskesh në kishëzën e San Brizio-s me ''Historitë e njerëzimit deri në fund të kohërave'', një temë mijëravjeçare veçanërisht në fund të shekullit (u nis në vitin [[1499]]).

Me qendrat umbre është e lidhur edhe aktiviteti i parë i [[Raffaello]]-s, me origjinë urbinase dhe i përmendur për herë të parë si &quot;mjeshtër&quot; në [[1500]] (afërsisht shtatëmbëdhjetë vjeç), për një palë altari të destinuar për Città di Castello. Në po këtë qytet pikturoi tablo të tjera midis të cilave Sposalizio della Vergine, ku shfaqet i dukshëm referimi ndaj [[Pietro Perugino]]-s. Përsëri në Città di Castello kanë punuar [[Luca Signorelli]], [[Giorgio Vasari]], [[Rosso Fiorentino]], Della Robbia etj.[[File:Pellegrinaio di santa maria della scala 02, domenico di bartolo, elemosina del vescovo.JPG|thumb|upright=1.4|Domenico di Bartolo, ''Lëmosha e peshkopit'' (1442-1443), pellegrinaio di Santa Maria della Scala]]

===Toskana jashtë Firences===
Për arsye të qarta, [[Toskana]] jashtë [[Firenca|Firences]] qe e interesuar për shkëmbimet e vazhdueshme me kryeqendrën, me artistët vendorë që shkonin në qendrën kryesore për tu formuar dhe porositësit e provincave që i drejtoheshin punishteve fiorentinase për veprat e tyre. Qe kështu që në [[Pescia]] dhe [[Pistoia]] u regjistruan ndërtimet e para të arkitekturës bruneleske jashtë Firences, apo që në [[Prato]] punoi për një dhjetëvjeçar [[Filippo Lippi]] duke realizuar një hop themelor artistik, ndërsa [[Sansepolcro]] u gjallërua nga prania e [[Piero della Francesca]]-s, aktiv më në fund edhe në [[Firenca|Firence]]. Qyteti i vetëm i themeluar ex novo në gjithëçka gjatë [[Rilindja|Rilindjes]] qe [[Pienza]], e realizuar nga [[Bernardo Rossellino]], me porosinë e papa [[Piu II|Piut të II]]. Aty këtu në rajon u çuan përpara reflektimet mbi ndërtesat me plan qendror&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 192-193.&lt;/ref&gt;. Shumë e gjallë qe dhe [[Cortona]], toka e mjeshtrave si [[Luca Signorelli]] dhe Bartolomeo della Gatta.

Një rast i veçant qe [[Siena]], trashëgimtare e një sezoni artistik me nivel të lartë përgjatë [[Mesjeta|Mesjetës]]. E Vizituar herët nga [[Donatello]], që në fillim të katërqintës [[Jacopo della Quercia]] zhvilloi një sintezë origjinale artistike që nuk mund të cilësohej si &quot;gotike&quot;, megjithëse pa hyrë në traditat karakteristike të Rilindjes fiorentine. Në pikturë kufiri midis gotikut dhe Rilindjes rrëshkiste gjithmonë në një linjë të hollë, pa një ndarje të qartë si në [[Firenca|Firence]]. Mjeshtra si Giovanni di Paolo, Sassetta, Mjeshtri i Osservanza-s lëvizën me siguri në mjedisin gotik, por rezultatet e tyre, me figurat elegante dhe sintetike, drita e qartë, gama e ngjyrave të zbehta, qenë me siguri shembuj për mjeshtrat rilindas si [[Beato Angelico]] dhe [[Piero della Francesca]]. Të tjerë zhvilluan një afrim të hershëm me kompozimin prospektik që në vitet tridhjetwdyzetë të katërqintës, si afreskuesit e Pellegrinaio di Santa Maria della Scala, midis të cilëve polivalenti Lorenzo Vecchietta.

Shumë artist senezë e gjetën diku tjetër suksesin e tyre, si Agostino di Duccio, Francesco di Giorgio apo [[Baldassarre Peruzzi]].

Në [[Shekulli XVI|Cinquecento]] qyteti njohu një zhvillim të rëndësishëm nën sinjorinë e Pandolfo Petrucci-t. Kantieri kryesor artistik ishte përsëri Duomoja e [[Siena]]-s, ku punuan edhe [[Michelangelo Buonarroti]], në [[1501]], dhe [[Pinturicchio]], në [[1502]] duke afreskuar [[Libreria Piccolomini]]-n dhe përdorur, pjesërisht, vizatime të të riut [[Raffaello]]. Angazhim i madh u kërkua për më tepër në përfundimin e dyshemesë së Duomos së [[Siena]]s&lt;ref name=&quot;Z228&quot;&gt;Zuffi, cit., fq. 228.&lt;/ref&gt;. Zhvillime të rëndësishme u arritën në qytet nga piktori piemontez Giovanni Antonio Bazzi, i quajtur [[Sodoma]], që solli një stil të përditësuar me risitë leonardeske që kishte parë në [[Milano]], por mbi të gjitha qe [[Domenico Beccafumi]] që krijoi një stil eksperimental të bazuar në efektet e dritës, ngjyrës dhe ekspresiviteti. Në [[1553]], qyteti pushtohet në mënyrë të përgjakshme nga [[Cosimo I de' Medici]], duke humbur pavarësinë e tij shekullore dhe, praktikisht, edhe rolin e tij si qendër artistike&lt;ref name=&quot;Z228&quot;/&gt;.[[File:Gaudenzio Ferrari 002.jpg|thumb|Gaudenzio Ferrari, ''Concerto degli Angeli'', afresk (1534-1536), shënjtoria e Madona dei Miracoli, Saronno]]
===Piemonti dhe Liguria===
Në fillim të [[Shekulli XV|Quattrocento-s]] zona si [[Piemonte]] dhe [[Liguria]] u përfshinë në &quot;ndërthurjen Veri-Jug&quot;, një rrymë ku elementet flamande dhe mesdhetare shkriheshin së bashku, të favorizuara nga tregëtia dhe mardhëniet politike. [[Napoli]] qe me gjasa epiqendra në një hark të gjerë dhe jo-homogjen, që përfshinte edhe [[Provenza]]-n, [[Palermo]]n dhe [[Provinca Valencia|Valencian]]. Artistët kryesor në zonë qenë Donato de' Bardi, Carlo Braccesco dhe Zanetto Bugatto&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 65.&lt;/ref&gt;.

Për zhvillimet artistike me rëndësi në Piemont duhej të pritej periudha e [[Gaudenzio Ferrari]]t dhe të Sacro Monte di Varallo, ndërsa në [[Genova]]n shumë të pasur skena artistike vendore u rrit vetëm në [[Shekulli XVI|Pesëqintën]], me rinovimin arkitektonik të [[Galeazzo Alessi]]-t, Giovan Battista Castello-s dhe Bernardino Cantone. Rikualifikimi i Strada Nuova në [[Genova]] kërkoi edhe një prodhim të bollshëm afreskesh, te të cilët punuan asistenti i [[Raffaello]]-s [[Perin del Vaga]] dhe Luca Cambiaso&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 303.&lt;/ref&gt;.

===Mbretëritë e Napolit dhe Siçilisë=== 
Në Jug, të ndarë midis mbretërisë së [[Napoli]]t në kontinent dhe mbretëria e [[Sicilia|Sicilisë]] (të kurorës aragonase) në ishullin homonim, arti rilindas qe ngushtësisht i lidhur me ndikimet franko-flamande, për shkak të drejtimeve politike dhe, pjesërisht, tregëtare.

Rilindja në [[Napoli]], u formua në [[Shekulli XV|Quattrocento]] nga dy periudha kryesore. E para lidhet me mbretërimin e Renato Anzhu, nga viti [[1438]] në vitin [[1442]], kur solli në qytet shijen e tij me horizonte të gjera kulturore, duke kulminuar në aktivitetin e [[Barthélemy d'Eyck|Barthélemy d'Eyck-ut]] dhe [[Colantonio]]&lt;nowiki/&gt;s. E dyta me ngulimin në qytet të [[Alfonso I d'Aragona|Alfonsit I të Aragonës]] nga viti [[1444]], që përfshiu mbretërinë në harkun e shkëmbimeve të ngushta me territoret e tjera të kurorës aragoneze dhe duke prurë në qytet artistë katalanas, si Guillén Sagrera dhe Lluís Dalmau.

Më vonë, lidhjet kulturore dhe artistike me [[Firenca|Firencen]] e shëndruan [[Napoli]]n në një nga kryeqendrat e Rilindjes italiane: Kishëza Caracciolo del Sole në kishën e San Giovanni a Carbonara qe një shembull i parë.

Në çdo rajon të [[Mbretëria e Napolit|mbretërisë së Napolit]] pati kontribute të artit rilindas, megjithëse të gjitha ishin përqëndruar në oborrin e vetëm mbretëror. Midis shembujve më domethënës, mjeshtrat puljezë si Stefano da Putignano, kalabrezë si Giovanni Francesco Mormando, abrucezë si Andrea dell'Aquila dhe lukanët si arkitekti kompozitor i Novello da San Lucano, autor i kishës së Gesù Nuovo.

Edhe në mbretërinë e [[Sicilia|Siçilisë]] versioni vendor i artit rilindas u ndikua nga lidhjet e veçanta me gadishullin iberik, me [[Franca|Francën]] dhe Flandrën, që sollën shpesh artistë të jashtëm të punonin në kantieret kryesore të mbretërisë, [[Palermo]] dhe [[Messina]]. Në këtë të fundit u formua veçanërisht [[Antonello da Messina]], i cili fyti teknikën e pikturës së vajit në [[Italia|Itali]], falë mardhënieve të ngushta me piktorët përtej alpeve, midis të cilëve, ndoshta [[Petrus Christus]]&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, cit., fq. 125 e ss.&lt;/ref&gt;.

==Arti i Rilindjes në Evropë==
[[File:Chateau de chambord.jpg|thumb|448px|left|Château de Chambord (1519–1547), një nga shembujt më të famshëm të arkitekturës së Rilindjes.]]
Në [[Shekulli XV|shekullin XV]], Rilindja u përhap me shpejtësi të madhe nga vendlindja e saj në Firence, fillimisht në pjesën tjetër të Italisë dhe pastaj në gjithë Evropën. Krijimi i makinës së shtypshkrimit nga gjermani [[Johannes Gutenberg]] lejoi përhapjen e shpejtë të këtyre ideve. Pasi u përhap, idetë e saja u diversifikuan dhe ndryshuan, duke u përshtatur me kulturat vendore.

Rilindja në Evropë u afermua gradualisht me ndikimin e mënyrave italiane, përgjatë shekujve të XV dhe XVI. Një rinovim artistik i pavarur nga ai i gadishullit Apenin qe ai i Flandrës në fillim të shekullit XV, e ashtuquajtura periudhë e Primitivëve flamand, që ndonjëherë nga historiografët është treguar si një &quot;Rilindje&quot; tjetër, duke ndarë disa karakteristika teorike me Rilindjen italiane, si kërkimi i rinovuar i realizmit në art, por gjithësesi pa patur një bazë po kaq të fortë teorike dhe letrare.
[[File:Van Eyck - Arnolfini Portrait.jpg|thumb|[[Jan van Eyck]], Portreti i bashkëshortëve Arnolfini (1434) një vepër kyç e Rilindjes flamande|393x393px]]
Në fund të shekullit XV fama e artistëve italianë tashmë kishte kapërcyer kufijtë e gadishullit, duke i bërë të kërkuar edhe në oborret evropiane. Ndonjëherë bëhej fjalë për udhëtime të izoluara, pa pasoja në çështjet artistike vendore, herë të tjera, falë interesit të mbretërve, princave dhe zotërinjve, u asistua në një prani më konsistente dhe të lidhura në kohë, të afta të nisnin shkolla të mirëfillta me prejardhje italiane. Rasti më emblematik ndoshta është oborri i [[Franci I i Francës|Francit I të Francës]], ku artistë si [[Leonardo da Vinçi]], [[Rosso Fiorentino]], Francesco Primaticcio, [[Benvenuto Cellini]] dhe të tjerë u mirëpritën dhe përkrahën, duke i dhënë jetë të ashtuquajturës [[Shkolla e Fontainebleau]], farkëtuese e rëndësishme e Rilindjes së vonë.

Herë të tjera qenë artistët e huaj të vendoseshin në [[Italia|Itali]] për të përvetësuar sekretet e prespektivës dhe të të bërit art në përgjithësi. Emblematikë qenë në këtë kuptim dy udhëtimet e [[Albrecht Dürer]]it në [[Venecia]] ([[1494]]-[[1495]] dhe [[1506]]-[[1507]]), ku artisti gjenial gjerman mundi të konstatonte edhe, me njëfarë hidhërimi, statusin e lartë që gëzonin artistët në tokën italiane, përkundrejt figurës së artizanëve të thjeshtë, si mbetje mesjetare, që ishte në rendin e ditës, edhe në një qytet të pasur dhe kozmopolitan si [[Nuremberg]]u i tij.

Përgjatë shekullit XVI, edhe për shkak të pranisë së vazhdueshme të ushtrive të huaja përgjatë gadishullit Apenin, [[Evropa]] në përgjithësi u apasionua me stilin italian, i bërë tashmë një model i pashmangshëm për çdo artist. Atëhere mundej të flitej në mënyrë të dyshimtë për shkolla të reja rilindase ekstra-italiane, si ajo e Rilindjes franceze, Rilindjes gjermane, Rilindjes spanjolle, Rilindjes angleze, Rilindjes së plotë flamande dhe hollandeze.

=== Vendet e Ulta ===
====Arti i hershëm i Vendeve të Ulta, 1400–1525====
[[File:El Descendimiento, by Rogier van der Weyden, from Prado in Google Earth.jpg|thumb|left|432px|Rogier van der Weyden, ''Zbritja nga Kryqi'' (rreth 1435), vaj në tablo lisi. [[Museo del Prado]], [[Madridi|Madrid]]]]
Piktorët e Vendeve të Ulta të kësaj periudhe përfshijnë [[Jan van Eyck]], vëllain e tij [[Hubert van Eyck]], [[Robert Campin]], [[Hans Memling]], [[Rogier van der Weyden]] dhe [[Hugo van der Goes]]. Pikturat e tyre në mënyrë të pavarur nga pikturat e [[Rilindja|Rilindjes]] së hershme italiane dhe pa ndikimin e një përpjekjeje të qëllimshme të ringjallnin antikitetin. Stili piktorik u zhvillua direkt nga arti mesjetar i pikturës në temper, qelqi i ngjyrosur dhe dorëshkrimet e ilustruara apo miniaturat. Mjeti i përdorur ishte ngjyra e vajit, e cila qe përdorur për një kohë të gjatë për pikturimin e mburojave ceremoniale prej lëkure dhe pajisje të tjera, sepse ishte fleksibël dhe relativisht rezistente. Pikturat më të hershme hollandeze në vaj janë si tempera të imtësishme dhe hollësishme. Materiali i jepte pikturës variacione tonale dhe inde të ndryshme, duke lehtësuar kështu vëzhgimin e natyrës në hollësitë më të vogla.

Piktorët hollandezë nuk ju qasën krijimit të një pikture nëpërmjet strukturës së prespektivës lineare dhe proporcioneve korrekte. Ata ruajtën këndvështrimin mesjetar të përmasave hierarkike dhe simbolizmit fetar, ndërsa kënaqnin një trajtim realist të elementeve materiale, si të emementeve të natyrës ashtu dhe atyre të krijuara nga njeriu. [[Jan van Eyck]], me vëllain e tij Hubert pikturoi ''Altarin e Qengjit mistik''. Është e mundur që [[Antonello da Messina]] u bë familjar me veprën e Van Eyck-ve, ndërsa ishte në Napoli ose [[Sicili]]. Në [[1475]], ''Altari Portinari'' i Hugo van der Goes mbërriti në Firence ku do të ndikonte thellësisht në shumë piktorë, në mënyrë të menjëhershme [[Domenico Ghirlandaio]]-n që pikturoi një altar duke imituar elementet e tij.

==== Rilindja në Vendet e Ulta ====

[[File:Hans_Holbein_d._J._-_Erasmus_-_Louvre.jpg|thumb|left|Erazmi i Rotterdam-it, midis figurave letrare më të shquara të epokës|357x357px]]
Ndërkohë që në [[Italia|Itali]] zhvillohej [[Shekulli XVI|Cinquecento-ja]] shkolla flamande e pikturës arriti një zhvillim të konsiderueshëm, si trashëguese dhe vazhduese e traditës së vonë gotike më parë të përfaqësuar nga [[Jan van Eyck]], [[Rogier van der Weyden]] dhe mjeshtra të tjerë të mëdhenjë. U karakterizua nga natyralizmi, karakteristikë e përbashkët me mjeshtrat italianë, megjithëse më e lidhur se ky i fundit me eksperimentimin të pa lidhur me teori apo përparime shkencore, si në [[Italia|Itali]]. Mënyrat e gotikut vazhduan me forcë më të madhe, megjithëse të ngjyrosur me karakteristika të veçanta, si njëfarë prirjeje karikaturiste dhe fantastike si dhe një ndjeshmëri më e madhe ndaj realitetit të popullit të thjeshtë dhe zakoneve të tij. Ky interes vërehet në vepra me karakter më pak të idealizuar se ai italian, me një prirje të theksuar për detajet e imta, gati mikroskopike që aplikonin në piktura —ndikimi i mjeshtrave të gotikut të vonë tashmë ishte i përmendur dhe në [[Miniatura|Miniaturë]]—, dhe prirja nga dekorimi, pa shumë interes për diskutimet teorike. Nga ana tjetër, prurjet e mëdha të artit flamand në këtë epokë qe teknika e pikturës së vajit.&lt;ref&gt;Hugh Honour dhe John Fleming: Historia mundial del arte, [[2002]], Akal, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-460-2092-0, fq. 436&lt;/ref&gt; Në mes të shekullit XVI klasicizmi italian hyn me forcë në pikturën flamande, duke u shfaqur në të ashtuquajturën Shkolla e Antëerpen-it dhe në piktorë si [[Jan van Scorel]] dhe [[Jan Gossaert]], disa nga të cilët qëndruan në [[Italia|Itali]] duke studjuar mjeshtrat e mëdhenjë. Në përhapjen e modeleve të reja kontribuoi mbi të gjitha gravura, që vendosi në dispozicion praktikisht të cilit do artisti veprat e prodhuara nga shkollat dhe vendet e tjera, duke e bërë shumë në modë në të gjithë Evropën stilin italianixhant. Disa emra të mëdhenjë të epokës qenë [[Joachim Patinir]], një nga krijuesit e peizazhit si gjini autonome e pikturës, megjithëse i lidhura akoma me traditën gotike; [[Quentin Metsys]], që u frymëzua nga vizatimet karikaturistike të [[Leonardo da Vinçi]]t dhe në klasat popullore për të portretizuar veset dhe zakonet; portretisti Anthonis Mor; [[Hieronymus Bosch]], një nga piktorët më origjinal të historisë, i lidhur formalisht me traditën e vjetër të shkollës flamande, por në të njëjtën kohë inovator, krijues i një universi fantastik, gati onirik që e paracakton si një nga pararendësit e [[Surrealizmi]]t (''Kopështi i kënaqsive'', [[1500]]-[[1505]]); dhe [[Pieter Bruegel i Vjetri|Pieter Brueghel i Vjetri]], një nga mjeshtrit e mëdhenjë të peizazhit dhe zakoneve popullore, ndoshta më moderni i të gjithëve, megjithëse në pikturën e tij shkëlqejnë sentencat morale dhe kritika shoqërore që përmban diçka mesjetare (''Triumfi i Vdekjes'', [[1563]]).&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 402-405&lt;/ref&gt;[[File:Pieter Bruegel d. Ä. 103d.jpg|thumb|408x408px|Pieter Brueghel i Vjetri: Kthimi i tufës. Peizazhi është kthyer në temën kryesore të pikturës. Brueghel fut gati gjithmonë figura —në këtë rast, barinjtë— si një anekdot ose kontrapunt i një universi që qenia njerëzore është vetëm një pjesë, minimale dhe e brishtë. Vërehet interesi për krijimin e efekteve atmosferike te retë që errësojnë qiellin. Muzeu i Historisë së Artit, [[Vjena|Vjenë]].]]

Në fushën e skulpturës u dallua [[Adriaen de Vries]], autor veprash ekspresive —përgjithësisht në bronx— ku lëvizja, linja e valëzuar ose ''gjarpëruese'' si dhe nudua heroike e karakterizuan si shembuj të shkëlqyer të manierizmit skulpturor jashtë [[Italia|Italisë]].

Në arkitekturë gotiku vazhdoi të mbante një përparësi të madhe deri nga mesi i shekullit XVI, kur u përvetësua ndikimi i arkitekturës rilindase franceze, siç vërehet te Stadhuis van Antëerpen ([[1561]]-[[1565]]), vepër e [[Cornelis Floris de Vriendt]].&lt;ref name=&quot;otros&quot; /&gt;

=== Arti i Rilindjes në Francë ===
====Rrethanat e Rilindjes së hershme në Francë, 1380-1520====
Artistët e [[Franca|Francës]], (duke përfshirë dukatet si ai Burgund) ishin shpesh të lidhur me oborret, duke realizuar dorëshkrime të ilustruara apo miniatura dhe portrete për fisnikërinë ashtu si dhe piktura devocionale dhe altare.  Ndër më të famshmit ishin [[Vëllezërit Limbourg]], miniaturistët flamandë dhe krijuesit e Très Riches Heures du Duc de Berry. [[Jean Fouquet]], piktori i oborrit mbretëror, vizitoi Italinë në [[1437]] dhe pasqyroi ndikimin e piktorëve fiorentinë si [[Paolo Uccello]]. Megjithëse i njohur kryesisht për portretet e tij si ai i [[Karli VII|Karlit të VII]] Fouquet krijoi gjithashtu miniatura dhe mendohet se ishte krijuesi i portretit në miniaturë. Ishte një numër artistësh të kësaj kohe që pikturuan altare të famshme, që janë stilistikisht mjaft të dallueshëm nga ato italiane dhe flamande. Këto përfshijnë figura enigmatike, [[Enguerrand Quarton]] të cilit i është atribuar ''Pieta of Villeneuve-lès-Avignon'' dhe [[Jean Hey]], i njohur edhe si &quot;Mjeshtri i Mullinjve&quot; sipas veprës së tij më të famshme, ''Altari i Mullinjve''. Në këto punime realizmi dhe vëzhvgimi i afërt i figurës njerëzore, emocioneve dhe ndriçimit janë kombinuar me format mesjetare, të cilat përfshijnë sfonde të praruara.

====Zhvillimi i Rilindjes në Francë====
[[File:La cour du cheval blanc (Château de Fontainebleau).jpg|thumb|400x400px|left|Pamje e oborrit të kalit të bardhë të pallatit të Fontainebleau, me shkallët e famshme, prelud i formave baroke. Fontainebleau qe kryeqyteti autentik artistik i Francës gjatë Rilindjes. Në kompleksin arkitektonik ndërhynë disa nga artistët më të mirë të kohës.]]

Në [[Franca|Francë]] ndikimi italian u ndje mjaft herët, i favorizuar nga afërsia gjeografike, lidhjet tregëtare dhe monarkia, që duke synuar të aneksonte territoret e afërta të gadishullit italian dhe e arriti në disa momente. Pa dyshim që nxitja përcaktuese e adaptimit të formave rilindase u dha nën mbretërimin e [[Françesku I|François-it të I]]. Ky monark, mecenat i madh i arteve dhe i afeksionuar ndaj gjithëçkaje që vinte nga [[Italia]], përkrahu mjeshtra të rëndësishëm, duke marr shërbimet e tyre për oborrin francez —midis tyre qe vetë [[Leonardo da Vinçi]], që vdiq në kështjellën e Cloux-it—, në kohën që kishte ndërmarr një program ambicioz kulturor që revolucionarizoi zhvillimin e arteve në vend. Duhet vënë në dukje se [[Franca]] qe djepi i [[Arti gotik|Artit gotik]] dhe që, ndërkohë, ky stil ishte rrënjosur thellë dhe mund të shihej si një stil kombëtar. Prandaj format gotike vazhduan të shfaqeshin për shumë kohë, megjithë stilin e vendosur nga oborri.

Përsa i përket arkitekturës, monarkia, e përforcuar dhe në periudhë ekspansioni territorial, kishte mbështetur, që nga shekulli XV rimodelimin e ''châteaux-ve'' të vjetra mesjetare krijimin e rezidencave sipas modelit të kohës. Por qe saktësisht François-i i I ai që dha një nxitjen përfundimtare këtij operacioni rinovues, që pati qendra të ndryshme. Ndërtesa e parë rilindase në [[Franca|Francë]] qe kështjella e Saint-Germain-en-Laye, fortesë imponuese me tulla dhe gurë që duken si detaje të vegjël rilindase, brenda një maturie të përgjithshme të mjedisit ushtarak. Me stil më të përparuar qenë kështjellat e Loira-s, bashkë me rezidencat mbretërore dhe fisnike që tregojnë pamjet më karakteristike të Rilindjes franceze: dekorativizmi i traditës manieriste, karakteristikat gotikexhante të strukturave dhe, ndoshta më e reja: një bashkim i përkryer i ndërtesave me natyrën rrethuese, siç duket në urën e hijshme të kështjellës së Chenonceau-së. Më e famshmja e këtij kompleksi është kështjella e Chambord-it, që paraqet zhdërvjelltësi të mëdha stilistike, si një shkallë e brendshme hellikoidale. Shembuj të tjerë të këtyre rezidencave suburbane janë kështjellat e Amboise, e Blois dhe ajo e Azay-le-Rideau.&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 22-24&lt;/ref&gt;

Përveç këtyre realizimeve, François-i i I u angazhua në në atë që mbase qe vepra themelore e kësaj periudhe: pallati i Fontainebleau, rezidencë e vjetër e mbretërve francezë që u rinovua tërësisht. Në këtë ndërtesë vlerësohet tashmë triumfi i formave italiane, megjithëse të përshtatura me shijen franceze, me vatrat dhe mansardat tipike. Përfshirja e fragmenteve të jashtme të kreativitetit, si shkalla e famshme perandorake, i parapriu zgjidhjeve baroke. Megjithatë, ndoshta më i shquari qe projekti që përfshiu praktikisht krijuesit e të gjitha fushave artistike, disa të ardhur drejtpërdrejtë nga [[Italia]], si piktorët [[Francesco Primaticcio]] dhe [[Rosso Fiorentino]], skulptori i famshëm [[Benvenuto Cellini]] dhe arkitekti [[Sebastiano Serlio]], autor i rëndësishëm i traditës së [[Arkitektura|arkitekturës]] nga i cili njihen vetëm pak vepra përveç këtij pallati. Risitë që u sollën në këtë projekt e tejkaluan mjedisin vendor dhe i dhanë jetë një stili të veçantë, «stilit të Fontainebleau-së», një manierizëm i rafinuar në shërbim të shijeve aristokratike.&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 26-28&lt;/ref&gt;

[[File:Resurrection Pilon Louvre RF2292 MR1592 MR1593.jpg|thumb|448x448px|Ringjallja, vepër e Germain Pilon. Gjithëçka e realizuar sipas [[Michelangelo Buonarroti]]-t: anatomia herkuliane e Krishtit, këndvështrimet, efekti «i të pa-mbaruarës». Që nga vizatimi i përgjithshëm i grupit skulpturor i referohet Varreve Mediçeas të fiorentinit. [[Muzeu i Luvrit]], [[Parisi|Paris]].]]Pas Françeskut të I, format «a la italiana» u imponuan përfundimisht në arkitekturën nën [[Henriku II|Henrikun e II]] të Francës, gruaja e të cilit, [[Caterina de Medici]], i përkiste familjes më të fuqishme fiorentine. Nën mbretërimin e tij ([[1547]]-[[1559]]) u rindërtua selia e oborrit të [[Parisi]]t, pallati i [[Luvri]]t, duke e kthyer në një ndërtesë moderne me estetikë plotësisht manieriste. Rindërtimi u drejtua nga arkitektët francezë më të shquar të kohës, Pierre Lescot, që projektoi oborrin qendrorë (''Cour Carrée''), me fasadat karakteristike ku u përdor moduli i harkut të triumfit klasik.&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 30-32&lt;/ref&gt; Ky monark, po ashtu nisi dhe ndërtimin e një pallati të ri, përballë Luvrit, Palais des Tuileries, në të cilin ndërhyri arkitekti tjetër i madh francez i Rilindjes, [[Philibert Delorme]].&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 32-36&lt;/ref&gt;

Skulptura e Rilindjes në Francë qe po ashtu nën ndikimin italian. [[Franca]] pushoi së qeni që nga fundi i [[Shekulli XIV|shekullit XIV]] qendra e madhe skulptorike e [[Evropa|Evropës]] falë skalitësve të katedraleve, situatë që vazhdoi përgjatë [[Shekulli XV|shekullit XV]] dhe akoma më shumë në [[Shekulli XVI|shekullin XVI]]. Është paradoksale dhe ndonjëherë treguese se kjo situatë konçidonte me konsolidimin progresiv të institucionit monarkik, dukshëm synues i rinovimimit të imazhit të tij dhe i gatshëm ta përdorte artin si instrument propagandistik të dorës së parë. Megjithë humbjen e hegjemonisë në këtë fushë, ku asnjë formë nuk qe përfundimtare, dolën figura të mëdha në entuziazmin e projekteve mbretërore; duhet vënë në dukje karakteri zbukurues dhe dekorues që patën skulpturat, duke iu nënshtruar projektit të përgjithshëm të ndërtesave dhe të të integruara në to. Dy qenë autorët më të shquar: Germain Pilon dhe Jean Goujon.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 372-373&lt;/ref&gt;

Piktura po ashtu provoi rënien progresive të formave gotike tradicionale dhe ardhjen e një stili të ri. Siç u pohua, në Francë u njohën në mënyrë të drejtpërdrejtë format piktorike italiane të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] falë ardhjes së piktorëve inovator, si [[Leonardo da Vinçi]] dhe [[Rosso Fiorentino]]. Françesku i I nxiti formimin e artistëve francezë sipas drejtimit të mjeshtrave italianë, si Niccolò dell'Abbate apo Primaticcio, ky i fundit duke qenë përgjegjës për dekorimin e pallatit të Fontainebleau dhe organizimin e festave të oborrit, si  dhe duke mbajtur nën urdhëra shumë artizanë dhe artistë. Kjo bashkëjetesë talentesh, shkollash, disiplinash dhe gjinishë i dha origjinë të ashtuquajturës «shkolla piktorike e Fontainebleau», një derivim i manierizmit piktorik italian që përfshinte erotizmin, luksin, temat profane dhe alegoritë, të gjitha këto shumë të pëlqyera nga klientela kryesore, aristokracia. Pjesa më e madhe e artistëve të Fontainebleau-së qenë anonimë, saktësisht nga integrimi i tyre në artet që zotëroheshin dhe mjeshtëria e artistëve të afermuar. Megjithatë, njihen disa emra piktorësh, ku figurojnë Jean Cousin i Vjetri dhe Antoine Caron mes më të dalluarve. Pa dyshim, piktori francez më i rëndësishëm i periudhës, një nga portretistët më të mëdhenjë të të gjitha kohërave, megjithëse pjesa më e madhe e veprave të tij ka humbur, qe [[François Clouet]], që tejkaloi të atin, gjithashtu i vlerësuar, Jean Clouet, në besnikërinë e plazmimit të jetës së të fuqishmëve të kohës, me një thellësi psikologjike dhe shkëlqim formal, pararendëset e të cilit duhen kërkuar te [[Jean Fouquet]], piktor i madh i [[Shekulli XV|shekullit XV]] megjithëse në orbitën gotike.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 405-406&lt;/ref&gt;[[File:Durer Young Hare.jpg|thumb|Lepuri, i Albrecht Dürerit. Interesi për fenomenet dhe elementet e natyrës qe një nga shtyllat e humanizmit. Düreri e analizoi botën bimore dhe kafshët në shumë vizatime, skica dhe akuarele të karakterizuara nga saktësia shkencore; Albertina, [[Vjena|Vjenë]].|369x369px]]

===Arti i Rilindjes Gjermane===
Rilindja artistike në [[Gjermania|Gjermani]] nuk qe një tentativë për ringjalljen e artit klasik, por një rinovim intensiv i shpirtit gjermanik, të motivuar nga [[Reformimi Protestant|Reforma protestante]]. [[Albrecht Dürer]] qe figura dominuese e Rilindjes gjermane. Vepra e tij universale, që u njoh dhe admirua në të gjithë [[Evropa|Evropën]], që kur artisti qe gjallë, duke bashkuar reflektimin teorik me tranzicionin vendimtar të praktikës mesjetare dhe idealizmit rilindas. Pikturat, vizatimet, gravurat, skicat dhe shkrimet e tij teorike mbi artin ushtruan një ndikim të thellë te artistët e [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] të vendit të tij dhe Vendeve të Ulëta. [[Albrecht Dürer]]i e ndjeu domosdoshmërinë e përvetësimit të një njohjeje racionale të prodhimtarisë artistike, dhe futi idializmin tradicional italian në artin gjerman.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 398-400&lt;/ref&gt;

Piktura gjermane njohu në këtë periudhë një nga momentet e saja madhore të shkëlqimit. Së bashku me figurën themelore të [[Albrecht Dürer]]-it dolën artistë të tjerë të mëdhenjë, si [[Lucas Cranach i Vjetri]], piktori përfaqësues i [[Reformimi Protestant|Reformës protestante]]; Hans Baldung Grien, futësi i tematikave ogurzeza dhe të reja, të derivuara nga arti mesjetar; [[Matthias Grünewald]], një nga paraprendësit e [[ekspresionizmi]]t; [[Albrecht Altdorfer]], peizazhist i shkëlqyer; dhe [[Hans Holbein i Riu]], që e zhvilloi pothuajse të gjithë artin e tij të përqëndruar te portreti, në [[Anglia|Angli]].&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 400-401&lt;/ref&gt;

Në skulpturë vazhduan format gotike edhe përtej fillimit të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]]. U shqua vepra e Peter Vischer-it, autor i varreve perandorake të [[Innsbruck]]-ut ([[1513]]) dhe varrin e Shën Sebaldusit në [[Nuremberg]] ([[1520]]). Këtu punuan gjithashtu edhe disa artistë flamandë, si [[Hubert Gerhard]], autor i ''Shën Mikelit'' të fasadës së kishës së Shën Michael-it të [[Mynihu]]t.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 373&lt;/ref&gt;

Në arkitekturë, eksponentët e parë të rëndësishëm qenë ndërtesat e zotëruara nga familja Fugger në [[Augsburg]], si kishëza Fugger në kishën e Shën Anas ([[1509]]-[[1518]]) dhe lagjia e shtëpive të quajtura Fuggerei ([[1519]]-[[1523]]).&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 136&lt;/ref&gt; Pas Reformës, mecenatizmi i fisnikërisë gjermane u përqendrua mbi të gjitha në arkitekturë, për shkak të kapacitetit të kësaj të fundit për të treguar pushtetin dhe prestigjin e qeveritarëve. Kështu, përgjatë [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] u zgjerua kështjella e [[Heidelberg]]-ut, duke ndjekur stilin klasik. Pa dyshim, shumica e princave gjermanë parapëlqyen të konservonin veprat gotike, duke u limituar në dekorimin me zbukurime rilindase.&lt;ref name=&quot;otros&quot;&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 359.&lt;/ref&gt;

=== Spanja ===
[[File:Resurreccion El Greco Domingo el Antiguo.jpg|thumb|El Greco, Ringjallja e Krishtit, pikturuar për Santo Domingo el Antiguo i [[Provinca Toledo|Toledo]]s.|left|566x566px]]

Në [[Spanja|Spanjë]] ndryshimi ideologjik ishte shumë ekstrem si në vende të tjera; nuk u shkëput plotësisht me traditën mesjetae, për këtë flitet për një Rilindje spanjolle më origjinale dhe të larmishme se në pjesën tjetër të [[Evropa|Evropës]]. Kështu, letërsia i pranon risitë italiane ([[Dante Alighieri]] dhe [[Françesko Petrarka]]), por nuk e braktisë poezinë e ''Cancionero'' dhe traditën e mëparshme. Për sa i përketë arteve plastike, Rilindja spanjolle përzieu elemente të marr nga [[Italia]] —nga e cila erdhën disa artistë, si Paolo de San Leocadio, [[Pietro Torrigiano]] ose Domenico Fancelli— me traditën vendore dhe me disa ndikime të tjera —Flamndra, për shembull, ishte shumë në modë në këtë periudhë për shkak të marrdhënieve intensive tregëtare dhe dinastike që e bashkonin këtë vend me [[Spanja|Spanjën]]—. Risitë rilindase erdhën në Spanjë në formë shumë të vonë: deri në dekadën e 1520 nuk hasen shembuj të stilit rilindas veçse si shembuj të shpërndarë dhe minoritarë. Në Spanjë nuk mbërriti plotësisht, pasi, jehona e Quattrocento-s italiane —vetëm nëpërmjet familjes Borja shfaqen artistë dhe vepra të kësaj epoke në zonën levantine—, gjë që përcaktoi që arti rilindas i Spanjës të shkëputej në mënyrë të menjëhershme nga [[Arti gotik]] për në artin e [[Manierizmi]]t.

Në fushën e arkitekturës, zakonisht dallohen tre periudha: platereske (nga shekulli XV deri në çerekun e parë të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]]), Purizmi rilindas ose stili italianixhant (gjysma e parë e shekullit XVI) dhe stili herrerian (duke nisur që nga viti [[1559]] deri në shekullin pasues). Në të parën prej tyre, rilindja shfaqet në formë sipërfaqësore, në dekorimin e fasadave, ndërsa struktura e ndërtesave në shumicën e rasteve është gotikexhante. Karakteristike për periudhën platereske është një tip dekorimi i imët, i hollësishëm dhe i bollshëm, i ngjashëm me punimet e argjendarëve, nga rrjedh edhe emri (nga spanjishtja patero do të thotë argjendar). Bërthama e qenësishme e kësaj rryme qe në qytetin e [[Provinca Salamanca|Salamanca]]-s, Universiteti i të cilit dhe fasada e tij janë paradigmat të stilit. Arkitektët e shquar të kësaj rryme qenë Rodrigo Gil de Hontañón dhe Juan de Álava.

Purizmi përfaqëson një fazë më të përparuar të italianizimit të arkitekturës. Pallati i Karlit të V në Alhambra de [[Provinca Granada|Granada]], vepër e Pedro de Machuca-s, është një shembull i kësaj rryme. Qendra kryesore e këtij stili u vendos në [[Andalucía]], ku përveç pallatit të përmendur u dalluan bërthamat e Ubeda-s dhe Baeza-s si dhe arkitektë si Andrés de Vandelvira dhe Diego de Siloé.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 417-426&lt;/ref&gt;

[[File:El Monasterio de El Escorial.jpg|416x416px|thumb|Manastiri i El Escorial-it, Juan Bautista de Toledo dhe [[Juan de Herrera]], San Lorenzo de El Escorial.]]Dhe në fund u shfaq stili herrerian ose eskorialens, adaptim origjinal i [[Manierizmi]]t roman të karakterizuar nga nudot dhe gjigantizmi arkitektonik. Vepra themelore qe manastiri i El Escorial-it, i projektuar nga Juan Bautista de Toledo dhe [[Juan de Herrera]], pa dyshim vepra më ambicioze e Rilindjes hispanike. El Escoriali e tejkalon kufirin kronologjik të shekullit XVI duke arritur i vlerësuar në epokën baroke.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 455-456&lt;/ref&gt;

Në skulpturë, tradita gotike e mbajti hegjemoninë e saj përgjatë pjesës më të madhe të shekullit XVI. Jehonat e para të stilit të ri përputhen përgjithësisht me ardhjen e artistëve të huaj, si Felipe Vigarny dhe Domenico Fancelli, puna e të cilëve në shërbim të mbretërve katolik, duke skalitur varret e tyre ([[1517]]). Megjithatë, menjëherë dolën artistë vendorë që përvetësuan risitë italiane, duke ia përshtatur shijes hispanike, si Bartolomé Ordóñez dhe Damián Forment. Në një fazë më të maturuar të stilit dolën figura të mëdha, krijues të një manierizmi të veçantë që vendosi bazat e skulpturës së mëpasshme baroke: Juan de Juni dhe [[Alonso Berruguete]] qenë më të shquarit.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 427-434&lt;/ref&gt;

Piktura rilindase spanjolle është përcaktuar po ashtu nga vazhdimi i trashëgimisë gotike me mënyrat e reja të ardhura nga [[Italia]]. Kjo dikotomi vihet re te vepra e [[Pedro Berruguete]]-s, që kishte punuar në [[Urbino]] në shërbim të [[Federico da Montefeltro]], dhe Alejo Fernández. Më tej u shfaqën artistë që kishin përvetësuar risitë italiane bashkëkohëse, si Vicente Macip dhe i biri i tij Juan de Juanes —të ndikuar nga [[Raffaello Sanzio]]—, Luis de Morales, Juan Fernández de Navarrete dhe leonardeskët Fernando Yáñez de la Almedina dhe Hernando de los Llanos.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 435-442&lt;/ref&gt; Por figura madhore e Rilindjes spanjolle dhe një piktorët më origjinal të historisë, i përfshirë në stilin manierist, duke i tejkaluar kufizimet nëpërmjet krijimit të një universi stilistik të tijin: [[El Greco]].&lt;ref&gt;Fernando Checa: Pintura y escultura del Renacimiento en España 1450-1600, Cátedra, [[1983]], isbn=978-84-376-0404-6&lt;/ref&gt;

=== Vende të tjera ===
* [[Anglia]]: në [[Arkitektura|arkitekturë]], pothuaj përgjatë gjithë shekullit XVI mbizotëroi [[stili Tudor]] me origjinë gotike, ndërsa risitë rilindase u përshtatën vetëm në disa elemente zbukuruese; kështu, për shembull, në varrin e [[Henriku VII|Henrikut të VII]] në abacinë e [[Westminster]]-it, të realizuar nga ana arkitektonike në stil të pastër gotik, u kontratua artisti italian [[Pietro Torrigiano]] për të realizuar dekorimin skulpturor.&lt;ref&gt;Hugh Honour dhe John Fleming: Historia mundial del arte, [[2002]], Akal, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-460-2092-0, fq. 472&lt;/ref&gt; Shembuj të tjerë të stilit Tudor do të ishin pallatet e Sutton-it ([[1523]]), Nonsuch-it ([[1530]]) dhe [[Hampton Court]] ([[1514]]-[[1540]]).&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 60&lt;/ref&gt; Më tej u fut ndikimi i [[Andrea Palladio]]s, që u zhvillua veçanërisht në ndërtimin e pallateve.&lt;ref name=&quot;otros&quot; /&gt;
* [[Portugalia]]: në [[Arkitektura|arkitekturë]], gotiku vazhdoi edhe në shekullin XVI në të ashtuquajturin stili manuelin. Në mes të shekullit u përvetësua ndikimi i arkitektëve italianë si Serlio dhe Palladio, siç vërehet në kishën e Nossa Senhora da Graça në Évora ([[1536]]) dhe në manastirin Kuvendi i Krishtit në [[Tomar]] ([[1554]]-[[1562]]), vepra të Diogo de Torralva.&lt;ref name=&quot;otros&quot; /&gt; Në këtë vend punoi edhe arkitekti italian Filippo Terzi, autor i kishës së São Vicente de Fora në [[Lisbona|Lisbonë]] ([[1582]]).&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 64&lt;/ref&gt;[[File:TomarConvent-Cloisters2.jpg|thumb|315x315px|Konventi i Krishtit të Tomar ([[Portugalia|Portugali]]), vepër e Diogo de Torralva-s (1554-1562).]]
* [[Austria]] dhe [[Bohemia]]: të bashkuara nga mbretërimi i [[Habsburgët|Habsburgëve]], këto vende u ndikuan nga mecenatizmi i perandorit [[Rudolfi II]], një koleksionist i madh që në oborrin e tij në [[Praga|Pragë]] mblodhi një larmi të madhe veprash dhe objektesh të të gjitha llojeve (stoli, minerale, ora, makina automate, instrumente shkencore), si një i apasionuar i madh i shkencës. Bleu kuadro të artistëve si [[Pieter Bruegel i Vjetri|Pieter Brueghel i Vjetri]], [[Ticiani]], Leone Leoni dhe [[Albrecht Dürer]], dhe ftoi artistë si [[Giuseppe Arcimboldo]], një piktor origjinal portretesh të konfeksionuar me elemente që i përkisnin natyrës së qetë.&lt;ref&gt;Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]], fq. 120-127&lt;/ref&gt; Në Bohemi u ndërtuan pallate të ndryshme, si ai Komunal i [[Pilsen]]-it dhe i [[Schwarzenburg|Schwarzenberg]]-ut në [[Praga|Pragë]]; dhe kështjella, si ato të Litomyšl-it, Černý-t dhe Kostelec-it.&lt;ref&gt;AA.VV.: Enciclopedia Salvat, [[1997]], Salvat, [[Barcelona]], isbn=84-345-9707-1, fq. 841&lt;/ref&gt;
* [[Zvicra]]: ndikimi italian u vëre veçanërisht në kantonin e [[Ticino]]-s, siç duket në katedralet e San Lorenzo-s së [[Lugano]]-s ([[1514]]) dhe San Françescos së [[Locarno]]-s ([[1528]]). Në pikturë u dallua vepra e [[Niklaus Manuel]]-it, megjithëse i lidhur me gotikun e vonë.&lt;ref&gt;AA.VV.: Enciclopedia Salvat, [[1997]], Salvat, [[Barcelona]], isbn=84-345-9707-1, fq. 3474&lt;/ref&gt;
* [[Hungaria]]: ky vend u ndikua nga mecenatizmi i mbretit [[Mátyás Hunyadi]] (i biri i [[Janosh Huniadi|Janosh Hunyadi]]&lt;nowiki/&gt;t), një i apasionuar i madh me artin italian, ndoshta i ndikuar nga e shoqja, Beatrice d'Aragona.&lt;ref&gt;Hugh Honour dhe John Fleming: Historia mundial del arte, [[2002]], Akal, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-460-2092-0, fq. 464&lt;/ref&gt; Monarku bleu vepra të shumta të artit italian dhe kontraktoi artistë dhe arkitektë italian për të rindërtuar dhe dekoruar pallatet e tij, si Benedetto da Maiano, Clemente Camicia dhe Giovanni Dalmata; miniaturisti Attavante degli Attavanti qe autori i ''Librit të Lutjeve të Mátyás Hunyadit'' dhe të ''Dorëshkrimit të Marciano Capella-s''; skulptori Andrea Ferracci realizoi altarin e ''Lajmërimit'' të Katedrales së Esztergom-it.&lt;ref&gt;AA.VV.: Enciclopedia Salvat, [[1997]], Salvat, [[Barcelona]], isbn=84-345-9707-1, fq. 2003&lt;/ref&gt;
* [[Polonia]]: si në vendet e tjera, risitë rilindase erdhën nëpërmjet dorës së artistëve italianë që ardhur në vend, si arkitektët Franciscus Italus dhe Bartolomeo Berecci (Pallati mbretëror i [[Krakovi|Krakovës]]), Gian Maria Mosca (Pallati peshkopal i [[Krakovi|Krakovisë]]) dhe Giovanni Battista di Quadro (Pallati Bashkiak i [[Poznań]]-it); dhe skulptorët Santi Gucci (kishëza e Sigismund-it të katedrales së Wawel-it), Girolamo Canavesi (monumenti i Gorka-s, katedralia e Poznań-it) dhe [[Domenico Veneziano]] (monumenti sepulkral i Stefanit I Báthory, katedralia e Krakovës). Nga ana tjetër në pikturë vepruan kryesisht artistët gjermanë, si Hans Sues von Kulmbach, Louz von Kitzingen dhe Martin Koeber. U zhvillua mjaft [[Miniatura]], ku u dalluan ''Dorëshkrimi i Baltasar Behem-it'' dhe ''Libri i lutjeve'' të Sigismundit I të Polonisë.&lt;ref&gt;AA.VV.: Enciclopedia Salvat, [[1997]], Salvat, [[Barcelona]], isbn=84-345-9707-1, fq. 3032&lt;/ref&gt;
* [[Rusia]]: përgjatë kësaj epoke vazhdoi arkitektura tradicionale ruse me ndikim bizantin, por përthithi edhe disa ndikime të Rilindjes italiane nëpërmjet arkitektit bolonjez Aristotele Fioravanti, që në vitin 1475 udhëtoi në Rusi me ftesë nga [[Ivani III]], ku ndërtoi katedralen e Fjetjes së Hyjlindëses (Rusisht: Успенский Собор, ose Uspensky sobor) në [[Kremlini|Kremlin]] ([[1475]]-[[1479]]); një tjetër arkitekt italian, Aloisio Nuovo, u ngarkua të ndërtonte katedralen e Kryeengjëllit Mikel gjithashtu në Kremlin ([[1505]]-[[1508]]). Ndikimi italian vërehet po ashtu në katedralen e Shën Vasilit në [[Moska|Moskë]], vepër e Póstnik Yákovlev ([[1555]]-[[1560]]).&lt;ref&gt;AA.VV.: Enciclopedia Salvat, [[1997]], Salvat, [[Barcelona]], isbn=84-345-9707-1, fq. 3293&lt;/ref&gt;

== Arkitektura e Rilindjes ==
[[File:Montepulciano - Madonna di San Biagio.JPG|thumb|432px|Kisha e San Biagio-s, Montepulciano]]

Arkitektura rilindase u zhvillua në [[Firenca|Firence]], ku gjatë periudhës romanike, ishte mbajtur njëfarë vazhdimësie me format e qarta dhe të rregullta të arkitekturës klasike. Pika e kthesës, që shënon kalimin nga arkitektura gotike në atë rilindase, përputhet me realizimin e kupolës së Duomos së Firences, të projektuar nga [[Filippo Brunelleschi]] midis viteve [[1420]] dhe [[1436]].&lt;ref&gt;R. De Fusco, ''Mille anni d'architettura in Europa'', cit., fq. 158.&lt;/ref&gt; Megjithatë, vepra e parë plotësisht rilindase është [[Spedale degli Innocenti]]&lt;ref&gt;N. Pevsner, ''Storia dell'architettura europea'', [[Bari]] [[1998]], fq. 107.&lt;/ref&gt; e ndërtuar po nga Brunelleschi duke nisur që nga viti [[1419]]. Këtë e ndoqën bazilikat e San Lorenzo-s dhe Santo Spirito-s, [[Sagrestia Vecchia]] dhe [[Cappella dei Pazzi]], vepra në të cilat stili bruneleskian i dha udhë dekorimeve në [[pietra serena]] (lloj mermeri toskan) të vendosur në ndërtime të dala nga bashkimi i formave gjeometrike elementare (katrori dhe rrethi). Arti i Brunelleschi-t u frymëzua nga arkitektë të ndryshëm të shekullit, si [[Michelozzo]], [[Filarete]], [[Giuliano da Maiano]] dhe [[Giuliano da Sangallo]]; në veçanti, ky i fundit fiksoi parimet e artit fortifikues të quajtur ''fortifikimi modern'', themelues i të cilit konsiderohet së bashku me të vëllain Antonio da Sangallo i Vjetri dhe Francesco di Giorgio Martinin.

Disa vite pas fillimit të Brunelleschi-t u regjistrua aktiviteti i [[Leon Battista Alberti]]t, që në [[Firenca|Firence]] realizoi [[Palazzo Rucellai]]-n dhe façatën e [[Santa Maria Novella]]-s. Alberti, i ndikuar thellësisht nga arkitektura romake, punoi edhe në [[Rimini]] ([[Tempulli Malatestian]]) dhe [[Mantova]] (Kisha e San Sebastianos dhe [[Bazilika e Sant'Andreas]]). Një nxënës i tij, [[Bernardo Rossellino]], u mor me riprojektimin e qytezës së [[Pienza]]-s, një nga trasformimet e para arkitektonike dhe urbanistike të historisë së Rilindjes.&lt;ref&gt;P. Murray, ''Architettura del Rinascimento'', Martellago, Electa, [[2000]], fq. 36.&lt;/ref&gt;

[[Arkitektura]] rilindase mori një karakter të theksuar profan në krahasim me epokën e mëparshme. Lindi në një qytet ku [[Arkitektura gotike]] sapo kishte penetruar, në [[Firenca|Firence]]. Në fakt shumë nga veprat më të shquara qenë ndërtesa fetare.

Me shijen e re, kërkohej të sistemoheshin dhe rinovoheshin qytetet e vjetra mesjetare dhe duke përfshirë projektimin e planimetrive të reja të qyteteve. Kërkimi i «qytetit ideal», në kundërvënie me modelin kaotik dhe të çrregullt të Mesjetës, do të ishte shqetësimi konstant i artistëve dhe mecenatëve. Kësthtu, [[Papa Piu II|papa Piu i II]] sistemoi qytetin e tij të lindjes, [[Pienza]], duke e kthyer në një shembull autentik të [[Urbanizimi]]t të ri rilindas. Në këtë mënyrë, qytetet u kthyen në skena ideale të rinovimit artistik, duke iu kundërvënë konceptit mesjetar i cilin zonat rurale kishin një rol të paraqëlqyer falë monasticizmit. 
[[File:Villa Rotonda side(2).jpg|thumb|left|456px|Villa Almerico Capra e quajtur la Rotonda, [[Vicenca]]]]

Marrjen e elementeve të arkitekturës klasike, arkitektët rilindas e bënë në mënyrë selektive, kështu për shembull në vend të përdorjes [[Rendi dorik|rendit dorik]] klasikë u parapëlqye [[rendi toskan]]. Në të njëjtën mënyrë u krijuan format e reja, si kollona me shtylla parmakësh, rende të reja kapitelesh ose dekorime që frymëzoheshin nga antikiteti të adoptuara për përdorimin fetar të kishave. Kështu, Kupidot klasik që shoqëronin [[Venusi]]-n në paraqitjet greke dhe romake u kthyen në engjëj të vegjël të quajtur ''putto''.

Arkitektët përdorën proporcionet modulare dhe mbivendosjen e rendeve që shfaqen në ndërtesat romake; kupolat u përdorën shumë si elemente monumentale në kisha dhe ndërtesa publike. Duke nisur nga ky moment, arkitekti braktis karakterin e esnafeve dhe anonim që kishin mbajtur gjatë Mesjetës dhe u kthyen në intelektual, hetues. Shumë nga ata shkruan traktate dhe vepra spekullative me trashendencë të madhe, si në rastin e [[Leon Battista Alberti]]-t ose [[Sebastiano Serlio]]-s.[[Skeda:Santa Maria Novella.jpg|parapamje|Kisha e Santa Maria Novella, në Firence, me façatën e Leon Battista Albertit. Plani gjeometrik që propozoi Aberti në vizatim zbutej nga përdorimi i mermereve polikromë, spas traditës vendore|357x357px]]

Elementet konstruktiv më karakteristikë të stilit rilindas qenë:

* Strukturat: harku me pikë të mesme, kollonat, [[kupola]] gjysëmsferike, kubeja në fomë voze dhe çatia e sheshtë me kasetone.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 349&lt;/ref&gt; Të gjitha këto ishin përdorur në antikitet, veçanërisht nga arti romak dhe u rikuperuan tashmë duke u modifikuar. Rënia graduale e traditës së ndërtesave gotike dhe braktisja në masë të madhe e kubesë së kryqëzuar, harkut me majë, navatave me kollona dhe, mbi të gjitha, përshtypjes së kolosalizmit dhe shumanshmërisë së ndërtesave mesjetare. Tashmë mbizotëruan vlera si [[simetria]], qartësia strukturore, thjeshtësia dhe, mbi të gjitha përshtatja e hapësirës sipas përmasave të njeriut.
* Dekorimet: shtyllat, frontonet, [[portiku|portikët]], motivet heraldike, bunjatot, [[kubeja|kubetë]], groteskët, girlandat, motivet ''kandelierë'' dhe ''tondot'' apo medaljonet. Disa nga këto qenë përdorur nga gotiku, të tjera janë krijime origjinale dhe pjesa më e madhe frymëzoheshin nga modelet greko-romake. Për sa i përket dekorimit, Rilindja sugjeronte shmangien, austeritetin, rregullin. Vetëm në fund të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] nëpërmjet [[Manierizmi]]t, kjo tendencë do të prishej në favor të fantazisë dhe larmisë dekorative.

Ndërsa Rilindja e Lartë qe thelbësisht romane, falë veprave të [[Donato Bramante]]s, [[Raffaello]]-s dhe [[Michelangelo Buonarroti]]-t. Të parit i detyrohet mbi të gjitha projekti për rindërtimin e [[Bazilika e Shën Pjetrit në Vatikan|Bazilikës së Shën Pjetrit në Vatikan]], me një kryq grek të derivuar nga studimet e [[Leonardo da Vinçi]]t mbi ndërtesat me plan qendror, por që, nga ana e tij, kushtëzoi Antonio da Sangallo i Vjetri në konceptimin e kishës së San Biagio-s në [[Montepulciano]]. [[Raffaello]] qe aktiv në ndërtimin e disa pallateve dhe në projektin e [[Villa Madama]]-s. Ndërsa Michelangelo ndërhyri në projektin e bazilikës së Vatikanit duke sjellë ndryshime të rëndësishme, realizoi [[piazza del Campidoglio]]-n dhe të fundit [[Palazzo Farnese]]-n të nisur nga [[Antonio da Sangallo i Riu]].

Me etapa, mund të veçohen dy kohë të rëndësishme:
[[File:Petersdom von Engelsburg gesehen.jpg|thumb|488x488px|Bazilika e Shën Pjetrit, vepër e [[Donato Bramante]]s dhe [[Michelangelo Buonarroti]]-t, autor i vizatimit final që u zbatua në pjesën më të madhe; kupola u përfundua nga [[Giacomo della Porta]], ndërsa façata është vepër e [[Carlo Maderno]]-s, në epokën baroke. E konceptuar fillimisht sipas një plani qendror, variacionet në drejtim të veprës dhanë si rezultat një prototip të ri kishe, të ndjekur përgjatë [[Kundërreforma|Kundërreformës]].|left]]

* ''Quattrocento-ja'' e pati qendrën nevralgjike në [[Firenca|Firence]] dhe në [[Toskana|Toskanë]]. Thjeshtësia dhe qartësia strukturore e dekorative qe parimi themelor i arkitekturës së kësaj periudhe. Modelet klasike iu nënshtruan një procesi stilizimi dhe adoptimi përkundrejt tempullit kristian. U përdorën shpesh rendet klasike, me kollona dhe shtylla të mbështetura, kapitele (me parapëlqimin e rendit korintas, megjithëse duke zëvendësuar kaulikulet me figura fantastike ose kafshësh), kollona të lëmuara pa kanale dhe gati gjithëprania e harkut me pikë të mesme. U përdor gjithashtu kubeja vozë dhe kubeja aristike, si dhe çatitë prej druri me kasetone. Ajo që dallohet thelbësisht në arkitekturën e Quattrocento-s së Rilindjes së Lartë është dekorimi minucioz (''putti'', kurora lulesh ose frutash, groteske, etj.), kupolat me damarë, me disa elemente gotike (katedralia e Firences, e [[Filippo Brunelleschi]]-t) dhe fasadat simetrike të kateve të mbivendosur (pallati Medici−Riccardi, i Michelozzo-s) apo me bunjato (pallati Rucellai, i [[Bernardo Rossellino]]-t, projekti i Albertit, pallati Pitti). Në përgjithësi arkitektura e Katërqintës të jep përshtypjen e rregullit, thjeshtësisë, lehtësisë dhe simetrisë, me mbizotërimin e interioreve të ndërtesave të ndriçuara dhe tejdukshmëria. Arkitektët më të shquar të kësaj periudhe qenë Brunelleschi (Bazílika e San Lorenzo-s, [[1420]]; Bazílika e Santo Spirito-s, [[1436]]) dhe [[Leon Battista Alberti]] (Bazilika e San Andrea-s së Mantovës, [[1460]]); dhe vepra kryesore qe katedralja e [[Santa Maria del Fiore|Santa María del Fiore]]-s së Firences dhe kupola e saj e famshme, vepra të Brunelleschi-t.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 349-351&lt;/ref&gt; Për më tepër në [[Italia|Itali]] u dalluan: Katedralja e Pavias, e [[Giovanni Antonio Amadeo]]-s ([[1475]]); Kisha e Shën Zaharias së Venecias, e [[Mario Codussi]]-t ([[1470]]); dhe [[Castel Nuovo]] e [[Napoli]]t, e [[Francesco Laurana]]-s ([[1453]]).&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 352-353&lt;/ref&gt;[[File:Tempietto-1.jpg|thumb|Tempullthi i Bramantes në Romë, i konsideruar një nga shembujt më domethënës të Arkitekturës rilindase|336x336px]]
* ''Cinquecento-ja'' pati si qendër [[Roma|Romën]]: në [[1506]] [[Donato Bramante]] përfundoi projektin e tij të famshëm për Bazílikën e Shën Pjetrit në [[Vatikani|Vatikan]], që do të ishte ndërtesa model për pjesën tjetër të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]].&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 353&lt;/ref&gt; Në këtë etapë, ndërtesat priren më shumë drejt monumentalitetit dhe madhështisë. [[Michelangelo Buonarroti]] futi «rendin gjigand» në projektin e tij për Bazílikën e Vatikanit, që u shkëput nga koncepti «arkitektura e bazuar te njeriu».&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 355&lt;/ref&gt; Pallatet u zbukuruan me basorelieve të përpunuar (pallati Grimani i Venecias, [[1549]], vepër e [[Michele Sanmicheli]]-t) apo me skulptura të shumta (Biblioteka e Shën Markut, [[1537]]–[[1550]], Venecie, vepër e [[Jacopo Sansovino]]-s).

Rilindja e [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] përmbyllet nga disa vepra të [[Andrea Palladio]]s, që e ndikuan gjerësisht arkitekturën evropiane (Palladianizmi dhe Neopalladianizmi): midis veprave të tij kujtohen [[Bazilika Palladiana]], [[Palazzo Chiericati]] dhe Villa Almerico Capra detta la Rotonda (midis të parave ndërtime profane të epokës moderne që pati si façatë pjesën ballore të një tempulli klasik)&lt;ref&gt;R. De Fusco, ''Mille anni d'architettura in Europa'', cit., fq. 235.&lt;/ref&gt;, në [[Vicenza]], si dhe bazilika e San Giorgio Maggiore-s dhe kisha e Redentore-s në [[Venecia]].
Në këtë kontekst u bë mbizotëruese ideja e pasurisë, monumentalitetit dhe luksit në ndërtime. Në mes të shekullit, manierizmi hyri edhe në arkitekturë, me ndërtesa çdo herë e më madhështore, të mbushura me dekorime dhe elemente që prireshin nga tërheqja e vëmendjes së publikut me origjinalitetin dhe ekstravagancën e tyre (palazzo Té, në [[Mantova]], i [[Giulio Romano]]s). Në këtë mënyrë, mund të veçojmë si në disiplinat e tjera artistike, dy periudha: «klasicizmi» i fillimit të shekullit, me autorë si Bramante, Michelangelo, Antonio da Sangallo i Vjetri, apo [[Jacopo Sansovino]];&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 354&lt;/ref&gt; dhe «manierizmi», që duke nisur nga viti [[1530]], me autorë kryesor [[Andrea Palladio]]n, [[Giorgio Vasari]]n, [[Giulio Romano]]n, [[Jacopo Vignola]]n dhe [[Vincenzo Scamozzi]]-n.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 356-358&lt;/ref&gt; Megjithatë shkëputja e manierizmit nuk qe shumë radikale, siç duket në veprat e Michelangelo-s ku shfaqen elemente që e paraprijnë.&lt;ref&gt;AA.VV.: Historia del Arte. Volumen 16: Alto Renacimiento I, [[Barcelona]], Salvat, [[2000]], isbn=84-345-0117-1&lt;/ref&gt;

== Piktura ==
[[File:Sandro Botticelli - La nascita di Venere - Google Art Project - edited.jpg|thumb|496x496px|Lindja e Venusit, vepër e [[Sandro Botticelli]]-t, konservuar në Galleria degli Uffizi, Firence. Paganizmi u fut në artin rilindas si kundërvënie e botës hermetike dhe të mbyllur të mesjetës ku Zoti ishte fundi i gjithëçkaje. Qenia njerëzore në individualitetin dhe diversitetin e sajë do të ishte duke nisur që në këtë kohë objekti madhor i interesit të artistëve|majtas]]

Në pikturë, risitë e Rilindjes u futën në formë graduale por të pakthyeshme duke nisur që nga [[shekulli XV]]. Një pararendës i saj qe [[Giotto di Bondone]], piktor megjithëse brenda orbitës gotike, në pikturat e tijë zhvilloi koncepte si volumetria trepërmasore, prespektiva dhe natyralizmi, që i largonin veprat e tij nga mënyrat e ngurta të traditës bizantine dhe gotike duke i paraprirë Rilindjes piktorike.

Në [[Shekulli XV|Quattrocento]] u përvetësuan të gjitha këto risi si dhe u adoptua mentaliteti humanist dhe borgjez që u shtri në të gjitha qytetet e [[Italia|Italisë]]. Piktorët, megjithëse trajtonin tema fetare shumica e tyre, futën gjithashtu në veprat e tyre [[mitologjia|mitologjinë]], [[alegoria|alegorinë]] dhe [[portreti]]n, që u zhvillua në mënyrë të jashtëzakonshme duke nisur nga ky moment. Një kërkim konstant i piktorëve të kësaj epoke do të ishte [[Prespektiva]], objekt studimi dhe reflektimi për shumë artistë: bëhej fjalë për paraqitjen e hapësirës iluzore trepërmasore në një formë shkencore. Piktura e Katërqintës është në një epokë eksperimentimi; pikturat e braktisin ngadalë dhe në mënyrë progresive ngurtësinë gotike dhe i afroheshin gjithmonë e më shumë realitetit. U shfaq natyra e portretizuar në sfondet e kompozimeve dhe u futën nudot artistike të figurave.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 374&lt;/ref&gt;

Piktorët më të shquar të kësaj epoke qenë: në Firence, [[Fra Angelico]], [[Masaccio]], [[Benozzo Gozzoli]], [[Piero della Francesca]], [[Filippo Lippi]] dhe [[Paolo Uccello]]; në [[Umbria]], [[Pietro Perugino]]; në [[Padova]], [[Andrea Mantegna]]; dhe, në [[Venecia]], [[Giovanni Bellini]]. Por në krye të të gjithë këtyre u shqua [[Sandro Botticelli]], autor i alegorive, Madonave delikate dhe argumenteve mitologjike. Stili i tij i ëmbël, shumë i kujdesshëm ndaj bukurisë dhe ndjeshmërisë femërore si dhe mbizotërimi i pikturës vizatimore, karakterizauan shkollën fiorentine të pikturës dhe të gjithë këtë epokë.

Autor të tjerë të Katërqintës italiane ishin [[Andrea del Castagno]], [[Antonio Pollaiuolo]], [[Bernardo Pinturicchio]], [[Domenico Ghirlandaio]], [[Cima da Conegliano]], [[Luca Signorelli]], Cosimo Tura, Vincenzo Foppa, Alessio Baldovinetti, [[Vittore Carpaccio]] dhe, në jug të gadishullit, [[Antonello da Messina]].&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 375-384&lt;/ref&gt;[[File:Tizian - Porträt der Eleonora Gonzaga.jpg|thumb|347x347px|Portreti i Eleonora Gonzagas, nga [[Ticiani]], Galleria degli Uffizi, Firence]][[Shekulli XVI|Cinquecento-ja]] qe një etapë kulminante e pikturës rilindase dhe për këtë e konsideruar ndonjëherë edhe si «klasicizëm». Piktorët përvetësuan risitë dhe eksperimentet e katërqintës dhe i ngritën në maja të reja krijuese. Në këtë periudhë u shfaqën mjeshtrit e mëdhenjë, punimet e të cilëve do të shërbenin si modele të artistëve përgjatë gjithë shekujve. I pari nga këta qe [[Leonardo da Vinçi]], një nga gjenitë më të mëdhenj të të gjitha kohërave. Qe shembulli më i përkryer i artistit shumëdisiplinësh, intelektual dhe i fiksuar me përsosmërinë, që e nxiti të linte shumë vepra të papërfunduara ose në projekt. Jo shumë prodhimtar në fushën piktorike, solli pa dyshim shumë risi që e futën në [[Historia e pikturës|historinë e pikturës]] për gjetjet e reja. Ndoshta prurja e tij kryesore qe futja e ''sfumatos'' apo dritëhijet, shkallëzime delikate të dritës që i japin pikturës së tij një natyralitet të madh, që ndihmon në krijimin e hapësirës. E studionte imtësisht kompozimin e veprave të tij, si te ''Darka e fundit'', ku figurat janë vendosur sipas një skeme gjeometrike. Në punimet e tij u përpoq të bashkonte përsosmërinë formale me disa doza misteri, të pranishme, për shembull, te e famshmja ''[[Mona Lisa|Gioconda]]'', ''Virgjëresha e shkëmbinjve'' apo ''Shën Gjon Pagëzori''.&lt;ref&gt;E. De Diego: Leonardo da Vinci, [[Madridi|Madrid]], Historia 16, [[1996]]&lt;/ref&gt;

[[Michelangelo Buonarroti]] është, në mënyrë kronologjike, figura e dytë e madhe. Thelbësisht skulptor, iu dedikua pikturës në mënyrë sporadike, me kërkesën e disa admiruesve të veprës së tij, mbi të gjitha [[Papa Juli II|papa Giulio II]]. Afresket e [[Cappella Sistina]] tregojnë botën e brendshme të munduar të këtij artisti, të populluar me figura monumentale, solide dhe trepërmasore siç ishin skulpturat dhe me paraqitje sugjestionuese fizike. Në veprat e tij i dha shumë rëndësi nudos, edhe kur gati në tërësi u realizuan për të dekoruar kishat.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 390-391&lt;/ref&gt;

[[Raffaello Sanzio]] kompleton triadën e gjenive të klasicizmit. Stili i tij pati një sukses të jashtëzakonshëm dhe u kthye në modë midis të fuqishmëve. Piktura e Raffaello-s prirej nga ''hijshmëria'', ose bukuria e ekuilibruar dhe e qetë. ''Madonat'' e tij përvetësuan risitë e Leonardos që do ti referoheshin kompozimit dhe dritëhijeve, duke i shtuar një ëmbëlsi karakteristike. E paraprirë qartësisht nga piktura manieriste në veprat e tij të fundit, stilin e shqetësuar dhe dramatik të të cilave do ta kopjonin dhe përhapnin dishepujt e tij.&lt;ref&gt;Bruno Santi: Rafael, Scala/Riverside, [[Milano]], [[1991]]&lt;/ref&gt;

[[File:Leonardo da Vinci - Virgin and Child with St Anne C2RMF retouched.jpg|thumb|left|432x432px|Virgjëresha, Jezusi fëmijë dhe Sant'Ana, nga Leonardo da Vinci, [[Muzeu i Luvrit]], [[Parisi|Paris]].]]Me shfaqjen e këtyre tre mjeshtrave të mëdhenjë, artistët bashkëkohës mendonin se arti ka arritur kulmin e tij —koncept i pohuar në veprën e [[Giorgio Vasari]]t ''Jetët''—&lt;ref&gt;Giorgio Vasari: Las vidas de los más excelentes arquitectos, pintores y escultores italianos desde Cimabue a nuestros tiempos, [[Madridi|Madrid]], Cátedra, [[2011]]&lt;/ref&gt; dhe u përpoqën ti përvetësonin këto arritje, nga një anë dhe në kërkimin e një stili të vetin dhe origjinal si formë tejkalimi. Të dyja këto, së bashku me mjedisin pesimist që qarkullonte në Krishtërimin e dhjetëveçarit [[1520]] (plaçkitja e Romës, Reforma protestante, dhe luftërat), bëri të lindëte me forcë duke nisur nga vitet [[1530]] një rrymë e re, [[Manierizmi]]. Do të kërkohej, duke nisur nga ky moment ekstravagantia, e çuditshmja, e ekzagjeruara dhe irealia. Kësaj rryme piktorike i përkisnin [[Jacopo Pontormo]], [[Bronzino]], [[Parmigianino]], [[Rosso Fiorentino]] dhe [[Francesco Salviati]]. Autorë të tjerë i përvetësuan risitë manieriste por duke ndjekur një linjë më përsonale dhe klasiciste. Midis këtyre mund të permendim [[Sebastiano del Piombo]]n, [[Correggio|Antonio Allegri da Correggio-n]], [[Andrea del Sarto]]-n dhe [[Federico Barocci]]-n.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 392-394&lt;/ref&gt;

Midis shkollave të ndryshme që lindën në [[Italia|Italinë]] e Cinquecento-s, ajo e [[Venecia]]s do të paraqiste karakteristika të veçanta. Duke qenë se fiorentinia e vendoste theksin te ''vizatimi'', dmth. te kompozimi dhe linja, piktorët venecianë u përqëndruan te ngjyra. Karakteristikat e veçanta të shtetit venecian mund ta shpjegojë disi këtë veçanti, duke qenë se bëhej fjalë për një shoqëri elitare, dashuruese e luksit dhe shumë e lidhur me Lindjen. Shkolla veneciane e pasqyronte këtë nëpërmjet një pikture të rafinuar, hedoniste, më pak intelektuale dhe më shumë vitale, shumë dekorative dhe koloriste. Pararendësit e shkollës veneciane të Cinquecento-s qe [[Giovanni Bellini]] dhe, mbi të gjitha, [[Giorgione da Castelfranco]], piktor alegorish, peizazhesh dhe skenash fetare, melankolike dhe misterioze. Stil ndaj të cilit do të ishte borxhlli [[Ticiani]], piktori më i madh i kësaj shkolle, portretizues i shkëlqyer, ndoshta më i kërkuari i kohës së tij; autor i kompozimeve fetare komplekse dhe realiste, të mbushura me jetë dhe ngjyra. Në etapën e fudit të jetës së tij i shmagte konturnet e figurave, duke i kthyer kuadrot e tij në ndjesi të pastra drite dhe ngjyre, pararendëse të [[impresionizmi]]t.&lt;ref&gt;AA.VV.: Tiziano, Electa Artbook, [[1998]]&lt;/ref&gt; [[Tintoretto]], [[Paolo Veronese]] dhe [[Palma il Vecchio]] vazhduan këtë shkollë duke drejtuar nga manierizmi dhe duke paraprirë në njëfarë mënyre pikturën baroke.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 394-397&lt;/ref&gt;

==Miniatura e Rilindjes==
[[File:Clovio magi.jpg|thumb|442x442px|Adhurimi i magëve. Faqe e dyfishtë e ''Librit te orëve te kardinalit Farnèse'', 1537-1546, Pierpont Morgan Library, M.69 (fletat 38v–39)]]
'''Miniatura e Rilindjes''' përkufizon prodhimtarinë e dorëshkrimeve të ilustruara në fundin e shekullit XV dhe atë [[Shekulli XVI|XVI]] në [[Evropa perëndimore|Evropën perëndimore]], të ndikuar nga teknikat e paraqitjes dhe motivet e pikturës së [[Rilindja|Rilindjes]]. Deri në shpikjen e makinës së shkrimit, piktura nëpër libra nuk u zhduk brutalisht dhe vazhdoi në disa botime luksi, që shihen në disa vepra të shtypura. Miniaturistët e kohës përdorën teknikat e paraqitjes në [[prespektiva|prespektivë]] sipas temave ikonografike të asaj periudhe. Të gjendura në vepra luksi, këto prodhime u reduktuan gjatë gjysmës së dytë të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] me konkurrencën gjithmonë e më të madhe të [[gravura|gravurës]].

=== Karakteristikat ===
==== Dorëshkrimi dhe dekorimet e reja ====
Një dorëshkrim i ri botohej për eruditët humanistë të fillimit të shekullit XV. Ai frymëzohej nga dorëshkrimet romanike të [[Shekulli XI|shekullit XI]] dhe [[Shekulli XII|XII]], që nga ana e tyre ishin frymëzuar nga dorëshkrimet karolinge të [[Shekulli IX|shekullit IX]]. Dorëshkrimi i parë i shkruar me këtë stil me gjasa është një dorëshkrim i veprave të [[Katuli]]t, nga [[Poggio Bracciolini]] rreth viteve [[1400]]-[[1402]] në [[Firenca|Firence]] ([[Biblioteca Marciana]], Lat. XII, 80)&lt;ref&gt;Alexander, fq. 13-15&lt;/ref&gt;.

Në të njëjtën kohë, u krijuan dekorime të reja të inicialeve. Ato qenë gjithashtu të frymëzuara nga dorëshkrimet karolinge, të quajtura ''ilustrime të bardha'' (''bianchi girari'' në [[gjuha italiane|italisht]]). Këto iniciale janë gjithashtu të frymëzuara nga dorëshkrimet italiane të shekujve [[Shekulli XI|XI]]-[[Shekulli XII|XII]], nga ana e tyre të frymëzuara nga dorëshkrimet karolinge. Kompozimet me dekorime të bardha, dekorime nyjesh të sheshta, tërfilore, palmëzore, vendoseshin përgjithësisht në një sfond të kuq, blu, të verdhë apo të gjelbër. Këto iniciale i gjejmë gjithashtu për herë të parë në të njëjtin dorëshkrim të Poggio Bracciolini-t. Këto dekorime janë rimarë në vazhdim për dekorimin e bordurave të faqeve, me ''putti'', portrete, me kafshë ose bimë të tjera gjithmonë e më natyrale. Këto tipe dekorimi janë karakteristike të Rilindjes italiane të [[Shekulli XV|shekullit XV]]. Ky tip dekorimi gati do të braktisej në [[Italia|Itali]] në fund të këtij shekulli&lt;ref&gt;Alexander, fq. 13-16&lt;/ref&gt;.

==== Burimet e frymëzimit ====
[[File:Messale 558, vergine protettrice dei domenicani.jpg|thumb|428x428px|Inicialet e Mesharit 558 të konventit të Shën Markut, atribuar punishtes së [[Fra Angelico]]-s|majtas]]
Përgjatë shekullit XV në Itali, në fund të këtij shekulli dhe në fillim të atij pasues në vendet e tjera, miniatura është një art më novator, ndjekëse e evoluimeve të perceptuara në artet e tjera si piktura në dru, afresku dhe skulptura. Si këto të fundit, ajo adopton pak nga pak inovacione si përdorimi i prespektivës dhe pikën e fugës (ikjes në paraqitjen prospektike) si dhe kërkimin e realizmit anatomik dhe veçanërisht të nudove. Së fundmi, ndikimi i arkitekturës cçoi në realizimin e ballinave të mëdha apo dekoreve anësore të përbëra nga kollonada dhe fronotone klasike. Ndërkohë që disa artistë vazhduan në stilin e gotikut ndërkombëtar deri në fund të jetës së tyre, si [[Lorenzo Monaco]], të tjerët adoptuan këto risi edhe në miniaturë ashtu si në format e tjera të artit që praktikoheshin po gjatë kësaj kohe. Bëhet fjalë për rastet e [[Pisanello]]-s, [[Fra Angelico]]-s, Marco Zoppo-s, Giovanni di Paolo-s si dhe Girolamo de'Corradi&lt;ref&gt;Alexander, fq. 17 dhe 23&lt;/ref&gt;.

==== Mjete dhe teknika të reja ====
Me zhvillimin e vizatimit përgjatë shekullit XV, miniaturat e vizatuara me laps konkurruan pak nga pak miniaturat me ngjyra. Me zhvillimin e përdorimit të letrës, u botuan dhe dekoruan gjithmonë e më shumë dorëshkrime në këtë material, pa e zëvendësuar plotësisht pergamenën&lt;ref name=&quot;ArtduMs45&quot;&gt;''L'Art du manuscrit de la Renaissance en France'', fq. 4-5&lt;/ref&gt;.

==== Llojet e punimeve ====
Prodhimet e kufizuara në një klientelë gjithmonë e më shumë në një klientelë luksi, i detyronte punimet e miniaturës që të diferencoheshin nga konkurrenca e shtypshkrimit.

Punimet e reja janë të gjitha dekorime anësore: [[humanizmi]] i periudhës nxiti kërkesën për ripërtëritjen e teksteve të mbijetuara nga antikiteti greko-romak. Një sasi e konsiderueshme dorëshkrimesh të [[Virgjili]]t, [[Svetoni]]t dhe [[Ciceroni]]t u dekoruan. Tekstet e [[Homeri]]t apo [[Aristoteli]]t në shkrimin origjinal grekë u rikopjuan dhe dekoruan&lt;ref&gt;Alexander, fq. 9-10&lt;/ref&gt;.

Librat e orëve, libra të shquar të fundit të periudhës gotike, vazhduan të realizohen tashmë të shtypur në forma të standardizuara, të përdorur shpesh në [[Roma|Romë]]. Disa miniaturistë qenë në të njëjtën kohë edhe shtypës, si [[Jean Pichore]], prodhues në masë të punimeve fetare të shtypura në vazhdimësi për të furnizuar një klientelë aristokratike të dorëshkrimeve luksoze. Disa koleksionues kërkonin vazhdimisht dorëshkrime të jashtëzakonshme. Libri i orëve të kardinalit Farnèse të miniaturuar nga [[Giulio Clovio]] në [[Italia|Itali]] midis viteve [[1537]] dhe [[1546]], apo ''Heures d'Anne de Montmorency'' (rreth [[1550]]) në [[Franca|Francë]] janë dëshmi të kësaj prodhimtarie&lt;ref name=&quot;ArtduMs45&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Taschen3738&quot;&gt;Walther Ingo dhe Wolf Norbert: Chefs-d'œuvre de l'enluminure, Taschen, [[Këln]], [[2005]], isbn=382285963X, fq. 37-38&lt;/ref&gt;.

Një pjesë e punimeve të kësaj epoke janë kompozuar tërësisht me ilustrime, pa u përfshirë në atë përdorim preçiz që ishte paracaktuar zakonisht. Një shembull i tillë është ''Histoire d'amour sans paroles'' aktualisht i konservuar në musée Condé&lt;ref name=&quot;ArtduMs45&quot;/&gt;.

===Miniatura në shekullin XV===
[[File:Maestro di Boucicaut, Demandes à Charles VI, Pierre Salomon in conversazione con il re Carlo VI (Ms. Français 165, f. 4), Biblioteca di Ginevra.jpg|thumb|369px|Demandes à Charles VI, f. 4: ''Pierre Salomon në bisedë me mbretin Karli i VI'']]
Mes shekujve [[Shekulli XIV|XIV]] dhe [[Shekulli XV|XV]], falë transformimeve socio-kulturore dhe përhapjes së mësimit për të lexuar, prodhimi i dorëshkrimeve njohu një përhapje të paparë më parë. Përveç librave fetarë, që arritën maja zbukurimi të paarritura më parë, u përhapën librat shkencorë dhe dije përhapës (në [[mjeksia|mjeksi]], [[botanika|botanikë,]] [[gjeometria|gjeometri]]), narrative, poetik (si ''I Trionfi'' i [[Françesko Petrarka|Petrarkës]]), udhëtimesh si dhe klasikët. Një tip i ri librash përkushtimor, librat e orëve, lindën për përdorimin vetiak, që përmbanin ilustrime në miniaturë mjaft fine. Dekorimi i këtyre libërthave u shkëput nga lidhjet konvencionale që karakteri fetar i librave kishte imponuar më parë. Përdorimi për të cilin ishin paracaktuar ishte më i larmishëm, me një zhvlerësim të dukshëm në cilësi dhe çmim. Ndonjëherë ishin vetë zotëruesit të ilustronin ekzemplaret e tyre. Prodhimtaria më e vogël akoma nuk ishte studiuar dhe katagoluar në mënyrë të mjaftueshme, prandaj studimet e sotme propozojnë pothuajse në të gjitha rastet dorëshkrimet e luksit&lt;ref name=&quot;D22&quot;&gt;De Vecchi-Cerchiari, Vol. 2, cit., fq. 22.&lt;/ref&gt;.

Çdo tip teksti i përkiste një tip i ndryshëm faqëzimi:: erbarët apo bestiarët kishin ilustrime në faqe të plotë, për kapur aspektin që nuk tejçohej dot nëpërmjet pjesës së shkruar; romanet kalorsiake ndiqnin një narracion të vazhdueshëm dhe analitik; shkrimet simbolike kishin ilustrime alegorike; tekstet juridike pasuroheshin nga shpjegimet e figurave. Ishin të shumta botimet e ilustruara të veprave letrare, që nga ''[[Komedia Hyjnore]]'' te ''[[Dekameroni]]'' dhe vepra të tjera më pak të rëndësishme&lt;ref name=&quot;D22&quot;/&gt;.

Disa karaktere deri atëherë specifike të miniaturës (shija ornamentale, dy përmasoriteti, njëtrajtshmëria e fletës) u tejkaluan shpejt duke favorizuar një zhvillim paralel me pikturën e njëkohëshme, madje shpesh duke i paraprirë disa ndryshime, si në rastin e hapësirës në miniaturën franceze dhe flamande para Rilindjes së Flandrës&lt;ref name=&quot;D22&quot;/&gt;.

Këto dy vende prodhimi i miniuar prirej të shfaqte lirshmëri të madhe kopozitive: faqja dukej e shpartalluar nga ndërtimet hapësinore më të guximshme (''Libri i orëve i Marias së Borgonjës''), ilustrimet bëheshin dritare të hapura në një skenë (''Demandes à Charles VI'' i Mjeshtrit të Boucicaut) dhe peizazhet arrinin një thellësi të paparë ndonjëherë (''Très riches heures du Duc de Berry'' i [[Vëllezërit Limbourg]])&lt;ref&gt;De Vecchi-Cerchiari, Vol. 2, cit., fq. 14-15.&lt;/ref&gt;.

Skenat e natyrës të çerekut të dytë të shekullit u bënë më të vendosura, megjithëse paraqesin gabime në prespektivë. Duhej pritur një tjetër gjeneratë artistësh për të gjetur vlerësimin e horizontit dhe të efekteve atmosferike.

Miniaturat franceze dhe flamande deri në atë periudhë kishin patur një evoluim paralel, por pas mesit të shekullit karakteristikat kombëtare u bënë më të theksuara dhe të dallueshme. Cilësia e veprave franceze filloi të përkeqësohet, megjithëse ekzistojnë shembuj me cilësi shumë të lartë. Paraqitja e trupave u bë më e mangët dhe pikturimi më i ngurtë, pa thellësi që përkundrazi artisti kërkonte ta realizonte nëpërmjet një hijëzimi të bollshëm në [[ari|ar]].

Miniatura flamande arriti kulmin afër fundit të shekullit XV. Veprat arritën një brishtësi të skajshme dhe thellësi ngjyrash, si dhe saktësinë në rritje të detajeve, të rrudhosjeve të rrobave dhe të shprehjeve të fytyrës: modeli i fytyrës së [[Meria|Shën Mërisë]] me ballin e lartë është tipik. Në miniaturat më të mira holandeze të kësaj periudhe stili praqet një butësi shumë të madhe si dhe ngjyra të ndezura. Këto nivele të larta nuk u shterën me mbarimin e shekullit, por vazhduan akoma për disa dekada.

Në realizimet monokromatike&lt;ref&gt;në terminologjinë artistike përdoret termi grisaille nga [[gjuha frënge|frëngjishtja]], që rrjedh nga fjala gris = gri, që nënkupton përdorimin e nuancave të ndryshme të grisë. Teknika, e përshtatur që nga [[Shekulli XII|shekulli i XII]] nga cistercensët për vetratat e abacive të tyre, sipas udhëzimeve të shën Bernardit që ndalonte teprimet kromatike, është përdorur edhe te zmaltet dhe pikturat e murit, në tablo etj. {{cito web|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/grisaille/|title=fjala grisaille në kategorinë e Arteve Vizive të Enciklopedisë Treccani|accessdate=4 prill 2016}}&lt;/ref&gt; mungesa e ngjyrave nxiste një angazhim më të madh në saktësinë e detajeve. Kjo është e dukshme në miniaturat e prejardhura nga Flandra veriore, veçanërisht për pëlhurat e vizatuara me kënde të dukshme, që të japin idenë e një gravure në dru.

Me ardhjen e [[Shekulli XV|shekullit XV]], nën ndikimin e [[Rilindja|Rilindjes]], miniatura italiane mori një shtytje artistike që e riktheu në kontinent në konkurim me atë holandeze. Përdorimi i pigmenteve më intensivë u lejoi miniaturistëve të realizonin sipërfaqe të forta dhe të lëmuara por duke ruajtur qartësinë e kontureve, e gjitha pa humbur thellësinë dhe larminë e ngjyrave tipike të shkollës flamande.

Stili italian mori udhë edhe në Provensë në [[Shekulli XIV|shekullin XIV]] dhe [[Shekulli XV|shekullin XV]]. Ndikoi rrymat artistike të [[Franca|Francës]] veriore nga e cila pastaj u ndikua edhe vetë. Edhe në dorëshkrimet e [[Gjermania|Gjermanisë]] jugore u vërenë të tilla ndikime.

Në vitet e para të [[Shekulli XV|shekullit XV]], në [[Anglia|Angli]], u krijuan vepra me cilësi të shkëlqyer, po teknika e përdorur ishte akoma e lidhur me traditat mesjetare. Arti vendor arriti pikën e tij kulmore afër gjysmës së shekullit, pikërisht kur një vlerësim i ri për natyrën po modifikonte traditat e vjetra kontinentale mbi paraqitjen e peizazheve dhe miniaturat u shndërruan në piktura moderne. Miniaturat e prodhuara në [[Anglia|Angli]] pas kësaj kohe qenë vepra të artistëve të huaj ose anglezë që kopjonin stilin. Situata gjatë Luftës së Dy Trendafilave e justifikon mjaftueshëm braktisjen e këtij arti.

=== Qendrat e prodhimit ===
==== Italia ====
Diversiteti i qendrave artistike të miniaturës italiane të Rilindjes u krijuan nga sipas fragmentimit politik. Në kohën që në [[Lombardia|Lombardi]], tradita e miniaturës gotike do të vazhdonte për një kohë të gjatë, si rasti i Mjeshtrit të Vitae Imperatorum, që punoi kryesisht në [[Padova]] ku stili i ri u shfaq dhe lulëzoi në fillim. Në këtë bazë një grup «arkeologësh»  humanistë u interesuan në mënyrë të veçantë për dorëshkrimet antike, që në vitet [[1430]]. Ata u frymëzuan nga motivet antike për të krijuar dekorime të reja, që ngjyrosën me të purpurtë pergamenat dhe që krijuan ballina në formën e monumenteve klasike. Midis artistëve që mereshin me rinovimin e këtij arti, gjendeshin kaligrafët Felice Feliciano dhe Bartolomeo Sanvito, po ashtu edhe [[Andrea Mantegna]] vetë&lt;ref&gt;Alexander, fq. 18-23&lt;/ref&gt;.

Megjithëse asnjë dorëshkrim aktualisht në zotërim nuk i është atribuar Mantenjës vetë, ai ndikoi disa nga miniaturistët e pjesës tjetër të Italisë. Ai ndikon në mënyrë të konsiderueshme vëllezërit Leonardo dhe [[Giovanni Bellini]] kunetërit e tij në [[Venecia|Venecie]], si dhe Girolamo de'Corradi-n që punoi në [[Mantova]] dhe [[Siena]], ku dekoroi disa libra të orëve të katedrales dhe në fund në [[Firenca|Firence]]. Qëndra të tjera të prodhimtarisë gjendeshin në [[Ferrara]], ku familja d'Este kërkonte punime të shumta si Bibla e Borso d'Este (e quajtur edhe Breviario d'Ercole), dhe në [[Urbino]], ku [[Federico da Montefeltro]] pasuronte bibliotekën për shembull me një Bibël apo një ekzemplar të [[Komedia Hyjnore|Komedisë Hyjnore]]&lt;ref&gt;Alexander, fq. 24-29&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;300px&quot;&gt;
File:Girolamo Da Cremona - Page of a choirbook - WGA09516.jpg|''Corali'' të Girolamo de'Corradi, Sienë.
File:Bibba di borso d'este 01.jpg|Bibla e Borso d'Este, Ferrara
File:Inferno, Canto I - Divina Commedia de Federigo da Montefeltro - BAVaticana UrbLat365.jpg|Ekzemplari i Federico da Montefeltro i Komedisë Hyjnore të Dantes, Urbino.
File:Bibbia di Federico da Montefeltro - BAV Urb.Lat.1&amp;2 - Exodus f27r.jpg|Bibla e Federico da Montefeltro, Firence.
&lt;/gallery&gt;

==== Vendet e Ulta ====
Me zhdukjen e oborrit të dukatit të Bourgogne-s, miniaturistë duhej që të ndryshonin klientelën ashtu si dhe stilin. Ashtu si në [[Italia|Itali]], ata u lidhën me një paraqitje të personazheve, peizazheve si dhe dekorimeve anësore shumë më natyrore, me një florë iluzionistike. Ata futën edhe modën e re të paraqitjes, në formën e diptikëve, ose triptikëve, ashtu si arti i portretizimit që u importua nga piktura në tablo me paraqitjen në këmbë ose në gjysëm trupi. MiniaturistIet flamandë, të vendosur kryesisht por jo vetëm në [[Gent]] dhe [[Bryzh]], u specializuan në realizimin e punimeve liturgjike vetjake si libri i orëve ose librat e lutjeve të ilustruar në mënyrë luksoze të paracaktuar për një klientelë aristokratike të shpërndarë në të gjithë Evropën. Kërkesat vinin nga oborret e [[Spanja|Spanjës]], [[Portugalia|Portugalisë]] ose [[Italia|Italisë]]&lt;ref&gt;''Illuminating the Renaissance'', kryesisht fq.4-9&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;300px&quot;&gt;
File:15th-century unknown painters - Grimani Breviary - Mystical Attributes of the Virgin - WGA15788.jpg|Miniaturë, ''Libri i lutjeve Grimani'' atribuar Simon Bening-ut.
File:BIC 297r.jpg|Miniaturë, ''Libri i lutjeve të Isabella-s'' atribuar [[Gerard David]].
File:Master of James IV of Scotland (Flemish, before 1465 - about 1541) - The Annunciation - Google Art Project.jpg|Miniaturë, ''Heures de Spinola'' atribuar Gerard Horenbout.
&lt;/gallery&gt;

==== Franca ====
Gjatë gjysmës së parë të [[Shekulli XV|shekullit XV]], miniaturistët francezë shfaqën ndjeshmëri ndaj ndikimit të primitivëve flamandë, duke përshtatur vizatime dhe modelet, ashtu si dhe nëpërmjet ardhjes së artistëve flamandë, veçanërisht në [[Parisi|Paris]] si André d'Ypres. Ky ndikim dallohet për një kërkim më të madh të realizmit, për përdorimin e prespektivës për peizazhet dhe në paraqitjen e personazheve. Për të parë ndikimin e Rilindjes italiane në mbretërinë franceze duhej të pritej gjysma e dytë e shekullit. Ai filloi fillimisht në mënyrë të përpiktë, nga disa individë që duhet të kishin rastin të vizitonin Italinë, mes të cilëve [[Jean Fouquet]], i vendosur në [[Tours]] ose [[Barthélemy d'Eyck]] në oborrin e [[René d'Anjou]]. Piktorë të tjerë inovatorë u vendosën në [[Provence]], mes të cilëve Enguerrand Quarton, që bashkëpunoi me mjeshtrin e René d'Anjou. Ndikimi italian u bë i përgjithshëm me gjeneratën pasuese: [[Jean Bourdichon]] dhe Jean Poyet në Tours, Jean Perréal në [[Lion]] dhe [[Jean Hey]] në oborrin Borbon. Këta piktorë, ndonjëherë miniaturistë dhe piktorë, përshtatën në miniaturë risitë e pikturës: në një faqe të plotë, ata paraqisnin personazhe në gjysëm trupi dhe rimorën elemente të arkitekturës së frymëzuar nga lashtësia. Ata u frymëzuan edhe nga shkolla gento-bryzhiane duke paraqitur dekorime floreale&lt;ref&gt;Avril François dhe Reynaud Nicole: Les manuscrits à peintures en France, 1440-1520, BNF/Flammarion, [[1993]], fq. 439, isbn=978-2080121769&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;300px&quot;&gt;
La_Crucifixion.jpg|Kryqëzimi i Livre d'heures d'Étienne Chevalier, [[Jean Fouquet]].
Aragon-f106-Annonciation.jpg|Lajmërimi i ''Heures de Frédéric d'Aragon'', [[Jean Bourdichon]].
Louis XII en prière - enluminure - 1494 - page entière.jpg|Luigji i XII në lutje, Jean Perréal.
Jean Poyer - Hours of Henry VIII - Google Art Project.jpg|Lajmërimi i ''Livre d'heures d'Henri VIII'' nga Jean Poyet.
&lt;/gallery&gt;

====Miniatura evropiane pas shekullit XVI====
[[File:Mariegola della confraternita dei santi antonio abate, faustino e giovita.jpg|thumb|369px|Një shembull i miniaturës së vonë: ''Mariegola di Collio'', e datuar në vitin 1523, ku ndërveprimet e thella tashmë të vendosura midis pikturës dhe miniaturës janë të dukshme&lt;ref&gt;Bonfadini, fq. 111&lt;/ref&gt;.]]
Me hyrjen dhe përhapjen e shtypshkrimit miniatura vazhdoi edhe për një kohë relativisht të gjatë të ishte e pranishme edhe pse filloi ta humbaste gradualisht rëndësinë pikërisht për shkak të rritjes së pranisë dhe disponibilitetit të librave.
Në një kohë të parë libri i ri i shtypur u &quot;mimetizua&quot;: në një shoqëri shumë tradicionale si ajo evropiane e fillimit të epokës moderne stampuesit kërkuan ti paraqisnin prodhimet e tyre si dorëshkrime më shumë se sa si rezultat të një teknologjie të re. Kështu nuk është e rrallë të gjesh në shtypshkrime gërma apo faqe të tëra të miniaturuara sipas stilit artistik atëherë në modë.

Me kalimin e kohës megjithatë miniatura mori, edhe fizikisht, një pamje gjithëmonë e më anësore dhe duket se largohet nga faqet për tu vendosur në pjesë të tjera të librit, për shembull në cepa, duke humbur kështu karakteristikën e saj të zbukurimit të tekstit për tu bërë zbukuruese e librit.
Arsyeja e këtij procesi qëndron gati me siguri në koston shtesë të dekorimit që ndikonte gjithmonë e më shumë në çmimin e librit duke shkaktuar reduktimin e numrit të miniaturave.

Në çdo rast zakoni për zbukurimin me imazhe anët e tekstit nuk u zhduk kurr plotësisht mbi të gjitha në nivelet e porositësve më të pasur që mund të përballonte pregatitjen e kopjeve më luksoze.

Në fushën dokumentare, dmth. jo më në atë librare, miniatura gjeti vend si element luksi për të treguar rëndësinë e një dokumenti të lëshuar dhe prestigjin e atutoritetit lëshues. Në këtë mënyrë nuk janë të rralla rastet e miniaturave në dokumente deri në [[Shekulli XX|shekullin XX]].

== Artet grafike dhe dekorative ==
Artet industriale morën një zhvillim të madh për shkak të shijes për luksin e klasave të reja të pasjura: u zhvillua [[ebanisteria]], mbi të gjitha në [[Italia|Itali]] dhe [[Gjermania|Gjermani]], ku u shqua teknika e intarsit, zbukurime në dru të me tone të ndryshme për të krijuar efekte lineare apo një lloj imazhi. Tapiceria u shqua në Flandër, me vepra të bazuara në skica të krijuara nga piktorë si Bernard van Orley. [[Qeramika]] u punua në [[Italia|Itali]] me bojëra qelqi, duke arritur tone të ndritshme. Qelqi u zhvillua shumë në [[Venecia|Venecie]] (Murano), të dekoruar ndonjëherë me fije ose filamente qelqore të ngjyrosura. [[Argjendaria]] u kultivua nga skulptorë si [[Lorenzo Ghiberti]] dhe [[Benvenuto Cellini]], me punime me virtuozitet dhe cilësi të madhe, duke u shquar veçanërisht [[zmalti|zmaltet]] dhe [[kameo]]t.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 406-409&lt;/ref&gt;

Në këtë periudhë u zhvilluan shumë [[artet grafike]], veçanërisht falë shpikjes së makinës së shkrimit, duke përsosur shumicën e teknikave të gravurës: [[Kalkografia]] ([[akuaforte]], [[akuatinta]], [[intaljo]], [[mexotinta]] apo [[puntaseka]]), [[linografia]], [[ksilografia]], etj. Në [[Italia|Itali]] u zhvillua gravura në metal, e praktikuar veçanërisht nga argjendarët fiorentinë përgjatë shekujve të XV dhe XVI, ndërsa në shek. e XVI u përsos akuaforte falë veprës së [[Parmigianino]]-s. Në [[Gjermania|Gjermani]] u dallua vepra e [[Albrecht Dürer]]-it, specialist i teknikës së intaljos, megjithëse realizoi gjithashtu ksilografinë. Në Francë, gravura u praktikua nga shkolla e Fontainebleau-së, në të cilën u shqua Jean Duvet, i famshëm për seritë e tij të ''Apokalipsit'' ([[1561]]). Në Flandër dolën gravuristë të shquar në qytetin e Antëerpen-it, si vëllezërit Wierix, autorë të stampave me teknikë dhe imtësi të shkëlqyera, megjithëse të bazuara në kompozime të tjera; [[Hieronymus Cock]], që riprodhoi vepra të shumta të [[Pieter Bruegel i Vjetri|Brueghel-it]].&lt;ref&gt;AA.VV.: Diccionario Enciclopédico Larousse, [[1990]], Planeta, [[Barcelona]], isbn=84-320-6070-4, fq. 1393&lt;/ref&gt;

== Skulptura ==
[[File:Gattamelata.jpg|thumb|left|Prijësi Gattamelata, në Padova, i [[Donatello]]-s. Plastika rilindase rekuperoi këtë tipologji romake dhe e zbatoi, në këtë rast, te heroi karakteristik i epokës: ''il condotiero'' apo kapiteni mercenar.|384x384px]]
Si në fushat e tjera artistike, idealet e rievokimit të antikitetit, frymëzimi nga natyra, humanizmi antropocentrik dhe idealizmi qenë ato që e karakterizuan skulpturën e kësaj periudhe. Në fakt, Skulptura gotike u kishte paraprirë në një farë mënyre disa prej këtyre aspekteve, por disa zbulime arkeologjike (''Laokoonti dhe bijtë e tij'', i zbuluar në [[1506]], apo ''Torso di Belvedere'') që i dhanë në këtë periudhë një shtytje autentike për skulptorët dhe shërbyen si modele frymëzimi për punimet e reja.

Megjithëse vazhduan të realizonin vepra fetare, edhe te këto të fundit vërehet një atmosferë e qartë profane; u rifut nudoja dhe interesi për anatominë dhe u shfaqën tipologji të reja teknike dhe formale, si relieve në ''stiacciato'' (altoreliev me shumë pak ngritje, gati i sheshtë) dhe ''tondo-ja'', apo kompozimi në formë disku; gjithashtu ikonografia u rinovua me tema mitologjike, alegorike dhe heroike. U shfaq një interes i madh për prespektivën, duke derivuar nga vëzhgimet arkitektonike bashkëkohëse duke u ngjizur në relieve, retablo, varre dhe grupe skulpturore. Përgjatë Rilindjes u zbeh në një farë mënyre tradita e gdhendjeve në dru të polikromuar në favor të skulpturës në gurë —[[mermeri|mermer]] në parapëlqim— dhe u rikuperua skulptura monumentale në bronx, e rënë në mospërdorim gjatë Mesjetës. Skalitësit e Firences qenë më të shquarit në [[Evropa|Evropë]] në këtë teknikë duke bërë në gjithë Evropën statuja me këtë material.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 360&lt;/ref&gt;[[File:Ghiberti-porta.jpg|thumb|347x347px|Detaj nga Porta e Parajsës, në Pagëzimoren e Firences, vepër e Lorenzo Ghiberti-t. Michelangelo-ja e admiroi për përsosmërinë e relieveve të kësaj porte, duke thënë se meriton të jetë e Parajsës.]] Dy shekujt që zgjati Rilindja në [[Italia|Itali]] i bënë vend, njëlloj si në artet e tjera, dy etapave:

* Quattrocento-ja (shekulli XV): qendra kryesore e skulpturës qe Firencia, ku familja [[Medici]] dhe, më vonë, Republika e Firences, e ushtruan mecenatizmin në vepra të shumta. [[Lorenzo i Mrekullueshëm]] ishte apasionuar pas skulpturave greke dhe romake dhe kishte formuar një koleksion interesant me këto vepra, duke e kthyer në modë shijen klasike. Autorët më të shquar të kësaj periudhe qenë [[Lorenzo Ghiberti]] (Porta e Parajsës së Pagëzimores së Firences), [[Andrea del Verrocchio]] (''Monumenti i prijësit Colleoni''), [[Donatello]], punishtja e vëllezërve Della Robbia —që futën qeramikën qelqore dhe të polikromuar si risi, duke e përdorur në dekorimin e ndërtesave—, [[Jacopo della Quercia]], [[Desiderio da Settignano]] dhe [[Bernardo Rossellino]]. Më i rëndësishmi i këtyre qe [[Donatello]], krijues i madh që, duke nisur nga prirjet gotike, vendosi një ideal të ri frymëzues te madhështia klasike. Është merita e tij për shpëtimin e monumentit përkujtues publik —''Prijësi Gattamelata'' është një nga statujat e para në bronx që nga antikiteti—, përdorimi heroik i nudos (''Davidi'') dhe humaniteti intensiv i figurave, duke arritur te rastet e portretit, por pa braktisur asnjë orientim qartësisht idealist.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 360-366&lt;/ref&gt;

[[File:Michelangelo's Pieta 5450 cropncleaned.jpg|thumb|384x384px|Mëshira e Vatikanit, e Michelangelo-s, e porositur për kardinalin francez Jean Bilhères de Lagraulas për varrin e tij, sot e gjendur në Bazílikën e Shën Pjetrit. Idealizmi i palëkundur i zotave klasikë u trasferua në këtë rast te një temë e krishterë; bukuria e qetë e Marias dhe Krishtit të sapo vdekur.|majtas]]

* Cinquecento-ja (shekulli XVI): kjo periudhë shenjohet nga shfaqja e skulptorit më gjenial të të gjitha kohëve, [[Michelangelo Buonarroti]].&lt;ref&gt;Lutz Heusinger: Michelangelo, [[Firenca|Firence]], Scala/Riverside, [[1989]]&lt;/ref&gt; E shenjoi skulpturën e gjithë shekullit deri në atë pikë sa shumë nga vazhduesit e tij nuk qenë të aftë ti përvetësonin të gjitha risitë e tij dhe këto nuk u zhvilluan për shekuj të tërë më vonë. Michelangelo qe, si shumë të tjerë në këtë epokë, një artist shumëdisiplinësh. Megjithëse ai e konsideronte veten, në mënyrë preferenciale, skulptor. Në veprat e tij të para vërehet interesi arkeologjik i lindur në Firence: kështu, ''Baku i dehur'' i tij u realizua me synimin që të dukej një skulpturë klasike. Me të njëjtin frymëzim shfaqet edhe te ''Mëshira e Vatikanit'', e realizuar midis viteve [[1498]] dhe [[1499]]. I mbrojtur fillimisht nga familja Medici, për të cilët realizoi ''Varret Mediçeas'', shembull madhështor i ekspresivitetit, u zhvendos në [[Roma|Romë]], ku bashkëpunoi punimet për ndërtimin e bazilikës së re. [[Papa Juli II]] e mori nën mbrojtje e tij dhe i caktoi krijimin e ''Mauzoleut'' të tij, i quajtur nga artisti si «tragjedia e varrit» për shkak të ndryshimeve dhe vendosjes që pësoi projekti. Në skulpturat e bëra për këtë varr, si ''Moisiu'' i famshëm, shfaqet e ashtuquajtura ''tmerrshmëri'' mikelanxholeske: një emocio intensiv dhe ndonjëherë i përmbajtur që manifestohet te anatomia e përvuajtur, e ekzagjeruar dhe nervoze —muskuj në tension—, poza të përdredhura dhe kënd shikimi shumë të studiuar. Fytyrat zakonisht shfaqen të përmbajtura. Në veprat e tij të fundit artisti e injoron bukurinë formale të skulpturave dhe i le të pa mbaruara, duke paraprirë një koncept që nuk do të rikthehej në art deri në [[Shekulli XX|shekullin XX]]. [[Michelangelo Buonarroti]] vazhdoi me traditën e monumenteve publike heroike dhe profane që nisi Donatello dhe e çoi në një përmasë të re me ''Davidin'' e tij të famshëm, të realizuar për [[Piazza della Signoria]] të Firences.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]] Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 368-370&lt;/ref&gt; Në vitet e fundit të shekullit, gjurmët e Michelangelo-s kishin kopjet e tija te [[Benvenuto Cellini]] (''Perseu'' i Loggia dei Lanzi të Firences, hapësirë e konceptuar si muze i skulpturës në qiell të hapur), te [[Bartolomeo Ammannati]], [[Giambologna]] dhe [[Baccio Bandinelli]], që do ti ekzagjeronin elementet më sipërfaqësore të veprës së mjeshtrit, duke u vendosur të gjithë në rrymën manieriste. Në këtë epokë shquhet gjithashtu saga familjare e [[Leone Leoni]]-t, bronxistit milanez në shërbim të Karlit të I Habsburg të Spanjës, krijues autentik i imazhit aulik, i shumë steriotipizuar, i këtij monarku. Prania e tij në Spanjë solli në mënyrë të drejtpërdrejtë risitë rilindase, duke e shtrirë ndikimin e tij deri te skulptura baroke.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 370-371&lt;/ref&gt;[[File:Jean Duvet - Illustration to the Apocalypse - WGA6898.jpg|thumb|369x369px|Ilustrim i Apokalipsit ([[1561]]), i Jean Duvet-it]]

== Kopshtaria ==
[[File:Ambleville1.JPG|363x363px|thumb|Kopshtet e Château d'Ambleville, Francë|left]]
Përgjatë Rilindjes kopshtaria mori një rëndësi të veçantë, paralelisht me shtytjen e dhënë të gjitha arteve të kësaj periudhe, kryesisht falë mecenatizmit të fisnikëve, princave dhe drejtuesve të lartë të Kishës. Kopështi rilindas u frymëzua nga [[Roma e lashtë]], në aspekte si dekorimi skulpturor dhe prania e tempujve të vegjël, nimfeve dhe pellgjeve me ujë. Shembujt e parë lindën në [[Firenca|Firence]] dhe [[Roma|Romë]], rajone me një [[orografia|orografi]] (degë e gjeografisë që studion relievet e vendeve) të thyer dhe me disnivele të mëdha të terrenit, e cila i dha jetë studimeve paraprake me natyrë arkitektonike për të planifikuar strukturën e kopështit, duke krijuar peizazhe arkitektonike. Një shembull i tillë janë kopështet e Belvedere-s në Romë, të projektuara nga [[Donato Bramante]] në [[1503]], duke i zgjidhur disnivelet me një sistem taracash, në të cilat arrihet nëpërmjet shkallëve dhe që janë plotësisht të rrumbullakta, skemë që do të bëhej tipike e [[Kopshtet italiane|kopshteve italiane]], që do të kthehej në prototip i kopështit rilindas. Ju dha një rëndësi e veçantë veprave hidraulike, me pellgje dhe burime me kompleksitet të madh, si ato të Vila d'Este në [[Tivoli]], të projektuara nga [[Gian Lorenzo Bernini|Gianlorenzo Bernini]]. Këto vizatime kaluan në pjesën tjetër të [[Evropa|Evropës]], ku u dalluan për madhështinë e tyre kopshtet franceze, si ato të Château de [[Amboise]], [[Château de Chambord]] dhe Château de Villandry. Në [[Franca|Francë]] ishte zakon që kopshti të ndahej në zona të ndryshme të specializuara (kopshti gjeometrik, mjekësor dhe pyjor), ashtu si ndërtimet e kanaleve që lejuan shëtitjen me varka. Në këtë periudhë filloi zakoni për të shkurtuar gardhet, duke u shfaqur kopshtet e para në formë [[labirinti]]. U theksua gjithashtu prurja e specive të reja falë zbulimit të [[Amerika|Amerikës]], që favorizoi hapjen e [[Kopshti botanik|kopshteve botanike]] të kushtuara studimit dhe katalogimit të bimëve.&lt;ref&gt;José Fernández Arenas: Arte efímero y espacio estético, [[1988]], Anthropos, [[Barcelona, isbn=84-7658-078-9, fq. 328-330&lt;/ref&gt;

Teoria e kopshtarisë rilindase u ushqye veçanërisht nga konceptimi i përpunuar nga [[Leon Battista Alberti]] i shtëpisë dhe kopështit si një njësi artistike e bazuar në format gjeometrike (''De Re Aedificatoria'', IX, 1443-1452), ashtu si në modelin e paraqitur nga [[Francesco Colonna]] ''Hypnerotomachia Poliphili-n'' e tij ([[1499]]), që futi në përdorim platetë dhe përdori aritin e krasitjes për ti dhënë forma kapriçoze shkurreve, ose vizatimi i zonave në formë aksiale, e paraqitur nga [[Sebastiano Serlio]] në ''Tutte l'opere d'architettura'' ([[1537]]).&lt;ref&gt;Ehrenfried Kluckert: Kopshtet e mëdha të Evropës, [[2007]], Ullmann, [[Këln]], isbn=978-3-8331-6225-1, fq. 40-45&lt;/ref&gt;
[[File:Miguel de Cervantes (1605) El ingenioso hidalgo Don Quixote de la Mancha.png|thumb|Don Kishoti (1605), i Miguel de Cervantes-it|459x459px]]

== Letërsia e Rilindjes ==
[[File:Pietro Bembo - Titian.jpg|thumb|339x339px|Porteti i [[Pietro Bembo]]s, përcaktuesi i shijes letrare në [[Italia|Italinë]] e [[Shekulli XVI|shekullit XVI]]|majtas]]
Letërsia rilindase u zhvillua përreth [[humanizmi]]t, teoria e re që theksonte rolin zanafillor të qenies njerëzore mbi çdo konsiderat tjetër, veçanërisht fetare. Në këtë epokë bota mori një shtysë të madhe me shpikjen e makinës së shtypshkrimit nga [[Johannes Gutenberg]]-u, fakt që mundësoi aksesin e letërsisë te publiku i gjerë. Kjo krijoi një shqetësim më të madh për [[drejtshkrimi]]n dhe [[gjuhësia|gjuhësinë]], duke nxierë sistemet e para gramatikore në gjuhët popullore dhe shfaqja e akademive të para në gjuhët kombëtare.&lt;ref&gt;Mariantònia Lladó dhe García Montserrat: Histori e shkurtër e letërsisë së përbotshme, [[1999]], La Magrana, [[Barcelona]], katalonjisht, isbn=84-8264-198-0, fq. 119-128&lt;/ref&gt;

Letërsia e re u frymëzua si dhe arti nga tradita greko-latine, megjithëse mori gjithashtu një ndikim të madh nga filozofia [[Neoplatonizmi|neoplatonike]] e zhvilluar njëkohësisht në [[Italia|Itali]]. Nga ana tjetër, pasqyroi idealet e reja njeriut rilindas, që u mishëruan te figura e «cortesano-s» së [[Baldassare Castiglione]]-s: duhej të zotëronte njësoj si armët ashtu dhe letrat, si dhe të kishte hijshmëri natyrore pa artifica.&lt;ref name=&quot;Lit&quot;&gt;AA.VV.: Diccionario de Literatura, [[2003]], Spes, [[Barcelona]], isbn 84-8332-389-3, fq. 257.&lt;/ref&gt;

Novacioni ndikoi si temat ashtu edhe format. Midis të parave mund të dallohet [[antropocentrizmi]], interesi për natyrën dhe rimarrja e [[mitologjia|mitologjisë]] klasike. [[Filozofia]] risolli idetë [[platoni]]ke dhe i vendos në shërbim të krishtërimit. Kërkimi i kënaqësive ndjesore dhe shpirti kritik dhe racional kompletuan idetë e epokës. Përsa i përketë aspekteve formale, u rikuperuan parimet klasike (bazat e të cilave gjenden në ''[[Poetika|Poetikën]]'' e [[Aristoteli]]t), të mbështetura në parimet artistike të imitimit. U zhvilluan gjithashtu gjini të reja (si eseja) dhe modelet metrike, midis të cilëve dallohet [[soneti]] si formë strofash dhe njëmbëdhjetërrokëshi (vargu hendekasilabik në terminologjinë klasike prozodike) si tip vargëzimi.

Precedentet e [[Dante Alighieri]]t, [[Françesko Petrarka|Petrarkës]] dhe [[Boccaccio]]-s i dhanë udhë shkëlqimit të letërsisë së Rilindjes në [[Italia|Itali]] në shekullin XVI. Figura drejtuese e shijes poetike rilindase të kësaj epoke do të ishte [[Pietro Bembo]], që shkroi këngë Petrarkiste dhe sonete, por mbi të gjitha, u lartësua si arbitër i letërsisë italiane të kohës së tij, që qe qendra e rrezatimit ndërkombëtar të kësaj lëvizjeje.

==Përhapja==
===Italia===
Në [[Italia|Itali]], djep i stilit të ri, vazhduan disa jehona nga autorët e mëdhenjë mesjetarë të konsideruar herë pas here si paraprirës të lëvizjes së re: [[Dante Alighieri]], [[Françesko Petrarka]] dhe [[Giovanni Boccaccio]]. Midis letrarëve të dalë në këtë kohë u dalluan: [[Angelo Poliziano]], [[Matteo Maria Boiardo]], [[Ludovico Ariosto]], [[Jacopo Sannazaro]], [[Pietro Bembo]], [[Baldassare Castiglione]], [[Torquato Tasso]], [[Niccolò Machiavelli|Niccolo Machiavelli]] dhe [[Pietro Aretino]]. Ndikimi i saj u përhap në Francë, ku u shquan [[François Rabelais]], [[Pierre de Ronsard]], [[Michel de Montaigne]] dhe Joachim du Bellay. Në Gjermani, reforma protestante nxiti një maturi më të madhe si dhe tematikat fetare, të kultivuara nga Ulrich von Hutten, Sebastian Brant dhe Hans Sachs. Në Angli, duhet përmendur [[Tomas More|Thomas More]], [[Edmund Spenser]], Michael Drayton, [[Henry Constable]], George Chapman, [[Henry Howard]] dhe Thomas Wyatt. Në Portugali u shfaq figura mbizotëruese e [[Luís de Camões]].&lt;ref name=&quot;Lit&quot; /&gt;

[[File:Meister des Rosenromans 001.jpg|thumb|Doreshkrim i ''Roman de la Rose'' (1420 - 1430).]]

====Pararendësit====
===== Dyqinta =====
Kjo periudhë historike, e cila përfshin harkun kohor nga viti [[1224]] kur supozohet të jetë hartuar ''Cantico delle creature'' i [[Shen Francesku i Asizit|Shën Françeskut të Asizit]], dhe deri në [[1321]] kur vdes [[Dante Alighieri]]&lt;ref&gt;Për klasifikimin e kësaj periudhe histrorike duhet marr parasysh ndarja e bërë nga Alberto Asor Rosa te ''Sintesi di storia della letteratura italiana'', La Nuova Italia, [[Firenca|Firence]], [[1986]]&lt;/ref&gt;, karakerizohet nga ndryshime të shumta në fushën shoqërore dhe politike si dhe nga aktiviteti i gjallë intelektual dhe fetar.

Një lloj [[Letërsia|letërsie]], ajo me karakter enciklopedik dhe [[alegoria|alegorik]], e lindur në [[Franca|Francë]] që në [[Shekulli XII|shekullin XII]] me poemën ''Udhëtimi i diturisë. Anticlaudianus. Diskutim mbi sferën inteligjente'' të filozofit [[Alain de Lille]], në [[Shekulli XIII|Dyqintën]] hyn në [[Italia|Itali]] me modelet e tij, si i famshmi ''Roman de la Rose'' që në dy pjesë të hartuara afërsisht midis viteve [[1230]] dhe [[1280]] nga [[Guillaume de Lorris]] dhe [[Jean de Meun]] tregojnë, me figura të shumta simbolike dhe personifikime të guximshme, çështjet e ndjenjave dashurore në aspektet e tyre të ndryshme dramatike. Ndikimi i ''Roman''-it vihet re në të gjitha veprat alegoriko-didaktike të vjetra të shkruara në gjuhë vulgare, pra popullore. Nga ''Roman'', është i famshëm përshtatja nga fiorentini Durante, që disa duan ta identifikojnë me vetë [[Dante Alighieri]]n, realizuar në 232 [[soneti|sonete]] në gjuhën italiane afër fundit të [[Shekulli XIII|shekullit XIII]] dhe fragmentari i quajtur ''Detto d'Amore'' që arrijnë të trasformojnë poemën franceze duke e çliruar nga skemat shkencore dhe teknologjike duke e bërë më të pasur me elemente dashurore dhe satirike.

Përsëri në shekullin XIII, e lidhur me prirjen fetare dhe didaktike që kishte bërë të lindnin vepra të mëdha të quajtura ''summae'', shikojnë dritën edhe disa krijime në të folurën vulgare të [[Veneto|rajonit Venet]] dhe atë [[Lombardia|lombarde]] shumë domethënëse për të sqaruar kulturën e përbashkët të kohës dhe që &quot;''shprehin në tërësinë e tyre përpjekjen e një lartësimi të dialekteve veriore, veneto-lombardë, me shprehje letrare''&quot;&lt;ref&gt;Alberto Asor Rosa, Sintesi di storia della letteratura italiana, La Nuova Italia, Firenze, [[1986]], fq. 29&lt;/ref&gt;.
Gjysmës së dytë të shekullit i përketë një përmbledhje me maksima morale dhe sentenca, ''Splanamento de li proverbi di Salomone'', e hartuar nga Gherardo Patecchio nga [[Cremona]] në vargje aleksandrine dhe, nga i njëjti autorë, një ''canzone'' në njëmbëdhjetë rroksha me titull ''Noie'' ku listohen të gjitha ngjarjet e papëlqyeshme të jetës. Në gjysmën e dytë të shekullit Fra' Giacomino da Verona i urdhërit të fratërve minorë françeskanë, shkroi dy poema në vargje aleksandrine: ''De Babilonia civitate infernali'' dhe ''De Jerusalem celesti'' ku listohen përkatësisht vuajtjet e [[Ferri]]t dhe gëzimet e [[Parajsa|Parajsës]]. Midis shkrimtarëve të kësaj periudhe qe mjeshtri i gramatikës Bonvesin de la Riva, frat terciar i urdhërit të të përulurve, që hartoi shumë vepra si në gjuhën popullore edhe në latinisht. Midis shkrimeve më të njohura në latinisht përmendet ''De magnalibus urbis Mediolani'', një histori sintetike e [[Milano]]s, ndërsa në gjuhën vulgare &quot;Libro delle Tre Scritture&quot; (''Nigra'', ''Rossa'' dhe ''Dorata''), një poemth ku tregohen dymbëdhjetë vuajtjet e [[Ferri]]t, Pasioni i Jezusit dhe lavdet e [[Parajsa|Parajsës]]. Ai shkroi edhe ''Contrasti'' ku ballafaqon [[Mëria|Shën Mërinë]] dhe [[Djalli|Satanain]], [[mendja|mendjen]] dhe [[trupi]]n, [[manushaqja|manushaqen]] dhe [[trëndafili]]n, ''Trattato dei mesi'' ku janari, me plogështinë e tij, ballafaqohet me puntorinë e muajve të tjerë të vitit dhe një poemth mbi mënyrat e mira për të qëndruar në tavolinë gjatë ngrënies, i titulluar ''Cortesie da desco''.

Njëkohësisht me këto krijime të Italisë veriore, lindi, mbi të gjitha në [[Umbria]], një letërsi në vargje me karakter fetar e shkruar në të folura të ndryshme vendore më së shumti anonime.

Zakonisht lindja e lirikës së vërtetë fetare vendoset në vitin [[1260]] në kohën kur lindi në [[Peruxhia]], nën drejtimin e Raniero Fasani-t, vllazëria e ''Disciplinati'' që përdorte si mjet pendese fshikullimin publik. Riti shoqërohej nga këngë që kishin si skemë ''la canzone a ballo profana''. Nëpërmjet ''laude-ve'', lirikave dramatike, pashkore ose pasionale sipas argumentit fetar të trajtuar, lëvizja u përhap në të gjithë Italinë e veriut duke e vendosur qendrën në [[Peruxhia]] dhe në [[Asizi]]. Por është ''Cantico di Frate Sole'' ose ''Cantico delle creature'' i [[Shen Francesku i Asizit|Shën Franceskut të Asizit]] që konsiderohet krijimi më i vjetër në gjuhën italiane ndërsa vetëm me [[Jacopone da Todi]] ''la lauda'' merr një dimesion artistik.

[[File:San Francesco.jpg|thumb|Portretizim i shën Françeskut të Asizit në një afresk të [[Cimabue]]s në bazilikën e Asizit; që konsiderohet si portreti më besnik i shenjtit]]

Midis gjinive më të rëndësishme të letërsisë fetare janë lavdet (''la lauda/le laude'' në italisht), krijimet që këndonin lavdet e shenjtëve, të [[Krishti]]t dhe të shën Mërisë dhe që shpesh përmblidheshin në dorëshkrime të quajtura &quot;laudari&quot; për [[vllazëritë|vëllazëritë]] fetare.

Shpesh bëhet fjalë për lavde të shkruara në formë dialogu me karakterin e dramave të shenjta që recitoheshin në raste fetare me njëfarë rëndësie me shoqërim muzikor.

Lavdet e kësaj periudhe janë gati të gjitha anonime dhe vijnë mbi të gjitha nga [[Toskana]], nga [[Umbria]], nga [[Marche]], nga [[Abruco|Abruzzo]] dhe nga Italia veriore dhe konservojnë, në varfërinë e strukturës së tyre sintaksore, një karakter shumë të thjeshtë por jashtëzakonisht të sinqertë.

Tregohen episodet e [[Ungjilli]]t me më shumë efekt, si mrekullitë e Jezusit dhe të Mërias si dhe jeta e shenjtëve. Midis përshkrimeve më të arritura dhe plotë me ndjenja fetare dhe emocionale, është ajo e Virgjëreshës që shikon në soditje Fëmijën Jezus dhe vajtimi i Nënës në këmbët e kryqit.

Veprat me karakter fetar qenë në këtë mënyrë të shumta në këtë periudhë por ato që dallohen për karakterin e vërtetë poetik janë &quot;Cantico di Frate Sole&quot; i Françeskut të Asizit dhe &quot;le Laude&quot; të [[Jacopone da Todi]].

&quot;''Figura e parë e madhe që hasim në pragun e letërsisë sonë të dyqintës është ajo e shën Françeskut të Asizit''&quot; siç shkruan qoftë Giuseppe Petronio&lt;ref&gt;Giuseppe Petronio: Compendio di storia della letteratura italiana, botimi i 3-të, [[Palermo]], Palumbo, [[1968]], fq. 26&lt;/ref&gt; ashtu dhe Natalino Sapegno&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, Compendio di storia della letteratura italiana, Firenze, La Nuova Italia, 1947 (botimi origjinal [[1936]]), fq. 52&lt;/ref&gt;.

Nga shën Françesku na kanë mbërritur disa vepërza në latinisht dhe një kantik, i shkruar në të folurën vulgare umbre, i njohur si ''Cantico delle Creature'' ose &quot;Il Cantico di Frate Sole&quot;, që mund të konsiderohet teksti më i vjetër i [[Letërsia italiane|letërsisë italiane]]. Sipas Natalino Sapegno-s&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, Compendio di storia della letteratura italiana, Firenze, La Nuova Italia, 1947 (botimi origjinal [[1936]]), fq. 53&lt;/ref&gt;, &quot;tipi i prozës ritmike të rimuar, që në ndarjen e parregullt të vargjeve, duket se u rijep jehonë formave të liturgjisë, nuk gjen korresponduese në letërsinë bashkëkohore italiane&quot;.

[[File:Giotto - Legend of St Francis - -05- - Renunciation of Wordly Goods.jpg|thumb|left|[[Giotto di Bondone]], Shën Françesku heq dorë nga veshjet, Bazilika e Sipërme e Asizit]]

Pas vdekjes së shën Françeskut lindi një letërsi lulëzuese françeskane që vazhdoi edhe në [[Shekulli XIV|Treqintën]].

Ajo prodhoi biografi të shumta të shenjtit të shkruara në latinisht dhe shpejt të përkthyera në gjuhën vulgare. Përmenden mbi të gjitha Tommaso da Celano me ''Legenda prima'', që u shkrua me porosi të papa [[Gregori IX|Gregorit të IX]] në [[1229]], ''Legenda secunda'' dhe &quot;Leggenda dei tre compagni&quot; (Legenda trium sociorum) sipas modelit të &quot;I Fioretti di San Francesco&quot;; &quot;''Specchio della perfezione''&quot; (''Speculum perfectionis''), e redaktuar nga një shkrimtar anonim që ishte i pari që na përcolli &quot;Il Cantico delle creature&quot;.

Biografia e dytë e shenjtit me karakter zyrtar është ajo që shkroi San Bonaventura da Bagnoregio, e titulluar &quot;Leggenda maggiore&quot; (Legenda maior), si detyrë për &quot;Urdhërin e fretërve minorë&quot; për të arritur te &quot;Atti del beato Francesco e dei suoi compagni&quot; (Actus beati Francisci et sociorum eius) të konsideruar burimi i parë i &quot;I Fioretti di San Francesco&quot; në gjuhën vulgare.

Një autor i panjohur, që nga disa kritikë identifikohet si Giovanni Parenti, shkroi një vepër në formë alegorike në [[1227]] me titull &quot;''Sacrum commercium sancti Francisci cum domina Paupertate''&quot; (Martesa mistike e shën Françeskut me Madonën Varfëri), vepër që ndikoi si biografitë e ardhshme të shenjtit, ashtu dhe autorë si [[Giotto di Bondone]] dhe [[Dante Alighieri]]. Nga Dantja, në fakt hasim te Parajsa – kënga XI panegjerikun e shën Françeskut, ku vihet në dukje martesa e shenjtit me Varfërinë.

Por do të ishte me Jacopone da Todi dhe me &quot;Stabat mater&quot; (Vajtimi i Madonës), një lavd i dialoguar me gjuhë të përzier me fjalë në të folurën vulgare umbre dhe atë latine dhe me [[metrika|metrikë]] që ripropozon modelet e poezisë së kultivuar, që poezia fetare arrin kulmin e saj poetik.

====== Lirika popullore dhe ''xhulareske'' ======
[[File:Velázquez - El Bufón Calabacillas (Museo del Prado, 1636-37).jpg|thumb|Diego Velázquez, portreti i bufonit Juan Calabazas]]

Në [[Shekulli XIII|shekullin XIII]] lulëzuan edhe krijimet me karakter popullor që me gjasa shërbenin si shoqëruese të kërcimeve gjatë festave. Bëhet fjalë për poezi që trajtojnë dashurinë, me këngë në formë të dialoguar midis një nëne dhe një bije që duhet të martohet, me ankesat e të rejave që duan burr, me përplasjet midis gruas dhe burrit, midis vjerrës dhe nuses. Disa nga këto poezi janë vepra të ''giullare-ve''&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;''giullare'' rrjedh nga termi në latinisht 'iocularis' shfaqen nëpër tekste duke nisur që nga shek. i IX, si sinonim i 'mimus' dhe 'histrio', që më vonë do të merrnin kuptimin xhonglier, bufon, akrobat, ekspert i argëtimit të publikut me këngë, tinguj, kërcime, recitime etj. Midis shek. të X dhe të XIII xhularët u përhapën në Francë, Itali, Gadishullin iberik, në zonat anglo-normane dhe gjermanike si dhe në ato latine të lindjes. E kryenin veprimtarinë e tyre nëpër kryqëzime rrugësh me trafik të madh, në rrethinat e shenjtëroreve të njohura, në sheshe dhe në kështjella, duke kaluar një ekzistencë shëtitëse dhe të parregullt ku ndonjëherë mernin pjesë edhe gra (që u shtonin këtyre aktiviteteve prostitucionin), klerikë udhëtues të dhënë pas jetës shekullare ('goliardi'), fretër heterodoks dhe rebel; duke u bërë kështu simbol i shthurjes dhe korruptimit për kishën. Duke nisur nga shek. XII filluan të bëheshin autorë letrarë, duke shtuar, përkrah repertorit bufonesk, atë letrar, duke përhapur në këtë mënyrë 'Chansons de geste' si dhe duke u përpunuar përmbajtjen. Të vendosur pranë një mbrojtësi ose një oborri, cilësimi i tyre ndryshoi në ‘menestrello’; jo pak 'trovatorë' në gjuhën provencale si Marcabru, Peire Vidal, Raimbaut de Vaqueiras patën origjinë xhulareske. [http://www.treccani.it/enciclopedia/giullare/ zëri giullare në Enciclopedi Treccani]&lt;/ref&gt; që, siç shkruan Sapegno&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, Compendio di storia della letteratura italiana, Firenze, La Nuova Italia, 1947 (botimi origjinal [[1936]]), fq. 63&lt;/ref&gt;, &quot;''shënojnë urën e kalimit, me një fjalë, midis letërsisë së popullit dhe asaj të shpirtrave më të kultivuar dhe të rafinuar''&quot;. Në këtë mënyrë bëhet fjalë një letërsi kryesisht anonime &quot;''si në planin anagrafik (shumë krijimeve nuk u dihen autorët) dhe në planin kulturor: në fakt mungon një reliev i veçant dhe individual stilistik, format ekspresive janë stereotipizuar, konvencionale, përsëritëse se autori, për suksesin e prodhimtarisë së tij bazohej mbi të gjitha në shpikjen, në gjetjen brilante dhe improvizimi, në batutën e momentit''&quot;&lt;ref&gt;C. Salinari, C. Ricci, ''Storia della letteratura italiana con antologia degli scrittori e dei critici'', Volume 1, ''Dalle origini al Quattrocento'', Laterza, [[Bari]], [[1991]], fq. 197&lt;/ref&gt;.

Më i vjetri midis dokumenteve të kësaj poezie xhulareske mund të konsiderohet një [[ninulla|ninullë]] në të folurën toskane, e titulluar &quot;''Salv'a lo vescovo senato''&quot; që i përket fillimit të gjysmës së dytë të [[Shekulli XII|shekullit XII]] e krijuar në monorima tetërrokshe ku një xhular thur në mënyrë të ekzagjeruar lavdet e kryepeshkopit të [[Piza|Pizës]] për të patur një [[kali|kalë]] dhe &quot;''Lamento della sposa padovana''&quot; që i përket [[Shekulli XIII|shekullit XIII]]. Bëhet fjalë për një fragment të një autori anonim i shkruar në vulgaren veneciane, ku një grua ankohet për mungesën e burrit që po lufton me kryqëzatat dhe i thur elozhe besnikërisë së saj. Një tjetër krijim i famshëm me karakter xhularesk, përveç &quot;''Vanto-s''&quot;, të shkruar në formën metrike të ''frottola-s'' nga [[Ruggieri Apuliese]] që jetoi në gjysmën e parë të Dyqintës, është ballfaqimi i &quot;''Rosa fresca aulentissima''&quot; e [[Cielo d'Alcamo]], bashkëkohëse e poezisë siçiliane, një krijim i hartuar në dialektin jugor ku një i ri i dashuruar dhe i pacipë i bën propozime një të reje, në fillim ngurruese dhe pastaj pranuese, që vë në dukje një dozë të mirë kulture të autorit.

====== Shkolla siçiliane ======
[[File:Titelblatt Minnesänger 1850.png|thumb|Përmbledhje me Minnesang e vitit 1850]]
Që nga viti [[1166]] në oborrin norman të Guljelmit të II të Siçilisë bashkëjetonin nga çdo anë trovatorët italianë dhe provencalë&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;'troubadour-ët' (nga gjuha oksitane 'trobador', rrjedhur nga 'trobar' «me gjetë, me krijue vargje») quheshin poetët-muzikantë provencalë, që i përkisnin gjuhës së 'occ-it' (dmth. oksitanes) të Francës jugore. Ndërsa 'troviere' është poeti me gjuhën e 'oil-it' të Francës veriore. Dy termat rrjedhin nga folja 'trobar'; opinioni mbizotërues e lidh me mjedisin manastiror: 'trobar' do të ishte pasuesja e latinishtes së vonë 'tropare', 'tropum' (me kërkue tropet, dmth. vargjet, prozat ritmike). Në italisht quheshin 'trovatore', ndërsa në spanjisht 'trovador'.
Trobador-ët përfaqësojnë poetin e ri të qytetërimit romans, i dalë nga shoqëria feudale dhe që përmbajtja e artit të tij konfirmon karakteret origjinale dhe aristokratike të një poezie që prirej drejt vetmisë ideale. Në shek. XII dhe XIII poezia provencale lulëzoi nga veprat e mbi 300 trobador-ëve; nga këta, disa u përkisnin klasave më të larta shoqërore, të tjerë, me origjinë më modeste, qenë aktivë pranë oborreve të fisnikëve, në Katalonjë, Aragonë, Kastilje, Itali, duke përhapur mënyrat e reja të lirikës dashurore. Shembulli i troubadour-ëve veproi mbi letërsitë vulgare, jo vetëm të popujve neolatinë, por të gjithë Evropës perëndimore dhe qendrore (edhe Minnesänger-ët e Gjermanisë janë ndikim i tyre). Me shek. e XIV tradita troubadour-eske u reduktuan në ‘lojërat floreale’ të Tuluzës. E injoruar për katër shekuj, vetëm me nisjen e romanticizmit rilindi interesi për pezinë antike provencale (oksitane), në fillim në format letrare, të gjinisë 'troubadour', më pas në studimin e filologjisë romanse. Nga lirika troubadour-eske kanë mbijetuar rreth 2600 krijime poetike, por vetëm 260 melodi. Nga 'trovier-ët' e languedoc, që në fund të shek. XII iu përshtatën modelit të poezisë provencale, kanë mbijetuar rreth 4000 krijime dhe 1400 melodi. [http://www.treccani.it/enciclopedia/trovatore/ trovatore në Enciclopedia Treccani]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Francesco De Sanctis, ''Storia della letteratura italiana'', faqe 6&lt;/ref&gt;.
Një përpunim i parë i gjuhës letrare për të mundur ta vendosësh në vargje u realizua në kohën e Federikut II në [[Siçilia|Sicili]] ku perandori, i rikthyer nga [[Gjermania]] kishte patur mënyrën për tu njohur Minnesänger-ët gjermanë, kishte nisur, afërsisht në [[1220]]-[[1250]], në shkollën siçiliane, një shkollë të vërtetë poetike në 'aulico siciliano' që frymëzohej nga modelet provencale dhe që shpuri përpara aktivitetin e saj letrarë për rreth tridhjetë vjet duke u përfunduar në [[1266]] me vdekjen e të birit të Frederikut, Manfredit, mbreti i Italisë i vdekur në betejën e Beneventos. Poetët e kësaj shkolle &quot;''… shkruanin në një siçiliane të zgjedhur, dmth. në një siçiliane fisnike me përputhje të vazhdueshme me dy gjuhët, në atë kohë gjuhët letrare par ekselencë: latinishtja dhe provencalia''&quot;&lt;ref&gt;Carlo Ricci e Carlo Salinari: Storia della letteratura italiana con antologia degli scrittori e dei critici, [[Roma]], Laterza, [[1991]], fq. 125&lt;/ref&gt;. Tema dominuese te poetët siçilianë qe ajo e dashurisë e frymëzuar nga modelet provencale: format në të cilat u shpreh kjo poezi janë 'la canzone', 'la canzonetta' dhe soneti, krijim i suksesshëm i [[Giacomo da Lentini]], kreu i lëvizjes.

Përveç vetë mbretit Federiku II dhe dy bijve të tij, Enzo (mbret nominal i [[Sardenja|Sardenjës]]) dhe Manfredi që iu dedikuan me pasion aktivitetit poetik, qenë të shumtë poetët siçilianë me rëndësi të madhe apo të vogël që u vunë nën udhëheqjen shpirtërore të Giacomo da Lentini-t, jo rastësisht i përmendur nga [[Dante Alighieri]] në këngën XXIV të [[Purgatori]]t si themelues i shkollës siçiliane. Shkroi disa nga kanconet dhe sonetet më të mira që shkëlqejnë si perla në larminë dhe diversitetin e talenteve të 'canzoniere-s' siçiliane dhe dha përkufizimin e parë të dashurisë në letërsinë italiane.

Midis më të rëndësishmëve përmenden edhe [[Guido delle Colonne]] nga i cili kanë mbijetuar pesë 'canzoni', [[Pier della Vigna]] nga [[Capua]] i përmendur nga Dantja në këngën XIII të [[Ferri]]t, [[Rinaldo d'Aquino]], [[Giacomo Pugliese]], [[Stefano Protonotaro]] nga [[Messina]] të cilit i detyrohemi krijimin e vetëm të konservuar në gjuhën origjinale siçiliane (''Pir meu cori allegrari''). Në disa prejt tyre, pranë repertorit me përmbajtje provencale, në disa poetë si mbreti Enzo, haset një interes psikologjik që le për të kuptuar aty këtu Madonën engjëllore të stilnovist-ëve. Megjithatë ishin mjaft larg nga erotizmi provencal dhe francez dhe më afër platonizmit italian dhe traditës klasike. Me zanafillë të ndryshme, në fakt ishte shkolla e ishullit, e përbërë kryesisht nga jurist dhe noterë, më afër nga bota franceze me traditën humaniste dhe në kompleks të shkëputur nga bota kalorsiake franceze, e admiruar nga larg por vështirsisht e ndjerë si e tyre, aq më tepër që perandori kishte vënë në jetë për herë të parë në histori, pas luftrave të ashpra, shpërbërjen e sistemit feudal. I nënvlerësuar nga kritika e shek. të XIX për karakterin e tij akademik me lojë të rafinuar intelektuale, por u vlerësua në shek. e XX falë vepërs së shumë studiuesve të rëndësishëm si Francesco Bruni, Cesare Segre dhe Gianfranco Contini, të cilët nënvizuan rezultatet e sukseshme gjuhësore, që i dhanë për herë të parë Italisë atë fjalor të pasur në të folurën vulgare që i mungonte akoma dhe që u asimilua dhe në vazhdimsi u pasurua nga eksperimentimet e bardëve të mëdhenj toskanë, nga imitimet e Guittone-s në përpunimin e gjuhës së freskët por të pasur të stilnovistëve. Do të ruheshin gjurmë të forta deri në ditët e sotme. Bruno Migliorini konfirmon afrinë thelbësore midis asaj gjuhe siçiliane, të lindur nën tendat e oborrit të Frederikut gjatë rrethimit të qyteteve 'guelfe' dhe nga poezia më e mirë të Tetëqintës, të cilën kritika romantiko-pozitiviste zhvlerësoi veprën e &quot;noterëve&quot; siçilianë në emër të një poezie që konsiderohej e madhe vetëm kur ishte &quot;popullore dhe spontane&quot;.

Një poet i vlerësuar i shkollës siçiliane qe edhe [[Cielo d'Alcamo]] që shkroi në [[1231]] kontrastin e famshëm (gjini poetike popullore) ''Rosa fresca aulentissima''. Cielo ofron një rilexim të ndryshëm, në këndvështrimin komik dhe realist në kundërshtim me figurat eterike dhe ndonjëherë të stereotipizuara të madamave provencale. Parodia e manierizmave dhe të temave të shkollës, është kënga e dashurisë së një xhulari dhe jo e një njeriu të rafinuar oborri, që shkëmben një sërë batutash të gjalla dhe të mprehta me trëndafilin e tij, që nga simbol abstrakt i dashurisë bëhet ''carama'' e tij, dmth. ''e bukura'' e tij, që i vardiset pa mëshirë duke përfituar nga mungesa e familjes që e mban me xhelozi nën tutelë. Nën pretekstin e ruajtjes së nderit të saj vajza shtiret mosdashëse, për të marr vlerësimet më të shkëlqyera dhe ta ftonte në fund të dashurin ta ndiqte në dhomën e saj. Efekti burlesk është arritur nga pranëvendosja e gjuhës letrare me shprehje dialektore popullore siçiliane dhe jugore, që në fakt përgënjeshtrojnë në mënyrë komike fisnikërinë e pretenduar të nga shtirja fillestare.

[[Jacopo da Lentini]]t, noter pranë oborrit të Frederikut II dhe me gjasa nismëtari i shkollës, i atribuohet krijimi i gjinisë së sonetit dhe teorisë së dashurisë, të kuptuar si ndjenjë që lind nga shikimi i një gruaje dhe që ushqehet nëpërmjet imagjinatës, që do të rimerej nga e gjithë poezia lirike e dashuris së [[Shekulli XIII|Dyqintës]], nga shkolla siçiliane nga [[Dolce Stil Novo|stilnovistët]].

Midis përfaqësuesve kryesorë të shkollës, që qenë të gjithë funksionarë të oborrit të Frederikut II, përmenden, veç Jacopo da Lentinit, [[Pier della Vigna]], [[Jacopo Mostacci]], [[Percivalle Doria]], [[Rinaldo d'Aquino]], [[Guido delle Colonne]], [[Ciacco dell'Anguillara]], [[Stefano Protonotaro]], [[Giacomino Pugliese]], veç vetë Frederikut dhe birit natyror Enzo.

Poetët e shkollës siçiliane shkruanin këngë sipas modeleve të poezisë provencale që, e lindur pranë oborreve, lartësonte dashurinë si një zakon sjelljeje fisnike më shumë se sa ndjenjë e menjëhershme dhe shpërthyese. Ata ndiqnin edhe vetë skemat metrike të asaj gjinie poezie duke e risjellë këtë gjini të 'canzone-s', të [[balada|baladës]], të 'sirventes'&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;'sirventese' (ose serventese) krijim poetik me zanafillë provencale, fillimisht kushtuar nga 'sirven-i' (në provencalen antike, «shërbëtor») zotërisë së tij për ti lartësuar gjestet. Në traditën italiane, ‘sirventese-ja' njohu forma të ndryshme. 'Sirventese' provencale u zhvillua shpejt si këngë politike, luftarake, apologjetike, didaktike dhe, nga shek. XIX, fetare; mbetej e përjashtuar vetëm përmbajtja dashurore, e rezervuar për 'canzone-n'. Në Itali, ku pati sukses midis shek. të XIII dhe të XV, 'sirventese' shpesh pati një karakter narrativ. [http://www.treccani.it/enciclopedia/sirventese/ sirventese te Enciclopedia Treccani]&lt;/ref&gt; dhe të 'contrasto-s'.&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;Quhej 'conflictus', 'altercatio' ose 'disputatio' në latinisht, 'débat', 'disputation', 'bataille' në frëngjisht, 'Streitgedicht' në gjermanisht, 'questione', 'contenzione', 'altercazione' dhe 'contrasto' në italisht, një krijim me qëllime dramatike, në ndonjë rast i recituar, nëse jo i shfaqur, nga xhularët në sheshe dhe panaire. Janë gati gjithmonë në vargje dhe ofrojnë larmi metrikash si narrative ashtu dhe lirike, por hasen edhe në prozë. Jo gjithëçka është dialog; autori prezanon në fillim, në fund si dhe në mes ndonjë pjesë të shkurtër narrative. Personazhet që debatojnë janë shpesh figura alegorike ose personifikime të koncepteve abstrakte. Lulëzimi i madh i 'contrasto-ve' arrihet në letërsinë latine mesjetare. Subjektet janë të shumta: Krishti dhe Satanai, shpirti dhe trupi, engjëlli dhe djalli, i gjalli dhe i vdekuri, bota dhe feja, karnavalet dhe kreshma, dimri dhe pranëvera (ose vera), trëndafili dhe zambaku (ose manushaqja), janari dhe muajt e tjerë, qengji dhe bima e linit, uji dhe vera, etj. Këto argumente gjenden të përkthyer ose të përpunuar pak a shumë në letërsitë romanse të shekujve të parë. Të shpeshta janë edhe kontrastet dashurore. [http://www.treccani.it/enciclopedia/contrasto_%28Enciclopedia-Italiana%29/ CONTRASTO Enciclopedia Italiana (1931) Treccani nga Mario Pelaez]&lt;/ref&gt;

Dy krijime kanë mbijetuar në gjuhën origjinale vulgare siçiliane, të shpëtuara nga Giovanni Maria Barbieri: ''Pir meu cori alligrari'' i [[Stefano Protonotaro]]s nga [[Messina]] dhe ''S'iu truvassi Pietati'' i mbretit Enzo, i biri i Frederikut. Gjithë poezitë e tjera qenë përkthyer në vulgaren fiorentine nga kopistët toskanë, që i konservuan në disa dorëshkrime, midis të cilëve 'Canzoniere Vaticano Latino 3793' dhe 'Laurenziano Rediano 9'.
Në historinë e poezisë, siç shkruan Mario Sansone ''&quot;Jo e madhe është rëndësia e shkollës poetike siçiliane, por shumë e madhe është rëndësia e saj në historinë e kulturës tonë dhe në formimin e gjuhës tonë letrare&quot;''&lt;ref&gt;Mario Sansone, Storia della letteratura italiana, [[Milano]], Principato, [[1960]], fq. 35&lt;/ref&gt;.

====== Poezia në Italinë veriore ======
Në [[Italia|Italinë]] veriore lindi ndërkohë një letërsi interesante vulgare me karakter didaktik që frymëzohej si nga tradita provencale që përfshin ''enueg-un''&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;'enueg', nga provencalia 'enuei' «mërzi». – Gjini letrare e letërsisë provencale e imituar edhe në Itali me emrin 'noia'. [http://www.treccani.it/vocabolario/enueg/ enueg te Vocabolario Treccani]&lt;/ref&gt; dhe ''plazer-in''&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;'plazer' nga gjuha provenale (latinisht placēre, ndërsa në italisht 'piacere', që do të thotë kënaqsi)]. – Gjini krijimesh të lirikës provencale, e imituar edhe në Itali nga disa poet të shekujve të XIII dhe XIV, që konsistonin në një listë situatash të këndshme ose dëshirash, ku ndonjëherë nga i njëjti autor ose nga një poet tjetër, formohet një krijim analog, i quajtur enueg 'enueg', ku kënaqsive u kundërvihen bezditë përkatëse. [http://www.treccani.it/vocabolario/plazer/ plazer te Vocabolario Treccani]&lt;/ref&gt;, ashtu dhe në traditën bibliko-apokaliptike, dmth. letërsi eskatologjike të shekullit [[Shekulli XII|XII]] dhe [[Shekulli XIII|XIII]]. Midis autorëve më të shquar përmendet kremonezi Gherardo Patecchio, që shkroi një poemth me udhëzime morale të titulluar ''Slanamento de li proverbi de Salamone'' dhe një listë në njëmbëdhjetë rrokësha mbi bezditë e jetës me titullin ''Noie'', Uguccione da Lodi autor i një ''Libro'' të shkruar në gjuhën venete dhe në monorimë me vargje aleksandrine që trajton gjykimin hyjnor, Giacomino da Verona që shkroi në dialektin veronez një poemth të ndarë në dy pjesë, ''De Ierusalem celesti'' dhe ''De Babilonia civitate infernali'' që konsiderohen midis burimeve të [[Komedia hyjnore|Komedisë hyjnore]] të Dantes.

Por midis shkrimtarëve më të aftë dhe rëndësishëm të shekullit XIII që shkruan në gjuhën lombarde përmendet Bonvesin de la Riva për poemthat e tij të lidhur me nevoja didaktike, kontratet e tij me karakter alegorik, por mbi të gjitha për ''Libro delle tre scritture'' të shkruar rreth vitit [[1274]], të ndarë në tre pjesë që ka për subjekt [[Ferri]]n (''scrittura nigra''), Pasionin e Krishtit (''scrittura rubra'') dhe [[Parajsa|Parajsën]] (''scrittura aurea''). Teksti konsiderohet i pari në letërsinë vulgare në dialektin lombard dhe autori midis pararendësve të Dantes.

Në gjysmën e dytë të Dyqintës u përhap në Italinë veriore një letërsi në gjuhën vulgare në formën e [[balada|baladës]], kryesisht anonime, të shkruar mbi të gjitha nga xhularët dhe e përbërë nga ankesat e vajzave të reja që duan të martohen, nga gra të keq martuara dhe nga këngë dasmash. Nga [[Mantova]] ka mbërritur një këngë anonime për kërcim, ndërsa nga [[Milano]] ose nga [[Pavia]] shembulli i parë i satirës në gjuhën vulgare kundër fshatarit të keq e titulluar ''Detto'' e Matazone da Caligano. Ndërsa nga [[Veneto]]ja ka mbërritur ''Lamento della sposa padovana'' dhe nga [[Emilia]] si dhe nga [[Romagna]] ''sirventesi'' të ndryshme me subjekt politiko-qytetar. Nga Toskana kanë mbërritur tre krijime: një ''tenzone''&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;'tenzone' debat poetik në përdorim në letërsinë mesjetare, me zanafillë provencale. Në lirikën provencale, në fakt, 'tensó' përkufizohej një shkëmbim strofash ose poezish që dy poetë i adresonjë në formë polemike, ndonjëherë në ton elegant dhe diskutim të zgjedhur, herë të tjera me sulme personale, mbi argumente të ndryshme (dashurorë, moralë dhe politikë). E rëndësishme është 'tenzone-ja' (3 kopje sonetesh) midis Dantes dhe mikut të tij Forese Donati. [http://www.treccani.it/enciclopedia/tenzone/ tenzone te Enciclopedia Treccani]&lt;/ref&gt; me argument politik, një [[parodia|parodi]] e Pasionit dhe një epitaf 'sermone'&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;Krijim poetik me karakter moralistik dhe didaskalik me ton oratorik dhe të thjeshtë (në shembullin e Oracit që sermones quajti Satirat dhe Epistolat e tij, biseda prozaike, në krahasime me poezinë më impenjative), edhe poezi e shkurtër që, gjatë festës së Krishtlindjeve, ishte zakon të recitoheshin nga fëmijën. [http://www.treccani.it/vocabolario/sermone1/ pika 3. Letteratura te Vocabolario Treccani]&lt;/ref&gt; të atribuara xhularit Ruggieri Apuliese.

Me vdekjen e Frederikut të II dhe të të birit Manfredi u asistua në perëndimin e fuqisë zveve si dhe shterimin e poezisë siçiliane. Pas betejës së [[Benevento]]s (1266) aktiviteti kulturor u zhvendos nga [[Sicilia]] në [[Toskana|Toskanë]], ku lindi një lirikë dashurie, pikërisht lirika toskane, e ngjashme me atë të poetëve të oborrit siçilian por e përshtatur për gjuhën e re vulgare dhe e përzier me klimën dinamike dhe konfliktuale të qyteteve 'komunalë': në planin tematik të dashurisë oborrtare iu shtuan përmbajtje të reja politike dhe morale.

Rimeren kështu në [[Toskana|Toskanë]] temat e shkollës siçiliane dhe kërkesat për stil dhe metrikë provencale me pasurimin e dhënë nga pasionet e reja të kohës komunale.

Poezia e poetëve toskanë pasurohet kështu si nga këndvështrimi tematik ashtu dhe gjuhësor edhe pse munguon &quot;''ai nivel aristokratik formal të cilit siçilianët përgjithësisht i përmbaheshin''&quot;&lt;ref&gt;Alberto Asor Rosa, ''Sintesi di storia della letteratura italiana'', La Nuova Italia, [[Firenca|Firence]], [[1986]], fq. 23&lt;/ref&gt;.

Në grupin e poetëve toskanë bënin pjesë [[Bonagiunta Orbicciani]] nga [[Lucca]], [[Monte Andrea]], fiorentini [[Chiaro Davanzati]], [[Compiuta Donzella]] dhe shumë të tjerë nga të cilët më i njohur është [[Guittone d'Arezzo]] (i njohur edhe si Fra Guittone dal Viva da Arezzo).

Prijësi i poetëve toskanë konsiderohet Guittone del Viva d'Arezzo, i lindur afër vitit [[1235]] në [[Arezzo]] dhe i vdekur në vitin [[1294]], te i cili mund të gjesh, siç vëren Alberto Asor Rosa&lt;ref&gt;Alberto Asor Rosa, ''Sintesi di storia della letteratura italiana'', La Nuova Italia, [[Firenca|Firence]], [[1986]], fq. 24&lt;/ref&gt; &quot;''... një koncept të funksionit të poezisë më i artikuluar nga ai i praktikuar nga siçilianët dhe, ndoshta, nga vetë provencalët''&quot;.

Guittone ka lënë një përmbledhje të gjerë rimash (të përbëra nga 50 'canzoni' dhe 239 sonete) te të cilat pasqyrohen dy mënyrat e tij të ndryshme të jetesës, dhe në këtë mënyrë edhe vepra e tij ndahet në dy pjesë: e para, ku imiton poetët e shkollës siciliane, që ia kushton dashurisë dhe armëve, ndërsa e dyta me përmbajtje fetare dhe morale.

Guittone-s i atribuohet shembulli i parë i 'canzone-s' politike (''Ahi lasso, or è stagion de doler tanto'') e shkruar në vazhdim të humbjes që guelfët fiorentinë pësuan në vitin [[1260]] në betejën e Montapertit nga gibelinët, ku, me tonin energjik dhe të vrullshëm do të rigjendej në disa faqe të Dantes, ai ankohet për paqen e humbur duke përdorur dhe alternuar [[sarkazma|sarkazmën]] me 'diskutimet' dhe [[ironia|ironinë]].

Por poeti i vërtetë kuhet kërkuar te rimat e tij me karakter fetar dhe vecanërisht te 'le laude' (lavdet), si në atë kushtuar Shën Domenikut e shkruar me skemën e betejës së shenjtë, të krijuar po nga ai.

Guittone d'Arezzo i atribuohet edhe një ''Trattato d'amore'' në 12 [[soneti|sonete]] dhe rreth tridhjetë ''Lettere''.
Midis poetëve më interesantë të shkollës së Guittone-s, mbetet lukezi [[Bonagiunta Orbicciani]] të cilit Dantja në këngën XXIV të [[Purgatori]]t i beson detyrën e përcaktimit të mënyrës së re të vargëzimit, me emrin 'stilnovo'.

Në të njëjtën kohë, lindën në [[Pistoia]], në [[Piza]] dhe në [[Firenca|Firence]], shkolla të tjera në mënyrë pak a shumë të përpiktë me Guittone-n. Përmenden [[Chiaro Davanzati]], që në ''Canzoniere'' e tij paraprin motivet stilnoviste, guelfi [[Monte Andrea]], të cilit i atribuohet ''trobar clus-i'' më i vlerësuar fiorentin, dhe [[Dante da Maiano]], që shkroi një ''Canzoniere'' në një stil të ndërmjetëm midis atij siçilian dhe atij guittonian. Nuk është provuar ekzistenca historike e poeteshës [[Compiuta Donzella]] të cilës i atribuohen, vetëm nëpërmjet një dorëshkrimi, tre sonete.

======''Il Dolce Stil Novo''======
''Il dolce stil nuovo'' (i ëmbli stil i ri, nga italishtja) është një lloj lirike dashurie e rafinuar që u zhvillua në [[Firenca|Firence]] në [[Shekulli XIII|shekullin XIII]]. Përfaqësuesit e saj janë [[Guido Guinizelli]], [[Guido Cavalcanti]] dhe [[Cino da Pistoia]].
[[File:Cino da Pistoia.jpg|right|360x360px|Cino da Pistoia]]
Karakteristikat e tij kryesore janë:
* Sinqeriteti në shprehjen e ndjenjave në linjën e lirikës humane, popullore dhe thellësisht fetare të [[Françesku i Asizit|Shën Françesku të Asizit]].
* Prania e një natyraliteti pranveror në harmoni me njeriun duke rimarrë temën klasike të ''locus amenus''.
* Muzikaliteti, ëmbëlsia, eleganca dhe eufonia në shprehjen formale.
* Dashuria e konceptuar si një eksperiencë trashendente, që e vendos të dashuruarin në kontakt me diturinë, lumturinë dhe hyjnoren.
* Femra përbënte një personifikim të idealit neoplatonik. Është një qenie engjëllore me natyrë qiellore e konceptuar si ''donna angelicata''.
* Përdorimi i gjuhës popullore të [[Firenca|Firences]]: e folura toskane ose [[Gjuha italiane|italishtja]].
[[File:DanteFresco.jpg|thumb|left|''Dante Alighieri'', Andrea del Castagno, ''Cikli i burrave dhe grave të shquara'']]

{{quote|text=Il dolce stil novo duhet vendosur, në kulturë, në ndjenjën që poetët patën për një poezi të re: ndjenjë e turbullt, e pa arsyetuar në mënyrë racionale. Duhet konsideruar si një aureolë letrare e ushqyer nga një kulturë shumë e ndjeshme dhe e zgjedhur me forma elegante dhe përpunuara, një një frymëzim të medituar që kërkonte zërin më intim të Dashurisë dhe që do të thotë ndjesinë që fshihej nën fjalë&quot;.&lt;ref&gt;Francesco Flora, ''Storia della letteratura italiana'', volumi I, Arnoldo Mondadori Editore, [[Milano]], [[1958]], fq. 62-63&lt;/ref&gt;}}

Midis fundit të shekullit XIII dhe viteve të para të atij pasues lindi [[Il Dolce Stil Novo]], një lëvizje poetike që, duke theksuar tematikën dashurore të lirikës korteze, e çon në një pjekuri shumë më të rafinuar.

I lindur në [[Bolonja|Bolonjë]] dhe në vazhdim i lulëzuar në Firence, do të bëhej shpejt sinonim i kulturës së zgjedhur filozofike dhe kjo, siç e justifikon Mario Sansone&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1960]], fq. 38&lt;/ref&gt;, &quot;''...shpjegon në këtë mënyrë se si poetët e rinj të shkollës së re e shikonin me përçmim, më shumë se siçilianët, rimatorët e grupit toskan, që i kritikonin se në njëfarë mënyre kishin borgjezuar poezinë dhe se u mungonte çiltërsia dhe rafinimi stilistik''&quot;.

Emri i 'shkollës' së re nxiret nga Dantja. Kështu pohon Natalino Sapegno&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di Storia della letteratura italiana'', volumi I, ''Dalle origini alla fine del quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 79&lt;/ref&gt; &quot;Është e njohur se Dantja, duke hasur në një pjesë të Purgatorit, rimatori Bonagiunta Orbicciani, ndërsa na ofron emrin (të përshtatur tashmë prej kohësh nga tradita e vjetër) e shkollës ose grupit letrar në të cilin ai bën pjesë, duke e përkufizuar pastaj këtë &quot;dolce stil novo&quot; si një shkrim kur &quot;Amore spira&quot; (kur dashuria shuhet).

Poetët e &quot;Dolce Stil Novo-s&quot; e kthejnë dashurinë në momentin qendror të jetës së shpirtit dhe zotërojnë një gjuhë më të pasur dhe të artikuluar se ajo e poetëve të shkollave paraardhëse. Doktrina e tyre &quot;''i hiqte dashurisë çdo element tokësor dhe arrinte ta bënte jo një mjet, por mjetin për tu ngjitur kuptimin më të lartë të Zotit''&quot;&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1960]], fq. 39&lt;/ref&gt;.

Nismëtari i kësaj shkolle qe bolonjezi [[Guido Guinizelli]] dhe midis poetëve të tjerë, mbi të gjitha toskanë, përmenden të mëdhenjtë si [[Guido Cavalcanti]], vetë [[Dante Alighieri]], [[Cino da Pistoia]] dhe më të vegjël si [[Lapo Gianni]], [[Gianni Alfani]] dhe [[Dino Frescobaldi]].

I konsideruar si themeluesi i &quot;dolce stil novo&quot;, për [[Guido Guinizzelli]]-n nuk të dhëna anagrafike të sigurta. Ai identifikohet nga disa me gibelinin Guido di Guinizzello i lindur në [[Bolonja|Bolonjë]] midis viteve [[1230]] dhe [[1240]], ndërsa nga të tjerë me njëfarë Guido Guinizello, një kryebashkiak i Castelfranco Emilia.

Ai ka lënë, me canzone-n ''Al cor gentil rempaira sempre amore'', atë që duhet të konsiderohet si manifesti i &quot;dolce stil novo-s&quot; ku vihet në dukje identiteti midis zemrës fisnike dhe dashurisë dhe si xhentilesë që qëndron në cilësinë e shpirtit dhe jo në gjak. Ai rimerr pastaj me thekse sublime konceptin e krahasimit midis gruas dhe engjëllit, tashmë të vlerësuar nga Guittone d'Arezzo dhe nga poetët e tjerë të mëparshëm.

Lindur në Firence nga një nga familet guelfe të pjesës së bardhë ndër më të fuqishmet e qytetit, [[Guido Cavalcanti]] përshkruhet nga bashkëkohësit e tijv ''&quot;si kalorësi përçmues dhe vetmitar, i gjithi i përqëndruar në meditimin filozofik dhe gati me siguri një ndjekës i averroizmit&quot;''&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1960]], fq. 40&lt;/ref&gt;. Qe mik me Dante Alighieri-n, që i kushtoi 'Vita Nova-n', dhe mori pjesë aktivisht në jetën politike fiorentine duke mbështetur 'Cerchi-t' kundër 'Donati-jve'. I dërguar në ekzil në Sarzana më 24 qershor [[1300]], u rikthye po atë vit në atdhe ku gjeti vdekjen në fund të gushtit të atij viti.

'Canzone-ja' më e famshme e Cavalcanti-t qe teoria &quot;''Donna mi prega perch'io voglio dire''&quot;, në të cilën poeti e trajton dashurinë duke i dhënë një interpretim me karakter averroist, siç pohon Mario Sansone&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1960]], fq. 40&lt;/ref&gt;, dashuri është për Cavalcanti-n një ''&quot;proces i inteligjencës që nga &quot;veduta forma&quot; (forma e dukshme) e femrës nxjerr idenë e bukurisë, të zotëruar në potencial dhe i bashkë-depërton&quot;''&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di Storia della letteratura italiana. Dalle origini alla fine del Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 85&lt;/ref&gt; dhe nuk është, si për Guinizelli-n, bekuese por ekstremisht tokësore dhe jep më shumë dhimbje se sa gëzime.

Përkrahë tre silnovistëve madhorë (Guinizzelli, Cavalcanti dhe Dante) qenë katër poetë të tjerë që i përkisnin rrymës së 'Dolce stil novo-s'. Lapo Gianni, shkrimtar i shtatëmbëdhjetë krijimeve poetike të arritura deri më sot, kujtohet në sonetin e famshëm të Dantes &quot;Guido, i' vorrei che tu e Lapo ed io&quot;: nga kjo supozohet se Dante ishte një mik i ngushtë me Lapon, sëbashku me Cavalcanti-n. Gianni Alfani, figurë me atribuim akoma të pasigurtë historik, kujtohet mbi të gjitha për &quot;Ballatetta dolente-n&quot; e tij. Njihej me Guido Cavalcanti-n, siç mund kuptohet nga një sonet e tij (&quot;Guido, quel Gianni ch'a te fu l'altrieri&quot;) dhe ka kompozuar një numër rimash mjaft të reduktuar përkundrejt atij të stilnovistëve të tjerë. Dino Frescobaldi qe një poet shumë i dashur si nga bashkëkohësit&lt;ref&gt;Francesco Trucchi, Poesie italiane inedite di dugento autori dall'origine della lingua infino al secolo decimosettimo, Prato, [[1846]].&lt;/ref&gt; ashtu dhe nga kritikët letrarë modernë&lt;ref&gt;Guasti, Storia del sonetto italiano corredata di cenni biografici e di note storiche.., Prato, [[1839]]&lt;/ref&gt;. Mik intim i Dantes, poeti i madh i dëgoi shtatë këngët e para të kryeveprës së tij, dhe Dino ia riktheu duke e lutur që ta vazhdonte veprën. Stilnovisti i fundit qe Cino da Pistoia, i vlerësuar nga kritika si ndërmjetës mes stilit të Dantes dhe atij të Petrarkës&lt;ref&gt;Poeti del Duecento, a cura di G. Contini, 2 voll., Milano-Napoli, Ricciardi, [[1960]], vol. II, fq. 630&lt;/ref&gt; dhe mjeshtri i vetë Petrarkës në muzikalitetin e poezisë dhe në efikasitetin e përdorimit të gjuhës vulgare.

====== Poezia komiko-realiste ======
Përkrahë lirikës korteze një vend të rëndësishëm i caktohet poezisë komiko-realiste: qartësisht e kundërt me spiritualitetin stilnovist, rryma komiko-realiste është zbavitëse dhe realiste, kultivon shijen e polemikës, rebelimit dhe komicitetit që zëvendësojnë atë të bukurisë ideale.

[[Historiografia]] letrare ka sajuar shprehje të ndryshme për të përkufizuar një prirje poetike të karakterizuar nga përballja me tema të realitetit dhe të përditshmërisë në këndvështrimin përgjithësisht [[Parodia|parodik]]: flitet për poezinë borgjeze, poezi komiko-realiste, poezi realisto-zbavitëse. Etiketa që padyshim rezulton më përfshirëse është &quot;poesia comico-realistica&quot; ndërkohë që binomi jep të dhëna mbi stilin (komik, që manualet e [[retorik]]ës e vendosin përkundrejt atij tragjik. Stili komik lejon përdorimin e gjuhës triviale dhe është e përshtatshme për të trajtuar argumente të lidhura me përditshmërinë dhe botën lëndore) dhe mbi përmbajtjen (realiste).

Ajo u përhap në [[Umbria]] dlhe në [[Toskana|Toskanë]] dhe e pati qendrën e saj në [[Siena]]. Midis poetëve më të rëndësishëm përmenden Rustico di Filippo, që ka lënë 58 sonete në të cilët vërehen ndikimet sikulo-guittoniane por edhe tema origjinale të lidhura me gjininë komike, Meo de' Tolomei, autor i disa soneteve me karakter karikaturor dhe xhulari aretinas, Cenne della Chitarra, që shkroi 'canzoni' të frymëzuara nga jeta fshatare. Por dy poetët më domethënës të poezisë komiko-realiste qenë [[Cecco Angiolieri]] dhe [[Folgore da San Gimignano]].

Kjo është një rrymë që lidhet me një traditë me prejardhje mediolatine, ajo e poezisë 'goliardia' që ishte përhapur në [[Shekulli XII|shekullin XII]] në [[Franca|Francë]], në [[Gjermania|Gjermani]] dhe në [[Italia|Itali]], por dhe ajo e 'fabliau-t'.&lt;ref group=&quot;shpjegimi&quot;&gt;krijim narrativ në vargje (distikë tetërrokësh me rimë përputhëse) me zanafillë nga poezia mesjetare franceze e 'langua d'oïl', e praktikuar veçanërisht në shek. e XIII. Me shtrirje të kufizuar (midis 100 dhe 600 vargjeve), 'fabliau-t' kanë karakterin e letërsisë evazive, shpesh me natyrë burleske (tregime mashtrimesh dashurore, shaka etj.) apo satire (kundër femrave, fshatarëve, klerit etj.). [http://www.treccani.it/enciclopedia/fabliau/ fabliau te kategoria Poesia in Letteratura në Enciclopedia Treccani]&lt;/ref&gt;

Ajo frymëzohet nga tema realiste (dashuria si vibrim ndjesishë, femra si krijesë tokësore) dhe me motive antikorteze (lartësimi i parasë, i lojës, i tavernës dhe të kënaqësisë). Efekti parodik arrihet pikërisht nga lartësimi i vlerave të kundërta me ato të stilnovistëve dhe korteze (oborrtare). Femra nuk është figura engjëllore, spirituale; dashuria nuk është eksperienca platonike, çmaterializimi por dashuria është vlerësuar si një vlerë tokësore, për tu konsumuar.

Edhe gjuha është ajo e përditshme me kërkimin e fjalës efikase dhe të ngjyrosur sipas përdorimit të përplasjes në fytyrë dhe të ''vituperium-it'', me një përdorim të shpeshtë të diskutimit të drejtpërdrejtë dhe përdorimit të një zhargoni që mund të përkufizohet si &quot;harbute&quot;.

====== Letërsia në prozë ======
[[File:Brunetto latini livre dou tresor.jpg|thumb|''Thesari'', libri I]]

Pesha e prozës latine dhe franceze (të konsideruara si gjuhë më të përshtatshme për krijimet letrare) është akoma shumë e fortë në këtë periudhë prandaj proza vulgare, përkundrejtë poezisë, pati njëfarë vonese.

I pari që dha modelet për gjuhën vulgare qe gramaticieni bolonjez Guido Faba që kuptoi rëndësinë që gjuha vulgare po fitonte në jetën e përditshme dhe në atë politike.

Përgjatë [[Shekulli XIV|Treqintës]] u formua një përmbledhje novelash të shkruara në gjuhën vulgare fiorentine, me autor anonim, e titulluar 'Novellino' me synime morale dhe pedagogjike.

Midis prozatorëve të tjerë të kësaj periudhe përmenden Salimbene de Adam, një frat françeskan nga [[Parma]], që shkroi kronika të shumta letrare në një latinishte të rafinuar dhe në të njëjtën kohë popullore që përfshinte edhe forma të shumta të gjuhës lombarde dhe asaj emiliane; Jacopo da Varazze, frat domenikan i bërë në vitin [[1292]] peshkop i [[Gjenova|Gjenovës]] që shkroi në latinisht një përmbledhje që shpejt u përhap në version të vulgarizuar; [[Brunetto Latini]], pa dyshim figura kryesore midis prozatorëve dueçenteskë që shkroi në 'langua d'oil' ''Thesarin'' ('Li livres dou Trésor'), një test enciklopedik që i përkthyer në vazhdim në gjuhën vulgare pati dy versione dhe që Dante e konsideronte një burim të çmuar për ''Komedinë'' e tij duke e përmendur si mësuesi ideal i këngës XV të [[Ferri]]t dhe il ''Il Tesoretto'' duke rimarr modelin e ''Roman de la rose''; Bono Giamboni hartoi një vepër me karakter alegoriko-didaskalik, ''Il libro de' vizi e delle virtudi'' duke krijuar për veprën e parë doktrinale autonome.

Të shumta janë shkrimet që krijohen në gjuhën vulgare dhe në frëngjisht me karakter doktrinal dhe moralizues si &quot;''Libro della composizione del mondo''&quot; i Restoro d'Arezzo, një lloj traktati modern mbi [[gjeografia|gjeografinë]] dhe [[astronomia|astronominë]], &quot;''Liber de regimine rectoris''&quot; i fra' Paolino Minorita i shkruar në gjuhën vulgare veneciane duke ndjekur modelin latin dhe francez që mban sugjerime me karakter moral për ata që qeverisin, &quot;''Trésor-i''&quot; i [[Brunetto Latini]]t i shkruar në frëngjisht dhe nga po nga ky autor poema alegoriko-didaktike e mbetur pa përfunduar me titull &quot;''Il Tesoretto''&quot;.

Shumë proza të Dyqintës najnë më së shumti të përkthyera nga frëngjishtja dhe kanë karakter moral si &quot;Dodici canti morali&quot;, &quot;''Disticha Catonis''&quot; dhe traktatet e Albertano da Brescia të përkthyer në gjuhën vulgare nga Andrea da Grosseto në vitin [[1268]] dhe nga pistojezi Soffredi del Grazia në [[1278]]. Vulgarizimi i Andrea da Grosseto-s mund të përkufizohet si vepra e parë në prozë në gjuhën italiane, pasi synimi i Grosseto-s ishte të përdorte një gjuhë kombëtare, bashkuese, e kuptueshme në të gjithë gadishullin, një gjuhë që ai e përkufizon pikërisht ''italica''&lt;ref&gt;''Dei Trattati morali di Albertano da Brescia, volgarizzamento inedito del 1268 fatto da Andrea da Grosseto'', nën kujdesin e Francesco Selmit, Commissione per i testi di lingua, Bologna, Romagnoli, [[1873]], Avvertenza, fq. XII-XIII.&lt;/ref&gt;.

Shembuj të tjerë gjenden në antologjinë &quot;''Fiore di virtù''&quot; që për traditë i atribuohet një &quot;frate Tommaso&quot; nga [[Bolonja]] dhe në &quot;Introduzione alla virtù&quot; i Bono Giamboni-t.

Me vlerë më të madhe letrare janë disa vepra me karakter retorik që shohin një ngritje të shprehjes letrare dhe njëfarë sforcoje artistike në rafinimin e formave dialektore si te &quot;''Rettorica''&quot; e [[Brunetto Latini]]t dhe te &quot;''Fiore di rettoricas''&quot; gabimisht atribuar Guidotto da Bologna, por vepër e Bono Giamboni-t&lt;ref&gt;[http://archiviostorico.corriere.it/1994/ottobre/30/quando_studiavano_retorica_per_far_co_0_9410306968.shtml Cesare Segre te ''Corriere della Sera'' e datës 30 tetor 1994]&lt;/ref&gt; dhe mbi të gjitha tridhjetë e gjashtë &quot;Lettere&quot; të Fra Guittone d'Arezzo, me karakter moral të gjykuara &quot;''të rëndësishme sepse Guittone synonte që me të të themelonte një prozë letrare, duke u bazuar te retorika mesjetare duke ia përshtatur prozës vulgare ''Cursus'' të stilit roman dhe mënyrat e stilit isidorian''&quot;&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', La Nuova Italia, Firenze, [[1960]], fq. 41&lt;/ref&gt;.

Bëjnë pjesë te novelistika dhe kanë një stil gjuhësor me njëfarë origjinaliteti 'Libro de' sette savi' dhe 'Novellino'. &quot;''Libro de' sette savi''&quot; (Libri i shtatë të diturve) është përkthimi në gjuhën vulgare nga frëngjishtja e një përmbledhjeje të përbërë nga pesëmbëdhjetë novela lindur në [[India|Indi]] dhe në vazhdim e përkthyer dhe ripërpunuar në latinisht dhe në gjuhë të tjera aziatike dhe evropiane, ndërsa ''Novellino'' ose &quot;''Le cento novelle antiche''&quot; është një silog me njëqint novela që përmbajnë tregime biblike, [[legjenda]] kalorsiake ose me karakter [[mitologjia|mitologjik]] të shkruara nga një autor i panjohur afër fundit të shekullit.

====== Historiografia ======
[[File:Marco Polo - Battle of the King of Burma against the Mongols.jpg|thumb|Një faqe nga një dorëshkrim i 'Milione-s'.]]

Edhe në veprat me karakter historiografik shkrimtarët e kësaj periudhe përdorin gjuhën franceze përkrahë vulgares dhe vazhdojnë një model tradicional që ishte ai i tregimit të një qyteti që nga zanafilla, zakonisht legjendare dhe ndonjëherë fantastike por që zotërojnë çështje me njëfarë interesi historiografik. Një shembull është &quot;''Cronique des Veniciens''&quot; i Martino Canal botuar në frëngjisht që shkon nga zanafilla e qytetit deri në vitin [[1275]], &quot;''Cronichetta pisana''&quot; e shkruar në gjuhën vulgare dhe kronika fiorentine e Ricordano Malispini-t që tregon zanafillën legjendare të [[Firenca|Firences]] dhe arrin deri në vitin [[1281]]. Midis veprave historike zakonisht mbahet në konsideratë ''Il Milione'' i [[Marco Polo]]-s që rrëfen tregime të udhëtimeve të bëra në Lindjen e largët nga viti [[1271]] deri në [[1295]] dhe nga vetë ai të diktuara në frëngjisht Rustichello da Pisa-s në [[1298]] ndërsa të dy ishin të burgosur në burgun e [[Gjenova|Gjenovës]].

===== Treqinta =====
Në [[Shekulli XIV|shekullin XIV]] prirjet shoqërore dhe politike që ishin ndierë në shekullin paraardhës u shtynë deri në rënien e [[perandoria|perandorisë]] dhe të [[Kisha Katolike Romake|Kishës katolike]] ndërsa asistohet në afirmin e një spiritualiteti të ri që, siç shkruan Mario Sansone&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1960]], fq. 75&lt;/ref&gt;, &quot;''... konsiston në sensin gjithmonë e më energjik të interesave dhe të vlerave mondane dhe tokësore, jo në kundërvënie me ato fetare dhe tejmondane, por të çliruara nga këto dhe duke jetuar në autonominë e tyre. Po mbaronte [[Mesjeta]] në të gjitha aspektet e saj: papato dhe perandoria, shprehje të shquara të një konceptimi të veçantë dhe interpretimi historik, po perëndonin. Perandorët humbisnin gjithmonë e më shumë sensin e autoritetit të tyre të përbotshëm, dhe papët, në [[Avignone]], kishin hequr dorë nga idea e [[Roma|Romës]] të konsideruar vetëm si qendër të krishtërimit dhe po lindëte, përkundrazi, gjithmonë e më e gjallë idea e një misioni laik të [[Roma|Romës]], për tu bashkuar madhështisë së saj antike''&quot;. Lindi kështu një kulturë e re që do të bazohej në një studim të kujdesshëm dhe të përpiktë të [[lashtësia|lashtësisë]] klasike, gjithmonë e më e lirë nga paragjykime me karakter intelektual dhe me synim për të zgjeruar çdo formë mendimi.

Dy shkrimtarët që në këtë periudhë &quot;do të dëshmonin më mirë në veprat e tyre fazën komplekse të shëndrimit kulturor, shoqëror dhe politik të Treqintës&quot;&lt;ref&gt;Rosanna Bisacca, Maria Paolella, ''L'Altra Biblioteca'', volume triennale, Lattes Editori, [[Torino]], [[2000]], fq. 226&lt;/ref&gt; dhe që përfaqësojnë, në [[letërsia italiane|letërsinë italiane]], një moment kalimi midis kohës mesjetare dhe [[Humanizmi]]t, janë [[Françesko Petrarka]] dhe [[Giovanni Boccaccio]].

====== Midis 'Duecento-s' dhe 'Trecento': Dante Alighieri ======
[[File:Dante Luca.jpg|thumb|left|Dante në një afresk të [[Luca Signorelli]]-t]]

{{quote|text=Nuk ka dyshim se (Dante Alighieri), përfaqëson sintezën supreme të prirjeve themelore shpirtërore dhe artistike të kësaj kohe|&lt;ref&gt;Alberto Asor Rosa, ''Sintesi di storia di letteratura italiana'', La Nuova Italia, Firenze, [[1986]], fq. 28&lt;/ref&gt;}}

E gjithë letërsia e shekullit XIII sintetizohet në linjat e saj themelore nga [[Dante Alighieri]] dhe, siç shkruan Giulio Ferroni&lt;ref&gt;Giulio Ferroni, ''Storia della letteratura italiana'', Volumi II, te kapitulli ''Dante e il nuovo modello letterario'', Mondadori, [[Milano]], [[2006]]&lt;/ref&gt;, krijon në të njëjtën kohë modele të përcaktuara për të gjithë letërsinë italiane. Formimi i tij kulturor dhe përvoja e tij e parë si poet i &quot;dolce stil novo-s&quot; shpalosen në fundin e shekullit XIII, por pjesa më e madhe e veprave të tij (duke përfshirë edhe ''Komedinë'') u shkruajtën në njëzet-vjeçarin e parë të [[Shekulli XIV|shekullit XIV]].

Dante lindi në Firenze në maj të vitit [[1265]] nga një familje guelfe me kushte modeste shoqërore edhe pse i përkiste fisnikërisë së ulët dhe vdiq në [[Ravena]] në vitin [[1321]]. Artin e retorikës e mësoi nga [[Brunetto Latini]] ndërsa artin e rimave në mënyrë autodidakte dhe poezia do të mbetej gjithmonë qendra e jetës së tij.

{{quote|text=... dhe me këtë gjë që unë e kisha parë vetë artin e thënises së fjalës në rimë, nisa të bëja një sonet|autor=Dante Alighieri|source=Vita Nuova}}

Poezitë e para të Dantes janë të ndikuara nga stili i [[Guittone d'Arezzo]]-s por, pas njohjes së Guido Cavalcanti-t, ai zbuloi një mënyrë të re për të bërë poezi.

'''Vita nuova''' është një vepër thellësisht e bazuar te ''dolce stil nuovo''. Nëpërmjet soneteve dhe këngëve lirike të ndërthurura me prozë shpjeguese, përshkruan dashurinë e tij platonike për Beatriçen. Sipas të dhënave që vetë Dantja ka lënë te ''Convivio'', ai e krijoi 'la Vita Nuova' në [[1293]], tre vite pas vdekjes së [[Beatrice Portinari]]t. Kjo ishte një vepër në vargje përzier me prozë që përmbante njëzet e pesë sonete, katër 'Canzone', një [[balada|baladë]] dhe një 'stanza' veç disa prozave të prirura për të shpjeguar arsyet e ndarjejeve të poezive apo të rrëfimit të fakteve që qenë shkaku i krijimit të tyre. Aty Dantja tregon dashurinë e tij për Beatriçen që nga takimi i parë deri në vitet që pasojnë vdekjen e saj.
Një shembull i konceptimit dashuror të Dantes, si pararendës i [[Rilindja|Rilindjes]] në karakterizimin e femrës si një 'donna angelicata', është soneti «Tanto gentile e tanto onesta pare» ('shumë e sjellshme dhe e ndershme duket') që i përketë veprës ''Vita nuova'' ('Jeta e re').

&quot;Le Rime&quot; përmbajnë të gjitha ato krijime poetike që kanë mbetur pa një pa një renditje të përpiktë dhe në vazhdim të renditura nga kritikët modernë. Bëjnë pjesë poezi rinore ku ndihet ndikimi i shkollës guitoniane ose të ndikimit të Cavalcanti-t por edhe që tani me karakter peronal dhe stilnovist dhe shumë 'canzoni' me karakter alegorik dhe didaktik.

&quot;Il Convivio&quot; u krijua midis viteve [[1304]] dhe [[1307]] dhe në synimet e Dantes duhet të konsistonte në një traktat enciklopedik i përbërë nga pesëmbëdhjetë libra nga të cilët një parathënie dhe të tjerët si koment të katërmbëdhjetë 'canzone-ve' me karakter alegorik. Në të vërtetë poeti krijoi vetëm katër: parathënia dhe kometi i 'canzone-ve' &quot;Voi che intendendo il terzo ciel movete&quot;, &quot;Amor che nella mente mi ragiona&quot;, &quot;Le dolci rime d'amor ch'io solia&quot;.

Vepra e quajtur &quot;De vulgari eloquentia&quot;, e krijuar nga Dantja po në vitet e &quot;il Convivio&quot;. Ajo duhet të jetë hartuar të paktën në katër libra por poeti shkroi vetëm të parin dhe katërmbëdhjetë kapitujt e të dytit. Aty trajtohet zanafilla e gjuhësisë, diskutohet për gjuhët evropiane dhe në mënyrë të veçantë për ato romanse si dhe bëhet një klasifikim në katërmbëdhjetë grupe të dialekteve të gjithë gadishullit italian.[[File:Michelino DanteAndHisPoem.jpg|thumbnail|456px|''Dante dhe poema e tij'' afresk i Domenico di Michelino në [[Santa Maria del Fiore]], [[Firence]] ([[1465]])]]

''De Monarchia'', gati me siguri e hartuar midis viteve [[1312]] dhe [[1313]] është një vepër e përbërë nga tre traktate të shkruar në gjuhën latine, ku autori do të demostroi nevojën e e një [[monarkia|monarkie]] universale për të ruajtur mirëqenien e botës (libri I), ku pohon se me të drejtë institucioni i perandorisë ka përvetësuar popullin roman (libri II) dhe si në mënyrë të drjetpërdrejtë nga [[Zoti]] lindi monarkia e përkohshme (libri III). Vepra, megjithëse përfaqëson maturinë e plotë të mendimit politik të Dantes nuk është, siç pohon Mario Sansone&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1960]], fq. 62&lt;/ref&gt; ''&quot;... një traktat i teknikës politike - dhe Dante i përbuzte problemet e shkencës së pastër – por një interpretim fetar i të ardhmes së njerëzve në bashkëjetesën njerëzore dhe të ligjeve si dhe parimeve që Zoti ka paracaktuar për qeverisjen dhe rendin e saj&quot;''.

Nën emrin &quot;Epistole&quot; janë përmbledhur trembëdhjetë letra të shkruara në latinisht nga Dantja për personazhe të shquar të kohës së tij, në të cilat trajton tema të rëndësishme të jetës publike.

&quot;Le Egloghe&quot; janë dy krijime në latinisht të shkruara në [[Ravena|Ravenë]] midis viteve [[1319]] dhe [[1320]] në përgjigje të Giovanni del Virgilio, një profesori në Universitetin e Bolonjës, që i kishte adresuar një 'carme' (këngë ose poezi nga latinishtja), ku e fton të mos humbas kohë me gjuhën vulgare por të shkruaj diçka në gjuhën e kultivuar për të marr kurorën me dafina për poezinë. Dante pranon se dëshiron vlerësimin poetik por pohon se dëshiron që ta arrijë me poezinë vulgare që po shkruan.[[File:Portrait de Dante.jpg|thumb|Portreti i Dantes realizuar nga [[Sandro Botticelli]]|majtas]]

''Quaestio de aqua et terra'' është një traktat me karakter shkencor i lexuar në [[Verona]] përpara klerit në janarin e vitit [[1320]] në të cilin, Dante, për kundërshtuar një pasazh të [[Aristoteli]]t, mbështet tezën se në glob tokat e dala nga uji janë më të larta se uji.

Megjithatë kryevepra e tij është '''[[Komedia Hyjnore]]''', një alegori madhështore në terciana të kryqëzuara (formë metrike e krijuar nga Dantja), në të cilën vetë autori, i shoqëruar nga poeti latin [[Virgjili|Virgjil]], përshkon [[Ferri]]n dhe [[Purgatori]]n derisa Dantja, i shoqëruar nga Beatriçia, sodit [[Parajsa|Parajsën]].

&quot;Komedia Hyjnore&quot; (&quot;La Divinna Commedia&quot;) është një [[poema|poemë]] me karakter didaktiko-alegorik nën formën e vizionit të shkruar në gjuhën vulgare (në tw folurwn vulgare tw Toskanës) në tercina të kryqëzuara vargjesh njëmbëdhjetërrokësh. Ajo është e përbërë nga 100 këngë dhe e ndarë në tre kantikë me tridhjetë e tre këngë plus këngën hyrëse të kantikut të parë. Data e saktë që mund të tregoj kur nisi Dantja ta shkruante poemën nuk është e saktësuar nga asnjë dokument, por të shumë janë studiuesit të prirur të besojnë se ajo u nis duke filluar nga viti [[1307]] gjatë ekzilit të poetit dhe që kantiku i [[Ferri]]t dhe ai i [[Purgatori]]t janë shkruar më para se prilli i vitit [[1314]] ndërsa [[Parajsa]] është për tiu caktuar viteve të fundit të jetës së Dantes. Natalino Sapegno pohën&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di storia della letteratura italiana. Dalle Origini al Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 136&lt;/ref&gt; se ''&quot;... ajo u nis konkretisht në vitet e ekzilit – si duket e mudshme, rreth vitit 1307 -... dhe është mjaft e mundur që (sipas një indicieje të dhënë nga 'Vita di Dante' e Boccaccio-s) poeti largohej nga Firencia në [[1306]], ndërsa qëndronte pranë Malaspina-s, nisi një vepër në lavde ('lode') për Beatriçen nga ai e filluar para ekzilit... është sigurisht para prillit 1314 mund të diskutohej për një libër &quot;quod dicitur Comedia et de infernalibus inter cetera multa tractat&quot;, si vepër tashmë e publikuar dhe përhapur. Është për tu supozuar për më tepër se Ferri dhe Purgatori qenë publikuar të dy pak pas vdekjes së Arrigos së VII, dhe që vetëm Parajsa u hartua në vitet e fundit të jetës së Dantes; kundër opinionit të atyre kritikëve që besojnë se e gjithë vepra është për tju atribuar viteve pas 1313-ës&quot;.''

''Komedia Hyjnore'' u shqua për energjinë shprehëse, përjetimin emocional dhe origjinalitetin e imazheve të sajë. Tema qendrore është fati trashendent dhe reflektimi rreth shpirtit njerëzor, e gjitha e krijuar në një konceptim të botës që që bashkon komponenten e krishtërimit me elemente të tjera të mara nga kultura klasike e lashtësisë greko-latine.

====== Françesko Petrarka ======
[[File:Ritratto di francesco petrarca, altichiero, 1376 circa, padova.jpg|thumb|Portret i Françesko Petrarkës, nga Altichiero, afërsisht viti [[1376]]]]

Me [[Françesko Petrarka|Francesko Petrarkën]] hapet, në kulturën e [[Italia|Italisë]] dhe [[Evropa|Evropës]], një epokë e re. Ai, siç shkruan Sapegno, në fakt mund të konsiderohet ''ati shpirtëror'' i [[Humanizmi]]t duke qenë te ai ''tashmë ishte shumë e fortë dëshira për të njohur antikët, të mblidhte në numër të madh veprat, për të nxjerë nga harresa ato që preheshin në pluhurin e bibliotekave të manastireve''&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di storia della letteratura italiana. Dalle Origini alla fine del Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 167&lt;/ref&gt;.

[[Françesko Petrarka]] ([[1304]]-[[1374]]), lindi në [[Arezzo]], por me origjinë fiorentine, do të ishte kulmi i [[humanizmi]]t para-rilindas. Veprat e tij të shumta në latinisht dhe italisht përfshijnë tema dhe çështje të ndryshme, që nga epika e zgjedhur historike në latinisht si te ''Africa'', në të cilën përshkruan luftëra punike, deri te lirika e tij, që modeloi të gjithë poetët e e mëvonshëm të [[Rilindja|Rilindjes]], të përfaqësuar nga ''Canzoniere'' ([[1350]]) e shkruar në [[gjuha italiane|italisht]] dhe të frymëzuar nga e dashura e tij, Laura, duke kaluar në një poemë alegorike të shkruar gjithashtu në gjuhën vulgare: ''I Trionfi'' ''(Triumfet).''

Biri i një noteri nga [[Firenca|Firencia]] që duhet të strehohej në [[Avinjoni]] me familjen dhe kishte punuar pranë oborrit papnor, [[Françesko Petrarka]] u rrit kështu larg nga shoqëria komunale italiane dhe kjo ''largësi aq sa e dytyruar aq edhe fatsjellëse'', siç pohon Asor Rosa, e ambientoi &quot;''ti shikonte gjërat nga një këndvështrim që i tejkalonte lokalizmat dhe regjonalizmat italiane për tu bërë pika e vëzhgimit të kulturës, për sa e tillë&quot;''&lt;ref&gt;Asor Rosa, ''Sintesi di storia della letteratura italiana'', La Nuova Italia, Firenze, [[1986]], fq. 44&lt;/ref&gt;.

Françesko Petrarka, së bashku me vëllain më të vogël, Gherardo, futet nga i ati në studimin e jurisprudencës në fillim në [[Montpellier]] dhe më pas në [[Bolonja|Bolonjë]] që konsiderohej qendra kryesore e studimeve evropiane. Ai iu përkushtua me seriozitet studimeve dhe zgjeroi në atë periudhë kulturën e tij latine në [[1326]], me vdekjen e të atit, u rikthye me të vëllain nga Avinjoni i vendosur ti braktiste studimet e të drejtës civile. Më [[6 Prill|6 prill]] [[1327]] u takua me një vajzë të quajtur Laura, identiteti i të cilës ka mbetur i panjohur dhe u dashurua. Nga kjo dashuri do të lindnin shumë nga poezitë e tij lirike në gjuhën vulgare dhe disa në latinisht.

Afër vitit [[1330]], pasi i kishte kaluar ato vite në mënyrë moskokëçarëse dhe mondane, Françesko u vetëdijësua se ishte e nevojshme të gjente një punë dhe vendosi të ndërmerrte karrierën kishtare që në ato kohë të jepte mundësinë futeshe në mjedise dinjitarësh të oborrit papnor. Në [[vjeshta|vjeshtën]] e vitit [[1330]] u bë kështu kapelan i familjes së kardinalit Giovanni Colonna dhe në [[1335]] iu dha nga papa [[Benedikti XII|Benedikti i XII]] rregulli i Lombez. Në [[dhjetori]]n e vitit [[1336]] u vendos në [[Roma|Romë]] i ftuar nga peshkopi Giacomo Colonna dhe me rikthimin e tij nga Avinjoni, e kapur nga një krizë morale dhe fetare, bleu një shtëpi të vogël në Valchiusa në bregun e Sorgas ku, larg nga buja e quteteve të mëdha, iu dedikua hartimit të veprave të tij më të mira.
Kësaj periudhe i përkasin, përveç shumë lirikave që në vazhdim do të përfshiheshin në ''Canzoniere-n'' e tij, ''De viris illustribus'', një përmbledhje biografish të romakëve të shquar që nga [[Romuli]] deri te [[Çezari]] si dhe nisi poemën epike në ekzametër kushtuar [[Shipion Afrikani]]t të titulluar ''Africa''.

Me të arritur tashmë famën dhe kërkues i arritjes së një vlerësimi letrar për veprat e tij, projektoi të kurorëzohej poet dhe, i ftuar nga Senati roman që nga Universiteti i Parisit, e pranoi ftesën nga [[Roma]], ku më [[8 prill]] [[1341]], pasi qëndroi tre ditë në [[Napoli]] për tu ekzaminuar nga mbreti [[Robert Anzhuini, u kurorëzua me dafina në [[Campidoglio]] nga senatori Orso dell'Anguillara.

Gjatë rikthimit nga [[Roma]] ndaloi në [[Parma]] i ftuar i Azzo da Correggio-s, ku përshkoi, duke e alternuar me qëndrimin në kodrat e Selvapiana-s, vjeshtën dhe [[vera|verën]] e [[1341]] duke përfunduar kështu versionin e parë të &quot;''Africa-s''&quot;.

Në [[1342]] u rikthye në Avinjon dhe në [[1343]] filloi të shkruante ''Secretum-in'', një vepërz në formën e dialogut midis vetë Petrarkës dhe [[Shën Agustini]]t ku &quot;na ka lënë rrëfimin më të plotë dhe më të sinqertë të kundërshtive të tij të brendshme&quot;&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di storia della letteratura italiana. Dalle Origini al Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 201&lt;/ref&gt; dhe hartoi lutjet e shkruara në vargje latinisht duke ndjekur modelin e [[Psalmi|psalmeve]] të [[Bibla|Biblës]], të quajtur &quot;''Psalmi poenitentiales''&quot; ku thërret ndihmën e [[Zoti]]t për të tejkaluar gjendjen e përshtjelluar ku gjendej.
[[File:Jeanne Ière de Naples, dite la Reine Jeanne, comtesse de Provence.jpg|thumb|Giovanna Anzhu, mbretëresha e Napolit]]

Në [[Shtatori]]n e vitit [[1343]] u rikthye në [[Italia|Itali]] dhe u vendos fillimisht në [[Napoli]] pranë mbretëreshës Giovanna Anzhuine me detyrën  ambasadorit të papa [[Klementi VI|Klementit të VI]] ku vazhdoi të shkruante librat e ''Rerum memorandarum'' që, të mbetura të papërfunduara, duhet të ishin, në synimin e autorit, një listë e strukturuar episodesh dhe [[anekdota]]sh historike të futura në kategori specifike që kishin të bënin me virtyte të veçanta morale.
Në vazhdim u vendos në [[Modena]], në [[Bolonja]] dhe në [[Verona]] si dhe në [[1345]] u rikthye në [[Provenca|Provencë]] ku qëndroi për dy vite gati gjithmonë në Valchiusa ku shkroi për Philippe de Cabassoles traktatin ''De vita solitaria'' dhe ''De otio religiosorum'' për vëllain Gherardo që kishte hyrë në urdhërin monastik të çertozinëve. Shkroi në këtë periudhë [[egloga]] latinisht që në vazhdim do të përmblidheshin në ''Bucolicum carmen'' dhe në një nga këto shpjegon se përse vendosi të dorëhiqej nga shërbimi pranë kardinalit Colonna dhe të rikthehej në [[Italia|Itali]].

I entuziazmuar nga reforma e tentuar politike e Cola di Rienzo-s u nis në vitin [[1347]] i drejtuar për në [[Roma|Romë]] por në [[Gjenova]] e arriti lajmi që ngjarjet kishin degjeneruar dhe kështu ai nisi të shëtiste nëpër qytete të ndryshme dhe në [[Parma]] i arriti lajmi i vdekjes së Lauras. Në fakt në [[1348]] kishte shpërthyer [[murtaja]] dhe për shkak të saj do të vdiste mbrojtësi i tij, kardinali Colonna, dhe shumë miq të tij.
Ndërkohë kishte shkruar paraprakisht ''I Trionfi'' (Triumfet), atë të [[Dashuria|Dashurisë]] dhe atë të [[Dlirësia|Dlirësisë]] dhe në këtë periudhë do të shkruante atë të [[Vdekja|Vdekjes]] veç risitemimit të poezive italiane në 'Canzoniere' duke i shtuar edhe të reja, për të mbledhur letrat e tij në librin ''Familiari'' që paraprihej nga kushtimi ndaj mikut Ludwig von Kempen dhe të fillimit të mbledhjes së ''Epistole metriche'' kushtuar Barbato da Sulmona.

Në vjeshtën e vitit [[1350]] u vendos në [[Roma|Romë]] për jubileun pasi kishte qendruar në [[Firenca|Firence]] ku njohu Boccaccio-n, takoi Francesco Nelli-n, Zanobi da Strada-n dhe Lapo da Castiglionchio. Në [[qershori]]n e vitit [[1351]] u rikthye për një kohë të shkurtër në Avinjon dhe në [[1353]] u rikthye në atdhe, që në vazhdim e la vetëm në raste të rralla. Nga viti [[1353]] deri në [[1361]] qëndroi në [[Milano]] pranë Viskontëve dhe për ta realizoi misione të ndryshme diplomatike.
Në Milano Petrarka shkroi ''De remediis utriusque fortunae'' dhe shumë lirika të reja dhe letra duke nisur rishikimin e 'Canzoniere-s' dhe të përmbledhjes epistolare, përpunimi i të cilës zgjati shumë kohë.
Siç shkruan Sapegno&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio della storia della letteratura italiana. Dalle Origini al Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 183&lt;/ref&gt; &quot;për tu futur në personalitetin petrarkeskë nevojiten mbi të gjitha shumë përmbledhjet epistolare të shkrimtarit, nga të cilat mund nxiren shumë të dhëna për jetën e tij si dhe për përzemërsitë e tij ashtu si dhe mendimin e tij&quot;.[[File:Laura e Petrarca.jpg|365x365px|thumb|Laura dhe Petrarka te ''Il Canzoniere''.|majtas]]

Midis viteve [[1361]] dhe [[1370]] Petrarka banoi pjesërisht në [[Padova]] dhe pjesërisht në [[Venecia]] por vitet e tij të fundit u hidhëruan për vdekjen e të birit Giovanni dhe të nipit Francesco, i biri i të bijës Eletta.

Gjatë atyre viteve vazhdoi korrespondencën me Boccaccio-n dhe u mor seriozisht me rishikimin e veprave të tij duke i forcuar raportet e miqësisë me zotërinë e atëhershme të Padovas, Francesco Novello Carraresi dhe në [[1368]], me insistimin e tij, u trasferua në atë qytet.

Në [[1370]], pasi ndërtoi një shtëpi në Arquà në kodrat Euganei, shkoi për të banouar me të bijën Francesca, Eletta dhe të shoqin, duke i pritur me gëzim vizitat e Francesco I da Carrara dhe të miqve të tjerë.
Përgjatë viteve të fundit të jetës së tij iu dedikua traskriptimit të ''Canzoniere-s'', përmbledhja me rima që u shkruan në periudha të ndryshme të jetës së tij, përfundoi poemën alegorike të shkruar në tercina të quajtur ''I Trionfi'' që do të publikohej pas vdekjes së autorit si dhe përfundoi &quot;''Seniles''&quot;. Në Arquà e gjeti vdekja më [[9 Korrik|9 korrik]] [[1374]] dhe sipas dëshirës së tij iu kryen nderimet e fundit solemne në praninë e zotit të Padovas.

''Il Canzoniere'' (i titulluar fillimisht në latinisht ''Rerum vulgarium fragmenta)'' por i shkruar në italisht) përbëhet nga 300 sonete dhe gati 50 poema të larmishme (''Canzone'', [[madrigali|madrigale]]) të dedikuara dashurisë së tij të pa rikthyer për Laura-n. Ndjenjat humanizohen me respektin për ''dolce stil nuovo'' dhe poemat e ''Vita nuova''. Laura është një femër reale (megjithëse e idealizuar dhe e paarritshme), që shkakton te poeti një larmi të madhe emocionesh kundërshtyese. Dashuria përshkruhet psikologjikisht me shumë hollësi. Motivet e tij do të mereshin nga e gjithë poezia perëndimore në të ardhmen.

====== Giovanni Boccaccio ======
[[File:Giovanni Boccaccio.jpg|thumb|Portreti i Giovanni Boccaccio-s nga një stampë e shekullit XIX]]
[[Giovanni Boccaccio]] ([[1313]]–[[1375]]) i dha udhë ''novella-s'', nëpërmjet një rrëfimi të shkurtër me temë dashurore. Është përgjithësisht i njohur për ''[[Dekameroni]]n'', përmbledhje prej njëqint tregimesh që vërtiten rreth tre temave: dashurisë, zgjuarsisë njerëzore dhe rastësia.

&quot;Boccaccio, si Petrarka, ishte i vetëdijshëm për vlerën e kulturës klasike latine dhe greke, e ndjerë si shtysë për një qytetrim të ri dhe edhe ai përdor dhe përsos gjuhën vulgare që, në prozën e tij, merr një larmi tepër të madhe tonesh dhe pasuri fjalori si dhe struktura sintaksore&quot;&lt;ref&gt;Rosanna Bicacca Maria Paolella, ''L'altra biblioteca'', volume triennale, Lattes, [[Torino]], [[2000]], fq. 231&lt;/ref&gt;.

Temat janë gati gjithmonë profane, me ton të mentalitetit borgjez që kishte nisur të merrte formë në [[Firenca|Firence]]. Janë të shpeshta subjektet me femra që mashtrojnë burrat e tyre. Ndërfuten shpesh këngë popullore italiane në vargje.

Biri i jashtligjshëm i Boccaccio di Chellino, një tregëtar i shoqërisë së familjes Bardi të [[Firenca|Firences]], Giovanni lindi, siç kujtojnë kritikët bashkëkohës, në Certaldo dhe vetëm dymbëdhjetë vjeç dërgohet nga i ati në [[Napoli]] që të mësonte artin e tregëtisë. Por Giovanni-t, që nuk kishte prirje praktike, nuk i pëlqente ai tip profesioni dhe në moshën tetëmbëdhjetë vjeçare i ati i lejoi më në fund të ndiqte studime të tjera. Filloi kështu, gjithmonë me dëshirën atërore, të studionte të drejtën kishtare, por këto studime i ndoqi me pak entuziazëm ndërsa, vetë, krijonte një kulturë të gjerë duke lexuar mbi të gjitha klasikët latinë dhe letërsinë bashkëkohëse franceze.

Atëherë ishte koha e monarkisë së Robert Anzhuinit, ku &quot;ndikimet kulturore që ndërthureshin ishin të pasura dhe të shumëfishta, si dhe rendi artistik dhe figurativ, veçse letrar&quot;&lt;ref&gt;Alberto Asor Rosa, ''Sintesi di Storia della letteratura italiana,'' La Nuova Italia, Firenze, [[1986]]&lt;/ref&gt; dhe i riu Boccaccio, i pranuar në oborrin e mbretit, bëri miqësi me peronalitete të larta, si astronomi gjenovez Andalò del Negro dhe bibliotekarin mbretëror [[Paolo da Perugia]] si dhe në atë botë të pasur me kulturë dhe shkëlqim u gjet përsosmërisht vetëvetja.

Në periudhën napoletane bëjnë pjesë veprat e tij të para midis të cilave romani në prozë ''Il Filocolo'', [[poema]] në oktava e quajtur ''Il Filostrato'', që merr spunto nga një episod i &quot;''Roman de Troie''&quot; i [[Benoît de Sainte-Maure]] dhe një tjetër poemë përsëri në oktava, ''Teseida'', që bazohej në modelin e ''[[Eneida|Eneidës]]'' së [[Virgjili]]t dhe nga ''Tebaida'' e [[Stacio]]s.

Në [[1340]] Boccaccio, i thirrur nga i ati që kishte pësuar dëme të mëdha ekonomike si pasojë e falimentimit të Banca dei Bardi, duhej të rikthehej në [[Firenca|Firence]] dhe në vitet pasuese dihet pak për ato që i ndodhën. Ka të dhëna për një qëndrim të tijin në [[Ravena|Ravenë]] pranë oborrit të Ostasio I da Polenta dhe në [[Forlì]] në [[1347]] ose në fillim të [[1348]] pranë Francesco degli Ordelaffi. Në [[1349]], për shkak të vdekjes së të atit, ai u rikthye në Firence nëse, siç sugjeron Sansone&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Compendio di Storia della letteratura italiana. Dalle Origini al Quattrocento'', La Nuova Italia, [[1956]]&lt;/ref&gt;, &quot;... nuk ishte kthyer në vitin e mëparshëm për të parë me sytë e tij, siç pohon në hyrjen e Dekameronit, tmerret e murtajës&quot;.
Në periudhën e kthimit në Firence bëjnë pjesë dy vepra, të hartuara midis viteve [[1341]] dhe [[1342]], që si të mëparshmet ndjejnë ndikimin e Dantes dhe që lartësojnë dashurinë për Fiammetta-n, si poema e hartuar në moshën pesëdhjetë këngë në tercina të titulluar &quot;''Amorosa visione''&quot; dhe &quot;Comedia delle ninfe fiorentine&quot; e quajtur edhe ''Ninfale d'Ameto'', një tregim i përzier me prozë dhe këngë në tercina.

Pa dyshim më e mira është vepra &quot;''Elegia di Madonna Fiammetta''&quot;, e shkruar midis vitit [[1343]] dhe [[1344]], një tregim në prozë që tregon dashurinë e tij të palumtur për gruan, te e cila është parë, nga disa kritikë, një zhvillim i fort psikologjik edhe pse, siç pranon Asor Rosa&lt;ref&gt;Alberto Asor Rosa, ''Sintesi di Storia della letteratura italiana'', La Nuova Italia, Firenze, [[1986]], fq. 52&lt;/ref&gt;, ''&quot;... gjykimi i De Sanctis, që e përkufizon &quot;një faqe të historisë intime njerëzore, e arritur në një formë serioze dhe të drejtpërdrejtë&quot;, gabime të një paraprirje të pavullnetshme, duke ngjyrosur konturnet gati sikur bëhej fjalë për një roman psikologjik të gjysmës së dytë të Tetëqintës, e rëndësishme është praktikisht përpjekja e objektivizimit që Boccaccio realizon përkundrejt një fushe mjaft komplekse dhe në mënyrë autobiografike trysnuese e frymëzimit të tij&quot;''.

Midis viteve [[1343]] dhe [[1354]] Boccaccio shkroi veprën e fundit të tij para [[Dekameroni]]t, pa dyshim midis më të mirave të veprave të tij minore. Bëhet fjalë për një vepër të shkruar në formën e poemës në 473 oktava me titull ''Ninfale fiesolano'' që merr spunto nga një përrallë mbi zanafillën e [[Fiesole]]-s dhe të Firences. Veprave minore, dhe ndoshta që i përkasin periudhës napoletane, duhet ti shtohet poema e shkurtër e hartuar në tercina me titull ''Caccia di Diana'' dhe vepra në prozë ''Il Corbaccio'' hartuar në vite vështirësisht të datueshëm (edhe pse së fundmi Giorgio Padoan&lt;ref&gt;Giorgio Padoan, ''Sulla datazione del Corbaccio'', te ''Il Boccaccio e Le muse'', Firenze, [[1978]], fq. 199-228&lt;/ref&gt; e vendos me njëfarë sigurie në vitin [[1365]]), që, megjithëse duke mos pasur vlerë të veçantë artistike, shënon momentin që paraprin në jetën e shkrimtarit krizën e tij fetare.

Të krijuara në një hark të gjatë kohor janë ''Le Rime'' të tij, që, duke ndjekur skemën e kohës, alternon lirikat e dashurisë me ato të përkushtimit dhe pendesës në të cilat ai, megjithëse rimerr temat e &quot;Dolce stil novo-s&quot;, për aksente dhe stil që kanë një realizëm të ri.

Poeti ndërkohë kishte fituar famë të madhe dhe i besoheshin, edhe për aftësitë e tij oratorike, detyra prestigjoze si ambasador pranë oborreve të ndryshme. Në [[1350]] u dërgua pranë zotërve të [[Romagna|Romanjës]], në [[1351]] në [[Tiroli|Tirol]] pranë markezit të [[Brandenburgu|Brandeburgut]], Ludviku i [[Wittelsbach]]ut dhe përsëri, në [[1354]] pranë papa [[Inoçenti VI|Inoçentit të VI]] në Avinjon dhe në midis [[1365]] - [[1367]] në [[Roma|Romë]] pranë papa [[Urbani V|Urbanit të V]].

Në këtë periudhë, dy janë zhvillimet më të rëndësishme në jetën e Boccaccio-s: miqësia me Petrarkën dhe kriza fetare e [[1362]].

Njohja e Petrarkës që ai admironte që nga vitet rinore, ndodhi për herë të parë në Firence në [[1350]] dhe Boccaccio-ja pati rastin ta rishikonte vitin pasues në [[Padova]], në [[1359]] në [[Milano]] dhe në [[1363]] në [[Venecia|Venecie]]. Me Petrarkën ai mbajti një korrespondencë konstante të përzemërt dhe, kur në [[1374]] poeti vdiq, e vajtoi humbjen me fjalë të sinqerta dhimbjeje.

Ndërkohë që erdhën vështirësi të rënda ekonomike dhe vuajtje fizike që e lanë në një gjendje të rëndë melankolie duke e hedhur në një krizë të thellë besimi. Në këtë periudhë ai iu dha me intesitet të madh studimeve me karakter mbi të gjitha moral, fetar dhe asketik. Në fund të vitit [[1362]], viti i krizës, poeti u vendos në [[Napoli]] për të kërkuar një sistemim, por mbeti i zhgënjyer nga pritja e ftohtë e Niccolò Acciaiuoli-t, qoftë edhe nga vërejtja e shumë ndryshimeve që qyteti kishte pësuar pas luftrave civile.

Vitet e fundit të jetës së Boccaccio-s i jetoi midis Certaldo-s dhe Firences ku iu kushtua studimit të klasikëve antikë dhe Dantes si dhe nisi studimin e grekëve me ndihmën e Leonzio Pilato-s, një eruditi greqist që e kishte studion në Firence.

Në shpirtin e Boccaccio-s gjenden për më tepër të gjithë aspektet e Humanizmit italian, që nga ai [[filologjia|filologjik]] deri te ai [[retorik]] dhe [[stilistika|stilistik]] si dhe spiritual aq sa ai vëren, siç shkruan Sansone&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1956]], fq. 107&lt;/ref&gt;, &quot;''... ushtrimin e poezisë, dhe më në përgjithësi, të sensit të jetës në mënyrë të re dhe të freskët''&quot;.

Midis veprave të tij me karakter erudit përmenden &quot;''Bucolicum carmen''&quot; e shkruar midis viteve [[1351]] dhe [[1366]] e hartuar nga gjashtëmbëdhjetë [[egloga]] në të cilat ai risjell shumë ngjarje bashkëkohëse dhe të jetës së tij; &quot;''De casibus virorum illustrium''&quot; me karakter moral, i shkruar midis viteve [[1356]] dhe [[1374]] ku trajton të gjithë ata personazhe, duke nisur nga [[Adami]], që kanë rënë nga një gjendje e lumtur në mjerim; &quot;''De claris mulieribus''&quot;, i hartuar në të njëjtët vite të veprës së mëparshme, që konsiston në një traktat [[biografia|biografik]] për gra të famshme, që nga [[Eva]] deri te mbretëresha Giovanna I e Napolit dhe një vepër me karakter [[gjeografia|geografik]], ''De montibus, silvis, fontibus, lacubus, fluminibus, stagnis seu paludibus et de nominibus maris'' i shkruar në vitet që shkojnë nga viti [[1362]] në vitin [[1366]] në të cilin, duke marr në analizë shumë emra gjeografikë të hasur në veprat e klasikëve, jep informacione të gjera.

Më i madhi nga traktatet e tij erudite është megjithatë ''Genealogia deorum gentilium'', vepër e përbërë nga pesëmbëdhjetë libra që formojnë një [[enciklopedia|enciklopedi]] të vërtetë mitologjike dhe që tregon për ato kohë një erudicion me të vërtetë të jashtëzakonshëm dhe që, veç përfshirjes së poetikës së tij, gjendet edhe mbrojtja e veprës dhe në përgjithësi vetëmbrojtja e autorit si mbledhës dhe tregues përrallash&lt;ref&gt;Da Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[Milano]], [[1956]], fq. 108&lt;/ref&gt;.

Ndikimi i Dantes, që vërehej në veprat e tij të para, tashmë rindihet fortësisht në veprën e realizuar midis viteve [[1357]] dhe [[1362]] të titulluar ''Trattatello in laude di Dante'' ku Boccaccio lartëson cilësitë morale dhe intelektuale të poetit të madh te &quot;''Commento alla Commedia''&quot;.

Në [[1373]] i jepet detyra të lexoi dhe komentoi përpara publikut &quot;La Commedia&quot;. Por leksione që ai mban në kishën e Santo Stefano di Badia, duhet të ndërpriteshin para komentimit të Ferrit - kënga e shtatëmbëdhjetë për shkak të sëmundjes së përkeqësuar për tu tërhequr në Certaldo ku do të vdiste më [[21 Dhjetor|21 dhjetor]] [[1375]].

[[File:1916-a-tale-from-the-decameron-.jpg|thumb|456px|Dhjetë të rinjtë protagonist të Dekameronit në një pikturë të John William Waterhouse, ''A Tale from Decameron'', [[1916]], Lady Lever Art Gallery, [[Liverpool]]]]

Sipas arsyetimit të kritikës vepra e maturisë së plotë të Boccaccio-s është ''[[Dekameroni]]'' i hartuar midis viteve [[1348]] dhe [[1353]], një seri me njëqint novela që, të futura në një kornizë origjinale narrative, mbeten të bashkuara nga e njëjta gjendje shpirtërore që ''&quot;është dashuria për jetën në plotësinë e qenies së tij, të parë me zemër të zbrazur nga çdo shqetësim moral dhe fetar si dhe nga një ekzaltim i përzemërt për lulëzimin e saj: jeta që është lojë dhe çështje fati, çështje aty e lumtur dhe e gëzuar, aty dramatike dhe deri tragjike&quot;''&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, [[1960]], fq. 110&lt;/ref&gt;.

Rëndësia e ''[[Dekameroni]]t'' mbështetet kryesisht në prozën e kujdesshme dhe elegante, që vendosi një model për tu ndjekur nga shkrimtarët e ardhshëm të [[Rilindja|Rilindjes]], por edhe në krijimin e modelit të përgjithshëm të novelës oborrtare të të ardhmes, jo vetëm në [[Italia|Itali]] nëpërmjet të ashtuquajturve ''novellieri'' ([[Mateo Bandello]] dhe Giraldi Cinthio), por në të gjithë [[Evropa|Evropën]], si në rastin e ''El Patrañuelo'' të [[Juan de Timoneda]] apo ''Novelas ejemplares'' të [[Miguel de Cervantes]].

====== Shkrimtarët minorë ======
Siç shkruan Natalino Sapegno&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Introduzione ai Poeti minori del Trecento'', në ''Pagine di storia letteraria'', [[Palermo]], Manfredi, [[1960]], fq. 197-200&lt;/ref&gt; &quot;''Treqinta karakterizohet, në krahasim me shekullin paraardhës (ku merr rëndësi mbizotëruese përvoja e lirikës së dashurisë, nga siçilianët deri te stilnovistët, pasqyrohet në formën e vetëdijshme të doktrinës së De vulgari eloquentia), nga shumësia e jashtëzakonshme dhe larmia e zërave ku shprehet ndjenja e një kulture letrare mjaft komplekse dhe gjithashtu më e shpërndarë dhe e bindur në shumë nxitje mos-përputhëse''&quot;.

====== Lirika ======
Vlera poetike e lirikës së prodhuar në këtë shekull, pa marr në konsideratë Petrarkën, është mjaft e dobët dhe, megjithëse vërehet sforcua për të konservuar stilin e &quot;Dolce stil novo-s&quot;, vërehet se ajo është &quot;''e zbrazur nga substanca më intime''&quot;&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di storia della letteratura italiana. Dalle origini alla fine del Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 253&lt;/ref&gt;.
Për tu veçuar midis rimatorëve të shumtë aulik të kësaj periudhe janë, në fillim të shekullit pizani Fazio degli Uberti për 'canzone-t' politike dhe mbi të gjitha për rimat e dashurisë në të cilat përzien ndikimin e poezisë stilnoviste, provencale, petrarkeske dhe të rimave të ngurta të Dantes; padovani Matteo Correggiaio dhe, në fund të shekullit, fiorentini Cino Rinuccini, poezia e të cilit shfaq ndikimin e Dantes, veç modelit petrarkesk.

Midis rimatorëve të ndryshëm të kësaj periudhe shumë janë rimator oborresh, mbi të gjitha në Italinë veriore, që zotërojnë frymëzim të dobët dhe pak kulturë, që shëtisin nga një zotëri te tjetri duke vënë në shërbimin e tyre poezinë jo aq të përputhur me ndjenja të thella por nga synime 'adulacioni'.

Midis këtyre rimatorëve shquhet Antonio Beccari nga [[Ferrara]], nga i cili kanë mbetur disa rima me karakter dashuror dhe politik, tre 'frottola' me stil xhularesk dhe disa lirika me stil konfensional dhe Francesco di Vannozzo nga Padova që jetoi në gjysmën e dytë të shekullit pranë disa oborreve, si ai i Carrares-ëve, të Scaliger-ëve dhe të Viscont-ëve dhe që ka lënë midis rimave të tij politike tetë sonete nën titullin ''Cantilena pro comite Virtutum'', disa rima [[autobiografia|autobiografike]] me karakter rrëfimtar, katër 'frottola' dhe disa sonete dashurie që, megjithëse rimarrin stilin petrarkesk në mënyrë të trashë, nuk janë pa freski ndjenjash.

====== Letërsia në prozë dhe në vargje ======
Edhe në gjysmën e dytë të shekullit XIV Firencia mbeti një qendër e gjallë kuluturore ku lulëzoi një letërsi në prozë dhe në vargje më së shumti me karakter konfensional, të përbëra nga reflektime, anekdota dhe paralajmërime që ka midis autorëve të denjë për tu përmendur Antonio Pucci-n që ka lënë, në një metrikë popullore dhe me leksik të vrullshëm, një vepër të gjerë dhe të larmishme që përfshinë sonete, 'sirventes' katërnarë, kapituj dhe 'cantari' që zotërojnë &quot;''një karakter të sinqertë dhe të freskët poezie si dhe njëfarë prirjeje për të riprodhuar ndjenjat e thjeshta të popullit në mes të të cilit dhe për të cilin ai shkruante''&quot;&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di storia della letteratura italiana. Dalle origini alla fine del Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 260&lt;/ref&gt;. Te Pucci dallohet ndikimi i Dantes, kulti i të cilit tashmë ishte shumë i gjallë në Toskanë dhe jo vetëm, siç tregojnë komentarët e shumtë të Komedisë që në kët periudhë lulëzojnë.

Lulëzon edhe në këtë periudhë dhe prap në Firence një gjini e re poezie për muzikë që shprehet në formën e baladës, të madrigalit dhe të 'caccia-s' pranë të cilës renditet vepra e Giovanni Fiorentino-s që u identifikua nga Pasquale Stoppelli me një xhular me emrin &quot;Malizia Barattone&quot;&lt;ref&gt;Pasquale Stoppelli, Malizia Barattone (Giovanni di Firenze) autore dell'opera &quot;''Il Pecorone''&quot;, te &quot;Filologia e critica&quot; II (1977)), fq. 1-34&lt;/ref&gt; me përmbledhjen e tij të baladave që në brendësi të veprës së tij të titulluar &quot;''Il Pecorone''&quot;, gjendej një përmbledhje me novela me frymëzim bokaçesk, përfaqësojnë pjesën më të arrirë.
Por midis shkrimtarëve që i afrohen në këto vite këtyre dy gjinive letrare, më domethënësi është fiorentini [[Franco Sacchetti]] midis veprave të të cilit bëjnë pjesë &quot;''Il libro delle rime''&quot; dhe ''Il Trecentonovelle'', &quot;''autor në të cilin shpalosen aftësi të sigurta shkrimtari: aftësi në skicim, nëse jo &quot;personazhe&quot; të mirëfilltë, të paktën gjurmë të gjalla; siguri në përshkrimin e skenave të turmës, të konfuzionit dhe të trazirave; lirshmëri e një sintakse popullore; pëlqimi për një gjuhë sa më të gjallë dhe diturake, e kultivuar me sukses nga të gjithë shtresat gjuhësore''&quot;&lt;ref&gt;Giuseppe Petronio, ''Compendio di storia della letteratura italiana'', Palumbo (editore), [[1968]], fq. 99&lt;/ref&gt;.

====== Letërsia devocionale ======
[[File:Domenico Beccafumi 025.jpg|thumb|''Stigmatat e Shën Katerinës nga Siena'', Domenico Beccafumi, rreth [[1515]]]]

Përgjatë të gjithë Treqintës lulëzoi edhe një letërsi e shumtë me karakter fetar që shprehej në formën e predikimeve, traktateve, letrave devocionale, lavdeve, vepra me karakter hagjiografik etj.

Midis shkrimtarëve fetar të Treqintës përmenden në kuadër të traditës domenikane frati Jacopo Passavanti që përmblodhi në një traktat me titull &quot;''Specchio di vera penitenza''&quot; të gjitha predikimet që kishte mbajtur në [[1354]] gjatë periudhës së kreshmës dhe Domenico Cavalca, autor i &quot;''Vite dei Santi Padri''&quot; dhe teksteve të shumta latinisht, veç soneteve, lavdeve dhe 'serventese-ve'.
Në kuadrin françeskan hasen &quot;''I Fioretti di San Francesco''&quot; hartuar nga një autor toskan anonim që konsiston në një përmbledhje me legjenda që kanë të bëjnë me jetën e shenjtorit të përkthyera dhe reduktuara në kuadrin e përrallave me karakter popullor nga një tekst latinisht të publikuar në [[Marche]] që i përket fundit të shekullit XIII me titull &quot;''Actus beati francisci et sociorum eius''&quot;.

Përsëri në Treqintën një vend domethënës zë Caterina Benincasa (e njohur si Katerina nga Siena)për të cilën kanë mbërritur 381 &quot;Lettere&quot; dhe &quot;''Dialogo della Divina Provvidenza''&quot; që u shkruan nga dishepujt e saj nën diktimin me një shkrim që &quot;''lidh mënyrat e stilit biblik dhe të letërsisë së shenjtë me impresionizmin dhe aty për atyshmërinë e një gjuhe popullore''&quot;&lt;ref&gt;Roberto Mercuri, ''La letteratura del Trecento in Toscana'' in ''Letteratura italiana'', Einaudi, Firenze, [[2007]], fq. 570&lt;/ref&gt;. Në kuadër të krijimeve lavdërore treçentiste, shquhet Bianco da Siena, bashkëkohës dhe bashkëqytetar i Katerinës nga Siena si dhe autor i lavdeve të shumta.

====== Historiografia ======
[[Historiografia]] në gjuhën vulgare pasqyron karakteristika kryesore të qytetërimit të Treqintës me historitë e tij apo kronikat që &quot;''dalin jashtë nga kufijtë e ngjushtë dhe të thatë të kronikave mesjetare, ku ishin aqë të magëta kuptimi dhe zgjedhja e fakteve, kujdesi i lidhjeve logjike, rëndësia e karaktereve individuale... pasqyrë e shkëlqyer e një qytetërimi, në të cilin lufta politike është më larmishme, e lëvizshme dhe e apasionuar, lidhjet tregëtare më intensive, kultura gjithmonë e më e gjerë dhe e hapur''&quot;&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, Compendio di Storia della letteratura italiana, La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 282&lt;/ref&gt;.
Kronistët më të njohur në gjuhën vulgare të kësaj periudhe janë dy shkrimtarët fiorentinë, [[Dino Compagni]] dhe [[Giovanni Villani]] përkatësisht autorë, i pari i &quot;''Cronica delle cose occorrenti ne' tempi suoi''&quot;, ku tregon ngjarjet duke nisur nga viti [[1280]] deri në [[1312]] dhe i dyti një &quot;''Nova Cronica''&quot; të ndarë në dymbëdhjetë libra nga të cilët gjashtë shkojnë që nga kulla e [[Babilonia|Babilonisë]] deri te zbritja në Itali e [[Karl Anzhuini|Karlit Anzhuin]] dhe gjashtë të tjerët nga viti [[1265]] deri në [[1348]].

==== Katërqinta ====
Me vdekjen e Petrarkës dhe të Boccaccio-s dhe pas një lulëzimi të madh treçentesk në Katërqintën u asistua në një fenomen të çuditshëm që, sipas mendimit të shumë kritikëve, &quot;''duket se e ndërpret ecurinë e nisur në dekadat e para të dyqintës''&quot;&lt;ref&gt;Giuseppe Petronio, ''Compendio di storia della letteratura italiana'', Firenze, [[1968]], fq. 103&lt;/ref&gt; dhe shfaqet &quot;''një nga më të ndyrat e historisë sonë letrare''&quot;&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di Storia della letteratura italiana'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 288&lt;/ref&gt; për të mos folur, siç thotë Migliorini, madje për një &quot;''krizë kuatroçenteske''&quot;&lt;ref&gt;Bruno Migliorini, ''Storia della lingua italiana'', Sansoni, Firenze, [[1971]], fq. 240&lt;/ref&gt;.
Letrarët e kësaj periudhe mohuan, duke e përbuzur, të gjithë punën e bërë gjatë dy shekujve të mëparshëm për ta bërë gjuhën vulgare të denjë të quhej gjuhë letrare dhe hartuan jo më në gjuhën vulgare, por në latinisht, duke arritur ta konsideronin veprën e Dantes, Boccaccio-s dhe Petrarkës, siç shkruan Leonardo Bruni&lt;ref&gt;Leonardo Bruni, ''Dialogi ad Petrum Paulum Histrum'', Istituto Nazionale sul Rinascimento, [[1994]]&lt;/ref&gt; në dialogun e parë me mikun Pietro Istriano për veprën e tij të shkruar në latinisht të quajtur ''Ad Petrum Paulum Histrium'', vetëm &quot;''poezi për këpucarët dhe furrtarët''&quot;.

===== Humanizmi =====
Por kjo periudhë, e ashtuquajtur e [[Humanizmi]]t, që nën shumë aspekte mund të duket si stanjacion, në të vërtetë është vetëm një &quot;''moment pauze dhe reflektimi; një moshë e studimeve kritike dhe filologjike të apasionuara; një lloj rikthimi i mundimshëm dhe i pavetëdijshëm në zanafillën e qytetërimit tonë, nëpërmjet të cilit gjithë kuptimi i jetës dhe të idealeve njerëzore rinovohet dhe në të njëjtën kohë vihet në jetë një trasformim i kulturës dhe të shijes letrare, që shfaqet plotësisht në fund të shekullit në shpirtrat dhe në format e poezisë së re''&quot;&lt;ref&gt;Natalino Sapegno, ''Compendio di storia della letteratura italiana. Dalle origini alla fine del Quattrocento'', La Nuova Italia, Firenze, [[1956]], fq. 288&lt;/ref&gt;.
[[File:salutati.jpg|thumb|Imazh që portretizon Coluccio Salutati-n, i ardhur nga një dorëshkrim i Biblioteca Laurenziana në Firence]]
Lëvizja e Humanizmit u përhap me shpejtësi të madhe në të gjithë Italinë dhe, megjithëse duke marr karaktere të ndryshme sipas qendrave të përhapjes, ruajti karakteristika të përbashkëta, për shkak të formimit dhe karakteristikave barazitare, por mbi të gjitha nga përdorimi i përbashkët i gjuhës latine.

Latinishtja e humanistëve, si ajo e Petrarkës, është latinishtja klasike, ajo që kishin rizbuluar nëpërmjet teksteve antike të [[Ciceroni]]t, të [[Quinto Ennio]]-s, të [[Virgjili]]t, të [[Oraci]]t, të [[Katuli]]t dhe të [[Ovidi]]t dhe që, me një studim të kujdesshëm [[filologjia|filologjik]], e risjellin në jetë.
Qendra më e rëndësishme humaniste lindi në [[Firenca|Firence]] dhe nismëtari i humanizmit fiorentin qe [[Coluccio Salutati]], nxënës i [[Françesko Petrarka|Petrarkës]] dhe zbulues i ''Epistulae ad familiares'' i [[Ciceroni]]t, që me traktatet e tij dhe epistolarin e pasur qe një përhapës i rëndësishëm i studimeve të reja letrare.

Lëvizja pati vazhdim në Firence me studiues të tjerë autoritarë si [[Niccolò Niccoli]], që transkriptoi vepra të shumta në gjuhën e lashtë greke dh atë latine si dhe hartoi një guidë për të rigjetur dorëshkrime në [[Gjermania|Gjermani]], Leonardo Bruni nga [[Arezzo]], që veç përkthimit nga greqishtja të veprave të shumta, qe autori i një ''Historia fiorentina'' e shkruar në këndvështrimin klasikexhant në imitim të [[Tit Livi]]t dhe [[Ciceroni]]t dhe në fund [[Poggio Bracciolini]] që, gjatë udhëtimeve të tij të shumta në [[Franca|Francë]] dhe në [[Gjermania|Gjermani]], zbuloi vepra antike duke sjell kështu në publik ''Institutionies oratoriae'' të [[Mark Fab Kuintiliani|Markus Fabius Quintilianit]], ''Silvae-t'' e Publius Papinius Stacit, ''Punica'' e Silius Italikus dhe ''De rerum natura'' e [[Lukreci]]t. Në [[1429]] u gjet në Lodi, nga peshkopi Gerardo Landriani, ''Brutus-i'' i [[Ciceroni]]t dhe në [[1429]] [[kardinali]] Giordano Orsini përvetëson një dorëshkrim që e konservonte në dymbëdhjetë komedi të [[Plauti]]t që deri në atë moment nuk e njihte askush.

Në fushën e historiografisë humaniste, që pati si model veprën e Tit Livit, kujtohet romani Lorenzo Valla që diti të përballoi ''&quot;probleme filosofike, historike, kulturale, kudo duke vendosur një kritikë të lirshme që paraprinte më së miri drejtimin e mendimit të [[Rilindja|Rilindjes]]''&quot;&lt;ref&gt;Mario Sansone, ''Storia della letteratura italiana'', Principato, Milano-Messina, [[1960]], fq. 137&lt;/ref&gt;

Përkrahë Lorenzo Valla-s meriton të përmendet figura e humanistit forlez Flavio Biondo që vendosi metodën shkencore në studimet historike duke nisur me veprën e tij ''Roma instaurata'' shkencën e [[arkeologjia|arkeologjisë]], ajo e aretinit [[Leonardo Bruni]] dhe ankonasit Ciriaco d'Ancona.

Humanistët, shumë nga të cilët ishin në shërbim të zotërve italianë si sekretarë kancelarë, qenë edhe shkrimtarë të flaktë letrash më së shumti me përmbajtje politike, por edhe private. Në këtë sektor të dytë i rëndësishëm është epistolari i lënë nga [[Poggio Bracciolini]] që, në bazë të modelit ciceronian, shkroi letra të pasura me humanitet dhe ndjenja.
Merita e humanistëve qe ajo që ripastruan doktrinën [[aristoteli]]ke nga të gjitha ato alterime të bëra nga arabët dhe nga skolastika mesjetare si dhe mbi të gjitha se zbuluan në tërësinë e saj veprën e [[Platoni]]t ndaj të cilit u drejtua parapëlqimi i tyre.
Kushtuar Platonit qe lëvizja e lindur në Firence me në krye [[Marsilio Ficino]]-n që, nën mbrojtjen e Mediçve, mblidhte në Villa medicea di Careggi, atë që në vazhdim do të quhej ''[[Accademia neoplatonica]]'', personazhe të shumtë të ditur. Për më tepër përmenden Giannozzo Manetti, [[Giovanni Pico della Mirandola]] dhe [[Cristoforo Landino]] që ditën të konceptojnë një dinjitet të ri të njeriut duke paraparë atë që do të ishte filozofia moderne që do ti kishte fillimet e saj në [[Rilindja|Rilindjen]] italiane.

===== Letërsia deri në mesin e Katërqintës =====
Në gjysmën e parë të shekullit pranë letërsisë humaniste në latinisht lindi edhe një letërsi në gjuhën vulgare qoftë me karakter devocional dhe vlerë mediokre, ashtu dhe me karakter artistik dhe me natyrë të ngritur.

Në letërsinë me karakter fetar u hartuan lavde, predikime dhe paraqitje të shenjta që shpesh, pranë argumentit të shenjtë, ''&quot;strehonin edhe personazhe dhe skena të një realizmi të brutal dhe popullor, që afronin akoma më mirë spektaklin me shijet popullore që asistonte në sheshe dhe që duhet të nxirte mësim dhe kënaqsi''.&quot;&lt;ref&gt;Giuseppe Petronio, ''Compendio di storia della letteratura italiana'', Palumbo (editore), [[1968]]&lt;/ref&gt;

Midis autorëve të letërsisë devocionale meritojnë të përmenden fiorentini Feo Belcari, Bernardino da Siena si dhe [[Girolamo Savonarola]] që, megjithëse jetoi në gjysmën e dytë të shekullit, mund të vendoset midis tyre për traktatet e tij me karakter moral, lavdet e tij dhe mbi të gjitha për predikimet e tij të zjarrta.

Midis prozatorëve minorë përmenden edhe memuaristët, si skulptori [[Lorenzo Ghiberti]], tregëtari Giovanni Morelli dhe piktori [[Cennino Cennini]] që shkroi ''Il Libro dell'arte'', një nga traktatet e para teknike mbi pikturën.

Nuk munguan novelistët që vazhdonin traditën treçenteske si Giovanni Gherardi, autor i një romani me titull ''Il Paradiso degli Alberti'', Giovanni Sabadino degli Arienti që shkroi një përmbledhje novelash të titulluara ''Porretane'' dhe më i vlerësuari [[Giovanni Sercambi]], autor i një ''Novelliere'' në imitim të [[Dekameroni]]t.

Midis shkrimtarëve në vargje të gjysmës së parë të Katërqintës duhen përmendur disa shkrimtar të konsideruar të oborrit dhe të popullit. Në vazhdim të traditës treçenteske vazhduan të recitoheshin 'cantare-t', të krijoheshin të reja dhe prodhimi i vargjeve me subjekt politik dhe të tipit komiko-realist.

Midis shkrimtarëve më të njohur me karakter burlesk (shakatorë) përmendet Domenico di Giovanni, mbi të gjitha Burchiello, që krijoi sonete të shumta 'caudati', ku rimerte stilin e poezisë zbavitëse dhe të 'frottola-ve' të Treqintës.

Midis poetëve zbavitës që jetuan pranë oborreve kuatroçenteske përmenden Antonio Cammelli, i quajtur '''il Pistoia''' që pati shumë famë pranë oborreve veriore dhe që jetoi pranë oborreve të 'Da Correggio-ve', të 'Estens-ëve' dhe të [[Ludovico il Moro]]. Ai kompozoi sonete me karakter satirik ku paraqitej shoqëria e kohës së tij.

Gjithmonë pran oborreve të ndryshme lindi edhe një poezi më aristokratike që rimerrte traditën petrarkeske dhe të lirikës oborrtare të gjysmës së dytë të Treqintës. Midis poetëve të kësaj periudhe qenë të shquar [[Giusto de' Conti di Valmontone]], autor i 'canzoniere-s' të titulluar ''La bella mano'', Benedetto Gareth, i mbiquajtur Chariteo, autor i një 'canzoniere' të titulluar ''Endymione'' dhe [[Serafino de' Cimminelli]] i njohur me pseudonimin ''Serafino Aquilano'' që qe edhe muzikant.

===== Letërsia pas mesit të Katërqintës =====
[[File:Leon Battista Alberti.jpg|left|thumb|Statuja e L.B. Albertit në një nike të Galleria degli Uffizi]]Në mes të shekullit letërsia në gjuhën vulgare u fuqizua dhe mbizotëroi koncepti që gjuha italiane qe e barabartë me atë latine për aftësinë për të shprehur çdo koncept ose imagjinatë siç do të thoshte [[Leon Battista Alberti]] në hyrjen e librit të II të ''Quattro libri della famiglia'':
{{quote|text=rrëfej se ajo gjuhë e vjetër latine është e pasur dhe shumë e zbukuruar; por nuk shoh aq shumë sa që gjuha e sotme toskane ti mbaj mëri që në të çdo gjë sado shkëlqyer e shkruar na vjen keq... Dhe qoftë sa thonë ajo antikja e mësuar nga të gjithë njerëzit, plotë me autoritet, vetëm sepse në të shumë të shquar shkruan, me siguri e ngjashme do të jetë edhe jona, nëse të diturit do të duan, me studimin e saj të gjerë dhe vigjilent, të kthehet në të lëmuar dhe të pastër&quot;.&lt;ref&gt;Leon Battista Alberti, në ''Proemio'', ''Opere volgari'', nën drejtimin e C. Grayson, volumi I, Laterza, [[Bari]], [[1960]]&lt;/ref&gt;}}

Qe pikërisht Alberti, shembull tipik i njeriut të Humanizmit dhe të Rilindjes, që promovoi në Firence një garë publike në poezi, 'il Certame coronario', për të treguar kush qenë potencialet e gjuhës së folur.

Për të dëshmuar se si gjuha vulgare dhe letërsia morën një dinjitet të ri janë komentet për [[Komedia hyjnore|Komedinë hyjnore]] të [[Cristoforo Landino]]s, komenti për rimat e Petrarkës nga ana e Francesco Filelfo-s dhe epistola e [[Angelo Poliziano]]-s që shoqëronte rimat e vjetra të ''Përmbledhjes aragoneze'' ku lëvdohet gjuha toskane.

Gjatë gjithë gjysmës së dytë të Katërqintës, pra gjuha vulgare dhe gjuha latine u alternuan dhe shpesh u pranëvendosën në të njëjtët shkrimtar, siç mund të vërehet duke analizuar veprat e Poliziano-s, të Jacopo Sannazzaro-s, të Albertit dhe shumë të tjerëve.

Letërsia e re që lindi pati një karakter të ngritur dhe aristokratik sepse ata që u rikthyen në gjuhën vulgare e bënë në një bazë letrare, të bindur, siç shkruan Landino, që &quot;për të qenë një &quot;toskan i mirë&quot; duhet të ishe &quot;latin i mirë&quot;, dmth. njohës e latinishtes&quot;&lt;ref&gt;Cituar në Giuseppe Petronio, ''Compendio di Storia della letteratura italiana'', Palumbo, Firenze, [[1968]]&lt;/ref&gt;.

Alberti, një nga figurat më poliedrike të [[Rilindja|Rilindjes]] qe jo vetëm humanist dhe shkrimtar në gjuhën vulgare por u interesua edhe për [[arkitektura|arkitekturën]], [[muzika|muzikën]], [[matematika|matematikën]], [[kriptografia|kriptografinë]], [[gjuhësia|gjuhësinë]], [[filozofia|filozofinë]] dhe [[teoria|teorinë]] e [[Historia e arteve pamore|artet figurative]].

Si shkrimtar ai realizoi një komedi në latinisht me titull ''Philodoxeos fabula'' (''dëshiruesi i lavdisë''), ''Intercoenales'' (''Dialogjet konvivialë''), tre libra në gjuhën vulgare të quajtur ''De pictura'' (Mbi pikturën), dhjetë libra mbi arkitekturën të quajtur ''De re aedificatoria'', ''Dialoghi della tranquillità dell'anima'', ''Momus'' ose ''De Principe'' dhe ''Quattro libri della famiglia''.

[[File:Leonardo self.jpg|thumb|Autoportret, rreth [[1513]], [[Torino]], Biblioteca Reale]]

Superior ndaj Albertit nëpërmjet një personaliteti poliedrik qe [[Leonardo da Vinçi]] por që nuk ka një vend të rëndësishëm në aktivitetin letrarë por në atë të arteve dhe të shkencës.

Nga Leonardo zotërojmë një seri me pasazhe që ai zgjodhi dhe katalogoi me titullin ''&quot;Trattato sulla pittura&quot;'' dhe disa skica dhe fragmente ideshë që ai kishte zakonin ti fiksonte në letër ndonjëherë duke iu dhënë një dukje si përralla të vogla apo apologjishë që kanë njëfarë karakteri letrarë.

[[Lorenco de' Mediçi]], i quajtur i Mrekullueshmi, qe promotori në [[Firenca|Firence]] i letërsisë së re në gjuhën vulgare si dhe miku dhe mbrojtësi i humanistëve si Ficino dhe Cristoforo Landino. Ai, i lidhur me traditën e Treqintës, donte që letërsia e atij shekulli të përhapej dhe ai vetë u përpoq ta imitonte në shumë vepra, veçanërisht në ato rinore.

Përreth Lorenco de' Mediçit, ku ishte formuar një rreth poetësh, letrarësh dhe artistësh, jetoi [[Angelo Poliziano]] që, i trasferuar vetëm 16 vjeç në Firence dhe duke njohur që atëherë greqishten e lashtë dhe latinishten, nisi të përkthente në ekzametra latinë ''[[Iliada|Iliadën]]''. U çmua për aftësitë e tij nga i Mrekullueshmi që e ftoi në oborrin e tij në fillim si mësues i të birit, Piero dhe në vazhdim i besoi katedrën pranë Studios fiorentine të latinishtes dhe greqishtes, detyrë që poeti e mbajti deri në vdekjen e tij të ndodhur në [[1494]]. Ai krijoi në gjuhën vulgare disa vepra të rëndësishme nga këndvështrimi letrarë dhe poetik, si ''Stanze per la giostra'' dhe ''Favola di Orfeo''.

Në rrethin e poetëve mediçeas bënte pjesë për një farë periudhe edhe [[Luigi Pulci]] që shkroi një poemë në oktava të titulluar 'il Morgante' që rimerr motivet dhe teknikën karolinge të 'cantare-ve'.

Lindur në kështjellën e familjes në Scandiano në [[1441]] nga Lucia di Nanni Strozzi dhe Giovanni Boiardo, qe gjithmonë i lidhur me familjen [[d'Este]] për vasalitet të feudit të Scandiano-s, që do të ishte ai vetë ta mbante së bashku me kushëririn Giovanni midis viteve [[1460]] dhe [[1474]]. [[Matteo Maria Boiardo]] qe intelektual dhe poet i spikatur i gjysmës së dytë të [[Shekulli XV|Katërqintës]].
Ati i atribuohet një 'canzoniere amoroso', ''Amorum libri tres'', dhjetë egloga përgjithësisht të quajtura ''Pastorale'', por mbi të gjitha''Orlando Innamorato'', një poemë epike narrative e papërfunduar në oktava që do të ishte lënda e ''Furioso-s'' së [[Ludovico Ariosto]]-s, veç, natyrisht, krijimeve poetike rinore (shpesh në latinisht) dhe përkthimeve nga greqishtja.

[[File:Niccolo Machiavelli uffizi.jpg|thumb|Statuja e [[Niccolò Machiavelli]]-t në Galleria degli Uffizi|majtas]]

==== Pesëqinta ====
Figura orientuese e shijes poetike rilindase qe [[Pietro Bembo]], që shkroi këngë petrarkiste dhe sonete, por mbi të gjitha, u kthye në arbitrin e letërsisë italiane të kohës së tij.
Dekadat e para të Pesëqintës panë një prodhimtari letrare me nivel të jashtëzakonshme, në gjini të ndryshme letrare. Shkohet që nga poema e Ariosto-s, '[[Orlando furioso]]', deri te ''Il Principe'', traktat i teorisë politike të [[Niccolò Machiavelli]]-t; nga ''Il Cortegiano'' i [[Baldassarre Castiglione]]-s deri te lirikat petrarkeske të [[Pietro Bembo]]s.

Në këtë periudhë, që shtrihet afërsisht deri në fund të vitit [[1530]] dhe që mund të identifikohet plotësisht me [[Rilindja|Rilindjen]], përvoja e pasur e humanizmit fillon ti lërë vendin një rregullimi progresiv të formave dhe gjuhëve. Nuk është e rastësishme që Ariosto zgjodhi për poemën e tij gjuhën vulgare toskane përkundrejt asaj emiliane të përdorur nga [[Matteo Maria Boiardo]]. Nga ana tjetër, diskutimi mbi gjuhën letrare, që zë intelekte të mprehta me reflektime me interes të madh, sjell në një zgjidhje pak a shumë përfundimtare falë ''Prose della volgar lingua'' të Bembos ([[1525]]), ku mbështet përsosmërinë e toskanes letrare të identifikueshme në poezinë e [[Françesko Petrarka|Petrarkës]] dhe në prozën e [[Giovanni Boccaccio]]-s.

Vlerat e trajtuara nga letërsia klasike, me të cilën rizbulohet pamje të gjera dhe filozofia neoplatonike konvergojnë në idenë e njeriut si individ plotë me potenciale, padron i ekzistencës së vetë, i thirrur për të dhënë prova të gjenialitetit të vetë në rrethana konkrete të historisë dhe të realizoi në momente të ndryshme të jetës një harmoni ideale dhe të rafinuar.
Mjedisi i oborrit dhe fenomeni i përhapur i mecenatizmit u ofrojnë shkrimtarëve të kohës kornizën dhe kushtet e përshtatshme për të ndjekur ato modele ideale; por kjo nuk pengon që të ndonjë që e zhvesh plotësisht, edhe pse me ironi të matur, përmbysjen e atij mjedisi të idealizuar, dmth. mungesa e autonomisë (Ariosto); apo kush pikërisht nga reflektimi këmbëngulës mbi veprat e antikëve dhe mbi &quot;përvojën e vazhdueshme të gjërave moderne&quot; nxirrte norma me lirshmëri të padëgjuar për veprimin politik (Machiavelli).

Një kontribut shumë domethënës drejt përcaktimit të &quot;rregullave&quot; për shkrimin letrar erdhi nga përkthimi, në [[1536]], i ''Poetikës'' së [[Aristoteli]]t, deri në atë moment e njohur vetëm indirekt dhe pjesërisht nëpërmjet ''Ars poetica-s'' së [[Oraci]]t. Përkthimi zgjoi menjëherë ethet e studimit dhe komenteve, që gjithësesi shkuan në një drejtim jo plotësisht koherent me synimet e filozofit grek. Në fakt ai – siç është e qartë për lexuesit aktualë të ''Poetikës'' (e mbijetuar në formë shumë të gjymtuar) – nuk nënkuptonte të ofronte norma për krijimtarinë letrare, për përshkruante dhe organizonte për sa letërsia greke kishte prodhuar deri në atë kohë. Argumentimet e Aristotelit mbi gjinitë e ndryshme letrare, mbi elementet që përbënin tekstin poetik, mbi synimet e letërsisë dhe kështu me radhë u interpretuan nga studiuesit e Pesëqintës si norma për tu ndjekur në mënyrë besnike për të arritur përsosmërinë e poezisë. Sipas këtij kuptimi të ngurtë, poezia - në tre gjini: [[poezia epike|epike]], [[poezia lirike|lirike]] dhe dramatike – duhej të propozohej në qëllim edukativ për tu arritur nëpërmjet kënaqësisë (në versionin e [[Oraci]]t thuhej ''miscere utile dulci'' (përzierja e të dobishmes me kënaqësinë). Prirja preceptiste e letërsisë konvergoi shpejt me një riafermim të parimit të autoritetit (''ipse dixit'') në fusha të ndryshme të kulturës dhe me nevojat e një rikthimi në moralitetin dhe religjiozitetin e promovuar nga Këshilli i Trentos (1545-1563).

Ky orientim normativ, që u zhvillua në shkrimet e [[Sperone Speroni]]t, Gian Giorgio Trissino-s dhe shumë të tjerëve, u fut në kundërshtim me prodhimtarinë e shumtë dhe të larmishme të dekadave të para të Pesëqintës. Për shembull, një vepër që kishte marr menjëherë sukses dhe përhapje të gjerë si 'Orlando furioso', kishte mospërputhje me normat e përpunuara: nuk mund të quhej poemë epike, për praninë mjaft të dobët të motiveve tipike të asaj gjinie dhe mbizotërimi i fantazisë, i ironisë, të kënaqsisë si synim kryesor (edhe pse jo i vetmi). Gjithësesi nuk ishte sigurisht e mundur të injoroje vlerën dhe pikërisht për këtë u mat me të, për të kërkuar një rrugë origjinale të përshtatshme me klimën e ndryshuar kulturore, [[Torquato Tasso]].[[File:Torquato Tasso-Sorrento.jpg|thumb|upright|Torquato Tasso]]

===== Gjysma e dytë e Pesëqintës =====
Një ndryshim i thellë i funksioneve të italishtes vulgare ndodhi në fund të Pesëqintës. Për shkak të ngadalsimit të shkëmbimeve ekonomike midis qyteteve të ndryshme të Italisë, rinisën të zhvilloheshin dialektet vendore, ndërsa italishtja u lidh me funksionin e gjuhës së oborreve. Shpirti i kundërreformës së Këshillit të Trentos bëri që të mungonin stimujt kulturorë inovatorë që kishin frymëzuar grupimet letrare. Themelimi i ''[[Accademia della Crusca]]'' në kët periudhë kristalizoi këtë situatë në shekujt pasues, duke e kthyer italishten në një gjuhë artificiale.

[[File:Portrait of Niccolò Machiavelli by Santi di Tito.jpg|thumb|Portret i Machiavelli-t|majtas]]Në këtë kuadër lindën veprat letrare të [[Torquato Tasso]]-s, poema e tij ''Gerusalemme liberata'' mund të konsiderohet në këndvështrimin letrarë fryt i [[manierizmi]]t, ku mjetet shprehëse ishin një seri pozash artificioze. Italishtja e fundit të Pesëqintës është një gjuhë thellësisht e ndryshme, në shpirt, nga ajo e shekujve të kaluar. Na e vënë në duje disa shënime të autografuara të [[Galileo Galilei]]-t duke krahasuar ''Orlando Furioso-n'' e [[Ludovico Ariosto]]-s dhe ''la Gerusalemme liberata'': për Galilei-n ''Tasso thotë fjalë, ndërsa Ariosto gjëra''. Gjuha italiane që fillimisht ishte deskriptive dhe plotë me përmbajtje bëhet shprehje e zbrazët e përshtatshme vetëm për të bërë melodi dhe këngë.

[[Torquato Tasso]], shkroi në gjysmën e dytë të shekullit XVI dhe është autor i [[Gerusalemme liberata]], që rrëfen marrjen e [[Jeruzalemi]]t nga [[Godefroid de Bouillon]] gjatë [[Kryqëzata e parë|Kryqëzatës së parë]].

Në prozë diktuan normën e shpirtit të ri Oborrtari (Il Cortesano) i [[Baltasare Castiglione]], që krijoi modelin e njeriut rilindas dhe Princi (Il Principe) i [[Niccolò Machiavelli]]t, që është një traktat i teorisë politike.

[[Skeda:Machiavelli Principe Cover Page.jpg|parapamje|Ballina e &quot;Princit&quot; te Machiavelli-t]]
Figura e rëndësishme e pjesës së parë të Pesëqintës, është [[Niccolò Machiavelli]]. Ai qe oborrtar i Lorencit të Mrekullueshëm, me familjen mediçease në pushtet në [[Firenca|Firence]]. Figura e Machiavelli-t është mbi të gjitha e lidhur me veprat e tij filologjike (për shembull mbi librat e [[Tit Livi]]t), duke e lartësuar si studiues humanist, por edhe për mendimin e tij politik, duke marr spunto nga studimi i veprave të mëdha historiografike të antikitetit, si [[Tukiditi]], [[Ksenofoni]], [[Polibi]] dhe [[Tacitus|Taciti]].
Zhdërvjelltësia kulturore rreth politikës është e pranishme qoftë në veprat e tij diturake, ashtu edhe në ato poetike dhe teatrale, si &quot;La mandragola&quot;.

Vepra kryesore e Machiavelli-t është &quot;Il principe&quot; (Princi), traktat politik ku, duke përmendur veprat kryesore antike mbi [[demagogjia|demagogjinë]] dhe qeverisjen, tregon metodën më të mirë qeverisëse për gjeneratat e ardhshme. Në vepër bëhen edhe referime politike për ngjarje të afërta me kohën e autorit, si luftrat e [[Ludovico il Moro]]-s me [[Cesare Borgia]]-n.
Vepra është e lidhur me “[[Lufta e Peloponezit|Luftën e Peloponezit]]” të [[Tukiditi]]t dhe “Republikën” e [[Ciceroni]]t, me të cilën Machiavelli ilustron mjetet e ndryshme qeverisëse, si tirania, monarkia, oklokracia (një formë e degjeneruar e demokracisë ku sundon turma) dhe në fund [[Republika]]. Më pas, pas shembujve të ndryshëm, kalon në përshkrimin e figurës ideale të &quot;principe-s&quot;, dmth. ai që është i aftë të mbaj në ekuilibër gjithë format e pushtetit si dhe gjithë nënshtetasit e tij në qeverisje.
Temat madhore të trajtuara në vepër janë &quot;la fortuna&quot; (fati) dhe &quot;la virtù&quot; (virtyti), karakteristikat e pandashme midis tyre, sepse secila ka nevojë për tjetrën në qeverisje: e para ofron rastin e pushtetit, ndërsa e dyta metodën për ti kuptuar dhe manovruar në mënyrën më të mirë të mundshme. Në fund është elementi i tretë: karizma e vetë princit, që duhet të veproi si instrument rregullues i saj, duke mos qenë tepër mizor, as shumë i butë me popullin.
Me këtë vepër, lindi termi “machiavellico”, që përcakton një person plotësisht të lidhur me zotërimin e interesave të veta nëpërmjet përdorimit të mprehtë të arsyes dhe të mendjes.

[[Skeda:Jean Auguste Dominique Ingres - Roger Delivering Angelica.jpg|parapamje|left|333x333px|''Rugiero duke shpëtuar Angelica-n'' ([[Jean Auguste Dominique Ingres]], [[1819]]).]]

[[Ludovico Ariosto]] është eksponenti kryesor i letërsisë oborrtare të Rilindjes, së bashku me [[Torquato Tasso]]-n. Oborrtar i derës ferrareze, ai gëzoi famë të rëndësishme, deri në tërheqjen në fundin e jetës në një vilë modeste. Ai përfaqëson atë që ka garantuar ripërtëritjen letrare të gjinisë së vjetër të romanit kalorsiak, duke shkruar një poemë në këndshikim heroik ku tregohet shoqëria e [[Karli i Madh]] në kulmin e teprimeve të tij, duke kërkuar të kritikonte zakomet e pahijshme të kohës së tij, ku megjithëse ka kalorës dhe kode nderi, çdo aksion dhe mendim është shpur deri në ekstrem, deri në shkatërrimin tërësor.

Vepra madhore e Ariostos është ''[[Orlando furioso]]'', [[poema|poemë]] që realizohet sipas romaneve kalorsiake të ciklit breton dhe të ciklit karoling. Poema portretizon atë që ishte ndërprerë nga [[Matteo Maria Boiardo]] te ''[[Orlando innamorato]]''. Subjekti është ambjentuar në kohën e luftrave të [[Karli i Madh|Karlit të Madh]] kundër Saraçenëve dhe rezulton të jetë një lloj burle (talljeje) dhe një proces shkatërrues i figurës karizmatike dhe të paepshme të kalorsit, i përkushtuar ndaj pastërtisë, respektit, nderit dhe besimit. Princesha tepër e bukur 'Angelica' bën të dashurohej çdokush në oborrin e saj, ndërsa [[Karli i Madh]] pregatit rrethimin. Edhe paladini i fuqishëm Orlando mbetet e paralizuar dhe i turbulluar nga magjepsia, por kur zbulon se princesha e tradhëton me Medoron, do të shkallonte, duke humbur arsyen, që përfundon në [[hëna|hënë]].

[[Skeda:Ariosto - Orlando Furioso, 1551 - 5918999 FERE001606 00005.tif|parapamje|Ballina e &quot;Orlando furioso&quot;]][[Orlando furioso]], është një poemë e gjatë narrative e gjinisë fantastike dhe epikës tradicionale, vazhduese e [[Orlando inamorato]] e [[Matteo Maria Boiardo]]-s, dhe që e merrte frymëzimin nga subjektet franceze dhe bretone të [[Mesjeta|Mesjetës]]. Subjekti i kësaj vepre është marrosja e Orlandos (personazhi që me emrin francez Roland qe një nga të anëtarët e oborrit karoling dhe protagonist i [[La Chanson de Roland]] që, i dashuruar me Angelica-n e bukur, përjeton peripeci të shumta duke e ndjekur dhe që çmendet. Angelica e bukur dashurohet me Medoron, luftëtar mysliman që e kishte shëruar, dhe i përfshirë nga një atak xhelozie, Orlando rrënon male shkatërron gjithëçka që i del përpara. Për ti rikthyer mendjen miku i tij Astolfo, i hipur në një hipogrif, udhëton në hënë ku takon, brenda një shishe, eliksirin e rikthimit të arsyes së Orlandos që, me të pirë atë, rifiton gjykimin e shëndosh. Gjatë gjithë rrëfimit, të përshkuar nga një ton shumë fantastik, ndërthuren tregime të shkurtra. ''Orlando furioso'' qe objekt i përkthimeve të shumta, vazhdimesh dhe imitimesh si dhe përbëri modelin më të rëndësishëm për epikën e zgjedhur rilindase.

Poema ndërthur ngjarje të panumërta, të marra nga mite të ndryshme dhe histori të popujve antikë dhe autori i saj e fut personazhin e Angelica-s si figurë të fatit, e aftë të turbulloi edhe shpirtrat më të fortë: deklarim poetik për të treguar shoqërinë aktuale, mjaft e mbushur me pasiguri, ashtu si shpirti njerëzor është i mbushur me pyetje.

Poema çon në zbehjen përfundimtare të përplasjes midis paganëve dhe të krishterëve: lufta, një nga pak fijet e kuqe që është e mundur të gjurmosh me lehtësi në brendësi të poemës, nuk përfshin një kundërshtim etik apo ideologjik midis dy palëve si te [[Chanson de Roland]]. Mbi përmasën epike, gjithësesi e pranishme, nëse jo tjetër por si polaritet dialektik (dhe mjafton të konsiderosh oktavën e parë të poemës), vendosen rrugët e pafundme të romanit, nga të cilat teknika e ndërthurjes është imazhi stilistik: me linjës kryesore të armëve përzihen dashuritë, sipas një operacioni boiardesk. Heroit epik të destinuar për fitore pikërisht si mbrojtës i një superioriteti ideologjik përkundrejt armikut zëvëndësohet me kalorësin e dashuruar të Boiardos, por vetëm në një nivel të parë sipërfaqësor. Ariosto nuk mund të kënaqet me arritjen në këtë pikë dhe në fakt e shtyn këndveshtrimin e tij letrar në ndërlikimin e mekanizmit të dashurisë deri në paradoks: nga një anë duke e çuar Orlandon në çmendje, në gjendjen kafshërore, duke u zhveshur nga prerogativat e tij kalorsiake; ndërsa nga ana tjetër duke përsëritur dhe absolutizuar idenë e romanit mesjetar, kalorësi në kërkim të identitetit të vetë, për tu rigjetur pas një &quot;prove&quot;.[[File:Portadaromancero.jpg|left|thumb|''Romancero'' i titulluar ''Libro de los cincuenta romances'' ([[1525]])]]

===Spanja===
==== Katërqinta dhe Humanizmi ====
===== Poezia: Manrique dhe nisja e ''romance-s'' =====
[[Shekulli XV]] inauguroi një periudhë të rafinuar në veprat letrare, në mënyrë të veçantë të poezisë, falë edhe kontributit të mjedisit të «oborreve të dashurisë provencalë» dhe ndikimit gjithmonë e më të madh të lëvizjes kulturore italiane, që do të arrinte kulmin e saj në shekullin pasues.&lt;ref name=&quot;val48&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 48.&lt;/ref&gt; Veprat e [[Dante Alighieri|Dantes]], [[Giovanni Boccaccio|Boccaccio-s]] dhe [[Françesko Petrarka|Petrarkës]] patën vlerësim të madh edhe në territorin spanjoll dhe disa arritën të ndiqnin indikacionet, si markezi i Santillana-s ([[1398]]-[[1458]]), që përhapi në mënyrë efikase teoritë humaniste dhe ndaj të cilit përmendet dituraku i parë kritiko-linguistik në të folurën kastiliane me titull ''Letër hyrëse kryekomandantit Don Pedro i Portugalisë'';&lt;ref name=&quot;val48&quot; /&gt; ndërsa të tjerë, u kufizuan me imitimin e formave poetike të letërsisë italiane, duke u përpjekur të kopjonin njëmbëdhjetërrokëshin dantesk, duke arritur rezultate jo të shkëlqyera por gjithësesi duke i hapur rrugën përdorimit të vargut që do të merrte një pozicion mbizotërues në metrikën e lirikës spanjolle.&lt;ref name=&quot;val48&quot; /&gt; Pjesa më e madhe e poetëve vinte nga mjediset më të larta: autorët i përkushtoheshin në mënyrë të veçantë 'canzoniere-ve', ku një shembull nga më të rëndësishmit është ''Cancionero de Baena'', i hartuar pikërisht nga [[Juan Alfonso de Baena]] në [[1445]].&lt;ref name=&quot;val48&quot; /&gt; Kush shkruante 'cancionero' ishte zakonisht i paguar për këtë aktivitet, sepse '''''cancionero-t' ishin shpesh të porositur nga zotërinjtë që dëshironin tu bëheshin homazhe fushatave të tyre me vepra në vargje që të nënvizonin bukurinë si dhe cilësitë.'''''

Midis veprave që përmendnin më shumë autorët italianë qenë ato të Miçer Francisco Imperial, që me sonetet dhe poemat e tij alegorike u frymëzua nga [[Dante Alighieri]]; ndërsa [[Ferrant Sánchez]]-i me ''Decir de las vanidades del mundo'' është ai që përzien bashkë me njëmbëdhjetë rrokëshat me shije italiane, dymbëdhjetë rrokëshat më të përshtatshëm për ritmet dhe tingujt e spanjishtes.&lt;ref name=&quot;val49&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 49&lt;/ref&gt; Ndërsa Juan de Mena ([[1411]]-[[1456]]) qe autori i ''El laberinto de fortuna'', ose ''Las trescientas'' (Treqintat, emër që tregon numrin e strofave me të cilat është formuar vepra), tjetër vepër që i referohej Dantes për përmbajtjen (vizione onirike me komponente të fortë simbolike) dhe një metrikë që, duke i besuar oktavave, kërkon ti afrohet akoma krijimeve në italisht. Shembulli kryesor i 'cancionero-s' janë ''Coplas a la muerta de su padre'' të [[Jorge Manrique]] ([[1440]]-[[1478]]), nipi i Gómez Manrique ([[1412]]-[[1490]]); [[metrika]] e veprës paraqet skemën 8a-8b-4c-8a-8b-4c.&lt;ref name=&quot;val52&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 51-52&lt;/ref&gt; Tema ka të bëjë me vdekjen, të trajtuar me qetësi dhe aty për aty: vdekja paraqitet si pika ideale e barazisë që i vendos të gjithë në të njëjtin plan, duke anulluar diferencat shoqërore. Referencat ndaj botës klasike, të shpeshta në veprat mesjetare, mungojnë te ''Coplas'':&lt;ref name=&quot;val53&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 53&lt;/ref&gt; dhe pikërisht vepra e Manrique-s vendoset si mbyllje ideale e [[Mesjeta|Mesjetës]] spanjolle.&lt;ref name=&quot;val57&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 57&lt;/ref&gt;

''Romance'' është një krijim tipik i poezisë së lartë, të kultivuar, fortësisht e lidhur me traditën orale të këngëvve, dhe në mënyrë të vecantë me ''chanson de geste''.&lt;ref name=&quot;val57&quot; /&gt; Te ''romance'' muzikaliteti është thelbësor dhe në fakt gati të gjitha ''romance-t'' (përveç një përmbledhjeje të publikuar në [[Shekulli XVII|Shekullin XVII]]) duhet të këndoheshin.&lt;ref name=&quot;val57&quot; /&gt; ''Romance-s'' i detyrohet edhe futja e një kombinacioni të ri metrik, që mban të njëjtin emër; José María Valverde e shpjegon kështu metrikën e realizimit të ''romance-ve'':

{{quote|text=Vargu bëhet tetërrokësh (apo mo mirë, me tetë plus tetë rrokje), siç e kishin zakon ata të 'canciones', të organizuara në njësi prej katër tetërrokëshash, duke u përsëritur ose variuar herë pas here në këndimin e dy të fundit, ose katër, me një rimë të vecantë me karakter të vazhduar.|author=José María Valverde|Source=Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 57}}
Këtu, ''romance'' dallon nga kompozimet zakonisht të përdorura në letërsinë italiane, si tetërrokëshi, pasi spanjishtja kërkon një shpërndarje të ndryshme të thekseve (me distancë më të madhe se ata të italishtes, të përdorur, te tetërrokëshi, çdo katër rrokje).&lt;ref name=&quot;val58&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 58&lt;/ref&gt; Struktura paraqet veçanti të tjera: për shembull, në vend që të filloi dhe mbaroi gradualisht, ''romances'' ka një fillim dhe fund të menjëhershëm, për të rritur përmbajtjen e misterit të veprës.&lt;ref name=&quot;val58&quot; /&gt; Karakteristikat e lart përshkruara, gjithësesi, janë për tu konsideruar indikative, pasi disa përmbledhje ''romance-sh'' të periudhave të ndryshme, si ato të hartuara nga Ramón Menéndez Pidal ose Dámaso Alonso, paraqesin ''romance'' rrënjësisht të ndryshme midis tyre.&lt;ref name=&quot;val59&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 59&lt;/ref&gt; ''Romance-ja'' pati përhapje dhe popullaritet të madh në Katërqintën, sa që ishte të shumtë ata që e dinin përmendësh, pavarësisht kushteve ekonomike dhe niveli i tyre i arsimimit.&lt;ref name=&quot;val59&quot; /&gt; ''Romance-ja'' kontribuoi edhe në llojin e spanjishtes arkaike të folur në popullsitë hebreje sefardite, të [[Selaniku]]t dhe të tjerë me origjinë spanjolle, pasi fakti që kishin mësuar përmendësh këto kompozime ndikoi në njohjen e gjuhës.&lt;ref name=&quot;val59&quot; /&gt; Në mes të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] u shfaqën shumë ''romanceros'', dmth. përmbledhje ''romances-ash'', që bëheshin të shkruara, të shtypura në letër dhe jo më të përcjella gojarisht (për më tepër, natyra pastërtisht gojore e ''romances-ave'' i çoi shumë prej tyre në pësimin e shumë variacioneve në përmbajtje). Në kundërshtim me atë që ndodhte ndonjëherë në letërsinë mesjetare, te ''romances'' magjia është argument shumë pak i trajtuar dhe madje gati plotësisht i injoruar. ''Romances'' kanë përbërë një pjesë themelore të letërsisë spanjolle, aq sa e ruajtën popullaritetin edhe gjatë ''El Siglo de Oro-s'', duke u bërë një traditë e vërtetë.&lt;ref name=&quot;val61&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 60-62&lt;/ref&gt;

Midis italianistëve të kësaj epoke qenë Iñigo López de Mendoza, markezi i Santillana-s ([[1398]]-[[1458]]) dhe Enrique de Villena ([[1384]]-[[1434]]&lt;ref&gt;Data e vdekjes është caktuar në 1434 nga Fernando Báez, ''Storia universale della distruzione dei libri'', Viella, [[Roma]], [[2009]], fq.151&lt;/ref&gt;) që përktheu [[Komedia Hyjnore|Komedinë Hyjnore]].[[File:Celestina.jpg|thumb|Kopertina e ''Celestina-s'']]
===== Proza: ''Celestina'' dhe kronistët =====
Proza e Katërqintës spanjolle pa dy lëvizje kryesore, kronikat dhe shembujt e parë të 'novela-s' dhe të dytën te ajo teatrale. Prirjet e reja humaniste u shtrinë edhe te kronikat, duke i shëndruar gjuhën: megjithëse mbetën gjithmonë vepra me frymëzim popullor, ato nisën të përshkruanin realitetin në një prozë më të rafinuar dhe artistike.&lt;ref name=&quot;val70&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 70&lt;/ref&gt; Midis kronistëve të ndryshëm të periudhës, janë për tu përmendur Fernán Pérez de Guzmán (autor i ''Mar de historias''), Hernando del Pulgar, Gonzalo Chacón, Diego Enríquez del Castillo dhe Mosén Diego de Valera (këta dy kronistë mbretëror)&lt;ref name=&quot;val70&quot; /&gt; si dhe Gutierre Díaz de Games, autor i ''El Victorial''.&lt;ref name=&quot;val71&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 71&lt;/ref&gt; Autorë të kritikave më pak aderente me realitetin dhe me më shumë elemente fantastike janë Pedro de Corral (''Crónica sarracina'') dhe Ruy González de Clavijo, të cilët realizuan dy libra udhëtimesh (''Andanças e viajes de Pero Tafur por diversas partes del mundo avidos'' dhe ''Vida y hazañas del Gran Tamorlán'').&lt;ref name=&quot;val71&quot; /&gt;

Përveç kronikave, vazhduan përrallat morale: një shembull është ''Libro de los gatos'', me autor anonim; ndërsa Enrique Pacheco-s realizoi disa vepra me përmbajtje të pazakontë.&lt;ref name=&quot;val71&quot; /&gt; Gjithësesi, ngjarja e rëndësishme në prozën spanjolle të shekullit XV është lindja e romanit (La novela).&lt;ref name=&quot;val71&quot; /&gt; Duke nisur nga vepra të mëparshme si ''La Gran Conquista de Ultramar'' dhe ''El caballero Zifar'', u formuan karakteristikat e para të romanit kalorsiak spanjoll;&lt;ref name=&quot;val71&quot; /&gt; ndërsa romani sentimental, u përfaqësua nga ''El siervo libre de amor'', vepër e Juan Rodríguez de la Cámara që frymëzohej nga romanet italiane dhe në mënyrë të veçantë nga ''Cárcel de amor'' i Diego de San Pedro, libër i publikuar në [[1492]] që pati sukses të madh në dy shekujt pasues.&lt;ref name=&quot;val72&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 72&lt;/ref&gt; ''Cárcel de amor'' u krahasua, në përmbajtje dhe formë, me ''Dhimbjet e të riut Werther'' të [[Johann Wolfgang von Goethe]].&lt;ref name=&quot;val72&quot; /&gt; Në [[1499]] u publikua një libër i shkruar nga [[Fernando de Rojas]] dhe i titulluar ''Tragicomedia de Calisto y Melibea'', i njohur edhe si ''La Celestina''.&lt;ref name=&quot;val72&quot; /&gt; Autori pohon se e kishte gjetur të përfunduar aktin e parë dhe se e zgjeroi veprën deri sa ta bënte të arrinte gjashtëmbëdhjetë akte gjatësi (21 në botimin e vitit [[1502]]): ''Celestina'' tregon një histori dashurie midis dy të rinjve, Callisto-s dhe Melibea-s, që pas një zhvillimi intensiv përmbyllet me vdekjen e të dyve.&lt;ref name=&quot;val73&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 73&lt;/ref&gt; Vepra është një lloj «romani i dialoguar», megjithëse nuk përmban elemente teatrale;&lt;ref name=&quot;val72&quot; /&gt; Personazhi më i veçantë është Celestina, e moshuara që në vepër ka detyrën ti bënte të takoheshin dy të dashuruarit, e pajisur me një gjuhë «të gjallë dhe të drejtpërdrejtë».&lt;ref name=&quot;val73&quot; /&gt; I gjithë romani është i karakterizuar nga «ashpërsia» dhe «pesimizmi»:&lt;ref name=&quot;val73&quot; /&gt; rikthehet referimi nga frymëzimit klasik, vecanërisht i bazuar te poetët latinë.

Një tentativë për të shkruar vepra teatrale i detyrohet Gómez Manrique-s: dy shkrime të tij, ''Representación del Nacimiento de Nuestro Señor'' dhe ''Lamentaciones fechas para Semana Santa'', megjithëse jo me rëndësi të madhe, janë ndër shembujt e parë të teatrit në letërsinë spanjolle.&lt;ref name=&quot;val77&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 77&lt;/ref&gt; Gjinia teatrale, në fakt, ishte injoruar gjatë gjithë Mesjetës dhe Manrique ofroi një impuls të izoluar dhe paraprirës që do të vazhdohej pastaj nga [[Juan del Encina]], autor i ''églogas''&lt;ref name=&quot;enc800&quot;&gt;Camillo Berra; Paolo Pignata; Flaviarosa Rossini, zëri 'Letteratura spagnola' te AA.VV., L'Enciclopedia, vol. 18, [[Roma]], La Repubblica/UTET/De Agostini, [[2003]], fq. 800&lt;/ref&gt; (përshtatje të ''Eglogave'' të [[Virgjili]]t&lt;ref name=&quot;val77&quot; /&gt;), dhe gjatë ''Siglo de Oro''.&lt;ref name=&quot;val79&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 79&lt;/ref&gt;
==== ''El Siglo de Oro'' (1492-1681) ====
[[File:Karl V by Ticiano.jpg|left|thumb|Karli V, mbreti i parë i ''Siglo de Oro'']]
I ashtuquajturi ''Siglo de Oro'' (Shekulli i Artë) është ajo periudhë në të cilën kultura spanjolle përjetoi një lulëzim të madh, me aktivitete të zjarrta letrare dhe pushteti të madh politik.&lt;ref name=&quot;enc800&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;val82&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 82&lt;/ref&gt; Nuk ka njëtrajtësi burimesh për sa i përket datës së fillimit të kësaj periudhe: për disa është [[1492]], viti i zbulimit të Amerikës; ndërsa të tjerë tregojnë vitin [[1516]], data e hipjes së [[Karli V|Karlit të V]] një fron.&lt;ref name=&quot;enc800&quot; /&gt; Ndërsa për të treguar fundin e 'Shekullit të Artë', përgjithësisht është përdorur viti [[1681]], me vdekjen e Calderón de la Barca-s.&lt;ref name=&quot;enc800&quot; /&gt; Zakonisht, Shekulli i Artë ndahet në tre periudha të mëdha: 1516-1555 (mbretërimi i Karlit V); 1555-1635 (nga mbretëria e Filipit II deri në vdekjen e [[Lope de Vega]]-s); 1635-1681 (deri pikërisht në vdekjen e [[Pedro Calderón de la Barca]]-s).&lt;ref name=&quot;enc800&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;val82&quot; /&gt; Në gjysmën e parë të Shekullit XVI qenë themelore veprat e [[Bartolomé Torres Naharro]] dhe të portugezit [[Gil Vicente]]. Veçanërisht i dyti, autor i shkrimeve si në spanjisht ashtu dhe në portugalisht, kontribuoi në formimin e themeleve që, në të ashtuquajturën «periudhë tranzicioni» midis Katërqintës dhe Shekullit të Artë, do të ripërdoreshin nga shkrimtarët në dekadat pasuese për hartimin e veprave të tyre.&lt;ref name=&quot;val78&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 78-79&lt;/ref&gt;

Ekspansioni i territoreve spanjolle bëri që vendi iberik të ishte më lehtësisht subjekt i ndikimeve kulturore të prejardhura nga kombet e trera: një shembull i tillë është prurja e dhënë nga [[Rilindja]] italiane në veprat e kësaj periudhe;&lt;ref name=&quot;val82&quot; /&gt; përveç kulturës italiane, midis territoreve të pushtuara qe thelbësor ndikimi i [[Amerika|Amerikës]] (si kontinent).&lt;ref name=&quot;val82&quot; /&gt;

===== Periudha e parë (1516-1555) =====
Periudha e parë e ''Siglo de oro-s'' u karakterizua nga një mentalitet i hapur ndaj ndikimeve kulturore të ardhura nga [[Italia]] dhe [[Amerika]].&lt;ref name=&quot;val83&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 83&lt;/ref&gt; [[Humanizmi]], gjithmonë e më i pranishëm në [[Spanja|Spanjë]], bëri që të mernin famë idetë e [[Erazmi i Rotterdamit|Erazmit të Rotterdamit]], mendimi i të cilit, megjithëse jo i vendosur në kundërshti të plotë me besimin katolik, mori megjithatë forma kritike përkundrejt hierarkive kishtare, duke sjellë një koncept «besimi» më të lidhur me brendësinë e individit sesa pjesëmarrjen në porositë e kishës.&lt;ref name=&quot;val83&quot; /&gt; Këto ide morën emrin ''erasmizëm'', dhe u përhapën nga disa autorë si Juan dhe Alfonso Valdés.&lt;ref name=&quot;enc800&quot; /&gt; Besimi në aftësitë dhe në mundësitë e njeriut çoi në futjen e [[shkenca|shkencës]] në art: kjo u zbatua në mënyrë të veçantë në letërsi.&lt;ref name=&quot;enc800&quot; /&gt;

Poeti më i madh i kësaj periudhe është [[Garcilaso de la Vega]] ([[1505]]-[[1536]]) që bëri të njohur metrikën e poezisë rilindase italiane.&lt;ref name=&quot;val77&quot; /&gt; De la Vega, duke u frymëzuar nga veprat e [[Françesko Petrarka|Petrarkës]], shtoi elemente të reja muzikaliteti, tashmë të shfaqur me shkrimet e [[Juan Boscán]] (autor i pasur me ndikime italiane, veçanërisht të marra nga [[Pietro Bembo]] dhe Bernardo Tasso).&lt;ref name=&quot;enc800&quot; /&gt; Në kuadër të poezisë lirike qe në këtë mënyrë Garcilaso de la Vega figura mbizotëruese e fazës së parë të Shekullit të Artë: karakteristikat e tij thellësisht rilindase – [[poezia]] si «zëri i dashurisë», dashuri e idealizuar dhe gjithmonë e paarritshme, intimiteti i vargjeve, eleganca e stilit – impresionuan shumë autorë bashkëkohës dhe ata menjëherë pas tij, që shpejt u frymëzuan nga ai.&lt;ref name=&quot;val86&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 85-86&lt;/ref&gt; Viti [[1542]], me publikimin e lirikave të de la Vega-s dhe Boscán-it, i dha rrugë stilit të ri poetik spanjoll.&lt;ref name=&quot;val92&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 92&lt;/ref&gt;

Për sa i përketë prozës, faza e parë e ''Siglo de oro'' pa prirje të ndryshme: një nga ato është «proza didaktike», eksponentët kryesor të të cilës qenë vëllezërit Valdés, [[Juan Valdés]] dhe [[Alfonso Valdés]], mbështetës të ''erasmizmit''.&lt;ref name=&quot;enc801&quot;&gt;Camillo Berra; Paolo Pignata; Flaviarosa Rossini, zëri 'Letteratura spagnola' te AA.VV., L'Enciclopedia, vol. 18, [[Roma]], La Repubblica/UTET/De Agostini, [[2003]], fq. 801&lt;/ref&gt; Në përmbajtjen e veprave të tyre, të dy kritikonin korrupsionin e pranishëm në Kishë;&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;val94&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 94&lt;/ref&gt; ndërsa në këndvështrimin e stilit Juan Valdés deklaron nevojën për një prozë që vendoset ndërmjet thirrjeve latine dhe afërsisë së stilit të popullit, duke e paraqitur te ''Diálogo de la lengua'' i tij.&lt;ref name=&quot;val95&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 95&lt;/ref&gt; Vëllezërve Valdés mund tu bashkohet Cristóbal de Villalón, edhe ai autor veprash të pasura me opinione kritike.&lt;ref name=&quot;val95&quot; /&gt; Predikuesi Antonio de Guevara ([[1480]]-[[1545]]) qe kronisti i Karlit V: ''Epístulas familiares'' të tij patën shumë sukses në Spanjë, ndërsa jashtë qe shumë i përhapur shkrimi i tij i quajtur ''Relox de príncipes y Libro de Marco Aurelio'';&lt;ref name=&quot;val95&quot; /&gt; Guevara kontribuoi në lindjen e 'eufuizmit' në territorin anglez.&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt;

''Amadís de Gaula'' qe romani më i rëndësishëm kalorsiak e periudhës: ai inauguroi pikën maksimale të ekspansionit të kësaj gjinie letrare (te e cila bëri pjesë një tjetër roman, ''Palmerín de Oliva'', i publikuar në [[1511]] dhe ai shumë i lexuar).&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; Por ngjarja kryesore në fushën e prozës letrare qe futja e romanit pikaresk.&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;val111&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 111&lt;/ref&gt; Si hapsja e rrugës së kësaj gjinie qe vepra ''Lazarillo de Tormes'': realizmi i librit, që i kundërvihej idealizmit dhe abstragimit të romaneve kalorsiakë,&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; përfaqëson një formë evazive, zbavitjeje, por e ndryshme përkundrejt asaj të ofruar nga veprat kalorsiake; protagonisti, ''pícaro'' (mashtruesi) tregon me cinizëm dhe zhgënjim, me tone ndonjëherë shakatore, duke e marr jetën si ti vinte.&lt;ref name=&quot;val114&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 114&lt;/ref&gt; ''Pícaro-ja'' është i shtrënguar të jetoi në një botë ku është e nevojshme të ndeshesh me armë të pandershme; megjithëse, nuk është një personazh negativ, duke parë se e bën se ska alternativa.&lt;ref name=&quot;val114&quot; /&gt; Stilistikisht romani pikaresk solli me vete risi të rëndësishme: në radhë të parë, mungesa e një çështjeje qendrore, e zëvendësuar nga një prozë narrative e lirshme, gjithmonë në vetë të parë;&lt;ref name=&quot;val114&quot; /&gt; në radhë të dytë, ndryshoi këndveshtrimin: duke munguar një problem që të fokusoi vëmendjen e lexuesit, ai zhvendoset te personaliteti i protagonistit, të shfaqur nga veprimet dhe nga mendimet e rrëfimtarit.&lt;ref name=&quot;val115&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 115&lt;/ref&gt;

Prodhimtaria teatrale u rrit, duke parë sasinë e madhe të autorëve që iu përkushtuan realizimit të teksteve të kësaj gjinie: përveç të lartpërmendurve Gil Vicente dhe Torres Naharro, kontribuan edhe Fernán López de Yanguas dhe Lucas Fernández.&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt;[[File:Retrato de Fray Luis de León.jpg|thumb|Luis de León]]
===== Periudha e dytë (1555-1635) =====
Ndërsa periudha e dytë, ajo e mbretërimit të [[Filipi II|Filipit të II]], pa një ngurtësi më të madhe, një rigorozitet të futur dhe inkurajuar nga luftrat fetare të pranishme në [[Evropa|Evropë]] në ata vite.&lt;ref name=&quot;val83&quot; /&gt;
====== Poezia ======
Kjo fazë e dytë pa të lindëte dy shkolla të reja poetike: ajo seviljane (e [[Sevilja|Seviljes]]) dhe ajo salmankase (dmth. e [[Provinca Salamanca|Salamankës]]).&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; E para, e drejtuar nga [[Fernando de Herrera]] ([[1534]]-[[1597]]), karakterizohej nga një stil i gjallë, i pasur dhe elokuent;&lt;ref name=&quot;val123&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 123&lt;/ref&gt; nga e dyta eksponenti më i madh qe frati [[Luis de León]], teolog i pallatit, filolog dhe poet shumë i vëmendshëm ndaj pastërtisë gjuhësore, sa të krijonte një alfabet të ideuar posaçërisht për poetët, për ti ndihmuar në shqiptimin e vargjeve.&lt;ref name=&quot;val123&quot; /&gt; Midis elementeve kryesorë të shkollës seviljane ishte Baltasar de Alcázar ([[1530]]-[[1606]]); për shkollën salamankase mund të përmenden Francisco de Medrano ([[1570]]-[[1607]]) dhe Francisco de Aldana ([[1537]]-[[1578]]).&lt;ref name=&quot;val124&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 124&lt;/ref&gt; Luis de León, me stilin e tij «të kthiellët dhe klasikexhant»,&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; qe midis poetëve më të vlefshëm të epokës së tij:&lt;ref name=&quot;val125&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 125&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;val137&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 137&lt;/ref&gt; i mbyllur në burg për akuzat e herezisë të bëra nga kundërshtarët,&lt;ref name=&quot;val126&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 126&lt;/ref&gt; aty shkroi veprat e tij më domethënëse.&lt;ref name=&quot;val127&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 127&lt;/ref&gt; Në poezitë e León-it gjenden aspekte me frymëzim klasik (harmonia universale e marr nga [[Pitagora]] dhe [[Platoni]]) si dhe humanist (përpjektja për të njohur sekretet e Gjithësisë) dhe një stil i ngritur, me vëmendje të madhe te kadenca e vargjeve.&lt;ref name=&quot;val129&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 129&lt;/ref&gt;

Në poezinë epike u kërkua të riprodhohej në «oktava reale italiane» një poemë kombëtare: gjithësesi, ky synim nuk u arrit.&lt;ref name=&quot;val137&quot; /&gt; Epika u çua përpara midis epopeve fetare të shkruara nga Cristóbal de Virués, Diego de Hojeda dhe [[Lope de Vega]] si dhe epopetë historike si ato të Pedro de la Vezilla Castellanos, Juan Rufo Gutiérrez dhe [[Juan de la Cueva]], ose ''La Araucana'' e [[Alonso de Ercilla]]-s, vepër mbi pushtimin e [[Kili]]t e frymëzuar nga [[Eneida]].&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;val137&quot; /&gt; Autorë të tjerë epikë janë Luis Barahona de Soto ([[1548]]-[[1595]])&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; dhe Bernardo de Balbuena ([[1582]]-[[1625]]).&lt;ref name=&quot;val138&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 138&lt;/ref&gt;

Lirika baroke pati dy përfaqësues të rëndësishëm: [[Francisco de Quevedo]] dhe [[Luis de Góngora]].&lt;ref name=&quot;val157&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 157&lt;/ref&gt; Luis de Góngora ([[1551]]-[[1627]]) mund të konsiderohet një pararendës i shkollës seviljane,&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; në virtyt të stilit latinexhant, forca e imazheve dhe përdorimi i shpeshtë i hiperbolave.&lt;ref name=&quot;val158&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 158&lt;/ref&gt; Poezitë e Góngora-s i dhanë jetë një rryme të re, të quajtur «kulturorizëm»&lt;ref name=&quot;val158&quot; /&gt; ose «gongorizëm»,&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; fortësisht të kundërshtuara nga bashkëkohësit Lope de Vega dhe [[Francisco de Quevedo]], që do të kërkonin ta tallnin me satira dhe kritika.&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;val158&quot; /&gt; Veprat më të rëndësishme të Góngora-s qenë ''Fábula de Polifemo y Galatea'' ([[1612]]) dhe ''Soledades'' ([[1613]]);&lt;ref name=&quot;val159&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 159&lt;/ref&gt; këto të fundit i dhanë origjinë një «revolucioni estetik» të mirëfilltë, për shkak të përdorimit të fjalëve të pazakonta, thellësisht të frymëzuara nga latinishtja, me rendin e fjalëve shpesh të përmbysur, referimet e shpeshta te [[mitologjia]] që kontribuoi në krijimin e një «gjysëm errësire irreale» të paparë ndonjëherë, nga e cila ndonjëherë dalin papritur imazhe të çuditshme.&lt;ref name=&quot;val159&quot; /&gt; Francisco de Quevedo, i lindur në [[Madridi|Madrid]] në [[1580]] nga një familje me origjinë fisnike, qe një poet dhe prozator «me mendim të thellë»,&lt;ref name=&quot;val163&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 163&lt;/ref&gt; një nga figurat më të rëndësishme për ''el Siglo de Oro''.&lt;ref name=&quot;val164&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 164&lt;/ref&gt; Shkroi shumë vepra të pasura me satira dhe kritika ndaj kategorive të veçanta të personave (si për shembull mjekët, avokatët, gratë etj.): Quevedo qe autor i zhdërvjelltë, pasi në jetën e tij shkroi libra [[teologjia|teologjie]] dhe [[filozofia|filozofie]] si ''Providencia de Dios'', [[politika|politikë]] si ''Marco Bruto'', i frymëzuar nga [[stoicizmi]], kritike letrare dhe veçanërisht [[satira|satire]] humoristike.&lt;ref name=&quot;val164&quot; /&gt; ''Historia de la vida del Buscón'' është një parodi e romanit pikaresk ku figura e ''pícaro-s'' është çuar në ekstrem, ashtu si përmbajtja;&lt;ref name=&quot;val164&quot; /&gt; në të gjitha veprat e Quevedo-s haset një humorizëm i spikatur, i përdorur për të përshkruar gjithëçka, që nga vizionet infernale&lt;ref name=&quot;val165&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 165&lt;/ref&gt; deri te bujtinarët dhe rojet gjyqësore.&lt;ref name=&quot;val166&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 166&lt;/ref&gt; Ai qe autori kryesor ''konceptist'' dhe në shkrimet e tij poetike mund të identifikohet një mendim i ngjashëm me atë të [[ekzistencializmi]]t të mëvonshëm.&lt;ref name=&quot;val166&quot; /&gt;

Midis poetëve që nuk morën pjesë në konvencionet e poezisë baroke, duke parapëlqyer një stil më pak të ndërlikuar dhe formal, më të kthjellët, qenë Lupercio de Argensola ([[1559]]-[[1613]]) dhe Bartolomé Leonardo de Argensola ([[1561]]-[[1634]]), dy vëllezër,&lt;ref name=&quot;val226&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 226&lt;/ref&gt; Alonso Fernández de Andrada dhe Francisco de Rioja ([[1583]]-[[1659]]).&lt;ref name=&quot;val227&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 227&lt;/ref&gt; Ndërsa midis të tjerëve, që nuk i përkitën të ashtuquajturës «linja anti-baroke» por u shkëputën megjithatë nga baroku, mund të përmenden Luis Barahona de Soto, Andrés Rey de Artieda, Pedro de Espinoza dhe Juan de Jáuregui;&lt;ref name=&quot;val227&quot; /&gt; me prirje akoma më të ndryshme qe vepra e dy kontëve: Juan de Tassis y Peralta, kont i Villamediana-s, që shkroi vepra ku tregohet me këmbëngulje pesimizmi,&lt;ref name=&quot;val229&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 229&lt;/ref&gt; dhe Diego de Silva y Mendoza, kont i Salinas-it, i pajisur me një stil më të gjallë por më pak formal, i pasur me introspeksione psikologjike.&lt;ref name=&quot;val231&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 231&lt;/ref&gt;

====== Proza ======
[[Skeda:Peter Paul Rubens 138.jpg|parapamje|left|Teresa d'Ávila]]
Zhvillim dhe lartësim të madh pati letërsia fetare,&lt;ref name=&quot;val141&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 141&lt;/ref&gt; ose «mistike».&lt;ref name=&quot;enc801&quot; /&gt; Ajo arriti pikën e famës kulminante në gjysmën e dytë të Pesëqintës, falë veprave të San Giovanni della Croce ([[1542]]-[[1591]]),&lt;ref name=&quot;val141&quot; /&gt; frati Luis de Granada ([[1504]]-[[1588]]) apo Shën Teresa d'Ávila ([[1515]]-[[1582]]).&lt;ref name=&quot;val145&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 145&lt;/ref&gt; Ky rikthim te letërsia fetare ndodhi në vazhdim të lëvizjes rilindase që, ndërsa nga ana letrare solli futjen e shkencës në art, nga ajo fetare solli një kujdes më të madh për individin, që përpiqej të bashkohej me figurën hyjnore nëpërmjet brendësisë së vetë dhe jo më duke ndjekur (dhe madje ndonjëherë kapërcyer) direktivat e kishës.&lt;ref name=&quot;val142&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 142&lt;/ref&gt; Luis de Granada u vu në dukje për forcën e oratorisë së vetë dhe për vëmendjen ndaj natyrës (prirje kjo që e çoi të dyshohej si iluminist nga [[Inkuizicioni]], që arriti ti ndaloi veprat e tij për pak kohë);&lt;ref name=&quot;val143&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 143&lt;/ref&gt; Ndërsa Pedro Malón de Chaide qe një agustinian që, ndryshe nga Alonso de Orozco, imitoi letërsinë ''profane'' në përpjekje për ta përballte me stilin e vetë.&lt;ref name=&quot;val144&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 144&lt;/ref&gt; Vepra e Shën Teresa de Ávila, e lindur si Teresa de Cepeda y Ahumada, fillimisht qe e përkushtuar ndaj meditimit, për tu maturuar pastaj, në vazhdim të një vizioni, në një letërsi më aktive dhe të gjallë, të pasur me imazhe të gjalla dhe nga proza spontane dhe tradicionaliste, ku ndonjëherë shfaqen disa popullarizma.&lt;ref name=&quot;val145&quot; /&gt; Shkrimi më i rëndësishëm i Teresa-s është ''Vida'', ku ofron interpretimin e vetë të disa «çështjeve shpirtërore».&lt;ref name=&quot;val146&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 146&lt;/ref&gt; San Giovanni della Croce, dishepull i Shën Teresa-s,&lt;ref name=&quot;enc802&quot;&gt;Camillo Berra; Paolo Pignata; Flaviarosa Rossini, zëri 'Letteratura spagnola' te AA.VV., L'Enciclopedia, vol. 18, [[Roma]], La Repubblica/UTET/De Agostini, [[2003]], fq. 802&lt;/ref&gt; lindi me emrin Juan de Yepes në Fontiveros;&lt;ref name=&quot;val149&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 149&lt;/ref&gt; me ''Cántico espiritual'' ai përshkroi ekstazat e tij në një gjuhë fortësisht simbolike, e pasur me citime dhe lirizëm.&lt;ref name=&quot;val152&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 152&lt;/ref&gt;

Ndërsa për sa i përket romanit u regjistrua një gjini e re, ''romani pastoral'', ku personazhet janë pjesëtarë të botës fshatare, zakonisht barinjë. Kjo gjini ka origjinë në shkrimet italiane me ambjentim bukolik si për shembull ''Ninfale fiesolano'' i [[Giovanni Boccaccio]]-s, ose ''Carmen Bucolicum'' i [[Françesko Petrarka|Petrarkës]].&lt;ref name=&quot;val113&quot;&gt;José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, përkthyer nga Francesco Tentori Montalto, botimi i III i rishikuar dhe zgjeruar, [[Torino]], ERI, [[1969]], fq. 113&lt;/ref&gt; Ata janë libra me përmbajtje të lehtë, me histori dashurie me portagonistë barinjë dhe fshatarë, të karakterizuar nga një farë shkëputjeje nga realiteti nëpërmjet përshkrimit të peizazheve idilike të jashtme nga shoqëria dhe nga kontaminimet e saj.&lt;ref name=&quot;val113&quot; /&gt; Shembulli i parë i këtij tipi tekstesh është ''Diana'', vepra në spanjisht e shkrimtarit portugez [[Jorge de Montemayor]] ([[1520]]-[[1561]]);&lt;ref name=&quot;enc802&quot; /&gt; në ndjekje të linjës qe [[Lope de Vega]] me ''Arcadia-n'' dhe [[Miguel de Cervantes]] me ''Galatea-n'', dhe kështu romanet pastorale patën sukses të madh.&lt;ref name=&quot;enc802&quot; /&gt; Një tjetër gjini romani që pa dritën është romani moresk, në të cilin arabi spanjoll merr rolin e personazhit kryesor, duke u idealizuar.&lt;ref name=&quot;enc802&quot; /&gt; Pas veprës së parë të kësaj gjinie, ''Historia del Abencerraje y la hermosa Jarifa'', gjinia u bë e njohur me ''Guerras de Granada'', e shkruar nga Ginés Pérez de Hita ([[1554]]-[[1619]]).&lt;ref name=&quot;enc802&quot; /&gt;

[[File:Miguel de Cervantes lithography.jpg|thumb|Miguel de Cervantes]]
[[Miguel de Cervantes]] ([[1547]]-[[1616]]) konsiderohet si romancieri më i madh spanjoll i të gjitha kohëve dhe ndikimi i tij mbi letërsinë spanjolle qe i tillë sa spanjishtja është përkufizuar si «gjuha e Cervantes-it» dhe atij i është dedikuar Istituti i gjuhës dhe kulturës spanjolle.&lt;ref&gt;{{Cito web|url=http://milan.cervantes.es/it/chi_siamo_spagnolo.htm|title=Presentazione istituzionale|editor=Instituto Cervantes|accessdate=30 shtator 2012}}&lt;/ref&gt; Pas ''La Galatea'' e vitit [[1585]], romani [[Don Kishoti i Mançës]] (''El ingenioso hidalgo don Quijote de la Mancha''), kryevepra e Cervantes-it u publikua në dy kohë, pjesa e parë në [[1605]] dhe e dyta në [[1615]], pas shfaqjes së një vazhdimi 'pirat' me autor Alonso Fernández de Avellaneda.&lt;ref name=&quot;enc802&quot; /&gt;
Te ''Qujote'' Cervantes zbulon &quot;përmasën e katërt&quot; të shkrimit narrativ, duke inauguruar epokën e gjatë dhe të larmishme të romanit modern&lt;ref&gt;Dario Puccini: introduzione a 'Cervantes, Don Chisciotte della Mancia', Garzanti, [[Milano]], [[1981]], faqja XV&lt;/ref&gt;.
Formimi kulturor i Cervantes-it u zhvillua në fazën e kalimit midis shekullit XVI në klimën e Rilindjes së plotë dhe kalimit nga Rilindja te baroku gjeti te ai një interpretues thellësisht të rrënjosur në problemet e njeriut të asaj kohe.&lt;ref&gt;[http://books.google.it/books?id=8KM2NMgnkfcC&amp;pg=PA545&amp;lpg=PA545&amp;dq=cervantes+tra+rinascimento+e+barocco&amp;source=bl&amp;ots=Gq-11CscHK&amp;sig=2C9TZhd5ob784BTeO2pxC9Rsg84&amp;hl=it&amp;sa=X&amp;ei=hwpoULn8AZSQhQf6voGYDQ&amp;sqi=2&amp;ved=0CEEQ6AewBg#v=onepage&amp;q=cervantes%20tra%20rinascimento%20e%20barocco&amp;f=false Carmine Benincasa: L'Altra scena: saggi sul pensiero antico, medievale, controrinascimentale], Dedalo, [[Bari]], [[1979]], fq. 545-554&lt;/ref&gt; Në veprën e Cervantes-it vërehet nevoja për të zbuluar ëndrrën, fantazinë, të panjohurën, çmendurinë, instinktin për të sjellë në jetë vetëdijen njerëzore&lt;ref&gt;Giulia Farina: Enciclopedia della letteratura, Garzanti, [[Milano]], [[1997]], faqe 199&lt;/ref&gt;.

====== Teatri spanjoll i Rilindjes ======
Teatri spanjoll e nis [[Rilindja|Rilindjen]] me një vepër mjeshtërore, ''La Celestina'', e [[Fernando de Rojas]] ([[1499]] dhe [[1502]]), një prurje e fortë në favor të realizmit që u vazhdua nga vepra të tjera të gjinisë çelestineske si ''La lozana andaluza'' ([[1528]]) e [[Francisco Delicado]] dhe ''Segunda Celestina'' ([[1534]]) e [[Feliciano de Silva]] mes të tjerave, paraprirëse e fiksioneve të idealizuara të librave kalorsiakë (''Amadís de Gaula'', [[1508]], ''Palmerín de Inglaterra'', [[1547]]-[[1548]] dhe ''Tirante el Blanco'', [[1511]] përkthimin e tij në [[gjuha kastiliane|gjuhën kastiliane]]); të romanit pastoral (''Los siete libros de la Diana'' ([[1559]]) e [[Jorge de Montemayor]]); të romanit moresk (''Historia del Abencerraje y la hermosa Jarifa'', [[1565]]) dhe të romanit sentimental (''Cárcel de amor'', [[1492]], i [[Diego de San Pedro]] dhe ''Proceso de cartas de amores'', [[1548]], i [[Juan de Segura]]). Vazhdoi teatri i gjysmës së parë të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] me figurat e shquara si dhe muzikantin [[Juan del Encina]] dhe ''Églogas'' e tij, të [[Gil Vicente]] dhe ''Tragicomedia de Don Duardos'' e tij, të '''Bartolomé Torres Naharro''' me komeditë romane të përfshira në ''Propalladia-n'' e tij ([[1517]] dhe [[1520]]) dhe, megjithëse në gjysmën e dytë të shekullit XVI, [[Lope de Rueda]] me ''Pasos'' e tij komike ([[1567]]) që i parprinte entremés-it, [[Jerónimo Bermúdez]] me ''Nises'' e tij, tragjedi klasiciste mbi mitin e famshëm të [[Inés de Castro]]; [[Miguel de Cervantes]], me po aq klasicisten ''El cerco de Numancia'' ([[1585]]) dhe komeditë e tij mbi robërit si dhe formula skenike revolucionare të feniksit të gjeniut [[Lope de Vega]] ([[1562]]-[[1635]]), autori më prodhimtar i teatrit botëror dhe dishepujt e tij të parë '''Guillén de Castro''' ([[1569]]–[[1631]]) dhe [[Juan de la Cueva]] ([[1543]]-[[1612]]).

===Franca===
[[Franca]] e gjeti poetin e saj të madh të Rilindjes te [[Pierre Ronsard]], që kryesonte grupin letrar të [[La Pléiade]] së bashku me Joachim du Bellay të përbërë nga shtatë rapsodë.
[[Skeda:Pierre de Ronsard.jpg|parapamje|Pierre de Ronsard|majtas]]
'''Du Bellay''' është autori i një ''La Deffence, et Illustration de la Langue Francoyse'', manifesti i La Pléyiade, që mbështetej në një vazhdimësi të poezisë së modeleve klasike greko-romake dhe italiane. Në veprat e tij lirike mund të përmendim ''Lashtësia e Romës'', vargje poetike të shkaktuara nga soditja e rrënojave të qytetërimit romak dhe ''Regrets'', koleksion sonetesh me ton intim drejtuar poetëve të La Pléiade.

'''Ronsard''' kultivoi lirikën klasike në ''Odat'' e tij, që ndiqnin ato greke të [[Pindari]]t dhe ato romake të [[Horaci]]t. ''Les Amours de Cassandre'', sonete dedikuar të pasurës Casandre dhe fshatares së re María që ndjekin shembullin e ''Canzoniere-s'' së [[Françesko Petrarka|Petrarkës]]. Hymnes trajton tema filozofike, fetare dhe politike. Shkroi gjithashtu një poemë ambicioze të epikës kombëtare: ''la Franciade'', që përpiqet të imitoi ''[[Eneida|Eneidën]]'' e [[Virgjili]]t. Me ''Sonnets pour Hélène'' ([[1578]]) rikthehet te poezia e dashurisë në një vepër të pjekurisë.

Në prozën romaneske u shqua satira e ''La vie de Gargantua et de Pantagruel'' e [[François Rabelais]], ku paraqitet një botë e përmbysur plot humor dhe fantazi, që ka si qëllim kryesor kritikën e zakoneve franceze.

Proza didaktike pati si figurë të madhe '''[[Michel de Montaigne]]''', krijuesi i esesë me veprën e tij ''Essais'' ([[1580]]), që inaugurojnë një gjini që kombinonte reflektimin personal me opinionin subjektiv dhe që i drejtohet një lexuesi të zgjedhur dhe kureshtar, të interesuar për botën bashkëkohore.

===Anglia===
[[Skeda:William Shakespeare Chandos Portrait.jpg|parapamje|303x303px|William Shakespeare]]
[[Rilindja]] hyn me vonesë në ishujt britanikë. Është në gjysmën e dytë të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]], me periudhën elizabetine (e qujtur kështu nga mbretërimi i Elizabetës së I të Anglisë), kur ndikimi klasik dhe italian arrin kulmin e tij. Është teatri fusha që u shqua më shumë.

Veprat dramatike të zbavitjes (të kundërta me synimet moralizuese) u rikthyen në skenar. [[William Shakespeare]] është dramaturgu më i shquar, por pati edhe shumë të tjerë, si [[Christopher Marlowe]] dhe [[Ben Jonson]].

Nga shekulli XVI deri në atë [[Shekulli XVIII|XVIII]] zbatuesit e '[[commedia dell'arte]]' improvizonin në rrugët e [[Italia|Italisë]] dhe [[Franca|Francës]], por vetëm disa prej tyre u shkruan. Shakespeare nisi nga teatri popullor dhe nga kultura greko-latine për të krijuar komedi të reja.

Lirika rilindase u vu në dukje nga [[Thomas Wyatt]], që adoptoi sonetin italian me metrikën angleze. E ndoqën [[Henry Howard]], [[Philip Sidney]] dhe [[Edmund Spenser]] përveç Shakespeare-it, që shkroi gjithashtu sonete të famshme angleze.

Epika u përfaqësua nga ''The Fairy Queen'' e Edmund Spenserit ([[1597]]) që ndoqi modelin e [[Ludovico Ariosto]]-s me poemën narrative romanceske dhe të mbushur me peripeci.

[[Proza]] humaniste pati përfaqësuesin e saj kryesor te [[Tomas More]], krijuesi i [[Utopia|Utopisë]], ku përfytyrohet një shoqëri ideale.

===Gjermania===
[[Skeda:Hans Sachs.jpg|parapamje|Hans Sachs.|majtas]]
Gjermania i solli [[Rilindja|Rilindjes]] teknologjinë që do ta përhapte me shpejtësi: makina e shkrimit, i shpikur nga [[Johannes Gutenberg]]. Kjo shpikje, së bashku me letrën, uli koston dhe shumëfishoi numrin e librave duke shkaktuar në të gjithë [[Evropa|Evropën]] një lloj përhapje të madhe të leximit dhe kulturës, duke ndikuar në lindjen e një sensi kritike që do ti jepte jetë [[Reformimi Protestant|Reformimit protestant]]. Midis viteve [[1450]] dhe [[1600]] u përhap në vendet dhe principatat e zonës gjermanike [[Humanizmi]] dhe u shfaq, si pasojë, [[Reformimi Protestant|Reformimi protestant]]. Përfaqësues të shquar qenë [[Erazmi i Rotterdamit]], aktiv në [[Bazeli|Bazel]] dhe [[Johannes Reuchlin]], që të dy i shkruan veprat e tyre kryesore në [[gjuha latine|latinisht]] dhe patën pak ndikimin jasht rretheve erudite. Erazmi kritikoi besimin më sipërfaqësor dhe pushtetin e madh si dhe korrupsionin moral të [[Katolikë të ritit romak|kishës katolike romake]] në veprën e tij ''Colloquia'', dialogje të hartuara në mënyrën helenike të [[Luciano de Samosata]]. Një këndvështrim më popullor pati [[Humanizmi]] i [[Ulrich von Hutten]] ([[1488]]–[[1523]]), me poemat e tij rebeluese, ose i [[Sebastian Brant]] ([[1458]]–[[1521]]), që shkroi me sukses të madh satirën e tij ''Narrenschiff'' (Anija e të marrëve)) në [[gjuha gjermane|gjermanisht]]. E ilustruar nga [[Albrecht Dürer]], kjo vepër qe, para ''Vuajtjeve të të riut Werther'' të [[Johann Wolfgang Goethe]], vepra më popullore e shtypur në [[gjuha gjermane|gjermanisht]].

Lëvizja më e suksesshme qe [[Reformimi Protestant|Reformimi protestant]] i nisur nga [[Martin Luteri]] ([[1483]]–[[1546]]). Luteri i shkroi idetë e tij në gjermanisht dhe përktheu biblën në gjuhën që populli mund ta kuptonte; Bibla e Luterit, e përkthyer midis viteve [[1522]] dhe [[1534]], qe një zhvillim themelor në krijimin e një gjuhe letrare të unifikuar të gjermanishtes duke përshpejtuar zhvillimin e gjermanishtes moderne. Nga ana tjetër, meritojnë të përmenden edhe mjeshtrat e poezisë, ''Schwank'' dhe ''Fastnachtsspiel'', përfaqësues të gjinisë burleske, mbi të gjitha në formën e përfaqësuesve të saj më të shquar [[Hans Sachs]] ([[1494]]–[[1576]]) dhe [[Jörg Wickram]] (rreth vitit [[1505]] – para vitit [[1562]]). Autor tjetër i rëndësishëm i shekullit XVI qe satiristi i pamëshirshëm [[Johann Fischart]] ([[1546]]–[[1590]]), me origjinë nga [[Strasbourg|Strasburgu]], vepra më e njohur e të cilit është ''Affentheurlich Naupengeheurliche Geschichtklitterung''.[[File:HolbeinErasmusFollymarginalia.jpg|thumb|Vizatim me penë i [[Hans Holbein i Riu|Hans Holbein të Riut]] anash ekzemplarit të Oswald Myconius të botimit të vitit[[1515]] të ''[[Elozh ndaj marrëzisë]]'' së Erazmit të Rotterdamit]]Një gjini e përhapur në këtë epokë qe ''Volksbuch'', një lloj broshure që botohej në formë anonime dhe trajtonte tema popullore. Shembuj të saj janë ''Historia e D. Johann Georg Fausten'', versioni rilindas i mitit të [[Fausti]]t dhe tregimet rreth mashtruesit [[Till Eulenspiegel]].

===Holanda===
[[Shekulli XVI]] në Holandë u dominuan nga figura e [[Erazmi i Rotterdamit|Erazmit të Rotterdamit]] dhe [[Humanizmi]]t latin. Edhe humanizmi zgjodhi me paraqëlqim të shprehej në gjuhën latine, megjithëse në [[Rilindja|Rilindje]] nisi të merte formë një gjuhë letrare e përbashkët në Vende të ndryshme të Ulta duke nisur nga përkthimet e para nga protestantët të [[Bibla|Biblës]]; bëhet fjalë për një hollandishte më homogjene dhe më pak dialektore se deri atëherë.[[File:Os Lusíadas.jpg|thumb|348x348px|Os Lusíadas, e Luis de Camões|majtas]]Ky proces i gjerë nisi me reagimin e protestantëve kundër katolicizmit këmbëngulës që kërkonte të impononte [[Filipi II|Filipi i II]]. Protestantët promovuan përkthime të ndryshme në gjuhën holandeze të [[Psalmi|Psalmeve]], ku veçohet [[Jan Utenhove]], që për më tepër qe i pari që përktheu në gjuhën holandeze [[Besëlidhja e Re|Dhiatën e Re]]. [[Philips van Marnix]] shkroi satira kundër kishës katolike. [[Humanizmi]] nxori më pas figura si [[Dirck Volckertszoon Coornhert]] ([[1522]]–[[1590]]), autor i një ''Zedekunst'' ose &quot;Ética&quot; ([[1586]]) dhe më të njohurin [[Erazmi i Rotterdamit]] dhe kulminoi me [[Shekulli XVII|shekullin XVII]], që qe shekulli i artë i letërsisë holandeze, kur u përkthye e gjithë [[Bibla]] në [[gjuha holandeze|holandisht]] për të farkëtuar një holandishte të përbashkët letrare; kjo është quajtur ''Bibla e shteteve''. Për më tepër u shquan humanistë të tjerë, mbi të gjitha për prurjet dramatike: [[Willem van de Voldersgraft]], i quajtur gjithashtu [[Willem Gnapheus]] ([[1493]]-[[1568]]) që ndikoi në mënyrë të fuqishme teatrin e mëvonshëm me dramën e tij mbi temën e birit plangprishës, ''Acolastus'' ([[1529]]), ku shpalos si një i ri i shëndetshëm dhe plotë jetë mer lajmin se do të sëmurej dhe do të vdiste dhe që gjendej vetëm, pa dikë që ta shoqëronte në ditët e tij të fundit dhe komedia e tij ''Morosophus'' ([[1531]]). [[Joris van Lanckvelt]], më i njohur si [[Georgius Macropedius]], ([[1487]]-[[1558]]), shkroi komedinë ''Andrisca'' mbi dy gra tradhëtare dhe drama ''Hecastus'' ([[1539]]), shumë e vlerësuar dhe përkthyer, mbi të gjitha në gjermanisht, duke përfshirë edhe poetin e madh protestant [[Hans Sachs]]. Për më tepër shkroi libra të ndryshëm me tekste që qenë shumë të përdorur, midis të cilëve një udhëzues për të shkruar letra (''Epistolica''). Si profesor pati një sërë dishepujsh, midis të cilëve edhe gjeografin [[Gerardus Mercator]].

''Elozh ndaj marrëzisë'' i Erazmit të Rotterdamit, një satirë mbi abuzimet shoqërore dhe kishtare, ndoshta vepra e humanizmit holandez më e përkthyer në gjuhët e tjera.

=== Portugalia ===
Njëlloj si në Spanjë, Shekulli i Artë i letërsisë portugeze fillon në fillim të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]].  Futen modelet peotike italiane nga [[Francisco Saa de Miranda]] në gjysmën e parë të shekullit. Saa de Miranda qe admirues dhe mik i Garcilaso de la Vega dhe në një nga eglogat e tij vajton vdekjen e poetit toledian. Shkroi, si ai, sonete, këngë petrarkeske, egloga dhe nëngjini të tjera lirike me frymëzim italian.

Por poeti kombëtar portugez par ekselencë është [[Luis Vaz de Camoens]], që shkroi poesi lirike dhe epike, si në [[gjuha portugeze|portugalisht]] ashtu dhe në [[gjuha spanjolle|spanjisht]] dhe u shqua për përsosmërinë e soneteve të tij. Vepra e tij madhore është epopeja ''Os Lusíadas'' ('Luzitanët'), që u kthye në epopenë kombëtare dhe u lidh me aventurat e marinarëve bashkëqytetarë, veçanërisht ajo e ekspeditës së [[Vasco da Gama|Vasco de Gamas]] në [[India|Indi]], larminë e peripecive, rrisqeve, mbytjen e anijeve dhe betejat. Në kët narracion të gjatë epik përfshihen legjendat folklorike të [[Portugalia|Portugalisë]], si historia e Inés de Castro dhe kalimi e kepit të stuhive.

== Teatri i Rilindjes ==
[[Skeda:Vittore carpaccio, Ambassadors Return to the English Court 04.jpg|parapamje|288px|[[Viktor Karpaçi]], ''Historitë e Sant'Orsola-s'', (hollësi) ''Compagno della Calza'']]
Edhe teatri rilindas kaloi nga [[Teocentrizmi]] te [[Antropocentrizmi]], me vepra më natyraliste, nga aspekti historik, me synim që ti pasqyronin gjërat ashtu siç janë. Kërkohej rikuperimi i realitetit, i jetës në lëvizje, i figurës njerëzore në hapësirë, në të tre përmasat, duke krijuar hapësira për efektet iluzioniste, si ''trompe-l'œil''. Lindën parimet teatrore të bazuara në tre njësi (aksioni, hapësira dhe koha), të marra nga ''[[Poetika]]'' e [[Aristoteli]]t, teori e futur nga [[Lodovico Castelvetro]]. Si dramaturgët kryesorë u shquan [[Niccolò Machiavelli]], [[Pietro Aretino]], Bartolomé Torres Naharro, Lope de Rueda dhe Fernando de Rojas, me veprën e tij të madhe ''La Celestina'' ([[1499]]). Në Angli u krijua [[Teatri elisabetian]], me autorë si [[Christopher Marlowe]], [[Ben Jonson]], [[Thomas Kyd]]  dhe, veçanërisht, [[William Shakespeare]], gjeni i madh universal i letërsisë (''[[Romeo dhe Xhuljeta|Romeo dhe Zhuljeta]]'', [[1597]]; ''[[Hamleti]]'', [[1603]]; ''[[Othello|Otello]]'', [[1603]]; ''[[Makbeth]]i'', [[1606]]).&lt;ref&gt;César Oliva dhe Francisco Torres Monreal: Historia básica del arte escénico, [[2002]], Cátedra, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-376-0916-X, fq. 109-162&lt;/ref&gt;

Rilindja qe ''Koha e artë'' e teatrit, qoftë në [[Italia|Itali]] ashtu edhe pranë oborreve të tjera evropiane. Rizbulimi i teksteve klasike greke e latine krijoi një shumësim dhe përhapje të spektakleve teatrorë që bënë të tejkalohej, edhe pse në kohë të ndryshme, në fillim në [[Italia|Itali]] se sa në pjesën tjetër të Evropës, Paraqitjet e Shenjta klasike të përhapura tashmë që nga fillimi i [[Mesjeta|Mesjetës]].

Prania e humanistëve pranë oborreve evropiane qe përcaktuese, nëpërmjet rivënies në skenë të kryeveprave të [[Plauti]]-t, [[Publio Terenzio Afro|Terencit]], të [[Tragjedia greke|Tragjedianëve grekë]] dhe [[Seneka|Senekës]], për një vizion të ri të artit përfaqësues dhe për laicizimin e [[teatri]]t.

Shumë intelektual rizbuluan tekstet klasike dhe i aktualizuan, si në rastin e ''La Mandragola ([[1518]])'' e [[Niccolò Machiavelli]]-t dhe ''La Calandria'' ([[1513]]) e Bernardo Dovizi da Bibbiena.

[[Teatri klasik]] u përhap në të gjithë [[Evropa|Evropën]] dhe tekstet shpesh u morën nga autorë të ndryshëm: Nicholas Udall, për shembull, vuri në skenë një version të tijin të ''Miles gloriosus'' të [[Plauti]]-t të përkthyer në anglisht me titullin ''Ralph Roister Doister'' në [[1535]]. E njëjta komedi plutiane u paraqit edhe në [[Franca|Francë]] nga Jean Antoine de Baïf, që i shtoi tekste të tjera klasike si ''Eunuchus-i'' i Terencit dhe ''[[Antigona]]'' e [[Sofokliu]]-t. Gjithmonë mbi shembullin e [[Teatri grek|Teatrit grek]], në [[Hungaria|Hungarinë]] e sovranit humanist Mátyás Hunyadi (i biri i [[Janosh Huniadi]]-t), Péter Bornemisza vuri në skenë një version të tijin të ''[[Elektra]]-s'' së [[Sofokliu]]-t të titulluar thjeshtësisht ''Tragjedi në gjuhën hungareze'' ([[1558]]).

Teatri rilindas pati një zhvillim të fortë falë edhe zbatimit të risive piktorike dhe arkitektonike. [[Prespektiva]] dhe rindërtimi i teatrit sipas shembullit të atyre greko-romakë, janë në themel të ndërtimit të të famshmit Teatro Olimpico i [[Andrea Palladio]]-s.

Shumë artistë u specializuan në skenografi si [[Sebastiano Serlio]] dhe [[Baldassarre Peruzzi]], të tjerë, si Giovanni Maria Falconetto dhe [[Vincenzo Scamozzi]], në përdorimin e rinovuar të hapësirave skenike jo më të rezervuara për vendet tradicionale. Në [[Spanja|Spanjë]], për shembull, qe ''Teatro de salon'' për oborrin dhe pallatet e fisnikërisë dhe ''Corrales-it'' për publikun me pagesë. Në të njëjtën kohë edhe në [[Italia|Itali]] lindën teatro me pagesë mbi të gjitha në gjysmën e dytë të [[Shekulli XVI|Pesëqintës]]. Kjo shërbeu kryesisht për të nisur rreth vitit [[1520]] në veri të Italisë gjininë e re të ''[[Commedia dell'arte]]'', me tekste të improvizuara, në [[dialekti|dialekt]], duke zotëruar mimikën dhe duke futur personazhe arkitipik si [[Arlekini]], Colombina, Pulcinella (në Francë e quajtur Guignol), Pierotto, Pantaleone, Pagliaccio, etj.[[File:Mandragola.jpg|thumb|Kopertina e ''La Mandragola'' e Niccolò Machiavelli-t]]Në [[Firenca|Firence]], në fund të shekullit XVI, u hodhën themelet për një formë të re spektakli: [[Melodrama]] që në [[Italia|Itali]] pati midis autorëve të parë Claudio Monteverdi-n. Fillimisht u bë fjalë për intermexot midis akteve të komedisë, që në vazhdim morën gjithmonë e më shumë hapësirë në skenë deri sa u bënë një formë autonome paraqitjeje, më parë e quajtur ''recitar cantando'' dhe që u zhvillua deri në krijimin e operave të mirëfillta autonome.

=== Teatri rilindas në Itali ===
[[Rilindja]] qe ''koha e artë'' e komedisë italiane, edhe falë rekuperimit dhe përkthimit në të folura të ndryshme vulgare, nga ana e humanistëve të teksteve të shumta klasike greke dhe latine (qoftë tekste teatrale si komeditë e [[Plauti]]t dhe [[Terenci]]t si dhe tragjeditë e [[Seneka|Senekës]] ashtu dhe vepra teorike si ''[[Poetika]]'' e [[Aristoteli]]t, e përkthyer për herë të parë në italisht nga humanisti [[Giorgio Valla]] në [[1498]]).
Gjinitë e shpalosura dhe paraqitura ishin [[komedia]], [[tragjedia]], [[drama pastorale]] dhe, vetëm në fund të periudhës, [[melodrama]], të cilat patën një ndikim të rëndësishëm në teatrin evropian të kësaj periudhe. Por u vazhdua edhe me traditën mesjetare të shfaqjeve të shenjta që patën eksponentë të shumtë edhe përgjatë [[Rilindja|Rilindjes]].

====Komedia====
Një nga komediografët më përfaqësues të Rilindjes ishte [[Niccolò Machiavelli]]; ''sekretari fiorentin'' kishte shkruar një nga komeditë më të rëndësishme të kësaj periudhe, ''La mandragola'' ([[1518]]), e karakterizuar nga një ngarkesë ekspresive dhe nga një limfë krijuese vështirësisht të arritshme, e frymëzuar nga referime satirike ndaj realitetit të përditshëm të personazheve dhe jo më domosdosshmërisht të lidhur gjinitë e traditës klasike.

Kardinali [[Bernardo Dovizi da Bibbiena]] shkroi një komedi unike por shembull për shijen e periudhës: ''La Calandria'' ([[1513]]), e para në absolut (sipas prologut të atribuar [[Baldassarre Castiglione]]s) shkruar në italisht që nuk rridhte nga një tekst pararendës grek ose latin. Midis shumëve që iu futën kompozimit të teksteve teatrale mund të përmenden eruditët [[Donato Giannotti]] (''Il Vecchio Amoroso'' e vitit [[1536]]), [[Annibal Caro]] (''Gli Straccioni'' e vitit [[1543]]) dhe fisniku sienezë [[Alessandro Piccolomini]] (''Amor costante'' e vitit [[1536]]).

====Firencia====
Midis komediografëve të parë shumë ishin fiorentinë, duke nisur nga [[Agnolo Poliziano]] me ''L'Orfeo'' ([[1480]]), një komedi me natyrë pastoralo-mitologjike. Por në shekullin pasues u afermuan si profesionistë të vërtetë të komedisë [[Anton Francesco Grazzini]] i quajtur ''Il Lasca'', [[Giovan Battista Cini]], [[Giovan Battista Gelli]], [[Giovanni Maria Cecchi]], [[Benedetto Varchi]] dhe [[Raffaello Borghini]] si dhe i riu [[Lorenzino de' Medici]] që shkroi një komedi të vetme, ''L'Aridosia'' ([[1536]]) para se të vritej nga vrasësit e paguar nga Granduka [[Cosimo I de' Medici]] për vrasjen e kushëririt, [[Alessandro de' Medici]], duka i Firences.

====Komeditë në oborret italiane====
Një vend të veçantë zënë [[Pietro Aretino]], [[Ludovico Ariosto]] dhe [[Ruzante]], që qenë të gjithë intelektual në shërbim të oborreve.
Për oborrin este-ns të [[Ferrara]]s, Ariosto, veç ''[[Orlando furioso]]'', do të shkruante komedi zbavitëse me origjinë plautine si ''La Cassaria'' ([[1508]]) dhe ''La Lena'' ([[1528]]).

Në [[Roma|Romën]] e [[Leoni X|Leonit të X]] do të shquhej [[Pietro Aretino]] me ''pasquinate-t'' e tija por edhe me komedi si ''La Cortigiana'' ([[1525]]), në të cilën do të dhunonte shumë konvencione gjuhësore dhe skenike.
Në Romë teatri u rizbulua dhe, për herë të parë, i garantuar nga papët, që shikonin mundësinë e instrumentalizimit për qëllime politike. Teatri rilindas në Romë nuk pati përfaqësues njëlloj si në oborret e tjera italiane, me një përjashtim të vetëm të [[Francesco Belo]]-s që shkroi ''Il pedante'' ([[1529]]) dhe i sipërpërmenduri Annibal Caro (por me origjinë nga [[Civitanova Marche]], por gjatë gjithë kohës në [[Roma|Romë]] në shërbim të familjes Farneze).
Kërshëri: midis pjesëve të rralla që kanë si skenar Romën e papëve, në fakt për të qenë të saktë, Romën e Jubileut të vitit [[1525]], është për tu shënuar komedia më e rëndësishme e Rilindjes teatrale kroate dhe në përgjithësi sllave: “Dundo Maroje” (Padroni ose Xha Maro-ja), e shkruar në [[1550]] nga raguzani Marin Držić, i quajtur edhe Marino Darsa ([[1508]]-[[1567]]).

==== Farsa cavaiola ====
[[Skeda:Vicenza Teatro Olimpico (scena).jpg|parapamje|347x347px|Andrea Palladio dhe Vincenzo Scamozzi, Teatri Olimpik, [[Vicenza]]|majtas]]
[[Farsa cavaiola]] qe një gjini e sukseshme letrare dialektore, pjesëmarrëse e «sezonit të fundit të madh të teatrit komik të shek. të XVI [...] që lulëzoi në [[Napoli]] dhe përreth tij»&lt;ref name=&quot;FrancoFido&quot;&gt;{{cito web|author=Franco Fido|url=http://www.italica.rai.it/scheda.php?monografia=rinascimento&amp;scheda=rinascimento_saggi_commedia_cinquecento_capitoli_lezion32|title=La commedia a Napoli nel tardo Cinquecento: Della Porta|work=Italica.rai.it|accessdate=18 korrik 2014|archive-date=8 qershor 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130608012613/http://www.italica.rai.it/scheda.php?monografia=rinascimento&amp;scheda=rinascimento_saggi_commedia_cinquecento_capitoli_lezion32|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;, i lidhur mbi të gjitha me emrin e [[Vincenzo Braca]]-s. Gjinia duhet të ketë njohur një lulëzim të madh midis fundit të [[Shekulli XV|shekullit XV]] dhe [[Shekulli XVI|shekullit XVI]], por për këtë prodhimtari të rëndësishme, në harkun e një shekulli e gjysëmka mbijetuar shumë pak.&lt;ref name=&quot;E. Malato&quot;&gt;Enrico Malato, [http://www.treccani.it/enciclopedia/vincenzo-braca_%28Dizionario_Biografico%29/ Vincenzo Braca], in Dizionario biografico degli italiani, Roma, Istituto dell'Enciclopedia Italiana. URL e kontrolluar më 18 korrik 2014.&lt;/ref&gt;

Gjinia përqëndrohej në arketipin e farsesk të ''cavaiuolo-s'', dmth. një injorant dhe kryeplak i marr cavezë (me një fjalë një banor i qytetit të Cava de' Tirreni), i imagjinuar nga qytetarët salernitanë në ashpërsinë e dialektit të tij dhe në trajtat më të trasha e karikaturale&lt;ref name=&quot;FrancoFido&quot;/&gt;: shembuj të tillë janë ''Farza de lo Mastro de scola'' dhe ''Farza de la Maestra'' e [[Vincenzo Braca]]-s, ku karakteri i ''cavaiolo-s'' bëhet arketipi i «banorit të trash të klasës së ulët»&lt;ref name=&quot;LettEinaudiDiz&quot;&gt;Alberto Asor Rosa (ed.): Letteratura italiana, Einaudi, [[Torino]], [[2007]], volumi 18 (Dizionario degli autori: A-C), kapitulli Vincenzo Braca, sbn=IT\ICCU\FOG\0272829&lt;/ref&gt;.

Midis frasave të mbijetuara, të vetmet më të hershme se ato të Vincenzo Braca-s janë ''Cartello di sfida cavajola'' dhe ''Ricevuta dell'Imperatore'', që i përkasin fillimit të shekullit XV, të dyja me autorë që kanë mbetura anonimë.
''Ricevuta dell'Imperatore'' (anonime&lt;ref name=&quot;FrancoFido&quot;/&gt;, por për disa&lt;ref name=&quot;LettEinaudiDiz&quot;/&gt; mund ti atribuohet Braca-s) është më e vjetra midis farsave ''cavaiole''&lt;ref name=&quot;FrancoFido&quot;/&gt;, i referohet në mënyrë tallëse pritjes së ofruar [[Karli V|Karlit të V]] në Cava, ku kaloi duke u kthyer nga [[Tunizi]] në [[1535]]&lt;ref name=&quot;FrancoFido&quot;/&gt;.

Botimi i vetëm teatral profesionist i farsave cavajole në periudhën bashkëkohore është ajo e prodhuar nga Centro studi sul Teatro Medioevale e Rinascimentale, drejtuar nga [[Federico Doglio]], që doli në skenë në Teatro Valle të [[Roma|Romës]] në [[1986]] me përshtatjen dhe regjinë e [[Giuseppe Rocca]]-s.

=====Farsa cavaiola në kontekstin letrarë rilindas=====
'Farsa cavaiola' qe një nga «momentet kryesore të historisë së farsës në Italinë e Rilindjes»&lt;ref name=&quot;Padoan&quot;&gt;Giorgio Padoan: L'avventura della commedia rinascimentale, kapitulli L'emergere del melodrammatico e del patetico, Piccin, Padova, 1996, isbn=978-88-229-1345-6&lt;/ref&gt;, përkrahë lindjes së shfaqjeve të tjera letrare si ''Strascino-ja'' sieneze (më e hershme se Congrega dei Rozzi), commedia veneciane e bufonëve ''Zuan Polo'' dhe ''Domenico Tajacalze'', dhe ''mariazzi'' padovanë të [[Ruzante]]-s&lt;ref name=&quot;Padoan&quot;/&gt;.
Më herët edhe [[Andrea Calmo]] qe një frenkuentues i gjinisë mariazzo sa që komedia e tij ''La Rhodiana'' iu atribua Ruzante-s deri në kohët e fundit.
Përkundrejt këtyre manifestimeve, gjithësesi, ekspresiviteti i gjallë gjuhësor, vepra e Braca-s, paraqitet me përtherje thelbësore macchietistiche, me karakter më lokal dhe campanilistico&lt;ref name=&quot;Padoan&quot;/&gt;. Gjerësia më e vogël e horizontit satirik, për shembull, nuk i lejonte Vincenzo Braca-s të arrinte në nivelet mprehtësisë së arritur nga [[Ruzante]]&lt;ref name=&quot;Padoan&quot;/&gt;.

====Komeditë në dialektin venet====
Një rast i veçantë është përfaqësuar nga figura dhe vepra e Angelo Beolco i quajtur ''[[Ruzante]]'' nga emri i fshatarit padovan protagonist i veprave të tij. Veçantia e teatrit të Ruzante-s, paraprinë me disa vite veprën e [[Andrea Calmo]]-s, ishte futja në teatrin italian, që deri atëherë kishte përdorur gjuhën vulgare fiorentine, përdorimin e dialektit. Ruzante punonte në oborrin padovan të [[Alvise Cornaro]]-s i cili ndërtoi një skenografi apostafat në vilën e tij në [[Padova]] që u quajt ''Loggia e Odeo Cornaro'' ose ''Loggia del Falconetto'' nga emri i arkitektit [[Giovanni Maria Falconetto]] që e ideoi, hapësirë e përzgjedhur për paraqitjen e komedive të Ruzante-s si ''Betìa'' ([[1525]]) dhe ''Anconitana'' ([[1535]]) për të përmendur më të famshmet mes komedive të Beolco-s.

Viteve [[1535]] dhe [[1537]] i përket një komedi shembullore në dialektin venecian, me një titull të pangatërrueshëm: ''La Venexiana'' që edhe pse me autor anonim tregon maturinë e teatrit të qytetit të [[Venecia|Venecies]], deri atëherë i lidhur me autorë të brendatokës.

Në rastin e Ruzante-s dialekti me të cilin shprehej dramaturgjia e tij ishte ai padovan i fshatrave venete të shekullit XVI: tingujt onomatopeikë me gjuhë të vështirë qenë me frymëzim, në distancën e shumë shekujve, për artistët bashkëkohorë si [[Dario Fo]], që mori frymëzim pikërisht nga gjuha e Ruzante-s për ''grammelot-in'' e tij.

Teatri në dialekt filloi të zhvillohej në këtë periudhë me [[Commedia dell'Arte]], ''maskat'' e tij, si [[Arlecchino]] bergamask (që pastaj do të merte si gjuhë dialektin venecian), [[Pulcinella]] napoletane me krijimet e saj mimike dhe gjestuale dhe [[Pantaleone]], tregëtari i vjetër venecian midis më të famshmeve. Frekuentues të tjerë të teatrit veneto-padovan qenë piaçentini [[Girolamo Parabosco]] dhe [[Ludovico Dolce]] që shkroi dy komedi dhe dy tragjedi.

====Kthesa e komedisë====
[[Skeda:Giovanni di Bernardo Rucellai.jpg|parapamje|Giovanni di Bernardo Rucellai]]
Komedia e shekullit XVI pësoi një kthesë në [[1582]], kur në [[Parisi|Paris]] u publikuan ''Candelaio-ja'' i [[Giordano Bruno]]-s, i pasur me karakteristika anomale dhe trasgresive.&lt;ref&gt;Giovanni Antonucci: Storia del teatro italiano, isbn=88-7983-974-8, Newton&amp;Compton, [[Roma]], [[1995]], fq.32&lt;/ref&gt;

Fisniku peruxhin [[Sforza Oddi]] ([[1540]]-[[1611]]) me komeditë e tij: ''L'Erofilomachia ovvero il duello d'Amore e d'Amicitia'' ([[1572]]), ''I Morti vivi'' ([[1580]]) dhe ''La Prigione d'amore'' ([[1580]]), ofron panoramën e kontaminimeve midis teatrit fundit të shekullit XVI dhe atij të profesionistëve që po afermohej pranë oborreve italiane dhe franceze, ndërthurja është kaq e dukshme sa në tekstet e tij kishte tashmë personazhe të zakonshëm për publikun e [[Commedia dell'arte]] si 'Zanni' dhe kapitenët 'spacconi'.

Shfaqja në teatër e diletantëve fisnikë, të maskave të [[Commedia dell'arte]], që te Sforza Oddi pa një pararendës, do të bëhej një gjini e mirëfilltë e quajtur ''Commedia ridicolosa'' dhe në Gjashtëqintën dhe Shtatëqintën do të kishte edhe një plate të gjerë në teatrot e drejtuara nga Akademitë.

====Tragjedia dhe drama pastorale====
Në [[Rilindja|Rilindje]] edhe teatri tragjik gjeti hapësirën e tij; përfaqësuesit më të rëndësishëm të tragjedisë rilindase qenë konti [[Gian Giorgio Trissino]], autor i ''Sofonisba-s'' ([[1514]]) dhe [[Giambattista Giraldi Cinzio]] autor, midis të tjerave, i tragjedisë ''Orbecche'' ([[1541]]). Edhe [[Torquato Tasso]] krijoi tragjedi me karakter mitik dhe epiko-pastorale, gjini midis tragjedisë dhe komedisë.&lt;ref name=&quot;Antonucci33&quot;&gt;Giovanni Antonucci, Storia del teatro italiano, Roma, Newton&amp;Compton, 1995, ISBN 88-7983-974-8, fq. 33&lt;/ref&gt; Më përfaqësuesja e kësaj periudhe, qe një dramë pastorale me shije shumë arkadike: ''Il pastor fido'' ([[1590]]) i [[Giovan Battista Guarini]]t. ''Drama pastorale'' vetë pati një origjinë klasike pasi u frymëzua nga ''Bukoliket'' e [[Virgjili]]t. Edhe ''Aminta'' ([[1573]]) e Torquato Tasso-s është konsideruar një kryevepër e kësaj tipologjie pastorale, jo vetëm për suksesin editorial dhe teatral që arriti, por mbi të gjitha për ndikimin e saj të rëndësishëm mbi dramaturgjinë evropiane dhe mbi melodramën e [[Shekulli XVII|Gjashtëqintës]]&lt;ref name=&quot;Antonucci33&quot;/&gt; por tragjedia e vërtetë me frymëzim [[Seneka|senekian]] e Tasso-s qe ''il Torrismondo'' ([[1587]]), me ambientim ''nordik''.
Frekuentues të tjerë të tragjedisë gjatë [[Rilindja|Rilindjes]] qenë [[Giovanni Rucellai]] që shkroi dy tragjeditë: ''Rosmunda'' ([[1515]]) dhe ''Oreste'' si dhe [[Sperone Speroni]], autor i ''Canace-s'' ([[1542]]). Për më tepër eklektiku [[Pietro Aretino]] krijoi vetëm një tragjedi, ''Orazia-n'' ([[1546]]) që është konsideruar një nga më shembulloret e [[Rilindja|Rilindjes]].

====Diletantë fisnikë dhe aktorë profesionistë====
Këta tekste teatrale luheshin nga diletantë të rinj, si [[Compagnie della calza]] e finsnikëve venecianë për të cilët punonin Ruzante-ja dhe Aretino-ja, [[Congrega dei Rozzi]] dhe [[Accademia degli Intronati]] e [[Siena]]s, për të cilën punoi, midis të tjerëve, i lart-përmeduri Alessandro Piccolomini ose ''La Confraternita'' fiorentinase si ''Compagnia del Vangelista'' apo, përsëri në [[Firenca|Firence]], shoqëritë e fisnikëve diletantë, imitim i 'Compagnie della calza' veneciane, si ajo ''della Cazzuola'' dhe ''Compagnia del Paiuolo''. Profesionaliteti i aktorit nuk njihej, megjithëse profesioni ekzistonte tashmë që nga koha e ''giocolieri'' të shesheve dhe bufonët e oborrit, por u zhvillua, me kalimin e kohës me përparime të rëndësishme nga këndvështrimi i artit dramatik dhe të interpretimit të tekstit, si dhe pregatitjes skenike, shpenzime në ngarkim të kompanive shëtitëse që u afermuan nga mesi i [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] (dëshmia e parë e një kompanie me aktorë profesionistë përmendet në një akt noterial të vitit [[1545]]&lt;ref&gt;Ester Cocco, Una compagnia comica della prima metà del secolo XVI, te revista 'Giornale Storico della Letteratura Italiana', nº 55, [[Torino]], Loescher, [[1915]], SBN IT\ICCU\RAV\0073120.&lt;/ref&gt;) deri në gjithë shekullin pasues me [[Commedia dell'arte]].

====Shfaqja e shenjtë rilindase====
Përgjatë [[Rilindja|Rilindjes]] prodhimtaria e teatrit të shenjtë, që vinte nga shfaqja e shenjtë me origjinë mesjetare, nuk u ndërpre por pati një lulëzim të rëndësishëm që trajtoi temat fetare edhe në oborret italiane midis [[Shekulli XV|shekullit XV]] dhe [[Shekulli XVI|shekullit XVI]].
Edhe pse e përhapur në të gjithë [[Evropa|Evropën]] kjo gjini u afermua kryesisht në [[Firenca|Firence]] me praninë e autorëve të rëndësishëm si [[Feo Belcari]] dhe [[Lorenzo de' Medici]] në shekullin XV dhe me [[Giovanni Maria Cecchi]]-n në shekullin XVI.

Megjithatë shumica e shfaqjeve të shenjta rilindase mbeti një formë anonime si/c ishte e zakonshme gjatë [[Mesjeta|Mesjetës]]. Kështu mbetën anonim autorët (apo autori) e ''Ascensione-s'', interpretuar në kishën e 'Santa Maria del Carmine'  në Firence dhe ajo e ''Annunciazione-s'' në kishën fiorentine të 'San Felice in Piazza' të vëna në skenë për Këshillin e Bazelit, [[Ferrara]]s dhe të [[Firenca|Firences]] ([[1438]]-[[1439]]) dhe projektuar nga [[Filippo Brunelleschi]] në rolin e pazakontë të skenografit&lt;ref&gt;Mario Fabbri, Elvira Garbero Zorzi e Annamaria Petrioli Tofani (redaktorë), Il luogo teatrale a Firenze. Brunelleschi, Vasari, Buontalenti, Parigi, Introduzione di Ludovico Zorzi, [[Milano]], Electa, [[1975]], SBN IT\ICCU\VEA\0016297.&lt;/ref&gt;, siç dëshmohet nga [[Giorgio Vasari]] te ''Jeta'' e po këtij arkitekti.

Këto shfaqje shkruheshin për vëllazëritë fiorentinase të të rinjve, më e shquara qe ''Rappresentazione dei Santi Giovanni e Paolo'' e shkruar nga [[Lorenci i Mrekullueshëm]] në [[1491]] për hyrjen e të birit Piero në 'Compagnia del Vangelista' dhe e interpretuar në oborrin e 'Convento della Trinità Vecchia' ose konventi i 'San Giusto alle mura', i kthyer në vazhdim në [[Teatro di Via dell'Acqua]].
Për vetë 'Compagnia il Cecchi', gati një shekull më vonë në [[1589]], shkroi ''L'Esaltazione della Croce''; si dëshmi se edhe në fundin e [[Rilindja|Rilindjes]] kjo gjini e shenjtë ishte akoma vitale dhe e pëlqyer nga populli dhe oborri mediçeas.

====Mima====
Nëse nga një anë lindja e komedisë rilindase lejoi zhvillimin e një forme autonome të prozës teatrale, nga ana tjetër tradita 'giullare' dhe e 'guitto-ve' nuk humbi, duke u lejuar vazhdimësinë falë bufonëve të oborrit mimistëve. Punët e tyre nuk u frymëzuan në ndonjë mënyrë nga tradita latine, duke u dalluar kështu nga format e spektaklit bashkëkohës dhe duke paraqitur module që pjesërisht do të shkonin te [[Commedia dell'Arte]]. Megjithatë është e gabuar të konsiderosh bufonatat dhe burleskat si ana tjetër e letërsisë teatrale të zgjedhur: temat e giullare-ve dhe të mimistëve të Katërqintës janë të njëjtat e pararendësve të tyre, të mbyllur në një skenografi modeste dhe të shkurtër, në të cilën temat e qytetit u konfrontuan me ato fshatare, që bëhet pika e referimit të 'burla-s' dhe të 'beffeggio-s'&lt;ref&gt;Mario Apollonio, Storia del teatro italiano, volumi 1, [[Milano]], BUR, [[2003]], ISBN 88-17-10659-3, fq. 265.&lt;/ref&gt;.

====Teatri hebraik në Mantova====
Një veçanti e teatrit rilindas qe prania e një figure si ajo e manovanit [[Leone de' Sommi]], me besim [[Jehudizmi|Judaik]] realizoi, për llogari të dukës së [[Mantova]]s, teatrin e ''Compagnia degli ebrei'' nga viti [[1579]] deri në [[1587]], duke hartuar ai vetë një dramë, të titulluar ''Magen Nashìm'', që provokoi skandal midis rabinëve italianë të Pesëqintës, që e akuzuan se përdori gjuhën e paraardhësve për zbavitjen e princave ''gentili'' (dmth. jo hebrej).
Pas [[Kundërreforma|Kundërreformës]] ky lloj teatri nuk do të ishte më i mundur.

====Lindja e melodramës====
[[Skeda:La pellegrina 1589 - Intermedio 1 - L'armonia delle sfere.jpg|parapamje|333px|Bernardo Buontalenti, skenografia e një ''Intermezzo e La Pellegrina'' (1589)]]

Përgjatë Pesëqintës u bënë eksperimentet e para që do të çonin në lindjen e gjinisë më revolucionare të teatrit italianë: [[melodrama]].

Në pallatin fiorentin të [[Giovanni de' Bardi]]-t u bashkua një grup intelektualësh që mori emrinë [[Camerata dei Bardi]]. Duke kërkuar të risillnin tipologjinë antike të ''recitar cantando'' atribuar teatrit klasik grek, bënë të lindëte ai stil që më vonë do të afermohej përgjatë shekujve pasues falë gjenialitetit të autorëve të kalibrit të [[Claudio Monteverdi]]t, [[Metastasio]]-s deri te opera e madhe e Tetëqintës së [[Giuseppe Verdi]]t dhe [[Giacomo Puccini]]-t.

Eksperimentuesit e parë të camerata-s fiorentine, të lindur rreth vitit [[1573]], ishin [[Jacopo Peri]], [[Giulio Caccini]], [[Vincenzo Galilei]] (i ati i [[Galileo Galilei]]-t), [[Emilio de' Cavalieri]], [[Jacopo Corsi]] dhe poeti [[Ottavio Rinuccini]] që shkroi libretet e parë.

Në [[1589]], me vënien në skenë, në Teatro degli Uffizi të Firences, të komedisë ''Intermedi della Pellegrina'' të sienezit [[Girolamo Bargagli]], anëtarët e Camerata-s u thirrën për të bërë muzikat e ''Intermezzo-ve'' të komedisë që qenë zbatimet e para praktike të teorisë muzikore të 'recitar-cantando-s' dhe lindjes së [[melodrama|melodramës]]. Intermezzo-t e ''Pellegrina-s'' patën një jehonë të gjerë për skenën e ndërtuar nga arkitekti-piktor-skenograf [[Bernardo Buontalenti]] që me këtë vepër parapriu skenografitë e mëdha dhe komplekse të [[teatri]]t barok italian.

====Hapësirat e reja interpretuese====
[[Skeda:Interior of Teatro Olimpico (Vicenza) scena .jpg|parapamje|left|369px|Proskena e Teatro Olimpico në [[Vicenza]]]]

Në fillim të Katërqintës shfaqjet ndodhnin në vende private si kopështe, oborre të konventeve dhe sallone të pallateve të dekoruar për shfaqjet si në rastin e [[Salone dei Cinquecento]] në [[Palazzo della Signoria]] në Firence përshtatur si teatër nga [[Giorgio Vasari]]. Me rivënien në skenë të teksteve greko-latine u nis të ndërtoheshin hapësira të posaçme për të mbajtur skenografitë, ndonjëherë edhe shumë komplekse: në këtë periudhë u ndërtuan hapësira të reja teatrale, duke filluar nga 'Loggia e Odeo Cornaro-s' e njohur edhe si 'Loggia del Falconetto' e [[Padova]]s. Por shembulli më bujshëm i zbatimit skenografik rilindas qe [[Teatro Olimpico]] i [[Andrea Palladio]]s, në [[Vicenza]], që akoma edhe sot konservon skenografinë origjinale çinkueçenteske të [[Vincenzo Scamozzi]]-t për ''Edipin mbret'' të [[Sofokliu]]t, vepër me të cilën u inaugurua teatri në [[1585]]. Në vazhdim, në [[1590]], përsëri Scamozzi-t Gonzaga-t i besuan ndërtimin e një tjetër teatri për ''Palazzo Ducale-n'' e [[Sabbioneta]]-s që mori emrin ''Teatro all'Antica''.
[[File:Teatro Olimpico Sabbioneta - Galleria o PERGULA -.jpg|thumb|345px|Teatro all'Antica i Sabbionetas]]

Në [[Roma|Romë]] falë tejaktivit [[Pomponio Leto]], të prirur për rizbulimin e teatrit latin, [[Foro Romano]] dhe [[Castel Sant'Angelo]] u bënë vendet e parazgjedhura për shfaqjet, të shpalosura vetëm gjatë festave dhe celebrimeve; pikërisht në Castel Sant'Angelo mbijeton një oborr në formë teatri i përdorur gjatë kohëve të papa [[Aleksandri VI|Aleksandri i VI]] dhe akoma më tepër hedonisti papa [[Leoni X|Leoni i X]].

Rizbulimi dhe vlerësimi i lashtësisë klasike nga ana e humanistëve lejoi studimin e veprave që kishin të bënin me teatrin jo vetëm nga këndvështrimin dramaturgjik (në [[1425]] [[Nicolò Cusano]] zbuloi, për shembull, nëntë komedi të [[Plauti]]t) por edhe nga këndvështrimi arkitektonik: arkitektë, piktorë dhe traktatistë si [[Sebastiano Serlio]] që përshtati si teatër të [[Shekulli XVI|Pesëqintës]] modelet klasike greko-romke të skenografive: ''comica'', ''tragica'' dhe ''pastorale'', ndarje më tresh që u respektua në veprat e teatrit të [[Rilindja|Rilindjes]].
Skenografitë komplekse me [[Girolamo Genga]]-n, [[Baldassarre Peruzzi]]-n dhe [[Pellegrino da San Daniele]]n (në mjedisin ferrarezë) patën përfaqësuesit e tyre më të mirë. Ndërsa traktatistët si [[Leon Battista Alberti]] dhe vetë Serlio-ja e kërkuan frymëzimin te [[Vitruvi]] në aspektet teatrale të traktatit të tij mbi [[Arkitektura romake|arkitekturën romake]].

Një tipologji e re teatri u afermua në fund të shekullit XVI: teatrot private me pagesë, të hapur për çdo klasë shoqërore dhe jo vetëm për zbavitjen ekskluzive të [[aristokracia|aristokracisë]]. Kjo sipërmarrje nisi, më shumë se kudo, në [[Venecia|Venecie]], por që u afermua në shekullin pasardhës me një sezon të gjatë të [[commedia dell'Arte]]. Përhapja e këtyre teatrove edhe në pjesën tjetër të [[Italia|Italisë]] bëri të mundur që të lindnin 'Akademi' të posaçme të lindura për të drejtuar këto hapësira të reja teatrore, jo më në përdorimin ekskluziv të oborreve.

===Teatri rilindas i Mbretërisë së Bashkuar===
[[Skeda:The Swan cropped.png|parapamje|left|Swan Theatre i [[Londra|Londrës]] së vitit 1596]]

Në periudhën që shkon nga fundi i shekullit XV deri në mesin e atij pasues, u përputh me zhvillimin e Rilindjes angleze, patën jehonë të gjerë 'interludio-t', forma dramatike zbavitëse të oborreve të fisnikëve me prejardhje nga 'moralities' por me tema jo fetare: në të kundërt me moralitetin klasik, roli i protagonistit ishte i zotërisë që mikpriste spektaklin dhe që e shikonte jo në kërkim të shpëtimit të përjetshëm të shpirtit, por të lumturisë tokësore, duke u shkëputur kështu nga synimet e teatrit fetar.&lt;ref&gt;{{cito web|language=en|url=http://user.phil-fak.uni-duesseldorf.de/~holteir/companion/Navigation/Text_Groups/Drama/Interludes/interludes.html|title=Interludes|work=Siti i Universitetit të [[Düsseldorf]]it}}&lt;/ref&gt; Jo rrallë në këto shfaqje përmbahej një propagandë politike: pasi merrnin spunto nga zhvillimet e kohës, ndodhte që autori të merrte pozicion përkundrejt një zhvillimi si në ''King John'' të [[John Bale]], ku autori deklaronte tezën e vrasjes së [[Giovanni Senzaterra]]-s nga ana e kryepeshkopit të [[Canterbury]]-t. Në [[dramaturgjia|dramaturgjinë]] e interludio-ve për më tepër ishte mundësia dashoje elemente me prejardhje klasike, mbi të gjitha nga autorë latinë dhe të novelistikës italiane, që do të mbetej një pikë referimi edhe për prodhimtarinë dramatike pasuese.

Paraqitja skenike e interludio-ve karakterizohej nga [[dialogu]] i disa aktorëve me një shoqërim muzikor të përbërë shpesh nga fyelli dhe defi&lt;ref&gt;Joseph Macleod: Storia del teatro britannico, sbn=IT\ICCU\MIL\0112156, Sansoni, [[Firenca|Firence]], [[1958]], fq. 14&lt;/ref&gt;. Nga këto interlude zotërohen rreth 80 fragmente të teksteve që përfshijnë harkun kohor që shkon nga viti [[1466]] deri në [[1576]].&lt;ref&gt;Masolino D'Amico: Storia del teatro inglese, Newton &amp; Compton, [[Roma]], [[1995]], isbn=978-88-7983-815-3, fq. 16.&lt;/ref&gt; Midis autorëve kryesorë të kësaj gjinie përmenden mbi të gjitha [[John Heywood]], [[John Rastell]], [[Henry Medwall]], [[John Redford]] dhe [[Nicholas Udall]]. Pikërisht Udall përmendet si autori i komedisë së parë në [[gjuha angleze|anglisht]]: bëhet fjalë për ''Ralph Roister Doister'' e vitit [[1535]], një version i modifikuar i ''Miles Gloriosus'' i [[Plauti]]t&lt;ref&gt;(EN) Martha Fletcher Bellinger, [http://www.theatrehistory.com/british/bellinger004.html The Earliest English Comedies], pjesë e 'A Short History of the Drama', [[New York]], Henry Holt and Company, [[1927]], fq. 186-189. URL e konsultuar më 18 korrik 2014.&lt;/ref&gt;.

Interludet, për karakterin e tyre policesk dhe të zgjedhur, i adresoheshin një publiku të mirëpërcaktuar: në të njëjtin stil, por me subjekte komike dhe të lehta, ndërfuteshin farsat, të paraqitura në sheshe për popullin.&lt;ref&gt;(EN) Martha Fletcher Bellinger, [http://www.imagi-nation.com/moonstruck/spectop006.html Moralities, Interludes and Farces of the Middle Ages], pjesë e 'A Short History of the Drama', [[New York]], Henry Holt and Company, [[1927]], fq. 138-144. URL e konsultuar më 18 korrik 2014.&lt;/ref&gt;

Me prejardhje mesjetare qe 'masque'&lt;ref&gt;(EN) Martha Fletcher Bellinger, [http://www.theatredatabase.com/16th_century/court_comedies_and_masques_001.html Court Comedies and Masques], pjesë e 'A Short History of the Drama', [[New York]], Henry Holt and Company, [[1927]], fq. 202-204. URL e konsultuar më 18 korrik 2014.&lt;/ref&gt;, gjini teatrore e lindur në fillim nga një 'carnascialesco corteo' e 'maschere' që, të shoqëruara nga muzika, argëtonin mbrëmjet e fisnikëve dhe më pas të shndërruara në një vepër të mirfilltë teatrore vite më vonë nga [[Ben Jonson]], që krijoi skena darmaturgjike që e bën të autor të shquar të këtyre spektakleve.

===Teatri rilindas iberik===
[[Skeda:Celestina.jpg|parapamje|Fernando de Rojas, La Celestina]]
Edhe në [[Spanja|Spanjë]] dhe në [[Portugalia|Portugali]] teatri midis fundit të Katërqintës dhe fillimit të shekullit pasardhës, merr një rrugë të re dhe shkëputet nga shfaqjet e shenjta me natyrë mesjetare, megjithëse subjektet e shenjtë mbetën argumenti kryesor i dramaturgëve iberikë edhe në këtë periudhë. Personazhi më i rëndësishëm i kësaj gjinie qe Margarita di Navarra ([[1492]]-[[1549]]) që vazhdoi edhe përgjatë shekullit XVI eksperiencën e teatrit të mistereve.
Edhe në [[Spanja|Spanjë]] qe i rëndësishëm rizbulimi i teksteve të komedisë latine. Midis autorëve më të rëndësishëm të kësaj periudhe ishin:
[[Juan del Encina]], [[Lope de Rueda]], [[Juan de la Cueva]], [[Juan de Timoneda]] dhe [[Luis Fernández]].

Për [[Portugalia|Portugalinë]] dy ishin emrat që meritojnë të përmenden: [[Gil Vicente]] dhe [[António Ferreira]]. Ky i fundit shkroi tragjedinë më të rëndësishme, në gjuhën luzitane, të kësaj periudhe: ''Ines de Castro''.

Për maturimin e teatrit qenë shumë të rëndësishme edhe hapësirat skenike, që nga skenat klasike të rrugëve dhe brendësia e kishave, kaluan në një përshtatje të mirëfilltë të hapësirave të brendshme të pallateve fisnikërore dhe universiteteve.
Lindi i ashtuquajturi ''Teatro de salon'', hapësira të brendshme dhe jo më të jashtme dhe me përdorim ekskluziv të fisnikërisë. Ndërsa në mesin e Pesëqintës lindën ''corrales-it'', hapësira skenike të hapura edhe për publikun popullor me pagimin paraprak të një bilete.
Nëse komedia e arriti maturimin e saj duke kaluar nëpërmjet teatrit klasik të antikitetit, vepra të tjera u referoheshin miteve të historisë së Spanjës. Kjo qe një nga diferencat më të rëndësishme të teatrit spanjoll të Rilindjes dhe atij të vendeve të tjera evropiane.

Midis shkrimtarë më të rëndësishëm të teatrit të kësaj gjinie spikat figura e [[Juan de la Cueva]] që perëndimin e [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] shkroi, mes të tjerave, dramat historike: ''Shtatë fëmijët e Laras'' ([[1579]]) dhe ''Vdekja e mbretit Don Sancho'' ([[1588]]). Por iniciuesi i vërtetë i teatrit rilindas qe [[Lope de Rueda]]. De Rueda u ndikua nga stili italian, duke pasur asistuar në shfaqjet e tyre pranë oborrit spanjoll. Qe i pari që futi ''gjuhën natyrore'' dhe subjeket e tij u dalluan të parët, për origjinalitet, nga modelet greko-latine, duke futur panorama të jetës popullore. Ndoqi, në një farë kuptimi, të njëjtën ecuri të [[Niccolò Machiavelli]]-t me ''La mandragola-n''. Juan de Rueda shkroi pastorale, pesë komedi dhe disa 'intermezzo' skenike që e imponuan si një nga dramaturgët më të rëndësishëm të teatrit spanjoll para 'Siglo de Oro'.
Në fakt gjatë Gjashtëqintës u afermuan më të njohurit [[Lope de Vega]], [[Pedro Calderón de la Barca]] dhe të tjerë, që do të linin në plan të dytë, për famë në nivel evropian, autorët e [[Rilindja|Rilindjes]].

Midis autorëve të tranzicionit, i vonë përkundrejt Italisë, midis teatrit mesjetar dhe atij rilindas më i rëndësishmi qe sigurisht [[Fernando de Rojas]]. [[Tragjikomedia]] e tij ''La Celestina'', e vitit [[1499]] është ndoshta teksti i parë i teatrit rilindas.

Por nismëtari i vërtetë i teatrit të Rilindjes qe [[Bartolomé de Torres Naharro]]. Qëndrimi i tij i gjatë në [[Italia|Itali]], e vendosi në kontakt, mbi të gjitha gjatë qëndrimit roman dhe pas atij napoletan të [[1517]]-ës, me risitë italiane, nga të cilat mori spunto për veprat e tij (akoma të rimuara) në [[gjuha kastiliane|kastilianisht]]. Shumë komedi të tija kanë edhe ambjentim italian, por ndikimi i tij në teatrin e atdheut të tij qe e rëndësishme por akoma jo plotësisht e njohur.

===Teatri rilindas i Francës===
[[Skeda:Ballet 1582.png|parapamje|left|Balet oborri në Paris]]

Teatri i Rilindjes jashtë nga [[Italia]], pati njëfarë vonese. Qoftë në [[Franca|Francë]] ashtu dhe në [[Mbretëria e Bashkuar|Mbretërinë e Bashkuar]], trashëgimia e teatrit mesjetar me natyrë të shenjtë, është më i rëndësishëm dhe i përhapur se kudo tjetër.
Në Francë fama e autorëve rilindas u zbeh plotësisht nga tragjedianët e barokut si [[Jean Racine]] dhe [[Pierre Corneille]], dhe komedia me natyrë italianexhante e [[Molière]]-it, nxënës i [[Tiberio Fiorilli]]t të famshëm të [[Commedia dell'arte]], krijues i maskës së famshme ''Scaramouche'' (ose 'Scaramuccia').

Teatri rilindas francezë, si në vendet e tjera evropiane, mori një shtysë të rëndësishme nga rizbulimi si dhe përhapja relative, e teksteve klasike me origjinë greko-romake. Në fakt, shumë nga këto komedi vijnë drejtpërdrejtë nga veprat e [[Plauti]]t dhe [[Terenci]]t të përkthyera, pak a shumë besnikërisht, në frëngjisht.
Misi këtyre është mjaft domethënës rasti i [[Jean Antoine de Baïf]] dhe komedive të tija: ''L'Eunuque'' nga ''Eunuchus-i'' i [[Terenci]]t dhe ''Le Brave'', përkthim i ''Miles gloriosus'' i [[Plauti]]t.
Po ky autor shkroi edhe tragjedinë ''Antigone'', dukshmërisht me frymëzim nga teksti homonim i [[Sofokliu]]t.
Në Francë tragjedia dhe komedia ishin në bashkëjetesë. Shumë tragjedianë të kësaj periudhe janë edhe komediografë, siç është rasti i [[Jean de La Taille]] që shkroi shumë tragjedi të rëndësishme si: ''Saül le furieux'', ''Daire'' dhe ''Alexandre''. Në të njëjtën kohë shkroi edhe dy komedi argëtuese si: ''Les Corrivaux'' dhe ''Le Négromant''.

Një variant i rëndësishëm që dallon situatën franceze, përkundrejt vendeve të tjera si [[Spanja]] apo [[Italia]], është ajo e luftërave fetare, që do të ndikonin, jo pak, edhe mjedisin teatror. Zgjedhjet e shumë autorëve pasquronin klimën politike dhe fetare të periudhës. Për shembull tragjeditë shpesh pasqyrojnë frikërat e një bote në konflikt dhe në krizë të plotë.
Por edhe në komedi nuk i shpëtohet tentativës për të bërë aluzione me realitetin duke arritur deri në teste, si ''L'Eugène'' i [[Etienne Jodelle]] që kthehet në një tekst të mirëfilltë të propagandës politiko-fetare.

Midis autorëve më prodhimtarë të [[Rilindja|Rilindjes]] në [[Franca|Francë]], përmenden të paktën: [[Jacques Grévin]], edhe ai tragjedian dhe komediograf, [[Jean Heudon]], [[Robert Garnier]], [[Nicolas Filleul]], [[Aymard de Veins]], [[Jean Bastier de La Péruse]] përveç të lartpërmendurve Jodelle, de La Taille dhe de Baïf si dhe të tjerë më pak të rëndësishëm.

Në të njëjtën kohë në këtë periudhë lindi edhe forma spektakolare e baletit, të importuar nga [[Italia]] nga dy mbretëresha të [[Franca|Francës]] të familjes mediçease: [[Caterina de' Medici]] dhe [[Maria de' Medici]].
Nisja e barokut dhe gjigantët e tij, errësuan plotësisht ose gati, teatrin humanist të Pesëqintës.

===Teatri rilindas në zonën gjermanike===
[[Skeda:Aigentliche newe zeitung von dem narren fresser.jpg|parapamje|Karro-ja 'carnascialesco', gravurë në një vepër të Hans Sachs]]

Teatri gjerman, ose i të gjithë zonës gjermanike, mori një rrugë të ndryshme nga pjesa tjetër e [[Evropa|Evropës]]. Përkundrejt [[Franca|Francës]] dhe luftërave të saj fetare, që shkatërronin vendin me përplase edhe në tekstet teatrore, [[Gjermania]] është absolutisht e tronditur. Ashtu siç janë të tronditur edhe vendet e afërta të feudeve perandorake gjermane: [[Austria]], [[Zvicra]], [[Bohemia]] dhe [[Hungaria]].

Por jo për këtë autorët teatrorë e vuajtën më shumë nga të tjerët. Edhe [[Gjermania]] kishte një trashëgimi të madhe të teatrit mesjetar dhe shfaqjeve të tij të shenjta, me ardhjen e [[Reformimi Protestant|Reformimit protestant]], u zëvendësua shpejt farsa ''në gjuhën vulgare''. Rëndësia e këtij aspekti laik të artit skenik dhe të [[poezia|poezisë]] është themelore dhe e bën një karakteristikë kryesore të teatrit rilindas gjerman. Mund të ndodhte që ky i fundit ndonjëherë të ishte edhe me natyrë erotike por e riparë nga këndvështrimi i shenjtë i vetë [[Martin Luteri|Luterit]].

Këngët kishtare katolike, eskluzivisht në gjuhën latine, u zëvendësuan me këngë në gjuhën e popullit, të nxjerra nga këngë të mëparshme me origjinë të ndryshme nga ajo fetare. Teatri gjerman thekson këtë prirje profane që ishte përhapur që nga ''Meistersinger-ët'' (apo ''Meistersänger'') me origjinë nga [[shekulli XIV]]. Nga kjo traditë, dhe në brendësi të saj, lindi dramaturgu më i rëndësishëm i shekujve të [[Shekulli XV|XV]] dhe [[Shekulli XVI|XVI]]: [[Hans Sachs]] ([[1494]]-[[1576]]).

[[Hans Sachs]] lartësohet midis bashkohësve të tij, duke i besuar edhe një gjinie të veçantë, të pranishme vetëm në zonën gjermane: ''Fastnachtspiel-i''. Kjo tipologji teatrore vinte nga festat karnashaleske, të pranishme që nga [[Mesjeta]] referohen se vijnë deri edhe ritet druidike me origjinë keltike.

Teatri greko-romak, i risjellë në jetë dhe ripërshtatur nga humansitët, ka një ndikim shumë relativ në zonën gjermanike. Për këtë motiv në teatrin e shekullit XVI gjerman vazhdon tradita e farsës me natyrë popullore. Në këtë mënyrë kalohet nga kërcimi, mima dhe në fund në tekste dialogjike si ata të ''Fastnachtspiele''. Hans Sachs shkroi plot 85. Përfaqësues të tjerë të gjinisë qenë: [[Hans Rosenplüt]], [[Hans Folz]] e [[Jörg Wickram]].

Autorë të tjerë iu drejtuan teatrit erudit si: [[Nicodemus Frischlin]] ([[1547]]-[[1590]]), [[Johannes Reuchlin]] ([[1455]]-[[1522]]) dhe [[Bartholomäus Ringwaldt]] ([[1530]]-[[1599]]) që shkroi një vepër interesante me titull ''Speculm Mundi'' në [[1592]].

Në brendësi të kësaj tipologjie teatrore lindi një nga maskat e para të komedisë në gjermanisht, ajo e ''Hanswurst-it'' (dmth. ''Hans Salsiçja''). Ky personazh i nxjerr nga poemthi satirik ''Narrenschiff'' (Anija e bufonëve) i [[Sebastian Brant]]it e vitit [[1519]]. Për kritikën moderne ky personazh ishte i barazvlershmi i italianit ''Zanni'', edhe pse ky i dyti do të lindëte me disa dekada me vonesë përkundrejt ''Hanswurst-it''.

====Zvicra====
Përsëri në temën e satirës politiko-fetare duhet përmendur prania e piktorit komediograf zvicerian [[Niklaus Manuel]]. Edhe pse veprat e tij janë në shumicë komedi satirike dhe propagande fetare, ato të Manuelit mund të konsiderohen midis shprehjeve më të mira të teatrit rilindas helvetik. Frymëzimi i dramaturgut të [[Berna|Bernës]] vjenë nga miqësia e tij e thellë me ''reformatorin'' [[Huldrych Zwingli]].

Po në stilin e ''Fastnachtspiele'' vendoset vepra e [[Pamphilus Gengenbach]] nga [[Bazeli]], në veçanti: ''Die zehn Alter der Welt'' e vitit [[1515]], ''Der Nolhart'' e vitit [[1517]] dhe ''Die Gouchmatt der Buhler'' e vitit [[1521]].

====Hungaria====
Në zonën hungareze qe themelor mecenatizmi i [[Mátyás Hunyadi|Matthias Huniadiit]] (i biri i [[Janosh Huniadi]]t), i quajtur edhe Matthias Corvinus. Mbreti i Hungarisë kishte shkëmbime të vazhdueshme me humanistët italianë, që gjatë Rilindjes thirreshin shpesh pranë oborrit të [[Buda]]s. Ky mjedis kaq i ethshëm për risi ndikoi shoqërinë dhe artet hungareze si dhe dramaturgun dhe poetin më të madh të periudhës: [[Bálint Balassi]] ([[1554]]-[[1594]]), i konsideruar si nismëtari i letërsisë magjare, mbi të gjitha në mjedisin poetik, që përfaqëson impenjimin e tij madhor.

Në mjedisin hungarez nuk duhet nënvlerësuar inskenimi i komedive të një autori italian si [[Pandolfo Collenuccio]] që eksportoi teatrin erudit me natyrë italiane në [[Hungaria|Hungari]]. Në hullinë e teatrit erudit spikati figura e tragjedianit [[Péter Bornemisza]], që shkroi ''Tragoedia magyar nyelven, az Sophocles Electrájából'' në vitin [[1520]] që është një përkthim i [[Elektra|Elektrës]] së [[Sofokliu]]t.

== Muzika gjatë Rilindjes ==
[[Skeda:The Concert A22894.jpg|parapamje|432px|Muzikantë, rreth vitit 1600]]
Muzika rilindase afirmoi [[Polifonia|polifoninë]], ashtu si dhe konsolidimin e muzikës intrumentale, që do të shkonte duke evoluar drejt orkestrës moderne. U Shfaq [[Madrigali]] si gjini profane bashkonte tekstin me muzikën, duke qenë shprehja paradigmatike e muzikës rilindase. Në [[1498]] Ottaviano Petrucci ideoi një sistem shtypshkrimi të përshtatur për muzikën, në [[Pentagrami|pentagram]], me të cilin filloi të botonte muzikë. Risitë e para të u prodhuan në Flandër, ku u zhvillua e ashtuquajtura polifonie flamande, e kultivuar nga Guillaume Dufay, Johannes Ockeghem dhe Josquin des Prés. Kultivuan gjithashtu madrigalin Orlandus Lassus, Luca Marenzio, Carlo Gesualdo, Claudio Monteverdi, Cristóbal de Morales dhe Tomás Luis de Victoria, ndërkohë që në polifoninë fetare u shqua [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]]. Në muzikën instrumentale u shqua Giovanni Gabrieli, i cili eksperimentoi me timbra të ndryshme instrumentesh frymore dhe me efekte zanore të kryqëzuara dhe me reliev.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 408-409&lt;/ref&gt;

Në vendet protestante muzika mori rëndësi të madhe, pasi vetë Luteri kishte përkrahur rëndësinë e muzikës në liturgjinë fetare. U kultivua veçanërisht kori protestant, një gjini muzikore ''[[a capella]]'' apo shoqërimin instrumental, përgjithësisht me katër zëra të përziera. Disa nga kompozitorët që e kultivuan qenë Johann Walther dhe Valentin Bapst.&lt;ref&gt;José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte, [[1983]], Anaya, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-207-1408-9, fq. 409&lt;/ref&gt;

Shpikja e makinës së shkrimit e bëri përhapjen e muzikës dhe teorisë muzikore të mundur në një shkallë të gjerë.  Kërkesa për muzikën si një zbavitje dhe si një aktivitet për amatorët e arsimuar u rritën me shfaqjen e klasës borgjeze.  Përhapja e chanson-eve, motet-eve dhe masse-ve përgjatë [[Evropa|Evropës]] konçidoi me bashkimin e praktikës polifonike në një stil fluid që kulminoi në gjysmën e dytë të shekullit XVI në veprën e kompozitorëve si [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]], [[Orlande de Lassus]], [[Tomás Luis de Victoria]] dhe [[William Byrd]].  Qëndrueshmëria relative politike dhe prosperiteti në [[Vendet e Ulta]], me një sistem lulëzues të edukimit muzikor në zonë, pasi shumë kisha dhe katedrale, lejuan trajnimin e qindra këngëtarëve dhe kompozitorëve.  Këta muzikantë kërkoheshin shumë nëpër gjithë [[Evropa|Evropën]], veçanërisht në [[Italia|Itali]], ku kishat dhe oborret fisnike i afronin si kompozitorë dhe mësuesë.  Nga fundi i shekullit XVI, [[Italia]] kishte përvetësuar ndikimet veriore, me [[Venecia|Venecien]], [[Roma|Romën]] dhe qytete të tjera që ishin qendra të aktivitetit muzikor, duke e kthyer situatën nga ajo e qint viteve më parë. [[Opera]] lindi në këtë kohë në [[Firenca|Firence]] si një përpjekje për të ringjallur muzikën e [[Greqia e Lashtë|Greqisë së Lashtë]]&lt;ref name=&quot;oed&quot;&gt;[http://oed.com/search?searchType=dictionary&amp;q=Renaissance &quot;Renaissance&quot;]. Oxford English Dictionary (3rd ed.). Oxford University Press. Shtator [[2005]].&lt;/ref&gt;

Muzika, e çliruar në mënyrë progresive nga kufizimet mesjetare, në gamë, ritëm, harmoni, formë dhe nota, u bë një mjet për shprehjen e re vetiake. Kompozitorët gjetën mënyra për ta bërë muzikën shprehëse të teksteve që shoqëronin. Muzika shekullare apo laike përvetësoi teknikat e muzikës së shenjtë dhe anasjelltas. Format popullore të muzikës laike si chanson-i dhe madrigali u përhapën nëpër të gjithë Evropën. Oborret morën luajtës viruozë, si këngëtarë ashtu dhe instrumentalistë. Muzika u bë gjithashtu më e vetëmjaftueshme me aksesin e saj në formë të shtypur, duke funksionuar në mënyrë autonome. Shumë instrumente moderne familjare (duke përfshirë [[violina|violinën]], [[kitara|kitarën]], llauta (instrumente me tela të ngjashme me llautën shqiptare, e përdorur gjatë mesjetës së vonë dhe Rilindjes sipas një modeli të marr nga vendet orientale, i quajtur 'liuto' në italisht, 'laúd' në spanjisht, 'luth' në frengjisht, 'lute’ në anglisht, 'Laute' në gjermanisht etj.) dhe instrumentet me tastierë), të zhvilluara në forma të reja gjatë [[Rilindja|Rilindjes]] duke iu përgjigjur evoluimit të ideve muzikore, duke paraqitur mundësi të mëtejshme për të eksploruar për kompozitorët dhe muzikantët.  U shfaqën gjithashtu instrumentet frymore prej druri dhe tunxhi si [[fagoti]] dhe tromboni; duke e shtrirë gamën ngjyrave zanore dhe fuqinë e tyre. Gjatë [[Shekulli XV|shekullit XV]] tingulli i triadave të plota u bë i zakonshëm dhe afër fundit të [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] sistemi i modelit kishtar filloi të braktisej plotësisht, duke i hapur rrugën tonalitetit funksional që do të dominonte artin e muzikës perëndimore për tre shekujt në vazhdim.

[[Skeda:DufayBinchois.jpg|parapamje|left|Guillaume Dufay (majtas) dhe Gilles Binchois (djathtas)|336x336px]]
Afër fundit të [[Shekulli XV|Katërqintës]] shkolla franko-flamande muzikore, që u zhvillua në shkollat e katedraleve të borgjezisë së mirëqënë, mori dhe rinovoi gradualisht format pre-ekzistuese të meshës (mass), të motetit dhe të ''chanson''-it. Duke vendosur konsonacat për tercat (akoma edhe sot familjare për veshin perëndimor) dhe forma imituese e kanonit në themel të procedimit të tyre kompozues, flamandët (midis të cilëve përmendim themeluesin Guillaume Dufay dhe të madhin Josquin Des Prez) revolucionarizuan praktikën e polifonisë së trashëguar nga Ars nova dhe nga Ars antiqua. Puna e këtyre kompozitorëve vendosi themelet për zhvillimin e asaj që do të ishte teoria e harmonisë.

Në fillim të [[Shekulli XVI|Pesëqintës]] teprimet e shkollës flamande provokuan një reagim dhe një prirje të re drejt thjeshtëzimit, siç mund të shihet në veprën e Josquin Des Prez, të bashkohësve të tij flamand dhe, më vonë, në veprën e [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]], që ishin pjesërisht të nxitura nga kufizimet e vendosura nga muzika e shenjtë në [[Këshilli i Trentos|Këshillin e Trentos]] që shkurajonte kompleksitetin e tepruar. Komplikimet e kanoneve të [[Shekulli XV|Katërqintës]] qenë në mënyrë progresive braktisur nga flamandët në favor të imitimit me dy ose tre zëra (duke arritur madje në gjashtë zëra të vërtetë) dhe me futjen e seksioneve në homofoni që theksonin pikat e rëndësishme të kompozimit. Palestrina, nga ana e tij, prodhoi kompozime ku një kontrapunto fluide alternohej dendur konsonanca disonanca me një efekt sugjestiv pushimi.

Në fund të shekullit XVI lindi [[opera]], iniciativ e një rrethi eruditësh (''Camerata Fiorentina'') që, me zbulimin se Teatri Greqisë së lashtë këndohej, hodhën idenë e muzikalizimit të teksteve dramatike. Opera e parë qe ''Dafne'' ([[1594]]), e Jacopo Peri, të cilën e ndoqi ''Euridice'' ([[1600]]), me të njëjtin autor; në [[1602]] Giulio Caccini shkroi një tjetër ''Euridice''; dhe, në [[1607]], Claudio Monteverdi compozoi ''La favola d'Orfeo'', ku shtoi një hyrje muzikore që e quajti ''[[simfonia|simfoni]]'', dhe ndau strukturat e kënduara në ''[[aria|arie]]''.&lt;ref&gt;Marie-Claire Beltrando-Patier: Historia de la música, [[1996]], Espasa, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-239-9610-7, fq. 219-283&lt;/ref&gt;

Nga periudha e [[Rilindja|Rilindjes]] mbijetuan shumë muzika si profane ashtu dhe fetare ashtu si dhe vokale dhe instrumentale. Një larmishmëri e madhe stilesh muzikore dhe gjinishë lulëzuan gjatë [[Rilindja|Rilindjes]] dhe mund të dëgjohen regjistrimet komerciale të [[Shekulli XXI|shekullit XXI]], duke përfshirë masa, motete, madrigale, chanson-e, këngë të shoqëruara, kërcime instrumentale dhe shumë të tjera. Ansamble të hershme të shumta të muzikës të specializuara në muzikën e kësaj periudhe ndërmorën ture koncertore dhe bënë regjistrime, duke përdorur një gamë të gjerë stilesh interpretuese.

===Panorama===
Një nga karakteristikat më të theksuara të muzikës së hershme të Rilindjes ishte besimi mbi intervalin e tretë (në [[Mesjeta|Mesjetë]], të tretët konsideroheshin disonanca). [[Polifonia]] u bë gjithëmonë e më përpunuar përgjatë [[Shekulli XIV|shekullit XIV]], me zëra shumë të pavarur: fillimi i [[Shekulli XV|shekullit XV]] tregoi thjeshtëzim, me zërat që prireshin nga butësia. Kjo u bë e mundur për shkak të rritjes së gamës vokale në muzikë;– në Mesjetë, gama e ngushtë bëri të nevojshme ndërthurjet e shpeshta të pjesëve, duke kërkuar kështu një kontrast më të madh midis tyre.

Modaliteti (si i kundërt me [[tonaliteti]]n) karakteristik i muzikës së Rilindjes filloi të zbehej afër fundit të periudhës me rritjen e përdorimit të lëvizjeve rrënjësore të të pestave. Më vonë kjo do të zhvillohej në një nga karakteristikat përcaktuese të tonalitetit.

Karakteristikat kryesore të muzikës rilindase janë&lt;ref name=&quot;fuller2010&quot;&gt;Fuller, Richard. 2010. [http://www.rpfuller.com/gcse/musiçrenaissance.html Renaissance Music (1450–1600)]{{Lidhje e vdekur}}{{Lidhje e thyer}}. GCSE Music Notes, (kontrolluar më 14 tetor 2014).&lt;/ref&gt;:
* Muzika bazohej në modalitete.
* Thurje më të pasura në katër apo më shumë pjesë.
* Përzieria më shumë se kontrastimi i fijeve në thurjen muzikore.
* Harmonia me një shqetësim më të madh me rrjedhjen dhe përparimin e tingujve.

Polifonia është një nga ndryshimet më të rëndësishme që dalluan [[Rilindja|Rilindjen]] nga [[Mesjeta]] në aspektin muzikor. Përdorimi i saj inkurajoi përdorimin e ansambleve më të mëdhenj dhe kërkoi sete instrumentesh që do të përziheshin së bashku gjatë gjithë gamës vokale&lt;ref&gt;Montagu, Jeremy. &quot;Renaissance instruments&quot;. The Oxford Companion to Music, redaktuar nga Alison Latham. Oxford Music Online. Kontrolluar më 30 shtator 2011.&lt;/ref&gt;

===Gjinitë===
Format kryesore liturgjike që vazhduan gjatë gjithë periudhës së [[Rilindja|Rilindjes]] ishin mass-at dhe motetet, me disa zhvillime të tjera afër fundit, veçanërisht pasi kompozitërët e muzikës fetare filluan të adoptonin format profane (siç është [[madrigali]]) për kompozimet e tyre.

Mass-at e [[Shekulli XV|shekullit XV]] dhe [[Shekulli XVI|XVI]] kishin dy lloj burimesh që përdornin, monofonike dhe polifonike, me dy forma kryesore përpunimi, të bazuara në praktikën e 'cantus firmus' ose, duke filluar disa herë rreth vitit [[1500]], stili i ri depërtues i imitimit. Rezultonin katër lloje mass-ash:

* mass-a 'Cantus firmus' (tenor mass)
* mass-a 'cantus firmus'/mass-a imituese
* mass-a parafrazuese
* mass-a imitatuese (mass-a e parodisë)

Mass-at normalisht titulloheshin sipas burimit nga i cili huazoheshin. Mass-a 'cantus firmus' përdorte të njëjtën melodi monofonike, zakonisht të nxierr nga kënga dhe zakonisht në tenor dhe më shpesh në vlera të gjata note se sa zëra të tjerë&lt;ref name=&quot;burkholder.n.d.&quot;&gt;J. Peter Burkholder. &quot;Borrowing.&quot; Grove Music Online. Oxford Music Online. Kontrolluar më 30 shtator [[2011]].&lt;/ref&gt;

Gjini të tjera fetare ishin madrigali shpirtëror dhe lauda-t.

Përgjatë periudhës, muzika profane pati një përhapje në rritje, me një larmi të madhe formash, por megjithatë jo një shpërthim në larmi: që kur shtypshkrimi e bëri muzikën më të përdorur më gjerësisht, mbijetuan më shumë forma nga kjo periudhë sesa nga periudha mesjetare dhe me gjasa një regjistrim më të madh të muzikës popullore të mesjetës së vonë është humbur në mënyrë të pakthyeshme.

Muzika laike ishte muzikë e pavarur nga kishat. Llojet kryesore ishin Lied-i gjerman, frottola italiane, chanson-i francez, madrigali italian dhe villancico spanjoll&lt;ref name=&quot;fuller2010&quot; /&gt;. Gjini të tjera vokale të muzikës laike përfshinin 'caccia-n', [[rondeau]]-në, virelai-n, bergerette-n, baladën, musique mesurée, canzonetta-n, villanella-n, villotta-n dhe lute song-et. Format e përziera si motet-chanson u shfaq gjithashtu edhe moteti laik.

Muzika pastërtisht instrumentale përfshinte muzikën 'Consort of instruments' për flautin e ëmbël ose [[viola|violën]] dhe instrumente të tjera dhe kërcime për ansamble të ndryshme. Gjinitë e zakonshme instrumentale ishin 'toccata', preludi, 'ricercar-i' dhe 'canzona'. Kërcimet që luheshin nga ansamblet instrumentale përfshinin 'basse danse' (në italisht ''bassadanza''), 'tourdion-in', 'saltarello-n', 'pavanën', 'gaillarde-n', 'allemande-n', 'courante-n', 'bransle-n', 'canarie-n' dhe lavolta-n. Muzika e shumë gjinive mund të arranxhohej nga vetëm një instrument si llauda, vihuela, harpa ose tastiera. Arranxhime të tilla quheshin 'intabulation-e' (italisht ''intavolatura'', gjermanisht ''Intabulierung'').

Pranë fundit të periudhës, filluan të shiheshin pararendësit e hershëm dramatikë të operas si monodia, madrigali i komedisë dhe 'intermezzo-ja'.

====Teoria dhe sistemi i notave====
[[Skeda:white mensural notation.gif|parapamje|473x473px|Kyrie Ockeghem, fragment nga &quot;Au travail suis&quot;]]
Sipas Margaret Bent: &quot;Sistemi i notave të Rilindjes është nën-normativ sipas standardeve të sotme; kur përkthehen në formë moderne kërkojnë një peshë normative që specifikon në hollësi dhe shtrembëron cilësitë origjinale&quot;&lt;ref&gt;Bent, Margaret. [http://books.google.com/books?id=yy9pAwAAQBAJ&amp;pg=PA25 &quot;The Grammar of Early Music: Preconditions for Analysis&quot;]. Te Tonal Structures of Early Music, [botimi i dytë], redaktuar nga Cristle Collins Judd. Criticism and Analysis of Early Music 1. [[New York]] dhe [[Londra|Londër]]: Garland, [[2000]]. ISBN 978-0-8153-3638-9, ISBN 978-0-8153-2388-4. I botuar si ebook në [[2014]]. ISBN 978-1-135-70462-9.&lt;/ref&gt;

Kompozimet e Rilindjes shënoheshin vetëm në pjesë të veçanta; shënimet ishin shumë të rralla dhe vijat e masës nuk përdoreshin. Vlera e notave përgjithësisht ishte më e madhe se sa është sot në përdorim; njësia primare e tempit ishte ai semibreve (gjysëm i shurtër), ose nota e plotë. Siç qe rasti që nga [[Ars Nova]] (shiko te [[Muzika mesjetare]]), mund të kishte edhe dy ose tre nga këto për çdo breve (një notë e plotë dyfishe), që mund të konsiderohet si ekuivalentja e &quot;measure-s&quot; moderne megjithëse ajo vetë ishte një vlerë note ndërsa një &quot;measure&quot; jo. Situata mund të konsiderohet në këtë mënyrë: është njësoj si rregulli me të cilin një çerek note e muzikës moderne mund të barazohet edhe me dy të tetat e notës ose tre, që duhet të shkruhej si një &quot;triplet&quot;. Me të njëjtin vlerësim, do të kishte dy ose tre nga nota tjetër më e vogël, &quot;minim-i&quot; (ekuivalente me  &quot;gjysëm notën&quot; moderne) në çdo semibreve.

Këto shnërrime të ndryshme quheshin &quot;tempusi perfekt/imperfekt&quot; në kuadrin e mardhënies breve–semibreve, &quot;prolacioni perfekt/imperfekt&quot; në kuadrin semibreve–minim, dhe e mbetur në të gjitha kombiminet e mundshme me njëra tjetrën. Tre në një quhej &quot;perfekte&quot; ndërsa dy në një &quot;imperfekte&quot;. Rregullat ekzistonin gjithashtu nëpërmjet notave të veçanta mund të përgjysmonheshin ose të dyfishoheshin në vlerë (&quot;imperfekte&quot; ose &quot;të ndryshuara&quot; përkatësisht) kur paraprihet ose ndiqet nga disa nota të tjera. Nota me koka të zeza (si çerek notat) hasen jo shpesh. Ky zhvillim i notacionit me ritëm të bardhë mund të jetë rezultat i përdorimit të rritur të [[letra|letrës]] (në vend të vellum-it, një pergamenë e cilësisë së lartë), pasi letra më e dobët më pak e aftë ti rezistonte gërvishtjeve të kërkuara për të plotësuar në kokat solide të notave; notacioni i kohëve të mëparshme, i shkruar në vellum, kishte qenë i zi. Ngjyrat e tjera dhe më vonë, notat e zëvendësuara, përdoreshin po ashtu rëndom, kryesisht për të imponuar imperfeksionet e lart përmendura ose alternimet dhe realizimin e ndryshimeve të tjera temporare ritmike.

Rastet nuk specifikoheshin gjihtmonë, disi si disa notacione duke prekur (tablatura) sot. Gjithësesi, muzikantët e Rilindjes duhet të ishin shumë të trajnuar në kontrapunktin diadik të polifonisë dhe në këtë mënyrë zotëronin atë dhe informacionet e tjera të nevojshme për të lexuar përmbajtjen, &quot;çnotacion modern kërkonin perëndimorët atëherë duhet të ketë qenë përsosmërisht e dukshme pa notacion për një këngëtar të pregatitur në kontrpunkt&quot;. Një këngëtar do të interpretonte pjesën e tij duke përfytyruar formulat kadenciale me pjesët e tjera në mendje dhe kur të këndonte bashkë me muzikantët do të duhej të shmangte oktavat paralele dhe të pestat ose të ndryshonte pjesët e tyre kadenciale në këndvështrimin e vendimeve të muzikantëve të tjerë.&lt;ref&gt;Bent, Margaret. [http://books.google.com/books?id=yy9pAwAAQBAJ&amp;pg=PA25 &quot;The Grammar of Early Music: Preconditions for Analysis&quot;]. Te 'Tonal Structures of Early Music', [botimi i dytë], redaktuar nga Cristle Collins Judd. Criticism and Analysis of Early Music 1. [[New York]] dhe [[Londra|Londër]]: Garland, [[2000]]. ISBN 978-0-8153-3638-9, ISBN 978-0-8153-2388-4. I botuar si ebook në [[2014]]. ISBN 978-1-135-70462-9. fq. 25&lt;/ref&gt;
Është nëpërmjet tablaturave bashkëkohore për instrumente të ndryshme me tela që ne kemi përvetësuar shumë informacione për rastet të cilat performoheshin nga praktikantët modernë.

Për informacione mbi teoristët specifik, shikoni [[Johannes Tinctoris]], [[Franchinus Gaffurius]], [[Heinrich Glarean]], [[Pietro Aron]], [[Nicola Vicentino]], [[Tomás de Santa María]], [[Gioseffo Zarlino]], [[Vicente Lusitano]], [[Vincenzo Galilei]], [[Giovanni Artusi]], [[Johannes Nucius]] dhe [[Pietro Cerone]].

===Periudha e Hershme (1400–1467)===

Shkolla borgonjase e kompozitorëve, me [[Guillaume Dufay]] në krye, tregon karakteristika muzikore që i përkisnin periudhës së fundit të Mejsetës dhe fillimit të Rilindjes.

Këtij grupi muzikantësh do ti pështateshin gradualisht mekanizmat komplekse të kompozimit të fundit të epokës së mëparshme, si izoritmia dhe sinkopa, duke dhënë si rezultat një stil më të pastër dhe  më të rrjedhshëm. Muzika e tij e humbi ndërlikimin dhe fitoi vitalitet ritmik, ndërsa kontribuon në &quot;nxitjen e kadencave&quot; duke u kthyer në një karakteristikë e shquar në fund të mesit të shekullit XV.

Zhvillimet ekonomike dhe shoqërore të [[Shekulli XV|shekullit XV]] (mbi të gjitha lufta qindvjeçare dhe zhvillimi i shkëmbimeve në Evropën veriore) zvogëluan rëndësinë e [[Franca|Francës]] dhe i dhanë nxitje zhvillimit të arteve në përgjithësi dhe muzikës në veçanti në rajonet e [[Flandra|Flandrës]] dhe [[Borgonja|Borgonjës]]. Shkolla që u zhvillua, në shkollat e katedrave të financiuara nga borgjezia e pasur, mori emrin shkolla franko-flamande dhe rinovoi gradualisht format e mëparshme të meshës, mottetto-s dhe të chanson-ës. Duke vendosur bashkëtingëllueset si terce (akoma dhe sot familjare për veshin perëndimor) dhe forma imitative e kanonit në bazë të procedurave të tyre kompozuese, flamandët (midis të cilëve mund të përmendim themeluesin [[Guillaume Dufay]] dhe [[Josquin Des Prez]]) revolucionarizuan praktikën e polifonisë së trashëguar nga Ars nova dhe nga Ars antiqua. Vepra e këtyre kompozitorëve vendosi bazat për zhvillimin e asaj që do të ishte teoria e harmonisë.

Afër fundit të Katërqintës, muzika e shenjtë polifonike ishte bërë shumë komplekse, siç dëshmojnë punimet e [[Johannes Ockeghem]] dhe [[Jacob Obrecht]] në një mënyrë që pasqyronte analogji mahnitëse me pikturën e po kësaj periudhe.

===Periudha e mesme (1467–1534)===
[[Skeda:Josquin des Prez.jpg|parapamje|1611 gdhendje në dru e Josquin des Prez, kopjuar nga një pikturë vaji e humbur bërë gjatë jetës së tij]]
Në vitet e para të 1470-ës, [[muzika]] filloi të botohej me anë të shtypjes në makinën e shkrimit. Shtypja e muzikës pati një efekt më të madh në mënyrën se si muzika u përhap pasi pjesët e shtypura të muzikës jo vetëm arrinin një audiencë më të gjerë se çdo dorëshkrim i mëparshëm, por ajo e arriti këtë më lirë dhe më mirë. Gjithashtu gjatë këtij shekulli, tradita e instrumenta bërësve të famshëm filloi për shumë instrumente. Këta realizues instrumentesh ishin mjeshtra të zanatit të tyre. Një shembull është 'Neuschel' për trumbetat e tij.

Afër fundit të shekulli të XV, muzika e shenjtë polifonike (si shembulli i mass-ave të [[Johannes Ockeghem]] dhe [[Jacob Obrecht]]) u bë përsëri më e ndërlikuar, në mënyrë që ndoshta mund të shihet e lidhur me eksplorimin e rritur të detajeve në pikturat e kohës. Ockeghem, veçanërisht, qe tepër i dhënë pas kanonit, si kontrpuktit edhe mensuralit. Ai kompozoi një mass, ''Missa prolationum'', në të cilën të gjitha pjesët janë nxjerr në mënyrë kanonike nga një linjë muzikore.

Qe në fillim të të shekullit tjetër që muzika ndjeu një tactus me dy ''semibreve''-ve në një ''breve'' të fillonte të ishte aq e zakonshme sa ajo mes tre ''semibreve'' në një ''breve'', siç mbizotëronte deri në atë kohë.

Në fillim të shekullit XVI, u fut edhe një prirje tjetër drejt thjeshtëzimit, siç mund të shihet deri diku në veprën e [[Josquin des Prez]] dhe bashkëkohësve të tij në shkollën franko-flamande, si dhe më vonë në atë të [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]], i cili ishte pjesërisht po reagonte ndaj shtrëngimeve të Këshillit të Trentos, që shkurajoi polifoninë tepër të ndërlikuar si kufizim për të kuptuar tekstin. Franko-flamandët e fillimit të shekullit XVI u larguan nga sistemet e ndërlikuara pjesëve kanonike dhe të tjerave mensurale të gjeneratës së Ockeghem-it, duke u prirur drejt pikave të imitimit dhe seksioneve duet ose trio brenda një thurjeje të përgjithshme që u rrit deri pesë dhe gjashtë zëra. Ata filluan gjithashtu edhe para reformës tridentine, të fusnin pasazhe gjithmonë e më të gjata homofonie, për të nënvizuar tekste ose pika të rëndësishme arkikulimi. Palestrina, nga ana tjetër, arriti të kultivoi një stil të lirshëm rrdhjedhës kontrpunkti në një thurje të trashë e të pasur brenda të cilit konsonanca ndiqej nga disonanca në një bazë pothuajse bit pas biti dhe pushimet në rendin e ditës. Nga kjo kohë, tactus-i ishte përgjithësisht dy semibreve për breve me tre për breve të përdorura veçanërisht për efekte speciale dhe seksione klimatike; kjo ishte pothuajse një përmbysje e teknikës mbizotëruese të një shekulli më parë.

===Periudha e vonë (1534–1600)===
[[Skeda:San Marco (evening view).jpg|parapamje|346x346px|left|San Marco në mbrëmje. Interiri i gjerë dhe rezonant ishte një nga frymëzuesit për muzikën e shkollës veneciane]]
Në [[Venecia|Venecie]], që rreth vitit [[1534]] deri rreth vitit [[1600]], u zhvillua një stil impresiv polikoral, i cili i dha [[Evropa|Evropës]] disa nga kompozimet më të mëdha dhe më të shquara deri në atë kohë, me kore të shumëfishta këngëtarësh, tunxhe dhe tela në vende të ndryshme hapsinore në Bazilikën e San Marco-s. Këto ndryshime të shumëfishta u përhapën nëpër të gjithë Evropën në vetëm disa dekada, duke filluar nga [[Gjermania]] dhe pastaj duke shkuar në [[Spanja|Spanjë]], [[Franca|Francë]] dhe [[Anglia|Angli]] më vonë, duke shënuar fillimin e asaj që do të njihej si muzika e periudhës baroke.

Shkolla romane ishte e përbërë nga një grup kompozitorësh kryesisht të muzikës kishtare në [[Roma|Romë]], duke u shtrirë në Rilindjen e vonë dhe periudhën e hershme të barokut. Shumë nga kompozitorët kishin lidhje të drejtpërdrejtë me Vatikanin dhe kishëzën papnore, megjithëse ata punuan në mjaft kisha të ndryshme; në mënyrë stilistike ata janë përplasur shpesh me shkollën veneciane të kompozitorëve, një lëvizje konkurrente e cila ishte më e përparuar. Kompozitori më i shquar i shkollës romane është [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]]. Megjithëse i njohur më shumë si një kompozitor pjellor i mass-ave dhe motet-eve, ai ishte gjithashtu një madrigalist i rëndësishëm. Aftësia e tij për të bashkuar nevojat funksionale të [[Kisha katolike romake|Kishës katolike]] me stilet muzikore mbizotëruese gjatë periudhës së [[Kundërreforma|Kundërreformës]] i dha atij famën që vazhdon akoma.&lt;ref&gt;Lockwood, Lewis, Noel O’Regan dhe Jessie Ann Owens. n.d. &quot;Palestrina, Giovanni Pierluigi da.&quot; Grove Music Online. Oxford Music Online. Kontrolluar më 30 shtator 2011.&lt;/ref&gt;

Lulëzimi i shkurtër por intensiv i madrigalit muzikor në [[Anglia|Angli]], kryesisht nga viti [[1588]] deri në vitin [[1627]], së bashku me kompozitorët që i prodhuan ata, njihet si shkolla angleze e madrigalit. Madrigalët anglezë ishin 'a cappella', kryesisht të lehtë në stil dhe përgjithësisht filluan si kopjime ose përkthime të drejtpërdrejta të modeleve italiane. Shumica ishin me tre ose gjashtë zëra.

''Musica reservata'' është gjithashtu një stil ose performancë e muzikës vokale 'a cappella' të kësaj të fundit, kryesisht në Itali dhe [[Gjermania|Gjermaninë]] jugore, duke përfshirë shprehje emocionale të rafinuara, ekskluzive dhe intensive të teksteve të këngëve.

Kultivimi i muzikës evropiane në [[Amerika (kontinent)|Amerikë]] filloi në shekullin XVI me mbërritjen e spanjollëve dhe pushtimin e [[Meksika|Meksikës]]. Megjithëse e modeluar sipas stilit evropian, punime të rralla hibride meksikane të bazuara në gjuhën native meksikane dhe praktikën e muzikës evropiane u shfaqën që herët. Praktika muzikore në Nova Spanja në mënyrë të vazhdueshme konçidoi me prirjet evropiane përgjatë periudhave pasuese të barokut dhe muzikës klasike. Ndërmjet kompozitorëve të Botës së Re u shquan [[Hernando Franco]], [[Antonio de Salazar]] dhe [[Manuel de Zumaya]].

Për më tepër, shumë kompozitorë vërenë një ndarje në punimet e tyre midis një ''prima pratica'' (muzikë në stilin polifonik të Rilindjes) dhe një ''seconda pratica'' (muzikë në stilin e ri) gjatë pjesës së parë të shekullit XVII.

====Manierizmi====
Në fund të shekullit XVI, kur periudha e [[Rilindja|Rilindjes]] ishte mbyllur, u zhvillua një stil skajshmërisht manierist. Në muzikën laike, veçanërisht në madrigal, kishte një trend drejt ndërlikimit dhe kromatizmit ekstrem (sic tregohet në madrigalet e [[Luzzasco Luzzaschi]]-t, [[Luca Marenzio]]-s dhe [[Carlo Gesualdo]]-s). Termi &quot;manierizëm&quot; u mor nga arti pamor.

====Tranzicioni drejt Barokut====
Duke filluar në [[Firenca|Firence]], kishte një përpjekje për të rigjallëruar format dramatike dhe muzikore të [[Greqia e Lashtë|Greqisë së Lashtë]], nëpërmjet monodisë, një formë e muzikës deklamuese me një shoqërim të thjeshtë; një kontrast më i madh me stilin e mëparshëm polifonik do të ishte e vështirë të gjendej; kjo ishte gjithashtu, të paktën në fillim, një trend laik. Këta muzikantë ishin të njohur si Camerata Fiorentine.

Tashmë kemi shënuar disa zhvillime muzikore që ndihmuan në paraprirjen e muzikës baroke, por për shpjegime të mëtejshme të këtij kalimi, shiko [[antifoni]], [[concertato]], [[monodia]], madrigal muzikor dhe [[opera]], ashtu si dhe bibliografinë në fund.

===Instrumentet===
Shumë instrumente e patën zanafillën gjatë [[Rilindja|Rilindjes]]; të tjerë qenë variante ose përmirësime të mëtejshme të instrumenteve që ekzistonin më parë. Disa mbijetuan deri në ditët e sotme; të tjerë u zhdukën, për tu rikrijuar vetëm në kuadër të luajtjes së muzikës së asaj periudhe me instrumente autentike. Si në kohën e tashme, instrumentet mund të klasifikoheshin si tunxhe, tela, perkursioni dhe frymore.

Instrumentet mesjetare në [[Evropa|Evropë]] zakonisht përdoreshin të veçuar, shpesh të vetëshoqëruar me një melodi monotone. Të paktën që nga [[shekulli XIII]] deri në shekullin XV kishte një ndarje të instrumenteve në ''haut'' (instrumente të zhurmshme, me zë të mprehtë, për mjedise të jashtme) dhe ''bas'' (instrumente më të qetë dhe më intimë).&lt;ref&gt;Bowles, Edmund A. [[1954]]. &quot;Haut and Bas: The Grouping of Musical Instruments in the Middle Ages&quot;. Musica Disciplina 8:115–40. Faqe 119 e në vazhdim&lt;/ref&gt; Vetëm dy grupe instrumentesh mund të luanin lirisht në të dy tipet e ansambleve: cornetto-ja dhe sackbut-i (i quajtur edhe trombone) si dhe tabor-i dhe tamburini.&lt;ref name=&quot;burkholder.n.d.&quot; /&gt;

Në fillim të shekullit XVI, instrumentet konsideroheshin më pak të rëndësishme se sa zëri. Ato përdoreshin për kërcime dhe për të shoqëruar muzikën vokale.&lt;ref name=&quot;fuller2010&quot; /&gt;. Muzika instrumentale mbeti e varur nga muzika vokale dhe shumë nga repertori i saj ishte në mënyra të larmishme i derivuar ose i varur nga modelet vokale.&lt;ref name=&quot;oed&quot; /&gt;

====Instrumentet prej tunxhi====
Instrumentet prej tunxhi në Rilindje luheshin në mënyrë tradicionale nga profesionistë. Disa nga Instrumentet më të zakonshme prej tunxhi që luheshin janë:

* Slide trumpet: E ngjashme me trombonen e sotme përveç se në vend të një pjese rrëshkitëse të trupit, vetëm një pjesë e trupit afër grykës dhe vetë gryka ishte e palëvizshme. Gjithashtu trupi ishte një formë S-je kështu që ishte mjaft i vështirë, por ishte i përshtatshëm për muzikën e ngadaltë të dancit për të cilin përdorej më shpesh.
* Cornetto-ja: E bërë me dru dhe e luajtur si flaut por i fryhej si një trumpete.
* [[Trumpeta]]: Trumpetat e hershme nuk kishin pistona dhe ishin të kufizuar te tonet e tashme të serisë së mbitoneve. Ato bëheshin në madhesi të ndryshme.
* Trombone-ja (ndonjëherë e quajtur sackbut, sackbutt ose sagbutt&lt;ref&gt;Anon. n.d. [http://www.sackbut.com &quot;What's with the Name?&quot;] . Websiti Sackbut.com i kontrolluar më 14 tetor 2014.&lt;/ref&gt;): Zëvendësoi slide trumpet-ën nga mesi i shekullit XV.&lt;ref&gt;Besseler, Heinrich. [[1950]]. &quot;Die Entstehung der Posaune&quot;. Acta Musicologica, 22, fasc. 1–2 (janar–qershor): 8–35.&lt;/ref&gt;

====Instrumentet me tela====
[[Skeda:Hurdy-Gurdy.jpg|parapamje|Hurdy-gurdy]]

Si një familje instrumentash me tela u përdorën në shumë rrethana, si fetare ashtu dhe laike. Anëtarët e kësaj familjeje përfshinin:

* [[Viola]]: Ky instrument, i zhvilluar në shekullin XV, zakonisht kishte gjashtë tela. Zakonisht luhej me një hark. Ka cilësi strukturale të ngjashme me 'vihuela-n' spanjolle; karakteri i saj dallues është përmasa e madhe. Kjo gjë bëri që të ndryshonte qëndrimi i muzikantit, në mënyrë që ajo të mbështetej në dysheme ose midis këmbëve në mënyrë të ngjashme me çelon. Ngjashmëritë e saj me 'vihuela-n' spanjolle ishin prerjet e mprehta në mes, tastet e ngjashme, një shpinë e sheshtë, nervatura të holla dhe akordim identik.
* [[Lira]]: Ndërtimi i saj është i ngjashëm me një harpë të vogël, megjithëse në vend që të luhej me gishta, luhej me një plektrum. Telat e saj ndryshonin në numër, nga katër, shtatë dhe dhjetë, në varësi të periudhës. Luhej me dorën e djathtë, ndërsa dora e majtë ndalonte notat që nuk dëshiroheshin. Lirat më të reja u modifikuan për tu luajtur me një hark.
* Harpa e hershme irlandeze: E quajtur edhe Clàrsach, ose Cláirseach në gjuhën irlandeze, gjatë [[Mesjeta|Mesjetës]] ishte instrumenti më popullor i [[Irlanda|Irlandës]] dhe [[Skocia|Skocisë]]. Për shkak të domethënies së saj në historinë irlandeze është parë edhe në etiketën e [[Guinness]]-it dhe është simboli kombëtar i Irlandës edhe sot. Zakonisht luhej me gishta. Madhësia e saj mund të varionte nga një harp që mund të luhej në gjunjë te një harpë me madhësi të plotë që vendosej në dysheme.
* Hurdy-gurdy: (I quajtur edhe ëheel fiddle në Angli, ndërsa në Gjermani quhet drehleier, në Bohemi dhe Moravi quhet ninera, në Galici zanfona, në Hungari forgolant, në Itali ghironda, në Francën veriore vielle à roue, në Oksitani vièla o sonsaina, në Portugali sanfona etj.) telat e saj luhen nga një rrotull që rrotullohej mbi tela. Funksionaliteti i saj mund të krahasohet me atë të një violine mekanike, ku harku i saj lëvizet nga një rrotull. Tingulli i saj është karakteristik kryesisht për shkak të telave të saj që nxjerrin një intonacion të ngjashëm me tingujt e gajdeve.
* Gittern-a: 'Gittern-a' quhej 'guitarra' në [[Spanja|Spanjë]], 'guiterne' ose 'guiterre' në [[Franca|Francë]], 'quinterna' dhe më vonë 'chitarra' në [[Italia|Itali]] dhe 'quintern' në [[Gjermania|Gjermani]], emërtime që rrjedhin nga latinishtja &quot;quinque&quot; = pesë dhe nga persianishtja &quot;tar&quot; = tela, pasi gitterna perëndimore kishte pesë tela. Fjala moderne kitarë dhe pararendëset e saj kanë qenë përdorur për një numër instrumentesh kordofone që nga kohët antike dhe si e tillë ka shkaktuar ngatërrim dhe konfuzion. Fjala angleze guitar, gjermane Gitarre, italiane chitarra dhe franceze guitare u adoptuan nga spanjishtja guitarra, e cila erdhi nga arabishtja andaluziane قيثارة 'qitara',&lt;ref&gt;Farmer, Henry George (1988), Historical facts for the Arabian Musical Influence, Ayer Publishing, ISBN 0-405-08496-X, fq. 137.&lt;/ref&gt; 'cithara', e cila nga ana tjetër rridhte nga greqishtja antike κιθάρα 'kithara'.&lt;ref&gt;Kithara shfaqet në Bibël katër herë (1 Cor. 14:7, Rev. 5:8, 14:2 dhe 15:2) por që zakonisht është përkthyer si harpë. Strong's Concordance Number: 2788 [http://www.biblestudytools.net/Lexicons/Greek/grk.cgi?number=2788&amp;version=kjv BibleStudyTools.net]&lt;/ref&gt; Termi i greqishtes së lashtë κιθάρα 'kithara', megjithatë mendohet se ka rrjedhur nga persishtja &quot;Chahar&quot; = katër dhe &quot;tar&quot; = tela, pasi instrumenti origjinal lindor kishte katër tela; në fakt ajo ka rrënjë më të thella në antiket pasi gjen përputhje me sitarin e Indisë antike si dhe setarin e [[Perandoria e Persisë|Persisë antike]]. Termi guitar mendohet edhe se ka rrjedhur nga fjala latine cithara, por vetë kitara moderne përgjithësisht nuk besohet se rrjedh nga instrumenti romak. Shumë ndikime janë përmendur si pararendëse të kitarës moderne. Megjithatë zhvillimi i kitarave të hershme humbet në historinë e Spanjës mesjetare, ku dy instrumente përmenden zakonisht si paraardhëset e saj më ndikuese, llauda evropiane dhe kushërira e saj, 'al oud-a' me katër tela, kjo e dyta e sjellë në gadishullin Iberik nga morët në [[Shekulli VIII|&lt;nowiki&gt;shekullin VIII]&lt;/nowiki&gt;]] (fjala rrjedh nga arabishtja al 'ud (العود, dmth. 'druri') e kthyer në [[Spanja|Spanjë]] laúd, në [[Italia|Itali]] liuto, në [[Franca|Francë]] luth, në [[Anglia|Angli]] lute, në [[Gjermania|Gjermani]] Laute etj.).&lt;ref&gt;Summerfield, Maurice J. (2003). The Classical Guitar, Its Evolution, Players and Personalities Since 1800 (5th ed.) Blaydon on Tyne: Ashley Mark Publishing. ISBN 1-872639-46-1.&lt;/ref&gt; Të paktën dy instrumente të quajtura &quot;guitarrra&quot; ishin në përdorim në Spanjën e [[1200]]-ës: guitarra Latina (kitara latine) dhe e ashtuquajtura guitarra moresca (kitara maure apo arape). Guitarra moresca kishte një shpinë të rrumbullakët, qafë të gjerë dhe shumë vrima tingujsh. Guitarra Latina kishte një vrimë të vetme tingulli dhe një qafë më të ngushtë.&lt;ref&gt;[http://blog.reddogmusic.co.uk/2012/05/08/history-of-the-acoustic-guitar/ History of the Acoustic Guitar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140819083055/http://blog.reddogmusic.co.uk/2012/05/08/history-of-the-acoustic-guitar/ |date=19 gusht 2014 }}  në blogun blog.reddogmusic.co.uk.&lt;/ref&gt; Në shekullin XIV cilësuesit &quot;moresca&quot; ose &quot;morisca&quot; dhe &quot;latina&quot; u braktisën dhe këto dy instrumente kordofone u quajtën thjeshtë 'guitarra'.&lt;ref&gt;Tom and Mary Anne Evans. Guitars: From the Renaissance to Rock. Paddington Press Ltd [[1977]], fq.16&lt;/ref&gt;
* Mandore-ja është quajtur edhe mandora në anglisht&lt;ref name=&quot;nikolovak&quot;&gt;Nikolova, Kőnemann (2000). The Illustrated Enclyclopedia of Musical Instruments From all eras and regions of the world. Bulgaria: Kibea Publishing Company. ISBN 3-8290-6079-3. fq. 164.&lt;/ref&gt; ose mandola në italisht,&lt;ref&gt;Whitney, William Dwight (1906). [http://books.google.com/books?id=FBIDAAAAYAAJ&amp;dq=century%20dictionary%2C%20mandore&amp;pg=PA3606#v=onepage&amp;q&amp;f=false The Century Dictionary and Cyclopedia.] [[New York]]: The Century Company. fq. 3606.&lt;/ref&gt; vandola në spanjisht&lt;ref&gt;[https://books.google.com/books?id=02rFSecPhEsC&amp;pg=PA484&amp;lpg=PA484&amp;dq=vandola,+instrument&amp;source=bl&amp;ots=Ul4WLFUgQK&amp;sig=uNcA9fphE80arL1lEJO3yRwUn68&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=nYDCVK_BKcrDPOjggaAJ&amp;ved=0CCwQ6AewBQ The Harvard Dictionary of Music], faqe 484.&lt;/ref&gt; dhe mandörgen,&lt;ref&gt;Lambert, Jeffrey C. [http://www.jeffguitar.com/dissertation.pdf &quot;François Chancy's Tablature de Mandore a Major Document&quot;] (PDF). Kontrolluar më 23 qershor 2013.&lt;/ref&gt; ose si gittern-a gjithashtu quinterne&lt;ref name=&quot;nikolovak&quot; /&gt;&lt;ref&gt;[http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/acref/9780199743391.001.0001/acref-9780199743391-e-4651?rskey=jsivgN&amp;result=1 &quot;Mandore (Mandorre)&quot;.] The Groves Dictionary of Musical Instruments. Kontrolluar më 7 prill 2016&lt;/ref&gt; në gjermanisht. Historitë e manolinave, mandolave dhe kitarave moderne janë të ndërthurura,&lt;ref&gt;McDonald, Graham (2008). The Mandolin Project. Jamison, Australia: Graham McDonald Stringed Instruments. ISBN 978-0-9804762-0-0. fq. 1.&lt;/ref&gt; pasi këto konsiderohen si paraardhëset e instrumenteve të mandolinës, mandolas dhe kitarës moderne. Këto instrumente përdoreshin në të gjithë Evropën.

Instrumente të tjera të [[Rilindja|Rilindjes]] ishin: Cittern-a (cittern ose cithren në anglisht, cistre në frëngjisht, cetra në italisht, zitter ose zither në gjermanisht, cistro, cedra, ose cítola në spanjisht); llauda; klaviçembali, që doli nga përdorimi në [[Shekulli XVIII|shekullin XVIII]] me hyrjen e pianos dhe viginal-i që ishte i ngjashëm me klaviçembalin.

====Instrumentet me perkusion====
Disa instrumente me perkusion të Rilindjes përfshijnë trekëndëshin, Guimbarde-në, tamburinin (defi ose dajria), zilet, vazoja gjëmuese dhe lloje të ndryshme daullesh.

* [[Defi]]: i quajtur edhe dajre dhe tamburin ësthë një lloj tamburi i vogël që luhet në dorë dhe ka formë të rrumbullaktë. [[Lëkura]] që rrethon kornizën e rrumbullaktë quhet vellum dhe prodhon tinguj nëpërmjet goditjes së sipërfaqes me nyjat e gishtave, majat e gishtave ose me gjithë dorën. Ai mund të luhet gjithashtu duke e tundur, duke u lejuar xhingllave të defit të tringëllijnë.
* [[Guimbarde]]-ja: Është një instrument lamellofon që prodhon tinguj nëpërmjet formave të ndryshme që merr goja me shqiptimin e zanore të ndryshme: konsiston në një gjuhëz fleksible metalike, bambuje ose kallami të lidhur në një kornizë. Gjuhëza/kallam vendoset në gojën e performuesit dhe pickohet me gisht që të prodhoi një notë. Gjuhëza e instrumentit dridhet në shkallë të ndryshme vibrimi duke krijuar kështu tone të ndryshme. Futet në kategorinë e idiofoneve me pickim. Në frëngjisht quhet edhe ''Harpe à bouche'', ''Trompette tsigane'', ''Trompe-laquais'', ''Trompe de Béarn'', ''Hanche-en-ruban'', Campurgne dhe Citaro. Ndërsa në anglisht njihet si ''Jew's harp'', ''jaw harp'', ''mouth harp'', ''Ozark harp'', ''trump'' ose ''juice harp'' (termi i zakonshëm në anglisht, ''Jew's harp'' a ''Jew's trump,'' s'ka lidhje me [[Çifutët|hebrejtë]] apo judaizmin). Ky instrument është me origjinë nga popujt e [[azia]]tikë. Gjurmët më të vjetra të këtij instrumenti dokumentohen në shekullin III para erës sëonë, në Kinë&lt;ref&gt;[http://www.silkroadfoundation.org/newsletter/vol2num2/Harp.htm «The Search for the Origins of the Jew’s Harp»], [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.silkroadfoundation.org%2Fnewsletter%2Fvol2num2%2FHarp.htm archive] (konsultuar më 3 shkurt 2014).&lt;/ref&gt; Ësthë përdorur fillimisht nga popujt turkofonë, mongolët, dhe më në përgjithësi nga popujt uralo-altaikë, veçanërisht nga shamanët dhe në këtë mënyrë i shtrirë edhe në vendet skandinave (veçanërisht në [[Finlanda|Finlandë]]), në [[Mongolia|Mongoli]], në veri të [[Kina|Kinës]], në [[Siberia|Siberi]], në [[Kazakistani|Kazakistan]], [[Kirgistani|Kirgistan]] dhe në veri të [[Japonia|Japonisë]] nga populli Ainu&lt;ref&gt;[http://www.quaibranly.fr/uploads/tx_gayafeespacepresse/MQB-DP-Les-esprits-ecoutent-Siberie-FR.pdf  «Les Esprits écoutent — Musique et Chamanisme en Sibérie»], [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.quaibranly.fr%2Fuploads%2Ftx_gayafeespacepresse%2FMQB-DP-Les-esprits-ecoutent-Siberie-FR.pdf archive], Musée su quai Branly (konsultuar më 1 dhjetor 2014).&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Charles Stépanoff, [http://emscat.revues.org/462 «La figure mythique du chamane dans ses représentations audiovisuelles occidentales — Le philosophe du dualisme et de la pluralité des mondes»] [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Femscat.revues.org%2F462 archive], CEMS / EPHE (via revues.org) (konsultuar më 1 dhjetor 2014)&lt;/ref&gt;. Duke qenë se arritja e gjendjes së transit lehtësohet tingujt monotonë,&lt;ref&gt;Nigro Sansonese, J (1994). [http://books.google.com/?id=aUZBqTKTAfIC&amp;pg=PA117&amp;lpg=PA117&amp;dq=trances+facilitated+by+droning+sounds#PPA117,M1 The Body of Myth: Mythology, Shamanic Trance, and the Sacred, by J. Nigro Sansanese]. ISBN 978-0-89281-409-1.&lt;/ref&gt; Guimbarde-ja ësthë asociuar me magjinë duke qenë një instrument i zakonshëm i ritualeve shamanike.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.3worlds.co.uk/Pages/Gallery-4-Ritual.html|title=Kopje e arkivuar|url-status=dead|access-date=14 prill 2016|archive-date=27 nëntor 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101127203034/http://www.3worlds.co.uk/Pages/Gallery-4-Ritual.html}}&lt;/ref&gt; Gama e tingujve të tij variojnë sipas madhësisë së instrumentit, por përgjithësisht vërtitet rreth shtrirjes së një oktave. Populli kirgiz është jashtëzakonisht i aftë në instrumentin Guimbarde që në gjuhën kirgize zakonisht quhet temir komuz dhe është mjaft popullor midis fëmijve, megjithëse disa të rritur vazhdojnë që ta luajnë këtë instrument. Temir komuz-i bëhet bëhet prej hekuri zakonisht me një gjatësi prej 100–200&amp;nbsp;mm dhe me një gjerësi afërsisht 2–7&amp;nbsp;mm. Një herë njëzet vajza kirgize luajtën në një ansambël temir komuz-i në skenën e [[Tealtri Bolshoi|Teatrit Bolshoi]] në [[Moska|Moskë]]. Në dukje një oktavë tingujsh është e mundur, ose edhe një ostinato që alternon hapin e pestë të një shkalle me një oktavë.&lt;ref&gt;Slobin, Mark (1969). [http://books.google.com/books?id=uIRnaq0_Il8C&amp;pg=PA20 Kirgiz Instrumental Music. Theodore Front Music]. ISBN 978-0-614-16459-6. fq. 20. Kontrolluar më 23 shkurt 2014.&lt;/ref&gt; Në vende të ndryshme Guimbarde-ja quhet: Arpa de boca (&quot;harpë goje&quot;) Birimbao, Guimbarda në spanjisht; Anga, Marranzano ose Marranzanu, Scacciapensieri (&quot;laruguese-mendimeve&quot;) dhe Trunfa në Itali; Brummeisen (&quot;hekuri zukatës&quot;), Maultrommel (&quot;tamburi i gojës&quot;) dhe Trümpi në vendet gjermanofone; Vargane ose Vargan në rusisht; Zanburak në Iran; Ağız kopuzu (&quot;kobuz goje&quot;) ose Ağız harpı (&quot;harpë goje&quot;) në Turqi; Amaan khuur (&quot;violinë goje&quot;), Aman topshuur, Khel khuur (&quot;tambur gjuhe&quot;), Tömör khuur (&quot;violinë hekuri&quot;) në [[Mongolia|Mongoli]]; Djigach ooz komuz, Komuz, Kobyz, Temir ooz komuz, Temir komuz ose Ooz komuz në Kirgizistan etj.

====Instrumentet frymore (aerofone)====
Instrumentet frymore (aerofone) prodhojnë tinguj nëpërmjet një kolone vibruese ajri brenda tubit.  Vrimat përgjatë tubit e lejojnë luajtësin të kontrolloi gjatësinë e kollonës së ajrit dhe në këtë mënyrë gamën e tingujve. Ka shumë mënyra për ta bërë kollonën e ajrit të vibroi dhe këto mënyra përcaktojnë nënkategorinë e instrumenteve frymore. Një performues mund ti fryjë në një vrimë, si në një flaut; në pjesën e grykës me një pipëz të veçantë, si në klarinetën ose saksofonin modern; ose me dy pipëza, si me oboen apo fagotin. Të tre këto metoda prodhimi tonesh mund të gjenden në instrumentet e Rilindjes.

* [[Zurnaja]]: Një zurna tipike orientale ëshë pa taste dhe ësthë rreth një këmbë e gjatë me shtatë vrima për gishtat dhe një vrimë për gishin e madh. Gypat zakonisht bëheshin prej druri dhe shumë nga ta kanë gdhendje dhe dekorime në trup. Ishte instrumenti më popullor me dy kallama i periudhës së [[Rilindja|Rilindjes]]; zakonisht përdorej në rrugë me tambure dhe trumpeta për shkak të tingujve të tij të shkëlqyer, depërtues dhe shpesh shurdhues. Për të luajtur zamaren një person e vendos të gjithë grykën e tubit në gojë dhe i fryn me bullçinjë, ndërkohë që merr frymë me hundë. [[File:Barocke Blockflöten.png|thumb|Flaute të drejtë të Rilindjes, nga Syntagma musicum e Michael Praetorius, [[1619]]]] U importua në [[Evropa|Evropë]] nga lindja islamike diku midis shekujve [[Shekulli IX|IX]] dhe [[Shekulli XII|XII]]. Emri i saj është i lidhur gjuhësisht me arbishten zamr, turqishten zūrnā, persishten surnāy, kinezçen suona, Javanezen saruni dhe hindishten sahanai ose sanayi.&lt;ref&gt;Anthony C. Baines and Martin Kirnbauer, &quot;Shawm [scalmuse, shalm, shalmie, schalmuse]&quot;, The New Grove Dictionary of Music and Musicians, second edition, edited by Stanley Sadie and John Tyrrell (London: Macmillan Publishers, 2001).&lt;/ref&gt; Në anglisht quhet shawm, në gjermanisht Schalmei, në frëngjisht chalemie, në spanjisht dulzaina (ndonjëherë edhe chirimía); në gjuhën valenciane dhe katalanase xirimia, dolçaina ose gralla, në gjuhën navarreze gaita. Në portugalisht quhet charamela dhe në italisht quhet ciaramella (edhe cialamello, ose cennamella).&lt;ref&gt;Dizionario enciclopedico universale della musica e dei musicisti, redaktuar nga Alberto Basso, (12+2 volume), Il lessico - vol. I, Torino, UTET, 1983, fq. 550.&lt;/ref&gt;
* Zampogna: Përbëhet nga një kallam i vetëm me gjatësi të vogël me një gjuhëz, katër ose pesë vrima. Kallami bëhet nga prerja e një gjuhëze të vogël, por që e lë bazën të lidhur. Është paraardhësi i saksofonit dhe klarinetës moderne. Në anglisht quhet reed-pipe, në frengjithst jeux d'anche dhe italisht zampogna.
* Hornpipe: njëlloj si zampogna por me një zile në fund.
* [[Gajdja]]: Besohet se është krijuar nga barinjtë që mendonin të përdornin një trastë të bërë në lëkura e deleve apo dhive dhe do të shtonte presionin e ajrit kështu që kur rënësi i saj merr frymë, mjafton të shtypësh lëkurën me ajër për të vazhduar melodinë. Gjuhëza e gojës ka një pjesë të thjeshtë të rrumbullakët prej lëkure që vendoset në fundin e tubit të trastës së lëkurës dhe vepron si një valvul. Kallami vendoset brenda gjuhëzës së gjatë metalike, e njohur si gryka. Në anglisht quhet bagpipe/bladderpipe, në frëngjisht cornemuse, në italisht cornamusa, në spanjisht gaita, në [[Ballkani|Ballkan]] përdoret shumë emërtimi Gaida, ndërsa në greqisht Tsampouna, në greqishten pontike Aggeion ose Tulum, në greqishten e [[Kreta|Kretës]] Askomandoura, armenisht Parkapzuk dhe rumanisht Cimpoi.
* [[Fyelli i Panit]]: Fyelli që zotëronte zoti Pan në [[Greqia e lashtë|Greqinë e Lashtë]] që quhej Siringa. Megjithatë në Evropë ka ardhur nëpërmjet fyejve të kulturës vendase të amerikës latine, veçanërisht në kulturën e [[Andet|Andeve]]. Projektuar të ketë gjashtëmbëdhjetë gypa druri me një tapë në njërin fund dhe të hapur tjetrin. Çdo gyp ka një gjatësi të ndryshme (në këtë mënyrë prodhon tone të ndryshme), duke i dhënë atij një gamë prej një oktave e gjysëm. Rënësi mund ti vendosë buzët e tij te gypi i dëshiruar dhe ti fryjë.
* [[Flauti tërthor]]: Flauti tërthor ësthë i ngjashëm me flautin modern me një vrimë gryke afër fundit të taposur dhe vrima gishtash përgjatë trupit. Rënësi fryn anash dhe e mban flautin në krahun e djathtë. Grupi i flauteve tërthorë përfshin flautet klasik perëndimor, flautet klasike indiane (bansuri dhe venu), kinezin dizi, perëndimorin fife, një numër fue-sh japonezë dhe flautet koreanë si Daegeum, Junggeum dhe Sogeum.
* [[Flauti i drejtë]]: Quhet edhe flauti me sqep apo flauti i ëmbël, në anglisht recorder, në frëngjisht flûte à bec, në gjermanisht Blockflöte dhe italisht flauto dolce, flauto dirito ose flauto a becco dhe në spanjisht flauta dulce. Flauti i drejtë është një instrument i zakonshëm edhe sot, shpesh u mësohet fëmijëve në shkollat fillore. Në vend të një kallami ai përdor një bilbil si grykën ku i fryhet, që ësthë një pjesë në formën e sqepit, si dhe burimi kryesor i prodhimit të tingujve. Zakonisht përbëhet nga shtatë vrima gishtash dhe një vrimë për gishtin e madh.

== Kërcimi gjatë Rilindjes==
[[Image:Robert Dudley Elizabeth Dancing.jpg|thumb|left|432px|pikturë franceze e kubesë, nga Penhurst Place, Kent, shpesh gabimisht mendohet se bëhet fjalë për Elizabetën e I.]]
Kërcimi rilindas pati një rivitalizim të madh, për shkak rolit të ri të rëndësishëm të qenies njerëzore mbi fenë, në atë mënyrë që shumë autorë e konsideruan këtë epokë si lindjen e kërcimit modern. U zhvillua mbi të gjitha në Francë –ku u quajt ''ballet-comique''–, në formën e historive të kërcyera, mbi tekste mitologjike klasike, duke u nxitur nga mbretëresha Katerina de Medici. Zakonisht konsiderohet se baleti i parë qe ''Ballet comique de la Reine Louise'' ([[1581]]), i [[Balthazar de Beaujoyeulx]]. Modalitetet kryesore të epokës ishin ''gaillarde'', ''pavana'' dhe ''tourdion''. Në këtë epokë lindën traktatet e para mbi kërcimin: Domenico da Piacenza shkroi ''De arte saltandi et choreas ducendi'', që konsiderohet koreografi i parë i historisë; Thoinot Arbeau bëri një përmbledhje të kërcimeve popullore franceze (''Orchesographie'', [[1588]]).&lt;ref&gt;Ana Abad Carlés, Historia del ballet y de la danza moderna, [[2004]], Alianza Editorial, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-206-5666-6, fq. 20-24&lt;/ref&gt;

Përgjatë periudhës së [[Rilindja|Rilindjes]] dalloheshin kërcimet popullore dhe kërcimet oborrtare. Kërcimet oborrtare kërkonin që kërcimtarët të ishin trajnuar dhe të ishin të aftë për shfaqjen dhe zbavitjen, ndërsa kërcimet popullore mund të provoheshin nga çdokush. Në oborre, zbavitja formale shpesh mund të ndiqej nga disa orë kërcime popullore të ku të gjithë të pranishmit mund të mernin pjesë. Kërcimet e përshkruara si kërcime popullore si Chiarantana ose Chiaranzana mbetën popullore për një kohë të gjatë – mbi dy shekuj në rastin e këtij kërcimi.Njohja e kërcimeve oborrtare ka mbijetuar më mirë se kërcimet popullore pasi ata u koleksionuan nga mjeshtrat e kërcimit në dorëshkrime dhe më vonë në libra të shtypur. Dorëshkrimet më të hershme që kanë mbijetuar ofrojnë udhëzime të detajuara të kërcimit dhe i përkasin [[Shekulli XV|shekullit XV]] në [[Italia|Itali]]. Manualet më të hershme të kërcimit të shtypura në libra vijnë nga fundi i [[Shekulli XVI|shekullit XVI]] nga [[Franca]] dhe [[Italia]]. Përshkrimet më të hershme të kërcimit në [[Anglia|Angli]] vijnë nga dorëshkrimi Gresley që i përket afërsisht vitit [[1500]], i gjetur në Derbyshire Record Office, D77 B0x 38 fq. 51–79. Ky është publikuar së fundmi si &quot;Cherwell Thy Wyne (Trego gëzimin tënd): Kërcime të Anglisë së shekullit XV nga dorëshkrimi Gresley&quot;.&lt;ref&gt;Ann dhe Paul Kent DHDS, [[2013]], ISBN=978-0-9540988-1-0&lt;/ref&gt;.

Kërcimet në këta doracakë janë janë të natyrave jashtëzakonisht të larmishme. Ata variojnë nga kërcime të ngadalta, madhështore {siç ishin bassadance, [[pavana]] (nga italishtja pavana, e prejardhur nga padovana, dmth. kërcimi padovan), allemande} te kërcimet e shpejta, të gjalla (si [[gaillarde]], courante, canarie). Të parat, ku këmbët e kërcimtarëve nuk ngriheshin nga toka u cilësuan ''dance basse'' (kërcim i ulët) ndërsa kërcimet energjike me hedhje e ngritje u quajtën ''haute dance'' (nga frëngjishtja, kërcim i lartë).&lt;ref&gt;Liza Picard: [http://books.google.com/?id=WjXnoYihuu0C Elizabeth's London] [[2005]], Macmillan, isbn=978-0-312-32566-4, fq. 215.&lt;/ref&gt;  Disa kërcime u koreografuan, ndërsa të tjerët improvizoheshin aty për aty.

Një kërcim për çifte, një formë e gaillarde-s e qujtur lavolta, përfshinte një qëndrim mjaft intim midis burrit dhe gruas, me gruan që ngrihej lart ndërsa çifti një rrotullim prej 3/4.  Kërcime të tjera, si branles ose bransles, kërceheshin nga shumë njerëz në një rreth ose rresht.

=== Kërcimet italiane të shekullit XV ===
Njohuria jonë e kërcimeve italiane të shekullit XV vjen kryesisht prej punimeve të mbijetuara të tre mjeshtrave italianë të kërcimit: [[Domenico da Piacenza]], [[Antonio Cornazzano]] dhe [[Guglielmo Ebreo da Pesaro]]. Veprat e tyre u morën me hapat e ngjashme dhe kërcimet, megjithëse mund të shihen edhe disa evoluime. Tipet kryesore të kërcimeve të përshkruara janë ''Basse danse'' dhe ''balletti''. Këta janë kërcimet më të hershme evropiane që janë mirë-dokumentuar, pasi kemi një njohuri të rëndësishme për koreografitë, hapat dhe muzikën e përdorur.

== Shiko edhe ==
* [[Rilindja]]
* [[Firenca|Firencia]]
* [[Historia e arteve]]
* [[Arti]]
* [[Muzika e Rilindjes Evropiane|Muzika e Rilindjes]]
* [[Teatri Evropian i Rilindjes]]
* [[Letersia e Rilindjes Evropiane|Letërsia e Rilindjes]]
* [[Miniatura e Rilindjes]]

== Bibliografia ==
* AA.VV. Diccionario de Literatura: [[2003]], Spes, [[Barcelona]], isbn=84-8332-389-3.
* AA.VV. Enciclopedia Salvat: [[1997]], Salvat, [[Barcelona]], isbn=84-345-9707-1.
* AA.VV. Historia del Arte. Volumen 16: Alto Renacimiento I: [[Barcelona]], Salvat, [[2000]], isbn=84-345-0117-1 
* AA.VV. Diccionario Enciclopédico Larousse: [[1990]], Planeta, [[Barcelona]], isbn=84-320-6070-4.
* AA.VV. Tiziano: Electa Artbook, [[1998]].
* AA.VV.: Diccionario de Arte II, [[2003]], Spes, [[Barcelona]], isbn=84-8332-391-5.
* AA.VV.: Arti në Italinë e Rilindjes, [[2008]], Tandem Verlag GmbH, [[Këln]], isbn=978-3-8331-5102-6.
* AA.VV.: Enciclopedia del Arte Garzanti, [[1991]], Ediciones B, [[Barcelona]], isbn=84-406-2261-9.
* Víctor Nieto Alcaide dhe Alicia Cámara: El Quattrocento italiano, [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]].
* J.J.G. Alexander: Manuscrits de la Renaissance italienne, Paris, éditions du Chêne [[1977]], ISBN=2-85108-140-3.
* J. J. G. Alexander (ed.): [http://www.jstor.org/stable/1482708 ''The Painted Page: Italian Renaissance Book Illumination, 1450–1550'']. [[Mynih]], Prestel, [[1994]].
* Carlos Alvar, José-Carlos Mainer, Rosa Navarro, Storia della letteratura spagnola, Einaudi, [[2000]], pp.&amp;nbsp;2 voll..
* Anon. n.d. [http://www.sackbut.com &quot;What's with the Name?&quot;]. Websiti Sackbut.com i kontrolluar më 14 tetor 2014.
* Mario Apollonio: Storia del teatro italiano, volume 1, BUR, [[Milano]], [[2003]], ISBN=88-17-10659-3.
* José Fernández Arenas: Arte efímero y espacio estético: [[1988]], Anthropos, [[Barcelona]], isbn=84-7658-078-9.
* Atlas, Allan W. Renaissance Music. [[New York]]: W.W. Norton, [[1998]]. ISBN 0-393-97169-4.
* Baines, Anthony, ed. Musical Instruments Through the Ages. [[New York]]: Walker and Company, [[1975]].
* Anthony C. Baines and Martin Kirnbauer, &quot;Shawm [scalmuse, shalm, shalmie, schalmuse]&quot;, The New Grove Dictionary of Music and Musicians, second edition, edited by Stanley Sadie and John Tyrrell (London: Macmillan Publishers, [[2001]]).
* Mario Baratto: La commedia del Cinquecento, [[Vicenza]], Neri Pozza, [[1977]], sbn=IT\ICCU\RAV\0141588.
* Andrea Battistini (nën kujdesin e), Storia della letteratura italiana, 6 volume, [[2005]], il Mulino, [[Bolonja]].
** I. Il Duecento e il Trecento, di Luigi Surdich
** II. Il Quattrocento e il Cinquecento, di Riccardo Bruscagli
** III. Il Seicento, di Erminia Ardissino
** IV. Il Settecento, di Alberto Beniscelli
** V. L'Ottocento, di Riccardo Bonavita
** VI. Il Novecento, di Alberto Casadei
* Monroe C. Beardsley dhe John Hospers: Estética. Historia y fundamentos, [[1990]], Cátedra, [[Madridi|Madrid]], isbn 84-376-0085-5.
* Marie-Claire Beltrando-Patier: Historia de la música: [[1996]], Espasa, [[Madridi|Madrid]], isbn 84-239-9610-7.
* [http://books.google.it/books?id=8KM2NMgnkfcC&amp;pg=PA545&amp;lpg=PA545&amp;dq=cervantes+tra+rinascimento+e+barocco&amp;source=bl&amp;ots=Gq-11CscHK&amp;sig=2C9TZhd5ob784BTeO2pxC9Rsg84&amp;hl=it&amp;sa=X&amp;ei=hwpoULn8AZSQhQf6voGYDQ&amp;sqi=2&amp;ved=0CEEQ6AewBg#v=onepage&amp;q=cervantes%20tra%20rinascimento%20e%20barocco&amp;f=false Carmine Benincasa: L'Altra scena: saggi sul pensiero antico, medievale, controrinascimentale], Dedalo, [[Bari]], [[1979]].
* Bent, Margaret. [http://books.google.com/books?id=yy9pAwAAQBAJ&amp;pg=PA25 &quot;The Grammar of Early Music: Preconditions for Analysis&quot;]. Te ''Tonal Structures of Early Music'', [botimi i dytë], redaktuar nga Cristle Collins Judd. Criticism and Analysis of Early Music 1. [[New York]] dhe [[Londra|Londër]]: Garland, [[2000]]. ISBN 978-0-8153-3638-9, ISBN 978-0-8153-2388-4. I botuar si ebook në [[2014]]. ISBN 978-1-135-70462-9.
* Bernard Berenson, ''The Italian Painters of the Renaissance'' [[Londra|Londër]] [[1962]].
* Camillo Berra; Paolo Pignata; Flaviarosa Rossini, zëri 'Letteratura spagnola' te AA.VV., L'Enciclopedia, vol. 18, [[Roma]], La Repubblica/UTET/De Agostini, [[2003]].
* Bessaraboff, Nicholas. Ancient European Musical Instruments. 1st. [[Cambridge]], Mass: Harvard University Press, [[1941]].
* Besseler, Heinrich. [[1950]]. &quot;Die Entstehung der Posaune&quot;. Acta Musicologica, 22, fasc. 1–2 (janar–qershor): 8–35.
* Giulia Bologna, Illuminated Manuscripts: The Book before Gutenberg. [[New York]], Crescent Books, [[1995]].
* Paola Bonfadini, Mariegola della Confraternita dei santi Antonio Abate, Faustino e Giovita in AA.VV., Nel lume del Rinascimento, catalogo della mostra, Edizioni Museo diocesano di Brescia, [[Brescia]] [[1997]].
* Guido Davico Bonino (ed.): La commedia del Cinquecento, [[Torino]], Einaudi, 1977-78, sbn=IT\ICCU\LO1\0070137.
* Ettore Bonora, Storia della Letteratura Italiana, [[Torino]], Petrini, [[1976]].
* Nino Borsellino (ed.): Commedie del Cinquecento, [[Milano]], Feltrinelli, 1962-67, sbn=IT\ICCU\SBL\0041744.
* Bowles, Edmund A. [[1954]]. &quot;Haut and Bas: The Grouping of Musical Instruments in the Middle Ages&quot;. Musica Disciplina 8:115–40.
* Valeriano Bozal: Historia de las ideas estéticas y de las teorías artísticas contemporáneas (vol. I), [[2000]], Visor, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-7774-580-3.
* Brotton, J., ''The Renaissance: A Very Short Introduction'', Oxford University Press, [[2006]], ISBN=0-19-280163-5.
* Brown, Howard M. Music in the Renaissance. Englewood Cliffs, [[New York]]: Prentice Hall, [[1976]]. ISBN 0-13-608497-4.
* Jacob Burckhardt, ''Die Kultur der Renaissance in Italien'', [[Bazeli|Bazel]] [[1860]].
* Jacob Burckhardt, ''The Civilization of the Renaissance in Italy'' ([[1860]]), a famous classic; [http://www.amazon.com/dp/1426400934 excerpt and text search 2007 edition]; also [https://books.google.com/books?id=kLkNAAAAIAAJ&amp;pg=PA1 complete text online]
* Konrad Burdach, ''Significato ed origine delle parole &quot;Rinascimento&quot; e &quot;Riforma&quot;'', Reimer, [[Berlini|Berlin]] [[1910]].
* J. Peter Burkholder. &quot;Borrowing.&quot; Grove Music Online. Oxford Music Online. Kontrolluar më 30 shtator [[2011]].
* Ana Abad Carlés: Historia del ballet y de la danza moderna: [[2004]], Alianza Editorial, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-206-5666-6.
* Fabritio Caroso: Courtly Dance of the Renaissance - a new translation and edition of Nobilta di Dame, Julia Sutton (ed.), [[1986]] (viti origjinal i botimit [[1600]]), Dover Publications Inc, [[New York]], isbn=0-486-28619-3.
* (EN) Richard Eugène Chandler; Kessel Schwartz, A New History of Spanish Literature, Louisiana State University Press, [[1991]].
* Fernando Checa: Pintura y escultura del Renacimiento en España 1450-1600: Cátedra, [[1983]], isbn=978-84-376-0404-6.
* Ian Chilvers: Diccionario de arte, [[2007]], Alianza Editorial, [[Madridi|Madrid]], isbn=978-84-206-6170-4.
* Benedetto Croce, La letteratura italiana per saggi storicamente disposti, [[Bari]], Laterza, [[1960]] (botimi i parë në [[1956]]).
* Fabrizio Cruciani: Il teatro del Campidoglio e le feste romane del 1513, [[Milano]], Il Polifilo, [[1969]], sbn=IT\ICCU\RAV\0051180.
* E. De Diego: Leonardo da Vinci: [[Madridi|Madrid]], Historia 16, [[1996]].
* Francesco De Sanctis, Storia della letteratura italiana, [[Napoli]], Morano, [[1870]].
* Gillo Dorfles, Cristina Dalla Costa, Marcello Ragazzi, ''Moduli d'arte: storia delle arti visuali'', [[Bergamo]], Atlas, [[2000]]. ISBN=88-268-0939-9.
* Ugo Dotti, Storia della Letteratura italiana, Laterza, [[1991]].
* Guglielmo Ebreo: On the practice or art of dancing, Barbara Sparti (ed.), [[1993]] (viti origjinal i botimit [[1463]]), Clarendon Press, [[Oxford]], isbn=0-19-816574-9.
* Umberto Eco: Historia de la belleza, [[2004]], Lumen, [[Barcelona]], isbn=84-264-1468-0.
* Tom and Mary Anne Evans. Guitars: From the Renaissance to Rock. Paddington Press Ltd [[1977]].
* Giulia Farina: Enciclopedia della letteratura, Garzanti, [[Milano]], [[1997]].
* Farmer, Henry George (1988), Historical facts for the Arabian Musical Influence, Ayer Publishing, ISBN 0-405-08496-X.
* Fenlon, Lain (editor) ([[1989]]). The Renaissance: from the 1470s to the End of the 16th Century. Man &amp; Music 2. Englewood Cliffs, [[New Jork]]: Prentice Hall. ISBN 978-0-13-773417-7.
* David Fernández, ''Literatura Universal'', [[Barcelona]], Almadraba, [[2008]]. ISBN 978-84-8308-703-9.
* Giulio Ferroni: Il testo e la scena. Saggi sul teatro del Cinquecento, [[Roma]], Bulzoni, [[1980]], sbn=IT\ICCU\UPG\0009086.
* Giulio Ferroni: Mutazione e riscontro nel teatro di Machiavelli e altri saggi sulla commedia del Cinquecento, [[Roma]], Bulzoni, [[1972]], sbn=IT\ICCU\SBL\0449755.
* Giulio Ferroni: Storia della letteratura italiana, in Dante e il nuovo modello letterario, volumi 2, [[Milano]], Mondadori, [[2006]].
* Francesco Flora, Storia della letteratura italiana, [[Milano]], [[1940]].
* Avril François, Reynaud Nicole: Les manuscrits à peintures en France, 1440-1520, BNF/Flammarion, [[1993]], isbn=978-2080121769.
* Fuller, Richard: [http://www.rpfuller.com/gcse/musiçrenaissance.html Renaissance Music (1450–1600)]{{Lidhje e vdekur}}, 2010, GCSE Music Notes, (kontrolluar më 14 tetor 2014).
* Gay, Peter, ''Style in History'', [[New York]]: Basic Books, [[1974]].
* Eugenio Garin, ''Medioevo e Rinascimento. Studi e ricerche'', Laterza, [[2005]].
* Eugenio Garin, ''Interpretazioni del Rinascimento'', Storia e Letteratura, [[2009]].
* Gleason, Harold dhe Becker, Warren. Music in the Middle Ages and Renaissance (Music Literature Outlines Series I). Bloomington, IN: Frangipani Press, [[1986]]. ISBN 0-89917-034-X.
* Iván Fernández González, Letteratura spagnola, Alpha test, [[2003]].
* Salvatore Guglielmino, Guida al Novecento, botimi i 3-të, [[Milano]], Principato Editore, [[1971]].
* Christopher De Hamel, A History of Illuminated Manuscripts. Boston, David R. Godine, [[1986]].
* Lutz Heusinger: Michelangelo: [[Firenca|Firence]], Scala/Riverside, [[1989]].
* Hugh Honour dhe John Fleming: Historia mundial del arte: [[2002]], Akal, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-460-2092-0.
* R. O. Jones, [http://books.google.es/books?id=a9f3eNFCDk8C&amp;printsec=frontcover&amp;source=gbs_atb#v=onepage&amp;q&amp;f=false ''Historia de la literatura española: Siglo de Oro: prosa y poesía (siglos XVI y XVII)''], [[Barcelona]], Ariel (Letras e Ideas), [[1996]]. ISBN 978-84-344-8366-8.
* Stefano Jossa, L'Italia letteraria, [[Bolonja]], il Mulino, [[2006]].
* Judd, Cristle Collins, ed. Tonal Structures of Early Music. [[New York]]: Garland Publishing, [[1998]]. ISBN 0-8153-2388-3.
* Date Van Winkler Keller, Genevieve Shimer: The Playford Ball 103 Early English Country Dances As Interpreted by Cecil Sharp and his Followers, [[1990]] A Cappella Books and the Country Dance and Song Society, isbn=1-55652-091-3.
* Ehrenfried Kluckert: Kopshtet e mëdha të Evropës: [[2007]], Ullmann, [[Këln]], isbn=978-3-8331-6225-1.
* Lambert, Jeffrey C. [http://www.jeffguitar.com/dissertation.pdf &quot;François Chancy's Tablature de Mandore a Major Document&quot;] (PDF). Kontrolluar më 23 qershor 2013.
* Lockwood, Lewis, Noel O’Regan dhe Jessie Ann Owens. n.d. &quot;Palestrina, Giovanni Pierluigi da.&quot; Grove Music Online. Oxford Music Online. Kontrolluar më 30 shtator 2011.
* Mariantònia Lladó dhe García Montserrat: Histori e shkurtër e letërsisë së përbotshme: [[1999]], La Magrana, [[Barcelona]], në gjuhën katalanase, isbn=84-8264-198-0.
* Sara Mamone: Il teatro nella Firenze medicea, [[Milano]], Mursia, [[1981]], sbn=IT\ICCU\LO1\0065625.
* Martin, J. and Romano, D., ''Venice Reconsidered'', [[Baltimore]], Johns Hopkins University, [[2000]].
* (ES) Juan Martín; Antonio Rey Hazas, Antología de la literatura española hasta el siglo XIX, [[Madridi|Madrid]], SGEL, [[1992]], fq. 204-220.
* McDonald, Graham (2008). The Mandolin Project. Jamison, Australia: Graham McDonald Stringed Instruments. ISBN 978-0-9804762-0-0.
* Scot McKendrick, Thomas Kren: Illuminating the Renaissance, nën-titulli: The Triumph of Flemish Manuscript Painting in Europe, në anglisht, Getty Publications, [[Los Angeles]], [[2003]], isbn=978-0-89236-704-7, [http://books.google.fr/books?id=tyA2AgAAQBAJ&amp;dq=Hours+of+Louis+Quarr%C3%A9&amp;hl=fr&amp;source=gbs_navlinks_s].
* Cesare Molinari: Spettacoli fiorentini del Quattrocento. Contributi allo studio delle Sacre Rappresentazioni, [[Venecia]], Neri Pozza, [[1961]], sbn=IT\ICCU\SBL\0525654.
* Attilio Momigliano, Storia della letteratura italiana, Messina-Milano, [[1936]].
* Montagu, Jeremy. &quot;Renaissance instruments&quot;. The Oxford Companion to Music, redaktuar nga Alison Latham. Oxford Music Online. Kontrolluar më 30 shtator 2011.
* Luigi Morandi, Origine della lingua italiana, Città del Castello, Stab. Tip. Scipione Lapi Editore, [[1897]].
* Munrow, David. Instruments of the Middle Ages and Renaissance. London: Oxford University Press, [[1976]].
* Maria Teresa Muraro: Storia della cultura veneta, kapitulli 'La festa a Venezia e le sue manifestazioni rappresentative: le Compagnie della Calza e le Momarie', [[Vicenza]], Neri Pozza, [[1981]].
* Murray, P. and Murray, L. ([[1963]]) ''The Art of the Renaissance''. [[Londra|Londër]]: Thames &amp; Hudson (World of Art), ISBN 978-0-500-20008-7.
* Nikolova, Kőnemann (2000). The Illustrated Enclyclopedia of Musical Instruments From all eras and regions of the world. Bulgaria: Kibea Publishing Company. ISBN 3-8290-6079-3.
* César Oliva dhe Francisco Torres Monreal: Historia básica del arte escénico: [[2002]], Cátedra, [[Madridi|Madrid]], isbn 84-376-0916-X.
* Ongaro, Giulio. Music of the Renaissance. Westport, Connecticut: Greenwood Press, [[2003]].
* John Onians: Atlas del arte, [[2008]], Blume, [[Barcelona]], isbn 978-84-9801-293-4.
* Antonio Domínguez Ortíz, ''Historia Universal: Edad Moderna'', [[Barcelona]], Vicens Vives, [[1983]], volumi III, kapitulli VII «El Renacimiento», faqet 102 e tutje. ISBN 84-316-2167-2.
* José María Albert de Paco: El arte de reconocer los estilos arquitectónicos, [[2007]], Optima, [[Barcelona]], isbn 978-84-96250-72-7.
* Giorgio Padoan: La Commedia rinascimentale veneta (1433-1565), [[Vicenza]], Neri Pozza, [[1982]], sbn IT\ICCU\LO1\0063533.
* {{cito web|author=Pia Palladino|title=&quot;Manuscript Illumination in Italy, 1400–1600&quot;. In Heilbrunn Timeline of Art History|work=The Metropolitan Museum of Art|year=2000|url=http://www.metmuseum.org/toah/hd/iman/hd_iman.htm|language=en|accessdate=3 maj 2014}}
* Giuseppe Petronio, Compendio di storia della letteratura italiana, botimi i 3-të, [[Palermo]], Palumbo, [[1968]].
* Marzia Pieri: La nascita del teatro moderno in Italia tra XV e XVI secolo, [[Torino]], Bollati Boringhieri, [[1989]], sbn=IT\ICCU\RLZ\0173610.
* Antonio Piromalli, [http://www.storiadellaletteratura.it/ Storia della letteratura italiana], botimi i 2-të, Cassino, Garigliano, [[1994]].
* Nino Pirrotta: Li due Orfei. Da Poliziano a Monteverdi, [[Torino]], Einaudi, [[1975]], sbn=IT\ICCU\SBL\0575324.
* Di Pinto; Guazzelli; Mancini; Martinengo; Rossi; Samona, [http://www.tesionline.it/v2/appunto.jsp?id=557 Storia della letteratura spagnola], [[Milano]], BUR, [[1998]].
* Giovanni Ponte (ed.): Sacre rappresentazioni fiorentine del Quattrocento, [[Milano]], Marzorati, [[1974]], sbn=IT\ICCU\SBL\0573075.
* Dario Puccini, introduzione a, Cervantes, Don Chisciotte della Mancia, [[Milano]], Garzanti, [[1981]].
* Diego Suárez Quevedo: El Renacimiento y Manierismo en Europa: [[1989]], Historia 16, [[Madridi|Madrid]].
* Reese, Gustav. Music in the Renaissance. [[New York]]: W.W. Norton, [[1954]]. ISBN 0-393-09530-4.
* Carlo Ricci e Carlo Salinari, Storia della letteratura italiana con antologia degli scrittori e dei critici, [[Roma]], Laterza, [[1991]].
* José María de Azcárate Ristori, Alfonso Emilio Pérez Sánchez dhe Juan Antonio Ramírez Domínguez: Historia del Arte: [[1983]], Anaya, Madrid, isbn 84-207-1408-9.
* Alberto Asor Rosa, Sintesi di storia della letteratura italiana, [[Firenca|Firence]], La Nuova Italia, [[1986]].
* Franco Ruffini: Commedia e festa nel Rinascimento. La &quot;Calandria&quot; alla corte di Urbino, [[Bolonja]], Il Mulino, [[1986]], sbn IT\ICCU\CFI\0021268.
* Luigi Russo, Compendio storico della letteratura italiana, Messina-Firenze, D'Anna, [[1961]].
* Władysław Tatarkiewicz: Historia de la estética III. La estética moderna 1400-1700, [[1991]], Akal, [[Madridi|Madrid]], isbn=84-7600-669-1.
* Barbara Tuchman ([[1978]]) ''A Distant Mirror'', Knopf, ISBN=0-394-40026-7.
* Pasquale Sabbatino, ''La bellezza di Elena. L'imitazione nella letteratura e nelle arti figurative del Rinascimento'', [[Firenca|Firence]], Olschki, [[1997]], ISBN 88-222-4503-2.
* Bruno Santi: Rafael: Scala/Riverside, [[Milano]], [[1991]].
* Mario Sansone, Storia della letteratura italiana, [[Milano]], Principato, [[1960]].
*  Nigro Sansonese, J. (1994). [http://books.google.com/?id=aUZBqTKTAfIC&amp;pg=PA117&amp;lpg=PA117&amp;dq=trances+facilitated+by+droning+sounds#PPA117,M1 The Body of Myth: Mythology, Shamanic Trance, and the Sacred, by J. Nigro Sansanese]. ISBN 978-0-89281-409-1.
* Emilio Cecchi e Natalino Sapegno, Storia della letteratura italiana, [[Milano]], Garzanti, [[1969]] (viti i botimit të parë [[1965]]).
* Natalino Sapegno, Compendio di storia della letteratura italiana, Firenze, La Nuova Italia, [[1947]] (botimi i parë në [[1936]]).
* Cécile Scailliérez, Patricia Stirnemann: L'Art du manuscrit de la Renaissance en France, Somogy édition d'art / Musée Condé Château de Chantilly, [[2001]], isbn 2-85056-497-4.
*  Slobin, Mark (1969). [http://books.google.com/books?id=uIRnaq0_Il8C&amp;pg=PA20 Kirgiz Instrumental Music. Theodore Front Music]. ISBN 978-0-614-16459-6. fq. 20. Kontrolluar më 23 shkurt 2014.
* A William Smith: Fifteenth-century dance and music: the complete transcribed Italian treatises and collections in the tradition of Domenico da Piacenza, volume 1, [[1995]] Pendragon Press, Stuyvesant ([[New York]]), isbn=0-945193-25-4.
* A William Smith: Fifteenth-century dance and music: the complete transcribed Italian treatises and collections in the tradition of Domenico da Piacenza, volume 2, [[1995]] Pendragon Press, Stuyvesant([[New York]]), isbn 0-945193-57-2.
* Leone de' Sommi: Quattro Dialoghi in materia di rappresentazioni sceniche, Ferruccio Marotti (editor), Il Polifilo, [[Milano]], [[1968]], sbn IT\ICCU\SBL\0099302.
* Starn, Randolph: &quot;A Postmodern Renaissance?&quot; ''Renaissance Quarterly'' [[2007]] 60(1): 1–24 [http://muse.jhu.edu/journals/ren/summary/v060/60.1starn.html in Project MUSE]
* Stephens, J., ''Individualism and the cult of creative personality'', ''The Italian Renaissance'', [[New York]], [[1990]].
* Charles Stépanoff, [http://emscat.revues.org/462 «La figure mythique du chamane dans ses représentations audiovisuelles occidentales — Le philosophe du dualisme et de la pluralité des mondes» [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Femscat.revues.org%2F462 archive], CEMS / EPHE (via revues.org) (konsultuar më 1 dhjetor 2014)
* Strunk, Oliver. Source Readings in Music History. [[New York]]: W.W. Norton, [[1950]].
* Summerfield, Maurice J. (2003). The Classical Guitar, Its Evolution, Players and Personalities Since 1800 (5th ed.) Blaydon on Tyne: Ashley Mark Publishing. ISBN 1-872639-46-1.
* Diego Valeri: La civiltà veneziana del Rinascimento, kapitulli 'Caratteri e valori del teatro comico', Firence, Sansoni, [[1958]], sbn IT\ICCU\NAP\0371405.
* José María Valverde, Storia della letteratura spagnola, traduzione di Francesco Tentori Montalto, III edizione riveduta e ampliata, [[Torino]], ERI, [[1969]].
* Giorgio Vasari: Las vidas de los más excelentes arquitectos, pintores y escultores italianos desde Cimabue a nuestros tiempos: [[Madridi|Madrid]], Cátedra, [[2011]].
* Pierluigi De Vecchi ed Elda Cerchiari, I tempi dell'arte, volumi 1, Bompiani, [[Milano]], [[1999]].
* Pierluigi De Vecchi ed Elda Cerchiari, ''I tempi dell'arte'', volume 2, Bompiani, [[Milano]], [[1999]], ISBN 88-451-7212-0.
* Walker, Paul Robert, ''The Feud that sparked the Renaissance: How Brunelleschi and Ghiberti Changed the Art World'' ([[New York]], Perennial-Harper Collins, [[2003]])
* Aby Warburg, ''La rinascita del paganesimo antico'', [[Firenca|Firence]] [[1966]].
* Whitney, William Dwight (1906). [http://books.google.com/books?id=FBIDAAAAYAAJ&amp;dq=century%20dictionary%2C%20mandore&amp;pg=PA3606#v=onepage&amp;q&amp;f=false The Century Dictionary and Cyclopedia.] [[New York]]: The Century Company.
* Ludovico Zorzi: Il teatro e la città, Einaudi, [[Torino]], [[1977]], sbn IT\ICCU\UFI\0251618.
* Ludovico Zorzi: Carpaccio e la rappresentazione di Sant'Orsola. Ricerche sulla visualità dello spettacolo nel Quattrocento, [[Torino]], Einaudi, [[1988]], sbn=IT\ICCU\CFI\0130381.
* Ludovico Zorzi, Giuliano Innamorati, Siro Ferrone: Il teatro del Cinquecento, Firence, Sansoni, [[1982]], sbn IT\ICCU\UFI\0090234.
* Stefano Zuffi, ''Il Quattrocento'', Electa, [[Milano]] [[2004]]. ISBN 88-370-2315-4.
* Stefano Zuffi, ''Il Cinquecento'', Electa, [[Milano]] [[2005]]. ISBN 88-370-3468-7.

== Lidhje të jashtme ==
* Marica Hall, ''[http://www.berfrois.com//2011/03/sacred-images-in-the-renaissance Sacred Images in the Renaissance]'', Berfrois, 2 mars 2011, &quot;Limited Freedom&quot;.  {{Webarchive|url =https://web.archive.org/web/20160320190210/http://www.berfrois.com/2011/03/sacred-images-in-the-renaissance|date=20 mars 2016 }}
* [http://www.vam.ac.uk/vastatiçmicrosites/british_galleries/bg_styles/Style01a/index.html Renaissance Style Guide] {{Lidhje e vdekur}}
* [http://www.compart-multimedia.com/virtuale/us/florence/florence.htm Florence: 3D Panoramas of Florentine Renaissance Sites] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050702080745/http://www.compart-multimedia.com/virtuale/us/florence/florence.htm |date=2 korrik 2005 }} (English/Italian)
* [https://web.archive.org/web/20081218130540/http://renaissancethorne.wetpaint.com/ Interactive Glossary of Terms Relating to the Renaissance]
* [http://www.renaissanceconnection.org/main.cfm Multimedia Exploration of the Renaissance] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210312030623/http://www.renaissanceconnection.org/main.cfm |date=12 mars 2021 }}
* [http://www.activehistory.co.uk/Miscellaneous/free_stuff/renaissance/frameset.htm Virtual Journey to Renaissance Florence] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190915151119/http://www.activehistory.co.uk/Miscellaneous/free_stuff/renaissance/frameset.htm |date=15 shtator 2019 }}
* [http://www.learner.org/interactives/renaissance/ Exhibits Collection – Renaissance]
* [http://www.elrelojdesol.com/leonardo-da-vinci/gallery-english/index.htm Leonardo da Vinci, Gallery of Paintings and Drawings] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171005094258/http://www.elrelojdesol.com/leonardo-da-vinci/gallery-english/index.htm |date=5 tetor 2017 }}
* [http://www.museobagattivalsecchi.org/ The Bagatti Valsecchi Museum]
* [http://www.all-art.org/history214_contents_Renaissance.html Renaissance in the &quot;History of Art&quot;]
* [http://www.rensoc.org.uk/ The Society for Renaissance Studies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060925131214/http://www.rensoc.org.uk/ |date=25 shtator 2006 }}
* [http://www.rai.tv/dl/RaiTV/programmi/media/ContentItem-2d8d2393-5a6b-40de-afe4-f1147fa14a13.html BIGnomi - Il Rinascimento] - Alex Zanardi.
* [https://web.archive.org/web/20120102232629/http://bivio.signum.sns.it/ BIVIO, tekste dhe imazhe të humanizmit dhe të rilindjes], projekt i lindur nga bashkëpunimi midis Istituto di Studi sul Rinascimento dhe Signum - Centro di ricerche informatiche per le discipline umanistiche e Shkollës normale superiore të [[Piza|Pizës]].
* [https://web.archive.org/web/20090130023451/http://imagohistoriae.signum.sns.it/ Imago Historiae - La biblioteca digitale dei testi degli storici italiani dell'Umanesimo e del Rinascimento], progetto nato dalla collaborazione tra l'Istituto di Studi sul Rinascimento, Signum - Centro di ricerche informatiche per le discipline umanistiche della Scuola normale superiore di Pisa e Ministero per i Beni e le Attività Culturali.
* {{cite web|url=http://www.rensoc.org.uk/|title=Society for Renaissance Studies|access-date=14 prill 2016|archive-date=25 shtator 2006|archive-url=https://web.archive.org/web/20060925131214/http://www.rensoc.org.uk/|url-status=dead}}
* {{cite web|url=http://www.elapsus.it/home1/index.php/arte/artisti/685-le-pittrici-del-rinascimento|title=Piktoret e Rilindjes}}

== Referime ==
=== Shpjegime ===
{{reflist|group=shpjegimi}}

=== Referime ===
{{reflist|30em}}

[[Kategoria:Rilindje]]
[[Kategoria:Arte]]
[[Kategoria:Shekulli XV]]
[[Kategoria:Shekulli XVI]]
[[Kategoria:Historia e Evropës]]
[[Kategoria:Histori e artit]]</text>
      <sha1>1derit2aomc60trqigantygescpmylt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Azerijtë</title>
    <ns>1</ns>
    <id>183256</id>
    <revision>
      <id>3027650</id>
      <parentid>2982469</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T23:35:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027650</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1341" sha1="lw00uedat4tkyyt30imwgakqlmynwyt" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Azerijtë/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

{{CEE Spring 2016| user = Liridon | topic=Shoqërinë | country=Azerbajxhanit }}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Azerët]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027649 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20161011174402/http://eajc.org/page258 për lidhjen http://eajc.org/page258.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 01:35 (CEST)</text>
      <sha1>lw00uedat4tkyyt30imwgakqlmynwyt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Depëtim i dyfishtë</title>
    <ns>0</ns>
    <id>184158</id>
    <revision>
      <id>3027697</id>
      <parentid>2782712</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:02:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027697</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2277" sha1="r214x8d64nzl4yc13py3zs879uk6hkm" xml:space="preserve">Një person mund të penetrohet seksualisht nga disa vetë njëkohësisht. Penetrimi mund të përfshijë përdorimin e [[Gishtat e dorës së njeriut|gishtave]], lodrave të seksit, ose [[penisi]]t. Skenat me depërtime të shumëfishta janë të zakonshme në filmat [[Pornografia|pornografikë]].

Nëse një person penetrohet nga dy objekte njëkohësisht, ky quhet si ''depërtim i dyfishtë''.&lt;ref name=&quot;DP&quot;&gt;{{Cito web|url=http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d|title=Double-penetration|publisher=Swinger Social Network|work=Lifestyle Definitions|accessdate=23 korrik 2012|archive-date=13 qershor 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130613230019/http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Depërtime të Dyfishta të [[Vagina|vaginës]], [[anusi]]t, apo në [[Goja|gojë]] mund të përfshijnë:
* Penetrim të njëkohshëm të anusit nga dy penise ose objekte të tjera.
* Penetrim të njëkohshëm të vaginës nga dy penise ose objekte të tjera.&lt;ref name=&quot;DVP&quot;&gt;{{Cito web|url=http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d|title=Double vaginal penetration|publisher=Swinger Social Network|work=Lifestyle Definitions|accessdate=23 korrik 2012|archive-date=13 qershor 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130613230019/http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* Penetrim të njëkohshëm të vaginës dhe anusit.&lt;span id=&quot;Spit roast&quot; contenteditable=&quot;false&quot;&gt;&lt;/span&gt;
* Penetrim të njëkohshëm të gojës dhe vaginës apo anusit.
Depërtimi i trefishtë zakonisht përfshin depërtimin e anusit, vaginës, dhe gojës në të njëjtën kohë.&lt;ref&gt;{{Cito web|url=https://www.kinkly.com/definition/12551/triple-penetration|language=en|title=What is Triple Penetration?|work=Kinkly.com|accessdate=12 mars 2016|archive-date=12 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160312151201/https://www.kinkly.com/definition/12551/triple-penetration|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cito web|url=http://www.definition-of.com/triple+penetration|title=triple penetration|work=definition-of.com|accessdate=12 mars 2016}}&lt;/ref&gt;

== Shih edhe ==
*[[Pozicioni seksual]]

== Referime ==
{{Reflist}}

[[Kategoria:Seksualitet]]
[[Kategoria:Pozicione seksuale]]</text>
      <sha1>r214x8d64nzl4yc13py3zs879uk6hkm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Përdoruesi diskutim:Renamed user 5ed1716b0f90fda12abd9ab559708b95</title>
    <ns>3</ns>
    <id>198814</id>
    <revision>
      <id>3027608</id>
      <parentid>1674072</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T15:33:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Veritas Sapientiae</username>
        <id>145569</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Veritas Sapientiae zhvendosi faqen [[Përdoruesi diskutim:Меридианец]] te [[Përdoruesi diskutim:Renamed user 5ed1716b0f90fda12abd9ab559708b95]] pa lënë një ridrejtim: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Меридианец|Меридианец]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Renamed user 5ed1716b0f90fda12abd9ab559708b95|Renamed user 5ed1716b0f90fda12abd9ab559708b95]]&quot;</comment>
      <origin>1674072</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3041" sha1="c0x1m47bkj8lq1iqbpg48s2chc28ffn" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: left; width:; border:1px solid lightgrey; padding: 10px 20px; margin-bottom:10px&quot;&gt; 

&lt;div class=&quot;Stampa_Simulim_titujsh_2&quot; style=&quot;margin:0; margin-bottom:.6em; padding-top:.5em; padding-bottom:.17em;  background:none; font-size:150%; color:black; font-weight:normal; border-bottom:1px solid lightgrey;&quot;&gt;
Përshëndetje {{PAGENAME}}, mirëserdhe në Wikipedian në shqip ![[Skeda:Gtk-dialog-info.svg|djathtas|20px]] &lt;/div&gt;
{|
| style=&quot;padding-right:20px;&quot; valign=&quot;top&quot; |
Kjo është [[Ndihmë:Faqja e diskutimit|faqja juaj e diskutimit]], në të cilën do të merrni mesazhe nga përdoruesit e tjerë. Në qoftë se ke pyetje mund të adresohesh pa ngurrim tek '''[[Wikipedia:Oda e fillestarëve|Oda e fillestarëve]]''', ku një përdorues me eksperiencë do të ketë mirësinë të të përgjigjet sa më shpejt.

Përpara se të redaktoni një faqe në Wikipedia ne do t’iu rekomandonim të lexonit se si '''[[Ndihmë:Redaktimi i faqeve|redaktohet]]''' dhe '''[[Ndihmë:Formatimi i tekstit|formatohet]]''' një faqe. Gjithashtu është e këshillueshme që të përdorni [[Wikipedia:Livadhi|livadhin tonë]] për të eksperimentuar përpara se të redaktoni një artikull në Wikipedia. Në qoftë se dëshironi të krijoni një artikull të ri ndiqni '''[[Wikipedia:Kujdestari i artikujve|Kujdestarin e artikujve]]''', i cili do t’iu ofrojë ndihmë hap pas hapi. Kujdes, ju [[Wikipedia:Të drejta autori|nuk duhet]] të kopjoni tekst nga faqet e tjera në internet dhe ta vendosni në Wikipedia! Gjithashtu gjatë katër ditëve të para të krijimit të llogarisë nuk do të mund të zhvendosni faqe nën një titull të ri alternativ. 

Për t’iu përgjigjur një mesazhi nga një përdorues tjetër, duhet të shkoni në faqen e tij të diskutimit dhe të shtypni komandën “Shto një temë (të re diskutimi)”. Mos harro që diskutimet e tua duhet ti nënshkruash me (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) ose thjesht shtyp butonin [[Skeda:Insert-signature.png]] në fund të mesazhit tënd. 

Në [[User:{{PAGENAME}}|faqen tuaj të {{GENDER:{{ROOTPAGENAME}}|përdoruesit|përdorueses}}]] ju mund të shkruani shkurtimisht rreth vetes tuaj në mënyrë që [[Wikipedia:Wikipedianët|wikipedianët]] e tjerë të të njohim më lehtë. E këshillueshme do të qe përdorimi si stampës {{stampa|Babel}}. Në qoftë se dëshiron ti mund të vendosësh edhe vendbanimin tënd aktual në [[Wikipedia:Harta e wikipedianëve|hartën e wikipedianëve]]. 

Mos harroni të ndryshoni [[Speciale:Preferencat|preferencat]] tuaja.

Wikipedianët të urojnë punë të mbarë! [[Përdoruesi:Olsi|Olsi]] ([[Përdoruesi_diskutim:Olsi|diskutimet]]) 9 tetor 2016 15:11 (CEST)
| style=&quot;width:200px; padding-left:20px; border-left:1px solid lightgrey;&quot; valign=&quot;top&quot; | Në ndihmën tënde janë faqet:
* [[Wikipedia:Pesë shtyllat]]
* [[Wikipedia:Fillimi]]
* [[Wikipedia:Ndihmë]]
* [[Wikipedia:FAQ|Wikipedia:Pyetje dhe përgjigje]]
&lt;/br&gt;
[[Wikipedia:Ambasadat|Not Albanian? sq-0? Click here!]]
|}
&lt;/div&gt;
&lt;br clear=&quot;all&quot;/&gt;</text>
      <sha1>c0x1m47bkj8lq1iqbpg48s2chc28ffn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Odiseja</title>
    <ns>0</ns>
    <id>224575</id>
    <revision>
      <id>3027734</id>
      <parentid>3002530</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T10:49:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>56tfu</username>
        <id>179593</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Seksioni &quot;shih edhe&quot;</comment>
      <origin>3027734</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3636" sha1="2xuugkcp9pql4ewae3jylcomu5kppu7" xml:space="preserve">[[Skeda:John William Waterhouse - Ulysses and the Sirens (1891).jpg|parapamje|John William Waterhouse, 1891]]
'''''Odiseja''''' ([[Greqishtja e lashtë|greqisht të lashtë]]: Ὀδύσσεια, ''Odýsseia'') është një nga dy poemat epike greke të lashtë të atribuara [[Homeri]]t. Është pjesërisht një vazhdim i ''[[Iliada|Iliadës]]'', vepra tjetër që i atribuohet Homerit. ''Odiseja'' është thelbësore për kanunin modern perëndimor; është vepra e dytë më e vjetër e letërsisë perëndimore, ndërsa ''Iliada'' është më e vjetra. Dijetarët besojnë se ''Odiseja'' ishte e përbërë afër fundit të [[Shekulli VIII p.e.s.|shekullit VIII p.e.s.]], diku në [[Deti Jon|Jonia]], rajoni bregdetar grek i [[Anadolli]]t.&lt;ref name=&quot;The Odyssey 2003&quot;&gt;D.C.H. Rieu's introduction to ''The Odyssey'' (Penguin, 2003), p. ''xi''.&lt;/ref&gt; Eshte shume e lashte nuk ka informacione 100% te sakta

Poema përqendrohet kryesisht te heroi [[Akejtë|ake]] [[Odiseu]] (i njohur si Uliksi në [[Mitologjia romake|mitet romake]]), mbreti i [[Ithaqi|Itakë]]s, dhe udhëtimi i tij në shtëpi pas rënies së [[Troja|Trojës]].&lt;ref&gt;The dog Argos dies ''autik' idont' Odusea eeikosto eniauto'', [http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?lookup=Hom.+Od.+17.290 ''Odyssey'' 17.327]; cf. dhe [http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?lookup=Hom.+Od.+2.129 2.174-6], [http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?lookup=Hom.+Od.+23.85 23.102], [http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?lookup=Hom.+Od.+23.129 23.170].&lt;/ref&gt; Udhëtimi i Odiseut për të arritur në Itakë pas [[Lufta e Trojës|luftës dhjetëvjeçare të Trojës]] zgjat dhjetë vjet.

Në mungesë të tij, u supozua se Odiseu ka vdekur, dhe gruaja e tij Penelope dhe djali Telemaku duhet të merren me një grup shoqërues të pashtruar, ''Mnesteres'' (Greqisht: Μνηστῆρες) ose Proçi, të cilët garojnë për martesën e Penelopes.

''Odiseja'' vazhdon të lexohet në greqishten homerike dhe të përkthehet në gjuhët moderne në mbarë botën. Shumë studiues besojnë se poema origjinale ishte e përbërë në një traditë gojore nga një ''aoidos'' (poet/këngëtar epik), ndoshta një [[Rapsodi|rapsodë]] (interpretues profesionist) dhe kishte më shumë gjasa për qëllim që të dëgjohesh se të lexohesh.&lt;ref name=&quot;The Odyssey 2003&quot;/&gt;

Detajet e performancës të lashta gojore dhe kthimi i tregimit në një vepër të shkruar, frymëzojnë debat të vazhdueshëm ndërmjet studiuesve. ''Odiseja'' u shkrua në një dialekt poetik grek – një përbërje letrare e greqishtes eolike, jonike dhe dialekteve të tjera të greqishtes së lashtë – dhe përmban 12.110 rreshta.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Homer|author-link=Homer|translator=Robert Fagles|others=Introduction by Bernard Knox|title=The Odyssey|url=https://archive.org/details/odyssey0000home_1996|year=1996|publisher=Penguin Books|location=United States of America|isbn=978-0-14-026886-7|page=[https://archive.org/details/odyssey0000home_1996/page/13 13]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last=Fox|first=Robin Lane|author-link=Robin Lane Fox|title=The Classical World: An Epic History from Homer to Hadrian|url=https://archive.org/details/classicalworldep00lane|year=2006|publisher=Basic Books|location=United States of America|isbn=978-0-465-02496-4|page=[https://archive.org/details/classicalworldep00lane/page/19 19]}}&lt;/ref&gt;

==Shih edhe==
Disa ekranizime të epopesë: 
* [[Odiseja (miniserial i vitit 1968)]]
* [[Odiseja (film i vitit 2026)]]
== Referime ==
&lt;references/&gt;

[[Kategoria:Dokumente historike]]
[[Kategoria:Vepra të lashta]]
[[Kategoria:Letërsia e Greqisë së Lashtë]]</text>
      <sha1>2xuugkcp9pql4ewae3jylcomu5kppu7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Arsimi profesional</title>
    <ns>0</ns>
    <id>225447</id>
    <revision>
      <id>3027644</id>
      <parentid>3027143</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T22:21:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027644</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7422" sha1="ssbow5qkcqxambc49nre6jdchogm30q" xml:space="preserve">'''Arsimi profesional''' është arsimi që përgatit njerëzit për të punuar në profesione të caktuara, si p.sh. në tregti, zejtari, teknikë, apo në profesione të tilla si inxhinieri, kontabilitet, infermieri, mjekësi, arkitekturë etj.. Profesionet e zejtarisë zakonisht bazohen në aktivitete manuale ose praktike dhe janë tradicionalisht joakademike, por lidhen me një veprimtari ose profesion të caktuar. Arsimi profesional ndonjëherë konsiderohet si arsim karriere ose arsim teknik.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://aste.usu.edu/htm/graduate/cte|language=en|title=Career and Technical Education - ASTE - aste.usu.edu|last=ASTE|website=aste.usu.edu|access-date=2016-02-27|archive-date=18 tetor 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151018021003/http://www.aste.usu.edu/htm/graduate/cte|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== Përmbledhje ==
Arsimi profesional mund të zhvillohet në arsimin e mesëm të lartë, si dhe në arsimin e lartë; dhe mund të ndërveprojë me sistemin profesional (zanatit). Në nivelin postsekondar, arsimi profesional ofrohet shpesh nga tregjet e specializuara, shkollat teknike, kolegjet e komunitetit,  universitetet, institutet e teknologjisë / Institutet Politeknike etj.

Deri në kohët e fundit, pothuajse të gjitha aftësimet profesionale zhvilloheshin në klasë, ose në vendin e punës, me studentët të cilët mësonin shkathtësitë dhe teorinë e tregtisë nga profesorët e akredituar ose profesionistët e caktuar. Megjithatë, tani arsimi profesional në internet është rritur në popullaritet duke e bërë më të lehtë se kurrë për studentët të mësojnë shkathtësi të ndryshme tregtare dhe aftësi të tjera nga profesionistët industrial.

Modeli arsimor i Wilhelm von Humboldt shkon përtej formimit profesional. Në një letër drejtuar mbretit prusian, ai shkroi: «Ka lloje të panumërta dijesh që duhet të jenë të natyrës së përgjithshme dhe, më e rëndësishmja, një kultivim i caktuar i mendjes dhe karakterit që askush nuk mund ta lejojë të jebnë pa të. Njerëzit padyshim nuk mund të jenë artizanë të mirë, tregtarë, ushtarë apo biznesmenë nëse, pavarësisht nga profesioni i tyre, ata janë të mirë, të qëndrueshëm dhe - sipas gjendjes së tyre - qenie njerëzore dhe qytetarë të mirinformuar. Nëse kjo bazë do të shtrihet përmes shkollimit, aftësitë profesionale fitohen lehtësisht më vonë dhe një person është gjithmonë i lirë të lëvizë nga një profesion në tjetrin, siç ndodh shpesh në jetë.&quot;&lt;ref&gt;As quoted in Profiles of educators: Wilhelm von Humboldt (1767–1835) by Karl-Heinz Günther (1988), {{DOI|10.1007/BF02192965}}&lt;/ref&gt; Filozofi Julian Nida-Rümelin kritikoi mospërputhjet mes idealeve të Humboldtit dhe politikës bashkëkohore evropiane të arsimit, e cila mezi e kupton arsimin si një përgatitje për tregun e punës, si dhe argumentoi se ne kemi nevojë të zgjedhim në mes të &quot;McKinsey&quot; dhe Humboldtit.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.zeit.de/2009/45/Bachelor-Kritik|title=Bologna-Prozess: Die Chance zum Kompromiss ist da|last=Nida-Rümelin|first=Julian|date=29 tetor 2009|work=[[Die Zeit]]|language=de|access-date=29 nëntor 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Lauglo, Jon; Maclean, Rupert (Eds.) &quot;Vocationalisation of Secondary Education Revisited&quot;. [https://www.springer.com/series/6969 Series: Technical and Vocational Education and Training: Issues, Concerns and Prospects ], Vol. 1. Springer. (2005)&lt;/ref&gt;
                           
== Shih edhe ==
* [[Arsimi]]
* [[Punëtoria]]
* [[Profesioni]]
* [[Shkolla e punës]]
* [[Punëtoria shkollore]]
* [[Korniza Evropiane e Kualifikimeve]]
* [[Fushat e Shkencës dhe Teknologjisë]]
* [[Klasifikimi Standard Ndërkombëtar i Arsimit]]
* [[Klasifikimi Standard Ndërkombëtar i Profesioneve]]

== Literatura ==
*Achilles, C. M.; Lintz, M.N.; and Wayson, W.W. &quot;Observations on Building Public Confidence in Education.&quot; Educational Evaluation and Policy Analysis 11 no. 3 (1989): 275–284.
*Banach, Banach, and Cassidy. The ABC Complete Book of School Marketing. Ray Township, MI: Author, 1996.
*Brodhead, C. W. &quot;Image 2000: A Vision for Vocational Education.&quot; Vocational Educational Journal 66, no. 1 (January 1991): 22–25.
*Buzzell, C.H. &quot;Let Our Image Reflect Our Pride.&quot; Vocational Educational Journal 62, no. 8 (November–December 1987): 10.
*Kincheloe, Joe L. Toil and Trouble: Good Work, Smart Workers, and the Integration of Academic and Vocational Education. New York: Peter Lang Publishing. (1995)
*Kincheloe, Joe L. How Do We Tell the Workers?   The Socio-Economic Foundations of Work and Vocational Education. Boulder, CO: Westview Press. (1999)
*Lauglo, Jon; Maclean, Rupert (Eds.) &quot;Vocationalisation of Secondary Education Revisited&quot;. [https://www.springer.com/series/6969 Series: Technical and Vocational Education and Training: Issues, Concerns and Prospects ], Vol. 1. Springer. (2005)
*O'Connor, P.J., and Trussell, S.T. &quot;The Marketing of Vocational Education.&quot; Vocational Educational Journal 62, no. 8 (November–December 1987): 31–32.
*Ries, E. &quot;To 'V' or Not to 'V': for Many the Word 'Vocational' Doesn't Work.&quot; Techniques 72, no. 8 (November–December 1997): 32–36.
*Ries, A., and Trout, J. The 22 Immutable Laws of Marketing. New York: HarperCollins Publishers, 1993.
*Sharpe, D. &quot;Image Control: Teachers and Staff Have the Power to Shape Positive Thinking.&quot; Vocational Education Journal 68, no. 1 (January 1993): 26–27.
*Shields, C.J. &quot;How to Market Vocational Education.&quot; Curriculum Review (November 1989): 3-5
*Silberman, H.F. &quot;Improving the Status of High School Vocational Education.&quot; Educational Horizons 65, no. 1 (Fall 1986): 5–9.
*Tuttle, F.T. &quot;Let's Get Serious about Image-Building.&quot; Vocational Education Journal 62, no. 8 (November–December 1987): 11.
*&quot;What Do People Think of Us?&quot; Techniques 72, no. 6 (September 1997): 14–15.
*Reeves, Diane Lindsey Career Academy Toolkit.  Raleigh, North Carolina: Bright Futures Press, 2006.

== Referime ==
&lt;references/&gt;

== Lidhje të jashtme ==
* https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200123084642/https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf |date=23 janar 2020 }}{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200123084642/https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf |date=23 janar 2020 }}
*[http://www.unevoc.unesco.org/worldtvetdatabase Profiles of national vocational education systems compiled from a variety of national and international sources]{{Lidhje e vdekur}} - UNESCO-UNEVOC International Centre for Technical and Vocational Education and Training 
*[https://web.archive.org/web/20070306021402/http://www.ftc.gov/bcp/conline/pubs/services/votech.htm Choosing a Career or Vocational School - U.S. Federal Trade Commission]
*[http://www.emergeskills.com/ Skill Training Institute in India, recognized and funded by NSDC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171014134202/http://www.emergeskills.com/ |date=14 tetor 2017 }}
[[Kategoria:Arsim profesional]]
[[Kategoria:Profesione]]
[[Kategoria:Institucione arsimore]]
https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200123084642/https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf |date=23 janar 2020 }}</text>
      <sha1>ssbow5qkcqxambc49nre6jdchogm30q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Demografia e Polonisë</title>
    <ns>0</ns>
    <id>226196</id>
    <revision>
      <id>3027695</id>
      <parentid>2781782</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T06:51:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027695</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13971" sha1="c5jt5vm2t9xqtosghqte22y9ek7gx60" xml:space="preserve">[[Skeda:Poland-demography.png|parapamje|djathtas|Popullsia e Polonisë, Të dhënat e FAO, 1961-2010; Numri i banorëve në miliona.]]
[[Skeda:Mapa1120.png|parapamje|Qytetet më të mëdha në Poloni (mbi 20,000 qytetarë, të dhënat për vitin 2010)]]
Sipas regjistrimit të vitit 2011 nga Zyra Qendrore e Statistikave Polake (GUS), në fund të vitit 2011, [[Polonia]] kishte një popullsi prej 38,538,447&lt;ref&gt;[http://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/ludnosc/ludnosc-w-gminach-wedlug-stanu-w-dniu-31-12-2011-r-bilans-opracowany-w-oparciu-o-wyniki-nsp-2011,2,1.html &quot;Ludność w gminach według stanu w dniu 31.12.2011 r. - bilans opracowany w oparciu o wyniki NSP 2011&quot;]. ''Stat.gov.pl''. Marrë 31 Gusht 2017.&lt;/ref&gt;, që përkthehet në një dendësi mesatare të popullsisë prej 123 njerëzve / km2 (urbane 1105 për 1 km2, rurale 50 për 1 km2). 61.5% e popullsisë polake jeton në zonat urbane, një numër që po zvogëlohet ngadalë. Polonia është vendi 33 më i populluar në botë (9 në Evropë, me 5.4% të popullsisë evropiane). Popullsia e përgjithshme e Polonisë është pothuajse e ndenjur (rritja e popullsisë ishte 0.08%). Jetëgjatësia mesatare ishte 70.5 për burrat dhe 78.9 për femrat. Në vitin 2009, pritej të ishte 73.1 për burrat dhe 79.5 për gratë. Shpërndarja e popullsisë është e pabarabartë. Etnikisht, Polonia është një vend shumë homogjen, me 96.7% të popullsisë polake.

Një numër i regjistrimeve kanë vlerësuar këto të dhëna, duke përfshirë një regjistrim të popullsisë në 2002 dhe një studim nga Fondacioni i Helsinkit për të Drejtat e Njeriut (HFHR), i cili konfirmoi se ka shumë grupe etnike autoktone në Poloni. Vlerësimet nga INTEREG dhe Eurominority paraqesin një pamje të ngjashme demografike të Polonisë, por ato japin vlerësime vetëm për shumicën e këtyre grupeve etnike.

Polonia po plaket me shpejtësi. Në vitin 1950, mosha mesatare ishte 25.8: gjysma e popullsisë polake ishte më e re, më e vjetër se gjysma. Sot ajo është 38.2. Nëse tendencat aktuale vazhdojnë, do të jetë 51 deri në vitin 2050&lt;ref&gt;[http://www.worldbank.org/en/news/opinion/2012/06/14/poland-aging-and-the-economy &quot;Poland: Aging and the Economy&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171021024735/http://www.worldbank.org/en/news/opinion/2012/06/14/poland-aging-and-the-economy |date=21 tetor 2017 }}. ''Worldbank.org''. Marrë 31 Gusht 2017.&lt;/ref&gt;. Ndërsa popullsia po plaket, ajo gjithashtu ka filluar të bjerë kryesisht për shkak të niveleve të ulëta të lindjeve dhe emigracionit të vazhdueshëm që po ndikon ekonominë. Numri i fëmijëve të lindur në familjet polake (TFR prej 1.31, poshtë nga 2 në 1990) është një nga më të ultat në Evropën Qendrore.&lt;ref&gt;[http://www.indexmundi.com/poland/total_fertility_rate.html &quot;Poland Total fertility rate&quot;]. ''Indexmundi.com''. Marrë 20 Qershor 2015.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://euromonitor.typepad.com/.a/6a01310f54565d970c017ee868aacf970d-pi &quot;Russia experiences baby boom&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150106094357/http://euromonitor.typepad.com/.a/6a01310f54565d970c017ee868aacf970d-pi |date=6 janar 2015 }}.''Euromonitor.typepad.com''. Marrë 31 Gusht 2017.&lt;/ref&gt;

== Statistikat vitale ==

=== Para Luftës së Dytë Botërore ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Viti
!Popullsia mesatare (x 1000)
!Lindjet e gjalla
!Vdekjet
!Ndryshimi natyror
!Shkalla e lindjes (për 1000)
!Shkalla e vdekshmërisë (për 1000)
!Ndryshimi natyror (per 1000)
|-
|1921
|27 224
|890 400
|568 300
|322 100
|32.7
|20.9
|11.8
|-
|1922
|27 846
|983 100
|554 600
|482 500
|35.3
|19.9
|15.4
|-
|1923
|28 480
|1 014 700
|493 800
|520 900
|35.6
|17.3
|18.3
|-
|1924
|29 007
|1 000 100
|519 200
|480 900
|34.5
|17.9
|16.6
|-
|1925
|29 475
|1 036 600
|492 200
|544 400
|35.2
|16.7
|18.5
|-
|1926
|29 906
|989 100
|532 700
|456 400
|33.1
|17.8
|15.3
|-
|1927
|30 302
|958 733
|525 633
|433 100
|31.6
|17.3
|14.3
|-
|1928
|30 693
|990 993
|504 207
|486 786
|32.3
|16.4
|15.9
|-
|1929
|31 084
|994 101
|518 929
|475 172
|32.0
|16.7
|15.3
|-
|1930
|31 490
|1 022 811
|488 417
|534 394
|32.5
|15.5
|17.0
|-
|1931
|31 935
|964 573
|493 703
|470 870
|30.2
|15.5
|14.7
|-
|1932
|32 394
|934 663
|486 548
|448 115
|28.9
|15.0
|13.8
|-
|1933
|32 823
|868 675
|466 210
|402 465
|26.5
|14.2
|12.3
|-
|1934
|33 223
|881 615
|479 684
|401 931
|26.5
|14.4
|12.1
|-
|1935
|33 616
|876 667
|470 998
|405 669
|26.1
|14.0
|12.1
|-
|1936
|34 020
|892 320
|482 633
|409 687
|26.2
|14.2
|12.0
|-
|1937
|34 441
|856 064
|481 594
|374 470
|24.9
|14.0
|10.9
|-
|1938
|34 849
|849 873
|479 602
|370 271
|24.4
|13.8
|10.6
|}

=== Pas Luftës së Dytë Botërore ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Viti
!Popullsia mesatare (x 1000)
!Lindjet e gjalla
!Vdekjet
!Ndryshimi natyror
!Shkalla e lindjes (për 1000)
!Shkalla e vdekshmërisë (për 1000)
!Ndryshimi natyror (per 1000)
!Fertiliteti
!Jetëgjatësia (meshkujt)
!Jetëgjatësia (femrat)
!Pjesa e lindjeve jashtë martese
!Imigrimi
!Emigrimi
|'''Migrimi      i jashtëm   neto'''
|-
|1946
|23 777
|570 000
|335 000
|235 000
|24.0
|14.1
|9.9
|-
|1947
|23 970
|630 000
|271 000
|359 000
|26.3
|11.3
|15.0
|-
|1948
|23 980
|704 772
|268 000
|436 772
|29.4
|11.2
|18.2
|-
|1949
|24 410
|725 061
|284 000
|441 061
|29.7
|11.6
|18.1
|-
|1950
|24 824
|763 108
|288 685
|474 423
|30.7
|11.6
|19.1
|3,705
|56,07
|61,68
|-
|1951
|25 271
|783 597
|312 314
|471 283
|31.0
|12.4
|18.6
|3,745
|55,11
|60,67
|-
|1952
|25 753
|778 962
|286 730
|492 232
|30.2
|11.1
|19.1
|3,670
|57,59
|63,07
|-
|1953
|26 255
|779 000
|266 527
|512 473
|29.7
|10.2
|19.5
|3,605
|59,58
|65,05
|-
|1954
|26 761
|778 054
|276 406
|501 648
|29.1
|10.3
|18.7
|3,580
|59,8
|65,06
|-
|1955
|27 281
|793 847
|261 576
|532 271
|29.1
|9.6
|19.5
|3,605
|60,82
|66,19
|-
|1956
|27 815
|779 835
|249 606
|530 229
|28.0
|9.0
|19.1
|3,605
|62,29
|67,52
|-
|1957
|28 310
|782 319
|269 137
|513 182
|27.6
|9.5
|18.1
|3,485
|61,2
|66,7
|-
|1958
|28 770
|752 600
|241 435
|511 165
|26.2
|8.4
|17.8
|3,355
|63,08
|68,57
|-
|1959
|29 240
|722 928
|252 430
|470 498
|24.7
|8.6
|16.1
|3,215
|62,71
|68,3
|-
|1960
|29 561
|669 485
|224 167
|445 318
|22.6
|7.6
|15.1
|2,98
|64,94
|70,6
|-
|1961
|29 965
|627 624
|227 759
|399 865
|20.9
|7.6
|13.3
|2,83
|64,91
|70,78
|-
|1962
|30 324
|599 505
|239 199
|360 306
|19.8
|7.9
|11.9
|2,72
|64,53
|70,49
|-
|1963
|30 691
|588 235
|230 072
|358 163
|19.2
|7.5
|11.7
|2,70
|65,41
|71,52
|-
|1964
|31 161
|562 855
|235 919
|326 936
|18.1
|7.6
|10.5
|2,57
|65,78
|71,6
|-
|1965
|31 496
|546 362
|232 421
|313 941
|17.3
|7.4
|10.0
|2,52
|66,58
|72,4
|-
|1966
|31 698
|530 307
|232 945
|297 362
|16.7
|7.3
|9.4
|2,33
|66,87
|72,85
|-
|1967
|31 944
|520 383
|247 705
|272 678
|16.3
|7.8
|8.5
|2,30
|66,44
|72,61
|-
|1968
|32 426
|524 174
|244 115
|280 059
|16.2
|7.5
|8.6
|2,24
|67,04
|73,55
|-
|1969
|32 555
|531 135
|262 823
|268 312
|16.3
|8.1
|8.2
|2,20
|66,5
|73,09
|-
|1970
|32 526
|545 973
|266 799
|279 174
|16.8
|8.2
|8.6
|2,22
|66,62
|73,33
|5,0
|-
|1971
|32 805
|562 341
|283 702
|278 639
|17.1
|8.6
|8.5
|2,25
|66,13
|73,25
|-
|1972
|33 068
|575 725
|265 250
|310 475
|17.4
|8.0
|9.4
|2,24
|67,32
|74,17
|-
|1973
|33 363
|598 559
|277 188
|321 371
|17.9
|8.3
|9.6
|2,24
|67,15
|74,3
|-
|1974
|33 691
|621 080
|277 085
|343 995
|18.4
|8.2
|10.2
|2,26
|67,8
|74,64
|-
|1975
|34 022
|643 772
|296 896
|346 876
|18.9
|8.7
|10.2
|2,27
|67,02
|74,26
|4,7
|-
|1976
|34 362
|670 140
|304 057
|366 083
|19.5
|8.8
|10.7
|2,31
|66,92
|74,55
|-
|1977
|34 698
|662 582
|312 956
|349 626
|19.1
|9.0
|10.1
|2,33
|66,49
|74,5
|-
|1978
|35 010
|666 336
|325 104
|341 232
|19.0
|9.3
|9.7
|2,30
|66,36
|74,53
|-
|1979
|35 257
|688 293
|323 048
|365 245
|19.5
|9.2
|10.4
|2,39
|66,79
|74,91
|4,8
|-
|1980
|35 578
|692 798
|350 203
|342 595
|19.5
|9.8
|9.6
|2,42
|66,01
|74,44
|-
|1981
|35 902
|678 696
|328 923
|349 773
|18.9
|9.2
|9.7
|2,34
|67,1
|75,24
|-
|1982
|36 227
|702 351
|334 869
|367 482
|19.4
|9.2
|10.1
|2,38
|67,24
|75,2
|-
|1983
|36 571
|720 756
|349 388
|371 368
|19.7
|9.6
|10.2
|2,41
|67,04
|75,16
|-
|1984
|36 914
|699 041
|364 883
|334 158
|18.9
|9.9
|9.1
|2,36
|66,84
|74,97
|-
|1985
|37 203
|677 576
|381 458
|296 118
|18.2
|10.3
|8.0
|2,33
|66,5
|74,81
|5,0
|-
|1986
|37 456
|634 748
|376 316
|258 432
|16.9
|10.0
|6.9
|2,21
|66,76
|75,13
|-
|1987
|37 664
|605 492
|378 365
|227 127
|16.1
|10.0
|6.0
|2,15
|66,81
|75,2
|-
|1988
|37 862
|587 741
|370 821
|216 920
|15.5
|9.8
|5.7
|2,12
|67,15
|75,67
|-
|1989
|37 963
|562 530
|381 173
|181 357
|14.8
|10.0
|4.8
|2,08
|66,76
|75,45
|-
|1990
|38 119
|545 817
|390 343
|155 474
|14.3
|10.2
|4.1
|2,04
|66,23
|75,24
|6,2
|-
|1991
|38 245
|547 719
|405 716
|142 003
|14.3
|10.6
|3.7
|2,05
|65,88
|75,06
|6,6
|-
|1992
|38 365
|515 214
|394 729
|120 485
|13.4
|10.3
|3.1
|1,91
|66,47
|75,48
|7,2
|-
|1993
|38 459
|494 310
|392 259
|102 051
|12.9
|10.2
|2.7
|1,86
|67,17
|75,81
|8,2
|-
|1994
|38 544
|481 285
|386 398
|94 887
|12.5
|10.0
|2.5
|1,78
|67,5
|76,08
|9,0
|-
|1995
|38 588
|443 109
|386 084
|57 025
|11.5
|10.0
|1.5
|1,65
|67,62
|76,39
|9,5
|-
|1996
|38 618
|428 203
|385 496
|42 707
|11.1
|10.0
|1.1
|1,58
|68,12
|76,57
|10,2
|-
|1997
|38 650
|412 635
|380 201
|32 434
|10.7
|9.8
|0.8
|1,52
|68,45
|76,99
|11,0
|-
|1998
|38 666
|395 619
|375 354
|20 265
|10.2
|9.7
|0.5
|1,44
|68,87
|77,34
|11,6
|-
|1999
|38 654
|382 002
|381 415
|587
|9.9
|9.9
|0.0
|1,37
|68,83
|77,49
|11,7
|-
|2000
|38 649
|378 348
|368 028
|10 320
|9.8
|9.5
|0.3
|1,35
|69,74
|78
|12,1
|-
|2001
|38 248
|368 205
|363 220
|4 985
|9.6
|9.5
|0.1
|1,32
|70,21
|78,38
|13,1
|-
|2002
|38 231
|353 765
|359 486
| -5 721
|9.3
|9.4
| -0.1
|1,25
|70,42
|78,78
|14,4
|-
|2003
|38 205
|351 072
|365 230
| -14 158
|9.2
|9.6
| -0.4
|1,22
|70,52
|78,9
|15,8
|-
|2004
|38 183
|356 131
|363 522
| -7 391
|9.3
|9.5
| -0.2
|1,23
|70,67
|79,23
|17,1
|-
|2005
|38 166
|364 383
|368 285
| -3 902
|9.5
|9.6
| -0.1
|1,24
|70,81
|79,4
|18,5
|-
|2006
|38 141
|374 244
|369 686
|4 558
|9.8
|9.7
|0.1
|1,27
|70,93
|79,62
|18,9
|-
|2007
|38 121
|387 873
|377 226
|10 647
|10.2
|9.9
|0.3
|1,31
|70,96
|79,74
|19,5
|-
|2008
|38 126
|414 499
|379 399
|35 100
|10.9
|10.0
|0.9
|1,39
|71,26
|79,96
|19,9
|-
|2009
|38 152
|417 589
|384 940
|32 649
|10.9
|10.1
|0.9
|1,40
|71,53
|80,05
|20,2
|-
|2010
|38 530
|413 300
|378 500
|34 800
|10,7
|9,8
|0,9
|1,38
|72,1
|80,59
|20,6
|-
|2011
|38 538
|388 400
|375 500
|12 900
|10,1
|9,7
|0,3
|1,30
|72,44
|80,9
|21,2
|-
|2012
|38 533
|387 858
|384 788
|3 070
|10,1
|10,0
|0,1
|1,30
|72,71
|80,98
|22,3
|-
|2013
|38 496
|369 600
|387 300
| -17 700
|9,6
|10,1
| -0,5
|1,26
|73,1
|81,1
|23,4
|-
|2014
|38 479
|375 160
|376 467
| -1 307
|9,7
|9,8
| -0,1
|1,29
|73,75
|81,61
|24,2
|-
|2015
|38 437
|369 308
|394 921
| -25 613
|9,6
|10,3
| -0,7
|1,29
|73,58
|81,57
|24,6
|12 330
|28 080
| -15 750
|-
|2016
|38 433
|382 257
|388 009
| -5 752
|9,9
|10,1
| -0,2
|1,36
|73,94
|81,94
|25,0
|13 500
|12 000
|1 500
|}  


{{Navbox
| name = Evropa-demo
| title = [[Demografia e shteteve|&lt;span style=&quot;color:#fff&quot;&gt;Demografia e shteteve&lt;/span&gt;]] të [[Evropa|&lt;span style=&quot;color:#fff&quot;&gt;Evropës&lt;/span&gt;]]
| titlestyle = background:lightblue; color:#fff
| group1 = Shtete
| groupstyle = background:lightblue; color:#fff
| list1 = [[Demografia e Andorës|Andora]]  &amp;middot; [[Demografia e Austrisë|Austria]] &amp;middot; [[Demografia e Belgjikës|Belgjika]] &amp;middot; [[Demografia e Bjellorusisë|Bjellorusia]] &amp;middot; [[Demografia e Bosnjës dhe Hercegovinës|Bosnja dhe Hercegovina]] &amp;middot; [[Demografia e Britanisë së Madhe|Britania e Madhe]] ([[Demografia e Anglisë|Anglia]] &amp;middot; [[Demografia e Skocisë|Skocia]] &amp;middot; [[Demografia e Irlandës Veriore|Irlanda Veriore]] &amp;middot; [[Demografia e Uellsit|Uellsi]]) &amp;middot; [[Demografia e Bullgarisë|Bullgaria]] &amp;middot; [[Demografia e Republikës Çeke|Republika Çeke]] &amp;middot; [[Demografia e Danimarkës|Danimarka]] &amp;middot; [[Demografia e Estonisë|Estonia]] &amp;middot; [[Demografia e Finlandës|Finlanda]] &amp;middot; [[Demografia e Francës|Franca]] &amp;middot; [[Demografia e Gjermanisë|Gjermania]] &amp;middot; [[Demografia e Greqisë|Greqia]] &amp;middot; [[Demografia e Holandës|Holanda]] &amp;middot; [[Demografia e Hungarisë|Hungaria]] &amp;middot; [[Demografia e Republikës së Maqedonisë|Maqedonia]] &amp;middot; [[Demografia e Irlandës|Irlanda]] &amp;middot; [[Demografia e Islandës|Islanda]] &amp;middot; [[Demografia e Italisë|Italia]] &amp;middot; [[Demografia e Kosovës|Kosova]] &amp;middot; [[Demografia e Kroacisë|Kroacia]] &amp;middot; [[Demografia e Letonisë|Letonia]] &amp;middot; [[Demografia e Lihtenshtajnit|Lihtenshtajni]] &amp;middot; [[Demografia e Lituanisë|Lituania]] &amp;middot; [[Demografia e Luksemburgut|Luksemburgu]] &amp;middot; [[Demografia e Mali të Zi|Mali i Zi]] &amp;middot; [[Demografia e Maltës|Malta]] &amp;middot; [[Demografia e Moldavisë|Moldavia]] &amp;middot; [[Demografia e Monakos|Monako]] &amp;middot; [[Demografia e Norvegjisë|Norvegjia]] &amp;middot; [[Demografia e Polonisë|Polonia]] &amp;middot; [[Demografia e Portugalisë|Portugalia]] &amp;middot; [[Demografia e Qipros|Qipro]] ² &amp;middot; [[Demografia e Rumanisë|Rumania]] &amp;middot; [[Demografia e Rusisë|Rusia]] ¹ &amp;middot; [[Demografia e San Marinos|San Marino]] &amp;middot; [[Demografia e Serbisë|Serbia]] &amp;middot; [[Demografia e Shqipërisë|Shqipëria]] &amp;middot; [[Demografia e Sllovakisë|Sllovakia]] &amp;middot; [[Demografia e Sllovenisë|Sllovenia]] &amp;middot; [[Demografia e Spanjës|Spanja]] &amp;middot; [[Demografia e Suedisë|Suedia]] &amp;middot; [[Demografia e Turqisë|Turqia]] ¹ &amp;middot; [[Demografia e Ukrainës|Ukraina]] &amp;middot; [[Demografia e Vatikanit|Vatikani]] &amp;middot; [[Demografia e Zvicrës|Zvicra]]
| group2 = Territore tjera
| list2 = [[Akrotiri dhe Dhekelia]] ² &amp;middot; [[Ishujt Faroe]] &amp;middot; [[Gjibraltari]] &amp;middot; [[Guernsey]] &amp;middot; [[Jan Mayen]] &amp;middot; [[Jersey]] &amp;middot; [[Ishulli i Burrit]] &amp;middot; [[Svalbard]]
| belowstyle = background:lightblue
}}

== Burimet ==
&lt;noinclude&gt;
[[Kategoria:Demografia sipas vendit|000]]
&lt;/noinclude&gt;
[[Kategoria:Demografia e Evropës]]</text>
      <sha1>c5jt5vm2t9xqtosghqte22y9ek7gx60</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Alison Hargreaves</title>
    <ns>0</ns>
    <id>256357</id>
    <revision>
      <id>3027618</id>
      <parentid>2954602</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T18:36:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027618</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5605" sha1="otg3f2htt1qe8nuapvhzl8fsp3c6bxi" xml:space="preserve">[[Skeda:Tom Frost - Climbers on Kangtega - 1986.jpg|thumb|240px|Hargreaves dhe [[Jeff Lowe]] duke ngjitur në malin [[Kangtega]] më 1 maj 1986]]
'''Alison Jane Hargreaves''' (17 shkurt 1962 – 13 gusht 1995) ishte alpiniste britanike. Arritja e saj përfshin ngjitja në [[Mali Everest|Malin Everest]] vetëm, pa pasur oksigjen shtesë ose ndihmë nga skuadra Sherpa më 1995.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.bbc.co.uk/timelines/zq8j2hv|title=The top of the world: A timeline of climbing Everest|publisher=BBC|language=en|author=Ed Douglas|accessdate=6 mars 2016|archive-date=16 mars 2016|archive-url=https://archive.today/20160316064237/http://www.bbc.co.uk/timelines/zq8j2hv|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në vitin 1988, ajo gjithashtu mundi të ngjitej 6,812 metra në [[Ama Dablam]].

Në vitin 1995, Hargreaves u mundua të ngjitej në tre male më të mëdhaja në botë, [[Mali Everest]], [[K2]] dhe [[Kangchenjunga]] - pa pasur nevojë për ndihmë. Ajo u bë femra e parë dhe personi i dytë në botë (pas [[Reinhold Messner]])&lt;ref name=&quot;evnews&quot;&gt;[http://www.everestnews.com/history/climbers/alisonhargreaves.htm Alison Hargreaves] Biographical entry from EverestNews.com&lt;/ref&gt; që mundi të ngjitej në majën e Everesit pa ndihmën e [[Sherpa]] ose oksigjenit. Më 13 gusht, ajo u vra gjatë kohës kur ishte duke zbritur prej majës së K2.

==Ngjitja në K2==
Pas një kthimi të shkurtër në Mbretërinë e Bashkuar për të vizituar familjen e saj, ajo u largua në qershor të vitit 1995 për t'u bashkuar me një ekip amerikan i cili kishte fituar një leje për të ngjitur në [[K2]], mali i dytë më i lartë në botë, i vendosur në Pakistan. K2 konsiderohet si një ngjitje dukshëm më e vështirë dhe e rrezikshme sesa [[Mali Everest]]. Deri më 13 gusht 1995, mbetjet e ekipit amerikan dhe Hargreaves kishin bashkuar forcat me një ekip të Zelandës së Re dhe Kanadeze në Kampin 4, rreth 7.600 metra mbi nivelin e detit dhe të paktën 12 orë nga maja. Më vonë atë ditë, pasi u bashkua me një ekip spanjollë të alpinistëve mbi Camp 4, alpinisti [[Peter Hillary]], biri i pionierit [[Edmund Hillary|Sir Edmund Hillary]], vendosi të kthehet, duke vënë në dukje se moti që ishte mirë për katër ditë dukej se ndryshoi.&lt;ref name=&quot;phillary&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.peterhillary.com/article-in-the-name-of-the-father/|language=en|title=In the name of the father: The 1995 K2 Expedition|author=Peter Hillary|website=peterhillary.com|language=en}}&lt;/ref&gt; Në orën 18:45, në kushte të bukura, Hargreaves dhe spanjolli Javier Olivar arritën në majë, pasuar nga amerikani [[Rob Slater]], spanjollët Javier Escartín dhe Lorenzo Ortizi dhe alpinisti nga Zelanda e Re [[Bruce Grant]]. Të gjashtë vdiqën në një stuhi të dhunshme duke u kthyer nga maja.&lt;ref name=&quot;gchild&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.xs4all.nl/~rmvl/en/alison.html|language=en|title=The Last Ascent of Alison Hargreaves|author=Greg Child|work=Outside magazine|language=en|date=nëntor 1995}}&lt;/ref&gt; Kanadezi Jeff Lakes, i cili u kthye nga maja më parë, arriti të arrijë në një nga kampet më të ulta, por vdiq nga efektet e ekspozimit.
&lt;ref name=&quot;outsideol&quot;&gt;{{cite web|title=Scottish Climber Alison Hargreaves and Six Others Killed on K2|author=Paul Roberts|publisher=Outside Online|language=en|url=http://outside.away.com/news/specialreport/alison/w01.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091223201127/http://outside.away.com/news/specialreport/alison/w01.html|archivedate=23 dhjetor 2009}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;evnews&quot;/&gt;

Ditën tjetër, dy alpinistë spanjollë, Pepe Garces dhe Lorenzo Ortas (jo Lorenzo Ortizi, i cili u vra në stuhi), të cilët kishin mbijetuar stuhinë në Kampin 4, ishin duke zbritur malin që vuante nga morthi dhe lodhja. Para se të arrinin kampin 3 ata gjetën një anorak me gjak, një çizme ngjitëse dhe një parzmore. Ata e njihnin pajisjen si pjesë të Hargreaves. Nga kampi 3 ata gjithashtu mund të shihnin një trup në distancë. Ata nuk iu afruan trupit, kështu që nuk u identifikuan pozitivisht, por nuk kishin dyshime se ishte Hargreaves dhe arriti në përfundimin se ajo ishte rrëzuar nga mali gjatë stuhisë. Pas incidentit, kapiteni Fawad Khan, oficeri i ushtrisë pakistaneze i cili ishte ndërmjetësi i ekipit me shërbimet e shpëtimit, deklaroi se ai i kishte kërkuar asaj të mos ngjitej përtej kampit bazë sepse do të ishte &quot;vetëvrasës&quot; në kushtet e përkeqësimit të motit.&lt;ref name=&quot;K2_the_final_hours&quot;&gt;
  {{cite news|url=https://www.independent.co.uk/news/k2-the-final-hours-1597003.html|language=en|title=K2: the final hours|author=Boggan, Steve|work=The Independent|date=19 gusht 1995|accessdate=2016-03-06}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://assets.cambridge.org/97805210/11723/sample/9780521011723ws.pdf|title=Extract|publisher=The Sunday Times|language=en|date=3 dhjetor 1995|access-date=30 nëntor 2018|archive-date=4 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304081826/http://assets.cambridge.org/97805210/11723/sample/9780521011723ws.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==Jeta personale==
Hargreaves lindi në [[Derbyahire]], [[Anglia|Angli]]. Ajo u martua James Ballard. Ajo ishte shtatzënë me fëmjën e parë kur ajo u ngjit në malin [[Eiger]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://news.yahoo.com/8-unsung-women-explorers-180658286.html|language=en|title=8 Unsung Women Explorers|author=Our Amazing Planet Staff|publisher=LiveScience.com|date=30 prill 2012|accessdate=30 prill 2012}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist}}

[[Kategoria:Lindje 1963]]
[[Kategoria:Vdekje 1995]]
[[Kategoria:Alpinistë britanikë]]</text>
      <sha1>otg3f2htt1qe8nuapvhzl8fsp3c6bxi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eddy Baggio</title>
    <ns>0</ns>
    <id>258963</id>
    <revision>
      <id>3027717</id>
      <parentid>2877236</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:34:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027717</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14835" sha1="l18tmeij6y0jac31mgku2zndhw68qkr" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name        = Eddy Baggio
| fullname    = Eddy Baggio
| birth_date  = {{Birth date and age|23|8|1974|df=y}}
| birth_place = [[Caldogno]], Itali
| height      = 1.79 m
| position    = [[Sulmuesi (futboll)|Sulmues]], [[Mesfushor]]
| currentclub = 
| clubnumber  = 
| youthyears1 = 1992–1994
| youthclubs1 = [[ACF Fiorentina|Fiorentina]]
| years1 = 1994–1995 | clubs1 = [[A.C. Palazzolo 1913|Palazzolo]]           | caps1 = 27 | goals1 = 6
| years2 = 1995      | clubs2 = [[A.C. Prato|Prato]]                        | caps2 = 6  | goals2 = 0
| years3 = 1995–1998 | clubs3 = Giorgione                                   | caps3 = 89 | goals3 = 31
| years4 = 1998–1999 | clubs4 = [[A.C. Ancona|Ancona]]                      | caps4 = 32 | goals4 = 11
| years5 = 1999–2000 | clubs5 = [[Ascoli Calcio 1898|Ascoli]]               | caps5 = 27 | goals5 = 22
| years6 = 2000–2001 | clubs6 = [[A.C. Ancona|Ancona]]                      | caps6 = 26 | goals6 = 7
| years7 = 2001–2002 | clubs7 = [[Calcio Catania|Catania]]                  | caps7 = 28 | goals7 = 18
| years8 = 2002–2003 | clubs8 = [[Salernitana Calcio 1919|Salernitana]]     | caps8 = 27 | goals8 = 6
| years9 = 2003–2004 | clubs9 = [[Vicenza Calcio|Vicenza]]                  | caps9 = 22 | goals9 = 3 
| years10= 2004      | clubs10= [[Calcio Catania|Catania]]                  | caps10= 11 | goals10= 2
| years11= 2005      | clubs11= [[Spezia Calcio|Spezia]]                    | caps11= 15 | goals11= 5
| years12= 2005–2008 | clubs12= [[Pisa Calcio|Pisa]]                        | caps12= 21 | goals12= 11
| years13= 2008      | clubs13= [[Calcio Portogruaro-Summaga|Portosummaga]] | caps13= 5  | goals13= 0
| years14= 2008–2009 | clubs14= [[A.C. Sangiovannese 1927|Sangiovannese]]   | caps14= 31 | goals14= 4
| totalcaps = 367
| totalgoals = 126
| nationalyears1 = 1991
| nationalteam1 = [[Kombëtarja italiane nën-17 e futbollit|Italia U17]]  
| nationalcaps1 = 2    
| nationalgoals1 = 0
| pcupdate = 
| ntupdate = 
}}
'''Eddy Baggio''' (lindur më 23 gusht 1974) është një trajner [[Italia|italian]] [[futbolli]] dhe ish futbollist profesionist i cili luajti si [[Sulmuesi (futboll)|sulmues]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://aic.football.it/scheda/1938|title=Scheda anagrafica di Eddy Baggio|trans-title=Karta e regjistrimit të Eddy Baggios|publisher=aic.football.it|language=it|accessdate=26 janar 2015|archive-date=2 prill 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402105511/http://aic.football.it/scheda/1938|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==Jeta e hershme==
Eddy Baggio ka lindur në Koldonjo, një provincë e Vinçenzës, në Itali, dhe është më i vogli i tetë fëmijëve të Matilde dhe Fiorindo Baggios. Ai është vëllai më i vogël i legjendës së futbollit italian [[Roberto Baggio]],&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://archiviostorico.corriere.it/2000/aprile/26/Baggio_lascia_Inter_chiama_fratello_co_0_000426072.shtml|title=Baggio lascia l' Inter e chiama il fratello Il fantasista disegna il futuro: &quot;Ho ancora passione, vorrei giocare con Eddy&quot;|trans-title=Baggio lëshon Interin dhe thërret vëllain e tij, fantazistin e modeluar për të ardhmen: &quot;Kam sërisht pasion, do të luaj me Eddyn&quot;|website=corriere.it|publisher=Il Corriere della Sera|date=26 prill 2000|accessdate=26 janar 2015}}&lt;/ref&gt; i cili luante si [[Sulmuesi (futboll)|sulmues i dytë]] për [[Kombëtarja italiane e futbollit|kombëtaren italiane]]; ndryshe nga Roberto, Eddy nuk mundi të debutonte në [[Serie A]].&lt;ref name=&quot;Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.mediapolitika.com/sport/in-primo-piano/7884-amarcord-eddy-baggio-max-vieri-quando-cognome-non-basta-per-giocare-in-serie/|title=Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A|trans-title=Amarcord: Eddy Baggio dhe Max Vieri, kur mbiemri nuk mjafton për të luajtur në Serie A|accessdate=26 janar 2015|archiveurl=https://archive.today/20150127030526/http://www.mediapolitika.com/sport/in-primo-piano/7884-amarcord-eddy-baggio-max-vieri-quando-cognome-non-basta-per-giocare-in-serie/|archivedate=27 janar 2015|df=dmy}}&lt;/ref&gt; Ashtu si vëllezërit dhe motrat e tjerë, Eddy i është vën emri pas një sportisti të famshëm, në rastin e tij në nder të çiklistit belg [[Eddy Merckx]],&lt;ref name=&quot;Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A&quot;/&gt; kurse Roberto u emërua në nder ty dy idhujve të futbollit të babait të tij, [[Roberto Boninsegna]] and [[Roberto Bettega]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.storiedicalcio.altervista.org/roberto-baggio.html|title=Storie di Calcio: Roberto Baggio, Il Poeta Errante|trans-title=Historitë e futbollit: Poeti Roberto Baggio|publisher=Storie di Calcio|language=it|accessdate=26 janar 2015|archive-date=14 janar 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150114081531/http://www.storiedicalcio.altervista.org/roberto-baggio.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Të dy vëllezërit nuk kanë lidhje me futbollistin tjetër italian i cili ka të njëjtin mbiemër, [[Dino Baggio]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://articles.baltimoresun.com/1994-07-16/sports/1994197049_1_dino-baggio-roberto-baggio-world-cup|website=articles.baltimoresun.com|title='Other' Baggio ready to step into hero's role WORLD CUP 1994|trans-title=Baggio 'tjetër' gati për të bërë rolin e heroit në Kupën e Botës 1994|publisher=The Baltimore Sun|language=en|accessdate=26 janar 2015|archive-date=22 gusht 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170822125332/http://articles.baltimoresun.com/1994-07-16/sports/1994197049_1_dino-baggio-roberto-baggio-world-cup|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Fratello dove sei: Eddy Baggio&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.valderrama.it/fratello-dove-eddy-baggio/|title=Fratello dove sei: Eddy Baggio|trans-title=Vlla ku je: Eddy Baggio|language=it|accessdate=14 qershor 2015}}&lt;/ref&gt;

==Karriera me klube==
Baggio filloi karrierën e tij si i ri dhe profesionale me [[ACF Fiorentina|Fiorentinën]] në vitin 1991, klub në të cilën Roberto filloi të shkëlqente, dhe u bë pjesë e ekipit të parë gjatë [[1993–94 Serie B|sezonit 1993–94]], në [[Serie B]].&lt;ref name=&quot;Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Fratello dove sei: Eddy Baggio&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.tuttocalciatori.net/Baggio_Eddy|title=Baggio Eddy|language=it|accessdate=26 janar 2015}}&lt;/ref&gt;

Ai e la klubin katër vite pasi Roberto ishte larguar, dhe brënda dy viteve të ardhshme luajti me dy ekipe të ndryshme të [[Serie C1]], [[A.C. Palazzolo 1913|Palazzolo]] dhe [[A.C. Prato|Prato]]. Ai më pas u bashkua me ekipin e Serie C2 ''Giorgione'' në nëntor, duke luajtur për tre vitet e ardhshme.&lt;ref name=&quot;Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Fratello dove sei: Eddy Baggio&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.legaseriea.it/it/serie-a-tim/calciatore?p_p_id=BDC_dettaglio_calciatore_WAR_LegaCalcioBDC&amp;p_p_lifecycle=0&amp;p_p_state=normal&amp;p_p_mode=view&amp;p_p_col_id=column-1&amp;p_p_col_pos=1&amp;p_p_col_count=2&amp;_BDC_dettaglio_calciatore_WAR_LegaCalcioBDC_idPersona=11580|title=Baggio, Eddy|language=it|accessdate=26 janar 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121210220436/http://www.legaseriea.it/it/serie-a-tim/calciatore?p_p_id=BDC_dettaglio_calciatore_WAR_LegaCalcioBDC&amp;p_p_lifecycle=0&amp;p_p_state=normal&amp;p_p_mode=view&amp;p_p_col_id=column-1&amp;p_p_col_pos=1&amp;p_p_col_count=2&amp;_BDC_dettaglio_calciatore_WAR_LegaCalcioBDC_idPersona=11580|archivedate=10 dhjetor 2012|df=dmy}}&lt;/ref&gt;

Ai u rikthye tek Ancona në vitin 2000 dhe bëri debutimin e tij në Serie B në [[2000–01 Serie B|sezonin 2000–01]]. Në vitet e ardhshme, ai ndryshoi klub në çdo sezon: [[Calcio Catania]] (Serie C1), [[Salernitana Calcio 1919]] (Serie B), klubi i qytetit të lindjes [[Vicenza Calcio]] (Serie B), Catania sërisht (Serie B), [[Spezia Calcio 1906]] (Serie C1), deri sa më në fund u vendos tek [[Pisa Calcio|Pisa]]. Me Salernitanën, më 15 dhjetor 2002, shënoi golin e 100të si profesionist në një barazim 2–2 në shtëpi ndaj kryesueve të ligës [[Triestina]] me penallti;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.repubblica.it/online/calcio2002_partite_b/salernitanatriestina/salernitanatriestina/salernitanatriestina.html|title=Salernitana - Triestina 2-2|website=repubblica.it|publisher=La Repubblica|language=it|date=15 dhjetor 2002|accessdate=23 prill 2015}}&lt;/ref&gt; po në atë ditë, e cila ishte gjithashtu edhe ditëlindja e babait të tij, vllai i tij Roberto shënoi golin e 300të si profesionist, gjithashtu nga një penallti.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://cerca.unita.it/ARCHIVE/xml/70000/69595.xml?key=Baggio&amp;first=1&amp;orderby=0|title=300 candeline per la premiata ditta Baggio &amp; Baggio – Fratelli di Gol – In campionato Roberto e Eddy hanno segnato tre centinaia di reti in due. Traguardo raggiunto ieri con un rigore a testa|trans-title=300 qirinjë për fituesit e çmimit Baggio &amp; Baggio – Vëllezërit e golit – Në kampionat Roberto dhe Eddy kanë shënuar treqindë gola. Një moment historik i arritur dje me penallti|website=cerca.unita.it|language=it|author1=Edoardo Novella|date=16 dhjetor 2002|accessdate=23 prill 2015|archive-date=14 qershor 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150614172528/http://cerca.unita.it/ARCHIVE/xml/70000/69595.xml?key=Baggio&amp;first=1&amp;orderby=0|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.granatissimi.com/2013/12/ultima-allarechi-sinonimo-di-vittoria-che-imprese-con-torino-e-vicenza/|title=Ultima all’Arechi sinonimo di vittoria. Che imprese con Torino e Vicenza…|trans-title=Fundi në Arechi sinonim i fitores. Cilët impresionuan me Torinon dhe Vicenzën…|website=granatissimi.com|language=it|author1=Gaetano Ferraiuolo|date=21 dhjetor 2013|accessdate=23 prill 2015|archive-date=6 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160306204901/https://www.granatissimi.com/2013/12/ultima-allarechi-sinonimo-di-vittoria-che-imprese-con-torino-e-vicenza/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në janar 2008, ai u shit tek klubi i Serie C2 [[Calcio Portogruaro-Summaga|Portosummaga]], por mundi të luante vetëm pesë herë. Në gusht të atij viti, Baggio pranoi një ofertë nga [[A.C. Sangiovannese 1927|Sangiovannese]].&lt;ref name=&quot;Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Fratello dove sei: Eddy Baggio&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.tuttomercatoweb.com/?action=read&amp;id=119635|title=Ufficiale: la Sangiovannese prende Baggio e Deinite|trans-title=Zyrtare: Sangiovannese blen Baggion dhe Deiniten|publisher=TuttoMercatoWeb|language=it|date=27 gusht 2008|accessdate=27 gusht 2008}}&lt;/ref&gt;

Gjithsej, Baggio luajti 86 ndeshje në Serie B dhe shënoi 18 gola; gjatë karrierës së tij, ai shënoi 130 gola në të gjitha kompedicionet, përfshirë në Serie B, Serie C1 &amp; C2, [[Coppa Italia]], dhe [[Coppa Italia Serie C]], pavarësisht se nuk luajti kurrë në Serie A.&lt;ref name=&quot;Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Fratello dove sei: Eddy Baggio&quot;/&gt;

==Karriera ndërkombëtare==
Baggio u thirr nga [[Kombëtarja italiane nën-17 e futbollit|kombëtarja italiane nën-17]] tre herë në vitin 1991, duke luajtur dy ndeshje. Ai ishte pjesë e ekipi italian që luajti në [[1991 FIFA Kupa e Botës nën-17|Kupën e Botës nën-17]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=1602&amp;squadra=1|title=Convocazioni e presenze in campo: Eddy Baggio|trans-title=Thirrjet dhe prezencat në fushë: Eddy Baggio|publisher=FIGC.it|language=it|accessdate=26 janar 2015|archive-date=14 gusht 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180814201021/http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=1602&amp;squadra=1|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==Karriera si trajner==
Nga gushti i 2011, Baggio ishte trajner i një prej formacioneve &quot;Allievi&quot; të [[Pisa Calcio|Pisës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://iltirreno.gelocal.it/pisa/sport/2011/08/02/news/l-entusiasmo-di-mister-eddy-baggio-1.2616637|title=L'entusiasmo di mister Eddy Baggio|trans-title=Entuziasmi i mister Eddy Baggios|publisher=Il Tirreno|language=it|accessdate=26 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Nga sezoni 2012–13, ai u bë trajneri i ekipit të të rinjëve të Fiorentinës, duke e drejtuar atë në Allievi Lega Pro.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fedelemanagement.it/blog/viste-da-noi--allievi-lega-pro-sassuolo--fiorentina-1--3/50.html|title=Viste da noi - Allievi Lega Pro: Sassuolo - Fiorentina 1 - 3|website=fedelemanagement.it|language=it|accessdate=26 janar 2015|archive-date=8 dhjetor 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151208132524/http://www.fedelemanagement.it/blog/viste-da-noi--allievi-lega-pro-sassuolo--fiorentina-1--3/50.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në sezonin 2013–14, ai u bë trajneri i Giovanissimi nazionali.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fiorentina.it/it/news/articolo.39.4280/span-stylecolor.html|title=Settore Giovanile: Allievi e Giovanissimi Nazionali nel segno del pokerissimo|trans-title=Sektori i të rinjëve: Allievi dhe Giovanissimi Nazionali në ëndërrën e pokerit|publisher=Fiorentina.it|language=it|accessdate=26 janar 2015}}&lt;/ref&gt;

==Trofe==
;[[Spezia Calcio|Spezia]]&lt;ref name=&quot;Amarcord: Eddy Baggio e Max Vieri, quando il cognome non basta per giocare in serie A&quot;/&gt;
*[[Coppa Italia Serie C]]: 2004–05

== Referime ==
{{Reflist|3}}
==Lidhje të jashtme==
*[https://web.archive.org/web/20060512131338/http://www.pisacalcio.it/giocatore.asp?id=84 pisacalcio.it]
*[http://www.tuttocalciatori.net/Baggio_Eddy Profili tek tuttocalciatori.net] {{it}}
*[http://aic.football.it/scheda/1938 Profili tek aic.football.it] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402105511/http://aic.football.it/scheda/1938 |date=2 prill 2015 }} {{it}}
*[http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=1602&amp;squadra=1 Profili tek figc.it] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814201021/http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=1602&amp;squadra=1 |date=14 gusht 2018 }} {{it}}

[[Kategoria:Lindje 1974]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë italianë]]
[[Kategoria:Futbollistë në ACF Fiorentina]]
[[Kategoria:Futbollistë në A.C. Ancona]]
[[Kategoria:Futbollistë në Ascoli Calcio 1898]]
[[Kategoria:Futbollistë në Calcio Catania]]
[[Kategoria:Futbollistë në U.S. Salernitana 1919]]
[[Kategoria:Futbollistë në L.R. Vicenza Virtus]]
[[Kategoria:Futbollistë në Spezia Calcio]]
[[Kategoria:Futbollistë në A.C. Pisa 1909]]
[[Kategoria:Futbollistë në A.C. Prato]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie B]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie C1]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie C2]]</text>
      <sha1>l18tmeij6y0jac31mgku2zndhw68qkr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Bateria</title>
    <ns>1</ns>
    <id>265981</id>
    <revision>
      <id>3027657</id>
      <parentid>3004091</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T01:05:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027657</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1285" sha1="ozc7u2ywisaarnb7t9ez147r4me84li" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Bateria/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bateria]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027656 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20210602215833/https://www.call2recycle.org/newyork/ për lidhjen https://www.call2recycle.org/newyork/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 03:05 (CEST)</text>
      <sha1>ozc7u2ywisaarnb7t9ez147r4me84li</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Arsimi profesional</title>
    <ns>1</ns>
    <id>266346</id>
    <revision>
      <id>3027645</id>
      <parentid>3027144</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T22:21:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027645</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4041" sha1="r3op2nl4kx1qvd8bfg9koydut7e76jg" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Arsimi profesional/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arsimi profesional]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3026007 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20200123084642/https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf për lidhjen https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20200123084642/https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf për lidhjen https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 15 gusht 2026 23:42 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arsimi profesional]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027143 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U rregullua formatimi/përdorimi për lidhjen https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20200123084642/https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf për lidhjen https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 20 gusht 2026 13:59 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arsimi profesional]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027644 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20200123084642/https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf për lidhjen https://financa.gov.al/wp-content/uploads/2018/06/ligj-nr-15-dt-16-2-2017.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 00:21 (CEST)</text>
      <sha1>r3op2nl4kx1qvd8bfg9koydut7e76jg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Arti i rilindjes</title>
    <ns>1</ns>
    <id>266351</id>
    <revision>
      <id>3027647</id>
      <parentid>2995622</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T22:35:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027647</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6028" sha1="nu7nh64g1i79yn70frvfk0jen99y1g1" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Arti i Rilindjes/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arti i rilindjes]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2879759 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20171005094258/http://www.elrelojdesol.com/leonardo-da-vinci/gallery-english/index.htm për lidhjen http://www.elrelojdesol.com/leonardo-da-vinci/gallery-english/index.htm.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 10 dhjetor 2025 06:49 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arti i rilindjes]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2895096 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20160320190210/http://www.berfrois.com/2011/03/sacred-images-in-the-renaissance për lidhjen http://www.berfrois.com/2011/03/sacred-images-in-the-renaissance/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 31 janar 2026 10:28 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arti i rilindjes]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2913133 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20060925131214/http://www.rensoc.org.uk/ për lidhjen http://www.rensoc.org.uk/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20060925131214/http://www.rensoc.org.uk/ për lidhjen http://www.rensoc.org.uk/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 mars 2026 14:03 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arti i rilindjes]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2995621 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua etiketa {{tlx|lidhje e vdekur}} te lidhja http://www.rpfuller.com/gcse/musi%C3%A7renaissance.html.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20050702080745/http://www.compart-multimedia.com/virtuale/us/florence/florence.htm për lidhjen http://www.compart-multimedia.com/virtuale/us/florence/florence.htm.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 10 qershor 2026 11:11 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arti i rilindjes]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027646 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20190915151119/http://www.activehistory.co.uk/Miscellaneous/free_stuff/renaissance/frameset.htm për lidhjen http://www.activehistory.co.uk/Miscellaneous/free_stuff/renaissance/frameset.htm.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 00:35 (CEST)</text>
      <sha1>nu7nh64g1i79yn70frvfk0jen99y1g1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Bejruti</title>
    <ns>1</ns>
    <id>266432</id>
    <revision>
      <id>3027659</id>
      <parentid>2485070</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T01:15:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027659</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5928" sha1="pq2sdkh58p2r97ejo8b75zrd3q04607" xml:space="preserve">== U ndryshuan lidhjet e jashtme ==

Përshëndetje, redaktorë!

Tani sa ndryshova 2 lidhjet e jashtme në [[Bejruti]]. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=1989453 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem vizitoni këtë faqe për informacione të mëtejshme. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20060614091214/http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp te http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20060529183022/http://www.beirutairport.gov.lb/home.html te http://www.beirutairport.gov.lb/home.html

Kur të keni mbaruar së shqyrtuari ndryshimet e mia, mund të ndiqni udhëzimet te stampa më poshtë për të rregulluar çdo problem me adresat.

Gjithë të mirat!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raporto bug]])&lt;/span&gt; 8 shtator 2019 17:10 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 3 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2069462 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20110226230039/http://www.beirut.gov.lb/ për lidhjen http://www.beirut.gov.lb/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20060614091214/http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp për lidhjen http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20150905081650/http://www.escwa.org.lb/ për lidhjen http://www.escwa.org.lb/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 janar 2020 11:52 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2447705 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20090116051421/http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html për lidhjen http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 11 maj 2022 00:40 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2485069 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20180915181848/https://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html për lidhjen http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 15 tetor 2022 04:15 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027658 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20190528100143/http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon për lidhjen http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 03:15 (CEST)</text>
      <sha1>pq2sdkh58p2r97ejo8b75zrd3q04607</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027665</id>
      <parentid>3027659</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:16:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <comment>Vendosja e faqes së diskutimit për arkivim automatik.</comment>
      <origin>3027665</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6168" sha1="j6b98yg0wqdkn5ka96e23y9xwkmy6w3" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Bejruti/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

== U ndryshuan lidhjet e jashtme ==

Përshëndetje, redaktorë!

Tani sa ndryshova 2 lidhjet e jashtme në [[Bejruti]]. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=1989453 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem vizitoni këtë faqe për informacione të mëtejshme. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20060614091214/http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp te http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20060529183022/http://www.beirutairport.gov.lb/home.html te http://www.beirutairport.gov.lb/home.html

Kur të keni mbaruar së shqyrtuari ndryshimet e mia, mund të ndiqni udhëzimet te stampa më poshtë për të rregulluar çdo problem me adresat.

Gjithë të mirat!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raporto bug]])&lt;/span&gt; 8 shtator 2019 17:10 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 3 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2069462 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20110226230039/http://www.beirut.gov.lb/ për lidhjen http://www.beirut.gov.lb/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20060614091214/http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp për lidhjen http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20150905081650/http://www.escwa.org.lb/ për lidhjen http://www.escwa.org.lb/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 janar 2020 11:52 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2447705 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20090116051421/http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html për lidhjen http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 11 maj 2022 00:40 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2485069 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20180915181848/https://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html për lidhjen http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 15 tetor 2022 04:15 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027658 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20190528100143/http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon për lidhjen http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 03:15 (CEST)</text>
      <sha1>j6b98yg0wqdkn5ka96e23y9xwkmy6w3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027680</id>
      <parentid>3027665</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:17:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivuan 4 diskutime pa ndërveprim për më shumë se 14 ditë te faqja [[Diskutim:Bejruti/Arkivi 1]]</comment>
      <origin>3027680</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1441" sha1="1z2ydxxcpghfm7zdj9wj95glzbj4imo" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Bejruti/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027658 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20190528100143/http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon për lidhjen http://www.worldbank.org/en/news/feature/2014/09/30/questions-and-answers-water-supply-augmentation-project-lebanon.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 03:15 (CEST)</text>
      <sha1>1z2ydxxcpghfm7zdj9wj95glzbj4imo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Demografia e Polonisë</title>
    <ns>1</ns>
    <id>266645</id>
    <revision>
      <id>3027696</id>
      <parentid>1990158</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T06:51:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027696</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2235" sha1="i523czj1sh6ycun077qxz5fe6dtgf71" xml:space="preserve">== U ndryshuan lidhjet e jashtme ==

Përshëndetje, redaktorë!

Tani sa ndryshova 1 lidhjet e jashtme në [[Demografia e Polonisë]]. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=1990157 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem vizitoni këtë faqe për informacione të mëtejshme. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20150106094357/http://euromonitor.typepad.com/.a/6a01310f54565d970c017ee868aacf970d-pi te http://euromonitor.typepad.com/.a/6a01310f54565d970c017ee868aacf970d-pi

Kur të keni mbaruar së shqyrtuari ndryshimet e mia, mund të ndiqni udhëzimet te stampa më poshtë për të rregulluar çdo problem me adresat.

Gjithë të mirat!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raporto bug]])&lt;/span&gt; 8 shtator 2019 18:41 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Demografia e Polonisë]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027695 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20171021024735/http://www.worldbank.org/en/news/opinion/2012/06/14/poland-aging-and-the-economy për lidhjen http://www.worldbank.org/en/news/opinion/2012/06/14/poland-aging-and-the-economy.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 08:51 (CEST)</text>
      <sha1>i523czj1sh6ycun077qxz5fe6dtgf71</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:José Callejón</title>
    <ns>1</ns>
    <id>267381</id>
    <revision>
      <id>3027682</id>
      <parentid>3023816</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:18:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim pa ndërveprim për më shumë se 14 ditë te faqja [[Diskutim:José Callejón/Arkivi 1]]</comment>
      <origin>3027682</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="246" sha1="2lu9fjq7kix0uyvnqen2z2qh07jthcf" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:José Callejón/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}</text>
      <sha1>2lu9fjq7kix0uyvnqen2z2qh07jthcf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Entomologjia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>275139</id>
    <revision>
      <id>3027736</id>
      <parentid>2956068</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T11:38:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027736</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6323" sha1="tuydrwr2mgjsmhxvj5ssbdhwkpt49co" xml:space="preserve">{|align=right
|{{center|'''Larmia e insekteve &lt;br&gt; sipas rendeve taksonomike'''}}
|-
|&lt;imagemap&gt;
File:Insecta Diversity.jpg|300px
rect 0 0 333 232 [[Panorpa communis|Common scorpionfly]]
rect 0 232 333 470 [[Emperor (dragonfly)|Blue emperor]]
rect 0 696 333 470 [[Aularches miliaris|Coffee locust]]
rect 0 928 333 700 [[European earwig]]
rect 0 1160 333 930 [[Drosophila melanogaster|Vinegar fly]]
rect 0 1392 333 1160 [[German wasp]]

rect 666 0 333 232 [[Rhithrogena germanica|March brown mayfly]]
rect 666 232 333 470 [[Thopha saccata|Double drummer]]
rect 666 696 333 470 [[Dog flea]]
rect 666 928 333 700 [[Papilio machaon|Old World swallowtail]]
rect 666 1160 333 930 [[European mantis]]
rect 666 1392 333 1160 [[Phyllium|Phyllium philippinicum]]

rect 999 0 666 232 [[Head louse]]
rect 999 232 666 470 [[Silverfish]]
rect 999 696 666 470 [[Chrysopa perla]]
rect 999 928 666 700 [[European stag beetle]]
rect 999 1160 666 930 [[Hodotermitidae|Northern harvester termite]]
rect 999 1392 666 1160 [[Dichrostigma flavipes]]
&lt;/imagemap&gt;
|}
[[Skeda:TRES18481.jpg|parapamje| Pllakë nga ''Transaksionet e Shoqërisë Entomologjike'', 1848. ]]
'''Entomologjia''' (nga gjuha antike greke: ''ἔντομον'' - entomon - insekt, dhe ''- λογία'' - logia)&lt;ref name=&quot;Liddell 1980&quot;&gt;{{Cite book|last=Henry George Liddell and Robert Scott|year=1980|title=A Greek-English Lexicon (Abridged Edition)|url=https://archive.org/details/lexicon00lidd|publisher=Oxford University Press|location=United Kingdom|isbn=0-19-910207-4|language=en}}&lt;/ref&gt; ) është studimi [[Shkenca|shkencor]] i [[Insekti|insekteve]], një degë e [[Zoologjia|zoologjisë]] bashkëkohore. Në të kaluarën termi &quot;insekt&quot; ishte i paqartë dhe historikisht përkufizimi i entomologjisë përfshinte studimin e [[Kafsha|kafshëve]] tokësore në grupe të tjera të [[Këmbënyjorët|artropodëve]] ose edhe të tjera, të tilla si [[Araknid|araknidet]], miriapodët, krimbat e tokës, kërmijtë e tokës, etj. Ky kuptim më i gjerë i entomologjisë mund të haset ende në përdorimin joformal. 

== Vështrim ==
Ky kuptim më i gjerë mund të haset ende në përdorimin joformal. Entomologjia mbivendoset me fusha të ndryshme si gjenetika molekulare, sjellja, biomekanika, biokimia, sistematika, fiziologjia, biologjia zhvillimore, ekologjia, morfologjia dhe paleontologjia. Me rreth 1.3 milion specie të përshkruara, insektet përbëjnë më shumë se dy të tretat e organizmave të njohur dhe kanë bashkëveprime të shumta me bimët, duke qenë shpesh bartës të patogjenëve ose faktorë të rëndësishëm në përhapjen e sëmundjeve bimore.

Si disa nga fushat e tjera që janë kategorizuar brenda [[Zoologjia|zoologjisë]], entomologjia është një kategori e bazuar në takson; çdo formë e studimit shkencor në të cilën ka përqendrim në hulumtimet që lidhen me insektet është, sipas përkufizimit, është entomologji. Prandaj entomologjia mbivendoset me një seksion kryq të temave po aq të larmishëm sa [[gjenetika molekulare]], [[sjellja]], [[biomekanika]], [[biokimia]], [[sistematika]], [[fiziologjia]], [[ Biologjia e zhvillimit |biologjia zhvillimore]], [[ekologjia]], [[ Morfologjia (biologjia) |morfologjia]] dhe [[paleontologjia]] .&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Forensic Entomology - Explore Forensics (UK)|url=http://exploreforensics.co.uk/forensic-entomology.html#:~:text=Forensic%20entomologists%20study%20the%20kinds,has%20been%20there,%20if%20it|access-date=2026-02-15|website=exploreforensics.co.uk|lang=en|archive-date=2 shtator 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240902235256/https://www.exploreforensics.co.uk/forensic-entomology.html#:~:text=Forensic%20entomologists%20study%20the%20kinds,has%20been%20there,%20if%20it|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 

Entomologjia bujqësore është një nënfushë e entomologjisë që merret me studimin e insekteve të lidhura me prodhimin bujqësor, si dëmtuesit e kulturave, por edhe insektet e dobishme si polenizuesit dhe armiqtë natyrorë të patogjenëve. Kjo fushë ka rëndësi të madhe praktike, sepse insektet mund të jenë bartës të sëmundjeve bimore, të dëmtojnë drejtpërdrejt indet e bimëve, ose të ndihmojnë në kontrollin biologjik të patogjenëve. Për shembull, bletët janë thelbësore për polenizimin e shumë kulturave, ndërsa disa insekte grabitqare përdoren në menaxhimin e integruar të dëmtuesve (IPM). Kështu, entomologjia bujqësore ndërthuret ngushtë me [[Fitopatologjia|fitopatologjinë]], duke krijuar një kuadër të gjerë për kuptimin e marrëdhënieve mes insekteve, bimëve dhe sëmundjeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/insectology|title=Insectology|publisher=Collins|website=www.collinsdictionary.com|access-date=8 nëntor 2024|lang=en}}&lt;/ref&gt;

== Shih edhe ==
* [[Insektet]]
* [[Zoologjia]]
* [[Blegtoria]]
* [[Shkenca bujqësore]]
* [[Gjenetika molekulare]]

== Literatura ==
* Capinera, JL (editor). 2008. ''Encyclopedia of Entomology'', 2nd Edition. Springer. {{ISBN|1-4020-6242-7}}
* Chiang, H.C. and G. C. Jahn 1996.  Entomology in the Cambodia-IRRI-Australia Project. (in Chinese) ''Chinese Entomol. Soc. Newsltr.'' (Taiwan) 3: 9–11.
* Davidson, E. 2006. ''Big Fleas Have Little Fleas: How Discoveries of Invertebrate Diseases Are Advancing Modern Science'' University of Arizona Press, Tucson, 208 pages, {{ISBN|0-8165-2544-7}}.
* Gillot, Cedric.  '' Entomology''. Second Edition, Plenum Press, New York, NY / London 1995, {{ISBN|0-306-44967-6}}.
* {{cite book|author-link1=David Grimaldi (entomologist)|last1=Grimaldi|first1=David|author-link2=Michael S. Engel|last2=Engel|first2=Michael S.|title=Evolution of the Insects|url=https://archive.org/details/evolutionofinsec0000grim|year=2005|publisher=Cambridge University Press|isbn=0-521-82149-5|lang=en}}
* Triplehorn, Charles A. and Norman F. Johnson (2005-05-19). Borror and DeLong's Introduction to the Study of Insects, 7th edition, Thomas Brooks/Cole. {{ISBN|0-03-096835-6}}. — a classic textbook in North America.
* Wale, Matthew. ''Making Entomologists: How Periodicals Shaped    Scientific Communities in Nineteenth-Century Britain'' (U of Pittsburgh Press, 2022) [http://www.h-net.org/reviews/showrev.php?id=58756 online book review]

== Referime ==
{{Reflist|30em}}

[[Kategoria:Entomologji]]</text>
      <sha1>tuydrwr2mgjsmhxvj5ssbdhwkpt49co</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Adnan Ibrahim</title>
    <ns>0</ns>
    <id>277022</id>
    <revision>
      <id>3027611</id>
      <parentid>2550317</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T16:45:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027611</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8413" sha1="s16ij1aznw9tra23tf84agid975g55w" xml:space="preserve">{{Infobox philosopher
| Type = [[Islamic Philosophy]]
| image  = Dr Adnan Ibrahim.jpg
| caption = Adnan Ibrahim in his private library
| name   = Adnan Ibrahim
| birth_date  = 
| birth_place = [[Gaza]], [[Palestine]].
| nationality    =  [[Shteti i Palestinës|Palestinian]], [[Austria]]n
| alma_mater   = [[University of Vienna]]
| school_tradition = [[Sunni]]    
| main_interests   = [[Filozofi]]&lt;br /&gt;[[Etika]]&lt;br /&gt;[[Shkenca]]&lt;br /&gt;[[Islam]]&lt;br/&gt;[[Ateizmi]]
| website          = {{URL|http://www.AdnanIbrahim.net/}}
| influences       = [[Hasan Farhan al-Maliki]]{{·}} [[Muhammad Abduh]]{{·}} [[Muhammad Rashid Rida]] {{·}} [[Abul A'la Maududi]] {{·}} [[Mohammed al-Ghazali]] {{·}}[[Mohamed Said Ramadan Al-Bouti]]{{·}}[[Al-Ghazali]]{{·}}[[Al-Shafi'i]]{{·}}[[Ibn Hazm]]{{·}}[[Ahmad al-Ghumari]]{{·}} [[Muhammad al-Tahir ibn Ashur]]{{·}} 
|Picture=&lt;!-- Deleted image removed: [[Skeda:Adnan Ibrahim.jpg|parapamje|right|insert a caption here]] --&gt;}}
'''Adnan Ibrahim''' është një [[Ylema|dijetar islam]] palestinez i cili mban master dhe PhD në studimet arabe nga [[Universiteti i Vjenës]]s.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.studies.ma/2015/05/blog-post_58.html|title=أطروحة لنيل الدكتوراه في موضوع &quot; حرية الاعتقاد في الإسلام ومعترضاتها القتال ،الذمة والجزية ،وقتل المرتد &quot; عدنان إبراهيم - جامعة فيينا|website=www.studies.ma|access-date=7 shkurt 2020|archive-date=7 shkurt 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200207141700/https://www.studies.ma/2015/05/blog-post_58.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== Jeta ==
Adnan Ibrahim ka lindur dhe është ritur në kampin e refugjatëve në [[Qyteti i Gazas|Gaza]]/[[Palestina (shtet)|Palestinë]], më vonë lëvizi drejt [[Jugosllavia|Jugosllavisë]] dhe studio medicinë në [[Sarajeva|Sarajevë]].&lt;ref&gt;[http://derstandard.at/2741078 Wiener Imam erneut mit Extremismus-Vorwürfen konfrontiert], ''[[Der Standard]]'', Jan. 25, 2007.&lt;/ref&gt; Në vitet e 90-ta ai u shpërngul në Vjenë për shkak të [[Luftërat në Jugosllavi|Luftës së Tretë Ballkanike]],&lt;ref&gt;Raphael Israeli, ''The Islamic Challenge in Europe'', New Brunswick NJ, 2009), p. 139.&lt;/ref&gt; ku u bë [[Imami|Imam]] në [[Xhamia|xhaminë]] Shura në [[Leopoldstadt]] në vitin 2002.&lt;ref&gt;[http://www.news.at/a/neue-extremismus-vorwuerfe-wiener-imam-aufruf-heiligen-krieg-162569 Neue Extremismus-Vorwürfe: Wiener Imam bestreitet Aufruf zum &quot;Heiligen Krieg&quot;], ''[[NEWS (Austrian magazine)|NEWS]]'', Jan. 24, 2007.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Tom Heneghan, &quot;Vienna Imam Says Yes to Europe, No to 'Euro-Islam'&quot;, interview with Sheikh Adnan Ibrahim, Reuters, April 12, 2006.&lt;/ref&gt; Ai ka nënshtetësinë e Austrisë.&lt;ref&gt;[http://derstandard.at/2763926 Der &quot;Hassprediger&quot;], ''[[Der Standard]]'', May 15, 2007.&lt;/ref&gt;

Predikimet i tij në arabisht arrijnë një audiencë të gjerë përmes mediave dixhitale.&lt;ref&gt;Nadia Oweidat, [http://www.cnn.com/2014/09/26/opinion/oweidat-arab-social-media/ On Web: Islamic Spring vs. ISIS?], [[CNN]], American edition, September 30, 2014: &quot;while his sermons are sometimes delivered to just a few dozen followers in a small mosque in Vienna, hundreds of thousands of people are watching and downloading his sermons over the Internet.&quot;&lt;/ref&gt;

Sipas [[Raphael Israeli]], &quot;Pas sulmeve me bomba në Londër në vitin 2005, ai lëshoi [[fetva]] duke thënë se [[mysliman]]ët që dëgjojnë për ndonjë planifikim të ndonjë sulmi terorist duhet patjetër ta paraqesin atë në polici sa më parë.&quot;&lt;ref&gt;Raphael Israeli, ''The Islamic Challenge in Europe'' (Transaction Publishers, New Brunswick NJ, 2009), p. 140.&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu ëshët i njihur për predikimet dhe ligjeratat e tij kundër  [[Gjymtimi i organeve gjenitale femërore|gjymtimit të organeve gjenitale femërore]].&lt;ref&gt;Sabine Strasser, &quot;Political Activism and Anthropology in Austria&quot;, in ''Taking Sides: Ethics, Politics, and Fieldwork in Anthropology'', edited by Heidi Armbruster and Anna Lærke ([[Berghahn Books]], 2008), p. 190.&lt;/ref&gt;

== Pikëpamjet ==
=== Evolucioni ===
Adnan Ibrahim ka prodhuar një seri të tërë me video në arabisht që prezanton [[Teoria e evolucionit|teorinë e evolucionit]] dhe e pajton atë me shkrimin [[islam]] përmes përdorimit të një kornize [[Islami Folklorik|tradicionale islamike]]. Seriali përfshin 31 leksione, dhe është në dispozicion në Youtube&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=2oHbyFuwQRo|title=سلسلة نظرية التطور l الدكتور عدنان ابراهيم l الحلقة الأولى|last=Adnan Ibrahim عدنان إبراهيم|date=14 dhjetor 2014|via=YouTube}}&lt;/ref&gt;. Episodi i parë tashmë është përkthyer në anglisht{{citation needed|date=korrik 2019}}.

=== Gurëzimi ===
Adnan Ibrahim hedh poshtë dënimin gurëzim për kurorëshkelje. Një mendim i ngjashëm për këtë është ofruar edhe nga studiues të tjerë me ndikim siç është Shejh [[Jusuf el-Kardavi]] ndërsa është refuzuar nga të tjerët.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://fatwa.islamweb.net/fatwa/index.php?page=showfatwa&amp;Option=FatwaId&amp;Id=210418|title=شبهة حول حكم الرجم والرد عليها|access-date=7 shkurt 2020|archive-date=16 nëntor 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116201923/http://fatwa.islamweb.net/fatwa/index.php?page=showfatwa&amp;Option=FatwaId&amp;Id=210418|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==Polemikë==
Në vitin 2007 media austriake e përshkroi atë si një figurë të diskutueshme: liberal në teologji dhe kundërshtimin e terrorizmit në Evropë, predikimi i tij për politikën e Lindjes së Mesme ka lavdëruar militantët anti-izraelitë dhe çoi në akuza për mbështetjen e [[Hamasi]]t kundër Izraelit.&lt;ref&gt;[http://oe1.orf.at/artikel/210279 Der Islam in Österreich: Wie vorbildlich ist die Integration?], [[Ö1]], May 16, 2007.&lt;/ref&gt; I njohur si &quot;imam i shkolluar dhe reformues, veçanërisht në lidhje me çështjet e grave&quot;, në vitin 2014 ai përsëri predikoi në mbështetje të Hamasit, megjithëse saktësia e përkthimit u vu në dyshim.&lt;ref&gt;[http://diepresse.com/home/panorama/wien/3867018/Wahrer-Jihad_Wiener-Imam-lobt-Hamas &quot;'Wahrer Jihad': Wiener Imam lobt Hamas&quot;], ''[[Die Presse]]'', Sept. 8, 2014.&lt;/ref&gt;

Gjatë një fjalimi në qendrën [[islami]]ke të [[Strasburg]]ut, një video e cila u postua në internet në janar të vitit 2011 (e përkthyer nga [[MEMRI]]), Ibrahimi pretendoi se [[Nikola Koperniku]] në të vërtetë kishte vjedhur idetë nga astronomi arab islam [[Ibn Shatiri|Ebu’l-Hasan Ala Al-Din Ali Ibn Ibrahim Ibn el-Shatir]]. Ai nuk është studiuesi i vetëm që e sugjeron këtë.&lt;ref&gt;N. Guessoum, [http://adsabs.harvard.edu/full/2008Obs...128..231G Copernicus and Ibn Al-Shatir: Does the Copernican Revolution have Islamic Roots?], ''[[The Observatory (journal)|The Observatory]]'' 128 (2008), pp. 231-239.&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu pretendoi se shkencëtarët e tjerë perëndimorë, përfshirë [[Galileo Galilei]], [[Tiho Brahe]], [[Johannes Kepler]], dhe [[Leonardo da Vinçi]] ishin në të vërtetë &quot;hajdutë ... që grabitën trashëgiminë islamike, e cila u mbajt në errësirën e dhomave të nëndheshme të kishave për më shumë se 200 vjet &quot;. Ibrahimi pretendoi se këto komente ishin bërë nga &quot;një kryeministër polak&quot; kur, gjatë një vizite në Siri, gjoja pranoi të gjitha këto tek presidenti i atëhershëm [[Hafez al-Asad]] se të gjithë këta shkencëtarë kishin vjedhur dijet nga studiuesit islamikë. Ibrahimi gjithashtu pretendoi se shkencëtari mysliman [[Bahaudin Amili|Baha el-Amili]] kishte krijuar një formulë për &quot;energji të përhershme&quot; dhe kishte krijuar ndriçim në një xhami në qytetin [[Isfahan]] që digjej pafundësisht pa asnjë burim energjie.&lt;ref&gt;[http://www.memritv.org/clip_transcript/en/4992.htm Archival - Vienna Imam: Copernicus, Galileo, Kepler, and Da Vinci Were Thieves Who Robbed the Islamic Heritage], MEMRITV, Clip No. 4992 (transcript), January 6, 2011 (video clip [http://www.memritv.org/clip/en/0/0/0/0/0/0/4992.htm available here]).&lt;/ref&gt;{{better source|date=February 2017}}

== Lidhjet e jashtme ==
* YouTube: https://www.youtube.com/user/shaikhAdnanIbrahim YouTube kanal në [[arabisht]]

== Referime ==
{{Reflist}}

{{DEFAULTSORT:Ibrahim, Adnan}}
[[Kategoria:Imamë palestinezë]]
[[Kategoria:Lindje 1966]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Austriakë]]</text>
      <sha1>s16ij1aznw9tra23tf84agid975g55w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Cirili i Jeruzalemit</title>
    <ns>1</ns>
    <id>278541</id>
    <revision>
      <id>3027694</id>
      <parentid>2081876</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:59:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027694</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2206" sha1="d6a9vtg8rih2x242bz2p1lc0szwze7e" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Cirili i Jeruzalemit]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2081875 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20070716010456/http://www.monasterovirtuale.it/s_cirillo.html për lidhjen http://www.monasterovirtuale.it/s_cirillo.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 13 mars 2020 01:56 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Cirili i Jeruzalemit]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027693 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230326024222/https://www.thecatholictelegraph.com/march-18-st-cyril-of-jerusalem/73515 për lidhjen https://www.thecatholictelegraph.com/march-18-st-cyril-of-jerusalem/73515.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 06:59 (CEST)</text>
      <sha1>d6a9vtg8rih2x242bz2p1lc0szwze7e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Arsimi në Kazakistan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>282313</id>
    <revision>
      <id>3027639</id>
      <parentid>2956791</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:32:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 2
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027639</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20362" sha1="jzhyxbqvl5hrwsx5avszh99a63u17nj" xml:space="preserve">[[File:TWC, KazNU Campus.JPG|thumb|Kampusi i Universitetit Kombëtar Al Farabi në Almaty - Kazakistan]]
'''Arsimi në Kazakistan''' pas pavarësimit nga [[Bashkimi Sovjetik]], kaloi nëpër një periudhë të depresionit të madh ekonomik gjë që shkurtoi &quot;financimin publik&quot; për arsimin, dhe si rezultat i kësaj ai &quot;ra nga 6% e [[Prodhimi i Brendshëm Bruto|Prodhimit të Brendshëm Bruto]] në vitin 1991 në rreth 3% në vitin 1994, para se të rritet në 4% në vitin 1999&quot;. Mësuesit e shkollës fillore dhe të mesme mbeten të paguar dobët; kështu p.sh. vetëm në vitin 1993 më shumë se 30,000 mësues (ose rreth një e shtata e stafit mësimdhënës të vitit 1990) u larguan nga arsimi, shumë prej tyre për të kërkuar punë më fitimprurëse. 

== Përmbledhje ==
Në vitin 1992, rreth 51 përqind e fëmijëve ndiqnin rreth 8,500 institucione parashkollore në Kazakistan. Në vitin 1994 [[Kazakistani]] kishte 8.575 shkolla fillore dhe të mesme (klasat 1 deri 11), në të cilat vijonin mësimin afërsisht 3.2 milion nxënës, dhe 244 shkolla të mesme të specializuara me rreth 222,000 nxënës. Në vitin 1994, rreth 272.100 studentë u regjistruan në gjashtëdhjetë e një institucione të arsimit të lartë e ku 54% e studentëve ishin kazakë, dhe 31 përqind ishin rusë. Kushtetuta e Kazakistanit e vitit 1995 siguron arsimim të detyrueshëm të shkollës së mesme. Qytetarët konkurrojnë për institucione të socializuara të arsimit të lartë. Arsimi privat po rritet në vend, me rreth 5% të studentëve të regjistruar në shkollat private por që mbesin kryesisht nën kontrollin e shtetit. 

Në vitin 2000, Qeveria e [[Kazakistani|Kazakistanit]] iu bashkua qeverive të [[Kirgizistani|Republikës]] së [[Kirgizistani|Kirgistanit]], [[Taxhikistani|Taxhikistanit]], dhe Aga Khanit për të krijuar institucionin e parë të arsimit të lartë ndërkombëtar, Universiteti i Azisë Qendrore &lt;small&gt;[http://www.ucentralasia.org (UCA)]&lt;/small&gt;. UCA do të ketë tre kampe me madhësi dhe status të barabartë në secilin nga vendet themeluese. Kampusi i Kazakistanit është në ndërtim e sipër në Tekeli në rajonin Zhetysu, 35 minuta në lindje të kryeqytetit rajonal Taldykorgan, dhe tre orë me makinë nga [[Almaty]]. UCA do të përfitojë nga burimet e Rrjetit të Zhvillimit të Aga Khanit për të ofruar një standard të njohur ndërkombëtarisht të arsimit të lartë në [[Azia Qendrore|Azinë Qendrore]]. Aktualisht, Universiteti vepron në një Shkollë të Arsimit Profesional dhe Vazhdues &lt;small&gt;[https://web.archive.org/web/20061019184742/http://ucentralasia.org/spce.htm (SPCE)]&lt;/small&gt;, krahas me një Shkollë të Studimeve Universitare si dhe një institucion tjetër të arsimit të lartë që është në procesin e themelimit. 

Në vitin 2002 , Banka Aziatike për Zhvillim i dha ndihmë teknike Kazakistanit për të identifikuar çështjet kryesore dhe përparësitë në sektorin e arsimit si dhe për të kontribuar në forcimin e strategjisë së qeverisë për zhvillimin e sektorit të arsimit.&lt;ref name=&quot;ADB&quot;&gt;[http://www.adb.org/projects/34460-012/details 34460-012: Education Sector Development Strategy] Asian Development Bank&lt;/ref&gt; [[Shtetet e Bashkuara të Amerikës|Shtetet e Bashkuara]] siguruan 137 anëtarë të [[Korpusi i Paqes|Korpusit të Paqes]] në mënyrë që &quot;të punojnë në arsim dhe zhvillimin e [[Organizata joqeveritare|OJQ-ve]]&quot; në vitin 2004.&lt;ref name=&quot;PEACECORPS&quot;&gt;[https://2001-2009.state.gov/p/eur/rls/fs/35987.htm U.S. Assistance to Kazakhstan - Fiscal Year 2004] U.S. Department of State&lt;/ref&gt; 

Kazakistani ka një normë arsimore prej 99.1% për meshkujt dhe 97.7% për femrat që nga viti 1999.&lt;ref name=&quot;LITERACY&quot;&gt;[https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/kz.html Kazakhstan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226010136/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/kz.html%20 |date=26 dhjetor 2018 }} CIA World Factbook&lt;/ref&gt; 

Kur Sekretarja e Shtetit e Shteteve të Bashkuara [[Condoleezza Rice]] vizitoi [[Kazakistani|Kazakistanin]] më 12-13 tetor të vitit 2006, ajo tha &quot;E ardhmja e çdo shteti varet nga niveli i tij i arsimit. Kjo është vizita ime e katërt në Kazakistan, unë isha tashmë në Atyrau dhe [[Almaty]] dhe kam qenë në gjendje të shoh për vete nivelin e lartë të arsimit të kombit tuaj, që është çelësi i suksesit të çdo vendi. &quot;  

== Sistemi i arsimit ==

=== Kopshti ===
[[Kushtetuta]] e Republikës së [[Kazakistani|Kazakistanit]] e mbron me ligj të drejtën për të vijuar arsimin dhe edukimin e hershëm në [[Kopshti i fëmijëve|kopshtin e fëmijëve]].&lt;ref&gt;{{Cito web|url=http://www.parlam.kz/en/constitution|title=Официальный сайт Парламента Республики Казахстан|website=www.parlam.kz|accessdate=11 prill 2018|language=en}}&lt;/ref&gt; Fëmijët zakonisht fillojnë [[Kopshti i fëmijëve|kopshtin]] në moshën 5 vjeç. Që nga viti 2004, kishte 100 [[Kopshti i fëmijëve|kopshte]] në vend (83 publike, 4 direkt nën Ministrinë e Arsimit, dhe 13 private) dhe 135 856 fëmijë të regjistruar në kopshte (ose 63% të fëmijëve të moshës 5 dhe 6 vjeçare). Të gjitha [[Kopshti i fëmijëve|kopshtet]] pritet të japin mësim kazakisht dhe rusisht, me një theks të veçantë në njërën ose tjetrën gjuhë. 

Një problem i madh ka qenë ulja e numrit të [[Kopshti i fëmijëve|kopshteve]], për shkak të mungesës së fondeve shtetërore dhe praktikisht mos ekzistencës së burimeve private të financiare. Ka gjithashtu ulje në cilësinë e [[Kopshti i fëmijëve|kopshteve,]] përfshirë mungesën e shujtës së nxehtë ose ushqimit të shërbyer me cilësi të ulët dhe ndërtesave në riparim të dobët.&lt;ref name=&quot;UNDP&quot;&gt;UNDP in Kazakhstan. 11 prill 2018&lt;/ref&gt; 

=== Shkolla fillore ===
[[Shkolla fillore]] në [[Kazakistani|Kazakistan]] fillon zakonisht në moshën 7 vjeçare (disa prindër i dërgojnë fëmijët e tyre në shkollë, kur mbushin 6 vjeç, e shumë rrallë - 8) dhe shkon nga vitet 1 - 4. Klasat zhvillohen zakonisht në dy turne, nga 8 deri në 1 dhe nga 2 deri në 7, me nxënës që shkojnë në shkollë në mëngjes ose pasdite. Të gjitha [[Shkolla fillore|shkollat fillore]] janë shtetërore dhe arsimi fillor dhe i mesëm janë të drejta të mbrojtura me kushtetutë. 

Kurrikula për shkollën fillore dhe [[Shkolla e mesme|atë të mesme]] përcaktohet nga Ministria e Arsimit, me shumë pak zgjedhje për shkollat individuale. Librat shkollorë publikohen nga shitës me pakicë të pavarur dhe duhet të blihen nga vetë nxënësit. 

[[Shkolla fillore]] u ofrohet falas të gjithë qytetarëve dhe banorëve të [[Kazakistani|Kazakistanit]] dhe prindërit zakonisht paguajnë vetëm për aktivitete jashtë kurrikulare siç janë programet sportive, programet muzikore dhe ndonjëherë pajisje laboratorike ose pajisje të tjera speciale. 

=== Shkolla e mesme e ulët ===
Nxënësit vazhdojnë në shkollën e mesme të ulët nga klasa 5 deri në klasën 9. Kjo përafërsisht korrespondon me atë që quhet në SH.B.A., shkollë e mesme e vogël, ose shkollë e mesme. Zakonisht një nxënës në klasën 8 është 14-15 vjeç. Kurrikula është një planprogram i arsimit të përgjithshëm që përfshin lëndë të tilla si letërsi, gjuhën e parë të studentit, gjuhën ruse ose kazake (në varësi të gjuhës së shkollës në përgjithësi), histori, fizikë, matematikë, biologji, kimi, gjuhë të huaj etj. 

=== Shkolla e mesme e lartë ===
Pasi të keni lënë [[Shkolla e mesme|shkollën e mesme të]] ulët, ka tre rrugë në dispozicion. Studentët janë të lirë të zgjedhin ndonjë institucion të arsimit të mesëm të lartë, e që kërkohet të ndjekin një të tillë. Të diplomuarit e të gjitha degëve kanë të drejtë të hyjnë në universitet. 

Pista e parë është një shkollë e mesme e përgjithshme e cila përfshin klasat 10-11 dhe siguron arsim të përgjithshëm. 

Për më tepër, ekzistojnë dy programe kurrikulare për arsimin profesional: arsimi fillestar profesional i cili sigurohet nga shkolla trajnuese dhe licetë, dhe arsimi i mesëm profesional i siguruar nga kolegjet dhe shkollat tregtare. 

'''Shkollat e formimit fillestar''' janë krijuar për të trajnuar studentët në një profesion të caktuar. Programi është zakonisht zgjatë dy ose tre vjet, (zakonisht për studentë të moshës 16-18 vjeç), por për disa trajnime profesionale kërkohen programe katër vjeçare. Studentët që diplomohen mund të shkojnë në kolegje për formim të avancuar profesional ose të ndjekin universitetin. Shteti paguan shpenzimet e arsimit. 

'''Licetë''' ofrojnë arsim bazë profesional për të përgatitur studentë për profesione të caktuara dhe që përfshin arsimim të përgjithshëm akademik. Kohëzgjatja e studimit është tre vjet. Shteti paguan shpenzimet e arsimit. 

'''Kolegjet''' japin një program që ofron arsimim të përgjithshëm akademik dhe arsimim të përparuar profesional. Kolegjet, nëse licencohen, mund të ofrojnë arsim fillestar profesional. Programet zgjasin tre ose katër vjet (klasat 10–12, 13). Programet e përshpejtuara ekzistojnë për studentët që kanë përfunduar arsimin e mesëm të përgjithshëm dhe formimin fillestar profesional në të njëjtën fushë. Të diplomuarit mund të shkojnë në universitet ose mund të fillojnë të punojnë. Ndërsa me Ligjin për Buxhetin e vitit 1999, kolegjet janë pronë e shtetit dhe vetëfinancohen. Sidoqoftë, në parim, i gjithë arsimi i detyrueshëm (fillor dhe i mesëm) sigurohet falas. 

Programi mësimor për shkollën fillore dhe të [[Shkolla e mesme|mesme]] përcaktohet nga Ministria e Arsimit, me një zgjedhje të vogël që u lihet shkollave individuale. Librat shkollorë shiten në librari dhe blihen nga vetë studentët. 

Ashtu si [[shkolla fillore]],edhe [[shkolla e mesme]] subvencionohet nga qeveria. Prindërit paguajnë vetëm për aktivitete jashtëshkollore, siç janë programet sportive, programet muzikore, dhe nganjëherë pajisjet laboratorike ose pajisjet e tjera speciale. 

=== Institucionet terciare ===
Shumica e universiteteve, duke ndjekur sistemin rus, përqendrohen plotësisht në mësimdhënie dhe nuk përfshihen në kërkime. Studentët të cilët pranohen në universitet në çfarëdo niveli aplikojnë nën një program specifik, dhe kurrikula përcaktohet nga universiteti (sipas legjislacionit shtetëror) për secilën nga shkollat kryesore. Për shembull, në studentët në drejtimin e ekonomisë të gjithë do të studiojnë në të njëjtat programe me të njëjtin rend, për dallim nga praktika arsimore angleze që kanë një kurrikulë të ndryshme.  

Qeveria aktualisht po ndjek një program për të miratuar një sistem krediti i cili do t'i lejojë studentët të studiojnë më lehtë ndërkombëtarisht, dhe të shtojnë mundësinë e një programi mësimor me zgjedhje dhe kurse të zgjedhura nga studentët. 

Ekzistojnë katër nivele të arsimit terciar në Kazakistan: 

* Diploma bachelor - zakonisht një diplomë katërvjeçare 
* Shkalla e Specialistëve - zakonisht një diplomë pesëvjeçare dhe më intensive se ajo bachelor 
* Diploma master - zakonisht një diplomë dyvjeçare, afërsisht korresponduese me masterin perëndimor. 
* Diplomë doktorature - zakonisht një program pesëvjeçar 

Universitetet zakonisht drejtohen nga një rektor, i emëruar nga Presidenti i Kazakistanit, i cili ka një autoritet të konsiderueshëm mbi institucionin, duke aprovuar të gjitha vendimet përfshirë ato në lidhje me programin mësimor, personelin dhe pranimin. Kështu që universitetet e Kazakistanit janë më të centralizuara sesa homologët e tyre perëndimorë. 

Universiteti më i njohur në Kazakistan është Universiteti Nazarbayev. Dy universitete të tjera të shquara në [[Kazakistani|Kazakistan]] janë Universiteti Kombëtar Kazakist al-Farabi në [[Almaty]] dhe LN Gumilyov Universiteti Kombëtar Euroazian me vendndodhje në Nur-Sultan. 

Përveç kësaj, ekzistojnë disa universitete ndërkombëtare si KIMEP, që është një program i përbashkët, 40% në pronësi të qeverisë së Kazakistanit, por arsimi bazohet në sistemin perëndimor. Universiteti Teknik Kazakistano-Britanik dhe Universiteti Kazako-Amerikanqë  përfaqësojnë përkatësisht projekte të përbashkëta midis [[Kazakistani|Kazakistanit]] dhe Mbretërisë së Bashkuar dhe Sh.B.A-ve. Në të tre institucionet, gjuha e mësimit është anglisht. Universiteti i Azisë Qendrore, i themeluar bashkërisht nga Qeveritë e [[Kazakistani|Kazakistanit]], [[Kirgizistani|Kirgistanit]] dhe [[Taxhikistani|Taxhikistanit]] si dhe nga Aga Khani, është i lidhur me Rrjetin e Zhvillimit të Aga Khanit. Kampusi i tij në Kazakistan ndodhet në Tekeli. Ekzistojnë edhe një numër universitetesh tjera të veçanta. Ndërsa, ka universitete publike si edhe universitete private. 

Universitetet private, zakonisht janë institucione fitimprurëse, të cilat i nënshtrohen rregullave të njëjta në lidhje me kurrikulën, por janë të lirë që të përcaktojnë programin e arsimimit dhe pagat siç e shohin më të përshtatshme. Universitetet publike u nënshtrohen rregullave të njëjta me organet e tjera qeveritare, në lidhje jo vetëm me tarifat dhe pagat, por edhe strukturën administrative, kontraktimet dhe nënkontraktimet, dhe pronësinë e pasurive.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;Decree of President of the Republic of [[Kazakhstan]], Nursultan Nazarbayev of November 9, 1993&lt;/ref&gt; 

Universitetet në pronësi të shtetit marrin fonde nëse regjistrimi i tyre arrin 86,000 studentë ose 34%.&lt;ref name=&quot;UNDP&quot;/&gt; Një numër i vogël universitetesh financohen përmes një linje buxheti në buxhetin e Republikës, siç janë akademitë e artit ose universitetet ndërkombëtare. 

== Financimi publik i arsimit ==
Studentët që nuk kanë marrë arsim të mesëm të përgjithshëm, kanë pjesën akademike të programit të tyre të financuar nga shteti. Sa i përket formimit profesional, disa studentë paguajnë tarifa dhe të tjerët financohen përmes programit shtetëror, ku autoritetet shtetërore kërkojnë një numër të caktuar të punëtorëve dhe specialistëve të trajnuar në fusha të caktuara. Këta studentë zgjidhen përmes një konkursi të bazuar në merita gjë që përcaktohen nga suksesi (nota) dhe rekomandime nga mësuesit ose zyrtarët publik. 

Shikuar në tërësi, në nivel të vendit, arsimi përbëhet nga 

* 14.4% e shpenzimeve publike në 1999 
* 12.1% në vitin 2000 
* 11.9% në 2001 
* 12.6% në 2002 

prej të cilave pjesa më e madhe shkon në arsimin e përgjithshëm: 
&lt;div style=&quot;text-align: center;&quot;&gt;&lt;strong&gt;Përqindja (%) e shpenzimeve publike në arsim sipas nivelit dhe llojit, 1999-2003&lt;ref name=&quot;report&quot;&gt;Mercer, Malcom and Elmira Khalikova, ' Education Sector Development Strategy&quot; ADB and the British Council, Astana 2004&lt;/ref&gt;&lt;/strong&gt;&lt;/div&gt;
{| style=&quot;margin: auto;&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;5&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
!Niveli/lloji i arsimit
!1999
!2000
!2001
!2002
!2003
!Mesatare
|- 
|Edukimi parashkollor
|3.1
|3.7
|3.2
|3.3
|3.0
|3.3
|-
|Arsimi i përgjithshëm
|68.4
|73.7
|65.2
|68.7
|66.2
|68.4
|-
|Arsimi fillor profesional
|3.2
|3.3
|2.9
|3.3
|3.6
|3.2
|-
|Arsimi i mesëm profesional
|3.5
|3.3
|2.5
|2.5
|2.3
|2.8
|-
|Programe të tjera arsimore
|11.9
|6.1
|17.1
|12.3
|16.4
|12.8
|-
|Arsimi i lartë
|9.9
|10.0
|9.1
|9.9
|8.5
|9.5
|-
|}
&lt;br&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center;&quot;&gt;&lt;strong&gt;Të ardhurat mesatare mujore (KZT), 1999-2003&lt;/strong&gt;&lt;ref name=&quot;report&quot;&gt;Mercer, Malcom and Elmira Khalikova, ' Education Sector Development Strategy&quot; ADB and the British Council, Astana 2004&lt;/ref&gt;&lt;/div&gt;
{| style=&quot;margin: auto;&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;5&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
!sektori
!1999
!2000
!2001
!2002
!2003 (gjysma e parë)
|-
|Kombëtare
|11,864
|14,374
|17,303
|20,323
|21,991
|-
|Industria
|16,370
|20,647
|23,812
|26,280
|27,952
|-
|Administrata publike
|11,308
|11,758
|14,970
|16,930
|17,374
|-
|Kujdesi shëndetësor dhe puna sociale
|6,821
|7,267
|8,288
|10,863
|12,089
|-
|Arsimi
|8,149
|8,512
|9,937
|12,863
|14,510
|-
|}

== Problemet ==
Në lidhje me mungesën e objekteve shkollore, apo mungesa e mësuesve, disa [[shkolla fillore]] dhe [[Shkolla e mesme|shkolla të mesme]] kanë nga tre, në vend të dy ndërrime, kështu që një grup i nxënësve shkon nga 8 deri në 1 pm, një të dytë nga 1pm deri në 6. Kjo rezulton në mbingarkimin e mësuesëve, nxënësve dhe studentëve, të cilët janë mbeten në shkolla deri vonë, dhe në objekte të amortizuara.&lt;ref name=&quot;UNDP&quot;/&gt;

Banka Aziatike e Zhvillimit (ADB) publikoi një raport mbi financimin e arsimit publik në Kazakistan në vitin 2004, i cili përmend gjerësisht kritikat e sistemit të arsimit publik. Sipas këtij raporti, financimi i arsimit publik është i ulët, dhe mekanizmat për të prezantuar financimin privat kanë qenë të pasuksesshëm. Për më tepër, Kodi i Buxhetit dhe ligji &quot;Për arsimin&quot; nuk përcaktojnë qartë përgjegjësitë e pushtetit vendor dhe qendror, as nuk përfshijnë mekanizma të mjaftueshëm për monitorimin e shpenzimeve buxhetore.&lt;ref name=&quot;ADB&quot;/&gt;

[[OECD|Organizata për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim]] publikoi një raport në vitin 2014 mbi sistemin arsimor në Kazakistan. Sipas raportit, Kazakistani arriti përmirësime të konsiderueshme në cilësinë e arsimit dhe rritjen e aksesit në arsimin fillor dhe të mesëm. Raporti gjithashtu tregoi se Kazakistani kishte filluar reforma të thella për të përmirësuar cilësinë e sistemit arsimor dhe gjithnjë e më shumë po shikonte standardet ndërkombëtare dhe praktikat më të mira.&lt;ref&gt;{{Cito web|title=OECD REVIEWS OF SCHOOL RESOURCES: Kazakhstan|url=http://www.oecd.org/education/school/OECD%20School%20Resources%20Review_Kazakhstan_FINAL_CRC_with%20cover.pdf|website=www.oecd.org|language=en}}&lt;/ref&gt; 

== Shih edhe ==
* [[Arsimi]] 
* [[Almaty]] 
* [[Kazakistani]] 

== Referime ==
{{Reflist|2}}

== Lidhje të jashtme ==
'''Autoritetet Kombëtare''' 

* [https://web.archive.org/web/20070427030849/http://www.edu.kz/ Faqja Zyrtare e Ministrisë së Arsimit dhe Shkencës së Republikës së Kazakistanit] 
* [http://www.cip-edu.kz Qendra për Programe Ndërkombëtare, e cila administron Programin Bolashak]{{Lidhje e thyer}}    &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot;&gt;&lt;span style=&quot;white-space: nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''&lt;nowiki&gt;&lt;span title=&quot;Dead link since August 2019&quot;&gt;lidhje e përhershme e vdekur&lt;/span&gt;&lt;/nowiki&gt;'' &amp;#x5D;&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot;&gt;&lt;span style=&quot;white-space: nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''&lt;nowiki&gt;&lt;span title=&quot;Dead link since August 2019&quot;&gt;lidhje e përhershme e vdekur&lt;/span&gt;&lt;/nowiki&gt;'' &amp;#x5D;&lt;/span&gt;&lt;/sup&gt;

'''Organizatat ndërkombëtare''' 

* [https://web.archive.org/web/20060909045331/http://portal.unesco.org/education/en/ev.php-URL_ID%3D40700%26URL_DO%3DDO_TOPIC%26URL_SECTION%3D201.html Faqja e UNESCO-s mbi arsimin në Kazakistan] 
* [http://gpseducation.oecd.org/CountryProfile?primaryCountry=KAZ Informacione mbi arsimin në Kazakistan, OECD] - Përmban indikatorë dhe informacione rreth Kazakistanit dhe si krahasohet me vendet e tjera të OECD dhe jo OECD 
* [http://www.unevoc.unesco.org/go.php?q=World+TVET+Database&amp;ct=KAZ Edukimi Profesional në Kazakistan, UNESCO-UNEVOC (2012)] - përmbledhje e sistemit të arsimit profesional dhe politikave aktuale arsimore. 
* [https://web.archive.org/web/20050308224745/http://www.undp.kz/library_of_publications/center_view.html?id=3983 Raporti i OKB për Zhvillimin Njerëzor 2004, &quot;Edukimi për të Gjithë&quot;]

'''Konferenca''' 

* [http://conferences.nis.edu.kz Konferenca Ndërkombëtare NIS] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200422174158/https://conferences.nis.edu.kz/?lang=en |date=22 prill 2020 }} - [http://conferences.nis.edu.kz Konferencë] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200422174158/https://conferences.nis.edu.kz/?lang=en |date=22 prill 2020 }} kryesore kombëtare që përqëndrohet në arsimin parashkollor, fillor dhe të mesëm në Azinë Qendrore. 

{{Arsimi në Evropë}}

[[Kategoria:Kazakistan]]
[[Kategoria:Arsimi në Kazakistan]]
[[Kategoria:Arsimi në Evropë sipas vendit]]</text>
      <sha1>jzhyxbqvl5hrwsx5avszh99a63u17nj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Arsimi në Kazakistan</title>
    <ns>1</ns>
    <id>282316</id>
    <revision>
      <id>3027640</id>
      <parentid>2371270</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:32:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027640</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3942" sha1="gi2lc50ijdylsjrk8p2rt8xsppj2e4p" xml:space="preserve">{{CEE Spring 2020|user=Drenisa|topic=Arsimi|topic2=|topic3=|country=Kazakistan|country2=|country3=}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 3 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arsimi në Kazakistan]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2106443 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20061019184742/http://ucentralasia.org/spce.htm për lidhjen http://ucentralasia.org/spce.htm.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20070427030849/http://www.edu.kz/ për lidhjen http://www.edu.kz/.
*U shtua etiketa {{tlx|dead link}} te lidhja http://www.cip-edu.kz/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20050308224745/http://www.undp.kz/library_of_publications/center_view.html?id=3983 për lidhjen http://www.undp.kz/library_of_publications/center_view.html?id=3983.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 15 maj 2020 01:54 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arsimi në Kazakistan]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2371269 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20181226010136/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/kz.html%20 për lidhjen https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/kz.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 21 dhjetor 2021 04:05 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Arsimi në Kazakistan]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027639 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20200422174158/https://conferences.nis.edu.kz/?lang=en për lidhjen http://conferences.nis.edu.kz/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20200422174158/https://conferences.nis.edu.kz/?lang=en për lidhjen http://conferences.nis.edu.kz/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 23:32 (CEST)</text>
      <sha1>gi2lc50ijdylsjrk8p2rt8xsppj2e4p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Eddy Baggio</title>
    <ns>1</ns>
    <id>296327</id>
    <revision>
      <id>3027718</id>
      <parentid>2881409</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:34:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027718</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1339" sha1="ec3mcm0cvf5x3n5huivnvbmklocw2en" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Eddy Baggio/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Eddy Baggio]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027717 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20150114081531/http://www.storiedicalcio.altervista.org/roberto-baggio.html për lidhjen http://www.storiedicalcio.altervista.org/roberto-baggio.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 11:34 (CEST)</text>
      <sha1>ec3mcm0cvf5x3n5huivnvbmklocw2en</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Azerët</title>
    <ns>0</ns>
    <id>297557</id>
    <revision>
      <id>3027649</id>
      <parentid>3003330</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T23:35:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027649</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27592" sha1="ilm0ciheggfn7fuone1zqn39hkpnnfx" xml:space="preserve">{{Grup etnik
| group         = Azerbajxhanasit&lt;br /&gt;''Azərbaycanlılar, Azərilər''&lt;br /&gt;{{lang|az|آذربایجانلیلار، آذریلر}}
| image         = [[File:Vue du petit et du grand Ararat prise du Village Tatare, Sirbaghan (grey scale original).jpg|300px]]
| image_caption = Pamje e Ararati-t të Madh dhe të Vogël me fshatin &quot;Tatar&quot; (Azer), 1838
|popullsia      = rreth 28–35 milionë&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.joshuaproject.net/people-clusters.php?peo2=126|title=Azerbaijani|publisher=Joshua Project|accessdate=24 janar 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/?id=YJwsAQAAIAAJ&amp;dq=30+milionë+South+Azerbaijan&amp;q=30-35|title=The Continuum Political Encyclopedia of the Middle East|author=[[Avraham Sela|Sela, Avraham]]|publisher=Continuum|year=2002|isbn=0-8264-1413-3|page=197|quote=30–35 milionë}}&lt;/ref&gt;
| region1       = {{flagcountry|Iran}}
| pop1          = më shumë se 15 milionë &lt;small&gt;(Encyclopædia Britannica)&lt;ref name=&quot;eb&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/46833/Azerbaijani|language=en|title=Azerbaijani (people)|work=Encyclopædia Britannica|accessdate=24 janar 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;12.9-18 milionë &lt;small&gt;(CIA factbook,&lt;ref name=&quot;CIA Iran&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ir.html#People|title=Iran|work=CIA: The World Factbook|publisher=CIA|date=14 nëntor 2011|accessdate=4 tetor 2012|quote=16% of 77,891,220 [12.5 million]|archive-date=3 shkurt 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120203093100/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ir.html#People|language=en|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Knüppel,&lt;ref name=&quot;16mil&quot;&gt;Michael Knüppel, &quot;TURKIC LANGUAGES OF PERSIA: AN OVERVIEW&quot;, Encyclopaedia Iranica [http://www.iranicaonline.org/articles/turkic-languages-overview] &quot;Altogether, one-sixth of today's Iranian population is turcophone or bilingual (Persian and Turkic; see Doerfer, 1969, p. 13).&lt;/ref&gt; Izady,&lt;ref name=&quot;16mil2&quot;&gt;Mehrdad Izady – Columbia University – Gulf 2000 Project – Language Map of Iran – 2012 http://gulf2000.columbia.edu/maps.shtml&quot;&lt;/ref&gt; Swietochowski&lt;ref name=&quot;16mil3&quot;&gt;Swietochowski, Tadeusz; Collins, Brian C. (1999). Historical dictionary of Azerbaijan. Lanham, Maryland: Scarecrow Press. ISBN 0-8108-3550-9. &quot;15 milionë (1999)&quot;&lt;/ref&gt;)&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;18-27 milionë &lt;small&gt; (e.g. Elling,&lt;ref name=&quot;18mil&quot;&gt;Elling, Rasmus Christian. Minorities in Iran: Nationalism and Ethnicity after Khomeini ,  Palgrave Macmillan, 2013. Excerpt: &quot;The number of Azeris in Iran is heavily disputed. In 2005, Amanolahi estimated all Turkic-speaking communities in Iran to number no more than 9 milionë. CIA and Library of congress estimates range from 16 percent to 24 percent -- that is, 12-18 milionë people if we employ the latest total figure for Iran's population (77.8 milionë). Azeri ethnicsts, on the other hand, argue that overall number is much higher, even as much as 50 percent or more of the total population. Such inflated estimates may have influenced some Western scholars who suggest that up to 30 percent (that is, some 23 milionë today) Iranians are Azeris.&quot; [https://books.google.com/books?id=rWEbrv5oD8AC&amp;pg=PT33&amp;dq=argue+that+overall+number+is+much+higher,+even+as+much+as+50+percent+azeri&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=WVJrUcnJE62g4AO5n4HADw&amp;ved=0CC4Q6AEwAA]&lt;/ref&gt; Shaffer,&lt;ref&gt;Shaffer, Brenda (2003). Borders and Brethren: Iran and the Challenge of Azerbaijani Identity. MIT Press. pp. 221–225. ISBN 0-262-19477-5&quot;There is considerable lack of consensus regarding the number of Azerbaijanis in Iran ...Most conventional estimates of the Azerbaijani population range between one-fifth to one-third of the general population of Iran, the majority claiming one-fourth&quot; Azerbaijani student groups in Iran claim that there are 27 milionë Azerbaijanis residing in Iran.&quot;&lt;/ref&gt; Minahan,&lt;ref&gt;Minahan, James (2002). Encyclopedia of the Stateless Nations: S-Z. Greenwood Publishing Group. p. 1765. ISBN 978-0-313-32384-3&quot;Approximately (2002e) 18,500,000 Southern Azeris in Iran, concentrated in the northwestern provinces of East and West Azerbaijan. It is difficult to determine the exact number of Southern Azeris in Iran, as official statistics are not published detailing Iran's ethnic structure. Estimates of the Southern Azeri population range from as low as 12 milionë up to 40% of the population of Iran – that is, nearly 27 milionë...&quot;&lt;/ref&gt; Gheissari&lt;ref name=&quot;Criticism&quot;&gt;
*Ali Gheissari, &quot;Contemporary Iran:Economy, Society, Politics: Economy, Society, Politics&quot;, Oxford University Press, 2 April 2009. pg 300Azeri ethnonationalist activist, however, claim that number to be 24 milionë, hence as high as 35 percent of the Iranian population&quot;&lt;/ref&gt;)&lt;/small&gt;
| region2   = {{flagcountry|Azerbaijan}}
| pop2      = 8,172,800
| ref2      =&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.azstat.org/statinfo/demoqraphic/en/AP_/1_5.xls|title=Переписи населения Азербайджана 1979, 1989, 1999, 2009 годов|accessdate=30 nëntor 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121130101713/http://www.azstat.org/statinfo/demoqraphic/en/AP_/1_5.xls|archivedate=30 nëntor 2012}}&lt;/ref&gt;
| region3   = {{flagcountry|Russia}}
| pop3      = 603,070 to 1,500,000
| ref3      =&lt;ref name=&quot;Russian Census&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls|title=Итоги переписи|work=2010 census|year=2012|publisher=Russian Federation State Statistics Service|accessdate=24 janar 2015|archive-date=4 dhjetor 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131204011922/http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Leeuw&quot;&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=sNoP1zphWf8C&amp;pg=PA19|title=Azerbaijan: a quest for identity : a short history|author=van der Leeuw, Charles|publisher=Palgrave Macmillan|year=2000|isbn=978-0-312-21903-1|page=19}}&lt;/ref&gt;
| region4   = {{flagcountry|Turkey}}
| pop4      = 530,000 to 800,000
| ref4      =&lt;ref name=&quot;Leeuw&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Looklex Encyclopaedia&quot;&gt;{{cite news|url=http://looklex.com/e.o/turkey.peoples.htm|title=Turkey-Peoples|publisher=[[Looklex Encyclopaedia]]|accessdate=13 gusht 2013|archive-date=6 tetor 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006200650/http://looklex.com/e.o/turkey.peoples.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region5   = {{flagcountry|Georgia}}
| pop5      = 284,761
| ref5      =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/english/census/2002/03%20Ethnic%20Composition.pdf|format=PDF|title=Ethnic groups by major administrative-territorial units|publisher=National Statistics Office of Georgia|work=2002 census|accessdate=17 janar 2012|archive-date=7 prill 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140407043855/http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/english/census/2002/03%20Ethnic%20Composition.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region6   = {{flagcountry|Kazakhstan}}
| pop6      = 85,292
| ref6      =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.stat.kz/p_perepis/DocLib1/%D0%90%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9%20%D0%BE%D1%82%D1%87%D0%B5%D1%82.%20%D0%98%D1%82%D0%BE%D0%B3%D0%B8%20%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE%D0%B9%20%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B8%20%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F%202009%20%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0.pdf|title=Population by national and/or ethnic group, sex and urban/rural residence (2009 census)|publisher=Agency for the Statistics of the Republic of Kazakhstan|accessdate=15 gusht 2012|archive-date=16 qershor 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120616182454/http://www.stat.kz/p_perepis/DocLib1/%D0%90%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9%20%D0%BE%D1%82%D1%87%D0%B5%D1%82.%20%D0%98%D1%82%D0%BE%D0%B3%D0%B8%20%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE%D0%B9%20%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B8%20%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F%202009%20%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region7   = {{flagcountry|Israel}}
| pop7      = 60,000
| ref7      =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://eajc.org/page258|title=History of the Azerbaijani Jewish Community|work=Euro-Asian Jewish Congress|access-date=4 qershor 2021|archive-date=11 tetor 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161011174402/http://eajc.org/page258|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region8   = {{flagcountry|Ukraine}}
| pop8      = 45,176
| ref8      =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://2001.ukrcensus.gov.ua/eng/results/general/nationality/|title=About number and composition population of Ukraine by data All-Ukrainian census of the population 2001|work=Ukraine Census 2001|publisher=State Statistics Committee of Ukraine|accessdate=17 janar 2012}}&lt;/ref&gt;
| region9  = {{flagcountry|Uzbekistan}}
| pop9     = 44,400
| ref9     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.arbuz.com/Umid/Main/Uzbekistan/Population/population.html|title=The National Structure of the Republic of Uzbekistan|year=1989|publisher=Umid World|accessdate=17 janar 2012|archive-date=23 shkurt 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120223090542/http://www.arbuz.com/Umid/Main/Uzbekistan/Population/population.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region10  = {{flagcountry|Turkmenistan}}
| pop10     = 33,365
| ref10     =&lt;ref&gt;{{cite journal|url=http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng_nac_89.php?reg=14|script-title=ru:Всесоюзная перепись населения 1989 года. Национальный состав населения по республикам СССР|work=Демоскоп Weekly|language=ru|issue=493–494|date=1–22 janar 2012|accessdate=17 janar 2012}}&lt;/ref&gt;
| region11   = {{flagcountry|United States}}
| pop11      = 24,377 to 400,000
| ref11      =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.news.az/articles/5620|title=Azerbaijani-American Council rpartners with U.S. Census Bureau|publisher=News.Az|date=28 dhjetor 2009|accessdate=2012-07-11|archive-date=7 prill 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140407043029/http://www.news.az/articles/5620|language=en|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.azeris.org/images/proclamations/May28_BrooklynNY_2011.JPG{{Lidhje e vdekur}}{{Lidhje e thyer}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.stlamerican.com/reader_interaction/letters_to_the_editor/article_a906f9d6-4a8f-11e0-9d87-001cc4c03286.html|language=en|title=Obama, recognize us – St. Louis American: Letters To The Editor|publisher=Stlamerican.com|date=9 mars 2011|accessdate=2012-07-11|archive-date=13 shtator 2012|archive-url=https://archive.today/20120913202500/http://www.stlamerican.com/reader_interaction/letters_to_the_editor/article_a906f9d6-4a8f-11e0-9d87-001cc4c03286.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region12  = {{flagcountry|Netherlands}}
| pop12     = 18,000
| ref12     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mfa.gov.az/eng/downloads/bilaterial/Netherlands.pdf|format=PDF|title=The Kingdom of the Netherlands: Bilateral relations: Diaspora|publisher=Republic of Azerbaijan Ministry of Foreign Affairs|accessdate=17 janar 2012|archive-date=6 korrik 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110706131529/http://mfa.gov.az/eng/downloads/bilaterial/Netherlands.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region13  = {{flagcountry|Kyrgyzstan}}
| pop13     = 17,823
| ref13     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.stat.kg/stat.files/din.files/census/5010003.pdf|format=PDF|title=5.01.00.03 Национальный состав населения|publisher=National Statistical Committee of Kyrgyz Republic|year=2011|language=ru|accessdate=17 janar 2012|archive-date=13 nëntor 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131113151445/http://www.stat.kg/stat.files/din.files/census/5010003.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region14  = {{flagcountry|Germany}}
| pop14     = 15,219
| ref14     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/EN/Content/Statistics/Bevoelkerung/AuslaendischeBevoelkerung/Tabellen/Content100/AlterAufenthaltsdauer,property=file.xls|title=Foreign population on 31.12.2006 by citizenship and selected characteristics|publisher=Federal Statistical Office (Destatis)|accessdate=3 shkurt 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101116074931/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/EN/Content/Statistics/Bevoelkerung/AuslaendischeBevoelkerung/Tabellen/Content100/AlterAufenthaltsdauer,property=file.xls|archivedate=2010-11-16}}&lt;/ref&gt;
| region15  = {{flagcountry|United Arab Emirates}}
| pop15     = 7,000
| ref15     =&lt;ref name=&quot;BQ&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.bqdoha.com/2015/04/uae-population-by-nationality|language=en|title=UAE´s population – by nationality|work=BQ Magazine|date=12 prill 2015|accessdate=13 qershor 2015|archive-date=11 korrik 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150711160839/http://www.bqdoha.com/2015/04/uae-population-by-nationality|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region16  = {{flagcountry|United Kingdom}}
| pop16     = 6,220
| ref16     =&lt;ref name=&quot;ons2011&quot;&gt;{{cite web|title=Nationality and country of birth by age, sex and qualifications Jan - Dec 2013 (Excel sheet 60Kb)|url=http://www.ons.gov.uk/ons/about-ons/business-transparency/freedom-of-information/what-can-i-request/published-ad-hoc-data/labour/april-2014/nationality-and-country-of-birth-by-age--sex-and-qualifications-jan---dec-2013.xls|language=en|website=www.ons.gov.uk|publisher=[[Office for National Statistics]]|accessdate=11 qershor 2014|archive-date=24 shtator 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924060723/http://www.ons.gov.uk/ons/about-ons/business-transparency/freedom-of-information/what-can-i-request/published-ad-hoc-data/labour/april-2014/nationality-and-country-of-birth-by-age--sex-and-qualifications-jan---dec-2013.xls|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region17  = {{flagcountry|Belarus}}
| pop17     = 5,567
| ref17     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/vihod_tables/5.8-0.pdf|title=Population Census 2009|publisher=National Statistical Committee of the Republic of Belarus|accessdate=17 prill 2013|archive-date=18 shtator 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100918165045/http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/vihod_tables/5.8-0.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region18  = {{flagcountry|Canada}}
| pop18     = 4,580
| ref18     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www12.statcan.gc.ca/nhs-enm/2011/dp-pd/dt-td/Rp-eng.cfm?LANG=E&amp;APATH=3&amp;DETAIL=0&amp;DIM=0&amp;FL=A&amp;FREE=0&amp;GC=0&amp;GID=0&amp;GK=0&amp;GRP=0&amp;PID=105396&amp;PRID=0&amp;PTYPE=105277&amp;S=0&amp;SHOWALL=0&amp;SUB=0&amp;Temporal=2013&amp;THEME=95&amp;VID=0&amp;VNAMEE=&amp;VNAMEF=|title=Ethnic Origin (264), Single and Multiple Ethnic Origin Responses (3), Generation Status (4), Age Groups (10) and Sex (3) for the Population in Private Households|year=2011|publisher=Statistics Canada|accessdate=13 gusht 2013}} In the 2011 census, 1,985 people indicated 'Azeri'/'Azerbaijani' as a single response and 2,595 as part of multiple origins.&lt;/ref&gt;
| region19  = {{flagcountry|Latvia}}
| pop19     = 1,657
| ref19     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.ecmi.de/uploads/tx_lfpubdb/report_8.pdf|format=PDF|title=Accession to the European Union and National Integration in Estonia and Latvia|author=Poleshchuk, Vadim|date=mars 2001|accessdate=18 janar 2012|quote=232 citizens|publisher=European Center for Minority Issues|archive-date=2 mars 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110302212931/http://www.ecmi.de/uploads/tx_lfpubdb/report_8.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region20  = {{flagcountry|Austria}}
| pop20     = 1,000
| ref20     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mfa.gov.az/eng/downloads/bilaterial/Austria.pdf|format=PDF|publisher=Republic of Azerbaijan Ministry of Foreign Affairs|title=The Republic of Austria: Bilateral relations|accessdate=18 janar 2012|archive-date=8 mars 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200308180802/http://mfa.gov.az/eng/downloads/bilaterial/Austria.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
| region21  = {{flagcountry|Estonia}}
| pop21     = 923
| ref21     =&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://pub.stat.ee/px-web.2001/I_Databas/Population_census/PHC2011/01Demographic_and_ethno_cultural_characteristics/04Ethnic_nationality_Languages_Dialects/04Ethnic_nationality_Languages_Dialects.asp|title=Population Census of 2011|publisher=Statistics Estonia|accessdate=24 janar 2015|archive-date=2 tetor 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191002091759/http://pub.stat.ee/px-web.2001/I_Databas/Population_census/PHC2011/01Demographic_and_ethno_cultural_characteristics/04Ethnic_nationality_Languages_Dialects/04Ethnic_nationality_Languages_Dialects.asp|url-status=dead}} Select &quot;Azerbaijani&quot; under &quot;Ethnic nationality&quot;.&lt;/ref&gt;
| region22  = {{flagcountry|Lithuania}}
| pop22     = 648
| ref22     =&lt;ref name=&quot;litstats&quot;&gt;{{cite web|url=https://osp.stat.gov.lt/documents/10180/217110/Gyv_kalba_tikyba.pdf/1d9dac9a-3d45-4798-93f5-941fed00503f|title=Population by ethnicity in 1959, 1970, 1979, 1989, 2001 and 2011|publisher=Lithuanian Department of Statistics|accessdate=10 mars 2016}}&lt;/ref&gt;
| region23  = {{flagcountry|Norway}}
| pop23     = 501
| ref23     =&lt;ref name=&quot;Statistics Canada&quot;&gt;{{cite web|title=Immigrants and Norwegian-born to immigrant parents, 1 January 2013|url=http://www.ssb.no/en/befolkning/statistikker/innvbef/aar/2013-04-25?fane=tabell&amp;sort=nummer&amp;tabell=109861}}&lt;/ref&gt;
| region24  = {{flagcountry|Australia}}
| pop24      = 290
| ref24      =&lt;ref&gt;[http://www.dfat.gov.au/geo/azerbaijan/azerbaijan_brief.html 2006 Australian Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150107123120/http://www.dfat.gov.au/geo/azerbaijan/azerbaijan_brief.html |language=en|date=7 janar 2015 }}. NB According to the 2006 census, 290 people living in Australia identified themselves as of Azeri ancestry, although the Australian-Azeri community is estimated to be larger. . Retrieved 1 April 2008.&lt;/ref&gt;
| religions = Shumicai përkasin [[Islami Shi'i|Islamit Shiitë]]; pakicë Islam [[Synitët|Synitë]], [[Jahudizmi|Judaizëm]],&lt;ref&gt;http://haruth.com/jw/JewsAzerbaijan.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/vjw/Azerbaijan.html&lt;/ref&gt; [[Bahá'í Faith]],&lt;ref&gt;http://www.bahai.az/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161025023808/http://www.bahai.az/ |date=25 tetor 2016 }} Azerbaidjan Bahai&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[[:az:Bəhailik|Bəhailik]] Azerbaidjan Bahai&lt;/ref&gt; [[Zoroastrianism]],&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://books.google.com/books?id=NCez3ZuV3NoC&amp;pg=PA79&amp;dq=Zoroastrianism+in+Azerbaijan&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=Unn3Ud7VKqzv4QT2wIHoBQ&amp;ved=0CFoQ6AEwCQ#v=onepage&amp;q=Zoroastrianism%20in%20Azerbaijan&amp;f=false|title=Azerbaijan|accessdate=18 mars 2015}}&lt;/ref&gt; [[Irreligion]],&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.today.az/news/society/50636.html|title=Today.Az - Covering Azerbaijan inside and outside|accessdate=18 mars 2015|archive-date=6 tetor 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006084434/http://www.today.az/news/society/50636.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; [[Krishterimi|Krishterizmit]]&lt;ref name=&quot;Day.az&quot;&gt;{{cite web|url=http://news.day.az/society/85160.html|title=5,000 Azerbaijanis adopted Christianity|publisher=Day.az|date=7 korrik 2007|language=ru|accessdate=30 janar 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Tehran Radio&quot;&gt;{{cite web|url=http://azeri.irib.ir/tehliller/item/148029-xristian-missioner-t%C9%99riq%C9%99tl%C9%99r-ar-da-aktivl%C9%99sir?tmpl=component&amp;print=1|title=Christian Missionaries Becoming Active in Azerbaijan|publisher=Tehran Radio|date=19 qershor 2011|language=az|accessdate=12 gusht 2012}}&lt;/ref&gt;
| related   = &lt;!--[[Turkic peoples]] ([[Oghuz Turks]]), [[Iranian peoples]] (specifically [[Persian people|Persians]] and [[Tat people (Caucasus)|Tats]]), [[Peoples of the Caucasus|Caucasian peoples]]--&gt;
}}
'''Azerët''' ({{lang-az|Azərilər}} آذریلر, Azərbaycanlılar آذربایجانلیلار), gjithashtu njihen si '''Turqit Azerë'''&lt;ref&gt;{{Cite book|title=The Azerbaijani Turks: Power and Identity under Russian Rule|url=https://books.google.com/books?id=7eyoAAAAQBAJ|publisher=Hoover Press|date=2013-09-01|isbn=9780817991838|first=Audrey L.|last=Alstadt}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://books.google.com/books?id=mrWRAAAAIAAJ&amp;pg=PA160 Iran: political development in a changing society Page 160]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://books.google.com/books?id=yAgGHnENHjoC&amp;pg=PA200 World Regional Geography Page 200]&lt;/ref&gt; ({{IPAc-en|ˌ|æ|z|ər|b|aɪ|ˈ|dʒ|ɑː|n|i|z}}, {{lang-az|Azərbaycan Türkləri}} آذربایجان تورکلری), janë një grup etnik [[Popujt turkikë|turk]]&lt;ref&gt;{{cite book|author=Svante E. Cornell|title=Azerbaijan Since Independence|url=https://books.google.com/books?id=TaZzCQAAQBAJ&amp;pg=PA7|date=20 maj 2015|publisher=Routledge|isbn=978-1-317-47621-4|page=7}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|author=Barbara A. West|title=Encyclopedia of the Peoples of Asia and Oceania|url=https://books.google.com/books?id=pCiNqFj3MQsC&amp;pg=PA68|date=1 janar 2009|publisher=Infobase Publishing|isbn=978-1-4381-1913-7|page=68}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|author=James Minahan|title=Encyclopedia of the Stateless Nations: S-Z|url=https://books.google.com/books?id=Zu5GpDby9H0C&amp;pg=PA1766|date=1 janar 2002|publisher=Greenwood Publishing Group|isbn=978-0-313-32384-3|page=1766}}&lt;/ref&gt; që jetojnë kryesisht në [[Azerbajxhan (Iran)|Azerbajxhanin Iranian]] dhe në [[Azerbajxhani|Republikën e pavarur të Azerbajxhanit]]. Ato janë grupi etnik i dytë më i madh mes popujve turkikë pas [[Turqit|turqve]].

== Etimologjia dhe Etnonimi ==
Azerbajxhani besohet se është emërtuar sipas ''[[Atropates]]'', një [[satrap]] [[persët|pers]],&lt;ref&gt;{{cite book|author=Minahan, James|year=2000|title=Miniature Empires: A Historical Dictionary of the Newly Independent States|url=https://archive.org/details/miniatureempires0000mina|publisher=Greenwood|isbn=0-313-30610-9|page=[https://archive.org/details/miniatureempires0000mina/page/20 20]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.livius.org/as-at/atropates/atropates.htm|language=en|author=Lendering, Jona|title=Atropates (Biography)|publisher=Livius.org|accessdate=27 janar 2012|archive-date=29 tetor 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20071029173948/http://www.livius.org/as-at/atropates/atropates.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|author=Chamoux, Francois|year=2003|title=Hellenistic Civilization|url=https://archive.org/details/hellenisticcivil00cham_802|publisher=Blackwell Publishing|isbn=0-631-22241-3|page=[https://archive.org/details/hellenisticcivil00cham_802/page/n37 26]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|author1=Bosworth, A. B.|author2=Baynham, E. J.|year=2002|title=Alexander the Great in Fact and Fiction|url=https://archive.org/details/alexandergreatfa00bosw|publisher=Oxford University Press|isbn=0-19-815287-6|page=[https://archive.org/details/alexandergreatfa00bosw/page/92 92]}}&lt;/ref&gt; i cili ka sunduar në ''[[Atropatene]]'' (sot [[Azerbajxhani (Iran)|Azerbajxhani Iranian]]) {{circa}} 321 p.e.s.&lt;ref&gt;{{cite book|url=https://books.google.com/?id=MybbePBf9YcC&amp;dq=azeri&amp;printsec=frontcover#PPA7,M1|author=Atabaki, Touraj|year=2000|title=Azerbaijan: Ethnicity and the Struggle for Power in Iran|publisher=I. B. Tauris|isbn=1-86064-554-2|page=7}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;altstadt&quot;&gt;{{cite book|author1=Altstadt, Audrey L.|year=1992|title=The Azerbaijani Turks: Power and Identity under Russian Rule|url=https://archive.org/details/azerbaijaniturks0000alts|publisher=Hoover Institution Press|isbn=0-8179-9182-4}}&lt;/ref&gt;

== Historia ==
{{Main|Historia e Azerbajxhanit}}

Banorët e lashtë të zonës flisnin gjuhën e lashtë Azeri, e cila i përkiste degës [[gjuha iraniane|iraniane]] të [[Gjuhët indo-evropiane|gjuhëve indo-evropiane]].&lt;ref name=&quot;yarshater&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.iranicaonline.org/articles/azerbaijan-vii|language=en|author=Yarshater, E|date=18 gusht 2011|title=The Iranian Language of Azerbaijan|publisher=Encyclopædia Iranica|accessdate=25 janar 2012}}&lt;/ref&gt; Në shekullin e 11 pas Krishtit me pushtimet Seljukid, fiset Oguze turke filluan të lëvizin nëpër pllajën iraniane në Kaukaz dhe në [[Anadolli|Anadoll]]. Fluksi i Oghuzëve dhe fiseve të tjera turkmene u nënshtruan më tej nga pushtimi mongol.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.iranicaonline.org/articles/arran-a-region|language=en|author=Bosworth, C. E.|date=12 gusht 2011|title=Arran|publisher=Encyclopædia Iranica|accessdate=25 janar 2012}}&lt;/ref&gt; Këtu, fiset Oguze u ndanë në grupe të ndryshme të vogla, disa prej të cilave&amp;nbsp;– shumica [[Islami Synit|Synitë]] – u zhvendosën në [[Anadoll]] (p.sh., më vonë [[Osmanllinjtë|Osmanët]]) dhe u vendosën, ndërsa të tjerët mbetën në rajonin e Kaukazit dhe më vonë&amp;nbsp;– për shkak të ndikimit të Safavidëve – përfundimisht u konvertuan në degën [[Shiitët|Shiitë]] të [[Islami]]t.

Këto të fundit do të mbajë emrin &quot;turkmen&quot; ose &quot;turkoman&quot; për një kohë të gjatë: nga shekulli i 13 e tutje ata gradualisht i turkëzuan popullsinë iraniane-folëse të Azerbajxhanit, si Republikën bashkëkohore ashtu edhe Azerbajxhanin Iranian, duke krijuar kështu një identitet të ri të bazuar në Shiitët dhe përdorimin e Oguzëve turk. Sot, kjo popullsi turk-folëse është e njohur si Azerbajxhanasit.&lt;ref name=&quot;roy&quot;&gt;{{cite book|author=Roy, Olivier|author-link=Olivier Roy (professor)|year=2007|title=The new Central Asia|url=https://books.google.com/?id=-eMcn6Ik1v0C&amp;pg=PA7#PPA6,M1|publisher=I.B. Tauris|isbn=978-1-84511-552-4|page=6|quote=The mass of the Oghuz who crossed the Amu Darya towards the west left the Iranian plateaux, which remained Persian, and established themselves more to the west, in Anatolia. Here they divided into Ottomans, who were Sunni and settled, and Turkmens, who were nomads and in part Shiite (or, rather, Alevi). The latter were to keep the name 'Turkmen' for a long time: from the 13th century onwards they 'Turkised' the Iranian populations of Azerbaijan (who spoke west Iranian languages such as Tat, which is still found in residual forms), thus creating a new identity based on Shiism and the use of Turkish. These are the people today known as Azeris.}}&lt;/ref&gt;

==Origjina e Azerbajxhanasve==
== Demografia dhe shoqëria ==
Azerbajxhanasit përbëjnë grupin më të madh etnik në [[Azerbajxhani|Republikën e Azerbajxhanit]] dhe janë grupi i dytë më i madh etnik në [[Iran]]in fqinj.&lt;ref name=&quot;books.google.nl&quot;&gt;Brenda Shaffer. [https://books.google.nl/books?id=uEOd-cDWVwQC&amp;pg=PA229 ''The Limits of Culture: Islam and Foreign Policy'' MIT Press, 2006 ISBN 0-262-19529-1 p 229]&lt;/ref&gt; Numri më i madh në botë i azerbajxhanasve etnikë jetojnë në Iran, e ndjekur nga Azerbajxhani.&lt;ref&gt;{{cite book|author=Bani-Shoraka, Helena|contribution=Language Policy and Language Planning: Some Definitions|url=https://books.google.com/books?id=rkRC5G2qMzMC&amp;pg=PA144|editor=Rabo, Annika; Utas, Bo|title=The Role of the State in West Asia|publisher=Swedish Research Institute in Istanbul|year=2005|isbn=91-86884-13-1|page=144}}&lt;/ref&gt;

== Kultura ==
Azerbajxhanasit janë kryesisht [[Myslimanët|myslimanë]] [[Shiitët|Shiitë]],&lt;ref&gt;{{cite book|title=Russia &amp; Eurasia Facts &amp; Figures Annual|author=Robertson, Lawrence R.|year=2002|publisher=Academic International Press|isbn=0-87569-199-4|page=210|url=https://books.google.com/books?id=ye1oAAAAMAAJ}}&lt;/ref&gt; dhe kanë një trashëgimi të përzier kulturore, duke përfshirë elemente iraniane,&lt;ref name=&quot;washingtonpost.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.washingtonpost.com/wp-srv/world/countries/azerbaijan.html#land|title=Azerbaijan|accessdate=18 mars 2015}}&lt;/ref&gt; turkike&lt;ref name=&quot;roy&quot; /&gt; dhe kaukaze.

== Referime ==
{{reflist|30em}}

[[Kategoria:Azerbajxhan]]
[[Kategoria:Iran]]
[[Kategoria:Njerëz sipas kombësisë]]</text>
      <sha1>ilm0ciheggfn7fuone1zqn39hkpnnfx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Depëtim i dyfishtë</title>
    <ns>1</ns>
    <id>298682</id>
    <revision>
      <id>3027698</id>
      <parentid>2179746</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:02:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027698</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2403" sha1="lrwiuztmhrd8g6khmpgrf46egfmi4zz" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Depëtim i dyfishtë]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2179745 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20130613230019/http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d për lidhjen http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20130613230019/http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d për lidhjen http://www.swingersocial.com/lifestyle-sex-defintions/d.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 19 janar 2021 09:27 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Depëtim i dyfishtë]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027697 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20160312151201/https://www.kinkly.com/definition/12551/triple-penetration për lidhjen https://www.kinkly.com/definition/12551/triple-penetration.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 09:02 (CEST)</text>
      <sha1>lrwiuztmhrd8g6khmpgrf46egfmi4zz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Alison Hargreaves</title>
    <ns>1</ns>
    <id>303526</id>
    <revision>
      <id>3027619</id>
      <parentid>2226722</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T18:36:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027619</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2173" sha1="5375k5jzofzoviuvnzg4fpi6tyhoxwp" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Alison Hargreaves]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2226721 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://archive.today/20160316064237/http://www.bbc.co.uk/timelines/zq8j2hv për lidhjen http://www.bbc.co.uk/timelines/zq8j2hv.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 6 qershor 2021 15:40 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Alison Hargreaves]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027618 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20160304081826/http://assets.cambridge.org/97805210/11723/sample/9780521011723ws.pdf për lidhjen http://assets.cambridge.org/97805210/11723/sample/9780521011723ws.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 20:36 (CEST)</text>
      <sha1>5375k5jzofzoviuvnzg4fpi6tyhoxwp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dubai Mall</title>
    <ns>0</ns>
    <id>304701</id>
    <revision>
      <id>3027706</id>
      <parentid>2965100</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T08:57:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027706</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8526" sha1="1fz24hvv9kdoeu5ttz8wo3vygq74umq" xml:space="preserve">[[Skeda:Dubai Mall gallery, 6 December 2008.jpg|parapamje|Galeria Dubai Mall]]
[[Skeda:Rainforest_Cafe_(4128580827).jpg|djathtas|parapamje| Pjesa e brendshme e Rainforest Cafe në Qendrën Tregtare Dubai Mall.]]
[[Skeda:DubaiMallAquariumDSC_7260.JPG|djathtas|parapamje| Akuariumi në Dubai Mall dhe Kopshti Zoologjik Nënujor]]
[[Skeda:Dubai_Mall.jpg|parapamje| Tuneli i Akuariumit dhe Kopshti Zoologjik Nënujor]]
'''Dubai Mall''' është një qendër tregtare në [[Dubai]] dhe konsiderohet të jetë qendra më e madhe në botë për nga sipërfaqja totale e tokës dhe qendra e 26-të më e madhe tregtare në botë sipas sipërfaqes bruto të qirasë, duke u lidhur me West Edmonton Mall dhe Fashion Island (Tajlandë) - që të dyja janë më të vjetra se ajo. Ka një sipërfaqe totale të dyshemes me pakicë prej 502,000 metra katrorë (5,400,000)&amp;nbsp;katrore&amp;nbsp;ft). Duke qenë se ndodhet në [[Dubai]], [[Emiratet e Bashkuara Arabe]], është pjesë e kompleksit 20 miliard dollarë Downtown (i quajtur Downtown Dubai ) ngjitur me ikonën [[Burç Kalifa|Burj Khalifa]], dhe përfshin mbi 1,200 dyqane.&lt;ref&gt;{{Cito web|title=The Dubai Mall|url=http://www.emaar.com/index.aspx?page=the-dubai-mall|access-date=2014-02-25|publisher=Emaar.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2008-11-04|title=Dubai Mall: A milestone harks back to humble origins|publisher=Gulfnews.com|url=http://www.gulfnews.com/business/General/10256699.html|url-status=dead|access-date=2014-02-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20090109184120/http://www.gulfnews.com/business/General/10256699.html|archive-date=2009-01-09}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Lonsway, Brian. &quot;Mall: Very Large. Center of Now. Fast.&quot; In The Dubai Mall. Singapore: DP Architects 2012.&lt;/ref&gt; Në vitin 2011, ajo ishte ndërtesa më e vizituar në planet, duke tërhequr mbi 54 milion vizitorë çdo vit.&lt;ref name=&quot;Anderson2012&quot;&gt;{{Cite book|last=Collin Anderson|url=https://books.google.com/books?id=VkWS80I1um4C&amp;q=The+Dubai+Mall#v=snippet|title=Evolution of a Retail Streetscape: DP Architects on Orchard Road|publisher=Images Publishing|year=2012|isbn=978-1-86470-462-4|page=14}}&lt;/ref&gt; Hyrja në qendër tregtare sigurohet përmes Rrugës së Doha, e rindërtuar si një rrugë me dysheme në Prill 2009.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Ahmed|first=Ashfaq|date=19 prill 2009|title=Double-decker roads will be open by month's end|page=2|work=Gulf News|url=http://archive.gulfnews.com/nation/Traffic_and_Transport/10305345.html|url-status=dead|access-date=28 prill 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090420112402/http://archive.gulfnews.com/nation/Traffic_and_Transport/10305345.html|language=en|archive-date=20 prill 2009}}&lt;/ref&gt;

== Përmbledhje ==
Dubai Mall u hap më 4 nëntor 2008, me rreth 1000&amp;nbsp;shitësit me pakicë, duke shënuar hapjen e dytë në botë me të madhe në histori të [[Magazina|shitjeve]] me pakicë në historinë e shitjeve me pakicë pas West Edmonton Mall . Sidoqoftë, ai nuk ka hapësirën më të madhe të qirasë bruto dhe tejkalohet në atë kategori nga nëntëmbëdhjetë qendra tregtare duke përfshirë qendrën tregtare New South China Mall, e cila është qendra e dytë më e madhe në botë, Golden Resources Mall, SM City North Edsa dhe SM Mall of Asia .

Me mbi 13 milion metra katrorë (me madhësi ekuivalente me më shumë se 50 fusha futbolli ), Dubai Mall ka një sipërfaqe totale të brendshme prej 5.9&amp;nbsp;milion metra katrorë (55&amp;nbsp;ha) dhe hapësira me qira prej 3.77&amp;nbsp;milion metra katrorë (35&amp;nbsp;ha), afërsisht njësoj si West Edmonton Mall .&lt;ref&gt;{{Cite news|date=9 prill 2008|title=Dubai Mall set for August 28 opening|publisher=GulfNews.com|url=http://www.gulfnews.com/business/Development/10204211.html|url-status=dead|access-date=2014-02-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20081015121814/http://www.gulfnews.com/business/Development/10204211.html|archive-date=15 tetor 2008}}&lt;/ref&gt;

Ai gjithashtu ka një hotel luksoz me 250 dhoma, 22&amp;nbsp;ekranet e kinemasë plus 120&amp;nbsp;restorante dhe kafene. Dubai Mall ka mbi 14,000 hapësira parkimi nëpër 3&amp;nbsp;parkime makinash, me shërbime shërbëtorësh dhe një sistem biletash për lokatorin e makinave.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=2008-11-04|title=The Dubai Mall opens with 600 retailers|publisher=Tradearabia.com|url=http://www.tradearabia.com/news/RET_151872.html|language=en|access-date=2014-02-25|archive-date=17 korrik 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210717195326/http://www.tradearabia.com/news/RET_151872.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Qendra tregtare ka fituar pesë çmime - dy çmime në Retail Future Project Awards në Mapic, [[Cannes]], në 2004, për ''Skemën më të Mirë të Zhvillimit të Shitjes me Pakicë (Large)'' dhe ''Përdorimin më të Mirë të Ndriçimit në një Ambient me Pakicë''  dhe broshura Dubai Mall fitoi tre çmime në Summit Creative Awards 2005 në [[Portland, Oregon]] - çmimi i Artë për: ''Regjia më e mirë artistike / Dizajni Grafik'', Çmimi i Argjendtë për ''Broshurën më të Mirë 4-ngjyra B2B'' dhe një ''çmim të Gjyqtarëve për Njohje Speciale''.

Dubai Mall gjithashtu përmban Sheshin e Akullit Dubai me madhësi Olimpike për patinazh rekreativ dhe për të parë lojërat e Emirates League Hockey Ice&lt;ref&gt;{{Cito web|title=Dubai Mall &amp;#124; Biggest Mall in Dubai &amp;#124; Visit Dubai|url=https://www.visitdubai.com/en/pois/dubai-mall|language=en|website=www.visitdubai.com}}&lt;/ref&gt; dhe Emirates A380 Experience, një imitues avioni A380&lt;ref&gt;{{Cito web|title=Top 10 Things to do in Dubai Mall apart from Shopping - MyBayut|url=https://www.bayut.com/mybayut/10-things-to-do-in-the-dubai-mall/|language=en|website=A blog about homes, trends, tips &amp; life in the UAE &amp;#124; MyBayut|access-date=17 korrik 2021|archive-date=22 shkurt 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250222194846/https://www.bayut.com/mybayut/10-things-to-do-in-the-dubai-mall/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; dhe Experience do t'ju lejojë të kontrolloni avionët më të mëdhenj të pasagjerëve në botë përreth skenave të qytetit dhe monumenteve të famshme. Ju mund të largoheni, të uleni, të ngjiteni dhe të bëni gjithçka që dëshironi me ndihmën e një traineri.&lt;ref&gt;{{Cito web|date=3 mars 2020|title=15 Things To Do In Dubai Mall|url=http://www.adameshandbook.com/travel/uae/things-to-do-in-dubai-mall/|language=en|website=www.adameshandbook.com|access-date=17 korrik 2021|archive-date=17 korrik 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210717195334/https://www.adameshandbook.com/travel/uae/things-to-do-in-dubai-mall/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Akuariumi dhe Kopshti Zoologjik Nënujor i Dubait u krijua nga Peddle Thorp dhe menaxhohet nga Emaar Entertainment. Akuariumi, i vendosur në Dubai Mall, ka një kapacitet prej më shumë se 300 specie të kafshëve detare, përfshirë [[Peshkaqeni|peshkaqenët]] dhe rraxhat.

Drejtuar nga Emaar Entertainment, ai u vlerësua me 'Certifikatën e Ekselencës' dhe fitoi 'Imazhet Shitësi me i Admiruar i Vitit - Leisure &amp; Argëtim' në Images RetailME Awards 2012.&lt;ref&gt;{{Cito web|title=www.albawaba.com, Dubai Aquarium &amp; Discovery Centre Sets Guinness Record for 'World's Largest Acrylic Panel' at The Dubai Mall|url=http://www.albawaba.com/en/countries/UAE/237497|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20081109093409/http://www.albawaba.com/en/countries/UAE/237497|archive-date=9 nëntor 2008}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|title=zawya.com, Aquarium at The Dubai Mall scoops world record|publisher=Zawya.com|url=http://www.zawya.com/story.cfm/sidZAWYA20081102073634/Aquarium%20at%20The%20Dubai%20Mall%20scoops%20world%20record|url-status=dead|access-date=2014-02-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20110617061556/http://www.zawya.com/story.cfm/sidZAWYA20081102073634/Aquarium%20at%20The%20Dubai%20Mall%20scoops%20world%20record|language=en|archive-date=17 qershor 2011}}&lt;/ref&gt;

== Galeria ==
&lt;gallery widths=&quot;190px&quot; heights=&quot;200px&quot;&gt;
Skeda:Dubai Mall-Dubai3161.JPG|Dubai Mall's Gold Souk
Skeda:Dubai Fountain 4.JPG|Dubai Mall as seen with [[Dubai Fountain]]s
Skeda:Dubai mall fashion avenue.JPG|Dubai Mall Fashion Avenue
Skeda:Dubai Mall Dinosaur.jpg|Dubai [[Dinosaur]]
Skeda:Dubai mall inside.jpg|Water fountain inside the Dubai Mall
Skeda:Dubai Mall inside6.jpg|
Skeda:081106 Dubai Mall - souk.jpg|The Dubai Mall's gold souk
&lt;/gallery&gt;

== Shih edhe ==
* [[Dubai]]
* [[Ski Dubai]]
* [[Dubai Metro]]
* [[Opera e Dubait]]
* [[Shatërvani i Dubait]]
* [[Ura lundruese, Dubai]]
* [[Emiratet e Bashkuara Arabe]]

== Referime ==</text>
      <sha1>1fz24hvv9kdoeu5ttz8wo3vygq74umq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Argita Zalli</title>
    <ns>0</ns>
    <id>307452</id>
    <revision>
      <id>3027629</id>
      <parentid>2424579</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T20:25:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 2
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027629</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1640" sha1="cjogt6ylw9texj390qpkw96cdslr6sg" xml:space="preserve">{{cung}}Argita Zalli ka lindur në Patos të [[Fieri|Fierit]].&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences |title=Kopje e arkivuar |access-date=12 tetor 2021 |archive-date=29 tetor 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211029174747/https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;  Së bashku me familjen e saj është larguar që në vitin 1999 nga [[Shqipëria]] për në [[Anglia|Angli]]. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences |title=Kopje e arkivuar |access-date=12 tetor 2021 |archive-date=29 tetor 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211029174747/https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

Studioi për Mjekësi Molekulare në Brighton të Anglisë në UCL (University Collage of London), përkatësisht në fushë të imunologjisë. &lt;ref&gt;https://www.researchgate.net/profile/Argita-Zalli&lt;/ref&gt; Vitet e ciklit Bachelor i kreu në departamentin e epidemiologjisë dhe shëndetit publik, ndërsa doktoraturën e përmbylli në [[neuroimunologjia|neuroimunologji]]. &lt;ref&gt;https://uk.linkedin.com/in/argita-zalli-035b90b0&lt;/ref&gt;

Tanimë, vazhdon si studiuese në UCL ( University Collage of London)  duke kryer studime në fusha të mjekësisë, për të cilat ka specializim të thelluar dhe të arrirë në rezultate.

== Referimet ==
&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>cjogt6ylw9texj390qpkw96cdslr6sg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Korpusi gjuhësor</title>
    <ns>1</ns>
    <id>310446</id>
    <revision>
      <id>3027684</id>
      <parentid>3023892</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:22:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim pa ndërveprim për më shumë se 14 ditë te faqja [[Diskutim:Korpusi gjuhësor/Arkivi 1]]</comment>
      <origin>3027684</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="248" sha1="41o75bee5el61ly5343mq5uu13ku9jn" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Korpusi gjuhësor/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}</text>
      <sha1>41o75bee5el61ly5343mq5uu13ku9jn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Adnan Ibrahim</title>
    <ns>1</ns>
    <id>310863</id>
    <revision>
      <id>3027612</id>
      <parentid>2376301</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T16:45:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027612</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2214" sha1="7a5ird21txtt50h2bosg6wlizimkpmb" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Adnan Ibrahim]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2376300 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20200207141700/https://www.studies.ma/2015/05/blog-post_58.html për lidhjen http://www.studies.ma/2015/05/blog-post_58.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 28 dhjetor 2021 11:02 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Adnan Ibrahim]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027611 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20181116201923/http://fatwa.islamweb.net/fatwa/index.php?page=showfatwa&amp;Option=FatwaId&amp;Id=210418 për lidhjen http://fatwa.islamweb.net/fatwa/index.php?page=showfatwa&amp;Option=FatwaId&amp;Id=210418.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 18:45 (CEST)</text>
      <sha1>7a5ird21txtt50h2bosg6wlizimkpmb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:José Callejón/Arkivi 1</title>
    <ns>1</ns>
    <id>311574</id>
    <revision>
      <id>3027681</id>
      <parentid>2730496</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:18:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim nga faqja [[Diskutim:José Callejón]]</comment>
      <origin>3027681</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11048" sha1="t6tow8xe8lb47czeh7gzjvmec4jp75k" xml:space="preserve">{{Arkivi}}

== U ndryshuan lidhjet e jashtme ==

Përshëndetje, redaktorë!

Tani sa ndryshova 5 lidhjet e jashtme në [[José Callejón]]. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=1992219 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem vizitoni këtë faqe për informacione të mëtejshme. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20131128111732/http://www.joinfutbol.com/es/los_gemelos_callejon_hermanos_pero_rivales_en_el_terreno_de_juego_16666.php te http://www.joinfutbol.com/es/los_gemelos_callejon_hermanos_pero_rivales_en_el_terreno_de_juego_16666.php
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20120219203116/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/1202730486128/noticia/Noticia/Castilla_2-1_Malaga.htm te http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/1202730486128/noticia/Noticia/Castilla_2-1_Malaga.htm
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20080626095726/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1202738224852/noticia/ComunicadoOficial/OFFICIAL_ANNOUNCEMENT_2008-06-20.htm te http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1202738224852/noticia/ComunicadoOficial/OFFICIAL_ANNOUNCEMENT_2008-06-20.htm
*U shtua arkivi https://archive.is/20121211215508/http://football.uk.reuters.com/european/news/455DB3FA-3D1A-11DD-BC18-D90C8CD11FD2.php?rpc=401&amp;&amp;refresh=true te http://football.uk.reuters.com/european/news/455DB3FA-3D1A-11DD-BC18-D90C8CD11FD2.php?rpc=401&amp;&amp;refresh=true
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20110526190753/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1330059096711/noticia/ComunicadoOficial/Official_announcement:_Jose_Callejon_to_play_for_Real_Madrid.htm te http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1330059096711/noticia/ComunicadoOficial/Official_announcement:_Jose_Callejon_to_play_for_Real_Madrid.htm

Kur të keni mbaruar së shqyrtuari ndryshimet e mia, mund të ndiqni udhëzimet te stampa më poshtë për të rregulluar çdo problem me adresat.

Gjithë të mirat!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raporto bug]])&lt;/span&gt; 8 shtator 2019 23:30 (CEST)

== Probleme me arkivimin e lidhjeve në artikull ==

Përshëndetje! Gjatë procesit të arkivimit, arkivi ktheu një përgjigje me mesazhe gabimesh për një ose më shumë faqe që unë paraqita për arkivim.
Më poshtë, kam përfshirë lidhjet që u kthyen me një gabim dhe mesazhin e gabimit në vijim.

* http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/323882?cc=5739 me gabimin 
* http://soccernet.espn.go.com/report?id=323865&amp;cc=5739 me gabimin 

Ky do të jetë njoftimi i vetëm mbi këto lidhje dhe nuk do të bëhen përpjekje të mëtejshme për të arkivuar lidhjet.

Gjithë të mirat.—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 29 tetor 2019 05:16 (CET)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[José Callejón]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2372725 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20111005152304/http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/323973?cc=5739 për lidhjen http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/323973?cc=5739.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 25 dhjetor 2021 02:03 (CET)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 3 lidhje të jashtme te artikulli ''[[José Callejón]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2381756 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20110628234705/http://soccernet.espn.go.com/report?id=301902&amp;cc=5739 për lidhjen http://soccernet.espn.go.com/report?id=301902&amp;cc=5739.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20110720234459/http://www.mlssoccer.com/matchcenter/2011-07-16-la-galaxy-vs-real-madrid/stats për lidhjen http://www.mlssoccer.com/matchcenter/2011-07-16-la-galaxy-vs-real-madrid/stats.
*U shtua etiketa {{tlx|lidhje e vdekur}} te lidhja http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/323882?cc=5739.
*U shtua etiketa {{tlx|lidhje e vdekur}} te lidhja http://soccernet.espn.go.com/report?id=323865&amp;cc=5739.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20120128042352/http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/324021?cc=5739 për lidhjen http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/324021?cc=5739.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 6 janar 2022 02:12 (CET)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[José Callejón]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2487149 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20130713044826/http://www.sscnapoli.it/static/news/Callejon-e-a-Napoli-538.aspx për lidhjen http://www.sscnapoli.it/static/news/Callejon-e-a-Napoli-538.aspx.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 19 tetor 2022 01:51 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[José Callejón]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2523811 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://archive.ph/20120722220859/http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/323882?cc=5739 për lidhjen http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/323882?cc=5739.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://archive.ph/20120714174831/http://soccernet.espn.go.com/report?id=323865&amp;cc=5739 për lidhjen http://soccernet.espn.go.com/report?id=323865&amp;cc=5739.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 25 shkurt 2023 08:23 (CET)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[José Callejón]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2724605 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20201106163113/https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2020-10-05/callejon-completes-fiorentina-move për lidhjen https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2020-10-05/callejon-completes-fiorentina-move.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20201106164102/https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2020-11-06/medical-report-callejon për lidhjen https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2020-11-06/medical-report-callejon.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 1 dhjetor 2024 01:35 (CET)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[José Callejón]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3023815 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20180715010943/http://hemeroteca.mundodeportivo.com/preview/2008/04/28/pagina-27/573730/pdf.html për lidhjen http://hemeroteca.mundodeportivo.com/preview/2008/04/28/pagina-27/573730/pdf.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 9 gusht 2026 18:29 (CEST)</text>
      <sha1>t6tow8xe8lb47czeh7gzjvmec4jp75k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Denzel Dumfries</title>
    <ns>0</ns>
    <id>312818</id>
    <revision>
      <id>3027667</id>
      <parentid>3027569</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:31:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Internazionale */</comment>
      <origin>3027667</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41709" sha1="jd16crdg8u6lkgba8z1ppcw7npjsv3n" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Denzel Dumfries
| image = Edison ndreca inter egnati (cropped Denzel Dumfries).jpg
| fullname = Denzel Justus Morris Dumfries
| birth_date = {{birth date and age|18|4|1996|df=yes}}
| birth_place = [[Rotterdam]], Holandë
| height = 1.88 m
| position = [[Mbrojtësi (futboll)|Mbrojtës i djathtë]]
| currentclub = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| clubnumber = 24
| youthyears1 = 
| youthclubs1 = Spartaan '20
| youthyears2 = 2002–2013
| youthclubs2 = [[VV Smitshoek|Smitshoek]]
| youthyears3 = 2013–2014
| youthclubs3 = [[BVV Barendrecht]]
| years1 = 2014–2017
| clubs1 = [[Sparta Rotterdam]]
| caps1 = 65
| goals1 = 2
| years2 = 2017–2018
| clubs2 = [[SC Heerenveen|Heerenveen]]
| caps2 = 33
| goals2 = 3
| years3 = 2018–2021
| clubs3 = [[PSV Eindhoven|PSV]]
| caps3 = 89
| goals3 = 13
| years4 = 2021–2026
| clubs4 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]]
| caps4 = 147
| goals4 = 20
| years5 = 2026–
| clubs5 = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| caps5 = 0
| goals5 = 0
| nationalyears1 = 2014
| nationalteam1 = [[Kombëtarja arubiane e futbollit|Aruba]]
| nationalcaps1 = 2
| nationalgoals1 = 1
| nationalyears2 = 2016
| nationalteam2 = [[Kombëtarja holandeze nën-20 e futbollit|Holanda U20]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2016–2018
| nationalteam3 = [[Kombëtarja holandeze nën-21 e futbollit|Holanda U21]]
| nationalcaps3 = 5
| nationalgoals3 = 0
| nationalyears4 = 2018–
| nationalteam4 = [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]
| nationalcaps4 = 76
| nationalgoals4 = 11
| medaltemplates = {{Medal|Sport|[[Futbolli]]}}
{{Medal|Country|{{flamuri|Holanda}} [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]}}
{{Medal|Comp|[[UEFA Liga e Kombeve]]}}
{{Medal|Silver|[[Finalet e UEFA Ligës së Kombeve 2019|Portugali 2019]]|}}
| club-update = 9 maj 2026
| nationalteam-update = 30 qershor 2026
}}
'''Denzel Justus Morris Dumfries''' (lindur më 18 prill 1996) është një [[futbolli]]st profesionist [[Holanda|holandez]] i cili luan si [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i djathtë]] për klubin spanjoll [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]] dhe [[Kombëtarja holandeze e futbollit|kombëtaren holandeze]].

Dumfries e nisi karrierën e tij si profesionist në vitin 2014 me [[Sparta Rotterdam|Spartën e Rotterdamit]], duke i ndihmuar të ngjiteshin në [[Eredivisie]] në vitin 2016 kurse një vit më pas u shpall talenti i vitit. Në vitin 2017, ai u transferua te [[SC Heerenveen|Heerenveen]], kurse pas një sezoni kaloi te [[PSV Eindhoven|PSV]], duke u bërë [[Kapiteni (futboll)|kapiten]] në vitin 2021. Në verën e vitit 2021, ai nënshkroi në Itali me Interin.

Në nivel ndërkombëtar, Dumfries fillimisht përfaqsoi Aruban në vitin 2014, kjo për shkak të origjinës së tij nga ana e babait. Në vitin 2018, ai vendosi të luante për Holandën, duke debutuar zyrtarisht në atë vit. Tre vite më vonë, ai luajti në [[UEFA Euro 2020|Euro 2020]].

==Karriera me klube==
===Sparta Rotterdam===
Dumfries e nisi karrierën e tij si futbollist me klubin Spartaan '20, duke qëndruar për dy vite.&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;&gt;{{cite news|title=Misschien was ik wel wat timide tussen al die stadsjongetjes |url=https://www.vi.nl/nieuws/misschien-was-ik-wel-wat-timide-tussen-al-die-stadsjongetjes-1|website=Voetbal International|language=nl|date=31 mars 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;&gt;{{cite news|title=Feyenoord heeft met Dumfries echt zitten slapen |url=https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|website=BND Estem|language=nl|date=1 dhjetor 2018|access-date=11 September 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181202120824/https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|archive-date=2 dhjetor 2018|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai u la i lirë nga klubi pasi nuk konsiderohej një lojtar i mirë dhe nuk pëlqehej nga shokët e ekipit dhe trajnerët.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries werd door iedereen uitgelachen, zelfs door de trainers |url=https://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/848164/-dumfries-werd-door-iedereen-uitgelachen-zelfs-door-de-trainers-.html|website=Voetbal Primeur|language=nl|date=22 tetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries RTV Rijnmond 14 June 2021&quot;&gt;{{cite news|title=Uitblinker Dumfries speelde bij deze club jaren geleden al in oranje: 'Maar Denz, je bent helemaal niet zo goed...'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/1277746/Uitblinker-Dumfries-speelde-bij-deze-club-jaren-geleden-al-in-oranje-Maar-Denz-je-bent-helemaal-niet-zo-goed|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 qershor 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi me [[VV Smitshoek|Smitshoek]].&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Dumfries fillimisht luante si [[Sulmuesi (futboll)|sulmues]] por me kalimin e viteve u zhvendos në mbrojtje.&lt;ref name=&quot;Never Offside1&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|title=N.O. ontmoet Denzel Dumfries: 'Ik kijk tegen helemaal niemand op'|website=Never Offside|language=nl|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181010174429/https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|archive-date=10 tetor 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në vitin 2013, ai u transferua te [[BVV Barendrecht|Barendrecht]], duke luajtur për një sezon.&lt;ref name=&quot;Dumfries Backstory BBC&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57546472|title=From Aruba amateur to Netherlands hero|publisher=BBC Sport|language=en|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Gjatë kësaj kohe, ai u refuzua nga zbuluesi i talentëve të [[Feyenoord]]it, duke mos u konsideruar në lartësinë e klubit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord duidelijk: &quot;Vonden Dumfries niet goed genoeg&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342335/feyenoord-bekeek-dumfries-vonden-hem-niet-goed-genoeg/|website=FC Update|language=nl|date=30 nëntor 2018|access-date=22 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;/&gt;

Në vitin 2014, Dumfries u transferua te [[Sparta Rotterdam]],&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jeroen Nagtegaal (laatste nieuws) |title=Denzel Dumfries Dwingt Contract Af Bij Sparta Rotterdam |url=http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518075141/http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-date=18 maj 2015 |access-date=25 mars 2026 |website=bvvbarendrecht.nl|language=nl}}&lt;/ref&gt; duke u aktivizuar me ekipet e të rinjëve në muajt e parë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Denzel Dumfries tekent bij Sparta Rotterdam |url=http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518092609/http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-date=18 maj 2015|access-date=25 mars 2026|website=vvsmitshoek.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi kontratën e tij të parë si profesionist e cila ishte për tre vite.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta contracteert drie jonge talenten|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/121930/Sparta-contracteert-drie-jonge-talenten|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=2 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta bindt talenten Dumfries, Alhaft en Albertus|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/265427/sparta-bindt-talenten-dumfries-alhaft-en-albertus/|website=FC Update|language=nl|date=3 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 20 shkurt 2015, Dumfries bëri debutimin e tij si profesionist në humbjen 2–1 kundër [[FC Emmen|Emmen]] në kampionat, duke u aktivizuar në pjesën e dytë si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest van FC Emmen|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/126135/Sparta-verliest-van-FC-Emmen|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 shkurt 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai luajti edhe në dy ndeshje të tjera në sezonin 2014–15, në të dyja rastet si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest met 1-0 van Eindhoven|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127235/Sparta-verliest-met-1-0-van-Eindhoven|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 mars 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta overklast Roda JC: 6-0|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127791/Sparta-overklast-Roda-JC-6-0|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=6 prill 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri si zëvëndësues por pas pak kohësh u bë titullar në krahun e djathtë të mbrojtjes, duke ndihmuar Spartën të bëhej kandidat për rikthimin në [[Eredivisie]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oppermachtig Sparta snel klaar met Jong PSV|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/133375/Oppermachtig-Sparta-snel-klaar-met-Jong-PSV|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 shtator 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta rekent af met FC Oss|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134218/Sparta-rekent-af-met-FC-Oss|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 tetor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint en stijgt naar de tweede plaats|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134620/Sparta-wint-en-stijgt-naar-de-tweede-plaats|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=1 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 7 nëntor 2015, ai rinovoi kontratën e tij deri në qershor 2019.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries verlengt contract bij Sparta|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134824/Dumfries-verlengt-contract-bij-Sparta|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai shënoi golin e tij të parë si profesionist në fitoren 5–2 kundër [[RKC Waalwijk]] më 18 janar 2016.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta op tijd weer wakker tegen RKC Waalwijk|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/137305/Sparta-op-tijd-weer-wakker-tegen-RKC-Waalwijk|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 janar 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta siguroi ngjitjen në elitë më 11 prill pas fitores 3–1 kundër [[Jong Ajax]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta kampioen op volgepakt Kasteel|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/140733/Sparta-kampioen-op-volgepakt-Kasteel|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=11 prill 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ky ishte një sezon i dalluar për Dumfries,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|title=DENZEL DUMFRIES BESTE TALENT VIERDE PERIODE JUPILER LEAGUE|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=21 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082141/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries FC Update May 2016&quot;&gt;{{cite news|title=Sparta-diamant Dumfries kan het heel ver schoppen|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/297172/sparta-diamant-dumfries-kan-het-heel-ver-schoppen/|website=FC Update|language=nl|date=4 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; i cili u shpall talenti i sezonit i [[Eerste Divisie]] si dhe fitoi çmimin &quot;Demi i Bronztë&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|title=DENZEL DUMFRIES EEN BRONZEN STIER RIJKER|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=30 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082203/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|title=Sparta Wint Bijna Alle Gouden Stieren|publisher=Sparta Rotterdam|language=nl|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160610202654/https://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|archive-date=10 qershor 2016|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai luajti gjithsej 33 ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint bijna alle Gouden Stieren|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/141528/Sparta-wint-bijna-alle-Gouden-Stieren|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=3 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries vazhdoi të ishte titullar në sezonin e parë të klubit në elitë pas gjashtë vitesh.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Jans: 'Sparta blijft probleemloos in eredivisie'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/145061/Jans-Sparta-blijft-probleemloos-in-eredivisie|website=RT Rijnmond|language=nl|date=11 gusht 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Onrust bij NEC wordt groter door verlies bij Sparta|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/304345/onrust-bij-nec-wordt-groter-door-pak-slaag-bij-sparta/|website=FC Update|language=nl|date=18 shtator 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 2 tetor, ai mori kartonin e kuq të parë në karrierë në barazimin 1–1 kundër [[AZ Alkmaar]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|title=SPARTA – AZ EINDIGT IN EEN GELIJKSPEL|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=2 tetor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081515/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 19 nëntor në humbjen 3–2 në derbi kundër [[Excelsior Rotterdam|Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|title=SPARTA KEERT MET LEGE HANDEN TERUG UIT KRALINGEN|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=19 nëntor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081710/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Gjatë merkatos së dimrit, klubi firmosi me finlandezin [[Janne Saksela]], i cili luante gjithashtu si mbrojtës i djathtë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pastoor: 'Saksela past zich snel aan niveau aan'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/150336/Pastoor-Saksela-past-zich-snel-aan-niveau-aan|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=4 janar 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht konkurencës, Dumfries e ruajti vendin e tij dhe vazhdoi të ishte titullar deri në fund të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|title=SPARTA WINT MET 0-1 OP BEZOEK BIJ N.E.C.|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 shkurt 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081912/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta gemakkelijk langs Heracles|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/152995/Sparta-gemakkelijk-langs-Heracles|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 mars 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;br&gt;{{cite news|title=Dumfries: 'Niet bezig met afgelopen wedstrijden'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154177/Dumfries-Niet-bezig-met-afgelopen-wedstrijden|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=22 prill 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta arriti të siguronte mbijetesën duke fituar dy ndeshjet e fundit të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta nog een jaar in de eredivisie|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154970/Sparta-nog-een-jaar-in-de-eredivisie|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 May 2017|access-date=11 September 2021}}&lt;/ref&gt; Një muaj pas largimit nga klubi, Dumfries, sëbashku me disa lojtarë të tjerë u nderuan nga klubi në një ceremoni lamtumire para ndeshjes kundër [[PEC Zwolle]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|title=VIERTAL OUD-SPARTANEN NEEMT AFSCHEID|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=20 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081204/https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===Heerenveen===
Në korrik 2017, Dumfries iu bashkua klubit tjetër holandez [[SC Heerenveen|Heerenveen]] në një marrëveshje katër-vjeçare.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|title=SC HEERENVEEN NEEMT DENZEL DUMFRIES OVER VAN SPARTA ROTTERDAM|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210627223734/https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|archive-date=27 qershor 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|title=SC Heerenveen versterkt zich met Denzel Dumfries|website=SC Heerenveen|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128063001/http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|archive-date=28 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai u ble për të zëvëndësuar të larguarin [[Stefano Marzo]], i cili u transferua në [[Belgjika|Belgjikë]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/157445/Sparta-ziet-Dumfries-naar-SC-Heerenveen-vertrekken|title=Sparta ziet Dumfries naar SC Heerenveen vertrekken|publisher=Rijnmond|language=nl}}&lt;/ref&gt; Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në ndeshjen hapëse të sezonit 2017–18 kundër [[FC Groningen|Groningenit]]; ai ndihmoi ekipin të merrte një barazim 3–3 duke asistuar dy gola.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|title=Streppel blij met 'fighting spirit' van zijn elftal|website=SC Heerenveen|language=nl|date=13 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190111005256/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|archive-date=11 janar 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu asistoi të dy golat e fitores 2–1 kundër [[ADO Den Haag]] në javën e tretë, si dhe një gol në fitoren 2–0 kundër PSV Eindhoven javën pasardhëse,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Thorsby drukt ADO met dubbelslag verder in de zorgen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/thorsby-drukt-ado-met-dubbelslag-verder-in-de-zorgen~a7433f8c/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwak PSV krijgt nieuwe jas in Heerenveen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/zwak-psv-krijgt-nieuwe-jas-in-heerenveen~a978bd55/|publisher=Algemeen Dagblad|language=nl|date=10 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; duke u shpallur talenti i muajit gusht në Eredivisie si dhe u emërua në formacionin e javës nga gazeta holandeze ''[[Algemeen Dagblad]]''.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Piepjonge verdediging Heerenveen domineert Elftal van de Week|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/piepjonge-verdediging-heerenveen-domineert-elftal-van-de-week~a82b90d5/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|title=Talent van de maand: Denzel Dumfries|website=Fox Sports|language=nl|date=7 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171107003501/https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|archive-date=7 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Pas paraqitjeve mbreslënëse në javët e para të sezonit, Dumfries e fitoi menjëherë vendin e titullarit në formacion.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Alle vermoedelijke opstellingen en statistieken van speelronde 4|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/alle-vermoedelijke-opstellingen-en-statistieken-van-speelronde-4~af64523e/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai shënoi golin e parë me ekipin më 9 dhjetor në barazimin 2–2 kundër [[VVV-Venlo]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|title=SC Heerenveen door late tegentreffer niet langs VVV-Venlo: 2-2|website=SC Heerenveen|language=nl|date=9 dhjetor 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190528080714/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|archive-date=28 maj 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Golin e tij të dytë ai e shënoi kundër ish ekipit të tij Sparta më 26 janar 2018.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen bezorgt Advocaat derde nederlaag op rij|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-bezorgt-advocaat-derde-nederlaag-op-rij~a41229dd/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 janar 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Heerenveen e mbylli sezonin në vendin e 8të, duke u kualifikuar në fazën play-off për kualifikim në fazën paraeliminatore të [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligës së Evropës]] për sezonin e ardhshëm; ai shënoi me kokë në fitoren 4–3 në shtëpi në ndeshjen e parë gjysëm-finale kundër [[FC Utrecht|Utrecht]],&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen verslaat Utrecht in knotsgek play-offduel|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-verslaat-utrecht-in-knotsgek-play-offduel~a122e63b/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; por ekipi i tij u eliminua me rregullin e golit jashtë fushe pasi humbi ndeshjen e dytë me rezultatin 2–1.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Utrecht wint nipt van Heerenveen en bereikt finale van play-offs|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/332766/utrecht-wint-nipt-van-heerenveen-en-bereikt-finale-van-play-offs/|website=FC Update|language=nl|date=12 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===PSV Eindhoven===
Më 19 qershor 2018, Dumfries u transferua te [[PSV Eindhoven]] duke firmosur një kontratë deri në qershor 2023.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/media/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen|title=PSV NEEMT DUMFRIES OVER VAN SC HEERENVEEN|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201109030211/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen.htm|archive-date=9 nëntor 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Shuma e transferimit u raportua të ishte 5.5 milion € nga media holandeze.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|title=Dumfries tot 2023 verbonden aan PSV|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190329090234/https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|archive-date=29 mars 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij në ndeshjen e [[Johan Cruijff Schaal|Superkupën e Holandës]], të cilën PSV e humbi me penallti kundër Feyenoordit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord grijpt Johan Cruijff Schaal opnieuw via penalty's|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336494/feyenoord-grijpt-johan-cruijff-schaal-opnieuw-via-penalty-s/|website=FC Update|language=nl|date=4 gusht 2018|accessdate=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries shënoi me kokë në fitoren 5–0 kundër Utrecht në ndeshjen hapëse të kampionatit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oerdegelijk PSV start seizoen met royale thuiszege op Utrecht|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336810/oerdegelijk-psv-start-seizoen-met-royale-thuiszege-op-fc-utrecht/|website=FC Update|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV zet Ajax direct op twee punten achterstand met klinkende zege|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/psv-zet-ajax-direct-op-twee-punten-achterstand-met-klinkende-zege~abfd83d7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator, Dumfries bëri debutimin e tij në fazën e grupeve të [[UEFA Liga e Kampionëve|UEFA Ligës së Kampionëve]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]], me PSV që u mposht 4–0.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Individuele klasse Barcelona is PSV na prima start te machtig|url=https://www.vi.nl/nieuws/individuele-klasse-barcelona-is-psv-na-prima-start-te-machtig|website=Voetbal International|language=nl|date=18 shtator 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e vendosi veten titullar të padiskutueshëm në formacion, duke shënuar edhe gola në disa ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries baalt: &quot;We hebben gevochten als leeuwen&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/341183/dumfries-baalt-we-hebben-gevochten-als-leeuwen/|website=FC Update|language=nl|date=7 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Speler van de Week: acrobaat De Jong van alle markten thuis|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342155/speler-van-de-week-acrobaat-de-jong-is-van-alle-markten-thuis/|website=FC Update|language=nl|date=26 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Eindejaarsrapport: PSV kan na zonnig halfjaar op zoek naar titelglans|url=https://www.ed.nl/psv/eindejaarsrapport-psv-kan-na-zonnig-halfjaar-op-zoek-naar-titelglans~ad7d9a0f/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=28 dhjetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e mbylli sezonin me 43 ndeshje në të gjitha kompeticionet, përfshirë 34 në kampionat. Për paraqitjet e tij, Dumfries u emërua në Ekipin e Sezonit të Eredivisies.&lt;ref name=&quot;POTS&quot;&gt;{{cite news|date=16 May 2019|title=Frenkie de Jong Eredivisie Player of the Season 2018–19|url=https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|url-status=live|access-date=31 gusht 2021|publisher=Eredivisie|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831232555/https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|archive-date=31 gusht 2021 }}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri duke luajtur sërisht në ndeshjen e Superkupës së Holandës, por PSV u mposht sërisht, këtë herë nga Ajaxi.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Ajax harkt ook derde prijs binnen in duel vol controverse|url=https://www.vi.nl/nieuws/ajax-harkt-ook-derde-prijs-binnen-in-duel-vol-controverse|website=Voetbal International|language=nl|date=27 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ashtu si sezoni i kaluar, ai shënoi në ndeshjen hapëse të kampionatit me kokë në barazimin 1–1 kundër [[FC Twente|Twentes]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwoegend PSV incasseert bij FC Twente volgende klap|url=https://www.vi.nl/nieuws/zwoegend-psv-incasseert-bij-fc-twente-volgende-klap|website=Voetbal International|language=nl|date=3 gusht 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, Dumfries u vendos si një nga kapitenët e ekipit;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Van Bommel geeft uitleg over aanvoerderswissel|url=https://www.vi.nl/nieuws/van-bommel-geeft-uitleg-over-aanvoerderswissel|website=Voetbal International|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries is de nieuwe aanvoerder van PSV|url=https://www.ed.nl/dossier-psv/denzel-dumfries-is-de-nieuwe-aanvoerder-van-psv~a5c7b638/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; ai luajti ndeshjen e parë si kapiten më 24 nëntor 2019 në fitoren 2–1 kundër ish ekipit të tij Heerenveen, kjo falë mungesës së [[Ibrahim Afellay]] dhe [[Pablo Rosario]]s.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries: Een bepalende rol bij PSV, dat eis ik nu van mezelf|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/dumfries-een-bepalende-rol-bij-psv-dat-eis-ik-nu-van-mezelf~a2c3c9f7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=2 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se në pjesën e parë të sezonit Dumfries u kritikua për nivelin e lojës, ai u përmirsua njeshëm në pjesën e dytë, duke e mbyllur sezonin me tetë gola, një rekord personal.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Uitgebreid interview met Denzel Dumfries: 'We zijn lang te soft naar elkaar geweest'|url=https://www.vi.nl/pro/overig/uitgebreid-interview-met-denzel-dumfries-we-zijn-lang-te-soft-naar-elkaar-geweest|website=Voetbal International|language=nl|date=27 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust-van-bommel-niet-ontmoedigd-.htm|title=DUMFRIES SCHULDBEWUST|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=15 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210908185639/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust.htm|archive-date=8 shtator 2021|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries met PSV op jacht naar eerherstel|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-met-psv-op-jacht-naar-eerherstel~a750838b/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=8 janar 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sezoni u mbyll para kohe në mars 2020 për shkak të [[Pandemia e COVID-19|pandemisë së COVID-19]], me PSV që u rendit në vendin e katërt.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV blijft dankzij Dumfries en Unnerstall in spoor van topdrie|url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-blijft-dankzij-dumfries-en-unnerstall-in-spoor-van-topdrie|website=Voetbal International|language=nl|date=8 mars 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Pavarësisht interesit nga disa klube evropiane,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Milan, assalto a Dumfries: affare possibile con Raiola|url=https://www.corrieredellosport.it/news/calcio/calcio-mercato/2020/05/24-70072974/milan_assalto_a_dumfries_affare_possibile_con_raiola|website=Corriere dello Sport|language=it|date=24 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Il Milan cerca il nuovo Theo: Dumfries in pole. Florentino resta in corsa|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Milan/31-07-2020/calciomercato-milan-vuole-dumfries-florentino-380818135590.shtml|website=La Gazzetta Dello Sport|language=it|date=1 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries vendosi të qëndronte te PSV dhe nisi negociatat për rinovimin e kontratës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries maakt zich niet zo druk om eventuele transfer: 'Het is al een eer om voor PSV uit te komen'|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-maakt-zich-niet-zo-druk-om-eventuele-transfer-het-is-al-een-eer-om-voor-psv-uit-te-komen~a3de8d8d/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=11 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries: 'Ik heb het geweldig naar mijn zin bij PSV'|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/47722/Denzel-Dumfries-'Ik-heb-het-geweldig-naar-mijn-zin-bij-PSV'|website=PSV Supporters News|language=nl|date=10 shtator 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Para nisjes së sezonit të ri, ai u vendos kapiten i përhershëm nga trajneri [[Roger Schmidt]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Schmidt sleutelt bij PSV: &quot;Proberen spelers vrijer te laten denken&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/370802/schmidt-sleutelt-aan-psv-proberen-spelers-vrijer-te-laten-denken/|website=FC Update|language=nl|date=8 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 16 dhjetor 2020, Dumfries luajti ndeshjen e tij të 100të me klubin në fitoren 2–1 kundër [[De Graafschap]] në kupë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Wereldgoal Malen helpt matig PSV naar volgende bekerronde|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/377135/wereldgoal-malen-helpt-matig-psv-naar-volgende-bekerronde/|website=FC Update|language=nl|date=16 dhjetor 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Gjatë këtij sezoni, Dumfries vazhdoi të ishte titullar i padiskutueshëm në krahun e djathtë të mbrojtjes, por në disa raste u aktivizua edhe si mesfushor i djathtë për shkak të dëmtimeve në atë repart.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=PSV pas na herstelwerkzaamheden van Schmidt langs Vitesse |url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-pas-na-herstelwerkzaamheden-van-schmidt-langs-vitesse |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=Dumfries begrijpt keuzes Schmidt, maar niet die van zijn ploeggenoten |url=https://www.vi.nl/nieuws/dumfries-begrijpt-keuzes-schmidt-maar-niet-die-van-zijn-ploeggenoten |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se ai pësoi disa dëmtime të vogla gjatë sezonit,&lt;ref&gt;{{Cite web|date=19 dhjetor 2020 |title=Dumfries en Rosario op tijd fit, PSV met verwachte basiself |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/2020/12/dumfries-en-rosario-op-tijd-fit-psv-met-verwachte-basiself |access-date=25 mars 2026 |website=FCUpdate.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Denzel Dumfries opgelucht: 'Geen schade bleek uit mri-scan' |url=https://www.telegraaf.nl/sport/743242025/denzel-dumfries-opgelucht-geen-schade-bleek-uit-mri-scan |access-date=25 mars 2026 |website=De Telegraaf|language=nl}}&lt;/ref&gt; ai arriti të luante 41 ndeshje në të gjitha kompeticionet.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Roger Schmidt vindt dat PSV verdiend door is: 'Een verrassing na een moeilijke situatie' |url=https://www.ed.nl/psv/roger-schmidt-vindt-dat-psv-verdiend-door-is-een-verrassing-na-een-moeilijke-situatie~a2c35592/ |language=nl|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt; Edhe pse negociatat për rinovimin e kontratës kishin nisur që në fillim të sezonit,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Geen handtekening van Dumfries, die van Ihattaren misschien|url=https://www.vi.nl/nieuws/geen-handtekening-van-dumfries-die-van-ihattaren-misschien|website=Voetbal International|language=nl|date=9 shkurt 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; palët nuk arritën një marrëveshje, duke hapur rrugët për një largim të tij nga ekipi gjatë merkatos së verës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV gaat naast Ihattaren ook Malen en Dumfries verkopen |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/383420/psv-gaat-naast-ihattaren-ook-malen-en-dumfries-verkopen/|website=FC Update|language=nl|date=20 prill 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 14 gusht 2021, Dumfries u transferua te kampionët në fuqi të Italisë, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]], për 12.5 milion € plus 2.5 milion € në formë bonusi.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|title=DENZEL DUMFRIES È UN NUOVO GIOCATORE DELL'INTER|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=14 gusht 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210814200313/https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|archive-date=14 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai firmosi një kontratë katër-vjeçare dhe mori fanellën me numrin 2 për sezonin e ardhshëm.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|title=DA CORDAZ A DUMFRIES, I NUOVI NUMERI DI MAGLIA|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=20 gusht 2021|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210820095928/https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|archive-date=20 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në fitoren 4–0 kundër [[Genoa C.F.C.|Genoas]] në ndeshjen hapëse të [[Serie A]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|title=Inter starts in Serie A with debut Dumfries with victory over Genoa|website=Ruetir|language=en|date=21 August 2021|accessdate=25 August 2021|archive-date=25 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210825175745/https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai pati vështirësi në muajt e parë në Itali, duke mos qënë në lartësinë e duhur,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/29-11-2021/inter-dumfries-titolare-ultima-chiamata-l-olandese-430203638439.shtml|title=Inter, adesso tocca a Dumfries. Ultima chiamata per l’olandese?|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=29 nëntor 2021|access-date=28 korrik 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/inter-dumfries-inizio-difficile-poi-anno-fantastico_51273901-202202k.shtml|title=Inter, Dumfries: &quot;Inizio difficile poi anno fantastico&quot;|publisher=Sport Mediaset|language=it|date=11 qershor 2022|access-date=24 qershor 2022}}&lt;/ref&gt; megjithatë filloi të përmirsohej nga muaji dhjetor, duke shënuar golin e parë në Itali në suksesin 3–0 kundër [[A.S. Roma|Romës]] në [[Stadio Olimpico]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/roma/serie-a-roma-inter-0-3-nerazzurri-senza-pieta-conl-ex-mourinho_42593762-202102k.shtml|title=Serie A: Roma-Inter 0-3, nerazzurri senza pietà con&amp;nbsp;l&amp;#39;ex Mourinho|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=5 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt; Më 12 janar 2022, ai fitoi [[Supercoppa Italiana|Superkupën e Italisë]] pasi Interi mposhti [[Juventus F.C.|Juventusin]] 2–1 në kohën shtesë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/12-01-2022/supercoppa-inter-juventus-2-1-mckennie-lautaro-sanchez-120-430884337880.shtml|title=Festa Inter in Supercoppa: Sanchez punisce la Juve al 121'!|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=12 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Katër muaj më pas, ai fitoi edhe [[Coppa Italia|Kupën e Italisë]], sërisht kundër Juventusit,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Juventus/11-05-2022/coppa-italia-finale-juve-inter-2-4-gol-barella-alex-sandro-vlahovic-calhanoglu-doppietta-perisic-440455025488.shtml|title=L'Inter batte 4-2 la Juve e vince la Coppa Italia: decisiva la doppietta di Perisic|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=11 maj 2022}}&lt;/ref&gt; dhe e mbylli sezonin me 45 ndeshje dhe 5 gola në të gjitha kompeticionet. 

Dumfries u bë titullar i rregullt në formacionin 3–5–2 të trajnerit [[Simone Inzaghi]] në sezonin 2022–23. Ai e nisi sezonin duke shënuar në momentet e fundit të ndeshjes kundër [[U.S. Lecce|Lecces]] në javën e parë të kampionatit, duke i dhënë Interit fitoren 2–1.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/13-08-2022/lecce-inter-1-2-gol-lukaku-dumfries-partita-4401862121739.shtml|title=Inter all'ultimo respiro a Lecce: segna Dumfries al 95'! Lukaku, ritorno con gol|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Më 13 shtator, ai shënoi golin e parë në karrierë në Ligën e Kampionëve në suksesin 2–0 kundër [[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Champions-League/13-09-2022/viktoria-plzen-inter-0-2-dzeko-gol-asst-dumfries-450169763715.shtml|title=Dzeko show: gol e assist. Inter in scioltezza con il Viktoria Plzen|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 shtator 2022}}&lt;/ref&gt; Në janar, Dumfries fitoi një tjetër titull të Superkupës Italiane, këtë herë kundër [[A.C. Milan|Milanit]], kurse në maj fitoi po ashtu edhe Kupën, duke luajtur 90 minuta si titullar në fitoren 2–1 kundër [[ACF Fiorentina|Fiorentinës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/65704482|title=Fiorentina 1–2 Inter Milan: Martinez scores twice as Champions League finalists win Coppa Italia|publisher=BBC Sport|language=en|date=24 maj 2023|access-date=24 maj 2023}}&lt;/ref&gt; Më 10 qershor, ai luajti në finalen e Ligës së Kampionëve në [[Stamboll]] kundër [[Manchester City F.C.|Manchester Cityt]], por Inter u mposht 1–0.&lt;ref&gt;{{cite news|author=David Hytner|date=10 qershor 2023|title=Rodri breaks Internazionale resistance to seal Manchester City's treble glory|url=https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|publisher=The Guardian|language=en|accessdate=10 qershor 2023|archive-date=10 qershor 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230610213408/https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==Trofe==
===Klube===
;Sparta Rotterdam
* [[Eerste Divisie]]: [[2015–16 Eerste Divisie|2015–16]]
;Internazionale

* [[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2021|2021]]

===Personale===
* Ekipi i Vitit i [[Eredivisie]]s: [[2018–19 Eredivisie|2018–19]]&lt;ref name=&quot;POTS&quot;/&gt;

== Referime ==
{{reflist}}

[[Kategoria:Lindje 1996]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë holandezë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren holandeze]]
[[Kategoria:Futbollistë në Sparta Rotterdam]]
[[Kategoria:Futbollistë në SC Heerenveen]]
[[Kategoria:Futbollistë në PSV Eindhoven]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në Real Madrid C.F.]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në La Liga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2022]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2024]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2026]]</text>
      <sha1>jd16crdg8u6lkgba8z1ppcw7npjsv3n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027668</id>
      <parentid>3027667</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:41:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Internazionale */</comment>
      <origin>3027668</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="42268" sha1="nolc1j20bq91nr0fuem6vu0oeerzsdd" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Denzel Dumfries
| image = Edison ndreca inter egnati (cropped Denzel Dumfries).jpg
| fullname = Denzel Justus Morris Dumfries
| birth_date = {{birth date and age|18|4|1996|df=yes}}
| birth_place = [[Rotterdam]], Holandë
| height = 1.88 m
| position = [[Mbrojtësi (futboll)|Mbrojtës i djathtë]]
| currentclub = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| clubnumber = 24
| youthyears1 = 
| youthclubs1 = Spartaan '20
| youthyears2 = 2002–2013
| youthclubs2 = [[VV Smitshoek|Smitshoek]]
| youthyears3 = 2013–2014
| youthclubs3 = [[BVV Barendrecht]]
| years1 = 2014–2017
| clubs1 = [[Sparta Rotterdam]]
| caps1 = 65
| goals1 = 2
| years2 = 2017–2018
| clubs2 = [[SC Heerenveen|Heerenveen]]
| caps2 = 33
| goals2 = 3
| years3 = 2018–2021
| clubs3 = [[PSV Eindhoven|PSV]]
| caps3 = 89
| goals3 = 13
| years4 = 2021–2026
| clubs4 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]]
| caps4 = 147
| goals4 = 20
| years5 = 2026–
| clubs5 = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| caps5 = 0
| goals5 = 0
| nationalyears1 = 2014
| nationalteam1 = [[Kombëtarja arubiane e futbollit|Aruba]]
| nationalcaps1 = 2
| nationalgoals1 = 1
| nationalyears2 = 2016
| nationalteam2 = [[Kombëtarja holandeze nën-20 e futbollit|Holanda U20]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2016–2018
| nationalteam3 = [[Kombëtarja holandeze nën-21 e futbollit|Holanda U21]]
| nationalcaps3 = 5
| nationalgoals3 = 0
| nationalyears4 = 2018–
| nationalteam4 = [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]
| nationalcaps4 = 76
| nationalgoals4 = 11
| medaltemplates = {{Medal|Sport|[[Futbolli]]}}
{{Medal|Country|{{flamuri|Holanda}} [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]}}
{{Medal|Comp|[[UEFA Liga e Kombeve]]}}
{{Medal|Silver|[[Finalet e UEFA Ligës së Kombeve 2019|Portugali 2019]]|}}
| club-update = 9 maj 2026
| nationalteam-update = 30 qershor 2026
}}
'''Denzel Justus Morris Dumfries''' (lindur më 18 prill 1996) është një [[futbolli]]st profesionist [[Holanda|holandez]] i cili luan si [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i djathtë]] për klubin spanjoll [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]] dhe [[Kombëtarja holandeze e futbollit|kombëtaren holandeze]].

Dumfries e nisi karrierën e tij si profesionist në vitin 2014 me [[Sparta Rotterdam|Spartën e Rotterdamit]], duke i ndihmuar të ngjiteshin në [[Eredivisie]] në vitin 2016 kurse një vit më pas u shpall talenti i vitit. Në vitin 2017, ai u transferua te [[SC Heerenveen|Heerenveen]], kurse pas një sezoni kaloi te [[PSV Eindhoven|PSV]], duke u bërë [[Kapiteni (futboll)|kapiten]] në vitin 2021. Në verën e vitit 2021, ai nënshkroi në Itali me Interin.

Në nivel ndërkombëtar, Dumfries fillimisht përfaqsoi Aruban në vitin 2014, kjo për shkak të origjinës së tij nga ana e babait. Në vitin 2018, ai vendosi të luante për Holandën, duke debutuar zyrtarisht në atë vit. Tre vite më vonë, ai luajti në [[UEFA Euro 2020|Euro 2020]].

==Karriera me klube==
===Sparta Rotterdam===
Dumfries e nisi karrierën e tij si futbollist me klubin Spartaan '20, duke qëndruar për dy vite.&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;&gt;{{cite news|title=Misschien was ik wel wat timide tussen al die stadsjongetjes |url=https://www.vi.nl/nieuws/misschien-was-ik-wel-wat-timide-tussen-al-die-stadsjongetjes-1|website=Voetbal International|language=nl|date=31 mars 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;&gt;{{cite news|title=Feyenoord heeft met Dumfries echt zitten slapen |url=https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|website=BND Estem|language=nl|date=1 dhjetor 2018|access-date=11 September 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181202120824/https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|archive-date=2 dhjetor 2018|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai u la i lirë nga klubi pasi nuk konsiderohej një lojtar i mirë dhe nuk pëlqehej nga shokët e ekipit dhe trajnerët.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries werd door iedereen uitgelachen, zelfs door de trainers |url=https://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/848164/-dumfries-werd-door-iedereen-uitgelachen-zelfs-door-de-trainers-.html|website=Voetbal Primeur|language=nl|date=22 tetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries RTV Rijnmond 14 June 2021&quot;&gt;{{cite news|title=Uitblinker Dumfries speelde bij deze club jaren geleden al in oranje: 'Maar Denz, je bent helemaal niet zo goed...'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/1277746/Uitblinker-Dumfries-speelde-bij-deze-club-jaren-geleden-al-in-oranje-Maar-Denz-je-bent-helemaal-niet-zo-goed|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 qershor 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi me [[VV Smitshoek|Smitshoek]].&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Dumfries fillimisht luante si [[Sulmuesi (futboll)|sulmues]] por me kalimin e viteve u zhvendos në mbrojtje.&lt;ref name=&quot;Never Offside1&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|title=N.O. ontmoet Denzel Dumfries: 'Ik kijk tegen helemaal niemand op'|website=Never Offside|language=nl|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181010174429/https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|archive-date=10 tetor 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në vitin 2013, ai u transferua te [[BVV Barendrecht|Barendrecht]], duke luajtur për një sezon.&lt;ref name=&quot;Dumfries Backstory BBC&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57546472|title=From Aruba amateur to Netherlands hero|publisher=BBC Sport|language=en|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Gjatë kësaj kohe, ai u refuzua nga zbuluesi i talentëve të [[Feyenoord]]it, duke mos u konsideruar në lartësinë e klubit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord duidelijk: &quot;Vonden Dumfries niet goed genoeg&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342335/feyenoord-bekeek-dumfries-vonden-hem-niet-goed-genoeg/|website=FC Update|language=nl|date=30 nëntor 2018|access-date=22 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;/&gt;

Në vitin 2014, Dumfries u transferua te [[Sparta Rotterdam]],&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jeroen Nagtegaal (laatste nieuws) |title=Denzel Dumfries Dwingt Contract Af Bij Sparta Rotterdam |url=http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518075141/http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-date=18 maj 2015 |access-date=25 mars 2026 |website=bvvbarendrecht.nl|language=nl}}&lt;/ref&gt; duke u aktivizuar me ekipet e të rinjëve në muajt e parë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Denzel Dumfries tekent bij Sparta Rotterdam |url=http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518092609/http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-date=18 maj 2015|access-date=25 mars 2026|website=vvsmitshoek.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi kontratën e tij të parë si profesionist e cila ishte për tre vite.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta contracteert drie jonge talenten|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/121930/Sparta-contracteert-drie-jonge-talenten|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=2 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta bindt talenten Dumfries, Alhaft en Albertus|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/265427/sparta-bindt-talenten-dumfries-alhaft-en-albertus/|website=FC Update|language=nl|date=3 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 20 shkurt 2015, Dumfries bëri debutimin e tij si profesionist në humbjen 2–1 kundër [[FC Emmen|Emmen]] në kampionat, duke u aktivizuar në pjesën e dytë si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest van FC Emmen|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/126135/Sparta-verliest-van-FC-Emmen|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 shkurt 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai luajti edhe në dy ndeshje të tjera në sezonin 2014–15, në të dyja rastet si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest met 1-0 van Eindhoven|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127235/Sparta-verliest-met-1-0-van-Eindhoven|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 mars 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta overklast Roda JC: 6-0|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127791/Sparta-overklast-Roda-JC-6-0|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=6 prill 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri si zëvëndësues por pas pak kohësh u bë titullar në krahun e djathtë të mbrojtjes, duke ndihmuar Spartën të bëhej kandidat për rikthimin në [[Eredivisie]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oppermachtig Sparta snel klaar met Jong PSV|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/133375/Oppermachtig-Sparta-snel-klaar-met-Jong-PSV|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 shtator 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta rekent af met FC Oss|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134218/Sparta-rekent-af-met-FC-Oss|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 tetor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint en stijgt naar de tweede plaats|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134620/Sparta-wint-en-stijgt-naar-de-tweede-plaats|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=1 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 7 nëntor 2015, ai rinovoi kontratën e tij deri në qershor 2019.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries verlengt contract bij Sparta|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134824/Dumfries-verlengt-contract-bij-Sparta|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai shënoi golin e tij të parë si profesionist në fitoren 5–2 kundër [[RKC Waalwijk]] më 18 janar 2016.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta op tijd weer wakker tegen RKC Waalwijk|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/137305/Sparta-op-tijd-weer-wakker-tegen-RKC-Waalwijk|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 janar 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta siguroi ngjitjen në elitë më 11 prill pas fitores 3–1 kundër [[Jong Ajax]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta kampioen op volgepakt Kasteel|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/140733/Sparta-kampioen-op-volgepakt-Kasteel|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=11 prill 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ky ishte një sezon i dalluar për Dumfries,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|title=DENZEL DUMFRIES BESTE TALENT VIERDE PERIODE JUPILER LEAGUE|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=21 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082141/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries FC Update May 2016&quot;&gt;{{cite news|title=Sparta-diamant Dumfries kan het heel ver schoppen|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/297172/sparta-diamant-dumfries-kan-het-heel-ver-schoppen/|website=FC Update|language=nl|date=4 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; i cili u shpall talenti i sezonit i [[Eerste Divisie]] si dhe fitoi çmimin &quot;Demi i Bronztë&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|title=DENZEL DUMFRIES EEN BRONZEN STIER RIJKER|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=30 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082203/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|title=Sparta Wint Bijna Alle Gouden Stieren|publisher=Sparta Rotterdam|language=nl|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160610202654/https://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|archive-date=10 qershor 2016|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai luajti gjithsej 33 ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint bijna alle Gouden Stieren|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/141528/Sparta-wint-bijna-alle-Gouden-Stieren|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=3 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries vazhdoi të ishte titullar në sezonin e parë të klubit në elitë pas gjashtë vitesh.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Jans: 'Sparta blijft probleemloos in eredivisie'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/145061/Jans-Sparta-blijft-probleemloos-in-eredivisie|website=RT Rijnmond|language=nl|date=11 gusht 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Onrust bij NEC wordt groter door verlies bij Sparta|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/304345/onrust-bij-nec-wordt-groter-door-pak-slaag-bij-sparta/|website=FC Update|language=nl|date=18 shtator 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 2 tetor, ai mori kartonin e kuq të parë në karrierë në barazimin 1–1 kundër [[AZ Alkmaar]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|title=SPARTA – AZ EINDIGT IN EEN GELIJKSPEL|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=2 tetor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081515/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 19 nëntor në humbjen 3–2 në derbi kundër [[Excelsior Rotterdam|Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|title=SPARTA KEERT MET LEGE HANDEN TERUG UIT KRALINGEN|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=19 nëntor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081710/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Gjatë merkatos së dimrit, klubi firmosi me finlandezin [[Janne Saksela]], i cili luante gjithashtu si mbrojtës i djathtë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pastoor: 'Saksela past zich snel aan niveau aan'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/150336/Pastoor-Saksela-past-zich-snel-aan-niveau-aan|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=4 janar 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht konkurencës, Dumfries e ruajti vendin e tij dhe vazhdoi të ishte titullar deri në fund të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|title=SPARTA WINT MET 0-1 OP BEZOEK BIJ N.E.C.|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 shkurt 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081912/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta gemakkelijk langs Heracles|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/152995/Sparta-gemakkelijk-langs-Heracles|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 mars 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;br&gt;{{cite news|title=Dumfries: 'Niet bezig met afgelopen wedstrijden'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154177/Dumfries-Niet-bezig-met-afgelopen-wedstrijden|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=22 prill 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta arriti të siguronte mbijetesën duke fituar dy ndeshjet e fundit të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta nog een jaar in de eredivisie|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154970/Sparta-nog-een-jaar-in-de-eredivisie|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 May 2017|access-date=11 September 2021}}&lt;/ref&gt; Një muaj pas largimit nga klubi, Dumfries, sëbashku me disa lojtarë të tjerë u nderuan nga klubi në një ceremoni lamtumire para ndeshjes kundër [[PEC Zwolle]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|title=VIERTAL OUD-SPARTANEN NEEMT AFSCHEID|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=20 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081204/https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===Heerenveen===
Në korrik 2017, Dumfries iu bashkua klubit tjetër holandez [[SC Heerenveen|Heerenveen]] në një marrëveshje katër-vjeçare.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|title=SC HEERENVEEN NEEMT DENZEL DUMFRIES OVER VAN SPARTA ROTTERDAM|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210627223734/https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|archive-date=27 qershor 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|title=SC Heerenveen versterkt zich met Denzel Dumfries|website=SC Heerenveen|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128063001/http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|archive-date=28 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai u ble për të zëvëndësuar të larguarin [[Stefano Marzo]], i cili u transferua në [[Belgjika|Belgjikë]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/157445/Sparta-ziet-Dumfries-naar-SC-Heerenveen-vertrekken|title=Sparta ziet Dumfries naar SC Heerenveen vertrekken|publisher=Rijnmond|language=nl}}&lt;/ref&gt; Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në ndeshjen hapëse të sezonit 2017–18 kundër [[FC Groningen|Groningenit]]; ai ndihmoi ekipin të merrte një barazim 3–3 duke asistuar dy gola.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|title=Streppel blij met 'fighting spirit' van zijn elftal|website=SC Heerenveen|language=nl|date=13 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190111005256/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|archive-date=11 janar 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu asistoi të dy golat e fitores 2–1 kundër [[ADO Den Haag]] në javën e tretë, si dhe një gol në fitoren 2–0 kundër PSV Eindhoven javën pasardhëse,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Thorsby drukt ADO met dubbelslag verder in de zorgen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/thorsby-drukt-ado-met-dubbelslag-verder-in-de-zorgen~a7433f8c/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwak PSV krijgt nieuwe jas in Heerenveen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/zwak-psv-krijgt-nieuwe-jas-in-heerenveen~a978bd55/|publisher=Algemeen Dagblad|language=nl|date=10 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; duke u shpallur talenti i muajit gusht në Eredivisie si dhe u emërua në formacionin e javës nga gazeta holandeze ''[[Algemeen Dagblad]]''.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Piepjonge verdediging Heerenveen domineert Elftal van de Week|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/piepjonge-verdediging-heerenveen-domineert-elftal-van-de-week~a82b90d5/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|title=Talent van de maand: Denzel Dumfries|website=Fox Sports|language=nl|date=7 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171107003501/https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|archive-date=7 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Pas paraqitjeve mbreslënëse në javët e para të sezonit, Dumfries e fitoi menjëherë vendin e titullarit në formacion.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Alle vermoedelijke opstellingen en statistieken van speelronde 4|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/alle-vermoedelijke-opstellingen-en-statistieken-van-speelronde-4~af64523e/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai shënoi golin e parë me ekipin më 9 dhjetor në barazimin 2–2 kundër [[VVV-Venlo]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|title=SC Heerenveen door late tegentreffer niet langs VVV-Venlo: 2-2|website=SC Heerenveen|language=nl|date=9 dhjetor 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190528080714/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|archive-date=28 maj 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Golin e tij të dytë ai e shënoi kundër ish ekipit të tij Sparta më 26 janar 2018.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen bezorgt Advocaat derde nederlaag op rij|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-bezorgt-advocaat-derde-nederlaag-op-rij~a41229dd/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 janar 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Heerenveen e mbylli sezonin në vendin e 8të, duke u kualifikuar në fazën play-off për kualifikim në fazën paraeliminatore të [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligës së Evropës]] për sezonin e ardhshëm; ai shënoi me kokë në fitoren 4–3 në shtëpi në ndeshjen e parë gjysëm-finale kundër [[FC Utrecht|Utrecht]],&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen verslaat Utrecht in knotsgek play-offduel|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-verslaat-utrecht-in-knotsgek-play-offduel~a122e63b/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; por ekipi i tij u eliminua me rregullin e golit jashtë fushe pasi humbi ndeshjen e dytë me rezultatin 2–1.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Utrecht wint nipt van Heerenveen en bereikt finale van play-offs|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/332766/utrecht-wint-nipt-van-heerenveen-en-bereikt-finale-van-play-offs/|website=FC Update|language=nl|date=12 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===PSV Eindhoven===
Më 19 qershor 2018, Dumfries u transferua te [[PSV Eindhoven]] duke firmosur një kontratë deri në qershor 2023.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/media/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen|title=PSV NEEMT DUMFRIES OVER VAN SC HEERENVEEN|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201109030211/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen.htm|archive-date=9 nëntor 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Shuma e transferimit u raportua të ishte 5.5 milion € nga media holandeze.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|title=Dumfries tot 2023 verbonden aan PSV|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190329090234/https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|archive-date=29 mars 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij në ndeshjen e [[Johan Cruijff Schaal|Superkupën e Holandës]], të cilën PSV e humbi me penallti kundër Feyenoordit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord grijpt Johan Cruijff Schaal opnieuw via penalty's|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336494/feyenoord-grijpt-johan-cruijff-schaal-opnieuw-via-penalty-s/|website=FC Update|language=nl|date=4 gusht 2018|accessdate=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries shënoi me kokë në fitoren 5–0 kundër Utrecht në ndeshjen hapëse të kampionatit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oerdegelijk PSV start seizoen met royale thuiszege op Utrecht|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336810/oerdegelijk-psv-start-seizoen-met-royale-thuiszege-op-fc-utrecht/|website=FC Update|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV zet Ajax direct op twee punten achterstand met klinkende zege|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/psv-zet-ajax-direct-op-twee-punten-achterstand-met-klinkende-zege~abfd83d7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator, Dumfries bëri debutimin e tij në fazën e grupeve të [[UEFA Liga e Kampionëve|UEFA Ligës së Kampionëve]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]], me PSV që u mposht 4–0.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Individuele klasse Barcelona is PSV na prima start te machtig|url=https://www.vi.nl/nieuws/individuele-klasse-barcelona-is-psv-na-prima-start-te-machtig|website=Voetbal International|language=nl|date=18 shtator 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e vendosi veten titullar të padiskutueshëm në formacion, duke shënuar edhe gola në disa ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries baalt: &quot;We hebben gevochten als leeuwen&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/341183/dumfries-baalt-we-hebben-gevochten-als-leeuwen/|website=FC Update|language=nl|date=7 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Speler van de Week: acrobaat De Jong van alle markten thuis|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342155/speler-van-de-week-acrobaat-de-jong-is-van-alle-markten-thuis/|website=FC Update|language=nl|date=26 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Eindejaarsrapport: PSV kan na zonnig halfjaar op zoek naar titelglans|url=https://www.ed.nl/psv/eindejaarsrapport-psv-kan-na-zonnig-halfjaar-op-zoek-naar-titelglans~ad7d9a0f/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=28 dhjetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e mbylli sezonin me 43 ndeshje në të gjitha kompeticionet, përfshirë 34 në kampionat. Për paraqitjet e tij, Dumfries u emërua në Ekipin e Sezonit të Eredivisies.&lt;ref name=&quot;POTS&quot;&gt;{{cite news|date=16 May 2019|title=Frenkie de Jong Eredivisie Player of the Season 2018–19|url=https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|url-status=live|access-date=31 gusht 2021|publisher=Eredivisie|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831232555/https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|archive-date=31 gusht 2021 }}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri duke luajtur sërisht në ndeshjen e Superkupës së Holandës, por PSV u mposht sërisht, këtë herë nga Ajaxi.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Ajax harkt ook derde prijs binnen in duel vol controverse|url=https://www.vi.nl/nieuws/ajax-harkt-ook-derde-prijs-binnen-in-duel-vol-controverse|website=Voetbal International|language=nl|date=27 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ashtu si sezoni i kaluar, ai shënoi në ndeshjen hapëse të kampionatit me kokë në barazimin 1–1 kundër [[FC Twente|Twentes]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwoegend PSV incasseert bij FC Twente volgende klap|url=https://www.vi.nl/nieuws/zwoegend-psv-incasseert-bij-fc-twente-volgende-klap|website=Voetbal International|language=nl|date=3 gusht 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, Dumfries u vendos si një nga kapitenët e ekipit;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Van Bommel geeft uitleg over aanvoerderswissel|url=https://www.vi.nl/nieuws/van-bommel-geeft-uitleg-over-aanvoerderswissel|website=Voetbal International|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries is de nieuwe aanvoerder van PSV|url=https://www.ed.nl/dossier-psv/denzel-dumfries-is-de-nieuwe-aanvoerder-van-psv~a5c7b638/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; ai luajti ndeshjen e parë si kapiten më 24 nëntor 2019 në fitoren 2–1 kundër ish ekipit të tij Heerenveen, kjo falë mungesës së [[Ibrahim Afellay]] dhe [[Pablo Rosario]]s.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries: Een bepalende rol bij PSV, dat eis ik nu van mezelf|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/dumfries-een-bepalende-rol-bij-psv-dat-eis-ik-nu-van-mezelf~a2c3c9f7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=2 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se në pjesën e parë të sezonit Dumfries u kritikua për nivelin e lojës, ai u përmirsua njeshëm në pjesën e dytë, duke e mbyllur sezonin me tetë gola, një rekord personal.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Uitgebreid interview met Denzel Dumfries: 'We zijn lang te soft naar elkaar geweest'|url=https://www.vi.nl/pro/overig/uitgebreid-interview-met-denzel-dumfries-we-zijn-lang-te-soft-naar-elkaar-geweest|website=Voetbal International|language=nl|date=27 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust-van-bommel-niet-ontmoedigd-.htm|title=DUMFRIES SCHULDBEWUST|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=15 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210908185639/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust.htm|archive-date=8 shtator 2021|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries met PSV op jacht naar eerherstel|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-met-psv-op-jacht-naar-eerherstel~a750838b/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=8 janar 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sezoni u mbyll para kohe në mars 2020 për shkak të [[Pandemia e COVID-19|pandemisë së COVID-19]], me PSV që u rendit në vendin e katërt.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV blijft dankzij Dumfries en Unnerstall in spoor van topdrie|url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-blijft-dankzij-dumfries-en-unnerstall-in-spoor-van-topdrie|website=Voetbal International|language=nl|date=8 mars 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Pavarësisht interesit nga disa klube evropiane,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Milan, assalto a Dumfries: affare possibile con Raiola|url=https://www.corrieredellosport.it/news/calcio/calcio-mercato/2020/05/24-70072974/milan_assalto_a_dumfries_affare_possibile_con_raiola|website=Corriere dello Sport|language=it|date=24 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Il Milan cerca il nuovo Theo: Dumfries in pole. Florentino resta in corsa|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Milan/31-07-2020/calciomercato-milan-vuole-dumfries-florentino-380818135590.shtml|website=La Gazzetta Dello Sport|language=it|date=1 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries vendosi të qëndronte te PSV dhe nisi negociatat për rinovimin e kontratës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries maakt zich niet zo druk om eventuele transfer: 'Het is al een eer om voor PSV uit te komen'|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-maakt-zich-niet-zo-druk-om-eventuele-transfer-het-is-al-een-eer-om-voor-psv-uit-te-komen~a3de8d8d/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=11 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries: 'Ik heb het geweldig naar mijn zin bij PSV'|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/47722/Denzel-Dumfries-'Ik-heb-het-geweldig-naar-mijn-zin-bij-PSV'|website=PSV Supporters News|language=nl|date=10 shtator 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Para nisjes së sezonit të ri, ai u vendos kapiten i përhershëm nga trajneri [[Roger Schmidt]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Schmidt sleutelt bij PSV: &quot;Proberen spelers vrijer te laten denken&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/370802/schmidt-sleutelt-aan-psv-proberen-spelers-vrijer-te-laten-denken/|website=FC Update|language=nl|date=8 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 16 dhjetor 2020, Dumfries luajti ndeshjen e tij të 100të me klubin në fitoren 2–1 kundër [[De Graafschap]] në kupë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Wereldgoal Malen helpt matig PSV naar volgende bekerronde|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/377135/wereldgoal-malen-helpt-matig-psv-naar-volgende-bekerronde/|website=FC Update|language=nl|date=16 dhjetor 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Gjatë këtij sezoni, Dumfries vazhdoi të ishte titullar i padiskutueshëm në krahun e djathtë të mbrojtjes, por në disa raste u aktivizua edhe si mesfushor i djathtë për shkak të dëmtimeve në atë repart.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=PSV pas na herstelwerkzaamheden van Schmidt langs Vitesse |url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-pas-na-herstelwerkzaamheden-van-schmidt-langs-vitesse |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=Dumfries begrijpt keuzes Schmidt, maar niet die van zijn ploeggenoten |url=https://www.vi.nl/nieuws/dumfries-begrijpt-keuzes-schmidt-maar-niet-die-van-zijn-ploeggenoten |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se ai pësoi disa dëmtime të vogla gjatë sezonit,&lt;ref&gt;{{Cite web|date=19 dhjetor 2020 |title=Dumfries en Rosario op tijd fit, PSV met verwachte basiself |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/2020/12/dumfries-en-rosario-op-tijd-fit-psv-met-verwachte-basiself |access-date=25 mars 2026 |website=FCUpdate.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Denzel Dumfries opgelucht: 'Geen schade bleek uit mri-scan' |url=https://www.telegraaf.nl/sport/743242025/denzel-dumfries-opgelucht-geen-schade-bleek-uit-mri-scan |access-date=25 mars 2026 |website=De Telegraaf|language=nl}}&lt;/ref&gt; ai arriti të luante 41 ndeshje në të gjitha kompeticionet.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Roger Schmidt vindt dat PSV verdiend door is: 'Een verrassing na een moeilijke situatie' |url=https://www.ed.nl/psv/roger-schmidt-vindt-dat-psv-verdiend-door-is-een-verrassing-na-een-moeilijke-situatie~a2c35592/ |language=nl|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt; Edhe pse negociatat për rinovimin e kontratës kishin nisur që në fillim të sezonit,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Geen handtekening van Dumfries, die van Ihattaren misschien|url=https://www.vi.nl/nieuws/geen-handtekening-van-dumfries-die-van-ihattaren-misschien|website=Voetbal International|language=nl|date=9 shkurt 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; palët nuk arritën një marrëveshje, duke hapur rrugët për një largim të tij nga ekipi gjatë merkatos së verës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV gaat naast Ihattaren ook Malen en Dumfries verkopen |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/383420/psv-gaat-naast-ihattaren-ook-malen-en-dumfries-verkopen/|website=FC Update|language=nl|date=20 prill 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 14 gusht 2021, Dumfries u transferua te kampionët në fuqi të Italisë, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]], për 12.5 milion € plus 2.5 milion € në formë bonusi.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|title=DENZEL DUMFRIES È UN NUOVO GIOCATORE DELL'INTER|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=14 gusht 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210814200313/https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|archive-date=14 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai firmosi një kontratë katër-vjeçare dhe mori fanellën me numrin 2 për sezonin e ardhshëm.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|title=DA CORDAZ A DUMFRIES, I NUOVI NUMERI DI MAGLIA|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=20 gusht 2021|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210820095928/https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|archive-date=20 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në fitoren 4–0 kundër [[Genoa C.F.C.|Genoas]] në ndeshjen hapëse të [[Serie A]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|title=Inter starts in Serie A with debut Dumfries with victory over Genoa|website=Ruetir|language=en|date=21 August 2021|accessdate=25 August 2021|archive-date=25 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210825175745/https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai pati vështirësi në muajt e parë në Itali, duke mos qënë në lartësinë e duhur,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/29-11-2021/inter-dumfries-titolare-ultima-chiamata-l-olandese-430203638439.shtml|title=Inter, adesso tocca a Dumfries. Ultima chiamata per l’olandese?|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=29 nëntor 2021|access-date=28 korrik 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/inter-dumfries-inizio-difficile-poi-anno-fantastico_51273901-202202k.shtml|title=Inter, Dumfries: &quot;Inizio difficile poi anno fantastico&quot;|publisher=Sport Mediaset|language=it|date=11 qershor 2022|access-date=24 qershor 2022}}&lt;/ref&gt; megjithatë filloi të përmirsohej nga muaji dhjetor, duke shënuar golin e parë në Itali në suksesin 3–0 kundër [[A.S. Roma|Romës]] në [[Stadio Olimpico]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/roma/serie-a-roma-inter-0-3-nerazzurri-senza-pieta-conl-ex-mourinho_42593762-202102k.shtml|title=Serie A: Roma-Inter 0-3, nerazzurri senza pietà con&amp;nbsp;l&amp;#39;ex Mourinho|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=5 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt; Më 12 janar 2022, ai fitoi [[Supercoppa Italiana|Superkupën e Italisë]] pasi Interi mposhti [[Juventus F.C.|Juventusin]] 2–1 në kohën shtesë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/12-01-2022/supercoppa-inter-juventus-2-1-mckennie-lautaro-sanchez-120-430884337880.shtml|title=Festa Inter in Supercoppa: Sanchez punisce la Juve al 121'!|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=12 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Katër muaj më pas, ai fitoi edhe [[Coppa Italia|Kupën e Italisë]], sërisht kundër Juventusit,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Juventus/11-05-2022/coppa-italia-finale-juve-inter-2-4-gol-barella-alex-sandro-vlahovic-calhanoglu-doppietta-perisic-440455025488.shtml|title=L'Inter batte 4-2 la Juve e vince la Coppa Italia: decisiva la doppietta di Perisic|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=11 maj 2022}}&lt;/ref&gt; dhe e mbylli sezonin me 45 ndeshje dhe 5 gola në të gjitha kompeticionet. 

Dumfries u bë titullar i rregullt në formacionin 3–5–2 të trajnerit [[Simone Inzaghi]] në sezonin 2022–23. Ai e nisi sezonin duke shënuar në momentet e fundit të ndeshjes kundër [[U.S. Lecce|Lecces]] në javën e parë të kampionatit, duke i dhënë Interit fitoren 2–1.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/13-08-2022/lecce-inter-1-2-gol-lukaku-dumfries-partita-4401862121739.shtml|title=Inter all'ultimo respiro a Lecce: segna Dumfries al 95'! Lukaku, ritorno con gol|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Më 13 shtator, ai shënoi golin e parë në karrierë në Ligën e Kampionëve në suksesin 2–0 kundër [[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Champions-League/13-09-2022/viktoria-plzen-inter-0-2-dzeko-gol-asst-dumfries-450169763715.shtml|title=Dzeko show: gol e assist. Inter in scioltezza con il Viktoria Plzen|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 shtator 2022}}&lt;/ref&gt; Në janar, Dumfries fitoi një tjetër titull të Superkupës Italiane, këtë herë kundër [[A.C. Milan|Milanit]], kurse në maj fitoi po ashtu edhe Kupën, duke luajtur 90 minuta si titullar në fitoren 2–1 kundër [[ACF Fiorentina|Fiorentinës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/65704482|title=Fiorentina 1–2 Inter Milan: Martinez scores twice as Champions League finalists win Coppa Italia|publisher=BBC Sport|language=en|date=24 maj 2023|access-date=24 maj 2023}}&lt;/ref&gt; Më 10 qershor, ai luajti në finalen e Ligës së Kampionëve në [[Stamboll]] kundër [[Manchester City F.C.|Manchester Cityt]], por Inter u mposht 1–0.&lt;ref&gt;{{cite news|author=David Hytner|date=10 qershor 2023|title=Rodri breaks Internazionale resistance to seal Manchester City's treble glory|url=https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|publisher=The Guardian|language=en|accessdate=10 qershor 2023|archive-date=10 qershor 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230610213408/https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Më 16 shtator 2023, Dumfries luajti ndeshjen e tij të me Interin në fitoren 5–1 në ''[[Derby della Madonnina]]'' kundër [[A.C. Milan|Milanit]]. Në ndeshjen e kthimit në prill 2024, Dumfries fitoi ''[[Scudetto]]'' e parë me klubin pas fitores 2–1 në [[San Siro]]; po në këtë ndeshje, ai mori kartonin e kuq të parë me ''Zikaltrit''. Ky ishte titulli i 20të për Interin, duke marrë edhe yllin e dytë në fanellë; Dumfries u konsiderua një nga lojtarët më të rëndësishëm të këtij suksesi, duke regjistruar 31 ndeshje dhe 4 gola.

==Trofe==
===Klube===
;Sparta Rotterdam
* [[Eerste Divisie]]: [[2015–16 Eerste Divisie|2015–16]]
;Internazionale

* [[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2021|2021]]

===Personale===
* Ekipi i Vitit i [[Eredivisie]]s: [[2018–19 Eredivisie|2018–19]]&lt;ref name=&quot;POTS&quot;/&gt;

== Referime ==
{{reflist}}

[[Kategoria:Lindje 1996]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë holandezë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren holandeze]]
[[Kategoria:Futbollistë në Sparta Rotterdam]]
[[Kategoria:Futbollistë në SC Heerenveen]]
[[Kategoria:Futbollistë në PSV Eindhoven]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në Real Madrid C.F.]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në La Liga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2022]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2024]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2026]]</text>
      <sha1>nolc1j20bq91nr0fuem6vu0oeerzsdd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027669</id>
      <parentid>3027668</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:44:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Internazionale */</comment>
      <origin>3027669</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="42828" sha1="l6ijx84rmekh15k2stfggrmtvjot1zd" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Denzel Dumfries
| image = Edison ndreca inter egnati (cropped Denzel Dumfries).jpg
| fullname = Denzel Justus Morris Dumfries
| birth_date = {{birth date and age|18|4|1996|df=yes}}
| birth_place = [[Rotterdam]], Holandë
| height = 1.88 m
| position = [[Mbrojtësi (futboll)|Mbrojtës i djathtë]]
| currentclub = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| clubnumber = 24
| youthyears1 = 
| youthclubs1 = Spartaan '20
| youthyears2 = 2002–2013
| youthclubs2 = [[VV Smitshoek|Smitshoek]]
| youthyears3 = 2013–2014
| youthclubs3 = [[BVV Barendrecht]]
| years1 = 2014–2017
| clubs1 = [[Sparta Rotterdam]]
| caps1 = 65
| goals1 = 2
| years2 = 2017–2018
| clubs2 = [[SC Heerenveen|Heerenveen]]
| caps2 = 33
| goals2 = 3
| years3 = 2018–2021
| clubs3 = [[PSV Eindhoven|PSV]]
| caps3 = 89
| goals3 = 13
| years4 = 2021–2026
| clubs4 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]]
| caps4 = 147
| goals4 = 20
| years5 = 2026–
| clubs5 = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| caps5 = 0
| goals5 = 0
| nationalyears1 = 2014
| nationalteam1 = [[Kombëtarja arubiane e futbollit|Aruba]]
| nationalcaps1 = 2
| nationalgoals1 = 1
| nationalyears2 = 2016
| nationalteam2 = [[Kombëtarja holandeze nën-20 e futbollit|Holanda U20]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2016–2018
| nationalteam3 = [[Kombëtarja holandeze nën-21 e futbollit|Holanda U21]]
| nationalcaps3 = 5
| nationalgoals3 = 0
| nationalyears4 = 2018–
| nationalteam4 = [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]
| nationalcaps4 = 76
| nationalgoals4 = 11
| medaltemplates = {{Medal|Sport|[[Futbolli]]}}
{{Medal|Country|{{flamuri|Holanda}} [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]}}
{{Medal|Comp|[[UEFA Liga e Kombeve]]}}
{{Medal|Silver|[[Finalet e UEFA Ligës së Kombeve 2019|Portugali 2019]]|}}
| club-update = 9 maj 2026
| nationalteam-update = 30 qershor 2026
}}
'''Denzel Justus Morris Dumfries''' (lindur më 18 prill 1996) është një [[futbolli]]st profesionist [[Holanda|holandez]] i cili luan si [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i djathtë]] për klubin spanjoll [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]] dhe [[Kombëtarja holandeze e futbollit|kombëtaren holandeze]].

Dumfries e nisi karrierën e tij si profesionist në vitin 2014 me [[Sparta Rotterdam|Spartën e Rotterdamit]], duke i ndihmuar të ngjiteshin në [[Eredivisie]] në vitin 2016 kurse një vit më pas u shpall talenti i vitit. Në vitin 2017, ai u transferua te [[SC Heerenveen|Heerenveen]], kurse pas një sezoni kaloi te [[PSV Eindhoven|PSV]], duke u bërë [[Kapiteni (futboll)|kapiten]] në vitin 2021. Në verën e vitit 2021, ai nënshkroi në Itali me Interin.

Në nivel ndërkombëtar, Dumfries fillimisht përfaqsoi Aruban në vitin 2014, kjo për shkak të origjinës së tij nga ana e babait. Në vitin 2018, ai vendosi të luante për Holandën, duke debutuar zyrtarisht në atë vit. Tre vite më vonë, ai luajti në [[UEFA Euro 2020|Euro 2020]].

==Karriera me klube==
===Sparta Rotterdam===
Dumfries e nisi karrierën e tij si futbollist me klubin Spartaan '20, duke qëndruar për dy vite.&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;&gt;{{cite news|title=Misschien was ik wel wat timide tussen al die stadsjongetjes |url=https://www.vi.nl/nieuws/misschien-was-ik-wel-wat-timide-tussen-al-die-stadsjongetjes-1|website=Voetbal International|language=nl|date=31 mars 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;&gt;{{cite news|title=Feyenoord heeft met Dumfries echt zitten slapen |url=https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|website=BND Estem|language=nl|date=1 dhjetor 2018|access-date=11 September 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181202120824/https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|archive-date=2 dhjetor 2018|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai u la i lirë nga klubi pasi nuk konsiderohej një lojtar i mirë dhe nuk pëlqehej nga shokët e ekipit dhe trajnerët.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries werd door iedereen uitgelachen, zelfs door de trainers |url=https://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/848164/-dumfries-werd-door-iedereen-uitgelachen-zelfs-door-de-trainers-.html|website=Voetbal Primeur|language=nl|date=22 tetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries RTV Rijnmond 14 June 2021&quot;&gt;{{cite news|title=Uitblinker Dumfries speelde bij deze club jaren geleden al in oranje: 'Maar Denz, je bent helemaal niet zo goed...'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/1277746/Uitblinker-Dumfries-speelde-bij-deze-club-jaren-geleden-al-in-oranje-Maar-Denz-je-bent-helemaal-niet-zo-goed|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 qershor 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi me [[VV Smitshoek|Smitshoek]].&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Dumfries fillimisht luante si [[Sulmuesi (futboll)|sulmues]] por me kalimin e viteve u zhvendos në mbrojtje.&lt;ref name=&quot;Never Offside1&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|title=N.O. ontmoet Denzel Dumfries: 'Ik kijk tegen helemaal niemand op'|website=Never Offside|language=nl|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181010174429/https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|archive-date=10 tetor 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në vitin 2013, ai u transferua te [[BVV Barendrecht|Barendrecht]], duke luajtur për një sezon.&lt;ref name=&quot;Dumfries Backstory BBC&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57546472|title=From Aruba amateur to Netherlands hero|publisher=BBC Sport|language=en|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Gjatë kësaj kohe, ai u refuzua nga zbuluesi i talentëve të [[Feyenoord]]it, duke mos u konsideruar në lartësinë e klubit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord duidelijk: &quot;Vonden Dumfries niet goed genoeg&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342335/feyenoord-bekeek-dumfries-vonden-hem-niet-goed-genoeg/|website=FC Update|language=nl|date=30 nëntor 2018|access-date=22 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;/&gt;

Në vitin 2014, Dumfries u transferua te [[Sparta Rotterdam]],&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jeroen Nagtegaal (laatste nieuws) |title=Denzel Dumfries Dwingt Contract Af Bij Sparta Rotterdam |url=http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518075141/http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-date=18 maj 2015 |access-date=25 mars 2026 |website=bvvbarendrecht.nl|language=nl}}&lt;/ref&gt; duke u aktivizuar me ekipet e të rinjëve në muajt e parë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Denzel Dumfries tekent bij Sparta Rotterdam |url=http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518092609/http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-date=18 maj 2015|access-date=25 mars 2026|website=vvsmitshoek.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi kontratën e tij të parë si profesionist e cila ishte për tre vite.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta contracteert drie jonge talenten|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/121930/Sparta-contracteert-drie-jonge-talenten|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=2 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta bindt talenten Dumfries, Alhaft en Albertus|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/265427/sparta-bindt-talenten-dumfries-alhaft-en-albertus/|website=FC Update|language=nl|date=3 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 20 shkurt 2015, Dumfries bëri debutimin e tij si profesionist në humbjen 2–1 kundër [[FC Emmen|Emmen]] në kampionat, duke u aktivizuar në pjesën e dytë si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest van FC Emmen|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/126135/Sparta-verliest-van-FC-Emmen|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 shkurt 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai luajti edhe në dy ndeshje të tjera në sezonin 2014–15, në të dyja rastet si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest met 1-0 van Eindhoven|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127235/Sparta-verliest-met-1-0-van-Eindhoven|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 mars 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta overklast Roda JC: 6-0|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127791/Sparta-overklast-Roda-JC-6-0|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=6 prill 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri si zëvëndësues por pas pak kohësh u bë titullar në krahun e djathtë të mbrojtjes, duke ndihmuar Spartën të bëhej kandidat për rikthimin në [[Eredivisie]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oppermachtig Sparta snel klaar met Jong PSV|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/133375/Oppermachtig-Sparta-snel-klaar-met-Jong-PSV|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 shtator 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta rekent af met FC Oss|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134218/Sparta-rekent-af-met-FC-Oss|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 tetor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint en stijgt naar de tweede plaats|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134620/Sparta-wint-en-stijgt-naar-de-tweede-plaats|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=1 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 7 nëntor 2015, ai rinovoi kontratën e tij deri në qershor 2019.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries verlengt contract bij Sparta|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134824/Dumfries-verlengt-contract-bij-Sparta|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai shënoi golin e tij të parë si profesionist në fitoren 5–2 kundër [[RKC Waalwijk]] më 18 janar 2016.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta op tijd weer wakker tegen RKC Waalwijk|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/137305/Sparta-op-tijd-weer-wakker-tegen-RKC-Waalwijk|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 janar 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta siguroi ngjitjen në elitë më 11 prill pas fitores 3–1 kundër [[Jong Ajax]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta kampioen op volgepakt Kasteel|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/140733/Sparta-kampioen-op-volgepakt-Kasteel|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=11 prill 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ky ishte një sezon i dalluar për Dumfries,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|title=DENZEL DUMFRIES BESTE TALENT VIERDE PERIODE JUPILER LEAGUE|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=21 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082141/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries FC Update May 2016&quot;&gt;{{cite news|title=Sparta-diamant Dumfries kan het heel ver schoppen|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/297172/sparta-diamant-dumfries-kan-het-heel-ver-schoppen/|website=FC Update|language=nl|date=4 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; i cili u shpall talenti i sezonit i [[Eerste Divisie]] si dhe fitoi çmimin &quot;Demi i Bronztë&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|title=DENZEL DUMFRIES EEN BRONZEN STIER RIJKER|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=30 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082203/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|title=Sparta Wint Bijna Alle Gouden Stieren|publisher=Sparta Rotterdam|language=nl|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160610202654/https://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|archive-date=10 qershor 2016|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai luajti gjithsej 33 ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint bijna alle Gouden Stieren|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/141528/Sparta-wint-bijna-alle-Gouden-Stieren|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=3 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries vazhdoi të ishte titullar në sezonin e parë të klubit në elitë pas gjashtë vitesh.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Jans: 'Sparta blijft probleemloos in eredivisie'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/145061/Jans-Sparta-blijft-probleemloos-in-eredivisie|website=RT Rijnmond|language=nl|date=11 gusht 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Onrust bij NEC wordt groter door verlies bij Sparta|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/304345/onrust-bij-nec-wordt-groter-door-pak-slaag-bij-sparta/|website=FC Update|language=nl|date=18 shtator 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 2 tetor, ai mori kartonin e kuq të parë në karrierë në barazimin 1–1 kundër [[AZ Alkmaar]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|title=SPARTA – AZ EINDIGT IN EEN GELIJKSPEL|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=2 tetor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081515/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 19 nëntor në humbjen 3–2 në derbi kundër [[Excelsior Rotterdam|Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|title=SPARTA KEERT MET LEGE HANDEN TERUG UIT KRALINGEN|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=19 nëntor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081710/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Gjatë merkatos së dimrit, klubi firmosi me finlandezin [[Janne Saksela]], i cili luante gjithashtu si mbrojtës i djathtë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pastoor: 'Saksela past zich snel aan niveau aan'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/150336/Pastoor-Saksela-past-zich-snel-aan-niveau-aan|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=4 janar 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht konkurencës, Dumfries e ruajti vendin e tij dhe vazhdoi të ishte titullar deri në fund të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|title=SPARTA WINT MET 0-1 OP BEZOEK BIJ N.E.C.|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 shkurt 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081912/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta gemakkelijk langs Heracles|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/152995/Sparta-gemakkelijk-langs-Heracles|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 mars 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;br&gt;{{cite news|title=Dumfries: 'Niet bezig met afgelopen wedstrijden'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154177/Dumfries-Niet-bezig-met-afgelopen-wedstrijden|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=22 prill 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta arriti të siguronte mbijetesën duke fituar dy ndeshjet e fundit të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta nog een jaar in de eredivisie|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154970/Sparta-nog-een-jaar-in-de-eredivisie|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 May 2017|access-date=11 September 2021}}&lt;/ref&gt; Një muaj pas largimit nga klubi, Dumfries, sëbashku me disa lojtarë të tjerë u nderuan nga klubi në një ceremoni lamtumire para ndeshjes kundër [[PEC Zwolle]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|title=VIERTAL OUD-SPARTANEN NEEMT AFSCHEID|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=20 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081204/https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===Heerenveen===
Në korrik 2017, Dumfries iu bashkua klubit tjetër holandez [[SC Heerenveen|Heerenveen]] në një marrëveshje katër-vjeçare.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|title=SC HEERENVEEN NEEMT DENZEL DUMFRIES OVER VAN SPARTA ROTTERDAM|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210627223734/https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|archive-date=27 qershor 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|title=SC Heerenveen versterkt zich met Denzel Dumfries|website=SC Heerenveen|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128063001/http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|archive-date=28 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai u ble për të zëvëndësuar të larguarin [[Stefano Marzo]], i cili u transferua në [[Belgjika|Belgjikë]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/157445/Sparta-ziet-Dumfries-naar-SC-Heerenveen-vertrekken|title=Sparta ziet Dumfries naar SC Heerenveen vertrekken|publisher=Rijnmond|language=nl}}&lt;/ref&gt; Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në ndeshjen hapëse të sezonit 2017–18 kundër [[FC Groningen|Groningenit]]; ai ndihmoi ekipin të merrte një barazim 3–3 duke asistuar dy gola.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|title=Streppel blij met 'fighting spirit' van zijn elftal|website=SC Heerenveen|language=nl|date=13 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190111005256/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|archive-date=11 janar 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu asistoi të dy golat e fitores 2–1 kundër [[ADO Den Haag]] në javën e tretë, si dhe një gol në fitoren 2–0 kundër PSV Eindhoven javën pasardhëse,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Thorsby drukt ADO met dubbelslag verder in de zorgen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/thorsby-drukt-ado-met-dubbelslag-verder-in-de-zorgen~a7433f8c/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwak PSV krijgt nieuwe jas in Heerenveen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/zwak-psv-krijgt-nieuwe-jas-in-heerenveen~a978bd55/|publisher=Algemeen Dagblad|language=nl|date=10 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; duke u shpallur talenti i muajit gusht në Eredivisie si dhe u emërua në formacionin e javës nga gazeta holandeze ''[[Algemeen Dagblad]]''.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Piepjonge verdediging Heerenveen domineert Elftal van de Week|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/piepjonge-verdediging-heerenveen-domineert-elftal-van-de-week~a82b90d5/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|title=Talent van de maand: Denzel Dumfries|website=Fox Sports|language=nl|date=7 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171107003501/https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|archive-date=7 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Pas paraqitjeve mbreslënëse në javët e para të sezonit, Dumfries e fitoi menjëherë vendin e titullarit në formacion.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Alle vermoedelijke opstellingen en statistieken van speelronde 4|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/alle-vermoedelijke-opstellingen-en-statistieken-van-speelronde-4~af64523e/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai shënoi golin e parë me ekipin më 9 dhjetor në barazimin 2–2 kundër [[VVV-Venlo]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|title=SC Heerenveen door late tegentreffer niet langs VVV-Venlo: 2-2|website=SC Heerenveen|language=nl|date=9 dhjetor 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190528080714/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|archive-date=28 maj 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Golin e tij të dytë ai e shënoi kundër ish ekipit të tij Sparta më 26 janar 2018.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen bezorgt Advocaat derde nederlaag op rij|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-bezorgt-advocaat-derde-nederlaag-op-rij~a41229dd/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 janar 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Heerenveen e mbylli sezonin në vendin e 8të, duke u kualifikuar në fazën play-off për kualifikim në fazën paraeliminatore të [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligës së Evropës]] për sezonin e ardhshëm; ai shënoi me kokë në fitoren 4–3 në shtëpi në ndeshjen e parë gjysëm-finale kundër [[FC Utrecht|Utrecht]],&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen verslaat Utrecht in knotsgek play-offduel|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-verslaat-utrecht-in-knotsgek-play-offduel~a122e63b/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; por ekipi i tij u eliminua me rregullin e golit jashtë fushe pasi humbi ndeshjen e dytë me rezultatin 2–1.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Utrecht wint nipt van Heerenveen en bereikt finale van play-offs|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/332766/utrecht-wint-nipt-van-heerenveen-en-bereikt-finale-van-play-offs/|website=FC Update|language=nl|date=12 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===PSV Eindhoven===
Më 19 qershor 2018, Dumfries u transferua te [[PSV Eindhoven]] duke firmosur një kontratë deri në qershor 2023.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/media/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen|title=PSV NEEMT DUMFRIES OVER VAN SC HEERENVEEN|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201109030211/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen.htm|archive-date=9 nëntor 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Shuma e transferimit u raportua të ishte 5.5 milion € nga media holandeze.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|title=Dumfries tot 2023 verbonden aan PSV|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190329090234/https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|archive-date=29 mars 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij në ndeshjen e [[Johan Cruijff Schaal|Superkupën e Holandës]], të cilën PSV e humbi me penallti kundër Feyenoordit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord grijpt Johan Cruijff Schaal opnieuw via penalty's|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336494/feyenoord-grijpt-johan-cruijff-schaal-opnieuw-via-penalty-s/|website=FC Update|language=nl|date=4 gusht 2018|accessdate=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries shënoi me kokë në fitoren 5–0 kundër Utrecht në ndeshjen hapëse të kampionatit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oerdegelijk PSV start seizoen met royale thuiszege op Utrecht|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336810/oerdegelijk-psv-start-seizoen-met-royale-thuiszege-op-fc-utrecht/|website=FC Update|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV zet Ajax direct op twee punten achterstand met klinkende zege|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/psv-zet-ajax-direct-op-twee-punten-achterstand-met-klinkende-zege~abfd83d7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator, Dumfries bëri debutimin e tij në fazën e grupeve të [[UEFA Liga e Kampionëve|UEFA Ligës së Kampionëve]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]], me PSV që u mposht 4–0.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Individuele klasse Barcelona is PSV na prima start te machtig|url=https://www.vi.nl/nieuws/individuele-klasse-barcelona-is-psv-na-prima-start-te-machtig|website=Voetbal International|language=nl|date=18 shtator 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e vendosi veten titullar të padiskutueshëm në formacion, duke shënuar edhe gola në disa ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries baalt: &quot;We hebben gevochten als leeuwen&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/341183/dumfries-baalt-we-hebben-gevochten-als-leeuwen/|website=FC Update|language=nl|date=7 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Speler van de Week: acrobaat De Jong van alle markten thuis|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342155/speler-van-de-week-acrobaat-de-jong-is-van-alle-markten-thuis/|website=FC Update|language=nl|date=26 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Eindejaarsrapport: PSV kan na zonnig halfjaar op zoek naar titelglans|url=https://www.ed.nl/psv/eindejaarsrapport-psv-kan-na-zonnig-halfjaar-op-zoek-naar-titelglans~ad7d9a0f/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=28 dhjetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e mbylli sezonin me 43 ndeshje në të gjitha kompeticionet, përfshirë 34 në kampionat. Për paraqitjet e tij, Dumfries u emërua në Ekipin e Sezonit të Eredivisies.&lt;ref name=&quot;POTS&quot;&gt;{{cite news|date=16 May 2019|title=Frenkie de Jong Eredivisie Player of the Season 2018–19|url=https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|url-status=live|access-date=31 gusht 2021|publisher=Eredivisie|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831232555/https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|archive-date=31 gusht 2021 }}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri duke luajtur sërisht në ndeshjen e Superkupës së Holandës, por PSV u mposht sërisht, këtë herë nga Ajaxi.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Ajax harkt ook derde prijs binnen in duel vol controverse|url=https://www.vi.nl/nieuws/ajax-harkt-ook-derde-prijs-binnen-in-duel-vol-controverse|website=Voetbal International|language=nl|date=27 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ashtu si sezoni i kaluar, ai shënoi në ndeshjen hapëse të kampionatit me kokë në barazimin 1–1 kundër [[FC Twente|Twentes]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwoegend PSV incasseert bij FC Twente volgende klap|url=https://www.vi.nl/nieuws/zwoegend-psv-incasseert-bij-fc-twente-volgende-klap|website=Voetbal International|language=nl|date=3 gusht 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, Dumfries u vendos si një nga kapitenët e ekipit;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Van Bommel geeft uitleg over aanvoerderswissel|url=https://www.vi.nl/nieuws/van-bommel-geeft-uitleg-over-aanvoerderswissel|website=Voetbal International|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries is de nieuwe aanvoerder van PSV|url=https://www.ed.nl/dossier-psv/denzel-dumfries-is-de-nieuwe-aanvoerder-van-psv~a5c7b638/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; ai luajti ndeshjen e parë si kapiten më 24 nëntor 2019 në fitoren 2–1 kundër ish ekipit të tij Heerenveen, kjo falë mungesës së [[Ibrahim Afellay]] dhe [[Pablo Rosario]]s.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries: Een bepalende rol bij PSV, dat eis ik nu van mezelf|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/dumfries-een-bepalende-rol-bij-psv-dat-eis-ik-nu-van-mezelf~a2c3c9f7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=2 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se në pjesën e parë të sezonit Dumfries u kritikua për nivelin e lojës, ai u përmirsua njeshëm në pjesën e dytë, duke e mbyllur sezonin me tetë gola, një rekord personal.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Uitgebreid interview met Denzel Dumfries: 'We zijn lang te soft naar elkaar geweest'|url=https://www.vi.nl/pro/overig/uitgebreid-interview-met-denzel-dumfries-we-zijn-lang-te-soft-naar-elkaar-geweest|website=Voetbal International|language=nl|date=27 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust-van-bommel-niet-ontmoedigd-.htm|title=DUMFRIES SCHULDBEWUST|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=15 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210908185639/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust.htm|archive-date=8 shtator 2021|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries met PSV op jacht naar eerherstel|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-met-psv-op-jacht-naar-eerherstel~a750838b/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=8 janar 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sezoni u mbyll para kohe në mars 2020 për shkak të [[Pandemia e COVID-19|pandemisë së COVID-19]], me PSV që u rendit në vendin e katërt.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV blijft dankzij Dumfries en Unnerstall in spoor van topdrie|url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-blijft-dankzij-dumfries-en-unnerstall-in-spoor-van-topdrie|website=Voetbal International|language=nl|date=8 mars 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Pavarësisht interesit nga disa klube evropiane,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Milan, assalto a Dumfries: affare possibile con Raiola|url=https://www.corrieredellosport.it/news/calcio/calcio-mercato/2020/05/24-70072974/milan_assalto_a_dumfries_affare_possibile_con_raiola|website=Corriere dello Sport|language=it|date=24 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Il Milan cerca il nuovo Theo: Dumfries in pole. Florentino resta in corsa|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Milan/31-07-2020/calciomercato-milan-vuole-dumfries-florentino-380818135590.shtml|website=La Gazzetta Dello Sport|language=it|date=1 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries vendosi të qëndronte te PSV dhe nisi negociatat për rinovimin e kontratës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries maakt zich niet zo druk om eventuele transfer: 'Het is al een eer om voor PSV uit te komen'|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-maakt-zich-niet-zo-druk-om-eventuele-transfer-het-is-al-een-eer-om-voor-psv-uit-te-komen~a3de8d8d/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=11 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries: 'Ik heb het geweldig naar mijn zin bij PSV'|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/47722/Denzel-Dumfries-'Ik-heb-het-geweldig-naar-mijn-zin-bij-PSV'|website=PSV Supporters News|language=nl|date=10 shtator 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Para nisjes së sezonit të ri, ai u vendos kapiten i përhershëm nga trajneri [[Roger Schmidt]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Schmidt sleutelt bij PSV: &quot;Proberen spelers vrijer te laten denken&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/370802/schmidt-sleutelt-aan-psv-proberen-spelers-vrijer-te-laten-denken/|website=FC Update|language=nl|date=8 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 16 dhjetor 2020, Dumfries luajti ndeshjen e tij të 100të me klubin në fitoren 2–1 kundër [[De Graafschap]] në kupë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Wereldgoal Malen helpt matig PSV naar volgende bekerronde|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/377135/wereldgoal-malen-helpt-matig-psv-naar-volgende-bekerronde/|website=FC Update|language=nl|date=16 dhjetor 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Gjatë këtij sezoni, Dumfries vazhdoi të ishte titullar i padiskutueshëm në krahun e djathtë të mbrojtjes, por në disa raste u aktivizua edhe si mesfushor i djathtë për shkak të dëmtimeve në atë repart.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=PSV pas na herstelwerkzaamheden van Schmidt langs Vitesse |url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-pas-na-herstelwerkzaamheden-van-schmidt-langs-vitesse |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=Dumfries begrijpt keuzes Schmidt, maar niet die van zijn ploeggenoten |url=https://www.vi.nl/nieuws/dumfries-begrijpt-keuzes-schmidt-maar-niet-die-van-zijn-ploeggenoten |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se ai pësoi disa dëmtime të vogla gjatë sezonit,&lt;ref&gt;{{Cite web|date=19 dhjetor 2020 |title=Dumfries en Rosario op tijd fit, PSV met verwachte basiself |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/2020/12/dumfries-en-rosario-op-tijd-fit-psv-met-verwachte-basiself |access-date=25 mars 2026 |website=FCUpdate.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Denzel Dumfries opgelucht: 'Geen schade bleek uit mri-scan' |url=https://www.telegraaf.nl/sport/743242025/denzel-dumfries-opgelucht-geen-schade-bleek-uit-mri-scan |access-date=25 mars 2026 |website=De Telegraaf|language=nl}}&lt;/ref&gt; ai arriti të luante 41 ndeshje në të gjitha kompeticionet.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Roger Schmidt vindt dat PSV verdiend door is: 'Een verrassing na een moeilijke situatie' |url=https://www.ed.nl/psv/roger-schmidt-vindt-dat-psv-verdiend-door-is-een-verrassing-na-een-moeilijke-situatie~a2c35592/ |language=nl|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt; Edhe pse negociatat për rinovimin e kontratës kishin nisur që në fillim të sezonit,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Geen handtekening van Dumfries, die van Ihattaren misschien|url=https://www.vi.nl/nieuws/geen-handtekening-van-dumfries-die-van-ihattaren-misschien|website=Voetbal International|language=nl|date=9 shkurt 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; palët nuk arritën një marrëveshje, duke hapur rrugët për një largim të tij nga ekipi gjatë merkatos së verës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV gaat naast Ihattaren ook Malen en Dumfries verkopen |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/383420/psv-gaat-naast-ihattaren-ook-malen-en-dumfries-verkopen/|website=FC Update|language=nl|date=20 prill 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 14 gusht 2021, Dumfries u transferua te kampionët në fuqi të Italisë, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]], për 12.5 milion € plus 2.5 milion € në formë bonusi.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|title=DENZEL DUMFRIES È UN NUOVO GIOCATORE DELL'INTER|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=14 gusht 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210814200313/https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|archive-date=14 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai firmosi një kontratë katër-vjeçare dhe mori fanellën me numrin 2 për sezonin e ardhshëm.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|title=DA CORDAZ A DUMFRIES, I NUOVI NUMERI DI MAGLIA|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=20 gusht 2021|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210820095928/https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|archive-date=20 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në fitoren 4–0 kundër [[Genoa C.F.C.|Genoas]] në ndeshjen hapëse të [[Serie A]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|title=Inter starts in Serie A with debut Dumfries with victory over Genoa|website=Ruetir|language=en|date=21 August 2021|accessdate=25 August 2021|archive-date=25 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210825175745/https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai pati vështirësi në muajt e parë në Itali, duke mos qënë në lartësinë e duhur,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/29-11-2021/inter-dumfries-titolare-ultima-chiamata-l-olandese-430203638439.shtml|title=Inter, adesso tocca a Dumfries. Ultima chiamata per l’olandese?|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=29 nëntor 2021|access-date=28 korrik 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/inter-dumfries-inizio-difficile-poi-anno-fantastico_51273901-202202k.shtml|title=Inter, Dumfries: &quot;Inizio difficile poi anno fantastico&quot;|publisher=Sport Mediaset|language=it|date=11 qershor 2022|access-date=24 qershor 2022}}&lt;/ref&gt; megjithatë filloi të përmirsohej nga muaji dhjetor, duke shënuar golin e parë në Itali në suksesin 3–0 kundër [[A.S. Roma|Romës]] në [[Stadio Olimpico]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/roma/serie-a-roma-inter-0-3-nerazzurri-senza-pieta-conl-ex-mourinho_42593762-202102k.shtml|title=Serie A: Roma-Inter 0-3, nerazzurri senza pietà con&amp;nbsp;l&amp;#39;ex Mourinho|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=5 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt; Më 12 janar 2022, ai fitoi [[Supercoppa Italiana|Superkupën e Italisë]] pasi Interi mposhti [[Juventus F.C.|Juventusin]] 2–1 në kohën shtesë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/12-01-2022/supercoppa-inter-juventus-2-1-mckennie-lautaro-sanchez-120-430884337880.shtml|title=Festa Inter in Supercoppa: Sanchez punisce la Juve al 121'!|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=12 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Katër muaj më pas, ai fitoi edhe [[Coppa Italia|Kupën e Italisë]], sërisht kundër Juventusit,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Juventus/11-05-2022/coppa-italia-finale-juve-inter-2-4-gol-barella-alex-sandro-vlahovic-calhanoglu-doppietta-perisic-440455025488.shtml|title=L'Inter batte 4-2 la Juve e vince la Coppa Italia: decisiva la doppietta di Perisic|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=11 maj 2022}}&lt;/ref&gt; dhe e mbylli sezonin me 45 ndeshje dhe 5 gola në të gjitha kompeticionet. 

Dumfries u bë titullar i rregullt në formacionin 3–5–2 të trajnerit [[Simone Inzaghi]] në sezonin 2022–23. Ai e nisi sezonin duke shënuar në momentet e fundit të ndeshjes kundër [[U.S. Lecce|Lecces]] në javën e parë të kampionatit, duke i dhënë Interit fitoren 2–1.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/13-08-2022/lecce-inter-1-2-gol-lukaku-dumfries-partita-4401862121739.shtml|title=Inter all'ultimo respiro a Lecce: segna Dumfries al 95'! Lukaku, ritorno con gol|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Më 13 shtator, ai shënoi golin e parë në karrierë në Ligën e Kampionëve në suksesin 2–0 kundër [[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Champions-League/13-09-2022/viktoria-plzen-inter-0-2-dzeko-gol-asst-dumfries-450169763715.shtml|title=Dzeko show: gol e assist. Inter in scioltezza con il Viktoria Plzen|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 shtator 2022}}&lt;/ref&gt; Në janar, Dumfries fitoi një tjetër titull të Superkupës Italiane, këtë herë kundër [[A.C. Milan|Milanit]], kurse në maj fitoi po ashtu edhe Kupën, duke luajtur 90 minuta si titullar në fitoren 2–1 kundër [[ACF Fiorentina|Fiorentinës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/65704482|title=Fiorentina 1–2 Inter Milan: Martinez scores twice as Champions League finalists win Coppa Italia|publisher=BBC Sport|language=en|date=24 maj 2023|access-date=24 maj 2023}}&lt;/ref&gt; Më 10 qershor, ai luajti në finalen e Ligës së Kampionëve në [[Stamboll]] kundër [[Manchester City F.C.|Manchester Cityt]], por Inter u mposht 1–0.&lt;ref&gt;{{cite news|author=David Hytner|date=10 qershor 2023|title=Rodri breaks Internazionale resistance to seal Manchester City's treble glory|url=https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|publisher=The Guardian|language=en|accessdate=10 qershor 2023|archive-date=10 qershor 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230610213408/https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Më 16 shtator 2023, Dumfries luajti ndeshjen e tij të me Interin në fitoren 5–1 në ''[[Derby della Madonnina]]'' kundër [[A.C. Milan|Milanit]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.inter.it/it/news/100-presenze-dumfries-con-inter|title=Le 100 presenze di Dumfries con l'Inter|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|access-date=2 tetor 2023}}&lt;/ref&gt; Në ndeshjen e kthimit në prill 2024, Dumfries fitoi ''[[Scudetto]]'' e parë me klubin pas fitores 2–1 në [[San Siro]]; po në këtë ndeshje, ai mori kartonin e kuq të parë me ''Zikaltrit''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tuttomercatoweb.com/serie-a/scintille-nel-finale-del-derby-mani-in-faccia-e-due-rossi-espulsi-theo-hernandez-e-dumfries-1960272|title=Scintille nel finale del derby: mani in faccia e due rossi. Espulsi Theo Hernandez e Dumfries|publisher=Tuttomercatoweb.com|language=it|access-date=22 prill 2024}}&lt;/ref&gt; Ky ishte titulli i 20të për Interin, duke marrë edhe yllin e dytë në fanellë; Dumfries u konsiderua një nga lojtarët më të rëndësishëm të këtij suksesi, duke regjistruar 31 ndeshje dhe 4 gola.

==Trofe==
===Klube===
;Sparta Rotterdam
* [[Eerste Divisie]]: [[2015–16 Eerste Divisie|2015–16]]
;Internazionale

* [[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2021|2021]]

===Personale===
* Ekipi i Vitit i [[Eredivisie]]s: [[2018–19 Eredivisie|2018–19]]&lt;ref name=&quot;POTS&quot;/&gt;

== Referime ==
{{reflist}}

[[Kategoria:Lindje 1996]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë holandezë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren holandeze]]
[[Kategoria:Futbollistë në Sparta Rotterdam]]
[[Kategoria:Futbollistë në SC Heerenveen]]
[[Kategoria:Futbollistë në PSV Eindhoven]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në Real Madrid C.F.]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në La Liga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2022]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2024]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2026]]</text>
      <sha1>l6ijx84rmekh15k2stfggrmtvjot1zd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027670</id>
      <parentid>3027669</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:46:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Internazionale */</comment>
      <origin>3027670</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43367" sha1="lj4slyj7tiqldu1o0qlyu4rk74q8u5q" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Denzel Dumfries
| image = Edison ndreca inter egnati (cropped Denzel Dumfries).jpg
| fullname = Denzel Justus Morris Dumfries
| birth_date = {{birth date and age|18|4|1996|df=yes}}
| birth_place = [[Rotterdam]], Holandë
| height = 1.88 m
| position = [[Mbrojtësi (futboll)|Mbrojtës i djathtë]]
| currentclub = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| clubnumber = 24
| youthyears1 = 
| youthclubs1 = Spartaan '20
| youthyears2 = 2002–2013
| youthclubs2 = [[VV Smitshoek|Smitshoek]]
| youthyears3 = 2013–2014
| youthclubs3 = [[BVV Barendrecht]]
| years1 = 2014–2017
| clubs1 = [[Sparta Rotterdam]]
| caps1 = 65
| goals1 = 2
| years2 = 2017–2018
| clubs2 = [[SC Heerenveen|Heerenveen]]
| caps2 = 33
| goals2 = 3
| years3 = 2018–2021
| clubs3 = [[PSV Eindhoven|PSV]]
| caps3 = 89
| goals3 = 13
| years4 = 2021–2026
| clubs4 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]]
| caps4 = 147
| goals4 = 20
| years5 = 2026–
| clubs5 = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| caps5 = 0
| goals5 = 0
| nationalyears1 = 2014
| nationalteam1 = [[Kombëtarja arubiane e futbollit|Aruba]]
| nationalcaps1 = 2
| nationalgoals1 = 1
| nationalyears2 = 2016
| nationalteam2 = [[Kombëtarja holandeze nën-20 e futbollit|Holanda U20]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2016–2018
| nationalteam3 = [[Kombëtarja holandeze nën-21 e futbollit|Holanda U21]]
| nationalcaps3 = 5
| nationalgoals3 = 0
| nationalyears4 = 2018–
| nationalteam4 = [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]
| nationalcaps4 = 76
| nationalgoals4 = 11
| medaltemplates = {{Medal|Sport|[[Futbolli]]}}
{{Medal|Country|{{flamuri|Holanda}} [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]}}
{{Medal|Comp|[[UEFA Liga e Kombeve]]}}
{{Medal|Silver|[[Finalet e UEFA Ligës së Kombeve 2019|Portugali 2019]]|}}
| club-update = 9 maj 2026
| nationalteam-update = 30 qershor 2026
}}
'''Denzel Justus Morris Dumfries''' (lindur më 18 prill 1996) është një [[futbolli]]st profesionist [[Holanda|holandez]] i cili luan si [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i djathtë]] për klubin spanjoll [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]] dhe [[Kombëtarja holandeze e futbollit|kombëtaren holandeze]].

Dumfries e nisi karrierën e tij si profesionist në vitin 2014 me [[Sparta Rotterdam|Spartën e Rotterdamit]], duke i ndihmuar të ngjiteshin në [[Eredivisie]] në vitin 2016 kurse një vit më pas u shpall talenti i vitit. Në vitin 2017, ai u transferua te [[SC Heerenveen|Heerenveen]], kurse pas një sezoni kaloi te [[PSV Eindhoven|PSV]], duke u bërë [[Kapiteni (futboll)|kapiten]] në vitin 2021. Në verën e vitit 2021, ai nënshkroi në Itali me Interin.

Në nivel ndërkombëtar, Dumfries fillimisht përfaqsoi Aruban në vitin 2014, kjo për shkak të origjinës së tij nga ana e babait. Në vitin 2018, ai vendosi të luante për Holandën, duke debutuar zyrtarisht në atë vit. Tre vite më vonë, ai luajti në [[UEFA Euro 2020|Euro 2020]].

==Karriera me klube==
===Sparta Rotterdam===
Dumfries e nisi karrierën e tij si futbollist me klubin Spartaan '20, duke qëndruar për dy vite.&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;&gt;{{cite news|title=Misschien was ik wel wat timide tussen al die stadsjongetjes |url=https://www.vi.nl/nieuws/misschien-was-ik-wel-wat-timide-tussen-al-die-stadsjongetjes-1|website=Voetbal International|language=nl|date=31 mars 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;&gt;{{cite news|title=Feyenoord heeft met Dumfries echt zitten slapen |url=https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|website=BND Estem|language=nl|date=1 dhjetor 2018|access-date=11 September 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181202120824/https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|archive-date=2 dhjetor 2018|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai u la i lirë nga klubi pasi nuk konsiderohej një lojtar i mirë dhe nuk pëlqehej nga shokët e ekipit dhe trajnerët.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries werd door iedereen uitgelachen, zelfs door de trainers |url=https://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/848164/-dumfries-werd-door-iedereen-uitgelachen-zelfs-door-de-trainers-.html|website=Voetbal Primeur|language=nl|date=22 tetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries RTV Rijnmond 14 June 2021&quot;&gt;{{cite news|title=Uitblinker Dumfries speelde bij deze club jaren geleden al in oranje: 'Maar Denz, je bent helemaal niet zo goed...'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/1277746/Uitblinker-Dumfries-speelde-bij-deze-club-jaren-geleden-al-in-oranje-Maar-Denz-je-bent-helemaal-niet-zo-goed|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 qershor 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi me [[VV Smitshoek|Smitshoek]].&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Dumfries fillimisht luante si [[Sulmuesi (futboll)|sulmues]] por me kalimin e viteve u zhvendos në mbrojtje.&lt;ref name=&quot;Never Offside1&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|title=N.O. ontmoet Denzel Dumfries: 'Ik kijk tegen helemaal niemand op'|website=Never Offside|language=nl|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181010174429/https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|archive-date=10 tetor 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në vitin 2013, ai u transferua te [[BVV Barendrecht|Barendrecht]], duke luajtur për një sezon.&lt;ref name=&quot;Dumfries Backstory BBC&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57546472|title=From Aruba amateur to Netherlands hero|publisher=BBC Sport|language=en|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Gjatë kësaj kohe, ai u refuzua nga zbuluesi i talentëve të [[Feyenoord]]it, duke mos u konsideruar në lartësinë e klubit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord duidelijk: &quot;Vonden Dumfries niet goed genoeg&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342335/feyenoord-bekeek-dumfries-vonden-hem-niet-goed-genoeg/|website=FC Update|language=nl|date=30 nëntor 2018|access-date=22 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;/&gt;

Në vitin 2014, Dumfries u transferua te [[Sparta Rotterdam]],&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jeroen Nagtegaal (laatste nieuws) |title=Denzel Dumfries Dwingt Contract Af Bij Sparta Rotterdam |url=http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518075141/http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-date=18 maj 2015 |access-date=25 mars 2026 |website=bvvbarendrecht.nl|language=nl}}&lt;/ref&gt; duke u aktivizuar me ekipet e të rinjëve në muajt e parë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Denzel Dumfries tekent bij Sparta Rotterdam |url=http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518092609/http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-date=18 maj 2015|access-date=25 mars 2026|website=vvsmitshoek.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi kontratën e tij të parë si profesionist e cila ishte për tre vite.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta contracteert drie jonge talenten|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/121930/Sparta-contracteert-drie-jonge-talenten|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=2 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta bindt talenten Dumfries, Alhaft en Albertus|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/265427/sparta-bindt-talenten-dumfries-alhaft-en-albertus/|website=FC Update|language=nl|date=3 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 20 shkurt 2015, Dumfries bëri debutimin e tij si profesionist në humbjen 2–1 kundër [[FC Emmen|Emmen]] në kampionat, duke u aktivizuar në pjesën e dytë si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest van FC Emmen|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/126135/Sparta-verliest-van-FC-Emmen|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 shkurt 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai luajti edhe në dy ndeshje të tjera në sezonin 2014–15, në të dyja rastet si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest met 1-0 van Eindhoven|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127235/Sparta-verliest-met-1-0-van-Eindhoven|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 mars 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta overklast Roda JC: 6-0|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127791/Sparta-overklast-Roda-JC-6-0|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=6 prill 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri si zëvëndësues por pas pak kohësh u bë titullar në krahun e djathtë të mbrojtjes, duke ndihmuar Spartën të bëhej kandidat për rikthimin në [[Eredivisie]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oppermachtig Sparta snel klaar met Jong PSV|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/133375/Oppermachtig-Sparta-snel-klaar-met-Jong-PSV|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 shtator 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta rekent af met FC Oss|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134218/Sparta-rekent-af-met-FC-Oss|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 tetor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint en stijgt naar de tweede plaats|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134620/Sparta-wint-en-stijgt-naar-de-tweede-plaats|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=1 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 7 nëntor 2015, ai rinovoi kontratën e tij deri në qershor 2019.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries verlengt contract bij Sparta|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134824/Dumfries-verlengt-contract-bij-Sparta|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai shënoi golin e tij të parë si profesionist në fitoren 5–2 kundër [[RKC Waalwijk]] më 18 janar 2016.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta op tijd weer wakker tegen RKC Waalwijk|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/137305/Sparta-op-tijd-weer-wakker-tegen-RKC-Waalwijk|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 janar 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta siguroi ngjitjen në elitë më 11 prill pas fitores 3–1 kundër [[Jong Ajax]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta kampioen op volgepakt Kasteel|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/140733/Sparta-kampioen-op-volgepakt-Kasteel|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=11 prill 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ky ishte një sezon i dalluar për Dumfries,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|title=DENZEL DUMFRIES BESTE TALENT VIERDE PERIODE JUPILER LEAGUE|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=21 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082141/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries FC Update May 2016&quot;&gt;{{cite news|title=Sparta-diamant Dumfries kan het heel ver schoppen|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/297172/sparta-diamant-dumfries-kan-het-heel-ver-schoppen/|website=FC Update|language=nl|date=4 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; i cili u shpall talenti i sezonit i [[Eerste Divisie]] si dhe fitoi çmimin &quot;Demi i Bronztë&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|title=DENZEL DUMFRIES EEN BRONZEN STIER RIJKER|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=30 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082203/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|title=Sparta Wint Bijna Alle Gouden Stieren|publisher=Sparta Rotterdam|language=nl|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160610202654/https://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|archive-date=10 qershor 2016|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai luajti gjithsej 33 ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint bijna alle Gouden Stieren|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/141528/Sparta-wint-bijna-alle-Gouden-Stieren|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=3 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries vazhdoi të ishte titullar në sezonin e parë të klubit në elitë pas gjashtë vitesh.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Jans: 'Sparta blijft probleemloos in eredivisie'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/145061/Jans-Sparta-blijft-probleemloos-in-eredivisie|website=RT Rijnmond|language=nl|date=11 gusht 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Onrust bij NEC wordt groter door verlies bij Sparta|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/304345/onrust-bij-nec-wordt-groter-door-pak-slaag-bij-sparta/|website=FC Update|language=nl|date=18 shtator 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 2 tetor, ai mori kartonin e kuq të parë në karrierë në barazimin 1–1 kundër [[AZ Alkmaar]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|title=SPARTA – AZ EINDIGT IN EEN GELIJKSPEL|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=2 tetor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081515/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 19 nëntor në humbjen 3–2 në derbi kundër [[Excelsior Rotterdam|Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|title=SPARTA KEERT MET LEGE HANDEN TERUG UIT KRALINGEN|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=19 nëntor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081710/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Gjatë merkatos së dimrit, klubi firmosi me finlandezin [[Janne Saksela]], i cili luante gjithashtu si mbrojtës i djathtë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pastoor: 'Saksela past zich snel aan niveau aan'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/150336/Pastoor-Saksela-past-zich-snel-aan-niveau-aan|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=4 janar 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht konkurencës, Dumfries e ruajti vendin e tij dhe vazhdoi të ishte titullar deri në fund të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|title=SPARTA WINT MET 0-1 OP BEZOEK BIJ N.E.C.|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 shkurt 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081912/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta gemakkelijk langs Heracles|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/152995/Sparta-gemakkelijk-langs-Heracles|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 mars 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;br&gt;{{cite news|title=Dumfries: 'Niet bezig met afgelopen wedstrijden'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154177/Dumfries-Niet-bezig-met-afgelopen-wedstrijden|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=22 prill 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta arriti të siguronte mbijetesën duke fituar dy ndeshjet e fundit të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta nog een jaar in de eredivisie|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154970/Sparta-nog-een-jaar-in-de-eredivisie|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 May 2017|access-date=11 September 2021}}&lt;/ref&gt; Një muaj pas largimit nga klubi, Dumfries, sëbashku me disa lojtarë të tjerë u nderuan nga klubi në një ceremoni lamtumire para ndeshjes kundër [[PEC Zwolle]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|title=VIERTAL OUD-SPARTANEN NEEMT AFSCHEID|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=20 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081204/https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===Heerenveen===
Në korrik 2017, Dumfries iu bashkua klubit tjetër holandez [[SC Heerenveen|Heerenveen]] në një marrëveshje katër-vjeçare.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|title=SC HEERENVEEN NEEMT DENZEL DUMFRIES OVER VAN SPARTA ROTTERDAM|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210627223734/https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|archive-date=27 qershor 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|title=SC Heerenveen versterkt zich met Denzel Dumfries|website=SC Heerenveen|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128063001/http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|archive-date=28 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai u ble për të zëvëndësuar të larguarin [[Stefano Marzo]], i cili u transferua në [[Belgjika|Belgjikë]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/157445/Sparta-ziet-Dumfries-naar-SC-Heerenveen-vertrekken|title=Sparta ziet Dumfries naar SC Heerenveen vertrekken|publisher=Rijnmond|language=nl}}&lt;/ref&gt; Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në ndeshjen hapëse të sezonit 2017–18 kundër [[FC Groningen|Groningenit]]; ai ndihmoi ekipin të merrte një barazim 3–3 duke asistuar dy gola.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|title=Streppel blij met 'fighting spirit' van zijn elftal|website=SC Heerenveen|language=nl|date=13 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190111005256/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|archive-date=11 janar 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu asistoi të dy golat e fitores 2–1 kundër [[ADO Den Haag]] në javën e tretë, si dhe një gol në fitoren 2–0 kundër PSV Eindhoven javën pasardhëse,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Thorsby drukt ADO met dubbelslag verder in de zorgen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/thorsby-drukt-ado-met-dubbelslag-verder-in-de-zorgen~a7433f8c/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwak PSV krijgt nieuwe jas in Heerenveen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/zwak-psv-krijgt-nieuwe-jas-in-heerenveen~a978bd55/|publisher=Algemeen Dagblad|language=nl|date=10 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; duke u shpallur talenti i muajit gusht në Eredivisie si dhe u emërua në formacionin e javës nga gazeta holandeze ''[[Algemeen Dagblad]]''.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Piepjonge verdediging Heerenveen domineert Elftal van de Week|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/piepjonge-verdediging-heerenveen-domineert-elftal-van-de-week~a82b90d5/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|title=Talent van de maand: Denzel Dumfries|website=Fox Sports|language=nl|date=7 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171107003501/https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|archive-date=7 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Pas paraqitjeve mbreslënëse në javët e para të sezonit, Dumfries e fitoi menjëherë vendin e titullarit në formacion.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Alle vermoedelijke opstellingen en statistieken van speelronde 4|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/alle-vermoedelijke-opstellingen-en-statistieken-van-speelronde-4~af64523e/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai shënoi golin e parë me ekipin më 9 dhjetor në barazimin 2–2 kundër [[VVV-Venlo]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|title=SC Heerenveen door late tegentreffer niet langs VVV-Venlo: 2-2|website=SC Heerenveen|language=nl|date=9 dhjetor 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190528080714/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|archive-date=28 maj 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Golin e tij të dytë ai e shënoi kundër ish ekipit të tij Sparta më 26 janar 2018.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen bezorgt Advocaat derde nederlaag op rij|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-bezorgt-advocaat-derde-nederlaag-op-rij~a41229dd/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 janar 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Heerenveen e mbylli sezonin në vendin e 8të, duke u kualifikuar në fazën play-off për kualifikim në fazën paraeliminatore të [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligës së Evropës]] për sezonin e ardhshëm; ai shënoi me kokë në fitoren 4–3 në shtëpi në ndeshjen e parë gjysëm-finale kundër [[FC Utrecht|Utrecht]],&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen verslaat Utrecht in knotsgek play-offduel|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-verslaat-utrecht-in-knotsgek-play-offduel~a122e63b/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; por ekipi i tij u eliminua me rregullin e golit jashtë fushe pasi humbi ndeshjen e dytë me rezultatin 2–1.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Utrecht wint nipt van Heerenveen en bereikt finale van play-offs|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/332766/utrecht-wint-nipt-van-heerenveen-en-bereikt-finale-van-play-offs/|website=FC Update|language=nl|date=12 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===PSV Eindhoven===
Më 19 qershor 2018, Dumfries u transferua te [[PSV Eindhoven]] duke firmosur një kontratë deri në qershor 2023.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/media/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen|title=PSV NEEMT DUMFRIES OVER VAN SC HEERENVEEN|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201109030211/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen.htm|archive-date=9 nëntor 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Shuma e transferimit u raportua të ishte 5.5 milion € nga media holandeze.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|title=Dumfries tot 2023 verbonden aan PSV|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190329090234/https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|archive-date=29 mars 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij në ndeshjen e [[Johan Cruijff Schaal|Superkupën e Holandës]], të cilën PSV e humbi me penallti kundër Feyenoordit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord grijpt Johan Cruijff Schaal opnieuw via penalty's|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336494/feyenoord-grijpt-johan-cruijff-schaal-opnieuw-via-penalty-s/|website=FC Update|language=nl|date=4 gusht 2018|accessdate=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries shënoi me kokë në fitoren 5–0 kundër Utrecht në ndeshjen hapëse të kampionatit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oerdegelijk PSV start seizoen met royale thuiszege op Utrecht|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336810/oerdegelijk-psv-start-seizoen-met-royale-thuiszege-op-fc-utrecht/|website=FC Update|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV zet Ajax direct op twee punten achterstand met klinkende zege|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/psv-zet-ajax-direct-op-twee-punten-achterstand-met-klinkende-zege~abfd83d7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator, Dumfries bëri debutimin e tij në fazën e grupeve të [[UEFA Liga e Kampionëve|UEFA Ligës së Kampionëve]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]], me PSV që u mposht 4–0.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Individuele klasse Barcelona is PSV na prima start te machtig|url=https://www.vi.nl/nieuws/individuele-klasse-barcelona-is-psv-na-prima-start-te-machtig|website=Voetbal International|language=nl|date=18 shtator 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e vendosi veten titullar të padiskutueshëm në formacion, duke shënuar edhe gola në disa ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries baalt: &quot;We hebben gevochten als leeuwen&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/341183/dumfries-baalt-we-hebben-gevochten-als-leeuwen/|website=FC Update|language=nl|date=7 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Speler van de Week: acrobaat De Jong van alle markten thuis|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342155/speler-van-de-week-acrobaat-de-jong-is-van-alle-markten-thuis/|website=FC Update|language=nl|date=26 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Eindejaarsrapport: PSV kan na zonnig halfjaar op zoek naar titelglans|url=https://www.ed.nl/psv/eindejaarsrapport-psv-kan-na-zonnig-halfjaar-op-zoek-naar-titelglans~ad7d9a0f/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=28 dhjetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e mbylli sezonin me 43 ndeshje në të gjitha kompeticionet, përfshirë 34 në kampionat. Për paraqitjet e tij, Dumfries u emërua në Ekipin e Sezonit të Eredivisies.&lt;ref name=&quot;POTS&quot;&gt;{{cite news|date=16 May 2019|title=Frenkie de Jong Eredivisie Player of the Season 2018–19|url=https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|url-status=live|access-date=31 gusht 2021|publisher=Eredivisie|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831232555/https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|archive-date=31 gusht 2021 }}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri duke luajtur sërisht në ndeshjen e Superkupës së Holandës, por PSV u mposht sërisht, këtë herë nga Ajaxi.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Ajax harkt ook derde prijs binnen in duel vol controverse|url=https://www.vi.nl/nieuws/ajax-harkt-ook-derde-prijs-binnen-in-duel-vol-controverse|website=Voetbal International|language=nl|date=27 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ashtu si sezoni i kaluar, ai shënoi në ndeshjen hapëse të kampionatit me kokë në barazimin 1–1 kundër [[FC Twente|Twentes]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwoegend PSV incasseert bij FC Twente volgende klap|url=https://www.vi.nl/nieuws/zwoegend-psv-incasseert-bij-fc-twente-volgende-klap|website=Voetbal International|language=nl|date=3 gusht 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, Dumfries u vendos si një nga kapitenët e ekipit;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Van Bommel geeft uitleg over aanvoerderswissel|url=https://www.vi.nl/nieuws/van-bommel-geeft-uitleg-over-aanvoerderswissel|website=Voetbal International|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries is de nieuwe aanvoerder van PSV|url=https://www.ed.nl/dossier-psv/denzel-dumfries-is-de-nieuwe-aanvoerder-van-psv~a5c7b638/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; ai luajti ndeshjen e parë si kapiten më 24 nëntor 2019 në fitoren 2–1 kundër ish ekipit të tij Heerenveen, kjo falë mungesës së [[Ibrahim Afellay]] dhe [[Pablo Rosario]]s.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries: Een bepalende rol bij PSV, dat eis ik nu van mezelf|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/dumfries-een-bepalende-rol-bij-psv-dat-eis-ik-nu-van-mezelf~a2c3c9f7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=2 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se në pjesën e parë të sezonit Dumfries u kritikua për nivelin e lojës, ai u përmirsua njeshëm në pjesën e dytë, duke e mbyllur sezonin me tetë gola, një rekord personal.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Uitgebreid interview met Denzel Dumfries: 'We zijn lang te soft naar elkaar geweest'|url=https://www.vi.nl/pro/overig/uitgebreid-interview-met-denzel-dumfries-we-zijn-lang-te-soft-naar-elkaar-geweest|website=Voetbal International|language=nl|date=27 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust-van-bommel-niet-ontmoedigd-.htm|title=DUMFRIES SCHULDBEWUST|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=15 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210908185639/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust.htm|archive-date=8 shtator 2021|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries met PSV op jacht naar eerherstel|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-met-psv-op-jacht-naar-eerherstel~a750838b/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=8 janar 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sezoni u mbyll para kohe në mars 2020 për shkak të [[Pandemia e COVID-19|pandemisë së COVID-19]], me PSV që u rendit në vendin e katërt.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV blijft dankzij Dumfries en Unnerstall in spoor van topdrie|url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-blijft-dankzij-dumfries-en-unnerstall-in-spoor-van-topdrie|website=Voetbal International|language=nl|date=8 mars 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Pavarësisht interesit nga disa klube evropiane,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Milan, assalto a Dumfries: affare possibile con Raiola|url=https://www.corrieredellosport.it/news/calcio/calcio-mercato/2020/05/24-70072974/milan_assalto_a_dumfries_affare_possibile_con_raiola|website=Corriere dello Sport|language=it|date=24 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Il Milan cerca il nuovo Theo: Dumfries in pole. Florentino resta in corsa|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Milan/31-07-2020/calciomercato-milan-vuole-dumfries-florentino-380818135590.shtml|website=La Gazzetta Dello Sport|language=it|date=1 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries vendosi të qëndronte te PSV dhe nisi negociatat për rinovimin e kontratës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries maakt zich niet zo druk om eventuele transfer: 'Het is al een eer om voor PSV uit te komen'|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-maakt-zich-niet-zo-druk-om-eventuele-transfer-het-is-al-een-eer-om-voor-psv-uit-te-komen~a3de8d8d/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=11 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries: 'Ik heb het geweldig naar mijn zin bij PSV'|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/47722/Denzel-Dumfries-'Ik-heb-het-geweldig-naar-mijn-zin-bij-PSV'|website=PSV Supporters News|language=nl|date=10 shtator 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Para nisjes së sezonit të ri, ai u vendos kapiten i përhershëm nga trajneri [[Roger Schmidt]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Schmidt sleutelt bij PSV: &quot;Proberen spelers vrijer te laten denken&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/370802/schmidt-sleutelt-aan-psv-proberen-spelers-vrijer-te-laten-denken/|website=FC Update|language=nl|date=8 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 16 dhjetor 2020, Dumfries luajti ndeshjen e tij të 100të me klubin në fitoren 2–1 kundër [[De Graafschap]] në kupë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Wereldgoal Malen helpt matig PSV naar volgende bekerronde|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/377135/wereldgoal-malen-helpt-matig-psv-naar-volgende-bekerronde/|website=FC Update|language=nl|date=16 dhjetor 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Gjatë këtij sezoni, Dumfries vazhdoi të ishte titullar i padiskutueshëm në krahun e djathtë të mbrojtjes, por në disa raste u aktivizua edhe si mesfushor i djathtë për shkak të dëmtimeve në atë repart.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=PSV pas na herstelwerkzaamheden van Schmidt langs Vitesse |url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-pas-na-herstelwerkzaamheden-van-schmidt-langs-vitesse |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=Dumfries begrijpt keuzes Schmidt, maar niet die van zijn ploeggenoten |url=https://www.vi.nl/nieuws/dumfries-begrijpt-keuzes-schmidt-maar-niet-die-van-zijn-ploeggenoten |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se ai pësoi disa dëmtime të vogla gjatë sezonit,&lt;ref&gt;{{Cite web|date=19 dhjetor 2020 |title=Dumfries en Rosario op tijd fit, PSV met verwachte basiself |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/2020/12/dumfries-en-rosario-op-tijd-fit-psv-met-verwachte-basiself |access-date=25 mars 2026 |website=FCUpdate.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Denzel Dumfries opgelucht: 'Geen schade bleek uit mri-scan' |url=https://www.telegraaf.nl/sport/743242025/denzel-dumfries-opgelucht-geen-schade-bleek-uit-mri-scan |access-date=25 mars 2026 |website=De Telegraaf|language=nl}}&lt;/ref&gt; ai arriti të luante 41 ndeshje në të gjitha kompeticionet.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Roger Schmidt vindt dat PSV verdiend door is: 'Een verrassing na een moeilijke situatie' |url=https://www.ed.nl/psv/roger-schmidt-vindt-dat-psv-verdiend-door-is-een-verrassing-na-een-moeilijke-situatie~a2c35592/ |language=nl|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt; Edhe pse negociatat për rinovimin e kontratës kishin nisur që në fillim të sezonit,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Geen handtekening van Dumfries, die van Ihattaren misschien|url=https://www.vi.nl/nieuws/geen-handtekening-van-dumfries-die-van-ihattaren-misschien|website=Voetbal International|language=nl|date=9 shkurt 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; palët nuk arritën një marrëveshje, duke hapur rrugët për një largim të tij nga ekipi gjatë merkatos së verës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV gaat naast Ihattaren ook Malen en Dumfries verkopen |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/383420/psv-gaat-naast-ihattaren-ook-malen-en-dumfries-verkopen/|website=FC Update|language=nl|date=20 prill 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 14 gusht 2021, Dumfries u transferua te kampionët në fuqi të Italisë, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]], për 12.5 milion € plus 2.5 milion € në formë bonusi.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|title=DENZEL DUMFRIES È UN NUOVO GIOCATORE DELL'INTER|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=14 gusht 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210814200313/https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|archive-date=14 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai firmosi një kontratë katër-vjeçare dhe mori fanellën me numrin 2 për sezonin e ardhshëm.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|title=DA CORDAZ A DUMFRIES, I NUOVI NUMERI DI MAGLIA|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=20 gusht 2021|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210820095928/https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|archive-date=20 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në fitoren 4–0 kundër [[Genoa C.F.C.|Genoas]] në ndeshjen hapëse të [[Serie A]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|title=Inter starts in Serie A with debut Dumfries with victory over Genoa|website=Ruetir|language=en|date=21 August 2021|accessdate=25 August 2021|archive-date=25 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210825175745/https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai pati vështirësi në muajt e parë në Itali, duke mos qënë në lartësinë e duhur,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/29-11-2021/inter-dumfries-titolare-ultima-chiamata-l-olandese-430203638439.shtml|title=Inter, adesso tocca a Dumfries. Ultima chiamata per l’olandese?|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=29 nëntor 2021|access-date=28 korrik 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/inter-dumfries-inizio-difficile-poi-anno-fantastico_51273901-202202k.shtml|title=Inter, Dumfries: &quot;Inizio difficile poi anno fantastico&quot;|publisher=Sport Mediaset|language=it|date=11 qershor 2022|access-date=24 qershor 2022}}&lt;/ref&gt; megjithatë filloi të përmirsohej nga muaji dhjetor, duke shënuar golin e parë në Itali në suksesin 3–0 kundër [[A.S. Roma|Romës]] në [[Stadio Olimpico]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/roma/serie-a-roma-inter-0-3-nerazzurri-senza-pieta-conl-ex-mourinho_42593762-202102k.shtml|title=Serie A: Roma-Inter 0-3, nerazzurri senza pietà con&amp;nbsp;l&amp;#39;ex Mourinho|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=5 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt; Më 12 janar 2022, ai fitoi [[Supercoppa Italiana|Superkupën e Italisë]] pasi Interi mposhti [[Juventus F.C.|Juventusin]] 2–1 në kohën shtesë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/12-01-2022/supercoppa-inter-juventus-2-1-mckennie-lautaro-sanchez-120-430884337880.shtml|title=Festa Inter in Supercoppa: Sanchez punisce la Juve al 121'!|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=12 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Katër muaj më pas, ai fitoi edhe [[Coppa Italia|Kupën e Italisë]], sërisht kundër Juventusit,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Juventus/11-05-2022/coppa-italia-finale-juve-inter-2-4-gol-barella-alex-sandro-vlahovic-calhanoglu-doppietta-perisic-440455025488.shtml|title=L'Inter batte 4-2 la Juve e vince la Coppa Italia: decisiva la doppietta di Perisic|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=11 maj 2022}}&lt;/ref&gt; dhe e mbylli sezonin me 45 ndeshje dhe 5 gola në të gjitha kompeticionet. 

Dumfries u bë titullar i rregullt në formacionin 3–5–2 të trajnerit [[Simone Inzaghi]] në sezonin 2022–23. Ai e nisi sezonin duke shënuar në momentet e fundit të ndeshjes kundër [[U.S. Lecce|Lecces]] në javën e parë të kampionatit, duke i dhënë Interit fitoren 2–1.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/13-08-2022/lecce-inter-1-2-gol-lukaku-dumfries-partita-4401862121739.shtml|title=Inter all'ultimo respiro a Lecce: segna Dumfries al 95'! Lukaku, ritorno con gol|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Më 13 shtator, ai shënoi golin e parë në karrierë në Ligën e Kampionëve në suksesin 2–0 kundër [[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Champions-League/13-09-2022/viktoria-plzen-inter-0-2-dzeko-gol-asst-dumfries-450169763715.shtml|title=Dzeko show: gol e assist. Inter in scioltezza con il Viktoria Plzen|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 shtator 2022}}&lt;/ref&gt; Në janar, Dumfries fitoi një tjetër titull të Superkupës Italiane, këtë herë kundër [[A.C. Milan|Milanit]], kurse në maj fitoi po ashtu edhe Kupën, duke luajtur 90 minuta si titullar në fitoren 2–1 kundër [[ACF Fiorentina|Fiorentinës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/65704482|title=Fiorentina 1–2 Inter Milan: Martinez scores twice as Champions League finalists win Coppa Italia|publisher=BBC Sport|language=en|date=24 maj 2023|access-date=24 maj 2023}}&lt;/ref&gt; Më 10 qershor, ai luajti në finalen e Ligës së Kampionëve në [[Stamboll]] kundër [[Manchester City F.C.|Manchester Cityt]], por Inter u mposht 1–0.&lt;ref&gt;{{cite news|author=David Hytner|date=10 qershor 2023|title=Rodri breaks Internazionale resistance to seal Manchester City's treble glory|url=https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|publisher=The Guardian|language=en|accessdate=10 qershor 2023|archive-date=10 qershor 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230610213408/https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Më 16 shtator 2023, Dumfries luajti ndeshjen e tij të me Interin në fitoren 5–1 në ''[[Derby della Madonnina]]'' kundër [[A.C. Milan|Milanit]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.inter.it/it/news/100-presenze-dumfries-con-inter|title=Le 100 presenze di Dumfries con l'Inter|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|access-date=2 tetor 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|date=16 shtator 2023|title=Inter put five past Milan to keep up 100% start|language=en|publisher=BBC Sport|url=https://www.bbc.com/sport/football/66831603|access-date=18 shtator 2023}}&lt;/ref&gt; Në ndeshjen e kthimit në prill 2024, Dumfries fitoi ''[[Scudetto]]'' e parë me klubin pas fitores 2–1 në [[San Siro]]; po në këtë ndeshje, ai mori kartonin e kuq të parë me ''Zikaltrit''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tuttomercatoweb.com/serie-a/scintille-nel-finale-del-derby-mani-in-faccia-e-due-rossi-espulsi-theo-hernandez-e-dumfries-1960272|title=Scintille nel finale del derby: mani in faccia e due rossi. Espulsi Theo Hernandez e Dumfries|publisher=Tuttomercatoweb.com|language=it|access-date=22 prill 2024}}&lt;/ref&gt; Ky ishte titulli i 20të për Interin, duke marrë edhe yllin e dytë në fanellë; Dumfries u konsiderua një nga lojtarët më të rëndësishëm të këtij suksesi, duke regjistruar 31 ndeshje dhe 4 gola.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/seriea/serie-a-inter-lazio-1-1-dumfries-rovina-i-piani-a-tudor-a-due-minuti-dalla-fine_82458125-202402k.shtml|title=Serie A, Inter-Lazio 1-1: Dumfries rovina i piani a Tudor a due minuti dalla fine|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=8 prill 2026}}&lt;/ref&gt;

==Trofe==
===Klube===
;Sparta Rotterdam
* [[Eerste Divisie]]: [[2015–16 Eerste Divisie|2015–16]]
;Internazionale

* [[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2021|2021]]

===Personale===
* Ekipi i Vitit i [[Eredivisie]]s: [[2018–19 Eredivisie|2018–19]]&lt;ref name=&quot;POTS&quot;/&gt;

== Referime ==
{{reflist}}

[[Kategoria:Lindje 1996]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë holandezë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren holandeze]]
[[Kategoria:Futbollistë në Sparta Rotterdam]]
[[Kategoria:Futbollistë në SC Heerenveen]]
[[Kategoria:Futbollistë në PSV Eindhoven]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në Real Madrid C.F.]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në La Liga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2022]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2024]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2026]]</text>
      <sha1>lj4slyj7tiqldu1o0qlyu4rk74q8u5q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027671</id>
      <parentid>3027670</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T02:55:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Internazionale */</comment>
      <origin>3027671</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44695" sha1="6e9xc4zmu39uthd3a85tvjk9gmon0e5" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Denzel Dumfries
| image = Edison ndreca inter egnati (cropped Denzel Dumfries).jpg
| fullname = Denzel Justus Morris Dumfries
| birth_date = {{birth date and age|18|4|1996|df=yes}}
| birth_place = [[Rotterdam]], Holandë
| height = 1.88 m
| position = [[Mbrojtësi (futboll)|Mbrojtës i djathtë]]
| currentclub = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| clubnumber = 24
| youthyears1 = 
| youthclubs1 = Spartaan '20
| youthyears2 = 2002–2013
| youthclubs2 = [[VV Smitshoek|Smitshoek]]
| youthyears3 = 2013–2014
| youthclubs3 = [[BVV Barendrecht]]
| years1 = 2014–2017
| clubs1 = [[Sparta Rotterdam]]
| caps1 = 65
| goals1 = 2
| years2 = 2017–2018
| clubs2 = [[SC Heerenveen|Heerenveen]]
| caps2 = 33
| goals2 = 3
| years3 = 2018–2021
| clubs3 = [[PSV Eindhoven|PSV]]
| caps3 = 89
| goals3 = 13
| years4 = 2021–2026
| clubs4 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]]
| caps4 = 147
| goals4 = 20
| years5 = 2026–
| clubs5 = [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| caps5 = 0
| goals5 = 0
| nationalyears1 = 2014
| nationalteam1 = [[Kombëtarja arubiane e futbollit|Aruba]]
| nationalcaps1 = 2
| nationalgoals1 = 1
| nationalyears2 = 2016
| nationalteam2 = [[Kombëtarja holandeze nën-20 e futbollit|Holanda U20]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2016–2018
| nationalteam3 = [[Kombëtarja holandeze nën-21 e futbollit|Holanda U21]]
| nationalcaps3 = 5
| nationalgoals3 = 0
| nationalyears4 = 2018–
| nationalteam4 = [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]
| nationalcaps4 = 76
| nationalgoals4 = 11
| medaltemplates = {{Medal|Sport|[[Futbolli]]}}
{{Medal|Country|{{flamuri|Holanda}} [[Kombëtarja holandeze e futbollit|Holanda]]}}
{{Medal|Comp|[[UEFA Liga e Kombeve]]}}
{{Medal|Silver|[[Finalet e UEFA Ligës së Kombeve 2019|Portugali 2019]]|}}
| club-update = 9 maj 2026
| nationalteam-update = 30 qershor 2026
}}
'''Denzel Justus Morris Dumfries''' (lindur më 18 prill 1996) është një [[futbolli]]st profesionist [[Holanda|holandez]] i cili luan si [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i djathtë]] për klubin spanjoll [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]] dhe [[Kombëtarja holandeze e futbollit|kombëtaren holandeze]].

Dumfries e nisi karrierën e tij si profesionist në vitin 2014 me [[Sparta Rotterdam|Spartën e Rotterdamit]], duke i ndihmuar të ngjiteshin në [[Eredivisie]] në vitin 2016 kurse një vit më pas u shpall talenti i vitit. Në vitin 2017, ai u transferua te [[SC Heerenveen|Heerenveen]], kurse pas një sezoni kaloi te [[PSV Eindhoven|PSV]], duke u bërë [[Kapiteni (futboll)|kapiten]] në vitin 2021. Në verën e vitit 2021, ai nënshkroi në Itali me Interin.

Në nivel ndërkombëtar, Dumfries fillimisht përfaqsoi Aruban në vitin 2014, kjo për shkak të origjinës së tij nga ana e babait. Në vitin 2018, ai vendosi të luante për Holandën, duke debutuar zyrtarisht në atë vit. Tre vite më vonë, ai luajti në [[UEFA Euro 2020|Euro 2020]].

==Karriera me klube==
===Sparta Rotterdam===
Dumfries e nisi karrierën e tij si futbollist me klubin Spartaan '20, duke qëndruar për dy vite.&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;&gt;{{cite news|title=Misschien was ik wel wat timide tussen al die stadsjongetjes |url=https://www.vi.nl/nieuws/misschien-was-ik-wel-wat-timide-tussen-al-die-stadsjongetjes-1|website=Voetbal International|language=nl|date=31 mars 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;&gt;{{cite news|title=Feyenoord heeft met Dumfries echt zitten slapen |url=https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|website=BND Estem|language=nl|date=1 dhjetor 2018|access-date=11 September 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181202120824/https://www.bndestem.nl/nederlands-voetbal/feyenoord-heeft-met-dumfries-echt-zitten-slapen~a6a7d08b/|archive-date=2 dhjetor 2018|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai u la i lirë nga klubi pasi nuk konsiderohej një lojtar i mirë dhe nuk pëlqehej nga shokët e ekipit dhe trajnerët.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries werd door iedereen uitgelachen, zelfs door de trainers |url=https://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/848164/-dumfries-werd-door-iedereen-uitgelachen-zelfs-door-de-trainers-.html|website=Voetbal Primeur|language=nl|date=22 tetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries RTV Rijnmond 14 June 2021&quot;&gt;{{cite news|title=Uitblinker Dumfries speelde bij deze club jaren geleden al in oranje: 'Maar Denz, je bent helemaal niet zo goed...'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/1277746/Uitblinker-Dumfries-speelde-bij-deze-club-jaren-geleden-al-in-oranje-Maar-Denz-je-bent-helemaal-niet-zo-goed|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 qershor 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi me [[VV Smitshoek|Smitshoek]].&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Dumfries fillimisht luante si [[Sulmuesi (futboll)|sulmues]] por me kalimin e viteve u zhvendos në mbrojtje.&lt;ref name=&quot;Never Offside1&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|title=N.O. ontmoet Denzel Dumfries: 'Ik kijk tegen helemaal niemand op'|website=Never Offside|language=nl|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181010174429/https://www.neveroffside.nl/n-o-ontmoet-denzel-dumfries-ik-kijk-tegen-helemaal-niemand-op/|archive-date=10 tetor 2018|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Në vitin 2013, ai u transferua te [[BVV Barendrecht|Barendrecht]], duke luajtur për një sezon.&lt;ref name=&quot;Dumfries Backstory BBC&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57546472|title=From Aruba amateur to Netherlands hero|publisher=BBC Sport|language=en|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries Voetbal International March 2018&quot;/&gt; Gjatë kësaj kohe, ai u refuzua nga zbuluesi i talentëve të [[Feyenoord]]it, duke mos u konsideruar në lartësinë e klubit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord duidelijk: &quot;Vonden Dumfries niet goed genoeg&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342335/feyenoord-bekeek-dumfries-vonden-hem-niet-goed-genoeg/|website=FC Update|language=nl|date=30 nëntor 2018|access-date=22 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries BND Estem&quot;/&gt;

Në vitin 2014, Dumfries u transferua te [[Sparta Rotterdam]],&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jeroen Nagtegaal (laatste nieuws) |title=Denzel Dumfries Dwingt Contract Af Bij Sparta Rotterdam |url=http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518075141/http://www.bvvbarendrecht.nl/website/index.php/6016-denzel-dumfries-dwingt-contract-af-bij-sparta-rotterdam |archive-date=18 maj 2015 |access-date=25 mars 2026 |website=bvvbarendrecht.nl|language=nl}}&lt;/ref&gt; duke u aktivizuar me ekipet e të rinjëve në muajt e parë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Denzel Dumfries tekent bij Sparta Rotterdam |url=http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518092609/http://www.vvsmitshoek.nl/index.php/nieuws/235-denzel-dumfries-tekent-bij-sparta-rotterdam|archive-date=18 maj 2015|access-date=25 mars 2026|website=vvsmitshoek.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai firmosi kontratën e tij të parë si profesionist e cila ishte për tre vite.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta contracteert drie jonge talenten|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/121930/Sparta-contracteert-drie-jonge-talenten|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=2 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta bindt talenten Dumfries, Alhaft en Albertus|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/265427/sparta-bindt-talenten-dumfries-alhaft-en-albertus/|website=FC Update|language=nl|date=3 nëntor 2014|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 20 shkurt 2015, Dumfries bëri debutimin e tij si profesionist në humbjen 2–1 kundër [[FC Emmen|Emmen]] në kampionat, duke u aktivizuar në pjesën e dytë si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest van FC Emmen|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/126135/Sparta-verliest-van-FC-Emmen|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 shkurt 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai luajti edhe në dy ndeshje të tjera në sezonin 2014–15, në të dyja rastet si zëvëndësues.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta verliest met 1-0 van Eindhoven|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127235/Sparta-verliest-met-1-0-van-Eindhoven|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=20 mars 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta overklast Roda JC: 6-0|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/127791/Sparta-overklast-Roda-JC-6-0|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=6 prill 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri si zëvëndësues por pas pak kohësh u bë titullar në krahun e djathtë të mbrojtjes, duke ndihmuar Spartën të bëhej kandidat për rikthimin në [[Eredivisie]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oppermachtig Sparta snel klaar met Jong PSV|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/133375/Oppermachtig-Sparta-snel-klaar-met-Jong-PSV|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 shtator 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta rekent af met FC Oss|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134218/Sparta-rekent-af-met-FC-Oss|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 tetor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint en stijgt naar de tweede plaats|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134620/Sparta-wint-en-stijgt-naar-de-tweede-plaats|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=1 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 7 nëntor 2015, ai rinovoi kontratën e tij deri në qershor 2019.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries verlengt contract bij Sparta|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/134824/Dumfries-verlengt-contract-bij-Sparta|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 nëntor 2015|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, ai shënoi golin e tij të parë si profesionist në fitoren 5–2 kundër [[RKC Waalwijk]] më 18 janar 2016.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta op tijd weer wakker tegen RKC Waalwijk|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/137305/Sparta-op-tijd-weer-wakker-tegen-RKC-Waalwijk|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 janar 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta siguroi ngjitjen në elitë më 11 prill pas fitores 3–1 kundër [[Jong Ajax]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta kampioen op volgepakt Kasteel|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/140733/Sparta-kampioen-op-volgepakt-Kasteel|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=11 prill 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ky ishte një sezon i dalluar për Dumfries,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|title=DENZEL DUMFRIES BESTE TALENT VIERDE PERIODE JUPILER LEAGUE|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=21 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082141/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-beste-talent-vierde-periode-jupiler-league/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Dumfries FC Update May 2016&quot;&gt;{{cite news|title=Sparta-diamant Dumfries kan het heel ver schoppen|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/297172/sparta-diamant-dumfries-kan-het-heel-ver-schoppen/|website=FC Update|language=nl|date=4 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; i cili u shpall talenti i sezonit i [[Eerste Divisie]] si dhe fitoi çmimin &quot;Demi i Bronztë&quot;.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|title=DENZEL DUMFRIES EEN BRONZEN STIER RIJKER|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=30 prill 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905082203/https://www.sparta-rotterdam.nl/denzel-dumfries-een-bronzen-stier-rijker/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|title=Sparta Wint Bijna Alle Gouden Stieren|publisher=Sparta Rotterdam|language=nl|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160610202654/https://www.sparta-rotterdam.nl/2/12/20578/sparta-wint-bijna-alle-gouden-stieren/|archive-date=10 qershor 2016|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai luajti gjithsej 33 ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta wint bijna alle Gouden Stieren|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/141528/Sparta-wint-bijna-alle-Gouden-Stieren|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=3 maj 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Dumfries vazhdoi të ishte titullar në sezonin e parë të klubit në elitë pas gjashtë vitesh.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Jans: 'Sparta blijft probleemloos in eredivisie'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/145061/Jans-Sparta-blijft-probleemloos-in-eredivisie|website=RT Rijnmond|language=nl|date=11 gusht 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Onrust bij NEC wordt groter door verlies bij Sparta|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/304345/onrust-bij-nec-wordt-groter-door-pak-slaag-bij-sparta/|website=FC Update|language=nl|date=18 shtator 2016|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 2 tetor, ai mori kartonin e kuq të parë në karrierë në barazimin 1–1 kundër [[AZ Alkmaar]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|title=SPARTA – AZ EINDIGT IN EEN GELIJKSPEL|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=2 tetor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081515/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-az-eindigt-in-een-gelijkspel/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 19 nëntor në humbjen 3–2 në derbi kundër [[Excelsior Rotterdam|Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|title=SPARTA KEERT MET LEGE HANDEN TERUG UIT KRALINGEN|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=19 nëntor 2016|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081710/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-keert-met-lege-handen-terug-uit-kralingen/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Gjatë merkatos së dimrit, klubi firmosi me finlandezin [[Janne Saksela]], i cili luante gjithashtu si mbrojtës i djathtë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pastoor: 'Saksela past zich snel aan niveau aan'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/150336/Pastoor-Saksela-past-zich-snel-aan-niveau-aan|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=4 janar 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht konkurencës, Dumfries e ruajti vendin e tij dhe vazhdoi të ishte titullar deri në fund të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|title=SPARTA WINT MET 0-1 OP BEZOEK BIJ N.E.C.|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 shkurt 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081912/https://www.sparta-rotterdam.nl/sparta-wint-met-0-1-op-bezoek-bij-n-e-c/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta gemakkelijk langs Heracles|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/152995/Sparta-gemakkelijk-langs-Heracles|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=18 mars 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;br&gt;{{cite news|title=Dumfries: 'Niet bezig met afgelopen wedstrijden'|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154177/Dumfries-Niet-bezig-met-afgelopen-wedstrijden|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=22 prill 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sparta arriti të siguronte mbijetesën duke fituar dy ndeshjet e fundit të sezonit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sparta nog een jaar in de eredivisie|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/154970/Sparta-nog-een-jaar-in-de-eredivisie|website=RTV Rijnmond|language=nl|date=14 May 2017|access-date=11 September 2021}}&lt;/ref&gt; Një muaj pas largimit nga klubi, Dumfries, sëbashku me disa lojtarë të tjerë u nderuan nga klubi në një ceremoni lamtumire para ndeshjes kundër [[PEC Zwolle]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|title=VIERTAL OUD-SPARTANEN NEEMT AFSCHEID|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=20 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210905081204/https://www.sparta-rotterdam.nl/viertal-oud-spartanen-neemt-afscheid/|archive-date=5 shtator 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===Heerenveen===
Në korrik 2017, Dumfries iu bashkua klubit tjetër holandez [[SC Heerenveen|Heerenveen]] në një marrëveshje katër-vjeçare.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|title=SC HEERENVEEN NEEMT DENZEL DUMFRIES OVER VAN SPARTA ROTTERDAM|website=Sparta Rotterdam|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210627223734/https://www.sparta-rotterdam.nl/sc-heerenveen-neemt-denzel-dumfries-over-van-sparta-rotterdam/|archive-date=27 qershor 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|title=SC Heerenveen versterkt zich met Denzel Dumfries|website=SC Heerenveen|language=nl|date=25 korrik 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128063001/http://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-versterkt-zich-met-denzel-dumfries/10|archive-date=28 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai u ble për të zëvëndësuar të larguarin [[Stefano Marzo]], i cili u transferua në [[Belgjika|Belgjikë]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.rijnmond.nl/nieuws/157445/Sparta-ziet-Dumfries-naar-SC-Heerenveen-vertrekken|title=Sparta ziet Dumfries naar SC Heerenveen vertrekken|publisher=Rijnmond|language=nl}}&lt;/ref&gt; Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në ndeshjen hapëse të sezonit 2017–18 kundër [[FC Groningen|Groningenit]]; ai ndihmoi ekipin të merrte një barazim 3–3 duke asistuar dy gola.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|title=Streppel blij met 'fighting spirit' van zijn elftal|website=SC Heerenveen|language=nl|date=13 gusht 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190111005256/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/streppel-blij-met-fighting-spirit-van-zijn-elftal10/10|archive-date=11 janar 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu asistoi të dy golat e fitores 2–1 kundër [[ADO Den Haag]] në javën e tretë, si dhe një gol në fitoren 2–0 kundër PSV Eindhoven javën pasardhëse,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Thorsby drukt ADO met dubbelslag verder in de zorgen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/thorsby-drukt-ado-met-dubbelslag-verder-in-de-zorgen~a7433f8c/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwak PSV krijgt nieuwe jas in Heerenveen|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/zwak-psv-krijgt-nieuwe-jas-in-heerenveen~a978bd55/|publisher=Algemeen Dagblad|language=nl|date=10 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; duke u shpallur talenti i muajit gusht në Eredivisie si dhe u emërua në formacionin e javës nga gazeta holandeze ''[[Algemeen Dagblad]]''.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Piepjonge verdediging Heerenveen domineert Elftal van de Week|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/piepjonge-verdediging-heerenveen-domineert-elftal-van-de-week~a82b90d5/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|title=Talent van de maand: Denzel Dumfries|website=Fox Sports|language=nl|date=7 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171107003501/https://www.foxsports.nl/nieuws/artikel/1954213/talent-van-maand-denzel-dumfries|archive-date=7 nëntor 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Pas paraqitjeve mbreslënëse në javët e para të sezonit, Dumfries e fitoi menjëherë vendin e titullarit në formacion.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Alle vermoedelijke opstellingen en statistieken van speelronde 4|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/alle-vermoedelijke-opstellingen-en-statistieken-van-speelronde-4~af64523e/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 shtator 2017|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai shënoi golin e parë me ekipin më 9 dhjetor në barazimin 2–2 kundër [[VVV-Venlo]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|title=SC Heerenveen door late tegentreffer niet langs VVV-Venlo: 2-2|website=SC Heerenveen|language=nl|date=9 dhjetor 2017|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190528080714/https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/sc-heerenveen-door-late-tegentreffer-niet-langs-vvv-venlo/10|archive-date=28 maj 2019|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Golin e tij të dytë ai e shënoi kundër ish ekipit të tij Sparta më 26 janar 2018.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen bezorgt Advocaat derde nederlaag op rij|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-bezorgt-advocaat-derde-nederlaag-op-rij~a41229dd/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=26 janar 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Heerenveen e mbylli sezonin në vendin e 8të, duke u kualifikuar në fazën play-off për kualifikim në fazën paraeliminatore të [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligës së Evropës]] për sezonin e ardhshëm; ai shënoi me kokë në fitoren 4–3 në shtëpi në ndeshjen e parë gjysëm-finale kundër [[FC Utrecht|Utrecht]],&lt;ref&gt;{{cite news|title=Heerenveen verslaat Utrecht in knotsgek play-offduel|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/heerenveen-verslaat-utrecht-in-knotsgek-play-offduel~a122e63b/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=9 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; por ekipi i tij u eliminua me rregullin e golit jashtë fushe pasi humbi ndeshjen e dytë me rezultatin 2–1.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Utrecht wint nipt van Heerenveen en bereikt finale van play-offs|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/332766/utrecht-wint-nipt-van-heerenveen-en-bereikt-finale-van-play-offs/|website=FC Update|language=nl|date=12 maj 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===PSV Eindhoven===
Më 19 qershor 2018, Dumfries u transferua te [[PSV Eindhoven]] duke firmosur një kontratë deri në qershor 2023.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/media/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen|title=PSV NEEMT DUMFRIES OVER VAN SC HEERENVEEN|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201109030211/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/psv-neemt-dumfries-over-van-sc-heerenveen.htm|archive-date=9 nëntor 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Shuma e transferimit u raportua të ishte 5.5 milion € nga media holandeze.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|title=Dumfries tot 2023 verbonden aan PSV|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=19 qershor 2018|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190329090234/https://www.ed.nl/psv/dumfries-tot-2023-verbonden-aan-psv~aab5a59c1/|archive-date=29 mars 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij në ndeshjen e [[Johan Cruijff Schaal|Superkupën e Holandës]], të cilën PSV e humbi me penallti kundër Feyenoordit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Feyenoord grijpt Johan Cruijff Schaal opnieuw via penalty's|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336494/feyenoord-grijpt-johan-cruijff-schaal-opnieuw-via-penalty-s/|website=FC Update|language=nl|date=4 gusht 2018|accessdate=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries shënoi me kokë në fitoren 5–0 kundër Utrecht në ndeshjen hapëse të kampionatit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Oerdegelijk PSV start seizoen met royale thuiszege op Utrecht|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/336810/oerdegelijk-psv-start-seizoen-met-royale-thuiszege-op-fc-utrecht/|website=FC Update|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV zet Ajax direct op twee punten achterstand met klinkende zege|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/psv-zet-ajax-direct-op-twee-punten-achterstand-met-klinkende-zege~abfd83d7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=11 gusht 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator, Dumfries bëri debutimin e tij në fazën e grupeve të [[UEFA Liga e Kampionëve|UEFA Ligës së Kampionëve]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]], me PSV që u mposht 4–0.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Individuele klasse Barcelona is PSV na prima start te machtig|url=https://www.vi.nl/nieuws/individuele-klasse-barcelona-is-psv-na-prima-start-te-machtig|website=Voetbal International|language=nl|date=18 shtator 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e vendosi veten titullar të padiskutueshëm në formacion, duke shënuar edhe gola në disa ndeshje.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries baalt: &quot;We hebben gevochten als leeuwen&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/341183/dumfries-baalt-we-hebben-gevochten-als-leeuwen/|website=FC Update|language=nl|date=7 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Speler van de Week: acrobaat De Jong van alle markten thuis|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/342155/speler-van-de-week-acrobaat-de-jong-is-van-alle-markten-thuis/|website=FC Update|language=nl|date=26 nëntor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Eindejaarsrapport: PSV kan na zonnig halfjaar op zoek naar titelglans|url=https://www.ed.nl/psv/eindejaarsrapport-psv-kan-na-zonnig-halfjaar-op-zoek-naar-titelglans~ad7d9a0f/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=28 dhjetor 2018|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ai e mbylli sezonin me 43 ndeshje në të gjitha kompeticionet, përfshirë 34 në kampionat. Për paraqitjet e tij, Dumfries u emërua në Ekipin e Sezonit të Eredivisies.&lt;ref name=&quot;POTS&quot;&gt;{{cite news|date=16 May 2019|title=Frenkie de Jong Eredivisie Player of the Season 2018–19|url=https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|url-status=live|access-date=31 gusht 2021|publisher=Eredivisie|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210831232555/https://eredivisie.eu/news/frenkie-de-jong-eredivisie-player-of-the-season-2018-2019/|archive-date=31 gusht 2021 }}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e ri duke luajtur sërisht në ndeshjen e Superkupës së Holandës, por PSV u mposht sërisht, këtë herë nga Ajaxi.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Ajax harkt ook derde prijs binnen in duel vol controverse|url=https://www.vi.nl/nieuws/ajax-harkt-ook-derde-prijs-binnen-in-duel-vol-controverse|website=Voetbal International|language=nl|date=27 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Ashtu si sezoni i kaluar, ai shënoi në ndeshjen hapëse të kampionatit me kokë në barazimin 1–1 kundër [[FC Twente|Twentes]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Zwoegend PSV incasseert bij FC Twente volgende klap|url=https://www.vi.nl/nieuws/zwoegend-psv-incasseert-bij-fc-twente-volgende-klap|website=Voetbal International|language=nl|date=3 gusht 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pas kësaj, Dumfries u vendos si një nga kapitenët e ekipit;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Van Bommel geeft uitleg over aanvoerderswissel|url=https://www.vi.nl/nieuws/van-bommel-geeft-uitleg-over-aanvoerderswissel|website=Voetbal International|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries is de nieuwe aanvoerder van PSV|url=https://www.ed.nl/dossier-psv/denzel-dumfries-is-de-nieuwe-aanvoerder-van-psv~a5c7b638/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=24 nëntor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; ai luajti ndeshjen e parë si kapiten më 24 nëntor 2019 në fitoren 2–1 kundër ish ekipit të tij Heerenveen, kjo falë mungesës së [[Ibrahim Afellay]] dhe [[Pablo Rosario]]s.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries: Een bepalende rol bij PSV, dat eis ik nu van mezelf|url=https://www.ad.nl/nederlands-voetbal/dumfries-een-bepalende-rol-bij-psv-dat-eis-ik-nu-van-mezelf~a2c3c9f7/|website=Algemeen Dagblad|language=nl|date=2 korrik 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se në pjesën e parë të sezonit Dumfries u kritikua për nivelin e lojës, ai u përmirsua njeshëm në pjesën e dytë, duke e mbyllur sezonin me tetë gola, një rekord personal.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Uitgebreid interview met Denzel Dumfries: 'We zijn lang te soft naar elkaar geweest'|url=https://www.vi.nl/pro/overig/uitgebreid-interview-met-denzel-dumfries-we-zijn-lang-te-soft-naar-elkaar-geweest|website=Voetbal International|language=nl|date=27 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust-van-bommel-niet-ontmoedigd-.htm|title=DUMFRIES SCHULDBEWUST|website=PSV Eindhoven|language=nl|date=15 dhjetor 2019|access-date=11 shtator 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210908185639/https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/dumfries-schuldbewust.htm|archive-date=8 shtator 2021|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries met PSV op jacht naar eerherstel|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-met-psv-op-jacht-naar-eerherstel~a750838b/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=8 janar 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Sezoni u mbyll para kohe në mars 2020 për shkak të [[Pandemia e COVID-19|pandemisë së COVID-19]], me PSV që u rendit në vendin e katërt.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV blijft dankzij Dumfries en Unnerstall in spoor van topdrie|url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-blijft-dankzij-dumfries-en-unnerstall-in-spoor-van-topdrie|website=Voetbal International|language=nl|date=8 mars 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

Pavarësisht interesit nga disa klube evropiane,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Milan, assalto a Dumfries: affare possibile con Raiola|url=https://www.corrieredellosport.it/news/calcio/calcio-mercato/2020/05/24-70072974/milan_assalto_a_dumfries_affare_possibile_con_raiola|website=Corriere dello Sport|language=it|date=24 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Il Milan cerca il nuovo Theo: Dumfries in pole. Florentino resta in corsa|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Milan/31-07-2020/calciomercato-milan-vuole-dumfries-florentino-380818135590.shtml|website=La Gazzetta Dello Sport|language=it|date=1 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Dumfries vendosi të qëndronte te PSV dhe nisi negociatat për rinovimin e kontratës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Dumfries maakt zich niet zo druk om eventuele transfer: 'Het is al een eer om voor PSV uit te komen'|url=https://www.ed.nl/psv/dumfries-maakt-zich-niet-zo-druk-om-eventuele-transfer-het-is-al-een-eer-om-voor-psv-uit-te-komen~a3de8d8d/|website=Eindhoven Dagblad|language=nl|date=11 maj 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Denzel Dumfries: 'Ik heb het geweldig naar mijn zin bij PSV'|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/47722/Denzel-Dumfries-'Ik-heb-het-geweldig-naar-mijn-zin-bij-PSV'|website=PSV Supporters News|language=nl|date=10 shtator 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Para nisjes së sezonit të ri, ai u vendos kapiten i përhershëm nga trajneri [[Roger Schmidt]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Schmidt sleutelt bij PSV: &quot;Proberen spelers vrijer te laten denken&quot;|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/370802/schmidt-sleutelt-aan-psv-proberen-spelers-vrijer-te-laten-denken/|website=FC Update|language=nl|date=8 gusht 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Më 16 dhjetor 2020, Dumfries luajti ndeshjen e tij të 100të me klubin në fitoren 2–1 kundër [[De Graafschap]] në kupë.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Wereldgoal Malen helpt matig PSV naar volgende bekerronde|url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/377135/wereldgoal-malen-helpt-matig-psv-naar-volgende-bekerronde/|website=FC Update|language=nl|date=16 dhjetor 2020|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; Gjatë këtij sezoni, Dumfries vazhdoi të ishte titullar i padiskutueshëm në krahun e djathtë të mbrojtjes, por në disa raste u aktivizua edhe si mesfushor i djathtë për shkak të dëmtimeve në atë repart.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=PSV pas na herstelwerkzaamheden van Schmidt langs Vitesse |url=https://www.vi.nl/nieuws/psv-pas-na-herstelwerkzaamheden-van-schmidt-langs-vitesse |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=21 shkurt 2021 |title=Dumfries begrijpt keuzes Schmidt, maar niet die van zijn ploeggenoten |url=https://www.vi.nl/nieuws/dumfries-begrijpt-keuzes-schmidt-maar-niet-die-van-zijn-ploeggenoten |access-date=25 mars 2026 |website=vi.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt; Pavarësisht se ai pësoi disa dëmtime të vogla gjatë sezonit,&lt;ref&gt;{{Cite web|date=19 dhjetor 2020 |title=Dumfries en Rosario op tijd fit, PSV met verwachte basiself |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/2020/12/dumfries-en-rosario-op-tijd-fit-psv-met-verwachte-basiself |access-date=25 mars 2026 |website=FCUpdate.nl |language=nl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Denzel Dumfries opgelucht: 'Geen schade bleek uit mri-scan' |url=https://www.telegraaf.nl/sport/743242025/denzel-dumfries-opgelucht-geen-schade-bleek-uit-mri-scan |access-date=25 mars 2026 |website=De Telegraaf|language=nl}}&lt;/ref&gt; ai arriti të luante 41 ndeshje në të gjitha kompeticionet.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Roger Schmidt vindt dat PSV verdiend door is: 'Een verrassing na een moeilijke situatie' |url=https://www.ed.nl/psv/roger-schmidt-vindt-dat-psv-verdiend-door-is-een-verrassing-na-een-moeilijke-situatie~a2c35592/ |language=nl|access-date=25 mars 2026}}&lt;/ref&gt; Edhe pse negociatat për rinovimin e kontratës kishin nisur që në fillim të sezonit,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Geen handtekening van Dumfries, die van Ihattaren misschien|url=https://www.vi.nl/nieuws/geen-handtekening-van-dumfries-die-van-ihattaren-misschien|website=Voetbal International|language=nl|date=9 shkurt 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt; palët nuk arritën një marrëveshje, duke hapur rrugët për një largim të tij nga ekipi gjatë merkatos së verës.&lt;ref&gt;{{cite news|title=PSV gaat naast Ihattaren ook Malen en Dumfries verkopen |url=https://www.fcupdate.nl/voetbalnieuws/383420/psv-gaat-naast-ihattaren-ook-malen-en-dumfries-verkopen/|website=FC Update|language=nl|date=20 prill 2021|access-date=11 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 14 gusht 2021, Dumfries u transferua te kampionët në fuqi të Italisë, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]], për 12.5 milion € plus 2.5 milion € në formë bonusi.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|title=DENZEL DUMFRIES È UN NUOVO GIOCATORE DELL'INTER|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=14 gusht 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210814200313/https://www.inter.it/it/news/2021/08/14/denzel-dumfries-nuovo-giocatore-inter.html|archive-date=14 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt; Ai firmosi një kontratë katër-vjeçare dhe mori fanellën me numrin 2 për sezonin e ardhshëm.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|title=DA CORDAZ A DUMFRIES, I NUOVI NUMERI DI MAGLIA|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|date=20 gusht 2021|access-date=11 shtator 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210820095928/https://www.inter.it/it/news/2021/08/20/numeri-maglia-inter-21-22.html|archive-date=20 gusht 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Dumfries bëri debutimin e tij me klubin në fitoren 4–0 kundër [[Genoa C.F.C.|Genoas]] në ndeshjen hapëse të [[Serie A]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|title=Inter starts in Serie A with debut Dumfries with victory over Genoa|website=Ruetir|language=en|date=21 August 2021|accessdate=25 August 2021|archive-date=25 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210825175745/https://www.ruetir.com/2021/08/21/inter-starts-in-serie-a-with-debut-dumfries-with-victory-over-genoa/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai pati vështirësi në muajt e parë në Itali, duke mos qënë në lartësinë e duhur,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/29-11-2021/inter-dumfries-titolare-ultima-chiamata-l-olandese-430203638439.shtml|title=Inter, adesso tocca a Dumfries. Ultima chiamata per l’olandese?|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=29 nëntor 2021|access-date=28 korrik 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/inter-dumfries-inizio-difficile-poi-anno-fantastico_51273901-202202k.shtml|title=Inter, Dumfries: &quot;Inizio difficile poi anno fantastico&quot;|publisher=Sport Mediaset|language=it|date=11 qershor 2022|access-date=24 qershor 2022}}&lt;/ref&gt; megjithatë filloi të përmirsohej nga muaji dhjetor, duke shënuar golin e parë në Itali në suksesin 3–0 kundër [[A.S. Roma|Romës]] në [[Stadio Olimpico]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/roma/serie-a-roma-inter-0-3-nerazzurri-senza-pieta-conl-ex-mourinho_42593762-202102k.shtml|title=Serie A: Roma-Inter 0-3, nerazzurri senza pietà con&amp;nbsp;l&amp;#39;ex Mourinho|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=5 dhjetor 2021}}&lt;/ref&gt; Më 12 janar 2022, ai fitoi [[Supercoppa Italiana|Superkupën e Italisë]] pasi Interi mposhti [[Juventus F.C.|Juventusin]] 2–1 në kohën shtesë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/12-01-2022/supercoppa-inter-juventus-2-1-mckennie-lautaro-sanchez-120-430884337880.shtml|title=Festa Inter in Supercoppa: Sanchez punisce la Juve al 121'!|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=12 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Katër muaj më pas, ai fitoi edhe [[Coppa Italia|Kupën e Italisë]], sërisht kundër Juventusit,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Juventus/11-05-2022/coppa-italia-finale-juve-inter-2-4-gol-barella-alex-sandro-vlahovic-calhanoglu-doppietta-perisic-440455025488.shtml|title=L'Inter batte 4-2 la Juve e vince la Coppa Italia: decisiva la doppietta di Perisic|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=11 maj 2022}}&lt;/ref&gt; dhe e mbylli sezonin me 45 ndeshje dhe 5 gola në të gjitha kompeticionet. 

Dumfries u bë titullar i rregullt në formacionin 3–5–2 të trajnerit [[Simone Inzaghi]] në sezonin 2022–23. Ai e nisi sezonin duke shënuar në momentet e fundit të ndeshjes kundër [[U.S. Lecce|Lecces]] në javën e parë të kampionatit, duke i dhënë Interit fitoren 2–1.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Serie-A/Inter/13-08-2022/lecce-inter-1-2-gol-lukaku-dumfries-partita-4401862121739.shtml|title=Inter all'ultimo respiro a Lecce: segna Dumfries al 95'! Lukaku, ritorno con gol|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Më 13 shtator, ai shënoi golin e parë në karrierë në Ligën e Kampionëve në suksesin 2–0 kundër [[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazzetta.it/Calcio/Champions-League/13-09-2022/viktoria-plzen-inter-0-2-dzeko-gol-asst-dumfries-450169763715.shtml|title=Dzeko show: gol e assist. Inter in scioltezza con il Viktoria Plzen|publisher=La Gazzetta dello Sport|language=it|date=13 shtator 2022}}&lt;/ref&gt; Në janar, Dumfries fitoi një tjetër titull të Superkupës Italiane, këtë herë kundër [[A.C. Milan|Milanit]], kurse në maj fitoi po ashtu edhe Kupën, duke luajtur 90 minuta si titullar në fitoren 2–1 kundër [[ACF Fiorentina|Fiorentinës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/65704482|title=Fiorentina 1–2 Inter Milan: Martinez scores twice as Champions League finalists win Coppa Italia|publisher=BBC Sport|language=en|date=24 maj 2023|access-date=24 maj 2023}}&lt;/ref&gt; Më 10 qershor, ai luajti në finalen e Ligës së Kampionëve në [[Stamboll]] kundër [[Manchester City F.C.|Manchester Cityt]], por Inter u mposht 1–0.&lt;ref&gt;{{cite news|author=David Hytner|date=10 qershor 2023|title=Rodri breaks Internazionale resistance to seal Manchester City's treble glory|url=https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|publisher=The Guardian|language=en|accessdate=10 qershor 2023|archive-date=10 qershor 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230610213408/https://www.theguardian.com/football/2023/jun/10/rodri-breaks-internazionale-resistance-to-seal-manchester-citys-treble-glory|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

Më 16 shtator 2023, Dumfries luajti ndeshjen e tij të me Interin në fitoren 5–1 në ''[[Derby della Madonnina]]'' kundër [[A.C. Milan|Milanit]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.inter.it/it/news/100-presenze-dumfries-con-inter|title=Le 100 presenze di Dumfries con l'Inter|website=inter.it|publisher=F.C. Internazionale Milano|language=it|access-date=2 tetor 2023}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|date=16 shtator 2023|title=Inter put five past Milan to keep up 100% start|language=en|publisher=BBC Sport|url=https://www.bbc.com/sport/football/66831603|access-date=18 shtator 2023}}&lt;/ref&gt; Në ndeshjen e kthimit në prill 2024, Dumfries fitoi ''[[Scudetto]]'' e parë me klubin pas fitores 2–1 në [[San Siro]]; po në këtë ndeshje, ai mori kartonin e kuq të parë me ''Zikaltrit''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tuttomercatoweb.com/serie-a/scintille-nel-finale-del-derby-mani-in-faccia-e-due-rossi-espulsi-theo-hernandez-e-dumfries-1960272|title=Scintille nel finale del derby: mani in faccia e due rossi. Espulsi Theo Hernandez e Dumfries|publisher=Tuttomercatoweb.com|language=it|access-date=22 prill 2024}}&lt;/ref&gt; Ky ishte titulli i 20të për Interin, duke marrë edhe yllin e dytë në fanellë; Dumfries u konsiderua një nga lojtarët më të rëndësishëm të këtij suksesi, duke regjistruar 31 ndeshje dhe 4 gola.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/seriea/serie-a-inter-lazio-1-1-dumfries-rovina-i-piani-a-tudor-a-due-minuti-dalla-fine_82458125-202402k.shtml|title=Serie A, Inter-Lazio 1-1: Dumfries rovina i piani a Tudor a due minuti dalla fine|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=8 prill 2026}}&lt;/ref&gt;

Dumfries e nisi sezonin e katërt me Interin duke luajtur ndeshjen e tij të 100të në Serie A në fitoren 2–0 kundër Lecces më 24 gusht 2024. Pas kësaj, ai shënoi dopietën e parë në karrierë në fitoren 2–0 kundër [[Atalanta B.C.|Atalantës]] në gjysëm-finalen e Superkupës Italiane më 2 janar 2025. Më 11 mars, ai luajti si kapiten për herë të parë në fitoren 2–1 kundër Feyenoordit në ndeshjen e kthimit të raundit të 16-tave të Ligës së Kampionëve. Në ndeshjen e parë gjysëm-finale kundër Barcelonës, Dumfries shënoi dy gola, përfshirë një gol me rrofeshatë, si dhe asistoi golin e [[Marcus Thuram]], në barazimin 3–3 në transfertë. Me këto gola ai u bë lojtari i parë në historinë e klubit që shënon dy gola në gjysëm-finalen e këtij kompeticioni. Në ndeshjen e kthimit ku Interi fitoi 4–3, ai asistoi golat e [[Lautaro Martínez]]it dhe [[Francesco Acerbi]]t (në minutën e fundit të kohës së rregullt), duke u bërë lojtari i tretë, pas [[Alessandro Del Piero]]s dhe [[Roberto Firmino]]s, që arrin pesë kontribute golash në dy ndeshje gjysëm-finale. Ky ishte sezoni më i mirë në karrierën e Dumfries, i cili shënoi 11 gola në të gjitha kompeticionet. Ai gjithashtu u emërua si një nga kandidatët për çmimin prestigjoz [[Topi i artë]].

==Trofe==
===Klube===
;Sparta Rotterdam
* [[Eerste Divisie]]: [[2015–16 Eerste Divisie|2015–16]]
;Internazionale

* [[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2021|2021]]

===Personale===
* Ekipi i Vitit i [[Eredivisie]]s: [[2018–19 Eredivisie|2018–19]]&lt;ref name=&quot;POTS&quot;/&gt;

== Referime ==
{{reflist}}

[[Kategoria:Lindje 1996]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë holandezë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren holandeze]]
[[Kategoria:Futbollistë në Sparta Rotterdam]]
[[Kategoria:Futbollistë në SC Heerenveen]]
[[Kategoria:Futbollistë në PSV Eindhoven]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në Real Madrid C.F.]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në La Liga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2022]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2024]]
[[Kategoria:Futbollistë në FIFA Kupën e Botës 2026]]</text>
      <sha1>6e9xc4zmu39uthd3a85tvjk9gmon0e5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Elsa Demo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>319308</id>
    <revision>
      <id>3027732</id>
      <parentid>2960482</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T10:49:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027732</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9619" sha1="508joaptu0aha87mq4avffcfoa3vp87" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name               = Elsa Demo
| image              = Elsa Demo, gazetare kulture.jpg
| alt                = | caption            = 
| birth_name         = | birth_date         = | birth_place        = [[Fier]]
| death_date         = | death_place        = 
| nationality        = | other_names        = 
| occupation         = Gazetare
| years_active       = Prej vitit 2000
| known_for          = 
| notable_works      = {{ubl|[[Shqipëria kujton 1944-1991]]|[[Shqipëria tregon 1991-2010]]|[[Te Teatri]]|[[E gjelbër hiri në të zezë]]}}
| website            = {{URL|https://www.youtube.com/channel/UCQ7d_iWHOrFnfo0o8jEww9A|Elsa Demo}}
}}

'''Elsa Demo''' është gazetare e kulturës nga [[Fieri]].&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Demo|first=Elsa|title=Peizazhe të fjalës|url=https://peizazhe.com/author/elsademo/|language=sq}}&lt;/ref&gt; 

== Edukimi ==
Elsa u lind në [[Fier]], ka studiuar letërsi në [[Fakulteti i Historisë dhe Filologjisë i Universitetit të Tiranës|Fakultetin e Historisë dhe Filologjisë]] në [[Universiteti i Tiranës|Universitetin e Tiranës]], ku u diplomua në vitin 1999. Ajo u doktorua në vitin 2020 në Studime Letrare me tezën “Letërsi shqipe pa lexuesin e parë. Rasti i tre autorëve: [[Kasëm Trebeshina]], [[Shpëtim Gina]], [[Jamarbër Marko]]&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Demo|first=Elsa|date=2019|title=Letërsi shqipe pa lexuesin e parë. Rasti i tre autorëve: Kasëm Trebeshina, Shpëtim Gina, Jamarbër Marko|url=https://drive.google.com/file/d/1IUhdbbgENv6em5xc60vYcp3u5J01X1nL/view|language=sq}}&lt;/ref&gt; Përtej vlerave studimore në fushën letrare, teza është me interes për t'u lexuar, pasi përmban dorëshkrime letrare, shënime e ditarë të shkrimtarëve.  

== Karriera ==
Elsa jeton dhe punon në Tiranë. Fillimet e saj në gazetarinë kulturore janë në gazetat “[[Koha Jonë|Koha jonë]]” dhe “[[Korrieri]]”. Në vitet 2003-2013, është gazetare dhe redaktore e faqeve kulturore, e për dy vjet zëvendëskryeredaktore e gazetës “[[Shekulli (gazetë)|Shekulli]]”. 

Prej vitit 2013, ajo raporton për zhvillimet kulturore përmes hapësirës së saj televizive, aktualisht me programin e përjavshëm “[https://www.youtube.com/playlist?list=PLMK7p5myFjH6NgFbeeDjzhPOzpT-6e16- Artes]” në Televizionin Shqiptar, [[Radio Televizioni Shqiptar|RTSH]].&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Demo|first=Elsa|date=30 pri 2022|title=Pse kandidoj për Operën? {{!}} “Artes” nga Elsa Demo në RTSH|url=https://www.youtube.com/watch?v=wjc4ao923Ks&amp;list=PLMK7p5myFjH6NgFbeeDjzhPOzpT-6e16-|language=sq}}&lt;/ref&gt;

Krahas kronikave kulturore, Elsa ka shkruar ese, reportazhe, analiza në të përditshmet po edhe në periodikë dhe antologji.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Elsa Demo|url=https://www.bksh.al/search/Elsa%20Demo|website=Biblioteka Kombëtare e Shqipërisë|language=sq}}&lt;/ref&gt;

Është fituese e çmimit “Woytila” në konkursin ndërkombëtar “[https://www.ferpi.it/news/premio-giornalisti-del-mediterraneo-i-vincitori Gazetarë të Mesdheut]” (2009), [[Italia|Itali]].

Bashkë me shkrimtarin dhe studiuesin [[Ardian Klosi]], Elsa Demo ka hartuar dhe botuar dy antologji dokumentare dhe letrare: e para për jetën nën diktaturë &quot;Shqipëria kujton. 1944-1991&quot;  dhe e dyta për periudhën e tranzicionit “Shqipëria tregon 1991-2010”. 

Elsa është anëtare e [[Federata Ndërkombëtare e Kritikëve të Filmit|Federatës Ndërkombëtare e Kritikëve të Filmit]] – FIPRESCI.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Demo|first=Elsa|title=Members of FIPRESCI|url=https://fipresci.org/about-us/members/|language=en}}&lt;/ref&gt; Kjo federatë përbëhet nga një grup kritikësh profesionistë dhe gazetarësh të filmit anembanë botës për  të &quot;promovuar kulturën e filmit dhe mbrojtur interesat profesionale&quot;.

=== Drama &quot;E gjelbër hiri në të zezë&quot; ===
Teksti i saj për teatër “E gjelbër hiri në të zezë” (Grayish Green into black), u shpall fitues në konkursin “[https://www.europeantheatre.eu/page/activities/artistic-collaborations/pipelines/discover-the-plays Pipelines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220925201257/https://www.europeantheatre.eu/page/activities/artistic-collaborations/pipelines/discover-the-plays |date=25 shtator 2022 }}”, organizuar në 2021-shin nga [https://www.europeantheatre.eu/ European Theatre Convention] dhe [[:de:Schauspielhaus_Graz|Schauspielhaus Graz]] ([[Austria|Austri]]) dhe mori pjesë në Dramatikerinnenfestival në Grac, 2022.  

Pjesa është prezantuar në skenën e [[Teatri Kombëtar|Teatrit Kombëtar]] dhe është lexuar nga aktorët [[Ndriçim Xhepa]], [[Gladiola Harizaj]], [[Linda Jarani]] dhe [[Genci Fuga]].&lt;ref&gt;{{Cite web|title='E gjelbër hiri në të zezë', drama shqipe në Graz të Austrisë mes 10 shtetesh nga e gjithë bota!|url=https://www.report-tv.al/lajm/e-gjelber-ne-te-zeze-drama-shqipe-ne-graz-te-austrise-mes-10-shtetesh-nga-e-gjithe-bota-ne-festival-flitet-edhe-per-naften-e-krizen-boterore-permes-gjuhes-teatrale|language=sq}}&lt;/ref&gt; Personazhet e dramës janë 5: Rizai i cili është dhe babai i familjes, 54 vjeç, Jana e cila është mamaja, 48 vjeçe, Neli është vajza, 18 vjeçe, eksperti dhe mjeku. Drama është shkruar gjatë muajve korrik dhe gusht 2021. 
{{Quote|Një ditë dimri, ndodh shpërthimi i një burimi nafte në trekëndëshin midis shtëpive, varrezës së fshatit dhe kinemasë fantazmë. Shtëpia, varreza, kinemaja, vijnë si dëshmitare të kohëve më të vjetra se kjo ku jeton familja bashkëkohore. Kështu kohët bashkojnë krahët, e shkuara shkërben të tashmen, vendet shkërbejnë njerëzit për të thënë se nevoja për mbijetesë kontrollon dhe sfidon nevojat shpirtërore brenda njerëzve të një gjaku, që përbëjnë dhe miniaturën e një shoqërie të polarizuar...}}

=== Literatura ===
* [[Shqipëria kujton : 1944-1991|Shqipëria kujton. 1944-1991]], shtëpia botuese “K&amp;B&quot;, Tiranë, 2009, ISBN 978-999-568-0534. Ky libër është një antologji i cili kujton autorë shqiptarë përgjatë viteve 1944-1991. I botuar në 20-vjetorin e rënies së Murit të Berlinit, antologjia pasqyron fjalën dhe mendimin e shkrimtarëve në Shqipëri në diktaturë. Tematika që përshkruan tregimet e tekstet në libër është liria e munguar, nisur nga torturat e tmerrshme ku kaluan [[Zef Pllumi]], [[Petro Marko]], [[Arshi Pipa]], [[Simon Jubani]], [[Maks Velo]] si dhe nga meditimet e grave që përjetuan sëmundje e fatkeqësi familjare si te [[Drita Çomo]], etj. Në libër trajtohet si historia e lirisë së ndrydhur dhe dinjitetit të nëpërkëmbur njerëzor, ashtu dhe historia letrare. Autorët e antologjisë kanë mbajtur kriterin filologjik, duke mos ndërhyrë për korrigjime drejtshkrimore tek asnjë autor që kanë shkruar në gegërisht apo kanë që i kanë lënë veprat e tyre në dorëshkrim. Kjo antologji është botuar me mbështetjen e Institutit Goethe dhe shoqatës kulturore &quot;[[Robert Shvarc|Robert Schwartz]]&quot;. Libri ka 490 faqe. 
*[[Shqipëria tregon : 1991-2010|Shqipëria tregon. 1991-2010]], shtëpia botuese “K&amp;B”, Tiranë, 2010, ISBN 978-999-568-4044. Ky libër ka 386 faqe dhe është përmbledhje me prozat më të mira të viteve 1991-2010, të cilat kanë karakter psikologjik dhe ironik nga autorë, si: [[Ardian Kyçyku]], [[Ervin Hatibi]], [[Ardian Vehbiu]], [[Agron Tufa]], [[Luljeta Dano]] etj.
*Libri &quot;Te Teatri&quot; përmban shkrime të ndryshme të botuara në gazeta dhe revista midis viteve 2002-2022. Ai përbëhet nga 6 kapituj. Çdo kapitull përmban një fabul tematike.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Demo|first=Elsa|date=16 maj 2023|title=Te Teatri|url=https://peizazhe.com/2023/05/16/te-teatri/|website=Peizazhe të fjalës|language=sq}}&lt;/ref&gt; Në secilin prej tyre, shkrimet përqendrohen në zhvillimet para dhe pas shembjes së [[Teatri Kombëtar i Shqipërisë|Teatrit Kombëtar]]; hendekun mes roleve të qytetarit, intelektualit, artistit dhe thjeshtimin e njeriut te personazhi politik; përpjekjet për një lexim të thelluar të gjuhës së teatrit si dramaturgji dhe spektakël; zhanrin e intervistës e cila jep atmosferën e vendit dhe të kohës, mendimin e pafiltruar të burimit e të dëshmisë; e deri tek portretet që janë linjë gjithëpërfshirëse nga të gjallët tek të vdekurit. Nga portretet e gjalla është me interes informacioni për personazhet, shfaqet, figurat artistike, ëndrrat, përshtypjet, etj., ndërsa tek ata që nuk jetojnë është me interes bashkëbisedimi përmes arkivës, dorëshkrimeve, fotografive, shtëpive të tyre, etj.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Demo|first=Elsa|title=Te Teatri|publisher=Berk|isbn=978-9928-368-11-9|edition=First|location=Tirana|pages=11-22|language=sq}}&lt;/ref&gt;

&lt;gallery class=&quot;center&quot; perrow=&quot;8&quot;&gt;
Skeda:Shqiperia kujton 1944-1991.jpg|Shqipëria kujton 1944-1991. 
Skeda:Shqipëria tregon. 1991-2010.jpg|Shqipëria tregon. 1991-2010
&lt;/gallery&gt;

Demo është redaktore e librit &quot;E ardhmja&quot;, një libër që flet për një shoqëri konsumi, dhe është shkruar nga autori francez Marc Augé.  

== Referime ==
{{reflist}}

== Shih edhe ==

* [[Fieri]]
* [[Gazetaria]]

== Lidhje të jashtme ==
* [https://peizazhe.com/author/elsademo/ Elsa Demo - autore e artikujve kulturorë - Peizazhe të Fjalës]
* [https://www.youtube.com/channel/UCQ7d_iWHOrFnfo0o8jEww9A/videos Elsa Demo - kanal në platformën YouTube]
* [https://www.bksh.al/search/Elsa%20Demo Elsa Demo - artikuj në Bibliotekën Kombëtare të Shqipërisë]
{{Commonscat|Elsa Demo|Elsa Demo}}


[[Kategoria:Njerëz nga Fieri]]
[[Kategoria:Gazetare shqiptare]]
[[Kategoria:Skenariste shqiptare]]
[[Kategoria:Kritikë letrarë]]</text>
      <sha1>508joaptu0aha87mq4avffcfoa3vp87</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Robin Gosens</title>
    <ns>0</ns>
    <id>321196</id>
    <revision>
      <id>3027672</id>
      <parentid>2960747</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T03:06:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027672</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26116" sha1="cltxxwp35pcxxl9tmcztkt86wc11qub" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Robin Gosens
| image = Robin Gosens 01 (cropped).jpg
| caption = Gosens në vitin 2018
| fullname = Robin Everardus Gosens&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|title=Campionato Serie A TIM 2019/2020: Atalanta B.C. vs S.P.A.L.|publisher=[[Atalanta B.C.]]|language=it|page=4|year=2020|access-date=4 shtator 2020|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200904123018/https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|archive-date=4 shtator 2020}}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{birth date and age|5|7|1994|df=yes}}
| birth_place = [[Emmerich am Rhein]], Gjermani
| height = 1.83 m&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|title=Robin Gosens|publisher=Atalanta B.C.|language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20210423004325/https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|archive-date=23 prill 2021}}&lt;/ref&gt;
| position = [[Mesfushori|Anësor i majtë]]&lt;ref name=&quot;lwb&quot;&gt;[https://worldfootballindex.com/2020/07/robin-gosens-the-atalanta-left-back-set-to-make-his-mark-for-germany/ Robin Gosens: The Atalanta Left-Back Set To Make His Mark For Germany]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;machine&quot;&gt;[https://www.footballtransfers.com/en/transfer-news/uk-premier-league/2021/06/who-is-robin-gosens-germany-atalanta-sensation Who is Germany machine Robin Gosens? The most under-paid player in football]&lt;/ref&gt;
| currentclub = [[FC Schalke 04|Schalke 04]]&lt;br&gt;(në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]])
| clubnumber = 8
| youthyears1 = 2000–2007
| youthclubs1 = Fortuna Elten
| youthyears2 = 2007–2009
| youthclubs2 = [[1. FC Bocholt]]
| youthyears3 = 2009–2012
| youthclubs3 = VfL Rhede
| youthyears4 = 2012–2014
| youthclubs4 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| years1 = 2014–2015
| clubs1 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| caps1 = 0
| goals1 = 0
| years2 = 2014–2015
| clubs2 = → [[FC Dordrecht|Dordrecht]] (loan)
| caps2 = 47
| goals2 = 3
| years3 = 2015–2017
| clubs3 = [[Heracles Almelo]]
| caps3 = 60
| goals3 = 4
| years4 = 2017–2022
| clubs4 = [[Atalanta B.C.|Atalanta]]
| caps4 = 121
| goals4 = 25
| years5 = 2022
| clubs5 = → [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
| caps5 = 7
| goals5 = 0
| years6 = 2022–2023
| clubs6 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] 
| caps6 = 32
| goals6 = 3
| years7 = 2023–2025
| clubs7 = [[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
| caps7 = 31
| goals7 = 6
| years8 = 2024–2025
| clubs8 = → [[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
| caps8 = 32
| goals8 = 5
| years9 = 2025–
| clubs9 = [[ACF Fiorentina|Fiorentina]]
| caps9 = 26
| goals9 = 3
| years10 = 2026–
| clubs10 = → [[FC Schalke 04|Schalke 04]] (huazim)
| caps10 = 0
| goals10 = 0
| nationalyears1 = 2020–
| nationalteam1 = [[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
| nationalcaps1 = 24
| nationalgoals1 = 2
| club-update = 22 maj 2026
| nationalteam-update = 5 qershor 2023
}}
'''Robin Everardus Gosens''' (lindur më 5 korrik 1994) është një [[futbolli]]st profesionist [[Gjermania|gjerman]] i cili luan si anësor i majtë ose [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i majtë]] për klubin gjerman [[FC Schalke 04|Schalke 04]], në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]], dhe [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].

==Karriera me klube==
===Vitesse===
Gosens lindi në [[Emmerich am Rhein]], dhe e nisi karrierën e tij si futbollist duke luajtur me klubet lokale të qytetit, si Fortuna Elten, [[1. FC Bocholt]] dhe VfL Rhede,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/blog/2021/jun/19/robin-gosens-unlikely-hero-anything-possible-germany-portugal-euro-2020|title=Unlikely hero Robin Gosens shows Germany anything is possible|trans-title=Heroi i pangjashëm Robin Gosens i tregon Gjermanisë se gjithçka është e mundur|website=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; para se të bëhej pjesë e akademisë së [[SBV Vitesse|Vitesse]]s më 4 korrik 2012.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fupa.net/berichte/robin-gosens-wechselt-zu-vitesse-arnhem-25081.html|title=Robin Gosens wechselt zu Vitesse Arnhem|trans-title=Robin Goshen kalon te Vitesse Arnhem|publisher=FuPa|language=de|date=4 korrik 2012|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Më 13 gusht 2013, ai firmosi kontratën e parë si profesionist me klubin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|title=Nachwuchs-Fußballer Robin Gosens unterschreibt Vertrag bei Vitesse Arnheim|date=13 gusht 2013|publisher=WAZ|language=de|trans-title=Futbollisti i ri Robin Gosens firmos kontratë me Vitesse Arnhem|access-date=28 janar 2015|archive-date=4 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304080207/http://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Para kësaj, ai kishte pasur një provë të pasuksesshme me klubin gjerman [[Borussia Dortmund]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/robin-gosens-amateur-football-is-part-of-my-dna-223125/|title=Robin Gosens: &quot;Amateur football is part of my DNA&quot;|trans-title=Robin Gosens: &quot;Futbolli amator është pjesë e ADN-së time|website=dfb.de|language=en|date=20 dhjetor 2020}}&lt;/ref&gt; Gosens e quajti provën me Dortmundin një &quot;dështim&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goal.com/de/meldungen/atalantas-robin-gosens-probetraining-beim-bvb-war-ein-fiasko/1un2709d01wwe1dpl2iq9y73hu|title=Atalantas Robin Gosens: Probetraining beim BVB &quot;war ein Fiasko&quot; {{!}} Goal.com|website=Goal.com|language=de|access-date=6 korrik 2019}}&lt;/ref&gt;

====Huazimi te FC Dordrecht====
Më 14 janar 2014, Gosens u huazua te [[FC Dordrecht]] deri në përfundim të sezonit 2013–14.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4085|title=Gosens op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Gosens huazohet te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=14 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij si profesionist tre ditë më vonë, duke luajtur si titullar në barazimin 1–1 në shtëpi kundër [[SBV Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/17-01-2014/boeiende-regioderby-eindigt-onbeslist-1-1|title=Boeiende regioderby eindigt onbeslist (1–1)|trans-title=Derbi lokal magjepsës mbyllet në barazim (1–1)|publisher=[[RTV Rijnmond]]|language=nl|date=17 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; 

Gosens shënoi golin e parë si futbollist profesionist më 7 shkurt, duke realizuar të dytin e fitores komode 6–1 kundër [[FC Emmen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/07-02-2014/fc-dordrecht-ruim-langs-fc-emmen|title=FC Dordrecht ruim langs FC Emmen|trans-title=FC Dordrecht kalon me lehtësi FC Emmen|publisher=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 shkurt 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai u aktivizua në 20 ndeshje gjatë pjesës së dytë sezonet, përfshirë edhe ndeshjet e fazës play-off, me Dordrecht që e mbylli kampionatin në vendin e dytë, duke u rikthyer në [[Eredivisie]] pas një mungese nëntëmbëdhjetë-vjeçare.

Më 29 maj 2014, huazimi i Gosens te Dordrecht u rinovua edhe për një vit tjetër.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|title=Robin Gosens en Mo Hamdaoui op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Robin Gosens dhe Mo Hamdaoui huazohen te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=29 maj 2014|access-date=28 janar 2015|archive-date=28 gusht 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220828075722/https://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai luajti ndeshjen e tij të parë në elitën e futbollit holandez më 9 gusht, duke u aktivizuar 90 minuta të plota në fitoren 2–1 në transfertë kundër [[SC Heerenveen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://totaldutchfootball.com/2014/08/09/eredivisie-heerenveen-1-2-fc-dordrecht/|title=Eredivisie: Heerenveen 1–2 FC Dordrecht|publisher=Total Dutch Football|language=en|date=9 gusht 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 20 shtator në njē barazim 1–1 në transfertë kundër Excelsior.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goal.com/nl/match/excelsior-vs-fc-dordrecht/1690567/report|title=Rijnmondse streekderby onbeslist|trans-title=Derbi i Rijnmond mbyllet pa fitues|publisher=Goal.com|language=nl|date=20 shtator 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt;

===Heracles Almelo===
Më 4 qershor 2015, [[Heracles Almelo]] njoftoi transferimin e Gosens si lojtar i lirë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/439509/heracles-heeft-de-smaak-te-pakken-en-legt-transfervrije-vitessenaar-vast.html|title=Heracles heeft de smaak te pakken en legt transfervrije Vitessenaar vast|publisher=Voetbalprimeur|language=nl|date=4 qershor 2015|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Atalanta===
Më 2 qershor 2017, u njoftua se Gosens ishte transferuar në Itali te [[Atalanta B.C.|Atalanta]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|title=Robin Gosens all'Atalanta|trans-title=Robin Gosens te Atalanta|publisher=Atalanta B.C.|language=it|date=2 qershor 2017|access-date=6 qershor 2017|archive-date=21 tetor 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181021232517/https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator 2019, Gosens bëri debutimin e tij në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]] kundër [[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/50567017|title=Atalanta v Dinamo Zagreb|publisher=BBC Sport|date=26 nëntor 2019|access-date=12 dhjetor 2019|language=en}}&lt;/ref&gt; Më 19 dhjetor të të njëjtit vit, Gosens regjistroi golin e parë në këtë kompeticion në fitoren 3–0 në transfertë kundër [[FC Shakhtar Donetsk|Shakhtar Donetsk]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/50749854|title=Shakhtar Donetsk 0–3 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=11 dhjetor 2019|access-date=11 dhjetor 2019}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i dytë në Ligën e Kampioneve erdhi më 25 nëntor 2020 në fitoren 2–0 kundër [[Liverpool F.C.|Liverpool]] në [[Anfield]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/55061148|title=Liverpool 0–2 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=25 nëntor 2020|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

Gjatë qëndrimit të tij në Itali, Gosens u bë një nga anësorët më të mirë të kampionatit italian, veçanërisht në sezonet 2019–20 dhe 2020–21. Gjatë këtyre sezoneve, ai ishte një nga golashënuesit më të mirë të Atalantës, duke regjistruar respektivisht 10 dhe 12 gola, shifra jo të zakonshme për një mbrojtës. Më 14 shtator 2021, ai shënoi në barazimin 2–2 kundër [[Villarreal CF|Villarrealit]] në ndeshjen e parë të fazës së grupeve të Ligës së Kampioneve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2032698--villarreal-vs-atalanta/|title=Villarreal 2–2 Atalanta|publisher=UEFA|language=en|date=14 shtator 2021|access-date=14 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 27 janar 2022, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]] njoftoi se Gosens do të bëhej pjesë e klubit në formë huazimi deri në përfundim të sezonit; formula e huazimit përfshinte detyrimin e blerjes nesë disa kushte do të arriheshin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/en/news/2022/01/27/robin-gosens-new-inter-player.html|title=Robin Gosens signs for Inter|trans-title=Robin Gosens firmos me Interin|publisher=F.C. Internazionale Milano|website=inter.it|language=en|date=27 janar 2022|access-date=27 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Më 12 tetor, ai shënoi golin e parë në Ligën e Kampioneve si futbollist i Interit në barazimin 3–3 në [[Camp Nou]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/63221311|title=Barcelona 3–3 Inter Milan|publisher=BBC Sport|language=en|date=12 tetor 2022|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Union Berlin===
Më 15 gusht 2023, Gosens firmosi një kontratë pesë-vjeçare me Union Berlinin,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Union verpflichtet Robin Gosens|url=https://www.fc-union-berlin.de/de/union-live/news/profis/Union-verpflichtet-Robin-Gosens-20891n/|access-date=15 gusht 2023|website=fc-union-berlin.de|language=de}}&lt;/ref&gt; duke realizuar ëndrrën e tij për të luajtur në [[Bundesliga|Bundesligë]].&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Neuer Rekordtransfer: Gosens' Bundesliga-Traum wird bei Union wahr|url=https://www.kicker.de/neuer-rekordtransfer-gosens-bundesliga-traum-wird-bei-union-wahr-956770/artikel|access-date=15 gusht 2023|website=kicker.de|language=de}}&lt;/ref&gt; Sipas raportimeve të medias, Berlini pagoi 15 milion £ për kartonin e tij, duke e bërë gjermanin transferimin më të shtrenjtë në historinë e klubit.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=15 gusht 2023|title=Union Berlin verpflichtet Nationalspieler Robin Gosens von Inter Mailand|url=https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|access-date=15 gusht 2023|website=rbb24.de|language=de|archive-date=23 gusht 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230823225631/https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Gosens debutoi me klubin më 20 gusht në fitoren 4–1 kundër [[1. FSV Mainz 05|Mainz]] në ndeshjen hapëse të sezonit, duke u aktivizuar si zëvëndësues në pjesën e dytë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=FC Union Berlin 4-1 Mainz 05: Player Ratings|url=https://www.vavel.com/en/international-football/2023/08/22/germany-bundesliga/1153957-fc-union-berlin-4-1-mainz-05-player-ratings.html|access-date=20 gusht 2023|website=vavel.con|language=en}}&lt;/ref&gt; Gjashtë ditë më vonë, ai luajti ndeshjen e parë si titullar dhe shënoi dy gola në një tjetër fitore 4–1, këtë herë kundër [[SV Darmstadt 98|Darmstadt]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.panorama.com.al/sport/video-dortmundi-ndalet-ne-transferte-ish-mbrojtesi-i-interit-e-nis-me-dopiete-njihuni-me-rezultatet-e-javes-se-dyte/|title=VIDEO/ Dortmundi ndalet në transfertë, ish-mbrojtësi i Interit e nis me dopietë! Njihuni me rezultatet e javës së dytë|publisher=Panorama Sport|language=sq|date=26 gusht 2023|access-date=27 gusht 2023}}&lt;/ref&gt;

====Huazimi te Fiorentina====
Më 30 gusht 2024, Gosens u rikthye në Itali duke firmosur në formë huazimi me [[ACF Fiorentina|Fiorentinën]] për një sezon me të detyrim blerje.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|title=Gosens is a Fiorentina player!|publisher=ACF Fiorentina|language=en|date=30 gusht 2024|access-date=22 shtator 2024|archive-date=3 tetor 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241003104651/https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi dy ditë më pas në ndeshjen kundër [[A.C. Monza|Monzës]], duke shënuar golin e barazimit në minutën e 96të; ndeshja u mbyll në barazim 2–2.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/seriea/serie-a-fiorentina-monza-2-2-kean-gosens-salvano-palladino_86785647-202402k.shtml|title=Serie A, Fiorentina-Monza 2-2:&amp;nbsp;Kean e Gosens salvano Palladino dal ko|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=2 shtator 2024}}&lt;/ref&gt;

==Karriera ndërkombëtare==
Më 25 gusht 2020, Gosens u thirr për herë në [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/germany-squad-announcement-atalantas-robin-gosens-wins-first-call-up/a-53175821|title=Germany squad announcement: Atalanta's Robin Gosens wins first call up|trans-title=Njoftimi i ekipit gjerman: Robin Gosens thirrhet për herë të parë|website=dw.com|language=en|date=25 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi zyrtarisht më 3 shtator në një ndeshje të Ligës së Kombeve kundër [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanjës]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kicker.de/4636100/spielbericht/deutschland/spanien-932|title=90.+6! Gaya gleicht erst in der Schlusssekunde aus|publisher=kicker.de|date=3 shtator 2020|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 19 maj 2021, Gosens ishte pjesë e listës me 21 lojtarë që do të luanin në [[UEFA Euro 2020]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.dfb.de/en/news/detail/joachim-loew-announces-his-squad-for-euro-2020-227605/?no_cache=1&amp;cHash=5171f7ce13b823cda5f964d7e714c756|title=JOACHIM LÖW ANNOUNCES HIS SQUAD FOR EURO 2020|trans-title=Joachim Löw publikon ekipin e tij për Euro 2020|website=dfb.de|language=en|date=19 maj 2021|accessdate=19 maj 2021}}&lt;/ref&gt; Më 19 qershor, ai shënoi dhe asistoi në fitoren 4–2 kundër [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalisë]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/19/portugal-germany-euro-2020-match-report|title=Gosens inspires resurgent Germany to thrilling 4-2 victory over Portugal|trans-title=Gosens frymëzon Gjermaninë e ringjallur drejtë fitores 4–2 kundër Portugalisë|publisher=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021|access-date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu u shpall lojtari i ndeshjes.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024466--portugal-vs-germany/postmatch/report/|title=Portugal 2-4 Germany: Slick Germans stun holders|trans-title=Portugalia 2–4 Gjermania: Gjermanët e shkëlqyeshëm shtangin kampionët në fuqi|publisher=UEFA|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

Gosens nuk ishte pjesë e ekipit të Gjermanisë për [[2022 FIFA Kupa e Botës|Kupën e Botës 2022]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/flick-beruft-moukoko-fuellkrug-und-goetze-in-wm-kader-245974/|title=Flick beruft Moukoko, Füllkrug und Götze in WM-Kader|trans-title=Flick emëron Moukoko, Füllkrug dhe Götze në ekipin e Kupës së Botës|publisher=[[Federata Gjermane e Futbollit]]|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022|language=de}}&lt;/ref&gt; Trajneri i ekipit [[Hansi Flick]] e justifikoi këtë vendim me rënjen e ritmit të lojtarit dhe minutazhin e pakët.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bavarianfootballworks.com/2022/11/10/23451052/bayern-munich-robin-gosens-world-cup-hansi-flick-germany-david-raum-christian-gunter|title=Hansi Flick snubs Robin Gosens from Germany’s World Cup squad|trans-title=Hansi Flick nuk thërret Robin Gosens në ekipin e Gjermanisë për Kupën e Botës|publisher=Bavarian Football Works|language=en|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

==Jeta personale==
Gosens ka lindur në Gjermani nga një mama gjermane dhe baba holandez. Ai zotëron pasaportën gjermane dhe holandeze.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.soccernews.nl/news/555739/robin-gosens-overweegt-voor-nederlands-elftal-te-kiezen|title=Robin Gosens overweegt voor Nederlands elftal te kiezen|website=soccernews.nl|language=nl|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt; Në qershor 2022, ai u martua me të dashurën e tij Rabea Böhlke, me të cilën ka një fëmij.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://intouch.wunderweib.de/robin-gosens-freundin-rabea-boehlke-105511.html|title=Robin Gosens &amp; Freundin Rabea: Hochzeitsfotos! So süß ist Sohn Levi|publisher=wunderweib.de|language=de|date=1 korrik 2022}}&lt;/ref&gt;

Më 22 shkurt 2023, Gosens mori diplomën Bachelor në degën e Psikologjisë në universitetin [[:de:SRH Fernhochschule|SRH Fernhochschule]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/inter-wide-man-gosens-celebrates-degree-in-psychology/|title=Inter wide man Gosens celebrates degree in Psychology|trans-title=Anësori i Interit Gosens festoj diplomën në Psikologji|publisher=Football Italia|language=en|date=18 mars 2023}}&lt;/ref&gt;

==Statistikat e karrierës==
===Klube===
{{updated|22 shtator 2024}}&lt;ref name=&quot;SW&quot;&gt;{{cite web|title=R. Gosens|url=https://int.soccerway.com/players/robin-gosens/327174/|publisher=Soccerway|language=en|access-date=7 janar 2018}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas klubit, sezonit dhe kompeticionit
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Klubi
!rowspan=&quot;2&quot;|Sezoni
!colspan=&quot;3&quot;|Liga
!colspan=&quot;2&quot;|Kupa
!colspan=&quot;2&quot;|Evropa
!colspan=&quot;2&quot;|Tjetër
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
|-
!Divizioni!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[FC Dordrecht|Dordrecht]] (huazim)
|[[2013–14 Eerste Divisie|2013–14]]
|[[Eerste Divisie]]
|16||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||4||0||20||1
|-
|[[2014–15 Eredivisie|2014–15]]
|[[Eredivisie]]
|31||2||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||33||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!47!!3!!2!!0!!colspan=&quot;2&quot;|–!!4!!0!!53!!3
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[Heracles Almelo]]
|[[2015–16 Eredivisie|2015–16]]
|rowspan=&quot;2&quot;|Eredivisie
|32||2||3||1||colspan=&quot;2&quot;|–||3||0||38||3
|-
|[[2016–17 Eredivisie|2016–17]]
|28||2||2||0||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||32||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej 
!60!!4!!5!!1!!2!!0!!3!!0!!70!!5
|-
|rowspan=&quot;6&quot;|[[Atalanta B.C.|Atalanta]]
|[[2017–18 Atalanta B.C. season|2017–18]]
|rowspan=&quot;5&quot;|[[Serie A]]
|21||1||2||0||3{{efn|name=UEL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligën e Evropës]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||26||2
|-
|[[2018–19 Atalanta B.C. season|2018–19]]
|28||3||3||0||5{{efn|name=UEL}}||0||colspan=&quot;2&quot;|–||36||3
|-
|[[2019–20 Atalanta B.C. season|2019–20]]
|34||9||1||0||8{{efn|name=UCL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||43||10
|-
|[[2020–21 Atalanta B.C. season|2020–21]]
|32||11||5||0||7{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||44||12
|-
|[[2021–22 Atalanta B.C. season|2021–22]]
|6||1||0||0||2{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||8||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!121!!25!!11!!0!!25!!4!!colspan=&quot;2&quot;|–!!157!!29
|-
|[[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
|[[2021–22 Inter Milan season|2021–22]]
|Serie A
|7||0||2||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||9||1
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|Internazionale
|[[2022–23 Inter Milan season|2022–23]]
|Serie A
|32||3||5||0||11{{efn|name=UCL}}||1||1{{efn|Ndeshje në [[Supercoppa Italiana]]}}||0||49||4
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!39!!3!!7!!1!!11!!1!!1!!0!!58!!5
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
|[[2023–24 1. FC Union Berlin season|2023–24]]
|[[Bundesliga]]
|30||6||1||0||6{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||37||7
|-
|[[2024–25 1. FC Union Berlin season|2024–25]]
|Bundesliga
|1||0||1||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||2||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!31!!6!!2!!0!!6!!1!!colspan=&quot;2&quot;|–!!39!!7
|-
|[[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
|[[2024–25 ACF Fiorentina season|2024–25]]
|Serie A
|3||1||0||0||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||3||1
|-
!colspan=&quot;3&quot;|Gjithsej karriera
!301!!42!!27!!2!!44!!6!!8!!0!!380!!50
|}

{{notelist}}

===Kombëtarja===
{{updated|17 tetor 2023}}&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;&gt;{{cite web|title=Robin Gosens|url=https://eu-football.info/_player.php?id=30946|website=European Football|language=en|access-date=7 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas ekipit kombëtar dhe vitit
|-
!Ekipi kombëtar!!Viti!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|[[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
|2020||4||0
|-
|2021||9||2
|-
|2022||1||0
|-
|2023||6||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej!!20!!2
|}

====Golat me kombëtaren====
:''Rezultatet e Gjermanisë të listuara të parat, kolonat e golave tregojnë rezultatin pas çdo goli të shënuar nga Gosens.''
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ Lista e golave ndërkombëtar të shënuar nga Robin Gosens&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;/&gt;
|-
!scope=&quot;col&quot;|Nr.
!scope=&quot;col&quot;|Data
!scope=&quot;col&quot;|Vendi
!scope=&quot;col&quot;|Ndsh
!scope=&quot;col&quot;|Kundërshtari
!scope=&quot;col&quot;|Goli
!scope=&quot;col&quot;|Rezultati
!scope=&quot;col&quot;|Kompeticioni
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|1 || 7 qershor 2021 || [[Merkur Spiel-Arena]], [[Düsseldorf]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|7 || {{flamuri|Letonia}} [[Kombëtarja letoneze e futbollit|Letonia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|1–0 || style=&quot;text-align:center&quot;|7–1 || Ndeshje miqësore
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|2 || 19 qershor 2021 || [[Allianz Arena]], [[Mynih]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|9 || {{flamuri|Portugalia}} [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|4–1 || style=&quot;text-align:center&quot;|4–2 || [[UEFA Euro 2020]]
|}

==Trofe==
===Klube===
;Internazionale
*[[Coppa Italia]]: [[2021–22 Coppa Italia|2021–22]], [[2022–23 Coppa Italia|2022–23]]
*[[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2022|2022]]

===Personale===
*[[Ekipi i Vitit i Serie A]]: [[2019–20 Serie A|2019–20]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/gran-gala-del-calcio-the-winners/|title=Gran Galà del Calcio: The winners|trans-title=Gran Galà del Calcio: Fituesit|date=19 mars 2021|publisher=Football Italia|language=en|access-date=19 mars 2021}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist|2}}

==Lidhje të jashtme==
{{Commons}}
*[https://www.national-football-teams.com/player/79217/Robin_Gosens.html Robin Gosens] te National Football Teams
*[https://datencenter.dfb.de/en/profile/robin-gosens Robin Gosens] te Federata Gjermane e Futbollit
*[http://www.fcdordrecht.nl/speler/robin-gosens/ Profili] te FC Dordrecht

[[Kategoria:Lindje 1994]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë gjermanë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren gjermane]]
[[Kategoria:Futbollistë në SBV Vitesse]]
[[Kategoria:Futbollistë në FC Dordrecht]]
[[Kategoria:Futbollistë në Heracles Almelo]]
[[Kategoria:Futbollistë në Atalanta B.C.]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në 1. FC Union Berlin]]
[[Kategoria:Futbollistë në ACF Fiorentina]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eerste Divisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në Bundesliga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]</text>
      <sha1>cltxxwp35pcxxl9tmcztkt86wc11qub</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027673</id>
      <parentid>3027672</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T03:09:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Fiorentina */</comment>
      <origin>3027673</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26470" sha1="onzuofv4f17iv0xvr4e7hcfd5q2ygzv" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Robin Gosens
| image = Robin Gosens 01 (cropped).jpg
| caption = Gosens në vitin 2018
| fullname = Robin Everardus Gosens&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|title=Campionato Serie A TIM 2019/2020: Atalanta B.C. vs S.P.A.L.|publisher=[[Atalanta B.C.]]|language=it|page=4|year=2020|access-date=4 shtator 2020|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200904123018/https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|archive-date=4 shtator 2020}}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{birth date and age|5|7|1994|df=yes}}
| birth_place = [[Emmerich am Rhein]], Gjermani
| height = 1.83 m&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|title=Robin Gosens|publisher=Atalanta B.C.|language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20210423004325/https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|archive-date=23 prill 2021}}&lt;/ref&gt;
| position = [[Mesfushori|Anësor i majtë]]&lt;ref name=&quot;lwb&quot;&gt;[https://worldfootballindex.com/2020/07/robin-gosens-the-atalanta-left-back-set-to-make-his-mark-for-germany/ Robin Gosens: The Atalanta Left-Back Set To Make His Mark For Germany]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;machine&quot;&gt;[https://www.footballtransfers.com/en/transfer-news/uk-premier-league/2021/06/who-is-robin-gosens-germany-atalanta-sensation Who is Germany machine Robin Gosens? The most under-paid player in football]&lt;/ref&gt;
| currentclub = [[FC Schalke 04|Schalke 04]]&lt;br&gt;(në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]])
| clubnumber = 8
| youthyears1 = 2000–2007
| youthclubs1 = Fortuna Elten
| youthyears2 = 2007–2009
| youthclubs2 = [[1. FC Bocholt]]
| youthyears3 = 2009–2012
| youthclubs3 = VfL Rhede
| youthyears4 = 2012–2014
| youthclubs4 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| years1 = 2014–2015
| clubs1 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| caps1 = 0
| goals1 = 0
| years2 = 2014–2015
| clubs2 = → [[FC Dordrecht|Dordrecht]] (loan)
| caps2 = 47
| goals2 = 3
| years3 = 2015–2017
| clubs3 = [[Heracles Almelo]]
| caps3 = 60
| goals3 = 4
| years4 = 2017–2022
| clubs4 = [[Atalanta B.C.|Atalanta]]
| caps4 = 121
| goals4 = 25
| years5 = 2022
| clubs5 = → [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
| caps5 = 7
| goals5 = 0
| years6 = 2022–2023
| clubs6 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] 
| caps6 = 32
| goals6 = 3
| years7 = 2023–2025
| clubs7 = [[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
| caps7 = 31
| goals7 = 6
| years8 = 2024–2025
| clubs8 = → [[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
| caps8 = 32
| goals8 = 5
| years9 = 2025–
| clubs9 = [[ACF Fiorentina|Fiorentina]]
| caps9 = 26
| goals9 = 3
| years10 = 2026–
| clubs10 = → [[FC Schalke 04|Schalke 04]] (huazim)
| caps10 = 0
| goals10 = 0
| nationalyears1 = 2020–
| nationalteam1 = [[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
| nationalcaps1 = 24
| nationalgoals1 = 2
| club-update = 22 maj 2026
| nationalteam-update = 5 qershor 2023
}}
'''Robin Everardus Gosens''' (lindur më 5 korrik 1994) është një [[futbolli]]st profesionist [[Gjermania|gjerman]] i cili luan si anësor i majtë ose [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i majtë]] për klubin gjerman [[FC Schalke 04|Schalke 04]], në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]], dhe [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].

==Karriera me klube==
===Vitesse===
Gosens lindi në [[Emmerich am Rhein]], dhe e nisi karrierën e tij si futbollist duke luajtur me klubet lokale të qytetit, si Fortuna Elten, [[1. FC Bocholt]] dhe VfL Rhede,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/blog/2021/jun/19/robin-gosens-unlikely-hero-anything-possible-germany-portugal-euro-2020|title=Unlikely hero Robin Gosens shows Germany anything is possible|trans-title=Heroi i pangjashëm Robin Gosens i tregon Gjermanisë se gjithçka është e mundur|website=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; para se të bëhej pjesë e akademisë së [[SBV Vitesse|Vitesse]]s më 4 korrik 2012.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fupa.net/berichte/robin-gosens-wechselt-zu-vitesse-arnhem-25081.html|title=Robin Gosens wechselt zu Vitesse Arnhem|trans-title=Robin Goshen kalon te Vitesse Arnhem|publisher=FuPa|language=de|date=4 korrik 2012|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Më 13 gusht 2013, ai firmosi kontratën e parë si profesionist me klubin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|title=Nachwuchs-Fußballer Robin Gosens unterschreibt Vertrag bei Vitesse Arnheim|date=13 gusht 2013|publisher=WAZ|language=de|trans-title=Futbollisti i ri Robin Gosens firmos kontratë me Vitesse Arnhem|access-date=28 janar 2015|archive-date=4 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304080207/http://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Para kësaj, ai kishte pasur një provë të pasuksesshme me klubin gjerman [[Borussia Dortmund]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/robin-gosens-amateur-football-is-part-of-my-dna-223125/|title=Robin Gosens: &quot;Amateur football is part of my DNA&quot;|trans-title=Robin Gosens: &quot;Futbolli amator është pjesë e ADN-së time|website=dfb.de|language=en|date=20 dhjetor 2020}}&lt;/ref&gt; Gosens e quajti provën me Dortmundin një &quot;dështim&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goal.com/de/meldungen/atalantas-robin-gosens-probetraining-beim-bvb-war-ein-fiasko/1un2709d01wwe1dpl2iq9y73hu|title=Atalantas Robin Gosens: Probetraining beim BVB &quot;war ein Fiasko&quot; {{!}} Goal.com|website=Goal.com|language=de|access-date=6 korrik 2019}}&lt;/ref&gt;

====Huazimi te FC Dordrecht====
Më 14 janar 2014, Gosens u huazua te [[FC Dordrecht]] deri në përfundim të sezonit 2013–14.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4085|title=Gosens op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Gosens huazohet te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=14 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij si profesionist tre ditë më vonë, duke luajtur si titullar në barazimin 1–1 në shtëpi kundër [[SBV Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/17-01-2014/boeiende-regioderby-eindigt-onbeslist-1-1|title=Boeiende regioderby eindigt onbeslist (1–1)|trans-title=Derbi lokal magjepsës mbyllet në barazim (1–1)|publisher=[[RTV Rijnmond]]|language=nl|date=17 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; 

Gosens shënoi golin e parë si futbollist profesionist më 7 shkurt, duke realizuar të dytin e fitores komode 6–1 kundër [[FC Emmen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/07-02-2014/fc-dordrecht-ruim-langs-fc-emmen|title=FC Dordrecht ruim langs FC Emmen|trans-title=FC Dordrecht kalon me lehtësi FC Emmen|publisher=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 shkurt 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai u aktivizua në 20 ndeshje gjatë pjesës së dytë sezonet, përfshirë edhe ndeshjet e fazës play-off, me Dordrecht që e mbylli kampionatin në vendin e dytë, duke u rikthyer në [[Eredivisie]] pas një mungese nëntëmbëdhjetë-vjeçare.

Më 29 maj 2014, huazimi i Gosens te Dordrecht u rinovua edhe për një vit tjetër.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|title=Robin Gosens en Mo Hamdaoui op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Robin Gosens dhe Mo Hamdaoui huazohen te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=29 maj 2014|access-date=28 janar 2015|archive-date=28 gusht 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220828075722/https://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai luajti ndeshjen e tij të parë në elitën e futbollit holandez më 9 gusht, duke u aktivizuar 90 minuta të plota në fitoren 2–1 në transfertë kundër [[SC Heerenveen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://totaldutchfootball.com/2014/08/09/eredivisie-heerenveen-1-2-fc-dordrecht/|title=Eredivisie: Heerenveen 1–2 FC Dordrecht|publisher=Total Dutch Football|language=en|date=9 gusht 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 20 shtator në njē barazim 1–1 në transfertë kundër Excelsior.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goal.com/nl/match/excelsior-vs-fc-dordrecht/1690567/report|title=Rijnmondse streekderby onbeslist|trans-title=Derbi i Rijnmond mbyllet pa fitues|publisher=Goal.com|language=nl|date=20 shtator 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt;

===Heracles Almelo===
Më 4 qershor 2015, [[Heracles Almelo]] njoftoi transferimin e Gosens si lojtar i lirë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/439509/heracles-heeft-de-smaak-te-pakken-en-legt-transfervrije-vitessenaar-vast.html|title=Heracles heeft de smaak te pakken en legt transfervrije Vitessenaar vast|publisher=Voetbalprimeur|language=nl|date=4 qershor 2015|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Atalanta===
Më 2 qershor 2017, u njoftua se Gosens ishte transferuar në Itali te [[Atalanta B.C.|Atalanta]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|title=Robin Gosens all'Atalanta|trans-title=Robin Gosens te Atalanta|publisher=Atalanta B.C.|language=it|date=2 qershor 2017|access-date=6 qershor 2017|archive-date=21 tetor 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181021232517/https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator 2019, Gosens bëri debutimin e tij në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]] kundër [[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/50567017|title=Atalanta v Dinamo Zagreb|publisher=BBC Sport|date=26 nëntor 2019|access-date=12 dhjetor 2019|language=en}}&lt;/ref&gt; Më 19 dhjetor të të njëjtit vit, Gosens regjistroi golin e parë në këtë kompeticion në fitoren 3–0 në transfertë kundër [[FC Shakhtar Donetsk|Shakhtar Donetsk]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/50749854|title=Shakhtar Donetsk 0–3 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=11 dhjetor 2019|access-date=11 dhjetor 2019}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i dytë në Ligën e Kampioneve erdhi më 25 nëntor 2020 në fitoren 2–0 kundër [[Liverpool F.C.|Liverpool]] në [[Anfield]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/55061148|title=Liverpool 0–2 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=25 nëntor 2020|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

Gjatë qëndrimit të tij në Itali, Gosens u bë një nga anësorët më të mirë të kampionatit italian, veçanërisht në sezonet 2019–20 dhe 2020–21. Gjatë këtyre sezoneve, ai ishte një nga golashënuesit më të mirë të Atalantës, duke regjistruar respektivisht 10 dhe 12 gola, shifra jo të zakonshme për një mbrojtës. Më 14 shtator 2021, ai shënoi në barazimin 2–2 kundër [[Villarreal CF|Villarrealit]] në ndeshjen e parë të fazës së grupeve të Ligës së Kampioneve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2032698--villarreal-vs-atalanta/|title=Villarreal 2–2 Atalanta|publisher=UEFA|language=en|date=14 shtator 2021|access-date=14 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 27 janar 2022, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]] njoftoi se Gosens do të bëhej pjesë e klubit në formë huazimi deri në përfundim të sezonit; formula e huazimit përfshinte detyrimin e blerjes nesë disa kushte do të arriheshin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/en/news/2022/01/27/robin-gosens-new-inter-player.html|title=Robin Gosens signs for Inter|trans-title=Robin Gosens firmos me Interin|publisher=F.C. Internazionale Milano|website=inter.it|language=en|date=27 janar 2022|access-date=27 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Më 12 tetor, ai shënoi golin e parë në Ligën e Kampioneve si futbollist i Interit në barazimin 3–3 në [[Camp Nou]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/63221311|title=Barcelona 3–3 Inter Milan|publisher=BBC Sport|language=en|date=12 tetor 2022|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Union Berlin===
Më 15 gusht 2023, Gosens firmosi një kontratë pesë-vjeçare me Union Berlinin,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Union verpflichtet Robin Gosens|url=https://www.fc-union-berlin.de/de/union-live/news/profis/Union-verpflichtet-Robin-Gosens-20891n/|access-date=15 gusht 2023|website=fc-union-berlin.de|language=de}}&lt;/ref&gt; duke realizuar ëndrrën e tij për të luajtur në [[Bundesliga|Bundesligë]].&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Neuer Rekordtransfer: Gosens' Bundesliga-Traum wird bei Union wahr|url=https://www.kicker.de/neuer-rekordtransfer-gosens-bundesliga-traum-wird-bei-union-wahr-956770/artikel|access-date=15 gusht 2023|website=kicker.de|language=de}}&lt;/ref&gt; Sipas raportimeve të medias, Berlini pagoi 15 milion £ për kartonin e tij, duke e bërë gjermanin transferimin më të shtrenjtë në historinë e klubit.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=15 gusht 2023|title=Union Berlin verpflichtet Nationalspieler Robin Gosens von Inter Mailand|url=https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|access-date=15 gusht 2023|website=rbb24.de|language=de|archive-date=23 gusht 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230823225631/https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Gosens debutoi me klubin më 20 gusht në fitoren 4–1 kundër [[1. FSV Mainz 05|Mainz]] në ndeshjen hapëse të sezonit, duke u aktivizuar si zëvëndësues në pjesën e dytë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=FC Union Berlin 4-1 Mainz 05: Player Ratings|url=https://www.vavel.com/en/international-football/2023/08/22/germany-bundesliga/1153957-fc-union-berlin-4-1-mainz-05-player-ratings.html|access-date=20 gusht 2023|website=vavel.con|language=en}}&lt;/ref&gt; Gjashtë ditë më vonë, ai luajti ndeshjen e parë si titullar dhe shënoi dy gola në një tjetër fitore 4–1, këtë herë kundër [[SV Darmstadt 98|Darmstadt]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.panorama.com.al/sport/video-dortmundi-ndalet-ne-transferte-ish-mbrojtesi-i-interit-e-nis-me-dopiete-njihuni-me-rezultatet-e-javes-se-dyte/|title=VIDEO/ Dortmundi ndalet në transfertë, ish-mbrojtësi i Interit e nis me dopietë! Njihuni me rezultatet e javës së dytë|publisher=Panorama Sport|language=sq|date=26 gusht 2023|access-date=27 gusht 2023}}&lt;/ref&gt;

===Fiorentina===
Më 30 gusht 2024, Gosens u rikthye në Itali duke firmosur në formë huazimi me [[ACF Fiorentina|Fiorentinën]] për një sezon me të detyrim blerje.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|title=Gosens is a Fiorentina player!|publisher=ACF Fiorentina|language=en|date=30 gusht 2024|access-date=22 shtator 2024|archive-date=3 tetor 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241003104651/https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi dy ditë më pas në ndeshjen kundër [[A.C. Monza|Monzës]], duke shënuar golin e barazimit në minutën e 96të; ndeshja u mbyll në barazim 2–2.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/seriea/serie-a-fiorentina-monza-2-2-kean-gosens-salvano-palladino_86785647-202402k.shtml|title=Serie A, Fiorentina-Monza 2-2:&amp;nbsp;Kean e Gosens salvano Palladino dal ko|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=2 shtator 2024}}&lt;/ref&gt; Në përfundim të sezonit 2024–25, kushtet për blerjen përfundimtare të Gosens ishin plotësuar dhe ai u bë zyrtarisht anëtar i përhershëm i klubit.

Më 17 korrik 2026, Gosens u huazua te [[FC Schalke 04|Schalke 04]] për një sezon me mundësi blerje në bazë të numri të caktuar ndeshjesh dhe nëse klubi do të sigurojë mbijetesën në Bundesligë.

==Karriera ndërkombëtare==
Më 25 gusht 2020, Gosens u thirr për herë në [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/germany-squad-announcement-atalantas-robin-gosens-wins-first-call-up/a-53175821|title=Germany squad announcement: Atalanta's Robin Gosens wins first call up|trans-title=Njoftimi i ekipit gjerman: Robin Gosens thirrhet për herë të parë|website=dw.com|language=en|date=25 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi zyrtarisht më 3 shtator në një ndeshje të Ligës së Kombeve kundër [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanjës]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kicker.de/4636100/spielbericht/deutschland/spanien-932|title=90.+6! Gaya gleicht erst in der Schlusssekunde aus|publisher=kicker.de|date=3 shtator 2020|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 19 maj 2021, Gosens ishte pjesë e listës me 21 lojtarë që do të luanin në [[UEFA Euro 2020]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.dfb.de/en/news/detail/joachim-loew-announces-his-squad-for-euro-2020-227605/?no_cache=1&amp;cHash=5171f7ce13b823cda5f964d7e714c756|title=JOACHIM LÖW ANNOUNCES HIS SQUAD FOR EURO 2020|trans-title=Joachim Löw publikon ekipin e tij për Euro 2020|website=dfb.de|language=en|date=19 maj 2021|accessdate=19 maj 2021}}&lt;/ref&gt; Më 19 qershor, ai shënoi dhe asistoi në fitoren 4–2 kundër [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalisë]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/19/portugal-germany-euro-2020-match-report|title=Gosens inspires resurgent Germany to thrilling 4-2 victory over Portugal|trans-title=Gosens frymëzon Gjermaninë e ringjallur drejtë fitores 4–2 kundër Portugalisë|publisher=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021|access-date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu u shpall lojtari i ndeshjes.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024466--portugal-vs-germany/postmatch/report/|title=Portugal 2-4 Germany: Slick Germans stun holders|trans-title=Portugalia 2–4 Gjermania: Gjermanët e shkëlqyeshëm shtangin kampionët në fuqi|publisher=UEFA|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

Gosens nuk ishte pjesë e ekipit të Gjermanisë për [[2022 FIFA Kupa e Botës|Kupën e Botës 2022]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/flick-beruft-moukoko-fuellkrug-und-goetze-in-wm-kader-245974/|title=Flick beruft Moukoko, Füllkrug und Götze in WM-Kader|trans-title=Flick emëron Moukoko, Füllkrug dhe Götze në ekipin e Kupës së Botës|publisher=[[Federata Gjermane e Futbollit]]|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022|language=de}}&lt;/ref&gt; Trajneri i ekipit [[Hansi Flick]] e justifikoi këtë vendim me rënjen e ritmit të lojtarit dhe minutazhin e pakët.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bavarianfootballworks.com/2022/11/10/23451052/bayern-munich-robin-gosens-world-cup-hansi-flick-germany-david-raum-christian-gunter|title=Hansi Flick snubs Robin Gosens from Germany’s World Cup squad|trans-title=Hansi Flick nuk thërret Robin Gosens në ekipin e Gjermanisë për Kupën e Botës|publisher=Bavarian Football Works|language=en|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

==Jeta personale==
Gosens ka lindur në Gjermani nga një mama gjermane dhe baba holandez. Ai zotëron pasaportën gjermane dhe holandeze.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.soccernews.nl/news/555739/robin-gosens-overweegt-voor-nederlands-elftal-te-kiezen|title=Robin Gosens overweegt voor Nederlands elftal te kiezen|website=soccernews.nl|language=nl|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt; Në qershor 2022, ai u martua me të dashurën e tij Rabea Böhlke, me të cilën ka një fëmij.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://intouch.wunderweib.de/robin-gosens-freundin-rabea-boehlke-105511.html|title=Robin Gosens &amp; Freundin Rabea: Hochzeitsfotos! So süß ist Sohn Levi|publisher=wunderweib.de|language=de|date=1 korrik 2022}}&lt;/ref&gt;

Më 22 shkurt 2023, Gosens mori diplomën Bachelor në degën e Psikologjisë në universitetin [[:de:SRH Fernhochschule|SRH Fernhochschule]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/inter-wide-man-gosens-celebrates-degree-in-psychology/|title=Inter wide man Gosens celebrates degree in Psychology|trans-title=Anësori i Interit Gosens festoj diplomën në Psikologji|publisher=Football Italia|language=en|date=18 mars 2023}}&lt;/ref&gt;

==Statistikat e karrierës==
===Klube===
{{updated|22 shtator 2024}}&lt;ref name=&quot;SW&quot;&gt;{{cite web|title=R. Gosens|url=https://int.soccerway.com/players/robin-gosens/327174/|publisher=Soccerway|language=en|access-date=7 janar 2018}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas klubit, sezonit dhe kompeticionit
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Klubi
!rowspan=&quot;2&quot;|Sezoni
!colspan=&quot;3&quot;|Liga
!colspan=&quot;2&quot;|Kupa
!colspan=&quot;2&quot;|Evropa
!colspan=&quot;2&quot;|Tjetër
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
|-
!Divizioni!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[FC Dordrecht|Dordrecht]] (huazim)
|[[2013–14 Eerste Divisie|2013–14]]
|[[Eerste Divisie]]
|16||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||4||0||20||1
|-
|[[2014–15 Eredivisie|2014–15]]
|[[Eredivisie]]
|31||2||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||33||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!47!!3!!2!!0!!colspan=&quot;2&quot;|–!!4!!0!!53!!3
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[Heracles Almelo]]
|[[2015–16 Eredivisie|2015–16]]
|rowspan=&quot;2&quot;|Eredivisie
|32||2||3||1||colspan=&quot;2&quot;|–||3||0||38||3
|-
|[[2016–17 Eredivisie|2016–17]]
|28||2||2||0||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||32||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej 
!60!!4!!5!!1!!2!!0!!3!!0!!70!!5
|-
|rowspan=&quot;6&quot;|[[Atalanta B.C.|Atalanta]]
|[[2017–18 Atalanta B.C. season|2017–18]]
|rowspan=&quot;5&quot;|[[Serie A]]
|21||1||2||0||3{{efn|name=UEL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligën e Evropës]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||26||2
|-
|[[2018–19 Atalanta B.C. season|2018–19]]
|28||3||3||0||5{{efn|name=UEL}}||0||colspan=&quot;2&quot;|–||36||3
|-
|[[2019–20 Atalanta B.C. season|2019–20]]
|34||9||1||0||8{{efn|name=UCL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||43||10
|-
|[[2020–21 Atalanta B.C. season|2020–21]]
|32||11||5||0||7{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||44||12
|-
|[[2021–22 Atalanta B.C. season|2021–22]]
|6||1||0||0||2{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||8||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!121!!25!!11!!0!!25!!4!!colspan=&quot;2&quot;|–!!157!!29
|-
|[[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
|[[2021–22 Inter Milan season|2021–22]]
|Serie A
|7||0||2||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||9||1
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|Internazionale
|[[2022–23 Inter Milan season|2022–23]]
|Serie A
|32||3||5||0||11{{efn|name=UCL}}||1||1{{efn|Ndeshje në [[Supercoppa Italiana]]}}||0||49||4
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!39!!3!!7!!1!!11!!1!!1!!0!!58!!5
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
|[[2023–24 1. FC Union Berlin season|2023–24]]
|[[Bundesliga]]
|30||6||1||0||6{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||37||7
|-
|[[2024–25 1. FC Union Berlin season|2024–25]]
|Bundesliga
|1||0||1||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||2||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!31!!6!!2!!0!!6!!1!!colspan=&quot;2&quot;|–!!39!!7
|-
|[[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
|[[2024–25 ACF Fiorentina season|2024–25]]
|Serie A
|3||1||0||0||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||3||1
|-
!colspan=&quot;3&quot;|Gjithsej karriera
!301!!42!!27!!2!!44!!6!!8!!0!!380!!50
|}

{{notelist}}

===Kombëtarja===
{{updated|17 tetor 2023}}&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;&gt;{{cite web|title=Robin Gosens|url=https://eu-football.info/_player.php?id=30946|website=European Football|language=en|access-date=7 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas ekipit kombëtar dhe vitit
|-
!Ekipi kombëtar!!Viti!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|[[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
|2020||4||0
|-
|2021||9||2
|-
|2022||1||0
|-
|2023||6||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej!!20!!2
|}

====Golat me kombëtaren====
:''Rezultatet e Gjermanisë të listuara të parat, kolonat e golave tregojnë rezultatin pas çdo goli të shënuar nga Gosens.''
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ Lista e golave ndërkombëtar të shënuar nga Robin Gosens&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;/&gt;
|-
!scope=&quot;col&quot;|Nr.
!scope=&quot;col&quot;|Data
!scope=&quot;col&quot;|Vendi
!scope=&quot;col&quot;|Ndsh
!scope=&quot;col&quot;|Kundërshtari
!scope=&quot;col&quot;|Goli
!scope=&quot;col&quot;|Rezultati
!scope=&quot;col&quot;|Kompeticioni
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|1 || 7 qershor 2021 || [[Merkur Spiel-Arena]], [[Düsseldorf]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|7 || {{flamuri|Letonia}} [[Kombëtarja letoneze e futbollit|Letonia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|1–0 || style=&quot;text-align:center&quot;|7–1 || Ndeshje miqësore
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|2 || 19 qershor 2021 || [[Allianz Arena]], [[Mynih]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|9 || {{flamuri|Portugalia}} [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|4–1 || style=&quot;text-align:center&quot;|4–2 || [[UEFA Euro 2020]]
|}

==Trofe==
===Klube===
;Internazionale
*[[Coppa Italia]]: [[2021–22 Coppa Italia|2021–22]], [[2022–23 Coppa Italia|2022–23]]
*[[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2022|2022]]

===Personale===
*[[Ekipi i Vitit i Serie A]]: [[2019–20 Serie A|2019–20]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/gran-gala-del-calcio-the-winners/|title=Gran Galà del Calcio: The winners|trans-title=Gran Galà del Calcio: Fituesit|date=19 mars 2021|publisher=Football Italia|language=en|access-date=19 mars 2021}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist|2}}

==Lidhje të jashtme==
{{Commons}}
*[https://www.national-football-teams.com/player/79217/Robin_Gosens.html Robin Gosens] te National Football Teams
*[https://datencenter.dfb.de/en/profile/robin-gosens Robin Gosens] te Federata Gjermane e Futbollit
*[http://www.fcdordrecht.nl/speler/robin-gosens/ Profili] te FC Dordrecht

[[Kategoria:Lindje 1994]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë gjermanë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren gjermane]]
[[Kategoria:Futbollistë në SBV Vitesse]]
[[Kategoria:Futbollistë në FC Dordrecht]]
[[Kategoria:Futbollistë në Heracles Almelo]]
[[Kategoria:Futbollistë në Atalanta B.C.]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në 1. FC Union Berlin]]
[[Kategoria:Futbollistë në ACF Fiorentina]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eerste Divisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në Bundesliga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]</text>
      <sha1>onzuofv4f17iv0xvr4e7hcfd5q2ygzv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027674</id>
      <parentid>3027673</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T03:10:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Fiorentina */</comment>
      <origin>3027674</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26947" sha1="dcj4zjwspl5bjedbfv1srmmn81hgn3z" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Robin Gosens
| image = Robin Gosens 01 (cropped).jpg
| caption = Gosens në vitin 2018
| fullname = Robin Everardus Gosens&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|title=Campionato Serie A TIM 2019/2020: Atalanta B.C. vs S.P.A.L.|publisher=[[Atalanta B.C.]]|language=it|page=4|year=2020|access-date=4 shtator 2020|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200904123018/https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|archive-date=4 shtator 2020}}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{birth date and age|5|7|1994|df=yes}}
| birth_place = [[Emmerich am Rhein]], Gjermani
| height = 1.83 m&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|title=Robin Gosens|publisher=Atalanta B.C.|language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20210423004325/https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|archive-date=23 prill 2021}}&lt;/ref&gt;
| position = [[Mesfushori|Anësor i majtë]]&lt;ref name=&quot;lwb&quot;&gt;[https://worldfootballindex.com/2020/07/robin-gosens-the-atalanta-left-back-set-to-make-his-mark-for-germany/ Robin Gosens: The Atalanta Left-Back Set To Make His Mark For Germany]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;machine&quot;&gt;[https://www.footballtransfers.com/en/transfer-news/uk-premier-league/2021/06/who-is-robin-gosens-germany-atalanta-sensation Who is Germany machine Robin Gosens? The most under-paid player in football]&lt;/ref&gt;
| currentclub = [[FC Schalke 04|Schalke 04]]&lt;br&gt;(në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]])
| clubnumber = 8
| youthyears1 = 2000–2007
| youthclubs1 = Fortuna Elten
| youthyears2 = 2007–2009
| youthclubs2 = [[1. FC Bocholt]]
| youthyears3 = 2009–2012
| youthclubs3 = VfL Rhede
| youthyears4 = 2012–2014
| youthclubs4 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| years1 = 2014–2015
| clubs1 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| caps1 = 0
| goals1 = 0
| years2 = 2014–2015
| clubs2 = → [[FC Dordrecht|Dordrecht]] (loan)
| caps2 = 47
| goals2 = 3
| years3 = 2015–2017
| clubs3 = [[Heracles Almelo]]
| caps3 = 60
| goals3 = 4
| years4 = 2017–2022
| clubs4 = [[Atalanta B.C.|Atalanta]]
| caps4 = 121
| goals4 = 25
| years5 = 2022
| clubs5 = → [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
| caps5 = 7
| goals5 = 0
| years6 = 2022–2023
| clubs6 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] 
| caps6 = 32
| goals6 = 3
| years7 = 2023–2025
| clubs7 = [[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
| caps7 = 31
| goals7 = 6
| years8 = 2024–2025
| clubs8 = → [[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
| caps8 = 32
| goals8 = 5
| years9 = 2025–
| clubs9 = [[ACF Fiorentina|Fiorentina]]
| caps9 = 26
| goals9 = 3
| years10 = 2026–
| clubs10 = → [[FC Schalke 04|Schalke 04]] (huazim)
| caps10 = 0
| goals10 = 0
| nationalyears1 = 2020–
| nationalteam1 = [[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
| nationalcaps1 = 24
| nationalgoals1 = 2
| club-update = 22 maj 2026
| nationalteam-update = 5 qershor 2023
}}
'''Robin Everardus Gosens''' (lindur më 5 korrik 1994) është një [[futbolli]]st profesionist [[Gjermania|gjerman]] i cili luan si anësor i majtë ose [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i majtë]] për klubin gjerman [[FC Schalke 04|Schalke 04]], në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]], dhe [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].

==Karriera me klube==
===Vitesse===
Gosens lindi në [[Emmerich am Rhein]], dhe e nisi karrierën e tij si futbollist duke luajtur me klubet lokale të qytetit, si Fortuna Elten, [[1. FC Bocholt]] dhe VfL Rhede,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/blog/2021/jun/19/robin-gosens-unlikely-hero-anything-possible-germany-portugal-euro-2020|title=Unlikely hero Robin Gosens shows Germany anything is possible|trans-title=Heroi i pangjashëm Robin Gosens i tregon Gjermanisë se gjithçka është e mundur|website=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; para se të bëhej pjesë e akademisë së [[SBV Vitesse|Vitesse]]s më 4 korrik 2012.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fupa.net/berichte/robin-gosens-wechselt-zu-vitesse-arnhem-25081.html|title=Robin Gosens wechselt zu Vitesse Arnhem|trans-title=Robin Goshen kalon te Vitesse Arnhem|publisher=FuPa|language=de|date=4 korrik 2012|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Më 13 gusht 2013, ai firmosi kontratën e parë si profesionist me klubin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|title=Nachwuchs-Fußballer Robin Gosens unterschreibt Vertrag bei Vitesse Arnheim|date=13 gusht 2013|publisher=WAZ|language=de|trans-title=Futbollisti i ri Robin Gosens firmos kontratë me Vitesse Arnhem|access-date=28 janar 2015|archive-date=4 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304080207/http://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Para kësaj, ai kishte pasur një provë të pasuksesshme me klubin gjerman [[Borussia Dortmund]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/robin-gosens-amateur-football-is-part-of-my-dna-223125/|title=Robin Gosens: &quot;Amateur football is part of my DNA&quot;|trans-title=Robin Gosens: &quot;Futbolli amator është pjesë e ADN-së time|website=dfb.de|language=en|date=20 dhjetor 2020}}&lt;/ref&gt; Gosens e quajti provën me Dortmundin një &quot;dështim&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goal.com/de/meldungen/atalantas-robin-gosens-probetraining-beim-bvb-war-ein-fiasko/1un2709d01wwe1dpl2iq9y73hu|title=Atalantas Robin Gosens: Probetraining beim BVB &quot;war ein Fiasko&quot; {{!}} Goal.com|website=Goal.com|language=de|access-date=6 korrik 2019}}&lt;/ref&gt;

====Huazimi te FC Dordrecht====
Më 14 janar 2014, Gosens u huazua te [[FC Dordrecht]] deri në përfundim të sezonit 2013–14.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4085|title=Gosens op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Gosens huazohet te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=14 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij si profesionist tre ditë më vonë, duke luajtur si titullar në barazimin 1–1 në shtëpi kundër [[SBV Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/17-01-2014/boeiende-regioderby-eindigt-onbeslist-1-1|title=Boeiende regioderby eindigt onbeslist (1–1)|trans-title=Derbi lokal magjepsës mbyllet në barazim (1–1)|publisher=[[RTV Rijnmond]]|language=nl|date=17 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; 

Gosens shënoi golin e parë si futbollist profesionist më 7 shkurt, duke realizuar të dytin e fitores komode 6–1 kundër [[FC Emmen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/07-02-2014/fc-dordrecht-ruim-langs-fc-emmen|title=FC Dordrecht ruim langs FC Emmen|trans-title=FC Dordrecht kalon me lehtësi FC Emmen|publisher=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 shkurt 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai u aktivizua në 20 ndeshje gjatë pjesës së dytë sezonet, përfshirë edhe ndeshjet e fazës play-off, me Dordrecht që e mbylli kampionatin në vendin e dytë, duke u rikthyer në [[Eredivisie]] pas një mungese nëntëmbëdhjetë-vjeçare.

Më 29 maj 2014, huazimi i Gosens te Dordrecht u rinovua edhe për një vit tjetër.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|title=Robin Gosens en Mo Hamdaoui op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Robin Gosens dhe Mo Hamdaoui huazohen te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=29 maj 2014|access-date=28 janar 2015|archive-date=28 gusht 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220828075722/https://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai luajti ndeshjen e tij të parë në elitën e futbollit holandez më 9 gusht, duke u aktivizuar 90 minuta të plota në fitoren 2–1 në transfertë kundër [[SC Heerenveen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://totaldutchfootball.com/2014/08/09/eredivisie-heerenveen-1-2-fc-dordrecht/|title=Eredivisie: Heerenveen 1–2 FC Dordrecht|publisher=Total Dutch Football|language=en|date=9 gusht 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 20 shtator në njē barazim 1–1 në transfertë kundër Excelsior.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goal.com/nl/match/excelsior-vs-fc-dordrecht/1690567/report|title=Rijnmondse streekderby onbeslist|trans-title=Derbi i Rijnmond mbyllet pa fitues|publisher=Goal.com|language=nl|date=20 shtator 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt;

===Heracles Almelo===
Më 4 qershor 2015, [[Heracles Almelo]] njoftoi transferimin e Gosens si lojtar i lirë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/439509/heracles-heeft-de-smaak-te-pakken-en-legt-transfervrije-vitessenaar-vast.html|title=Heracles heeft de smaak te pakken en legt transfervrije Vitessenaar vast|publisher=Voetbalprimeur|language=nl|date=4 qershor 2015|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Atalanta===
Më 2 qershor 2017, u njoftua se Gosens ishte transferuar në Itali te [[Atalanta B.C.|Atalanta]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|title=Robin Gosens all'Atalanta|trans-title=Robin Gosens te Atalanta|publisher=Atalanta B.C.|language=it|date=2 qershor 2017|access-date=6 qershor 2017|archive-date=21 tetor 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181021232517/https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator 2019, Gosens bëri debutimin e tij në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]] kundër [[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/50567017|title=Atalanta v Dinamo Zagreb|publisher=BBC Sport|date=26 nëntor 2019|access-date=12 dhjetor 2019|language=en}}&lt;/ref&gt; Më 19 dhjetor të të njëjtit vit, Gosens regjistroi golin e parë në këtë kompeticion në fitoren 3–0 në transfertë kundër [[FC Shakhtar Donetsk|Shakhtar Donetsk]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/50749854|title=Shakhtar Donetsk 0–3 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=11 dhjetor 2019|access-date=11 dhjetor 2019}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i dytë në Ligën e Kampioneve erdhi më 25 nëntor 2020 në fitoren 2–0 kundër [[Liverpool F.C.|Liverpool]] në [[Anfield]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/55061148|title=Liverpool 0–2 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=25 nëntor 2020|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

Gjatë qëndrimit të tij në Itali, Gosens u bë një nga anësorët më të mirë të kampionatit italian, veçanërisht në sezonet 2019–20 dhe 2020–21. Gjatë këtyre sezoneve, ai ishte një nga golashënuesit më të mirë të Atalantës, duke regjistruar respektivisht 10 dhe 12 gola, shifra jo të zakonshme për një mbrojtës. Më 14 shtator 2021, ai shënoi në barazimin 2–2 kundër [[Villarreal CF|Villarrealit]] në ndeshjen e parë të fazës së grupeve të Ligës së Kampioneve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2032698--villarreal-vs-atalanta/|title=Villarreal 2–2 Atalanta|publisher=UEFA|language=en|date=14 shtator 2021|access-date=14 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 27 janar 2022, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]] njoftoi se Gosens do të bëhej pjesë e klubit në formë huazimi deri në përfundim të sezonit; formula e huazimit përfshinte detyrimin e blerjes nesë disa kushte do të arriheshin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/en/news/2022/01/27/robin-gosens-new-inter-player.html|title=Robin Gosens signs for Inter|trans-title=Robin Gosens firmos me Interin|publisher=F.C. Internazionale Milano|website=inter.it|language=en|date=27 janar 2022|access-date=27 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Më 12 tetor, ai shënoi golin e parë në Ligën e Kampioneve si futbollist i Interit në barazimin 3–3 në [[Camp Nou]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/63221311|title=Barcelona 3–3 Inter Milan|publisher=BBC Sport|language=en|date=12 tetor 2022|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Union Berlin===
Më 15 gusht 2023, Gosens firmosi një kontratë pesë-vjeçare me Union Berlinin,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Union verpflichtet Robin Gosens|url=https://www.fc-union-berlin.de/de/union-live/news/profis/Union-verpflichtet-Robin-Gosens-20891n/|access-date=15 gusht 2023|website=fc-union-berlin.de|language=de}}&lt;/ref&gt; duke realizuar ëndrrën e tij për të luajtur në [[Bundesliga|Bundesligë]].&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Neuer Rekordtransfer: Gosens' Bundesliga-Traum wird bei Union wahr|url=https://www.kicker.de/neuer-rekordtransfer-gosens-bundesliga-traum-wird-bei-union-wahr-956770/artikel|access-date=15 gusht 2023|website=kicker.de|language=de}}&lt;/ref&gt; Sipas raportimeve të medias, Berlini pagoi 15 milion £ për kartonin e tij, duke e bërë gjermanin transferimin më të shtrenjtë në historinë e klubit.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=15 gusht 2023|title=Union Berlin verpflichtet Nationalspieler Robin Gosens von Inter Mailand|url=https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|access-date=15 gusht 2023|website=rbb24.de|language=de|archive-date=23 gusht 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230823225631/https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Gosens debutoi me klubin më 20 gusht në fitoren 4–1 kundër [[1. FSV Mainz 05|Mainz]] në ndeshjen hapëse të sezonit, duke u aktivizuar si zëvëndësues në pjesën e dytë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=FC Union Berlin 4-1 Mainz 05: Player Ratings|url=https://www.vavel.com/en/international-football/2023/08/22/germany-bundesliga/1153957-fc-union-berlin-4-1-mainz-05-player-ratings.html|access-date=20 gusht 2023|website=vavel.con|language=en}}&lt;/ref&gt; Gjashtë ditë më vonë, ai luajti ndeshjen e parë si titullar dhe shënoi dy gola në një tjetër fitore 4–1, këtë herë kundër [[SV Darmstadt 98|Darmstadt]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.panorama.com.al/sport/video-dortmundi-ndalet-ne-transferte-ish-mbrojtesi-i-interit-e-nis-me-dopiete-njihuni-me-rezultatet-e-javes-se-dyte/|title=VIDEO/ Dortmundi ndalet në transfertë, ish-mbrojtësi i Interit e nis me dopietë! Njihuni me rezultatet e javës së dytë|publisher=Panorama Sport|language=sq|date=26 gusht 2023|access-date=27 gusht 2023}}&lt;/ref&gt;

===Fiorentina===
Më 30 gusht 2024, Gosens u rikthye në Itali duke firmosur në formë huazimi me [[ACF Fiorentina|Fiorentinën]] për një sezon me të detyrim blerje.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|title=Gosens is a Fiorentina player!|publisher=ACF Fiorentina|language=en|date=30 gusht 2024|access-date=22 shtator 2024|archive-date=3 tetor 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241003104651/https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi dy ditë më pas në ndeshjen kundër [[A.C. Monza|Monzës]], duke shënuar golin e barazimit në minutën e 96të; ndeshja u mbyll në barazim 2–2.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/seriea/serie-a-fiorentina-monza-2-2-kean-gosens-salvano-palladino_86785647-202402k.shtml|title=Serie A, Fiorentina-Monza 2-2:&amp;nbsp;Kean e Gosens salvano Palladino dal ko|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=2 shtator 2024}}&lt;/ref&gt; Në përfundim të sezonit 2024–25, kushtet për blerjen përfundimtare të Gosens ishin plotësuar dhe ai u bë zyrtarisht anëtar i përhershëm i klubit.&lt;ref&gt;{{cite web|publisher=Kicker|url=https://www.kicker.de/kaufpflicht-greift-florenz-verpflichtet-gosens-fest-von-union-1111854/artikel|title=Kaufpflicht greift: Florenz verpflichtet Gosens fest von Union|date=7 maj 2025|access-date=1 korrik 2025|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 17 korrik 2026, Gosens u huazua te [[FC Schalke 04|Schalke 04]] për një sezon me mundësi blerje në bazë të numri të caktuar ndeshjesh dhe nëse klubi do të sigurojë mbijetesën në Bundesligë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://schalke04.de/en/team/robin-gosens-joins-fc-schalke-04/|title=Robin Gosens returns to the Bundesliga with FC Schalke 04|publisher=FC Schalke 04|language=en|date=17 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

==Karriera ndërkombëtare==
Më 25 gusht 2020, Gosens u thirr për herë në [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/germany-squad-announcement-atalantas-robin-gosens-wins-first-call-up/a-53175821|title=Germany squad announcement: Atalanta's Robin Gosens wins first call up|trans-title=Njoftimi i ekipit gjerman: Robin Gosens thirrhet për herë të parë|website=dw.com|language=en|date=25 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi zyrtarisht më 3 shtator në një ndeshje të Ligës së Kombeve kundër [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanjës]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kicker.de/4636100/spielbericht/deutschland/spanien-932|title=90.+6! Gaya gleicht erst in der Schlusssekunde aus|publisher=kicker.de|date=3 shtator 2020|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 19 maj 2021, Gosens ishte pjesë e listës me 21 lojtarë që do të luanin në [[UEFA Euro 2020]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.dfb.de/en/news/detail/joachim-loew-announces-his-squad-for-euro-2020-227605/?no_cache=1&amp;cHash=5171f7ce13b823cda5f964d7e714c756|title=JOACHIM LÖW ANNOUNCES HIS SQUAD FOR EURO 2020|trans-title=Joachim Löw publikon ekipin e tij për Euro 2020|website=dfb.de|language=en|date=19 maj 2021|accessdate=19 maj 2021}}&lt;/ref&gt; Më 19 qershor, ai shënoi dhe asistoi në fitoren 4–2 kundër [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalisë]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/19/portugal-germany-euro-2020-match-report|title=Gosens inspires resurgent Germany to thrilling 4-2 victory over Portugal|trans-title=Gosens frymëzon Gjermaninë e ringjallur drejtë fitores 4–2 kundër Portugalisë|publisher=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021|access-date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu u shpall lojtari i ndeshjes.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024466--portugal-vs-germany/postmatch/report/|title=Portugal 2-4 Germany: Slick Germans stun holders|trans-title=Portugalia 2–4 Gjermania: Gjermanët e shkëlqyeshëm shtangin kampionët në fuqi|publisher=UEFA|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

Gosens nuk ishte pjesë e ekipit të Gjermanisë për [[2022 FIFA Kupa e Botës|Kupën e Botës 2022]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/flick-beruft-moukoko-fuellkrug-und-goetze-in-wm-kader-245974/|title=Flick beruft Moukoko, Füllkrug und Götze in WM-Kader|trans-title=Flick emëron Moukoko, Füllkrug dhe Götze në ekipin e Kupës së Botës|publisher=[[Federata Gjermane e Futbollit]]|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022|language=de}}&lt;/ref&gt; Trajneri i ekipit [[Hansi Flick]] e justifikoi këtë vendim me rënjen e ritmit të lojtarit dhe minutazhin e pakët.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bavarianfootballworks.com/2022/11/10/23451052/bayern-munich-robin-gosens-world-cup-hansi-flick-germany-david-raum-christian-gunter|title=Hansi Flick snubs Robin Gosens from Germany’s World Cup squad|trans-title=Hansi Flick nuk thërret Robin Gosens në ekipin e Gjermanisë për Kupën e Botës|publisher=Bavarian Football Works|language=en|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

==Jeta personale==
Gosens ka lindur në Gjermani nga një mama gjermane dhe baba holandez. Ai zotëron pasaportën gjermane dhe holandeze.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.soccernews.nl/news/555739/robin-gosens-overweegt-voor-nederlands-elftal-te-kiezen|title=Robin Gosens overweegt voor Nederlands elftal te kiezen|website=soccernews.nl|language=nl|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt; Në qershor 2022, ai u martua me të dashurën e tij Rabea Böhlke, me të cilën ka një fëmij.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://intouch.wunderweib.de/robin-gosens-freundin-rabea-boehlke-105511.html|title=Robin Gosens &amp; Freundin Rabea: Hochzeitsfotos! So süß ist Sohn Levi|publisher=wunderweib.de|language=de|date=1 korrik 2022}}&lt;/ref&gt;

Më 22 shkurt 2023, Gosens mori diplomën Bachelor në degën e Psikologjisë në universitetin [[:de:SRH Fernhochschule|SRH Fernhochschule]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/inter-wide-man-gosens-celebrates-degree-in-psychology/|title=Inter wide man Gosens celebrates degree in Psychology|trans-title=Anësori i Interit Gosens festoj diplomën në Psikologji|publisher=Football Italia|language=en|date=18 mars 2023}}&lt;/ref&gt;

==Statistikat e karrierës==
===Klube===
{{updated|22 shtator 2024}}&lt;ref name=&quot;SW&quot;&gt;{{cite web|title=R. Gosens|url=https://int.soccerway.com/players/robin-gosens/327174/|publisher=Soccerway|language=en|access-date=7 janar 2018}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas klubit, sezonit dhe kompeticionit
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Klubi
!rowspan=&quot;2&quot;|Sezoni
!colspan=&quot;3&quot;|Liga
!colspan=&quot;2&quot;|Kupa
!colspan=&quot;2&quot;|Evropa
!colspan=&quot;2&quot;|Tjetër
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
|-
!Divizioni!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[FC Dordrecht|Dordrecht]] (huazim)
|[[2013–14 Eerste Divisie|2013–14]]
|[[Eerste Divisie]]
|16||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||4||0||20||1
|-
|[[2014–15 Eredivisie|2014–15]]
|[[Eredivisie]]
|31||2||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||33||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!47!!3!!2!!0!!colspan=&quot;2&quot;|–!!4!!0!!53!!3
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[Heracles Almelo]]
|[[2015–16 Eredivisie|2015–16]]
|rowspan=&quot;2&quot;|Eredivisie
|32||2||3||1||colspan=&quot;2&quot;|–||3||0||38||3
|-
|[[2016–17 Eredivisie|2016–17]]
|28||2||2||0||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||32||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej 
!60!!4!!5!!1!!2!!0!!3!!0!!70!!5
|-
|rowspan=&quot;6&quot;|[[Atalanta B.C.|Atalanta]]
|[[2017–18 Atalanta B.C. season|2017–18]]
|rowspan=&quot;5&quot;|[[Serie A]]
|21||1||2||0||3{{efn|name=UEL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligën e Evropës]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||26||2
|-
|[[2018–19 Atalanta B.C. season|2018–19]]
|28||3||3||0||5{{efn|name=UEL}}||0||colspan=&quot;2&quot;|–||36||3
|-
|[[2019–20 Atalanta B.C. season|2019–20]]
|34||9||1||0||8{{efn|name=UCL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||43||10
|-
|[[2020–21 Atalanta B.C. season|2020–21]]
|32||11||5||0||7{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||44||12
|-
|[[2021–22 Atalanta B.C. season|2021–22]]
|6||1||0||0||2{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||8||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!121!!25!!11!!0!!25!!4!!colspan=&quot;2&quot;|–!!157!!29
|-
|[[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
|[[2021–22 Inter Milan season|2021–22]]
|Serie A
|7||0||2||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||9||1
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|Internazionale
|[[2022–23 Inter Milan season|2022–23]]
|Serie A
|32||3||5||0||11{{efn|name=UCL}}||1||1{{efn|Ndeshje në [[Supercoppa Italiana]]}}||0||49||4
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!39!!3!!7!!1!!11!!1!!1!!0!!58!!5
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
|[[2023–24 1. FC Union Berlin season|2023–24]]
|[[Bundesliga]]
|30||6||1||0||6{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||37||7
|-
|[[2024–25 1. FC Union Berlin season|2024–25]]
|Bundesliga
|1||0||1||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||2||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!31!!6!!2!!0!!6!!1!!colspan=&quot;2&quot;|–!!39!!7
|-
|[[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
|[[2024–25 ACF Fiorentina season|2024–25]]
|Serie A
|3||1||0||0||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||3||1
|-
!colspan=&quot;3&quot;|Gjithsej karriera
!301!!42!!27!!2!!44!!6!!8!!0!!380!!50
|}

{{notelist}}

===Kombëtarja===
{{updated|17 tetor 2023}}&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;&gt;{{cite web|title=Robin Gosens|url=https://eu-football.info/_player.php?id=30946|website=European Football|language=en|access-date=7 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas ekipit kombëtar dhe vitit
|-
!Ekipi kombëtar!!Viti!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|[[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
|2020||4||0
|-
|2021||9||2
|-
|2022||1||0
|-
|2023||6||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej!!20!!2
|}

====Golat me kombëtaren====
:''Rezultatet e Gjermanisë të listuara të parat, kolonat e golave tregojnë rezultatin pas çdo goli të shënuar nga Gosens.''
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ Lista e golave ndërkombëtar të shënuar nga Robin Gosens&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;/&gt;
|-
!scope=&quot;col&quot;|Nr.
!scope=&quot;col&quot;|Data
!scope=&quot;col&quot;|Vendi
!scope=&quot;col&quot;|Ndsh
!scope=&quot;col&quot;|Kundërshtari
!scope=&quot;col&quot;|Goli
!scope=&quot;col&quot;|Rezultati
!scope=&quot;col&quot;|Kompeticioni
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|1 || 7 qershor 2021 || [[Merkur Spiel-Arena]], [[Düsseldorf]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|7 || {{flamuri|Letonia}} [[Kombëtarja letoneze e futbollit|Letonia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|1–0 || style=&quot;text-align:center&quot;|7–1 || Ndeshje miqësore
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|2 || 19 qershor 2021 || [[Allianz Arena]], [[Mynih]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|9 || {{flamuri|Portugalia}} [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|4–1 || style=&quot;text-align:center&quot;|4–2 || [[UEFA Euro 2020]]
|}

==Trofe==
===Klube===
;Internazionale
*[[Coppa Italia]]: [[2021–22 Coppa Italia|2021–22]], [[2022–23 Coppa Italia|2022–23]]
*[[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2022|2022]]

===Personale===
*[[Ekipi i Vitit i Serie A]]: [[2019–20 Serie A|2019–20]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/gran-gala-del-calcio-the-winners/|title=Gran Galà del Calcio: The winners|trans-title=Gran Galà del Calcio: Fituesit|date=19 mars 2021|publisher=Football Italia|language=en|access-date=19 mars 2021}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist|2}}

==Lidhje të jashtme==
{{Commons}}
*[https://www.national-football-teams.com/player/79217/Robin_Gosens.html Robin Gosens] te National Football Teams
*[https://datencenter.dfb.de/en/profile/robin-gosens Robin Gosens] te Federata Gjermane e Futbollit
*[http://www.fcdordrecht.nl/speler/robin-gosens/ Profili] te FC Dordrecht

[[Kategoria:Lindje 1994]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë gjermanë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren gjermane]]
[[Kategoria:Futbollistë në SBV Vitesse]]
[[Kategoria:Futbollistë në FC Dordrecht]]
[[Kategoria:Futbollistë në Heracles Almelo]]
[[Kategoria:Futbollistë në Atalanta B.C.]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në 1. FC Union Berlin]]
[[Kategoria:Futbollistë në ACF Fiorentina]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eerste Divisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në Bundesliga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]</text>
      <sha1>dcj4zjwspl5bjedbfv1srmmn81hgn3z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027675</id>
      <parentid>3027674</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T03:13:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Trofe */</comment>
      <origin>3027675</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27289" sha1="htit18m9gd2aev4qj8xcs3jzg8xvcuz" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Robin Gosens
| image = Robin Gosens 01 (cropped).jpg
| caption = Gosens në vitin 2018
| fullname = Robin Everardus Gosens&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|title=Campionato Serie A TIM 2019/2020: Atalanta B.C. vs S.P.A.L.|publisher=[[Atalanta B.C.]]|language=it|page=4|year=2020|access-date=4 shtator 2020|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200904123018/https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|archive-date=4 shtator 2020}}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{birth date and age|5|7|1994|df=yes}}
| birth_place = [[Emmerich am Rhein]], Gjermani
| height = 1.83 m&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|title=Robin Gosens|publisher=Atalanta B.C.|language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20210423004325/https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|archive-date=23 prill 2021}}&lt;/ref&gt;
| position = [[Mesfushori|Anësor i majtë]]&lt;ref name=&quot;lwb&quot;&gt;[https://worldfootballindex.com/2020/07/robin-gosens-the-atalanta-left-back-set-to-make-his-mark-for-germany/ Robin Gosens: The Atalanta Left-Back Set To Make His Mark For Germany]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;machine&quot;&gt;[https://www.footballtransfers.com/en/transfer-news/uk-premier-league/2021/06/who-is-robin-gosens-germany-atalanta-sensation Who is Germany machine Robin Gosens? The most under-paid player in football]&lt;/ref&gt;
| currentclub = [[FC Schalke 04|Schalke 04]]&lt;br&gt;(në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]])
| clubnumber = 8
| youthyears1 = 2000–2007
| youthclubs1 = Fortuna Elten
| youthyears2 = 2007–2009
| youthclubs2 = [[1. FC Bocholt]]
| youthyears3 = 2009–2012
| youthclubs3 = VfL Rhede
| youthyears4 = 2012–2014
| youthclubs4 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| years1 = 2014–2015
| clubs1 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| caps1 = 0
| goals1 = 0
| years2 = 2014–2015
| clubs2 = → [[FC Dordrecht|Dordrecht]] (loan)
| caps2 = 47
| goals2 = 3
| years3 = 2015–2017
| clubs3 = [[Heracles Almelo]]
| caps3 = 60
| goals3 = 4
| years4 = 2017–2022
| clubs4 = [[Atalanta B.C.|Atalanta]]
| caps4 = 121
| goals4 = 25
| years5 = 2022
| clubs5 = → [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
| caps5 = 7
| goals5 = 0
| years6 = 2022–2023
| clubs6 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] 
| caps6 = 32
| goals6 = 3
| years7 = 2023–2025
| clubs7 = [[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
| caps7 = 31
| goals7 = 6
| years8 = 2024–2025
| clubs8 = → [[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
| caps8 = 32
| goals8 = 5
| years9 = 2025–
| clubs9 = [[ACF Fiorentina|Fiorentina]]
| caps9 = 26
| goals9 = 3
| years10 = 2026–
| clubs10 = → [[FC Schalke 04|Schalke 04]] (huazim)
| caps10 = 0
| goals10 = 0
| nationalyears1 = 2020–
| nationalteam1 = [[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
| nationalcaps1 = 24
| nationalgoals1 = 2
| club-update = 22 maj 2026
| nationalteam-update = 5 qershor 2023
}}
'''Robin Everardus Gosens''' (lindur më 5 korrik 1994) është një [[futbolli]]st profesionist [[Gjermania|gjerman]] i cili luan si anësor i majtë ose [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i majtë]] për klubin gjerman [[FC Schalke 04|Schalke 04]], në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]], dhe [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].

==Karriera me klube==
===Vitesse===
Gosens lindi në [[Emmerich am Rhein]], dhe e nisi karrierën e tij si futbollist duke luajtur me klubet lokale të qytetit, si Fortuna Elten, [[1. FC Bocholt]] dhe VfL Rhede,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/blog/2021/jun/19/robin-gosens-unlikely-hero-anything-possible-germany-portugal-euro-2020|title=Unlikely hero Robin Gosens shows Germany anything is possible|trans-title=Heroi i pangjashëm Robin Gosens i tregon Gjermanisë se gjithçka është e mundur|website=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; para se të bëhej pjesë e akademisë së [[SBV Vitesse|Vitesse]]s më 4 korrik 2012.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fupa.net/berichte/robin-gosens-wechselt-zu-vitesse-arnhem-25081.html|title=Robin Gosens wechselt zu Vitesse Arnhem|trans-title=Robin Goshen kalon te Vitesse Arnhem|publisher=FuPa|language=de|date=4 korrik 2012|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Më 13 gusht 2013, ai firmosi kontratën e parë si profesionist me klubin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|title=Nachwuchs-Fußballer Robin Gosens unterschreibt Vertrag bei Vitesse Arnheim|date=13 gusht 2013|publisher=WAZ|language=de|trans-title=Futbollisti i ri Robin Gosens firmos kontratë me Vitesse Arnhem|access-date=28 janar 2015|archive-date=4 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304080207/http://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Para kësaj, ai kishte pasur një provë të pasuksesshme me klubin gjerman [[Borussia Dortmund]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/robin-gosens-amateur-football-is-part-of-my-dna-223125/|title=Robin Gosens: &quot;Amateur football is part of my DNA&quot;|trans-title=Robin Gosens: &quot;Futbolli amator është pjesë e ADN-së time|website=dfb.de|language=en|date=20 dhjetor 2020}}&lt;/ref&gt; Gosens e quajti provën me Dortmundin një &quot;dështim&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goal.com/de/meldungen/atalantas-robin-gosens-probetraining-beim-bvb-war-ein-fiasko/1un2709d01wwe1dpl2iq9y73hu|title=Atalantas Robin Gosens: Probetraining beim BVB &quot;war ein Fiasko&quot; {{!}} Goal.com|website=Goal.com|language=de|access-date=6 korrik 2019}}&lt;/ref&gt;

====Huazimi te FC Dordrecht====
Më 14 janar 2014, Gosens u huazua te [[FC Dordrecht]] deri në përfundim të sezonit 2013–14.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4085|title=Gosens op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Gosens huazohet te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=14 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij si profesionist tre ditë më vonë, duke luajtur si titullar në barazimin 1–1 në shtëpi kundër [[SBV Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/17-01-2014/boeiende-regioderby-eindigt-onbeslist-1-1|title=Boeiende regioderby eindigt onbeslist (1–1)|trans-title=Derbi lokal magjepsës mbyllet në barazim (1–1)|publisher=[[RTV Rijnmond]]|language=nl|date=17 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; 

Gosens shënoi golin e parë si futbollist profesionist më 7 shkurt, duke realizuar të dytin e fitores komode 6–1 kundër [[FC Emmen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/07-02-2014/fc-dordrecht-ruim-langs-fc-emmen|title=FC Dordrecht ruim langs FC Emmen|trans-title=FC Dordrecht kalon me lehtësi FC Emmen|publisher=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 shkurt 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai u aktivizua në 20 ndeshje gjatë pjesës së dytë sezonet, përfshirë edhe ndeshjet e fazës play-off, me Dordrecht që e mbylli kampionatin në vendin e dytë, duke u rikthyer në [[Eredivisie]] pas një mungese nëntëmbëdhjetë-vjeçare.

Më 29 maj 2014, huazimi i Gosens te Dordrecht u rinovua edhe për një vit tjetër.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|title=Robin Gosens en Mo Hamdaoui op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Robin Gosens dhe Mo Hamdaoui huazohen te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=29 maj 2014|access-date=28 janar 2015|archive-date=28 gusht 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220828075722/https://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai luajti ndeshjen e tij të parë në elitën e futbollit holandez më 9 gusht, duke u aktivizuar 90 minuta të plota në fitoren 2–1 në transfertë kundër [[SC Heerenveen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://totaldutchfootball.com/2014/08/09/eredivisie-heerenveen-1-2-fc-dordrecht/|title=Eredivisie: Heerenveen 1–2 FC Dordrecht|publisher=Total Dutch Football|language=en|date=9 gusht 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 20 shtator në njē barazim 1–1 në transfertë kundër Excelsior.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goal.com/nl/match/excelsior-vs-fc-dordrecht/1690567/report|title=Rijnmondse streekderby onbeslist|trans-title=Derbi i Rijnmond mbyllet pa fitues|publisher=Goal.com|language=nl|date=20 shtator 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt;

===Heracles Almelo===
Më 4 qershor 2015, [[Heracles Almelo]] njoftoi transferimin e Gosens si lojtar i lirë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/439509/heracles-heeft-de-smaak-te-pakken-en-legt-transfervrije-vitessenaar-vast.html|title=Heracles heeft de smaak te pakken en legt transfervrije Vitessenaar vast|publisher=Voetbalprimeur|language=nl|date=4 qershor 2015|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Atalanta===
Më 2 qershor 2017, u njoftua se Gosens ishte transferuar në Itali te [[Atalanta B.C.|Atalanta]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|title=Robin Gosens all'Atalanta|trans-title=Robin Gosens te Atalanta|publisher=Atalanta B.C.|language=it|date=2 qershor 2017|access-date=6 qershor 2017|archive-date=21 tetor 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181021232517/https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator 2019, Gosens bëri debutimin e tij në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]] kundër [[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/50567017|title=Atalanta v Dinamo Zagreb|publisher=BBC Sport|date=26 nëntor 2019|access-date=12 dhjetor 2019|language=en}}&lt;/ref&gt; Më 19 dhjetor të të njëjtit vit, Gosens regjistroi golin e parë në këtë kompeticion në fitoren 3–0 në transfertë kundër [[FC Shakhtar Donetsk|Shakhtar Donetsk]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/50749854|title=Shakhtar Donetsk 0–3 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=11 dhjetor 2019|access-date=11 dhjetor 2019}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i dytë në Ligën e Kampioneve erdhi më 25 nëntor 2020 në fitoren 2–0 kundër [[Liverpool F.C.|Liverpool]] në [[Anfield]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/55061148|title=Liverpool 0–2 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=25 nëntor 2020|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

Gjatë qëndrimit të tij në Itali, Gosens u bë një nga anësorët më të mirë të kampionatit italian, veçanërisht në sezonet 2019–20 dhe 2020–21. Gjatë këtyre sezoneve, ai ishte një nga golashënuesit më të mirë të Atalantës, duke regjistruar respektivisht 10 dhe 12 gola, shifra jo të zakonshme për një mbrojtës. Më 14 shtator 2021, ai shënoi në barazimin 2–2 kundër [[Villarreal CF|Villarrealit]] në ndeshjen e parë të fazës së grupeve të Ligës së Kampioneve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2032698--villarreal-vs-atalanta/|title=Villarreal 2–2 Atalanta|publisher=UEFA|language=en|date=14 shtator 2021|access-date=14 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 27 janar 2022, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]] njoftoi se Gosens do të bëhej pjesë e klubit në formë huazimi deri në përfundim të sezonit; formula e huazimit përfshinte detyrimin e blerjes nesë disa kushte do të arriheshin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/en/news/2022/01/27/robin-gosens-new-inter-player.html|title=Robin Gosens signs for Inter|trans-title=Robin Gosens firmos me Interin|publisher=F.C. Internazionale Milano|website=inter.it|language=en|date=27 janar 2022|access-date=27 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Më 12 tetor, ai shënoi golin e parë në Ligën e Kampioneve si futbollist i Interit në barazimin 3–3 në [[Camp Nou]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/63221311|title=Barcelona 3–3 Inter Milan|publisher=BBC Sport|language=en|date=12 tetor 2022|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Union Berlin===
Më 15 gusht 2023, Gosens firmosi një kontratë pesë-vjeçare me Union Berlinin,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Union verpflichtet Robin Gosens|url=https://www.fc-union-berlin.de/de/union-live/news/profis/Union-verpflichtet-Robin-Gosens-20891n/|access-date=15 gusht 2023|website=fc-union-berlin.de|language=de}}&lt;/ref&gt; duke realizuar ëndrrën e tij për të luajtur në [[Bundesliga|Bundesligë]].&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Neuer Rekordtransfer: Gosens' Bundesliga-Traum wird bei Union wahr|url=https://www.kicker.de/neuer-rekordtransfer-gosens-bundesliga-traum-wird-bei-union-wahr-956770/artikel|access-date=15 gusht 2023|website=kicker.de|language=de}}&lt;/ref&gt; Sipas raportimeve të medias, Berlini pagoi 15 milion £ për kartonin e tij, duke e bërë gjermanin transferimin më të shtrenjtë në historinë e klubit.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=15 gusht 2023|title=Union Berlin verpflichtet Nationalspieler Robin Gosens von Inter Mailand|url=https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|access-date=15 gusht 2023|website=rbb24.de|language=de|archive-date=23 gusht 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230823225631/https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Gosens debutoi me klubin më 20 gusht në fitoren 4–1 kundër [[1. FSV Mainz 05|Mainz]] në ndeshjen hapëse të sezonit, duke u aktivizuar si zëvëndësues në pjesën e dytë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=FC Union Berlin 4-1 Mainz 05: Player Ratings|url=https://www.vavel.com/en/international-football/2023/08/22/germany-bundesliga/1153957-fc-union-berlin-4-1-mainz-05-player-ratings.html|access-date=20 gusht 2023|website=vavel.con|language=en}}&lt;/ref&gt; Gjashtë ditë më vonë, ai luajti ndeshjen e parë si titullar dhe shënoi dy gola në një tjetër fitore 4–1, këtë herë kundër [[SV Darmstadt 98|Darmstadt]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.panorama.com.al/sport/video-dortmundi-ndalet-ne-transferte-ish-mbrojtesi-i-interit-e-nis-me-dopiete-njihuni-me-rezultatet-e-javes-se-dyte/|title=VIDEO/ Dortmundi ndalet në transfertë, ish-mbrojtësi i Interit e nis me dopietë! Njihuni me rezultatet e javës së dytë|publisher=Panorama Sport|language=sq|date=26 gusht 2023|access-date=27 gusht 2023}}&lt;/ref&gt;

===Fiorentina===
Më 30 gusht 2024, Gosens u rikthye në Itali duke firmosur në formë huazimi me [[ACF Fiorentina|Fiorentinën]] për një sezon me të detyrim blerje.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|title=Gosens is a Fiorentina player!|publisher=ACF Fiorentina|language=en|date=30 gusht 2024|access-date=22 shtator 2024|archive-date=3 tetor 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241003104651/https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi dy ditë më pas në ndeshjen kundër [[A.C. Monza|Monzës]], duke shënuar golin e barazimit në minutën e 96të; ndeshja u mbyll në barazim 2–2.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/seriea/serie-a-fiorentina-monza-2-2-kean-gosens-salvano-palladino_86785647-202402k.shtml|title=Serie A, Fiorentina-Monza 2-2:&amp;nbsp;Kean e Gosens salvano Palladino dal ko|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=2 shtator 2024}}&lt;/ref&gt; Në përfundim të sezonit 2024–25, kushtet për blerjen përfundimtare të Gosens ishin plotësuar dhe ai u bë zyrtarisht anëtar i përhershëm i klubit.&lt;ref&gt;{{cite web|publisher=Kicker|url=https://www.kicker.de/kaufpflicht-greift-florenz-verpflichtet-gosens-fest-von-union-1111854/artikel|title=Kaufpflicht greift: Florenz verpflichtet Gosens fest von Union|date=7 maj 2025|access-date=1 korrik 2025|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 17 korrik 2026, Gosens u huazua te [[FC Schalke 04|Schalke 04]] për një sezon me mundësi blerje në bazë të numri të caktuar ndeshjesh dhe nëse klubi do të sigurojë mbijetesën në Bundesligë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://schalke04.de/en/team/robin-gosens-joins-fc-schalke-04/|title=Robin Gosens returns to the Bundesliga with FC Schalke 04|publisher=FC Schalke 04|language=en|date=17 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

==Karriera ndërkombëtare==
Më 25 gusht 2020, Gosens u thirr për herë në [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/germany-squad-announcement-atalantas-robin-gosens-wins-first-call-up/a-53175821|title=Germany squad announcement: Atalanta's Robin Gosens wins first call up|trans-title=Njoftimi i ekipit gjerman: Robin Gosens thirrhet për herë të parë|website=dw.com|language=en|date=25 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi zyrtarisht më 3 shtator në një ndeshje të Ligës së Kombeve kundër [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanjës]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kicker.de/4636100/spielbericht/deutschland/spanien-932|title=90.+6! Gaya gleicht erst in der Schlusssekunde aus|publisher=kicker.de|date=3 shtator 2020|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 19 maj 2021, Gosens ishte pjesë e listës me 21 lojtarë që do të luanin në [[UEFA Euro 2020]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.dfb.de/en/news/detail/joachim-loew-announces-his-squad-for-euro-2020-227605/?no_cache=1&amp;cHash=5171f7ce13b823cda5f964d7e714c756|title=JOACHIM LÖW ANNOUNCES HIS SQUAD FOR EURO 2020|trans-title=Joachim Löw publikon ekipin e tij për Euro 2020|website=dfb.de|language=en|date=19 maj 2021|accessdate=19 maj 2021}}&lt;/ref&gt; Më 19 qershor, ai shënoi dhe asistoi në fitoren 4–2 kundër [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalisë]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/19/portugal-germany-euro-2020-match-report|title=Gosens inspires resurgent Germany to thrilling 4-2 victory over Portugal|trans-title=Gosens frymëzon Gjermaninë e ringjallur drejtë fitores 4–2 kundër Portugalisë|publisher=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021|access-date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu u shpall lojtari i ndeshjes.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024466--portugal-vs-germany/postmatch/report/|title=Portugal 2-4 Germany: Slick Germans stun holders|trans-title=Portugalia 2–4 Gjermania: Gjermanët e shkëlqyeshëm shtangin kampionët në fuqi|publisher=UEFA|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

Gosens nuk ishte pjesë e ekipit të Gjermanisë për [[2022 FIFA Kupa e Botës|Kupën e Botës 2022]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/flick-beruft-moukoko-fuellkrug-und-goetze-in-wm-kader-245974/|title=Flick beruft Moukoko, Füllkrug und Götze in WM-Kader|trans-title=Flick emëron Moukoko, Füllkrug dhe Götze në ekipin e Kupës së Botës|publisher=[[Federata Gjermane e Futbollit]]|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022|language=de}}&lt;/ref&gt; Trajneri i ekipit [[Hansi Flick]] e justifikoi këtë vendim me rënjen e ritmit të lojtarit dhe minutazhin e pakët.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bavarianfootballworks.com/2022/11/10/23451052/bayern-munich-robin-gosens-world-cup-hansi-flick-germany-david-raum-christian-gunter|title=Hansi Flick snubs Robin Gosens from Germany’s World Cup squad|trans-title=Hansi Flick nuk thërret Robin Gosens në ekipin e Gjermanisë për Kupën e Botës|publisher=Bavarian Football Works|language=en|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

==Jeta personale==
Gosens ka lindur në Gjermani nga një mama gjermane dhe baba holandez. Ai zotëron pasaportën gjermane dhe holandeze.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.soccernews.nl/news/555739/robin-gosens-overweegt-voor-nederlands-elftal-te-kiezen|title=Robin Gosens overweegt voor Nederlands elftal te kiezen|website=soccernews.nl|language=nl|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt; Në qershor 2022, ai u martua me të dashurën e tij Rabea Böhlke, me të cilën ka një fëmij.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://intouch.wunderweib.de/robin-gosens-freundin-rabea-boehlke-105511.html|title=Robin Gosens &amp; Freundin Rabea: Hochzeitsfotos! So süß ist Sohn Levi|publisher=wunderweib.de|language=de|date=1 korrik 2022}}&lt;/ref&gt;

Më 22 shkurt 2023, Gosens mori diplomën Bachelor në degën e Psikologjisë në universitetin [[:de:SRH Fernhochschule|SRH Fernhochschule]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/inter-wide-man-gosens-celebrates-degree-in-psychology/|title=Inter wide man Gosens celebrates degree in Psychology|trans-title=Anësori i Interit Gosens festoj diplomën në Psikologji|publisher=Football Italia|language=en|date=18 mars 2023}}&lt;/ref&gt;

==Statistikat e karrierës==
===Klube===
{{updated|22 shtator 2024}}&lt;ref name=&quot;SW&quot;&gt;{{cite web|title=R. Gosens|url=https://int.soccerway.com/players/robin-gosens/327174/|publisher=Soccerway|language=en|access-date=7 janar 2018}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas klubit, sezonit dhe kompeticionit
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Klubi
!rowspan=&quot;2&quot;|Sezoni
!colspan=&quot;3&quot;|Liga
!colspan=&quot;2&quot;|Kupa
!colspan=&quot;2&quot;|Evropa
!colspan=&quot;2&quot;|Tjetër
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
|-
!Divizioni!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[FC Dordrecht|Dordrecht]] (huazim)
|[[2013–14 Eerste Divisie|2013–14]]
|[[Eerste Divisie]]
|16||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||4||0||20||1
|-
|[[2014–15 Eredivisie|2014–15]]
|[[Eredivisie]]
|31||2||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||33||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!47!!3!!2!!0!!colspan=&quot;2&quot;|–!!4!!0!!53!!3
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[Heracles Almelo]]
|[[2015–16 Eredivisie|2015–16]]
|rowspan=&quot;2&quot;|Eredivisie
|32||2||3||1||colspan=&quot;2&quot;|–||3||0||38||3
|-
|[[2016–17 Eredivisie|2016–17]]
|28||2||2||0||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||32||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej 
!60!!4!!5!!1!!2!!0!!3!!0!!70!!5
|-
|rowspan=&quot;6&quot;|[[Atalanta B.C.|Atalanta]]
|[[2017–18 Atalanta B.C. season|2017–18]]
|rowspan=&quot;5&quot;|[[Serie A]]
|21||1||2||0||3{{efn|name=UEL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligën e Evropës]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||26||2
|-
|[[2018–19 Atalanta B.C. season|2018–19]]
|28||3||3||0||5{{efn|name=UEL}}||0||colspan=&quot;2&quot;|–||36||3
|-
|[[2019–20 Atalanta B.C. season|2019–20]]
|34||9||1||0||8{{efn|name=UCL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||43||10
|-
|[[2020–21 Atalanta B.C. season|2020–21]]
|32||11||5||0||7{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||44||12
|-
|[[2021–22 Atalanta B.C. season|2021–22]]
|6||1||0||0||2{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||8||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!121!!25!!11!!0!!25!!4!!colspan=&quot;2&quot;|–!!157!!29
|-
|[[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
|[[2021–22 Inter Milan season|2021–22]]
|Serie A
|7||0||2||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||9||1
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|Internazionale
|[[2022–23 Inter Milan season|2022–23]]
|Serie A
|32||3||5||0||11{{efn|name=UCL}}||1||1{{efn|Ndeshje në [[Supercoppa Italiana]]}}||0||49||4
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!39!!3!!7!!1!!11!!1!!1!!0!!58!!5
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
|[[2023–24 1. FC Union Berlin season|2023–24]]
|[[Bundesliga]]
|30||6||1||0||6{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||37||7
|-
|[[2024–25 1. FC Union Berlin season|2024–25]]
|Bundesliga
|1||0||1||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||2||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!31!!6!!2!!0!!6!!1!!colspan=&quot;2&quot;|–!!39!!7
|-
|[[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
|[[2024–25 ACF Fiorentina season|2024–25]]
|Serie A
|3||1||0||0||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||3||1
|-
!colspan=&quot;3&quot;|Gjithsej karriera
!301!!42!!27!!2!!44!!6!!8!!0!!380!!50
|}

{{notelist}}

===Kombëtarja===
{{updated|17 tetor 2023}}&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;&gt;{{cite web|title=Robin Gosens|url=https://eu-football.info/_player.php?id=30946|website=European Football|language=en|access-date=7 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas ekipit kombëtar dhe vitit
|-
!Ekipi kombëtar!!Viti!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|[[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
|2020||4||0
|-
|2021||9||2
|-
|2022||1||0
|-
|2023||6||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej!!20!!2
|}

====Golat me kombëtaren====
:''Rezultatet e Gjermanisë të listuara të parat, kolonat e golave tregojnë rezultatin pas çdo goli të shënuar nga Gosens.''
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ Lista e golave ndërkombëtar të shënuar nga Robin Gosens&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;/&gt;
|-
!scope=&quot;col&quot;|Nr.
!scope=&quot;col&quot;|Data
!scope=&quot;col&quot;|Vendi
!scope=&quot;col&quot;|Ndsh
!scope=&quot;col&quot;|Kundërshtari
!scope=&quot;col&quot;|Goli
!scope=&quot;col&quot;|Rezultati
!scope=&quot;col&quot;|Kompeticioni
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|1 || 7 qershor 2021 || [[Merkur Spiel-Arena]], [[Düsseldorf]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|7 || {{flamuri|Letonia}} [[Kombëtarja letoneze e futbollit|Letonia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|1–0 || style=&quot;text-align:center&quot;|7–1 || Ndeshje miqësore
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|2 || 19 qershor 2021 || [[Allianz Arena]], [[Mynih]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|9 || {{flamuri|Portugalia}} [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|4–1 || style=&quot;text-align:center&quot;|4–2 || [[UEFA Euro 2020]]
|}

==Trofe==
;Internazionale
*[[Coppa Italia]]: [[2021–22 Coppa Italia|2021–22]], [[2022–23 Coppa Italia|2022–23]]
*[[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2022|2022]]

;Çmime personale
*[[Ekipi i Vitit në Serie A]]: [[2019–20 Serie A|2019–20]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/gran-gala-del-calcio-the-winners/|title=Gran Galà del Calcio: The winners|trans-title=Gran Galà del Calcio: Fituesit|date=19 mars 2021|publisher=Football Italia|language=en|access-date=19 mars 2021}}&lt;/ref&gt;
*Ekipi i Sezonit në UEFA Ligën e Konferencave: 2024–25&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.uefa.com/uefaconferenceleague/news/0299-1ddf88ed7508-8d7f67b21f73-1000--2024-25-uefa-conference-league-team-of-the-season/|title=2024/25 UEFA Conference League Team of the Season|publisher=[[UEFA]]|language=en|date=29 maj 2025|access-date=29 maj 2025}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist|2}}

==Lidhje të jashtme==
{{Commons}}
*[https://www.national-football-teams.com/player/79217/Robin_Gosens.html Robin Gosens] te National Football Teams
*[https://datencenter.dfb.de/en/profile/robin-gosens Robin Gosens] te Federata Gjermane e Futbollit
*[http://www.fcdordrecht.nl/speler/robin-gosens/ Profili] te FC Dordrecht

[[Kategoria:Lindje 1994]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë gjermanë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren gjermane]]
[[Kategoria:Futbollistë në SBV Vitesse]]
[[Kategoria:Futbollistë në FC Dordrecht]]
[[Kategoria:Futbollistë në Heracles Almelo]]
[[Kategoria:Futbollistë në Atalanta B.C.]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në 1. FC Union Berlin]]
[[Kategoria:Futbollistë në ACF Fiorentina]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eerste Divisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në Bundesliga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]</text>
      <sha1>htit18m9gd2aev4qj8xcs3jzg8xvcuz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027676</id>
      <parentid>3027675</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T03:13:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sadsadas</username>
        <id>51943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lidhje të jashtme */</comment>
      <origin>3027676</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27334" sha1="q10zudimrhfeyl3t4wdkloexjkr7ct3" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Robin Gosens
| image = Robin Gosens 01 (cropped).jpg
| caption = Gosens në vitin 2018
| fullname = Robin Everardus Gosens&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|title=Campionato Serie A TIM 2019/2020: Atalanta B.C. vs S.P.A.L.|publisher=[[Atalanta B.C.]]|language=it|page=4|year=2020|access-date=4 shtator 2020|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200904123018/https://media.atalanta.it/wp-content/uploads/2020/01/Atalanta-SPAL-20%C2%B0-giornata-serie-A.pdf|archive-date=4 shtator 2020}}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{birth date and age|5|7|1994|df=yes}}
| birth_place = [[Emmerich am Rhein]], Gjermani
| height = 1.83 m&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|title=Robin Gosens|publisher=Atalanta B.C.|language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20210423004325/https://www.atalanta.it/personaggi/robin-gosens/|archive-date=23 prill 2021}}&lt;/ref&gt;
| position = [[Mesfushori|Anësor i majtë]]&lt;ref name=&quot;lwb&quot;&gt;[https://worldfootballindex.com/2020/07/robin-gosens-the-atalanta-left-back-set-to-make-his-mark-for-germany/ Robin Gosens: The Atalanta Left-Back Set To Make His Mark For Germany]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;machine&quot;&gt;[https://www.footballtransfers.com/en/transfer-news/uk-premier-league/2021/06/who-is-robin-gosens-germany-atalanta-sensation Who is Germany machine Robin Gosens? The most under-paid player in football]&lt;/ref&gt;
| currentclub = [[FC Schalke 04|Schalke 04]]&lt;br&gt;(në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]])
| clubnumber = 8
| youthyears1 = 2000–2007
| youthclubs1 = Fortuna Elten
| youthyears2 = 2007–2009
| youthclubs2 = [[1. FC Bocholt]]
| youthyears3 = 2009–2012
| youthclubs3 = VfL Rhede
| youthyears4 = 2012–2014
| youthclubs4 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| years1 = 2014–2015
| clubs1 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| caps1 = 0
| goals1 = 0
| years2 = 2014–2015
| clubs2 = → [[FC Dordrecht|Dordrecht]] (loan)
| caps2 = 47
| goals2 = 3
| years3 = 2015–2017
| clubs3 = [[Heracles Almelo]]
| caps3 = 60
| goals3 = 4
| years4 = 2017–2022
| clubs4 = [[Atalanta B.C.|Atalanta]]
| caps4 = 121
| goals4 = 25
| years5 = 2022
| clubs5 = → [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
| caps5 = 7
| goals5 = 0
| years6 = 2022–2023
| clubs6 = [[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] 
| caps6 = 32
| goals6 = 3
| years7 = 2023–2025
| clubs7 = [[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
| caps7 = 31
| goals7 = 6
| years8 = 2024–2025
| clubs8 = → [[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
| caps8 = 32
| goals8 = 5
| years9 = 2025–
| clubs9 = [[ACF Fiorentina|Fiorentina]]
| caps9 = 26
| goals9 = 3
| years10 = 2026–
| clubs10 = → [[FC Schalke 04|Schalke 04]] (huazim)
| caps10 = 0
| goals10 = 0
| nationalyears1 = 2020–
| nationalteam1 = [[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
| nationalcaps1 = 24
| nationalgoals1 = 2
| club-update = 22 maj 2026
| nationalteam-update = 5 qershor 2023
}}
'''Robin Everardus Gosens''' (lindur më 5 korrik 1994) është një [[futbolli]]st profesionist [[Gjermania|gjerman]] i cili luan si anësor i majtë ose [[Mbrojtësi (futboll)|mbrojtës i majtë]] për klubin gjerman [[FC Schalke 04|Schalke 04]], në huazim nga [[ACF Fiorentina|Fiorentina]], dhe [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].

==Karriera me klube==
===Vitesse===
Gosens lindi në [[Emmerich am Rhein]], dhe e nisi karrierën e tij si futbollist duke luajtur me klubet lokale të qytetit, si Fortuna Elten, [[1. FC Bocholt]] dhe VfL Rhede,&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/blog/2021/jun/19/robin-gosens-unlikely-hero-anything-possible-germany-portugal-euro-2020|title=Unlikely hero Robin Gosens shows Germany anything is possible|trans-title=Heroi i pangjashëm Robin Gosens i tregon Gjermanisë se gjithçka është e mundur|website=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; para se të bëhej pjesë e akademisë së [[SBV Vitesse|Vitesse]]s më 4 korrik 2012.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.fupa.net/berichte/robin-gosens-wechselt-zu-vitesse-arnhem-25081.html|title=Robin Gosens wechselt zu Vitesse Arnhem|trans-title=Robin Goshen kalon te Vitesse Arnhem|publisher=FuPa|language=de|date=4 korrik 2012|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Më 13 gusht 2013, ai firmosi kontratën e parë si profesionist me klubin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|title=Nachwuchs-Fußballer Robin Gosens unterschreibt Vertrag bei Vitesse Arnheim|date=13 gusht 2013|publisher=WAZ|language=de|trans-title=Futbollisti i ri Robin Gosens firmos kontratë me Vitesse Arnhem|access-date=28 janar 2015|archive-date=4 mars 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304080207/http://www.derwesten.de/sport/lokalsport/emmerich-rees-isselburg/geglueckter-sprung-in-den-profikader-id8311975.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Para kësaj, ai kishte pasur një provë të pasuksesshme me klubin gjerman [[Borussia Dortmund]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/robin-gosens-amateur-football-is-part-of-my-dna-223125/|title=Robin Gosens: &quot;Amateur football is part of my DNA&quot;|trans-title=Robin Gosens: &quot;Futbolli amator është pjesë e ADN-së time|website=dfb.de|language=en|date=20 dhjetor 2020}}&lt;/ref&gt; Gosens e quajti provën me Dortmundin një &quot;dështim&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.goal.com/de/meldungen/atalantas-robin-gosens-probetraining-beim-bvb-war-ein-fiasko/1un2709d01wwe1dpl2iq9y73hu|title=Atalantas Robin Gosens: Probetraining beim BVB &quot;war ein Fiasko&quot; {{!}} Goal.com|website=Goal.com|language=de|access-date=6 korrik 2019}}&lt;/ref&gt;

====Huazimi te FC Dordrecht====
Më 14 janar 2014, Gosens u huazua te [[FC Dordrecht]] deri në përfundim të sezonit 2013–14.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4085|title=Gosens op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Gosens huazohet te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=14 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai bëri debutimin e tij si profesionist tre ditë më vonë, duke luajtur si titullar në barazimin 1–1 në shtëpi kundër [[SBV Excelsior]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/17-01-2014/boeiende-regioderby-eindigt-onbeslist-1-1|title=Boeiende regioderby eindigt onbeslist (1–1)|trans-title=Derbi lokal magjepsës mbyllet në barazim (1–1)|publisher=[[RTV Rijnmond]]|language=nl|date=17 janar 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; 

Gosens shënoi golin e parë si futbollist profesionist më 7 shkurt, duke realizuar të dytin e fitores komode 6–1 kundër [[FC Emmen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rijnmond.nl/sport/07-02-2014/fc-dordrecht-ruim-langs-fc-emmen|title=FC Dordrecht ruim langs FC Emmen|trans-title=FC Dordrecht kalon me lehtësi FC Emmen|publisher=RTV Rijnmond|language=nl|date=7 shkurt 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Ai u aktivizua në 20 ndeshje gjatë pjesës së dytë sezonet, përfshirë edhe ndeshjet e fazës play-off, me Dordrecht që e mbylli kampionatin në vendin e dytë, duke u rikthyer në [[Eredivisie]] pas një mungese nëntëmbëdhjetë-vjeçare.

Më 29 maj 2014, huazimi i Gosens te Dordrecht u rinovua edhe për një vit tjetër.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|title=Robin Gosens en Mo Hamdaoui op huurbasis naar FC Dordrecht|trans-title=Robin Gosens dhe Mo Hamdaoui huazohen te FC Dordrecht|publisher=Vitesse|language=nl|date=29 maj 2014|access-date=28 janar 2015|archive-date=28 gusht 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220828075722/https://www.vitesse.nl/vitessenl/nieuws/detail/4449|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai luajti ndeshjen e tij të parë në elitën e futbollit holandez më 9 gusht, duke u aktivizuar 90 minuta të plota në fitoren 2–1 në transfertë kundër [[SC Heerenveen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://totaldutchfootball.com/2014/08/09/eredivisie-heerenveen-1-2-fc-dordrecht/|title=Eredivisie: Heerenveen 1–2 FC Dordrecht|publisher=Total Dutch Football|language=en|date=9 gusht 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i parë në Eredivisie erdhi më 20 shtator në njē barazim 1–1 në transfertë kundër Excelsior.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goal.com/nl/match/excelsior-vs-fc-dordrecht/1690567/report|title=Rijnmondse streekderby onbeslist|trans-title=Derbi i Rijnmond mbyllet pa fitues|publisher=Goal.com|language=nl|date=20 shtator 2014|access-date=28 janar 2015}}&lt;/ref&gt;

===Heracles Almelo===
Më 4 qershor 2015, [[Heracles Almelo]] njoftoi transferimin e Gosens si lojtar i lirë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.voetbalprimeur.nl/nieuws/439509/heracles-heeft-de-smaak-te-pakken-en-legt-transfervrije-vitessenaar-vast.html|title=Heracles heeft de smaak te pakken en legt transfervrije Vitessenaar vast|publisher=Voetbalprimeur|language=nl|date=4 qershor 2015|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Atalanta===
Më 2 qershor 2017, u njoftua se Gosens ishte transferuar në Itali te [[Atalanta B.C.|Atalanta]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|title=Robin Gosens all'Atalanta|trans-title=Robin Gosens te Atalanta|publisher=Atalanta B.C.|language=it|date=2 qershor 2017|access-date=6 qershor 2017|archive-date=21 tetor 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181021232517/https://www.atalanta.it/site/paginalive/comunicati-dal-club/Stagione-2016-2017/2017-06/02-06-Calcimercato-ingaggiato-Gosens.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Më 18 shtator 2019, Gosens bëri debutimin e tij në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]] kundër [[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/50567017|title=Atalanta v Dinamo Zagreb|publisher=BBC Sport|date=26 nëntor 2019|access-date=12 dhjetor 2019|language=en}}&lt;/ref&gt; Më 19 dhjetor të të njëjtit vit, Gosens regjistroi golin e parë në këtë kompeticion në fitoren 3–0 në transfertë kundër [[FC Shakhtar Donetsk|Shakhtar Donetsk]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/50749854|title=Shakhtar Donetsk 0–3 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=11 dhjetor 2019|access-date=11 dhjetor 2019}}&lt;/ref&gt; Goli i tij i dytë në Ligën e Kampioneve erdhi më 25 nëntor 2020 në fitoren 2–0 kundër [[Liverpool F.C.|Liverpool]] në [[Anfield]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/55061148|title=Liverpool 0–2 Atalanta|publisher=BBC Sport|language=en|date=25 nëntor 2020|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

Gjatë qëndrimit të tij në Itali, Gosens u bë një nga anësorët më të mirë të kampionatit italian, veçanërisht në sezonet 2019–20 dhe 2020–21. Gjatë këtyre sezoneve, ai ishte një nga golashënuesit më të mirë të Atalantës, duke regjistruar respektivisht 10 dhe 12 gola, shifra jo të zakonshme për një mbrojtës. Më 14 shtator 2021, ai shënoi në barazimin 2–2 kundër [[Villarreal CF|Villarrealit]] në ndeshjen e parë të fazës së grupeve të Ligës së Kampioneve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2032698--villarreal-vs-atalanta/|title=Villarreal 2–2 Atalanta|publisher=UEFA|language=en|date=14 shtator 2021|access-date=14 shtator 2021}}&lt;/ref&gt;

===Internazionale===
Më 27 janar 2022, [[F.C. Internazionale Milano|Inter]] njoftoi se Gosens do të bëhej pjesë e klubit në formë huazimi deri në përfundim të sezonit; formula e huazimit përfshinte detyrimin e blerjes nesë disa kushte do të arriheshin.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.inter.it/en/news/2022/01/27/robin-gosens-new-inter-player.html|title=Robin Gosens signs for Inter|trans-title=Robin Gosens firmos me Interin|publisher=F.C. Internazionale Milano|website=inter.it|language=en|date=27 janar 2022|access-date=27 janar 2022}}&lt;/ref&gt; Më 12 tetor, ai shënoi golin e parë në Ligën e Kampioneve si futbollist i Interit në barazimin 3–3 në [[Camp Nou]] kundër [[FC Barcelona|Barcelonës]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/63221311|title=Barcelona 3–3 Inter Milan|publisher=BBC Sport|language=en|date=12 tetor 2022|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

===Union Berlin===
Më 15 gusht 2023, Gosens firmosi një kontratë pesë-vjeçare me Union Berlinin,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Union verpflichtet Robin Gosens|url=https://www.fc-union-berlin.de/de/union-live/news/profis/Union-verpflichtet-Robin-Gosens-20891n/|access-date=15 gusht 2023|website=fc-union-berlin.de|language=de}}&lt;/ref&gt; duke realizuar ëndrrën e tij për të luajtur në [[Bundesliga|Bundesligë]].&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Neuer Rekordtransfer: Gosens' Bundesliga-Traum wird bei Union wahr|url=https://www.kicker.de/neuer-rekordtransfer-gosens-bundesliga-traum-wird-bei-union-wahr-956770/artikel|access-date=15 gusht 2023|website=kicker.de|language=de}}&lt;/ref&gt; Sipas raportimeve të medias, Berlini pagoi 15 milion £ për kartonin e tij, duke e bërë gjermanin transferimin më të shtrenjtë në historinë e klubit.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=15 gusht 2023|title=Union Berlin verpflichtet Nationalspieler Robin Gosens von Inter Mailand|url=https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|access-date=15 gusht 2023|website=rbb24.de|language=de|archive-date=23 gusht 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230823225631/https://www.rbb24.de/sport/beitrag/2023/08/fussball-bundesliga-union-berlin-robin-gosens-inter-mailand.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Gosens debutoi me klubin më 20 gusht në fitoren 4–1 kundër [[1. FSV Mainz 05|Mainz]] në ndeshjen hapëse të sezonit, duke u aktivizuar si zëvëndësues në pjesën e dytë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=FC Union Berlin 4-1 Mainz 05: Player Ratings|url=https://www.vavel.com/en/international-football/2023/08/22/germany-bundesliga/1153957-fc-union-berlin-4-1-mainz-05-player-ratings.html|access-date=20 gusht 2023|website=vavel.con|language=en}}&lt;/ref&gt; Gjashtë ditë më vonë, ai luajti ndeshjen e parë si titullar dhe shënoi dy gola në një tjetër fitore 4–1, këtë herë kundër [[SV Darmstadt 98|Darmstadt]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.panorama.com.al/sport/video-dortmundi-ndalet-ne-transferte-ish-mbrojtesi-i-interit-e-nis-me-dopiete-njihuni-me-rezultatet-e-javes-se-dyte/|title=VIDEO/ Dortmundi ndalet në transfertë, ish-mbrojtësi i Interit e nis me dopietë! Njihuni me rezultatet e javës së dytë|publisher=Panorama Sport|language=sq|date=26 gusht 2023|access-date=27 gusht 2023}}&lt;/ref&gt;

===Fiorentina===
Më 30 gusht 2024, Gosens u rikthye në Itali duke firmosur në formë huazimi me [[ACF Fiorentina|Fiorentinën]] për një sezon me të detyrim blerje.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|title=Gosens is a Fiorentina player!|publisher=ACF Fiorentina|language=en|date=30 gusht 2024|access-date=22 shtator 2024|archive-date=3 tetor 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241003104651/https://www.acffiorentina.com/en/news/all/news-men-first-team/2024-08-30/gosens-is-a-fiorentina-player|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi dy ditë më pas në ndeshjen kundër [[A.C. Monza|Monzës]], duke shënuar golin e barazimit në minutën e 96të; ndeshja u mbyll në barazim 2–2.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.sportmediaset.mediaset.it/calcio/seriea/serie-a-fiorentina-monza-2-2-kean-gosens-salvano-palladino_86785647-202402k.shtml|title=Serie A, Fiorentina-Monza 2-2:&amp;nbsp;Kean e Gosens salvano Palladino dal ko|publisher=Sport Mediaset|language=it|access-date=2 shtator 2024}}&lt;/ref&gt; Në përfundim të sezonit 2024–25, kushtet për blerjen përfundimtare të Gosens ishin plotësuar dhe ai u bë zyrtarisht anëtar i përhershëm i klubit.&lt;ref&gt;{{cite web|publisher=Kicker|url=https://www.kicker.de/kaufpflicht-greift-florenz-verpflichtet-gosens-fest-von-union-1111854/artikel|title=Kaufpflicht greift: Florenz verpflichtet Gosens fest von Union|date=7 maj 2025|access-date=1 korrik 2025|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 17 korrik 2026, Gosens u huazua te [[FC Schalke 04|Schalke 04]] për një sezon me mundësi blerje në bazë të numri të caktuar ndeshjesh dhe nëse klubi do të sigurojë mbijetesën në Bundesligë.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://schalke04.de/en/team/robin-gosens-joins-fc-schalke-04/|title=Robin Gosens returns to the Bundesliga with FC Schalke 04|publisher=FC Schalke 04|language=en|date=17 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

==Karriera ndërkombëtare==
Më 25 gusht 2020, Gosens u thirr për herë në [[Kombëtarja gjermane e futbollit|kombëtaren gjermane]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dw.com/en/germany-squad-announcement-atalantas-robin-gosens-wins-first-call-up/a-53175821|title=Germany squad announcement: Atalanta's Robin Gosens wins first call up|trans-title=Njoftimi i ekipit gjerman: Robin Gosens thirrhet për herë të parë|website=dw.com|language=en|date=25 gusht 2022}}&lt;/ref&gt; Ai debutoi zyrtarisht më 3 shtator në një ndeshje të Ligës së Kombeve kundër [[Kombëtarja spanjolle e futbollit|Spanjës]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kicker.de/4636100/spielbericht/deutschland/spanien-932|title=90.+6! Gaya gleicht erst in der Schlusssekunde aus|publisher=kicker.de|date=3 shtator 2020|language=de}}&lt;/ref&gt;

Më 19 maj 2021, Gosens ishte pjesë e listës me 21 lojtarë që do të luanin në [[UEFA Euro 2020]].&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.dfb.de/en/news/detail/joachim-loew-announces-his-squad-for-euro-2020-227605/?no_cache=1&amp;cHash=5171f7ce13b823cda5f964d7e714c756|title=JOACHIM LÖW ANNOUNCES HIS SQUAD FOR EURO 2020|trans-title=Joachim Löw publikon ekipin e tij për Euro 2020|website=dfb.de|language=en|date=19 maj 2021|accessdate=19 maj 2021}}&lt;/ref&gt; Më 19 qershor, ai shënoi dhe asistoi në fitoren 4–2 kundër [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalisë]] në fazën e grupeve.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/19/portugal-germany-euro-2020-match-report|title=Gosens inspires resurgent Germany to thrilling 4-2 victory over Portugal|trans-title=Gosens frymëzon Gjermaninë e ringjallur drejtë fitores 4–2 kundër Portugalisë|publisher=The Guardian|language=en|date=19 qershor 2021|access-date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt; Ai gjithashtu u shpall lojtari i ndeshjes.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024466--portugal-vs-germany/postmatch/report/|title=Portugal 2-4 Germany: Slick Germans stun holders|trans-title=Portugalia 2–4 Gjermania: Gjermanët e shkëlqyeshëm shtangin kampionët në fuqi|publisher=UEFA|language=en|date=19 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

Gosens nuk ishte pjesë e ekipit të Gjermanisë për [[2022 FIFA Kupa e Botës|Kupën e Botës 2022]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dfb.de/news/detail/flick-beruft-moukoko-fuellkrug-und-goetze-in-wm-kader-245974/|title=Flick beruft Moukoko, Füllkrug und Götze in WM-Kader|trans-title=Flick emëron Moukoko, Füllkrug dhe Götze në ekipin e Kupës së Botës|publisher=[[Federata Gjermane e Futbollit]]|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022|language=de}}&lt;/ref&gt; Trajneri i ekipit [[Hansi Flick]] e justifikoi këtë vendim me rënjen e ritmit të lojtarit dhe minutazhin e pakët.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bavarianfootballworks.com/2022/11/10/23451052/bayern-munich-robin-gosens-world-cup-hansi-flick-germany-david-raum-christian-gunter|title=Hansi Flick snubs Robin Gosens from Germany’s World Cup squad|trans-title=Hansi Flick nuk thërret Robin Gosens në ekipin e Gjermanisë për Kupën e Botës|publisher=Bavarian Football Works|language=en|date=10 nëntor 2022|access-date=10 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt;

==Jeta personale==
Gosens ka lindur në Gjermani nga një mama gjermane dhe baba holandez. Ai zotëron pasaportën gjermane dhe holandeze.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.soccernews.nl/news/555739/robin-gosens-overweegt-voor-nederlands-elftal-te-kiezen|title=Robin Gosens overweegt voor Nederlands elftal te kiezen|website=soccernews.nl|language=nl|access-date=4 nëntor 2022}}&lt;/ref&gt; Në qershor 2022, ai u martua me të dashurën e tij Rabea Böhlke, me të cilën ka një fëmij.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://intouch.wunderweib.de/robin-gosens-freundin-rabea-boehlke-105511.html|title=Robin Gosens &amp; Freundin Rabea: Hochzeitsfotos! So süß ist Sohn Levi|publisher=wunderweib.de|language=de|date=1 korrik 2022}}&lt;/ref&gt;

Më 22 shkurt 2023, Gosens mori diplomën Bachelor në degën e Psikologjisë në universitetin [[:de:SRH Fernhochschule|SRH Fernhochschule]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/inter-wide-man-gosens-celebrates-degree-in-psychology/|title=Inter wide man Gosens celebrates degree in Psychology|trans-title=Anësori i Interit Gosens festoj diplomën në Psikologji|publisher=Football Italia|language=en|date=18 mars 2023}}&lt;/ref&gt;

==Statistikat e karrierës==
===Klube===
{{updated|22 shtator 2024}}&lt;ref name=&quot;SW&quot;&gt;{{cite web|title=R. Gosens|url=https://int.soccerway.com/players/robin-gosens/327174/|publisher=Soccerway|language=en|access-date=7 janar 2018}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas klubit, sezonit dhe kompeticionit
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Klubi
!rowspan=&quot;2&quot;|Sezoni
!colspan=&quot;3&quot;|Liga
!colspan=&quot;2&quot;|Kupa
!colspan=&quot;2&quot;|Evropa
!colspan=&quot;2&quot;|Tjetër
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
|-
!Divizioni!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[FC Dordrecht|Dordrecht]] (huazim)
|[[2013–14 Eerste Divisie|2013–14]]
|[[Eerste Divisie]]
|16||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||4||0||20||1
|-
|[[2014–15 Eredivisie|2014–15]]
|[[Eredivisie]]
|31||2||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||33||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!47!!3!!2!!0!!colspan=&quot;2&quot;|–!!4!!0!!53!!3
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[Heracles Almelo]]
|[[2015–16 Eredivisie|2015–16]]
|rowspan=&quot;2&quot;|Eredivisie
|32||2||3||1||colspan=&quot;2&quot;|–||3||0||38||3
|-
|[[2016–17 Eredivisie|2016–17]]
|28||2||2||0||2||0||colspan=&quot;2&quot;|–||32||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej 
!60!!4!!5!!1!!2!!0!!3!!0!!70!!5
|-
|rowspan=&quot;6&quot;|[[Atalanta B.C.|Atalanta]]
|[[2017–18 Atalanta B.C. season|2017–18]]
|rowspan=&quot;5&quot;|[[Serie A]]
|21||1||2||0||3{{efn|name=UEL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Evropës|UEFA Ligën e Evropës]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||26||2
|-
|[[2018–19 Atalanta B.C. season|2018–19]]
|28||3||3||0||5{{efn|name=UEL}}||0||colspan=&quot;2&quot;|–||36||3
|-
|[[2019–20 Atalanta B.C. season|2019–20]]
|34||9||1||0||8{{efn|name=UCL|Të gjitha ndeshjet në [[UEFA Liga e Kampioneve|UEFA Ligën e Kampioneve]]}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||43||10
|-
|[[2020–21 Atalanta B.C. season|2020–21]]
|32||11||5||0||7{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||44||12
|-
|[[2021–22 Atalanta B.C. season|2021–22]]
|6||1||0||0||2{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||8||2
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!121!!25!!11!!0!!25!!4!!colspan=&quot;2&quot;|–!!157!!29
|-
|[[F.C. Internazionale Milano|Internazionale]] (huazim)
|[[2021–22 Inter Milan season|2021–22]]
|Serie A
|7||0||2||1||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||9||1
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|Internazionale
|[[2022–23 Inter Milan season|2022–23]]
|Serie A
|32||3||5||0||11{{efn|name=UCL}}||1||1{{efn|Ndeshje në [[Supercoppa Italiana]]}}||0||49||4
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!39!!3!!7!!1!!11!!1!!1!!0!!58!!5
|-
|rowspan=&quot;3&quot;|[[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]
|[[2023–24 1. FC Union Berlin season|2023–24]]
|[[Bundesliga]]
|30||6||1||0||6{{efn|name=UCL}}||1||colspan=&quot;2&quot;|–||37||7
|-
|[[2024–25 1. FC Union Berlin season|2024–25]]
|Bundesliga
|1||0||1||0||colspan=&quot;2&quot;|–||colspan=&quot;2&quot;|–||2||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej
!31!!6!!2!!0!!6!!1!!colspan=&quot;2&quot;|–!!39!!7
|-
|[[ACF Fiorentina|Fiorentina]] (huazim)
|[[2024–25 ACF Fiorentina season|2024–25]]
|Serie A
|3||1||0||0||0||0||colspan=&quot;2&quot;|–||3||1
|-
!colspan=&quot;3&quot;|Gjithsej karriera
!301!!42!!27!!2!!44!!6!!8!!0!!380!!50
|}

{{notelist}}

===Kombëtarja===
{{updated|17 tetor 2023}}&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;&gt;{{cite web|title=Robin Gosens|url=https://eu-football.info/_player.php?id=30946|website=European Football|language=en|access-date=7 qershor 2021}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Ndeshjet dhe golat sipas ekipit kombëtar dhe vitit
|-
!Ekipi kombëtar!!Viti!!Ndsh!!Gola
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|[[Kombëtarja gjermane e futbollit|Gjermania]]
|2020||4||0
|-
|2021||9||2
|-
|2022||1||0
|-
|2023||6||0
|-
!colspan=&quot;2&quot;|Gjithsej!!20!!2
|}

====Golat me kombëtaren====
:''Rezultatet e Gjermanisë të listuara të parat, kolonat e golave tregojnë rezultatin pas çdo goli të shënuar nga Gosens.''
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ Lista e golave ndërkombëtar të shënuar nga Robin Gosens&lt;ref name=&quot;eufoot&quot;/&gt;
|-
!scope=&quot;col&quot;|Nr.
!scope=&quot;col&quot;|Data
!scope=&quot;col&quot;|Vendi
!scope=&quot;col&quot;|Ndsh
!scope=&quot;col&quot;|Kundërshtari
!scope=&quot;col&quot;|Goli
!scope=&quot;col&quot;|Rezultati
!scope=&quot;col&quot;|Kompeticioni
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|1 || 7 qershor 2021 || [[Merkur Spiel-Arena]], [[Düsseldorf]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|7 || {{flamuri|Letonia}} [[Kombëtarja letoneze e futbollit|Letonia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|1–0 || style=&quot;text-align:center&quot;|7–1 || Ndeshje miqësore
|-
| style=&quot;text-align:center&quot;|2 || 19 qershor 2021 || [[Allianz Arena]], [[Mynih]], Gjermani || style=&quot;text-align:center&quot;|9 || {{flamuri|Portugalia}} [[Kombëtarja portugeze e futbollit|Portugalia]] || style=&quot;text-align:center&quot;|4–1 || style=&quot;text-align:center&quot;|4–2 || [[UEFA Euro 2020]]
|}

==Trofe==
;Internazionale
*[[Coppa Italia]]: [[2021–22 Coppa Italia|2021–22]], [[2022–23 Coppa Italia|2022–23]]
*[[Supercoppa Italiana]]: [[Supercoppa Italiana 2022|2022]]

;Çmime personale
*[[Ekipi i Vitit në Serie A]]: [[2019–20 Serie A|2019–20]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://football-italia.net/gran-gala-del-calcio-the-winners/|title=Gran Galà del Calcio: The winners|trans-title=Gran Galà del Calcio: Fituesit|date=19 mars 2021|publisher=Football Italia|language=en|access-date=19 mars 2021}}&lt;/ref&gt;
*Ekipi i Sezonit në UEFA Ligën e Konferencave: 2024–25&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.uefa.com/uefaconferenceleague/news/0299-1ddf88ed7508-8d7f67b21f73-1000--2024-25-uefa-conference-league-team-of-the-season/|title=2024/25 UEFA Conference League Team of the Season|publisher=[[UEFA]]|language=en|date=29 maj 2025|access-date=29 maj 2025}}&lt;/ref&gt;

== Referime ==
{{Reflist|2}}

==Lidhje të jashtme==
{{Commons}}
*[https://www.national-football-teams.com/player/79217/Robin_Gosens.html Robin Gosens] te National Football Teams
*[https://datencenter.dfb.de/en/profile/robin-gosens Robin Gosens] te Federata Gjermane e Futbollit
*[http://www.fcdordrecht.nl/speler/robin-gosens/ Profili] te FC Dordrecht

[[Kategoria:Lindje 1994]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Futbollistë gjermanë]]
[[Kategoria:Futbollistë në kombëtaren gjermane]]
[[Kategoria:Futbollistë në SBV Vitesse]]
[[Kategoria:Futbollistë në FC Dordrecht]]
[[Kategoria:Futbollistë në Heracles Almelo]]
[[Kategoria:Futbollistë në Atalanta B.C.]]
[[Kategoria:Futbollistë në F.C. Internazionale Milano]]
[[Kategoria:Futbollistë në 1. FC Union Berlin]]
[[Kategoria:Futbollistë në ACF Fiorentina]]
[[Kategoria:Futbollistë në FC Schalke 04]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eerste Divisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Eredivisie]]
[[Kategoria:Futbollistë në Serie A]]
[[Kategoria:Futbollistë në Bundesliga]]
[[Kategoria:Futbollistë në UEFA Euro 2020]]</text>
      <sha1>q10zudimrhfeyl3t4wdkloexjkr7ct3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benjamin Lee Whorf</title>
    <ns>0</ns>
    <id>326593</id>
    <revision>
      <id>3027660</id>
      <parentid>3016684</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T01:26:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027660</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8656" sha1="rq1ihlxk3b2k43ap1rcgp5d4xeu8g7k" xml:space="preserve">{{Infobox shkencëtar|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1897|04|24}}|birth_place=Winthrop, [[Massachusetts]], SHBA|death_date={{death date and age|1941|07|26|1897|04|24}}|death_place=[[Hartford, Connecticut]], SHBA|nationality=Amerikan|field=[[gjuhësia]], [[antropologjia]]|work_institutions=Hartford Fire Insurance Company, [[Yale University]]|alma_mater=Massachusetts Institute of Technology|doctoral_advisor=|doctoral_students=|known_for=[[Relativiteti gjuhësor|hipoteza Sapir–Whorf]] (Relativiteti gjuhësor), [[alofonet]]|author_abbrev_bot=|author_abbrev_zoo=|influences=[[Wilhelm von Humboldt]], [[Fabre d'Olivet]], [[Edward Sapir]], [[Albert Einstein]], [[Bertrand Russell]], [[C. K. Ogden]], [[Madame Blavatsky]]|influenced=[[George Lakoff]], [[John A. Lucy]], [[Michael Silverstein]], [[Antropologjia gjuhësore]], [[M.A.K. Halliday]]|prizes=|spouse={{Marriage|Celia Inez Peckham|1920}}|children={{Plainlist |
* Raymond Ben Whorf
* Robert Peckham Whorf
* Celia Lee Whorf
}}|parents={{Plainlist |
* Harry Whorf
* Sara Lee
}}|relatives=Mike Whorf (nip)|footnotes=|signature=}}
[[Kategoria:Artikuj me hKarta]]
'''Benjamin Lee Whorf''' (24 prill 1897 - 26 korrik 1941) ka qenë një [[Gjuhësia|gjuhëtar]] amerikan dhe inxhinier i parandalimit të zjarrit.&lt;ref&gt;{{Harvcoltxt|Newcombe|Uttal|2006}}; {{Harvcoltxt|Chapman|Routledge|2005}}&lt;/ref&gt; Ai është i njohur për &quot;[[Relativiteti gjuhësor|hipotezën Sapir-Whorf]]&quot;, ideja se ndryshimet midis strukturave të gjuhëve të ndryshme formojnë mënyrën se si folësit e tyre e perceptojnë dhe konceptojnë botën. Ky parim, i quajtur sipas tij dhe mentorit të tij [[Edwart Sapir|Eduard Sapir]], fillimisht u quajt [[Relativiteti gjuhësor|relativitet gjuhësor]] nga Whorf, sepse ai e pa këtë ide si implikime të ngjashme me parimin e [[Relativiteti i përgjithshëm|relativitetit fizik]] të [[Albert Ajnshtajni|Ajnshtajnit]].&lt;ref name=&quot;Heynick 1983&quot;&gt;{{Harvcoltxt|Heynick|1983}}&lt;/ref&gt; Ideja, megjithatë, rrjedh nga [[filozofia]] post[[Georg Vilhelm Fridrih Hegel|hegeliane]] e shekullit të 19-të, veçanërisht nga [[Wilhelm von Humboldt]]&lt;ref name=&quot;Kahane&amp;Kahane_1983&quot;&gt;{{Cite journal|last=Kahane|first=Henry|last2=Kahane|first2=Renée|date=1983|title=Humanistic linguistics|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-aesthetic-education_winter-1983_17_4/page/65|journal=The Journal of Aesthetic Education|language=en|volume=17|issue=4|pages=65–89|doi=10.2307/3332265|jstor=3332265}}&lt;/ref&gt; dhe nga Völkerpsychologie e [[Wilhelm Wundt]].&lt;ref name=&quot;Klautke_2010&quot;&gt;{{Cite journal|last=Klautke|first=Egbert|date=2010|title=The mind of the nation: the debate about Völkerpsychologie|url=https://discovery.ucl.ac.uk/id/eprint/19064/1/19064.pdf|journal=Central Europe|language=en|volume=8|issue=1|pages=1–19|doi=10.1179/174582110X12676382921428|access-date=8 korrik 2020}}&lt;/ref&gt;

Gjatë gjithë jetës së tij, Whorf ishte me profesion inxhinier kimik, por si i ri, ai u interesua për gjuhësinë. Në fillim, ky interes e tërhoqi atë në studimin e hebraishtes biblike, por ai shpejt vazhdoi të studionte vetë gjuhët indigjene të Mesoamerikës. Studiuesit profesionistë u impresionuan nga puna e tij dhe në vitin 1930, ai mori një grant për të studiuar gjuhën [[nahuatl]] në [[Meksika|Meksikë]]; në kthimin e tij në shtëpi, ai prezantoi disa kumtesa me ndikim mbi gjuhën në konferenca gjuhësore.

Kjo e shtyu atë të fillonte studimet e gjuhësisë me Edward Sapir në [[Yale University|Universitetin e Yale]], ndërkohë që vazhdonte të ruante punën e tij të përditshme në Kompaninë e Sigurimeve të Zjarrit në Hartford. Gjatë kohës së tij në Yale, ai punoi në përshkrimin e gjuhës Hopi (përfshirë pretendimet e tij tashmë famëkeqe për mungesën e konceptimit të kohës), dhe [[Gjuhësia historike|gjuhësinë historike]] të gjuhëve uto-aztekane, duke botuar shumë punime me ndikim në revista profesionale. Ai u zgjodh si zëvendësues i Sapirit gjatë pushimit mjekësor në 1938. Whorf dha mësim në seminarin e tij mbi &quot;Problemet e gjuhësisë indiane amerikane&quot;. Përveç punës së tij të njohur mbi relativitetin gjuhësor, ai shkroi një skicë gramatikore të Hopit dhe studime të dialekteve [[Nahuatl]], propozoi një deshifrim të shkrimit hieroglifik Maya dhe botoi përpjekjen e parë drejt një rindërtimi të Uto-Aztekanes.

Pas vdekjes së tij nga kanceri më 1941, dorëshkrimet e tij u kuruan nga miqtë e tij gjuhëtarë, të cilët gjithashtu punuan për të përhapur ndikimin e ideve të Whorfit në lidhjen midis gjuhës, kulturës dhe njohjes. Shumë nga veprat e tij u botuan në dekadat e para pas vdekjes së tij. Në vitet 1960, pikëpamjet e Whorfit ranë jashtë favorit dhe ai u bë objekt i kritikave të ashpra nga studiues, të cilët e konsideronin strukturën gjuhësore që kryesisht pasqyronte universale njohëse dhe jo dallime kulturore. Kritikët argumentuan se idetë e Whorfit ishin të paprovueshme dhe të formuluara dobët dhe se ato bazoheshin në të dhëna të analizuara keq ose të keqkuptuara.

Në fund të shekullit të 20-të, interesi për idetë e Whorf-it përjetoi një ringjallje dhe një brez i ri studiuesish filloi të lexonte veprat e Whorf-it, duke argumentuar se kritikat e mëparshme ishin përfshirë vetëm sipërfaqësisht me idetë aktuale të Whorf-it, ose i kishin atribuar atij ide që ai nuk i kishte shprehur kurrë. Fusha e studimeve të relativitetit gjuhësor mbetet një fokus aktiv i kërkimit në [[Psikolinguistika|psikolinguistikë]] dhe [[Antropologjia gjuhësore|antropologji gjuhësore]], dhe vazhdon të gjenerojë debate dhe polemika midis ithtarëve të relativizmit dhe ithtarëve të universalizmit. Për krahasim, puna tjetër e Whorf-it në gjuhësi, zhvillimi i koncepteve të tilla si [[Alofonet|alofoni]] dhe kriptotipi, dhe formulimi i &quot;[[Ligji i Whorfit|ligjit të Whorfit]]&quot; në gjuhësinë historike uto-aztekane, kanë hasur në një pranim të gjerë.

== Referime ==
{{Reflist}}

== Referime ==
*  {{cite journal|last1=Newcombe|first1=Nora S.|last2=Uttal|first2=David H.|year=2006|title=Whorf versus Socrates, round 10|journal=Trends in Cognitive Sciences|language=en|volume=10|issue=9|pages=394–396|doi=10.1016/j.tics.2006.07.008|pmid=16899401|s2cid=18582377}}
* {{cite journal|last=Heynick|first=Frank|year=1983|title=From Einstein to Whorf: Space, time, matter, and reference frames in physical and linguistic relativity|journal=Semiotica|language=en|volume=45|issue=1–2|pages=35–64|doi=10.1515/semi.1983.45.1-2.35|s2cid=170121402}}
* {{cite book|title=Key Thinkers in Linguistics and the Philosophy of Language|url=https://archive.org/details/isbn_9780195187687|publisher=Oxford University Press|year=2005|isbn=978-0-19-518768-7|editor-last=Chapman|editor-first=Siobhan|location=USA|pages=[https://archive.org/details/isbn_9780195187687/page/268 268]–71|language=en|editor2-last=Routledge|editor2-first=Christopher}}

== Lidhje të jashtme ==

* BL Whorf,{{Cite web|title=The Relation of Habitual Thought and Behavior to Language|url=http://www.generalsemantics.org/store/etc-a-review-of-general-semantics/145-etc-a-review-of-general-semantics-1-4-summer-1944.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20151209032259/http://www.generalsemantics.org/store/etc-a-review-of-general-semantics/145-etc-a-review-of-general-semantics-1-4-summer-1944.html|archive-date=9 dhjetor 2015|access-date=19 maj 2011|language=en}} &lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot;&gt;Arkivuar nga [http://www.generalsemantics.org/store/etc-a-review-of-general-semantics/145-etc-a-review-of-general-semantics-1-4-summer-1944.html origjinali] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151209032259/http://www.generalsemantics.org/store/etc-a-review-of-general-semantics/145-etc-a-review-of-general-semantics-1-4-summer-1944.html |date=9 dhjetor 2015 }} më 9 dhjetor 2015 &lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;.&lt;/span&gt;&lt;/cite&gt; &lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot;&gt;&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;Marrë më &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;19 maj&lt;/span&gt; 2011&lt;/span&gt; .&lt;/cite&gt; .
* [[hdl:10079/fa/mssa.ms.0822|Benjamin Lee Whorf Papers (MS 822)]] . Dorëshkrime dhe Arkiva, Biblioteka e Universitetit të Yale.
* [http://www.nickyee.com/ponder/whorf.html Çfarë tha vërtet Whorf&amp;nbsp;– Vlerësimi i kritikës së Pinkerit (1994) për Whorf, nga Nick Yee] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211130110915/http://www.nickyee.com/ponder/whorf.html |date=30 nëntor 2021 }}
[[Kategoria:Gjuhëtarë të shekullit të 20-të]]
[[Kategoria:Gjuhëtarë nga Shtetet e Bashkuara]]
[[Kategoria:Vdekje 1941]]
[[Kategoria:Lindje 1897]]</text>
      <sha1>rq1ihlxk3b2k43ap1rcgp5d4xeu8g7k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Benjamin Lee Whorf</title>
    <ns>1</ns>
    <id>326756</id>
    <revision>
      <id>3027661</id>
      <parentid>2523456</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T01:26:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027661</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2306" sha1="cs63sppfa15mmosj5omm8axbxch85j0" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Benjamin Lee Whorf]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2523455 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20151209032259/http://www.generalsemantics.org/store/etc-a-review-of-general-semantics/145-etc-a-review-of-general-semantics-1-4-summer-1944.html për lidhjen http://www.generalsemantics.org/store/etc-a-review-of-general-semantics/145-etc-a-review-of-general-semantics-1-4-summer-1944.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 shkurt 2023 10:19 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Benjamin Lee Whorf]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027660 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20211130110915/http://www.nickyee.com/ponder/whorf.html për lidhjen http://www.nickyee.com/ponder/whorf.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 03:26 (CEST)</text>
      <sha1>cs63sppfa15mmosj5omm8axbxch85j0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Qamile Marra</title>
    <ns>0</ns>
    <id>344624</id>
    <revision>
      <id>3027624</id>
      <parentid>3027480</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T19:20:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46062-51</username>
        <id>191992</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027624</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2457" sha1="g1vbi4h6hfk1n3typyvckku28bao9an" xml:space="preserve">[[File:Qamile Marra (ID).jpg|thumb|Qamile Marra]]
'''Qamile Marra''' (19 gusht 1909, [[Kozarë]], [[Rrethi i Kuçovës]], Berat) është një grua superqindvjeçare shqiptare. &lt;ref&gt;https://www.balkanweb.com/historia-e-pabesueshme-114-vjecares-nga-kucova-nuk-i-dhane-pensionin-mendonin-se-kishte-vdekur-qamile-marra-jam-shendoshe-e-mire/&lt;/ref&gt; 

== Biografia ==
Qamile Marra tregon se është ushqyer gjithë jetën e saj me bylmet, madje bën edhe punët e shtëpisë dhe i lan vetë rrobat e saj. Ajo është në gjendje të mirë shëndetësore dhe thotë se nuk vuan nga asnjë sëmundje. Ajo ka 6 fëmije, 4 vajza dhe 2 djem dhe vajza e saj e madhe është 85-vjeçe. Nëna Qamile tregon se ka punuar 35-vjet në kooperativë bujqësore dhe për këtë merr një pension prej 7700 lekësh (të reja).&lt;ref&gt;https://360grade.al/590862/historia-e-pabesueshme-e-114-vjecares-nga-kucova-qe-shteti-mendon-se-ka-vdekur-nuk-ngopem-me-jete-bej-punet-qe-me-takojne/&lt;/ref&gt;

Familjarët e saj thonë se ajo nuk ka asnjë sëmundje. Asaj i jap një kokërr vezë në mëngjes. Do pijë kafen dhe do hajë bukën. Me çfarë e do i them unë. Me çfarë të ketë thotë. I jap djathë dhe kos se unë kam bagëti të imëta. Nënë Qamilja fshin, kur nuk jam unë këtu shikon pulat. Lan rrobat e veta me dorë dhe nuk i fut në lavatriçe.&lt;ref&gt;https://shqiptarja.com/lajm/nuk-i-dhane-pensionin-114-vjecares-pasi-menduan-se-kishte-vdekur-reagon-issh-vonesa-zgjati-6-dite-shkak-procedurat-verifikuese&lt;/ref&gt; “Kur ngrihen të gjithë ngrihem dhe unë, por në vapë nuk fle. Në mëngjes ngrihem, bëj ato punë që më takojnë. Shikoj ato pula, ata zogj. Por kështu bukë e gjellë i kam lënë, bëj dy vjet. Dua, por nuk kam fuqi. Edhe është nusja vetë në shtëpi”, tha ajo. Edhe pse është 114 vjeçe, Qamile Marra uron për një jetë edhe më të gjatë. Ajo thotë se nuk ngopet me jetën njësoj si lumi me ujin. “Ngopet lumi me ujë që të ngopet robi me jetë? Ajo thotë të shoh dhe një çikë, të shoh dhe një çikë. Nuk ngopem me jetë”, tha mes të tjerash ajo.&lt;ref&gt;https://www.kosovarja-ks.com/shteti-ia-ndal-pensionin-pasi-i-ka-kaluar-mosha-114-vjecarja-nuk-ngopem-me-jeten/&lt;/ref&gt;

== Shih edhe ==
* [[Njëqindvjeçarët shqiptarë]]
* [[Njerëzit më të vjetër në Ballkan]]

== Referime ==

[[Kategoria:Lindje 1909]]
[[Kategoria:Njerëz nga Kuçova]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Njëqindvjeçarët shqiptarë]]</text>
      <sha1>g1vbi4h6hfk1n3typyvckku28bao9an</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027626</id>
      <parentid>3027624</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T19:25:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46062-51</username>
        <id>191992</id>
      </contributor>
      <comment>/* Biografia */</comment>
      <origin>3027626</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2512" sha1="0g0p6lzb5koniw84huowiaddxb7jc4c" xml:space="preserve">[[File:Qamile Marra (ID).jpg|thumb|Qamile Marra]]
'''Qamile Marra''' (19 gusht 1909, [[Kozarë]], [[Rrethi i Kuçovës]], Berat) është një grua superqindvjeçare shqiptare. &lt;ref&gt;https://www.balkanweb.com/historia-e-pabesueshme-114-vjecares-nga-kucova-nuk-i-dhane-pensionin-mendonin-se-kishte-vdekur-qamile-marra-jam-shendoshe-e-mire/&lt;/ref&gt; 

== Biografia ==
Qamile Marra tregon se është ushqyer gjithë jetën e saj me bulmet, madje bën edhe punët e shtëpisë dhe i lan vetë rrobat e saj. Ajo është në gjendje të mirë shëndetësore dhe thotë se nuk vuan nga asnjë sëmundje. Ajo ka 6 fëmije, 4 vajza dhe 2 djem dhe vajza e saj e madhe është 88-vjeçe. Nëna Qamile tregon se ka punuar 35-vjet në kooperativë bujqësore dhe për këtë merr një pension prej 8000 lekësh.&lt;ref&gt;https://360grade.al/590862/historia-e-pabesueshme-e-114-vjecares-nga-kucova-qe-shteti-mendon-se-ka-vdekur-nuk-ngopem-me-jete-bej-punet-qe-me-takojne/&lt;/ref&gt;

Familjarët e saj thonë se ajo nuk ka asnjë sëmundje. Asaj i jap një kokërr vezë në mëngjes. Do pijë kafen dhe do hajë bukën. Me çfarë e do i them unë. Me çfarë të ketë thotë. I jap djathë dhe kos se unë kam bagëti të imëta. Nënë Qamilja fshin, kur nuk jam unë këtu shikon pulat. Lan rrobat e veta me dorë dhe nuk i fut në lavatriçe.&lt;ref&gt;https://shqiptarja.com/lajm/nuk-i-dhane-pensionin-114-vjecares-pasi-menduan-se-kishte-vdekur-reagon-issh-vonesa-zgjati-6-dite-shkak-procedurat-verifikuese&lt;/ref&gt; “Kur ngrihen të gjithë ngrihem dhe unë, por në vapë nuk fle. Në mëngjes ngrihem, bëj ato punë që më takojnë. Shikoj ato pula, ata zogj. Por kështu bukë e gjellë i kam lënë, bëj dy vjet. Dua, por nuk kam fuqi. Edhe është nusja vetë në shtëpi”, tha ajo. Edhe pse është [https://tvklan.al/gruaja-me-e-vjeter-ne-shqiperi-mbush-117-vjec 117 vjeçe], Qamile Marra uron për një jetë edhe më të gjatë. Ajo thotë se nuk ngopet me jetën njësoj si lumi me ujin. “Ngopet lumi me ujë që të ngopet robi me jetë? Ajo thotë të shoh dhe një çikë, të shoh dhe një çikë. Nuk ngopem me jetë”, tha mes të tjerash ajo.&lt;ref&gt;https://www.kosovarja-ks.com/shteti-ia-ndal-pensionin-pasi-i-ka-kaluar-mosha-114-vjecarja-nuk-ngopem-me-jeten/&lt;/ref&gt;

== Shih edhe ==
* [[Njëqindvjeçarët shqiptarë]]
* [[Njerëzit më të vjetër në Ballkan]]

== Referime ==

[[Kategoria:Lindje 1909]]
[[Kategoria:Njerëz nga Kuçova]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Njëqindvjeçarët shqiptarë]]</text>
      <sha1>0g0p6lzb5koniw84huowiaddxb7jc4c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027627</id>
      <parentid>3027626</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T19:27:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46062-51</username>
        <id>191992</id>
      </contributor>
      <comment>/* Biografia */</comment>
      <origin>3027627</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2513" sha1="andrj4pi1caiupx0yzbsupn71ixc050" xml:space="preserve">[[File:Qamile Marra (ID).jpg|thumb|Qamile Marra]]
'''Qamile Marra''' (19 gusht 1909, [[Kozarë]], [[Rrethi i Kuçovës]], Berat) është një grua superqindvjeçare shqiptare. &lt;ref&gt;https://www.balkanweb.com/historia-e-pabesueshme-114-vjecares-nga-kucova-nuk-i-dhane-pensionin-mendonin-se-kishte-vdekur-qamile-marra-jam-shendoshe-e-mire/&lt;/ref&gt; 

== Biografia ==
Qamile Marra tregon se është ushqyer gjithë jetën e saj me bulmet, madje bën edhe punët e shtëpisë dhe i lan vetë rrobat e saj. Ajo është në gjendje të mirë shëndetësore dhe thotë se nuk vuan nga asnjë sëmundje. Ajo ka 6 fëmijë, 4 vajza dhe 2 djem dhe vajza e saj e madhe është 88-vjeçe. Nëna Qamile tregon se ka punuar 35-vjet në kooperativë bujqësore dhe për këtë merr një pension prej 8000 lekësh.&lt;ref&gt;https://360grade.al/590862/historia-e-pabesueshme-e-114-vjecares-nga-kucova-qe-shteti-mendon-se-ka-vdekur-nuk-ngopem-me-jete-bej-punet-qe-me-takojne/&lt;/ref&gt;

Familjarët e saj thonë se ajo nuk ka asnjë sëmundje. Asaj i jap një kokërr vezë në mëngjes. Do pijë kafen dhe do hajë bukën. Me çfarë e do i them unë. Me çfarë të ketë thotë. I jap djathë dhe kos se unë kam bagëti të imëta. Nënë Qamilja fshin, kur nuk jam unë këtu shikon pulat. Lan rrobat e veta me dorë dhe nuk i fut në lavatriçe.&lt;ref&gt;https://shqiptarja.com/lajm/nuk-i-dhane-pensionin-114-vjecares-pasi-menduan-se-kishte-vdekur-reagon-issh-vonesa-zgjati-6-dite-shkak-procedurat-verifikuese&lt;/ref&gt; “Kur ngrihen të gjithë ngrihem dhe unë, por në vapë nuk fle. Në mëngjes ngrihem, bëj ato punë që më takojnë. Shikoj ato pula, ata zogj. Por kështu bukë e gjellë i kam lënë, bëj dy vjet. Dua, por nuk kam fuqi. Edhe është nusja vetë në shtëpi”, tha ajo. Edhe pse është [https://tvklan.al/gruaja-me-e-vjeter-ne-shqiperi-mbush-117-vjec 117 vjeçe], Qamile Marra uron për një jetë edhe më të gjatë. Ajo thotë se nuk ngopet me jetën njësoj si lumi me ujin. “Ngopet lumi me ujë që të ngopet robi me jetë? Ajo thotë të shoh dhe një çikë, të shoh dhe një çikë. Nuk ngopem me jetë”, tha mes të tjerash ajo.&lt;ref&gt;https://www.kosovarja-ks.com/shteti-ia-ndal-pensionin-pasi-i-ka-kaluar-mosha-114-vjecarja-nuk-ngopem-me-jeten/&lt;/ref&gt;

== Shih edhe ==
* [[Njëqindvjeçarët shqiptarë]]
* [[Njerëzit më të vjetër në Ballkan]]

== Referime ==

[[Kategoria:Lindje 1909]]
[[Kategoria:Njerëz nga Kuçova]]
[[Kategoria:Njerëz që jetojnë]]
[[Kategoria:Njëqindvjeçarët shqiptarë]]</text>
      <sha1>andrj4pi1caiupx0yzbsupn71ixc050</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Dubai Mall</title>
    <ns>1</ns>
    <id>351309</id>
    <revision>
      <id>3027707</id>
      <parentid>2965101</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T08:57:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027707</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3282" sha1="fuz92p6w4nls9u8veael0dim1y9fawn" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Dubai Mall]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2646936 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20210717195326/http://www.tradearabia.com/news/RET_151872.html për lidhjen http://www.tradearabia.com/news/RET_151872.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 7 mars 2024 05:13 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Dubai Mall]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2965100 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20210717195334/https://www.adameshandbook.com/travel/uae/things-to-do-in-dubai-mall/ për lidhjen http://www.adameshandbook.com/travel/uae/things-to-do-in-dubai-mall/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 22 prill 2026 13:01 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Dubai Mall]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027706 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250222194846/https://www.bayut.com/mybayut/10-things-to-do-in-the-dubai-mall/ për lidhjen https://www.bayut.com/mybayut/10-things-to-do-in-the-dubai-mall/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 10:57 (CEST)</text>
      <sha1>fuz92p6w4nls9u8veael0dim1y9fawn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Përdoruesi diskutim:Velocitas34</title>
    <ns>3</ns>
    <id>356837</id>
    <revision>
      <id>3027719</id>
      <parentid>3002710</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:39:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Qwerfjkl (bot)</username>
        <id>160953</id>
      </contributor>
      <comment>/* Probleme me referimet te artikulli Segunda División */</comment>
      <origin>3027719</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="97502" sha1="nzaniuf5eoyn5ghgiaqfjne87py8kn2" xml:space="preserve">
== Probleme me referimet te artikulli ''[[AF Elbasani]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2673044|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:AF Elbasani]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(29%20qershor%202024,%2016:32)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 29 qershor 2024 18:32 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[SC Braga]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685186|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:SC Braga]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(20%20gusht%202024,%2006:16)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 20 gusht 2024 08:16 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[SC Braga]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685186|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:SC Braga]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(20%20gusht%202024,%2006:17)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 20 gusht 2024 08:17 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Sparta Roterdam]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685232|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Sparta Roterdam]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(20%20gusht%202024,%2014:03)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 20 gusht 2024 16:03 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Premier liga 2015-16]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685352|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Premier liga 2015-16]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(21%20gusht%202024,%2012:12)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 21 gusht 2024 14:12 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Klubi sportiv i 25 prillit]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685594|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Klubi sportiv i 25 prillit]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(22%20gusht%202024,%2007:46)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 22 gusht 2024 09:46 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Klubi sportiv i 25 prillit]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685594|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Klubi sportiv i 25 prillit]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(22%20gusht%202024,%2007:46)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 22 gusht 2024 09:46 (CEST)

== Medalje dhënë më 22 gusht 2024 20:23 (CEST) ==

{{Medalje futbolli}}-[[Përdoruesi:Klein Muçi|Klein Muçi]] ([[Përdoruesi diskutim:Klein Muçi|diskutimet]]) 22 gusht 2024 20:23 (CEST)

:@[[Përdoruesi:Klein Muçi|Klein Muçi]] Faleminderit shumë! (më fal që isha 2 muaj vonë) [[Përdoruesi:Velocitasgroningen1934|Velocitasgroningen1934]] ([[Përdoruesi diskutim:Velocitasgroningen1934|diskutimet]]) 30 tetor 2024 18:35 (CET)
::Faleminderit ty për punën e bërë! - [[Përdoruesi:Klein Muçi|Klein Muçi]] ([[Përdoruesi diskutim:Klein Muçi|diskutimet]]) 30 tetor 2024 23:40 (CET)

== Probleme me referimet te artikulli ''[[Seongnam FC]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685816|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Seongnam FC]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(23%20gusht%202024,%2007:19)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 23 gusht 2024 09:19 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Gwangju FC]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685836|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Gwangju FC]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(23%20gusht%202024,%2007:26)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 23 gusht 2024 09:26 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Jeonbuk Hyundai Motors]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685855|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Jeonbuk Hyundai Motors]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(23%20gusht%202024,%2007:38)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 23 gusht 2024 09:38 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[FC Zürich]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685891|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:FC Zürich]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(23%20gusht%202024,%2009:10)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 23 gusht 2024 11:10 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[BSC Young Boys]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2685946|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:BSC Young Boys]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(23%20gusht%202024,%2013:49)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 23 gusht 2024 15:49 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Molde FK]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2686322|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Molde FK]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(24%20gusht%202024,%2020:05)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 24 gusht 2024 22:05 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[FC Lugano]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2686595|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:FC Lugano]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20gusht%202024,%2011:07)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 gusht 2024 13:07 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[FC Lugano]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2686595|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:FC Lugano]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20gusht%202024,%2011:07)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 gusht 2024 13:07 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Dijon FCO]]'' ==
Përshëndetje, Tunink 65!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2688895|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Dijon FCO]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(30%20gusht%202024,%2008:18)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 30 gusht 2024 10:18 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[VfB Stuttgart]]'' ==
Përshëndetje, Tunink 65!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2689471|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:VfB Stuttgart]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(1%20shtator%202024,%2014:50)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 1 shtator 2024 16:50 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Dijon FCO]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2688895|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Dijon FCO]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(4%20shtator%202024,%2011:54)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 4 shtator 2024 13:54 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[VfB Stuttgart]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2689471|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:VfB Stuttgart]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(4%20shtator%202024,%2012:34)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 4 shtator 2024 14:34 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[VVV-Venlo]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2690927|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:VVV-Venlo]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(6%20shtator%202024,%2015:10)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 6 shtator 2024 17:10 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Hammarby Fotboll]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2694225|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Hammarby Fotboll]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(13%20shtator%202024,%2018:32)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 13 shtator 2024 20:32 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Natascha Kampusch]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2697517|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Natascha Kampusch]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Adresë e papërshtatshme|Adresë e papërshtatshme]] - Referimet shfaqin këtë problem kur kanë kanë vlerat unfit ose usurped për parametrin dead-url. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unfit URL|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(22%20shtator%202024,%2020:04)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 22 shtator 2024 22:04 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Vila Nova de Gaia]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2704892|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Vila Nova de Gaia]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(12%20tetor%202024,%2006:55)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 12 tetor 2024 08:55 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Premiership Skocez 2022-23]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2706539|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Premiership Skocez 2022-23]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(18%20tetor%202024,%2018:44)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 18 tetor 2024 20:44 (CEST)

== Njoftim! ==

Përshëndetje @[[Përdoruesi:Velocitasgroningen1934|Velocitasgroningen1934]], jam propozuar për administrator, votimi bëhet në administratë dhe mbaron maksimalisht me datën: ''6 Nëntor''.

Nëse do doje të votosh, votimi bëhet këtu, [[Wikipedia:Administrata/Administratorë/Kandidatura/Leutrim.P]]. Faleminderit. [[Përdoruesi:Leutrim.P|Leutrim.P]] ([[Përdoruesi diskutim:Leutrim.P|diskutimet]]) 23 tetor 2024 16:46 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Windows Odyssey]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2709089|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Windows Odyssey]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20tetor%202024,%2018:26)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 tetor 2024 20:26 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Windows Server 2008]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2709456|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Windows Server 2008]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(27%20tetor%202024,%2008:40)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 27 tetor 2024 09:40 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[OGC Nice]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2726206|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:OGC Nice]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(4%20dhjetor%202024,%2015:21)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 4 dhjetor 2024 16:21 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[2025]]'' ==
Përshëndetje, Velocitasgroningen1934!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2734878|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:2025]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20dhjetor%202024,%2008:30)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 dhjetor 2024 09:30 (CET)

== Paralajmërimet ndaj IP-ve ==

Përshëndetje Velocitasgroningen1934. Kam vënë re që po paralajmëroni IP-të për vandalizma të kryer shumë kohë më përpara, por duke qenë se shumica e përdoruesve kanë IP dinamike, mesazhi juaj mund t'i shkojë ndonjë përdoruesi tjetër. Do ju lutesha të paralajmëroni vetëm IP-të që kryejnë vandalizma së fundmi. Kështu edhe ju kurseni kohë, edhe mesazhet nuk i shkojnë përdoruesit të gabuar. [[Përdoruesi:Olsi|Olsi]] ([[Përdoruesi diskutim:Olsi|diskutimet]]) 26 dhjetor 2024 21:50 (CET)

:@[[Përdoruesi:Olsi|Olsi]] Përshëndetje, Olsi, Më fal, se nuk e kisha kuptuar se çfarë datë e kishin bërë ato përdoruesat vandalizmin. Faleminderit që më dhe informacionin, do provoj më mirë!
[[Përdoruesi:Velocitasgroningen1934|Velocitasgroningen1934]] ([[Përdoruesi diskutim:Velocitasgroningen1934|diskutimet]]) 27 dhjetor 2024 07:03 (CET)


== Question regarding forum ==
	
Greetings. I hope this finds you well. I writing to you because you were listed in the [[Wikipedia:Ambasadat|embassy]].
	
I wanted to ask whether there is a forum page on the Albanian Wikipedia where users can post topics independently of any specific article discussion (similar to [[:el:Βικιπαίδεια:Αγορά|this page]], whose equivalent in this Wikipedia essentially redirects to the embassy).
	
I'm part of a team working with Mozilla to collect Gheg Albanian speech data, as part of the [https://commonvoice.mozilla.org/spontaneous-speech/beta/ Common Voice] project, and we thought that there could be Gheg speakers in the Albanian Wikipedia community who could help. Where would be appropriate for me to post this?
	
Thanks for any help. :)

[[Përdoruesi:Mss aln|Mss aln]] ([[Përdoruesi diskutim:Mss aln|diskutimet]]) 14 mars 2025 11:42 (CET)

:Klein Muçi directed me to [[Wikipedia:Kuvendi#Call for volunteers for Gheg Albanian speech data collection|Wikipedia:Kuvendi]], so I posted there. [[Përdoruesi:Mss aln|Mss aln]] ([[Përdoruesi diskutim:Mss aln|diskutimet]]) 16 mars 2025 01:10 (CET)
:@[[Përdoruesi:Mss aln|Mss aln]] Hello, unfortunately I don't know any Gheg Albanian because I just know some type of Tosk Albanian. I apologize. Have a good before-tomorrow. [[Përdoruesi:Velocitas34|Velocitas34]] ([[Përdoruesi diskutim:Velocitas34|diskutimet]]) 16 mars 2025 07:39 (CET)

== Medalje për sport ==

{{Medalje sporti}}{{clear}} [[User:Fallbackintoreality|Fallbackintoreality]] / &lt;small&gt;[[Përdoruesi_diskutim:Fallbackintoreality|diskutimi]] / [[Speciale:Kontributet/Fallbackintoreality|kontributet]]&lt;/small&gt; 25 prill 2025 14:46 (CEST)

== Kategoria Superiore ==

përshendetje. Doja te dija perse e hoqe infoboxin qe kisha vendosur te artikulli Kategoria Superiore 2024–25 dhe e zevendesove me nje infobox tjeter? Infoboxi qe ke vendosur eshte i nje cilesie te dobet dhe nuk tregon as golashënuesin me te mire. Flm [[Përdoruesi:Sadsadas|Sadsadas]] ([[Përdoruesi diskutim:Sadsadas|diskutimet]]) 20 maj 2025 17:43 (CEST)

:@[[Përdoruesi:Sadsadas|Sadsadas]] Përshëndetje. Unë e hoqa infoboksin sepse nuk tregonte vitin tjetër, por unë për pak do e shtoj golashënuesin më të mirë të sezonit. [[Përdoruesi:Velocitas34|Velocitas34]] ([[Përdoruesi diskutim:Velocitas34|diskutimet]]) 20 maj 2025 18:48 (CEST)

Problemi qendron se infoboxi i kategorise Superiore eshte nje format i vjeter dhe dukshem jashte mode. Standarti anglez esht me i mire dhe i detajuar, tregont me shume gjera, si psh ndeshjet e fituara rresht dhe gjera te tilla. Nese i ke ndjekur redaktimet e mia, edhe te artikujt e futbollisteve dhe klubeve, kam perdorur te njejten tabele permbajtje, si dhe dua te bej te njejten gje ne artikujt e sezoneve. Por para se te bej nje redaktim edhe ta heq redaktimin tend, doja te flisja nje her me ty edhe te arrijm nje marreveshje. [[Përdoruesi:Sadsadas|Sadsadas]] ([[Përdoruesi diskutim:Sadsadas|diskutimet]]) 21 maj 2025 00:16 (CEST)

== Një mirënjohje ==

{{Medalje pune}} 
[[User:Fallbackintoreality|Fallbackintoreality]] / &lt;small&gt;[[Përdoruesi_diskutim:Fallbackintoreality|diskutimi]] / [[Speciale:Kontributet/Fallbackintoreality|kontributet]]&lt;/small&gt; 4 korrik 2025 02:02 (CEST)

:Faleminderit shumë! [[Përdoruesi:Velocitas34|Velocitas34]] ([[Përdoruesi diskutim:Velocitas34|diskutimet]]) 4 korrik 2025 08:42 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[CR Vasco da Gama]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2815792|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:CR Vasco da Gama]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(12%20korrik%202025,%2009:56)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 12 korrik 2025 11:56 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Kombëtarja ekuadoriane e futbollit]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2816366|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Kombëtarja ekuadoriane e futbollit]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(15%20korrik%202025,%2015:54)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 15 korrik 2025 17:54 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Football League First Division 1939-40]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2827334|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Football League First Division 1939-40]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(28%20gusht%202025,%2009:23)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 28 gusht 2025 11:23 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[SE Palmeiras]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2830471|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:SE Palmeiras]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Archived copy si titull|Archived copy si titull]] - Referimet shfaqin këtë problem kur është vendosur gabimisht nga robotët vlera archived copy si titull. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: archived copy as title URL|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(3%20shtator%202025,%2021:04)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 3 shtator 2025 23:04 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Santos FC]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2831309|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Santos FC]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Emra të shumëfishtë: lista e autorëve|Emra të shumëfishtë: lista e autorëve]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoret një parametër i vetëm në njëjës për të listuar disa vlera të autorëve njëkohësisht. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: multiple names: authors list|këtu]].
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(5%20shtator%202025,%2017:12)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 5 shtator 2025 19:12 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Süper Lig]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2835418|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Süper Lig]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(14%20shtator%202025,%2016:14)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 14 shtator 2025 18:14 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Ousmane Dembélé]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2839674|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Ousmane Dembélé]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(23%20shtator%202025,%2017:14)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 23 shtator 2025 19:14 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[La Liga 2018–19]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2841453|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:La Liga 2018–19]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Emra të shumëfishtë: lista e autorëve|Emra të shumëfishtë: lista e autorëve]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoret një parametër i vetëm në njëjës për të listuar disa vlera të autorëve njëkohësisht. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: multiple names: authors list|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20shtator%202025,%2021:18)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 shtator 2025 23:18 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[La Liga 2012–13]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2841796|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:La Liga 2012–13]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(27%20shtator%202025,%2008:19)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 27 shtator 2025 10:19 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[La Liga 2014–15]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2841814|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:La Liga 2014–15]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(27%20shtator%202025,%2009:15)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 27 shtator 2025 11:15 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Manchester United F.C.]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2841884|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Manchester United F.C.]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(27%20shtator%202025,%2021:13)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 27 shtator 2025 23:13 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[La Liga 2020–21]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2842042|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:La Liga 2020–21]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(28%20shtator%202025,%2007:45)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 28 shtator 2025 09:45 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[La Liga 2013–14]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2842104|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:La Liga 2013–14]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(28%20shtator%202025,%2013:54)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 28 shtator 2025 15:54 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Newcastle United F.C.]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2843216|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Newcastle United F.C.]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Parametra të pa emëruar|Parametra të pa emëruar]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me emrat e parametrave të tyre. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: unrecognized parameter|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(1%20tetor%202025,%2015:32)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 1 tetor 2025 17:32 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Stoke City F.C.]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2843264|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Stoke City F.C.]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(1%20tetor%202025,%2019:47)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 1 tetor 2025 21:47 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Serie A 2024–25]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2849080|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Serie A 2024–25]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(7%20tetor%202025,%2017:10)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 7 tetor 2025 19:10 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Ronald Koeman]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2850523|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Ronald Koeman]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(9%20tetor%202025,%2020:29)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 9 tetor 2025 22:29 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Serie A 2020–21]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2850917|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Serie A 2020–21]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Adresa|Adresa]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me adresat e vendosura në to. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: URL|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(10%20tetor%202025,%2019:34)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 10 tetor 2025 21:34 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Serie A 2018–19]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2851676|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Serie A 2018–19]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(11%20tetor%202025,%2018:01)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 11 tetor 2025 20:01 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Hugo Lloris]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2851931|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Hugo Lloris]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Adresë e papërshtatshme|Adresë e papërshtatshme]] - Referimet shfaqin këtë problem kur kanë kanë vlerat unfit ose usurped për parametrin dead-url. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unfit URL|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(12%20tetor%202025,%2009:19)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 12 tetor 2025 11:19 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Serie A 2016–17]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2851939|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Serie A 2016–17]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Parametra të pa emëruar|Parametra të pa emëruar]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me emrat e parametrave të tyre. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: unrecognized parameter|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(12%20tetor%202025,%2011:17)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 12 tetor 2025 13:17 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Serie A 2015–16]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2852107|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Serie A 2015–16]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(12%20tetor%202025,%2020:48)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 12 tetor 2025 22:48 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Serie A 2014–15]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2857113|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Serie A 2014–15]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Adresë e papërshtatshme|Adresë e papërshtatshme]] - Referimet shfaqin këtë problem kur kanë kanë vlerat unfit ose usurped për parametrin dead-url. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unfit URL|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(13%20tetor%202025,%2019:51)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 13 tetor 2025 21:51 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Thomas Partey]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2859089|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Thomas Partey]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Parametra të pa emëruar|Parametra të pa emëruar]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me emrat e parametrave të tyre. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: unrecognized parameter|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(17%20tetor%202025,%2013:17)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 17 tetor 2025 15:17 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Marcus Rashford]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2859126|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Marcus Rashford]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(17%20tetor%202025,%2014:36)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 17 tetor 2025 16:36 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Raphinha]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2859195|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Raphinha]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: BOT: Gjendja e adresës origjinale është e panjohur|BOT: Gjendja e adresës origjinale është e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur është vendosur {{!}}dead-url=bot: unknown. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: bot: original URL status unknown|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(17%20tetor%202025,%2016:50)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 17 tetor 2025 18:50 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Serie A 2011–12]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2860505|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Serie A 2011–12]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(20%20tetor%202025,%2020:16)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 20 tetor 2025 22:16 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Pierre Emerick-Aubameyang]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2862856|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Pierre Emerick-Aubameyang]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Datat|Datat]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me datat. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: dates|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(22%20tetor%202025,%2017:12)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 22 tetor 2025 19:12 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Ole Gunnar Solskjær]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2864229|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Ole Gunnar Solskjær]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjendja e adresës|Gjendja e adresës]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoret parametri parametrin {{!}}url-status=. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: url-status|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(25%20tetor%202025,%2007:02)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 25 tetor 2025 09:02 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Strahinja Pavlović]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2864338|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Strahinja Pavlović]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Emra shifrorë: lista e autorëve|Emra shifrorë: lista e autorëve]] - Referimet shfaqin këtë problem kur te parametri i emrit të autorëve përdoren vlera të përbëra vetëm nga shifra e shenja pikësimi. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: numeric names: authors list|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(25%20tetor%202025,%2013:38)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 25 tetor 2025 15:38 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Red Bull Bragantino]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2864929|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Red Bull Bragantino]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20tetor%202025,%2008:59)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 tetor 2025 09:59 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Martin Ødegaard]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2864940|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Martin Ødegaard]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Datat|Datat]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me datat. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: dates|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20tetor%202025,%2011:50)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 tetor 2025 12:50 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[2004–05 UEFA Liga e Kampionëve]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2864987|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:2004–05 UEFA Liga e Kampionëve]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(26%20tetor%202025,%2017:00)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 26 tetor 2025 18:00 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Amad Diallo]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2865109|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Amad Diallo]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(27%20tetor%202025,%2008:47)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 27 tetor 2025 09:47 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Bryan Mbeumo]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2865151|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Bryan Mbeumo]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(27%20tetor%202025,%2011:56)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 27 tetor 2025 12:56 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Noussair Mazraoui]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2865758|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Noussair Mazraoui]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Emra shifrorë: lista e autorëve|Emra shifrorë: lista e autorëve]] - Referimet shfaqin këtë problem kur te parametri i emrit të autorëve përdoren vlera të përbëra vetëm nga shifra e shenja pikësimi. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: numeric names: authors list|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(28%20tetor%202025,%2008:58)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 28 tetor 2025 09:58 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Nedim Bajrami]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2866993|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Nedim Bajrami]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Adresa|Adresa]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me adresat e vendosura në to. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: URL|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(30%20tetor%202025,%2010:15)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 30 tetor 2025 11:15 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[David Raya]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2867068|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:David Raya]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(30%20tetor%202025,%2014:19)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 30 tetor 2025 15:19 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Premier League 2025–26]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2867082|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Premier League 2025–26]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht|Datë e përkthyer automatikisht]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoren data që janë përkthyer automatikisht nga moduli CS1. Për ta zgjidhur këtë problem mjafton të vendosni në referim datën e përkthyer në shqip sipas formatit shqiptar.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(30%20tetor%202025,%2015:10)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 30 tetor 2025 16:10 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Viktor Gyökeres]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2867400|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Viktor Gyökeres]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjuhë e panjohur|Gjuhë e panjohur]] - Referimet shfaqin këtë problem kur parametri language ka një vlerë të panjohur. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unrecognized language|këtu]].
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Parametra të pa emëruar|Parametra të pa emëruar]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë probleme me emrat e parametrave të tyre. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: unrecognized parameter|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(31%20tetor%202025,%2007:53)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 31 tetor 2025 08:53 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Harvey Elliott]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2873019|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Harvey Elliott]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Burim bosh|Burim bosh]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur kanë referime boshe. Për ta zgjidhur këtë gabim mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 errors: empty citation|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(16%20n%C3%ABntor%202025,%2015:33)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 16 nëntor 2025 16:33 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Ollie Watkins]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2873027|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Ollie Watkins]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(16%20n%C3%ABntor%202025,%2015:53)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 16 nëntor 2025 16:53 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Dean Henderson]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2876684|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Dean Henderson]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Adresë e papërshtatshme|Adresë e papërshtatshme]] - Referimet shfaqin këtë problem kur kanë kanë vlerat unfit ose usurped për parametrin dead-url. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: unfit URL|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(30%20n%C3%ABntor%202025,%2010:20)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 30 nëntor 2025 11:20 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Premier League 2025–26]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2885161|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Premier League 2025–26]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(29%20dhjetor%202025,%2009:01)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 29 dhjetor 2025 10:01 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Girona FC]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2898442|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Girona FC]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(6%20shkurt%202026,%2014:59)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 6 shkurt 2026 15:59 (CET)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Darren Fletcher]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/2908005|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Darren Fletcher]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Mirëmbajtja CS1: Gjendja e adresës|Gjendja e adresës]] - Referimet shfaqin këtë problem kur përdoret parametri parametrin {{!}}url-status=. Për ta zgjidhur këtë problem mund të lexoni më shumë [[w:en:Category:CS1 maint: url-status|këtu]].
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(7%20mars%202026,%2011:03)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 7 mars 2026 12:03 (CET)

== Dee Palmer ==

[[Dee Palmer]] died earlier this month. [https://jethrotull.com/dee-palmer-1937-2026/ The announcement] was ''made'' on 13 June, but did not give an exact date (some sources have erroneously given that as the death date - no ''reliable'' sources do so).

Please can you update the article? [[Përdoruesi:Pigsonthewing|Pigsonthewing]] ([[Përdoruesi diskutim:Pigsonthewing|diskutimet]]) 28 qershor 2026 14:56 (CEST)
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Segunda División]]'' ==
Përshëndetje, Velocitas34!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/3027712|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Segunda División]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(24%20gusht%202026,%2009:39)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 24 gusht 2026 11:39 (CEST)</text>
      <sha1>nzaniuf5eoyn5ghgiaqfjne87py8kn2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Korpusi gjuhësor/Arkivi 1</title>
    <ns>1</ns>
    <id>361750</id>
    <revision>
      <id>3027683</id>
      <parentid>3005085</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:21:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim nga faqja [[Diskutim:Korpusi gjuhësor]]</comment>
      <origin>3027683</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10760" sha1="h77trk1ee41wfakfap2qfn41x4ugwg3" xml:space="preserve">{{Arkivi}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2373757 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20060622231129/http://www.corpus-linguistics.com/ për lidhjen http://www.corpus-linguistics.com/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 26 dhjetor 2021 17:26 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2473978 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20071029190640/http://www.askoxford.com/oec/mainpage/oec01/?view=uk për lidhjen http://www.askoxford.com/oec/mainpage/oec01/?view=uk.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 10 shtator 2022 15:49 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2567761 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20101029183824/http://rdues.bcu.ac.uk/ për lidhjen http://rdues.bcu.ac.uk/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 11 korrik 2023 13:11 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2595308 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20030409152238/http://www.corpus.bham.ac.uk/ për lidhjen http://www.corpus.bham.ac.uk/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 30 shtator 2023 23:41 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2676180 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20070327222513/http://icame.uib.no/journal.html për lidhjen http://icame.uib.no/journal.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 14 korrik 2024 00:13 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2683835 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20160504022356/http://www.metadiscourseacrossgenres.com/ për lidhjen http://www.metadiscourseacrossgenres.com/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 17 gusht 2024 11:32 (CEST)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2819752 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20080706114814/http://www.corpus4u.org/ për lidhjen http://www.corpus4u.org/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 28 korrik 2025 02:54 (CEST)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2908881 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20181215223716/https://digital.lib.hkbu.edu.hk/corpus/index.php për lidhjen https://digital.lib.hkbu.edu.hk/corpus/index.php.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 12 mars 2026 10:09 (CET)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2998124 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U zëvendësua lidhja e arkivit https://archive.today/20121208123647/http://www.dmcbc.com.cn/ me https://web.archive.org/web/20251110015109/http://www.dmcbc.com.cn/ te lidhja http://www.dmcbc.com.cn/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 19 qershor 2026 17:06 (CEST)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Korpusi gjuhësor]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3023891 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20080417224830/http://corpus.byu.edu/ për lidhjen http://corpus.byu.edu/.
*U zëvendësua lidhja e arkivit https://archive.today/20121208123647/http://www.dmcbc.com.cn/ me https://web.archive.org/web/20251110015109/http://www.dmcbc.com.cn/ te lidhja http://www.dmcbc.com.cn/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 10 gusht 2026 03:32 (CEST)</text>
      <sha1>h77trk1ee41wfakfap2qfn41x4ugwg3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rebelimi ushtarak</title>
    <ns>0</ns>
    <id>367669</id>
    <redirect title="Revolta" />
    <revision>
      <id>3027651</id>
      <parentid>2724277</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T00:02:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xqbot</username>
        <id>13749</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Robot: Fixing dyfishtë përcjellëse tek [[Revolta]]</comment>
      <origin>3027651</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21" sha1="rc38eziceu21ifbc9jndhbnldoptutc" xml:space="preserve">#RIDREJTO [[Revolta]]</text>
      <sha1>rc38eziceu21ifbc9jndhbnldoptutc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kryengritja ushtarake</title>
    <ns>0</ns>
    <id>367954</id>
    <redirect title="Revolta" />
    <revision>
      <id>3027652</id>
      <parentid>2725441</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T00:02:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xqbot</username>
        <id>13749</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Robot: Fixing dyfishtë përcjellëse tek [[Revolta]]</comment>
      <origin>3027652</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21" sha1="rc38eziceu21ifbc9jndhbnldoptutc" xml:space="preserve">#RIDREJTO [[Revolta]]</text>
      <sha1>rc38eziceu21ifbc9jndhbnldoptutc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cilësia e programit</title>
    <ns>0</ns>
    <id>368818</id>
    <revision>
      <id>3027691</id>
      <parentid>3026054</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:57:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027691</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="64991" sha1="jyx81uoucptoab09bpecbbuouhzvahc" xml:space="preserve">Kur bëhet fjale per kontekstin e [[Inxhinieria Softuerike|inxhinierisë së softuerit]], '''cilësia e softuerit''' i referohet dy nocioneve të lidhura, por të dallueshme:

* Cilësia funksionale e softuerit pasqyron se sa mirë përputhet ose pershtatet me një dizajn të caktuar, bazuar në kërkesat ose specifikimet funksionale.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Learning from history: The case of Software Requirements Engineering – Requirements Engineering Magazine|url=https://re-magazine.ireb.org/articles/learning-from-history-the-case-of-software-requirements-engineering/|access-date=2021-02-25|website=Learning from history: The case of Software Requirements Engineering – Requirements Engineering Magazine|language=en}}&lt;/ref&gt; Ky atribut mund të përshkruhet gjithashtu si përshtatshmëria për qëllimin e një softueri ose si diferencohet me konkurrentët në treg si një produkt i vlefshëm.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Pressman|first=Roger S.|title=Software Engineering: A Practitioner's Approach|url=https://archive.org/details/softwareengineer0000roge|publisher=McGraw-Hill Education|year=2005|isbn=0071267824|edition=Sixth International|page=[https://archive.org/details/softwareengineer0000roge/page/n389 388]|language=en|author-link=Roger S. Pressman}}&lt;/ref&gt; Është shkalla në të cilën është prodhuar softueri i duhur.
* Cilësia strukturore e softuerit i referohet mënyrës sesi ai plotëson kërkesat jofunksionale që mbështesin përmbushjen e kërkesave funksionale, të tilla si qëndrueshmëria ose mirëmbajtja e saj. Ka shumë më tepër të bëjë me shkallën në të cilën softueri funksionon sipas nevojës se tij.

Ka disa nga shume aspekte të cilësisë strukturore te cilat mund të vlerësohen vetëm në mënyrë statike përmes analizës së strukturës së brendshme të softuerit pra kodit burimor të tij (shiko Metrikat e softuerit),&lt;ref&gt;{{Cite web|title=About the Automated Source Code Quality Measures Specification Version 1.0|url=https://www.omg.org/spec/ASCQM/About-ASCQM/|access-date=2021-02-25|website=www.omg.org|language=en}}&lt;/ref&gt; në nivelin e njësisë dhe në nivelin e sistemit (ndonjëherë referuar si fund-ne-fund testimi i fundit&lt;ref&gt;{{Cite web|title=How to Perform End-to-End Testing|url=https://smartbear.com/learn/automated-testing/how-to-perform-end-to-end-testing/|access-date=2021-02-25|website=smartbear.com|language=en|archive-date=17 prill 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240417050150/https://smartbear.com/learn/automated-testing/how-to-perform-end-to-end-testing/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;), i cili në fakt tregon se si arkitektura e tij i përmbahet parimeve të shëndosha të arkitekturës së softuerit të përshkruara në një punim mbi temën nga Grupi i Menaxhimit të Objekteve shkurtimisht si (OMG).&lt;ref&gt;{{Cite web|title=How to Deliver Resilient, Secure, Efficient, and Easily Changed IT Systems in Line with CISQ Recommendations|url=http://www.omg.org/CISQ_compliant_IT_Systemsv.4-3.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20131228132152/http://www.omg.org/CISQ_compliant_IT_Systemsv.4-3.pdf|archive-date=2013-12-28|access-date=2013-10-18|language=en}}&lt;/ref&gt;

Disa cilësi strukturore, të tilla si përdorshmëria, mund të vlerësohen vetëm në mënyrë dinamike (përdoruesit ose të tjerët që veprojnë në emër të tyre ndërveprojnë me softuerin ose, të paktën, disa prototip ose zbatim të pjesshëm; edhe ndërveprimi me një version model të bërë në karton përfaqëson një test dinamik sepse një version i tillë mund të konsiderohet prototip). Aspekte të tjera, të tilla si besueshmëria, mund të përfshijnë jo vetëm softuerin, por edhe harduerin themelor, prandaj, ai mund të vlerësohet si në mënyrë statike ashtu edhe dinamike (testi i stresit).

Përdorimi i testeve të automatizuara dhe funksioneve të fitnesit mund të ndihmojë në ruajtjen e disa prej atributeve të lidhura me cilësinë e softuerit.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1492043454|language=en}}&lt;/ref&gt;

Cilësia funksionale zakonisht vlerësohet në mënyrë dinamike, por është gjithashtu e mundur të përdoren teste statike (të tilla si rishikimet e softuerit).

Struktura, klasifikimi dhe terminologjia e atributeve dhe metrikave të zbatueshme për menaxhimin e cilësisë së softuerit janë nxjerrë ose nxjerrë nga ISO 9126-3 dhe modeli pasues i cilësisë ISO/IEC 25000:2005. Fokusi kryesor është në cilësinë e brendshme të strukturës. Nënkategoritë janë krijuar për të trajtuar fusha specifike si arkitektura e aplikacioneve të biznesit dhe karakteristikat teknike si qasja dhe manipulimi i të dhënave ose nocioni i transaksioneve.

Madhësia e matjes së cilësisë së softuerit përcakton se në çfarë niveli një program apo sistem i softuerit vlerësohet në secilën nga këto pesë dimensione. Një masë e përmbledhur e cilësisë së softuerit mund të llogaritet përmes një skeme vlerësimi cilësore apo quantitative, ose një kombinim i të dyjave, dhe pastaj një sistem peshe që reflekton prioritetet. Ky shikim i cilësisë së softuerit, i vendosur në një vijë të drejtë, plotësohet nga analiza e &quot;gabimeve kritike të programimit&quot;, të cilat nën rrethana të caktuara mund të shkaktojnë ndërprerje katastrofike apo ulje të performancës që e bëjnë një sistem të papërshtatshëm për përdorim, pavarësisht nga vlerësimi bazuar në matjet e përmbledhura. Gabimet e tilla të programimit që ndodhin në nivelin e sistemit përfaqësojnë deri në 90 përqind të çështjeve në prodhim, ndërsa në nivelin e njësisë, edhe pse shumë më të shumta, gabimet e programimit përbëjnë më pak se 10 përqind të çështjeve në prodhim (shih gjithashtu Rregulli nëntë-nëntë). Si pasojë, cilësia e kodit pa kontekstin e sistemit tërësor, siç e përshkroi W. Edwards Deming, ka vlerë të kufizuar.

Për të parë, eksploruar, analizuar dhe komunikuar matjet e cilësisë së softuerit, konceptet dhe teknikat e vizualizimit të informacionit ofrojnë mjete vizuale, ndërvepruese të dobishme, në veçanti, nëse disa masa të cilësisë së softuerit duhet të lidhen me njëri-tjetrin ose me komponentët e një softueri ose sistemi. Për shembull, hartat e softuerit përfaqësojnë një qasje të specializuar që &quot;mund të shprehë dhe kombinojë informacionin rreth zhvillimit të softuerit, cilësisë së softuerit dhe dinamikës së sistemit&quot;. 

Cilësia e softuerit gjithashtu luan një rol në fazën e lëshimit të një projekti softuerësh. Në mënyrë të veçantë, cilësia dhe vendosja e proceseve të lëshimit (gjithashtu proceset patch),&lt;ref&gt;{{Cite web|title=IIA - Global Technology Audit Guide: IT Change Management: Critical for Organizational Success|url=https://na.theiia.org/standards-guidance/recommended-guidance/practice-guides/Pages/Global-Technology-Audit-Guide-IT-Change-Management-Critical-for-Organizational-Success.aspx|access-date=2021-02-26|website=na.theiia.org|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Boursier|first=Jérôme|date=2018-01-11|title=Meltdown and Spectre fallout: patching problems persist|url=https://blog.malwarebytes.com/cybercrime/exploits/2018/01/meltdown-and-spectre-fallout-patching-problems-persist/|access-date=2021-02-26|website=Malwarebytes Labs|language=en-US}}&lt;/ref&gt; menaxhimi i konfigurimit&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Best practices for software updates - Configuration Manager|url=https://docs.microsoft.com/en-us/mem/configmgr/sum/plan-design/software-updates-best-practices|access-date=2021-02-26|website=docs.microsoft.com|language=en-us}}&lt;/ref&gt; janë pjesë të rëndësishme të një procesi të përgjithshëm të inxhinierisë softuerike.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Wright|first=Hyrum K.|title=Proceedings of the doctoral symposium for ESEC/FSE on Doctoral symposium|date=2009-08-25|publisher=Association for Computing Machinery|isbn=978-1-60558-731-8|series=ESEC/FSE Doctoral Symposium '09|location=Amsterdam, the Netherlands|pages=27–28|language=en|chapter=Release engineering processes, models, and metrics|doi=10.1145/1595782.1595793|chapter-url=https://doi.org/10.1145/1595782.1595793}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=van der Hoek|first=André|last2=Hall|first2=Richard S.|last3=Heimbigner|first3=Dennis|last4=Wolf|first4=Alexander L.|date=nëntor 1997|title=Software release management|journal=ACM SIGSOFT Software Engineering Notes|language=en|volume=22|issue=6|pages=159–175|doi=10.1145/267896.267909|issn=0163-5948|doi-access=free}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Sutton|first=Mike|last2=Moore|first2=Tym|date=2008-07-30|title=7 Ways to Improve Your Software Release Management|url=https://www.cio.com/article/2434640/7-ways-to-improve-your-software-release-management.html|access-date=2021-02-26|website=CIO|language=en|archive-date=19 qershor 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210619192329/https://www.cio.com/article/2434640/7-ways-to-improve-your-software-release-management.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== Motivimi ==
Cilësia e softuerit motivohet nga të paktën dy këndvështrime kryesore:

* Menaxhimi i rrezikut : Dështimi i softuerit ka shkaktuar më shumë se shqetësim. Gabimet e softuerit mund të shkaktojnë vdekje njerëzore (shih për shembull: Lista e gabimeve të softuerit). Shkaqet kanë variuar nga ndërfaqet e përdoruesit të dizajnuara keq deri te [[Bug|gabimet e drejtpërdrejta të programimit]],&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Clark|first=Mitchell|date=2021-02-24|title=iRobot says it'll be a few weeks until it can clean up its latest Roomba software update mess|url=https://www.theverge.com/2021/2/24/22299346/irobot-roomba-update-issues-vacuums-fix-several-weeks|access-date=2021-02-25|website=The Verge|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Top 25 Software Errors|url=https://www.sans.org/top25-software-errors/|access-date=2021-02-25|website=www.sans.org|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=30 korrik 2019|title='Turn it Off and On Again Every 149 Hours' Is a Concerning Remedy for a $300 Million Airbus Plane's Software Bug|url=https://gizmodo.com/turn-it-off-and-on-again-every-149-hours-is-a-concernin-1836818094|access-date=2021-02-25|website=Gizmodo|language=en-us}}&lt;/ref&gt; shih për shembull rastet e Boeing 737 ose rastet e nxitimit të paqëllimtë&lt;ref&gt;{{Cite web|title=MISRA C, Toyota and the Death of Task X|url=http://blog.gimpel.com/2015/02/misra-c-toyota-and-death-of-task-x.html|access-date=2021-02-25|language=en|archive-date=22 qershor 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170622213415/http://blog.gimpel.com/2015/02/misra-c-toyota-and-death-of-task-x.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=An Update on Toyota and Unintended Acceleration « Barr Code|url=https://embeddedgurus.com/barr-code/2013/10/an-update-on-toyota-and-unintended-acceleration/|access-date=2021-02-25|website=embeddedgurus.com|language=en}}&lt;/ref&gt; ose rastet Therac-25. Kjo rezultoi në kërkesa për zhvillimin e disa llojeve të softuerit, veçanërisht dhe historikisht për softuerët e integruar në pajisje mjekësore dhe pajisje të tjera që rregullojnë infrastrukturat kritike: &quot;[Inxhinierët që shkruajnë softuer të integruar] shohin programet Java duke ngecur për një të tretën e sekondës për të kryer mbeturina mbledhin dhe përditësojnë ndërfaqen e përdoruesit, dhe ata parashikojnë aeroplanët që bien nga qielli.&quot;  Në Shtetet e Bashkuara, brenda Administratës Federale të Aviacionit (FAA), Shërbimi i Certifikimit të Avionëve FAA ofron programe softuerike, politika, udhëzime dhe trajnime, fokus në softuer dhe Hardware Elektronik Kompleks që ka një efekt në produktin në ajër (një &quot;produkt&quot; është një avion, një motor ose një helikë).&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Aircraft Certification Software and Airborne Electronic Hardware|url=http://www.faa.gov/aircraft/air_cert/design_approvals/air_software|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20141004152626/http://www.faa.gov/aircraft/air_cert/design_approvals/air_software/|archive-date=4 tetor 2014|access-date=28 shtator 2014|language=en}}&lt;/ref&gt; Standardet e certifikimit si DO-178C, ISO 26262, IEC 62304, etj. ofrojnë udhëzime.
* Menaxhimi i kostos : Si në çdo fushë tjetër të inxhinierisë, një produkt ose shërbim softuerësh i drejtuar nga cilësia e mirë e softuerit kushton më pak për t'u mirëmbajtur, është më i lehtë për t'u kuptuar dhe mund të ndryshojë me kosto më efektive në përgjigje të nevojave urgjente të biznesit.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=The Cost of Poor Software Quality in the US: A 2020 Report {{!}} CISQ - Consortium for Information &amp; Software Quality|url=https://www.it-cisq.org/the-cost-of-poor-software-quality-in-the-us-a-2020-report.htm|access-date=2021-02-25|website=www.it-cisq.org|language=en|archive-date=20 gusht 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220820062836/https://www.it-cisq.org/the-cost-of-poor-software-quality-in-the-us-a-2020-report.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Të dhënat e industrisë tregojnë se cilësia e dobët strukturore e aplikacioneve në aplikacionet kryesore të biznesit (si planifikimi i burimeve të ndërmarrjes (ERP), menaxhimi i marrëdhënieve me klientët (CRM) ose sistemet e mëdha të përpunimit të transaksioneve në shërbimet financiare) rezulton në kosto, tejkalime të planit dhe krijon mbeturina në formën e ripunim (shih Muda (termi japonez)).&lt;ref&gt;{{Cite web|date=20 prill 2016|title=What is Waste? {{!}} Agile Alliance|url=https://www.agilealliance.org/what-is-waste/|access-date=2021-02-25|website=Agile Alliance {{!}}|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Matteson|first=Scott|date=26 janar 2018|title=Report: Software failure caused $1.7 trillion in financial losses in 2017|url=https://www.techrepublic.com/article/report-software-failure-caused-1-7-trillion-in-financial-losses-in-2017/|access-date=2021-02-25|website=TechRepublic|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Cohane|first=Ryan|date=2017-11-16|title=Financial Cost of Software Bugs|url=https://medium.com/@ryancohane/financial-cost-of-software-bugs-51b4d193f107|access-date=2021-02-25|website=Medium|language=en}}&lt;/ref&gt; Për më tepër, cilësia e dobët strukturore është e lidhur ngushtë me ndërprerjet e biznesit me ndikim të lartë për shkak të të dhënave të korruptuara, ndërprerjeve të aplikacioneve, shkeljeve të sigurisë dhe problemeve të performancës.&lt;ref&gt;{{Citation|last=Eloff|first=Jan|title=Software Failures: An Overview|date=2018|url=http://link.springer.com/10.1007/978-3-319-61334-5_2|work=Software Failure Investigation|pages=7–24|place=Cham|publisher=Springer International Publishing|language=en|doi=10.1007/978-3-319-61334-5_2|isbn=978-3-319-61333-8|access-date=2021-02-25|last2=Bella|first2=Madeleine Bihina}}&lt;/ref&gt;
** CISQ raporton mbi koston e vlerësimeve të cilësisë së dobët një ndikim të:
*** 2.08 trilion dollarë në 2020&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Poor software quality cost businesses $2 trillion last year and put security at risk|url=https://www.ciodive.com/news/poor-software-quality-report-2020/593015/|access-date=2021-02-26|website=CIO Dive|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Synopsys-Sponsored CISQ Research Estimates Cost of Poor Software Quality in the US $2.08 Trillion in 2020|url=https://finance.yahoo.com/news/synopsys-sponsored-cisq-research-estimates-140500352.html|access-date=2021-02-26|website=finance.yahoo.com|language=en-US}}&lt;/ref&gt;
*** [https://www.it-cisq.org/the-cost-of-poor-quality-software-in-the-us-a-2018-report/The-Cost-of-Poor-Quality-Software-in-the-US-2018-Report.pdf 2.84 trilion dollarë në 2018] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210602125003/https://www.it-cisq.org/the-cost-of-poor-quality-software-in-the-us-a-2018-report/The-Cost-of-Poor-Quality-Software-in-the-US-2018-Report.pdf |date=2 qershor 2021 }}
** Raporti i kostos së një shkeljeje të të dhënave të IBM 2020 vlerëson se kostot mesatare globale të një shkeljeje të të dhënave:&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2020-08-06|title=What Does a Data Breach Cost in 2020?|url=https://digitalguardian.com/blog/what-does-data-breach-cost-2020|access-date=2021-03-08|website=Digital Guardian|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2020|title=Cost of a Data Breach Report 2020 {{!}} IBM|url=https://www.ibm.com/security/digital-assets/cost-data-breach-report/|access-date=2021-03-08|website=www.ibm.com|language=en}}&lt;/ref&gt;
*** 3.86 milionë dollarë

== Përkufizimet ==

=== ISO ===
Cilësia e softuerit është &quot;aftësia e një produkti softuerik për t'iu përshtatur kërkesave&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ISO - ISO 9000 family — Quality management|url=https://www.iso.org/iso-9001-quality-management.html|access-date=2021-02-24|website=ISO|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ISO/IEC/IEEE 24765:2017|url=https://www.iso.org/cms/render/live/en/sites/isoorg/contents/data/standard/07/19/71952.html|access-date=2021-02-24|website=ISO|language=en}}&lt;/ref&gt; ndërsa për të tjerët mund të jetë sinonim i krijimit të klientit ose vlerës&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|title=Mastering automotive software|url=https://www.mckinsey.com/industries/automotive-and-assembly/our-insights/when-code-is-king-mastering-automotive-software-excellence|access-date=2021-02-25|website=www.mckinsey.com|language=en|archive-date=16 dhjetor 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241216072832/https://www.mckinsey.com/industries/automotive-and-assembly/our-insights/when-code-is-king-mastering-automotive-software-excellence|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ISO/IEC 25010:2011|url=https://www.iso.org/cms/render/live/en/sites/isoorg/contents/data/standard/03/57/35733.html|access-date=2021-02-24|website=ISO|language=en}}&lt;/ref&gt; apo edhe nivelit të defektit.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Wallace|first=D.R.|title=Proceedings 26th Annual NASA Goddard Software Engineering Workshop|date=2002|publisher=IEEE Comput. Soc|isbn=978-0-7695-1456-7|location=Greenbelt, MD, USA|pages=147–155|language=en|chapter=Practical software reliability modeling|doi=10.1109/SEW.2001.992668|chapter-url=https://ieeexplore.ieee.org/document/992668}}&lt;/ref&gt; Matjet e cilësisë së softuerit mund të ndahen në tre pjesë: cilësia e procesit, cilësia e produktit që përfshin vetitë e brendshme dhe të jashtme dhe së fundi, cilësia në përdorim, që është efekti i softuerit.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ISO/IEC 25023:2016|url=https://www.iso.org/standard/35747.html|access-date=2023-11-06|website=ISO|language=en}}&lt;/ref&gt;

=== ASQ ===
ASQ përdor përkufizimin e dhene i cilii është: ''Cilësia e softuerit'' përshkruan atributet e dëshirueshme të produkteve softuerike. Ekzistojnë dy qasje kryesore: menaxhimi i defekteve dhe atributet e cilësisë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=What is Software Quality? {{!}} ASQ|url=https://asq.org/quality-resources/software-quality|access-date=2021-02-24|website=asq.org|language=en}}&lt;/ref&gt;

=== NIST ===
Software Assurance (SA) mbulon si pronën ashtu edhe procesin për ta arritur atë:&lt;ref&gt;{{Cite journal|date=3 shkurt 2021|title=SAMATE - Software Assurance Metrics And Tool Evaluation project main page|url=https://samate.nist.gov/Main_Page.html|journal=NIST|language=en|access-date=2021-02-26}}&lt;/ref&gt;

* Besimi [e justifikueshme] se softueri është i lirë nga dobësitë, ose i projektuar qëllimisht në softuer ose i futur aksidentalisht në çdo kohë gjatë ciklit të tij jetësor dhe se softueri funksionon në mënyrën e synuar
* Një grup i planifikuar dhe sistematik i aktiviteteve që sigurojnë që proceset dhe produktet e ciklit jetësor të softuerit të jenë në përputhje me kërkesat, standardet dhe procedurat

=== PMI ===
Udhëzuesi i Institutit të Menaxhimit të Projekteve (PMI) &quot;Zgjerimi i Softuerit&quot; i PMBOK nuk e përcakton vetë &quot;Cilësinë e Softuerit&quot;, por e definon Sigurimin e Cilësisë së Softuerit (SQA) si &quot;një proces të vazhdueshëm që auditon proceset e tjera të softuerit për të siguruar që ato po ndiqen (përfshin, për shembull, një plan menaxhimi të cilësisë së softuerit).&quot; Ndërsa, Kontrolli i Cilësisë së Softuerit (SCQ) nënkupton &quot;aplikimin e metodave, mjeteve dhe teknikave për të siguruar që produktet e punës plotësojnë kërkesat për cilësi për një softuer në zhvillim ose modifikim.&quot; ''&lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://www.worldcat.org/oclc/959513383|title=Software extension to the PMBOK guide|date=2013|others=Project Management Institute|isbn=978-1-62825-041-1|edition=5th|location=Newtown Square, Pennsylvania|language=en|oclc=959513383}}&lt;/ref&gt;''

=== Të tjera të përgjithshme dhe historike ===
Përkufizimi i parë i historisë së cilësisë që kujton është nga Shewhart në fillim të shekullit të 20-të (d.m.th rreth viteve 1901): ''&quot;Ka dy aspekte të përbashkëta të cilësisë: njëri prej tyre ka të bëjë me konsiderimin e cilësisë së një sendi si një realitet objektiv i pavarur nga ekzistenca e Njeriu tjetri ka të bëjë me atë që ne mendojmë, ndjejmë ose ndjejmë si rezultat i realitetit objektiv.''&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Shewart|first=Walter A.|url=https://www.worldcat.org/oclc/1108913766|title=Economioc control of quality of manufactured product.|date=2015|publisher=Martino Fine Books|isbn=978-1-61427-811-5|location=[Place of publication not identified]|language=en|oclc=1108913766}}&lt;/ref&gt;

Kitchenham dhe Pfleeger, duke raportuar më tej mësimet e David Garvin, identifikojnë 5 këndvështrime të ndryshme mbi cilësinë e softuerit:&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Kitchenham|first=B.|author-link=Barbara Kitchenham|last2=Pfleeger|first2=S. L.|date=janar 1996|title=Software quality: the elusive target [special issues section]|url=https://ieeexplore.ieee.org/document/476281|journal=IEEE Software|language=en|volume=13|issue=1|pages=12–21|doi=10.1109/52.476281|issn=1937-4194}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Garvin|first=David A.|url=https://www.worldcat.org/oclc/16005388|title=Managing quality : the strategic and competitive edge|date=1988|publisher=Free Press|isbn=0-02-911380-6|location=New York|language=en|oclc=16005388}}&lt;/ref&gt;

* Perspektiva transcendentale merret me aspektin metafizik të cilësisë. Në këtë këndvështrim të cilësisë, është &quot;diçka drejt së cilës ne përpiqemi si ideal, por mund të mos e zbatojmë kurrë plotësisht&quot;. Vështirë se mund të përkufizohet, por është e ngjashme me atë që një gjykatës federal komentoi dikur për turpësinë: &quot;E di kur e shoh&quot;.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Kan|first=Stephen H.|url=https://www.worldcat.org/oclc/50149641|title=Metrics and models in software quality engineering|date=2003|publisher=Addison-Wesley|isbn=0-201-72915-6|edition=2nd|location=Boston|language=en|oclc=50149641}}&lt;/ref&gt;
* Perspektiva e përdoruesit ka të bëjë me përshtatshmërinë e produktit për një kontekst të caktuar përdorimi. Ndërsa pamja transcendentale është eterike, pamja e përdoruesit është më konkrete, e bazuar në karakteristikat e produktit që plotësojnë nevojat e përdoruesit.&lt;ref name=&quot;Kitchenham1996&quot; /&gt;
* Perspektiva e prodhimit përfaqëson cilësinë si përputhje me kërkesat. Ky aspekt i cilësisë theksohet nga standarde të tilla si ISO 9001, i cili përcakton cilësinë si &quot;shkalla në të cilën një grup karakteristikash të qenësishme përmbush kërkesat&quot; (ISO/IEC 9001 ).
* Perspektiva e produktit nënkupton që cilësia mund të vlerësohet duke matur karakteristikat e qenësishme të produktit.
* Perspektiva përfundimtare e cilësisë është e bazuar në vlerë.&lt;ref name=&quot;:4&quot;/&gt; Kjo perspektivë pranon se perspektivat e ndryshme të cilësisë mund të kenë rëndësi ose vlerë të ndryshme për aktorë të ndryshëm. 

Problemi i natyrshëm në përpjekjet për të përcaktuar cilësinë e një produkti, pothuajse çdo produkti, u deklarua nga mjeshtri Walter A. Shewhart. Vështirësia në përcaktimin e cilësisë është të përkthehen nevojat e ardhshme të përdoruesit në karakteristika të matshme, në mënyrë që një produkt të mund të dizajnohet dhe të dalë që të japë kënaqësi me një çmim që përdoruesi do të paguajë. Kjo nuk është e lehtë dhe sapo dikush ndihet mjaft i suksesshëm në përpjekje, ai zbulon se nevojat e konsumatorit kanë ndryshuar, konkurrentët kanë hyrë në vend, etj.&lt;ref name=&quot;Deming1988&quot;&gt;W. E. Deming, &quot;Dalja nga kriza: cilësia, produktiviteti dhe pozicioni konkurrues&quot;. Cambridge University Press, 1988.&lt;/ref&gt;

Cilësia është një përcaktim i klientit, jo një përcaktim i inxhinierit, jo një përcaktim marketingu, as një përcaktim i përgjithshëm i menaxhimit. Ai bazohet në përvojën aktuale të klientit me produktin ose shërbimin, e matur kundrejt kërkesave të tij ose të saj -- të deklaruara ose të padeklaruara, të vetëdijshme ose thjesht të ndjeshme, teknikisht operacionale ose tërësisht subjektive -- dhe që përfaqëson gjithmonë një objektiv të lëvizshëm në një treg konkurrues.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Fjala cilësi ka shumë kuptime. Dy nga këto kuptime dominojnë përdorimin e fjalës: 1. Cilësia përbëhet nga ato veçori të produktit që plotësojnë nevojat e klientëve dhe në këtë mënyrë ofrojnë kënaqësinë e produktit. 2. Cilësia përbëhet nga liria nga mangësitë. Megjithatë, në një manual si ky është e përshtatshme të standardizohet një përkufizim i shkurtër i fjalës cilësi si &quot;përshtatshmëri për përdorim&quot;.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

Tom DeMarco ka propozuar që &quot;cilësia e një produkti është një funksion i asaj se sa e ndryshon botën për mirë&quot;. Kjo mund të interpretohet si kuptim që cilësia funksionale dhe kënaqësia e përdoruesit janë më të rëndësishme se cilësia strukturore në përcaktimin e cilësisë së softuerit.

Një përkufizim tjetër, i shpikur nga Gerald Weinberg në Menaxhimin e Softuerit të Cilësisë: Mendimi i Sistemeve, është &quot;Cilësia është vlerë për dikë&quot;.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book|last=Weinberg|first=Gerald M.|url=https://www.worldcat.org/oclc/23870230|title=Quality software management: Volume 1, Systems Thinking|publisher=Dorset House|year=1991|isbn=0-932633-22-6|location=New York, N.Y.|language=en|oclc=23870230}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book|last=Weinberg|first=Gerald M.|url=https://www.worldcat.org/oclc/23870230|title=Quality software management: Volume 2, First-Order Measurement|publisher=Dorset House|year=1993|isbn=0-932633-22-6|location=New York, N.Y.|language=en|oclc=23870230}}&lt;/ref&gt;

=== Kuptime dhe polemika të tjera ===
Një nga sfidat në përcaktimin e cilësisë është se &quot;të gjithë mendojnë se e kuptojnë atë&quot;  dhe [[Cilësia (biznes)|përkufizime të tjera të cilësisë së softuerit]] mund të bazohen në zgjerimin e përshkrimeve të ndryshme të konceptit të cilësisë që përdoret në biznes.

Cilësia e softuerit gjithashtu shpesh ngatërrohet me Sigurimin e Cilësisë ose Menaxhimin e Zgjidhjes së Problemeve&lt;ref&gt;{{Cite web|title=SUP.9 – Problem Resolution Management - Kugler Maag Cie|url=https://www.kuglermaag.com/automotive-spice/sup9-problem-resolution-management/|access-date=2021-02-25|website=www.kuglermaag.com|language=en|archive-date=8 shtator 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240908201414/https://www.kuglermaag.com/automotive-spice/sup9-problem-resolution-management/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ose Kontrollin e Cilësisë&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|last=Hoipt|date=2019-11-29|title=Organizations often use the terms 'Quality Assurance' (QA) vs 'Quality Control' (QC)…|url=https://medium.com/truemoney-engineering/organizations-often-use-the-terms-quality-assurance-qa-vs-quality-control-qc-24f673d32d6e|access-date=2021-02-25|website=Medium|language=en}}&lt;/ref&gt; ose DevOps. Ai përputhet me fushat e përmendura më parë (shih gjithashtu përkufizimet e PMI), por është i veçantë pasi nuk fokusohet vetëm në testim, por edhe në procese, menaxhim, përmirësime, vlerësime, etj.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== Matja ==
Megjithëse konceptet e paraqitura në këtë seksion janë të zbatueshme si për cilësinë e softuerit strukturor ashtu edhe për atë funksional, matja e kësaj të fundit kryhet në thelb përmes [[Testimi i softuerit|testimit të softuerit]].&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Wallace|first=D.|last2=Watson|first2=A. H.|last3=Mccabe|first3=T. J.|date=1996-08-01|title=Structured Testing: A Testing Methodology Using the Cyclomatic Complexity Metric|url=https://www.nist.gov/publications/structured-testing-testing-methodology-using-cyclomatic-complexity-metric|journal=NIST|language=en}}&lt;/ref&gt; Testimi nuk mjafton: Sipas një studimi, &quot;programuesit individualë janë më pak se 50% efikas në gjetjen e gabimeve në softuerin e tyre. Dhe shumica e formave të testimit janë vetëm 35% efikase. Kjo e bën të vështirë përcaktimin e cilësisë së [softuerit].&quot;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Bellairs|first=Richard|title=What Is Code Quality? And How to Improve Code Quality|url=https://www.perforce.com/blog/sca/what-code-quality-and-how-improve-code-quality|access-date=2021-02-28|website=Perforce Software|language=en}}&lt;/ref&gt;
[[File:SoftwareQualityCharacteristicAttributeRelationship.png|thumb|upright=1.4|Marrëdhënia ndërmjet karakteristikave të dëshirueshme të softuerit (djathtas) dhe atributeve të matshme (left)]]
Matja e cilësisë së softuerit ka të bëjë me përcaktimin sasior në çfarë mase një sistem ose softuer zotëron karakteristika të dëshirueshme. Kjo mund të kryhet përmes mjeteve cilësore ose sasiore ose një përzierje e të dyjave. Në të dyja rastet, për secilën karakteristikë të dëshirueshme, ekzistojnë një sërë atributesh të matshme, ekzistenca e të cilave në një pjesë të softuerit ose sistemit priret të lidhet dhe të shoqërohet me këtë karakteristikë. Për shembull, një atribut i lidhur me transportueshmërinë është numri i deklaratave të varura nga objektivi në një program. Më saktësisht, duke përdorur qasjen e vendosjes së funksionit të cilësisë, këto atribute të matshme janë &quot;si&quot; që duhet të zbatohen për të mundësuar &quot;çfarë&quot; në përkufizimin e cilësisë së softuerit më sipër.

Struktura, klasifikimi dhe terminologjia e atributeve dhe metrikave të zbatueshme për menaxhimin e cilësisë së softuerit janë nxjerrë ose nxjerrë nga ISO 9126-3 dhe modeli pasues i cilësisë ISO/IEC 25000:2005. Fokusi kryesor është në cilësinë e brendshme të strukturës. Nënkategoritë janë krijuar për të trajtuar fusha specifike si arkitektura e aplikacioneve të biznesit dhe karakteristikat teknike si qasja dhe manipulimi i të dhënave ose nocioni i transaksioneve.

Pema e varësisë midis karakteristikave të cilësisë së softuerit dhe atributeve të tyre të matshme paraqitet në diagramin në të djathtë, ku secila nga 5 karakteristikat që kanë rëndësi për përdoruesin (djathtas) ose pronarin e sistemit të biznesit varet nga atributet e matshme (majtas):

* Praktikat e Arkitekturës së Aplikimit
* Praktikat e kodimit
* Kompleksiteti i aplikimit
* Dokumentacioni
* Transportueshmëri
* Vëllimi teknik dhe funksional

Korrelacionet midis gabimeve të programimit dhe defekteve të prodhimit zbulojnë se gabimet e kodit bazë përbëjnë 92 përqind të gabimeve totale në kodin burimor. Këto probleme të shumta të nivelit të kodit përfundimisht llogariten për vetëm 10 përqind të defekteve në prodhim. Praktikat e këqija të inxhinierisë softuerike në nivelet e arkitekturës përbëjnë vetëm 8 për qind të defekteve totale, por konsumojnë mbi gjysmën e përpjekjes së shpenzuar për rregullimin e problemeve dhe çojnë në 90 për qind të çështjeve serioze të besueshmërisë, sigurisë dhe efikasitetit në prodhim.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=OMG Whitepaper {{!}} CISQ - Consortium for Information &amp; Software Quality|url=https://www.it-cisq.org/omg-cisq-wp/index.htm|access-date=2021-02-26|website=www.it-cisq.org|language=en|archive-date=1 shtator 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220901034121/https://www.it-cisq.org/omg-cisq-wp/index.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=How to Deliver Resilient, Secure, Efficient and Agile IT Systems in Line with CISQ Recommendations - Whitepaper &amp;#124; Object Management Group|url=http://www.omg.org/CISQ_compliant_IT_Systemsv.4-3.pdf|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20131228132152/http://www.omg.org/CISQ_compliant_IT_Systemsv.4-3.pdf|archive-date=2013-12-28|access-date=2013-10-18|language=en}}&lt;/ref&gt;

=== Analiza e bazuar në kod ===
Shumë nga masat ekzistuese të softuerit numërojnë elementë strukturorë të aplikacionit që rezultojnë nga analizimi i kodit burimor për instruksione të tilla individuale&lt;ref&gt;{{Cite web|date=31 gusht 1992|title=Software Size Measurement: A Framework for Counting Source Statements|url=https://resources.sei.cmu.edu/library/asset-view.cfm?assetid=11689|access-date=2021-02-24|website=resources.sei.cmu.edu|language=en}}&lt;/ref&gt; shenjat&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Halstead|first=Maurice H.|url=https://dl.acm.org/doi/book/10.5555/540137|title=Elements of Software Science (Operating and programming systems series)|date=1977|publisher=Elsevier Science Inc.|isbn=978-0-444-00205-1|location=USA|language=en}}&lt;/ref&gt; strukturat e kontrollit (Kompleksiteti) dhe objektet.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Chidamber|first=S. R.|last2=Kemerer|first2=C. F.|date=qershor 1994|title=A metrics suite for object oriented design|url=https://ieeexplore.ieee.org/document/295895|journal=IEEE Transactions on Software Engineering|language=en|volume=20|issue=6|pages=476–493|doi=10.1109/32.295895|issn=1939-3520|hdl-access=free}}&lt;/ref&gt;

Matja e cilësisë së softuerit ka të bëjë me përcaktimin sasior të nivelit të një sistemi ose softueri përgjatë këtyre dimensioneve. Analiza mund të kryhet duke përdorur një qasje cilësore ose sasiore ose një përzierje të të dyjave për të ofruar një pamje të përgjithshme [duke përdorur për shembull mesataren e ponderuar(at) që pasqyrojnë rëndësinë relative ndërmjet faktorëve që maten].

Kjo pikëpamje e cilësisë së softuerit në një vazhdimësi lineare duhet të plotësohet me identifikimin e Gabimeve Kritike të Programimit diskrete. Këto dobësi mund të mos dështojnë në një rast testimi, por ato janë rezultat i praktikave të këqija që në rrethana specifike mund të çojnë në ndërprerje katastrofike, degradime të performancës, shkelje të sigurisë, të dhëna të korruptuara dhe një mori problemesh të tjera&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Nygard|first=Michael|url=https://www.worldcat.org/oclc/1102387436|title=Release It!|date=2007|publisher=Pragmatic Bookshelf|others=an O'Reilly Media Company Safari|isbn=978-0978739218|edition=1st|language=en|oclc=1102387436}}&lt;/ref&gt; që e bëjnë një sistem të caktuar de facto i papërshtatshëm për përdorim pavarësisht nga vlerësimi i tij i bazuar në matjet e grumbulluara. Një shembull i mirënjohur i cenueshmërisë është Common Weakness Enumeration,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=CWE - Common Weakness Enumeration|url=https://cwe.mitre.org/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20160510002103/http://cwe.mitre.org/|archive-date=2016-05-10|access-date=2016-05-20|website=cwe.mitre.org|language=en}}&lt;/ref&gt; një depo dobësish në kodin burimor që i bën aplikacionet të ekspozuara ndaj shkeljeve të sigurisë.

Matja e karakteristikave kritike të aplikacionit përfshin matjen e atributeve strukturore të arkitekturës së aplikacionit, kodimit dhe dokumentacionit në linjë, siç tregohet në foton e mësipërme. Kështu, çdo karakteristikë ndikohet nga atribute në nivele të shumta të abstraksionit në aplikim dhe të gjitha këto duhet të përfshihen në llogaritjen e masës së karakteristikës nëse do të jetë një parashikues i vlefshëm i rezultateve cilësore që ndikojnë në biznes. Qasja me shtresa për llogaritjen e masave karakteristike të paraqitura në figurën e mësipërme u propozua për herë të parë nga Boehm dhe kolegët e tij në TRW (Boehm, 1978)  dhe është qasja e marrë në standardet e serive ISO 9126 dhe 25000. Këto atribute mund të maten nga rezultatet e analizuara të një analize statike të kodit burimor të aplikacionit. Edhe karakteristikat dinamike të aplikacioneve si besueshmëria dhe efikasiteti i performancës i kanë rrënjët e tyre shkakësore në strukturën statike të aplikacionit.

Analiza dhe matja e cilësisë strukturore kryhet nëpërmjet analizës së kodit burimor, arkitekturës, kornizës së softuerit, skemës së bazës së të dhënave në raport me parimet dhe standardet që së bashku përcaktojnë arkitekturën konceptuale dhe logjike të një sistemi. Kjo është e dallueshme nga analiza bazë, lokale, e kodit në nivel përbërës, e kryer zakonisht nga mjetet e zhvillimit, të cilat kryesisht kanë të bëjnë me konsideratat e zbatimit dhe janë thelbësore gjatë aktiviteteve të korrigjimit dhe [[Testimi i softuerit|testimit]] .

=== Besueshmëria ===
Shkaqet kryesore të besueshmërisë së dobët gjenden në një kombinim të mospërputhjes me praktikat e mira arkitekturore dhe të kodimit. Kjo mospërputhje mund të zbulohet duke matur atributet e cilësisë statike të një aplikacioni. Vlerësimi i atributeve statike që qëndrojnë në themel të besueshmërisë së një aplikacioni siguron një vlerësim të nivelit të rrezikut të biznesit dhe gjasave të dështimeve dhe defekteve të mundshme të aplikacionit që aplikacioni do të përjetojë kur të vihet në funksion.

Vlerësimi i besueshmërisë kërkon kontrolle të të paktën praktikave më të mira të inxhinierisë softuerike dhe atributeve teknike të mëposhtme:

* Praktikat e Arkitekturës së Aplikimit
* Praktikat e kodimit
* Kompleksiteti i algoritmeve
* Kompleksiteti i praktikave të programimit
* Pajtueshmëria me praktikat më të mira të programimit të orientuar drejt objektit dhe të strukturuar (kur është e aplikueshme)
* Raporti i ripërdorimit të komponentit ose modelit
* Programim i pistë
* Trajtimi i gabimeve dhe përjashtimeve (për të gjitha shtresat - GUI, Logic &amp; Data)
* Pajtueshmëria e dizajnit me shumë shtresa
* Menaxhimi i kufijve të burimeve
* Softueri shmang modelet që do të çojnë në sjellje të papritura
* Softueri menaxhon integritetin dhe qëndrueshmërinë e të dhënave
* Niveli i kompleksitetit të transaksionit

Në varësi të arkitekturës së aplikacionit dhe komponentëve të palëve të treta të përdorura (të tilla si bibliotekat e jashtme ose kornizat), kontrollet me porosi duhet të përcaktohen përgjatë vijave të nxjerra nga lista e mësipërme e praktikave më të mira për të siguruar një vlerësim më të mirë të besueshmërisë së softuerit të dorëzuar.

=== Efikasiteti ===
Ashtu si me Besueshmërinë, shkaqet e joefikasitetit të performancës shpesh gjenden në shkeljet e praktikës së mirë arkitekturore dhe të kodimit, të cilat mund të zbulohen duke matur atributet e cilësisë statike të një aplikacioni. Këto atribute statike parashikojnë pengesa të mundshme të performancës operacionale dhe probleme të shkallëzimit të ardhshëm, veçanërisht për aplikacionet që kërkojnë shpejtësi të lartë ekzekutimi për trajtimin e algoritmeve komplekse ose vëllime të mëdha të dhënash.

Vlerësimi i efikasitetit të performancës kërkon kontrollimin e të paktën praktikave më të mira të inxhinierisë softuerike dhe atributeve teknike të mëposhtme:

* Praktikat e Arkitekturës së Aplikimit
* Ndërveprimet e duhura me burime të shtrenjta dhe/ose të largëta
* Performanca e aksesit të të dhënave dhe menaxhimi i të dhënave
* Menaxhimi i memories, rrjetit dhe hapësirës në disk
* Pajtueshmëria me praktikat e kodimit&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|title=SEI CERT Coding Standards - CERT Secure Coding - Confluence|url=https://wiki.sei.cmu.edu/confluence/display/seccode/SEI+CERT+Coding+Standards|access-date=2021-02-24|website=wiki.sei.cmu.edu|language=en|archive-date=13 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230113075938/https://wiki.sei.cmu.edu/confluence/display/seccode/SEI%2BCERT%2BCoding%2BStandards|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; (Praktikat më të mira të kodimit)

=== Siguria ===
Cilësia e softuerit përfshin [[Siguria kibernetike|sigurinë e softuerit]].&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2019-05-24|title=Code quality and code security: How are they related? {{!}} Synopsys|url=https://www.synopsys.com/blogs/software-security/code-quality-code-security/|access-date=2021-03-09|website=Software Integrity Blog|language=en-US|archive-date=29 gusht 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230829132712/https://www.synopsys.com/blogs/software-security/code-quality-code-security/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Shumë dobësi sigurie rezultojnë nga kodimi i dobët dhe praktikat arkitekturore të tilla si injeksioni SQL ose skriptimi në faqe.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2020|title=Cost of a Data Breach Report 2020 {{!}} IBM|url=https://www.ibm.com/security/digital-assets/cost-data-breach-report/|access-date=2021-03-09|website=www.ibm.com|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2020-08-27|title=Key Takeaways from the 2020 Cost of a Data Breach Report|url=https://www.bluefin.com/bluefin-news/key-takeaways-ibm-ponemons-2020-cost-data-breach-report/|access-date=2021-03-09|website=Bluefin|language=en-US}}&lt;/ref&gt; Këto janë të dokumentuara mirë në listat e mbajtura nga CWE,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=CWE - Common Weakness Enumeration|url=http://cwe.mitre.org/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20131014120515/http://cwe.mitre.org/|archive-date=2013-10-14|access-date=2013-10-18|publisher=Cwe.mitre.org|language=en}}&lt;/ref&gt; dhe SEI/Computer Emergency Center (CERT) në Universitetin Carnegie Mellon.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt;

Vlerësimi i sigurisë kërkon të paktën kontrollimin e praktikave më të mira të inxhinierisë softuerike dhe atributeve teknike:

* Zbatimi, Menaxhimi i një procesi zhvillimi të vetëdijshëm për sigurinë dhe forcimi, p.sh. Cikli i Jetës së Zhvillimit të Sigurisë (Microsoft) ose Korniza e Sigurt Inxhinierike e IBM.&lt;ref&gt;{{Cite book|url=http://www.redbooks.ibm.com/abstracts/redp4641.html?Open|title=Security in Development: The IBM Secure Engineering Framework {{!}} IBM Redbooks|date=2016-09-30|language=en-US}}&lt;/ref&gt;
* Praktikat e Sigurta të Arkitekturës së Aplikimit&lt;ref&gt;{{Cite book|url=http://www.redbooks.ibm.com/abstracts/sg246014.html?Open|title=Enterprise Security Architecture Using IBM Tivoli Security Solutions {{!}} IBM Redbooks|date=2016-09-30|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Secure Architecture Design Definitions {{!}} CISA|url=https://us-cert.cisa.gov/ics/Secure-Architecture-Design-Definitions|access-date=2021-03-09|website=us-cert.cisa.gov|language=en|archive-date=29 nëntor 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211129111639/https://us-cert.cisa.gov/ics/Secure-Architecture-Design-Definitions|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* Pajtueshmëria e dizajnit me shumë shtresa
* Praktikat më të mira të sigurisë (Vleresimi i hyrjes, injektimi SQL, skriptimet në faqe, kontrolli i aksesit etj.)&lt;ref&gt;{{Cite web|title=OWASP Foundation {{!}} Open Source Foundation for Application Security|url=https://owasp.org/|access-date=2021-02-24|website=owasp.org|language=en|archive-date=23 prill 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200423095724/https://owasp.org/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=CWE's Top 25|url=http://www.sans.org/top25-programming-errors/|access-date=2013-10-18|publisher=Sans.org|language=en}}&lt;/ref&gt;
* Praktika të sigurta dhe të mira programimi&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt;
* Trajtimi i gabimeve dhe përjashtimeve

=== Mirëmbajtja ===
Mirëmbajtja përfshin konceptet e modularitetit, kuptueshmërisë, ndryshueshmërisë, testueshmërisë, ripërdorueshmërisë dhe transferueshmërisë nga një ekip zhvillimi në tjetrin. Këto nuk marrin formën e çështjeve kritike në nivelin e kodit. Përkundrazi, mirëmbajtja e dobët është zakonisht rezultat i mijëra shkeljeve të vogla me praktikat më të mira në dokumentacion, strategjinë e shmangies së kompleksitetit dhe praktikat bazë të programimit që bëjnë dallimin midis kodit të pastër dhe të lehtë për t'u lexuar kundrejt kodit të paorganizuar dhe të vështirë për t'u lexuar.. 

Vlerësimi i mirëmbajtjes kërkon kontrollimin e praktikave më të mira të inxhinierisë softuerike dhe atributeve teknike të mëposhtme:

* Praktikat e Arkitekturës së Aplikimit
* Dokumentacioni i arkitekturës, programeve dhe kodit të ngulitur në kodin burimor
* Lexueshmëria e kodit
* Kodi mban erë
* Niveli i kompleksitetit të transaksioneve
* Kompleksiteti i algoritmeve
* Kompleksiteti i praktikave të programimit
* Pajtueshmëria me praktikat më të mira të programimit të orientuar drejt objektit dhe të strukturuar (kur është e aplikueshme)
* Raporti i ripërdorimit të komponentit ose modelit
* Niveli i kontrolluar i kodimit dinamik
* Raporti i bashkimit
* Programim i pistë
* Dokumentacioni
* Hardware, OS, Middleware, komponentët e softuerit dhe pavarësia e bazës së të dhënave
* Pajtueshmëria e dizajnit me shumë shtresa
* Transportueshmëri
* Praktikat e programimit (niveli i kodit)
* Kod dhe funksione të reduktuara dublikatë
* Pastërtia e organizimit të skedarit të kodit burimor

Mirëmbajtja është e lidhur ngushtë me konceptin e Ward Cunningham për borxhin teknik, i cili është një shprehje e kostove që rezultojnë nga mungesa e mirëmbajtjes. Arsyet pse mirëmbajtja është e ulët mund të klasifikohen si të pamatur kundrejt maturisë dhe të qëllimshme kundër paqëllimshme,&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Fowler|first=Martin|date=14 tetor 2009|title=TechnicalDebtQuadrant|url=http://martinfowler.com/bliki/TechnicalDebtQuadrant.html|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20130202111651/http://martinfowler.com/bliki/TechnicalDebtQuadrant.html|archive-date=2 shkurt 2013|access-date=4 shkurt 2013|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2021-10-18|title=Code quality: a concern for businesses, bottom lines, and empathetic programmers|url=https://stackoverflow.blog/2021/10/18/code-quality-a-concern-for-businesses-bottom-lines-and-empathetic-programmers/|access-date=2023-12-05|website=Stack Overflow|language=en|ref={{sfnref | Stack Overflow | 2021}}}}&lt;/ref&gt; dhe shpesh e kanë origjinën në paaftësinë e zhvilluesve, mungesën e kohës dhe qëllimeve, pakujdesinë e tyre dhe mospërputhjet në koston e krijimit. dhe përfiton nga dokumentacioni dhe, në veçanti, kodi burimor i mirëmbajtur.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Prause|first=Christian|url=http://publica.fraunhofer.de/documents/N-216042.html|title=2012 International Conference on Software and System Process (ICSSP)|last2=Durdik|first2=Zoya|date=3 qershor 2012|publisher=IEEE Computer Society|isbn=978-1-4673-2352-9|pages=130–134|language=en|chapter=Architectural design and documentation: Waste in agile development?|doi=10.1109/ICSSP.2012.6225956}}&lt;/ref&gt;

=== Madhësia ===
Matja e madhësisë së softuerit kërkon që i gjithë kodi burimor të mblidhet saktë, duke përfshirë skriptet e strukturës së bazës së të dhënave, kodin burimor të manipulimit të të dhënave, titujt e komponentëve, skedarët e konfigurimit etj. Në thelb ekzistojnë dy lloje të madhësive të softuerit që duhen matur, madhësia teknike (gjurma) dhe madhësia funksionale:

* Ka disa metoda teknike të përcaktimit të madhësisë së softuerit që janë përshkruar gjerësisht. Metoda më e zakonshme e madhësisë teknike është numri i linjave të kodit (#LOC) për teknologji, numri i skedarëve, funksioneve, klasave, tabelave, etj., nga të cilat mund të llogariten Pikat e Funksionit të kundërt;
* Më e zakonshme për matjen e madhësisë funksionale është analiza e pikës së funksionit. Analiza e pikës së funksionit mat madhësinë e softuerit të dorëzuar nga këndvështrimi i përdoruesit. Madhësia e pikës së funksionit bëhet në bazë të kërkesave të përdoruesit dhe ofron një paraqitje të saktë të madhësisë për zhvilluesin/vlerësuesin dhe vlerën (funksionaliteti që do të dorëzohet) dhe pasqyron funksionalitetin e biznesit që i dorëzohet klientit. Metoda përfshin identifikimin dhe peshimin e hyrjeve, daljeve dhe ruajtjes së të dhënave të njohura nga përdoruesi. Vlera e madhësisë është më pas e disponueshme për t'u përdorur në lidhje me masat e shumta për të përcaktuar sasinë dhe për të vlerësuar ofrimin dhe performancën e softuerit (kosto e zhvillimit për pikë funksioni; defekte të dorëzuara për pikë funksioni; pikë funksioni për muaj stafi.).

Standardi i madhësisë së analizës së pikës së funksionit mbështetet nga Grupi Ndërkombëtar i Përdoruesve të Pikave të Funksionit (IFPUG). Mund të aplikohet në fillim të ciklit jetësor të zhvillimit të softuerit dhe nuk varet nga linja kodi si metoda disi e pasaktë Backfiring. Metoda është agnostike e teknologjisë dhe mund të përdoret për analiza krahasuese në të gjithë organizatat dhe industritë.

Që nga fillimi i Analizës së Pikës së Funksionit, disa variacione kanë evoluar dhe familja e teknikave funksionale të përmasave është zgjeruar për të përfshirë masa të tilla të përmasave si COSMIC, NESMA, Pikat e Përdorimit të Rastit, FP Lite, FP-të e hershme dhe të shpejta dhe së fundmi Pikat e tregimit. Function Point ka një histori të saktësisë statistikore dhe është përdorur si një njësi e zakonshme e matjes së punës në menaxhimin e zhvillimit të aplikacioneve të shumta (ADM) ose angazhimet e jashtme, duke shërbyer si &quot;monedhë&quot; me të cilën ofrohen shërbimet dhe matet performanca.

Një kufizim i zakonshëm i metodologjisë së Pikës së Funksionit është se ai është një proces manual dhe për këtë arsye mund të jetë intensiv i punës dhe i kushtueshëm në iniciativa në shkallë të gjerë si zhvillimi i aplikacioneve ose angazhimet e kontraktimit. Ky aspekt negativ i aplikimit të metodologjisë mund të jetë ajo që i motivoi udhëheqësit e industrisë së TI-së për të formuar Konsorciumin për Cilësinë e Softuerit të TI-së të fokusuar në prezantimin e një standardi të llogaritshëm metrikë për automatizimin e matjes së madhësisë së softuerit ndërkohë që IFPUG vazhdon të promovojë një qasje manuale pasi shumica e aktivitetit të saj mbështetet. në çertifikatat e sporteleve FP.

CISQ përcakton madhësinë si për të vlerësuar madhësinë e softuerit për të mbështetur vlerësimin e kostos, ndjekjen e progresit ose aktivitete të tjera të lidhura me menaxhimin e projektit të softuerit. Përdoren dy standarde: ''Pikat e automatizuara të funksionit'' për të matur madhësinë funksionale të softuerit dhe ''Pikat e automatizuara të përmirësimit'' për të matur madhësinë e kodit funksional dhe jofunksional në një masë.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Software Sizing Standards {{!}} CISQ - Consortium for Information &amp; Software Quality|url=https://www.it-cisq.org/standards/software-sizing-standards/|access-date=2021-01-28|website=www.it-cisq.org|language=en|archive-date=2 nëntor 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241102115321/https://www.it-cisq.org/standards/software-sizing-standards/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

=== Identifikimi i gabimeve kritike të programimit ===
Gabimet kritike të programimit janë praktika të këqija specifike arkitekturore dhe/ose koduese që rezultojnë në rrezikun më të lartë, të menjëhershëm ose afatgjatë të ndërprerjes së biznesit.&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2 shtator 2005|title=Why Software fails|url=https://spectrum.ieee.org/why-software-fails|access-date=2021-03-20|website=IEEE Spectrum: Technology, Engineering, and Science News|language=en}}&lt;/ref&gt;

Këto janë mjaft shpesh të lidhura me teknologjinë dhe varen shumë nga konteksti, objektivat e biznesit dhe rreziqet. Disa mund të konsiderojnë respektimin e konventave të emërtimit, ndërsa të tjerët – ata që përgatitin terrenin për një transferim njohurish për shembull – do ta konsiderojnë atë si absolutisht kritik.

Gabimet kritike të programimit mund të klasifikohen gjithashtu sipas karakteristikave të CISQ. Shembulli bazë më poshtë: 

* Besueshmëria
** Shmangni modelet e softuerit që do të çojnë në sjellje të papritura (ndryshore e pa inicializuar, tregues null, etj.)
** Metodat, procedurat dhe funksionet që bëjnë Fut, Përditëso, Fshi, Krijo Tabelën ose Zgjidh duhet të përfshijnë menaxhimin e gabimeve
** Funksionet me shumë fije duhet të bëhen të sigurta në lidhje me fijet, për shembull klasat e veprimit të servleteve ose struteve nuk duhet të kenë fusha statike instance/jo-finale
* Efikasiteti
** Siguroni centralizimin e kërkesave të klientëve (në hyrje dhe të dhëna) për të reduktuar trafikun e rrjetit
** Shmangni pyetjet SQL që nuk përdorin një indeks kundrejt tabelave të mëdha në një lak 
* Siguria
** Shmangni fushat në klasat servlet që nuk janë statike përfundimtare
** Shmangni aksesin e të dhënave pa përfshirë menaxhimin e gabimeve
** Kontrolloni kodet e kthimit të kontrollit dhe zbatoni mekanizmat e trajtimit të gabimeve
** Siguroni vërtetimin e hyrjes për të shmangur të metat e skriptimit të tërthortë në faqe ose të metat e injektimit SQL
* Mirëmbajtja
** Pemët e trashëguara të thella dhe foleja duhet të shmangen për të përmirësuar kuptueshmërinë
** Modulet duhet të lidhen lirshëm (fanout, ndërmjetës) për të shmangur përhapjen e modifikimeve
Zbatoni konventat homogjene të emërtimit

=== Modele cilësore të funksionalizuara ===
Propozimet më të reja për modelet e cilësisë si Squale dhe Quamoco&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Wagner|first=Stefan|last2=Goeb|first2=Andreas|last3=Heinemann|first3=Lars|last4=Kläs|first4=Michael|last5=Lampasona|first5=Constanza|last6=Lochmann|first6=Klaus|last7=Mayr|first7=Alois|last8=Plösch|first8=Reinhold|last9=Seidl|first9=Andreas|date=2015|title=Operationalised product quality models and assessment: The Quamoco approach|url=http://elib.uni-stuttgart.de/opus/volltexte/2015/9916/pdf/quamoco.pdf|journal=Information and Software Technology|language=en|volume=62|pages=101–123|arxiv=1611.09230|doi=10.1016/j.infsof.2015.02.009}}&lt;/ref&gt; përhapin një integrim të drejtpërdrejtë të përkufizimit të atributeve të cilësisë dhe matjes. Duke zbërthyer atributet e cilësisë apo edhe duke përcaktuar shtresa shtesë, atributet komplekse, abstrakte të cilësisë (si besueshmëria ose mirëmbajtja) bëhen më të menaxhueshme dhe më të matshme. Këto modele cilësore janë aplikuar në kontekste industriale, por nuk kanë marrë miratim të gjerë.
==Shiko më shumë==
{{Div col}}
* Aksesueshmëria 
* Disponueshmëria
* Praktikat më të mira të kodimit
* Konventat e kodimit
* Kohezioni dhe bashkimi
* Defekt kompjuterik
* Kompleksiteti ciklomatik
* Kriticiteti i defektit
* Besueshmëria
* GQM
* ISO/IEC 9126
* Përmirësimi i procesit të softuerit dhe përcaktimi i aftësive - ISO/IEC 15504
* Stili i programimit
* Cilësia: kontrolli i cilësisë, menaxhimi total i cilësisë.
* Menaxhimi i kërkesave
* Fushëveprimi (menaxhimi i projektit)
* Siguria
* Inxhinieri sigurie
* Arkitektura e softuerit
* Defekt i softuerit
* Sigurimi i cilësisë së softuerit
* Kontrolli i cilësisë së softuerit
* Metrika e softuerit
* Ripërdorimi i softuerit
* Standardi i softuerit
* Testimi i softuerit
* Analiza statike e programit
* Testueshmëria
{{Div col end}}
== Lexim të mëtejshëm ==

* [https://developer.android.com/quality Udhëzimet e cilësisë së] sistemit operativ [[Android (sistemi operativ)|Android,]] duke përfshirë listat kontrolluese për ndërfaqen e përdoruesit, sigurinë, etj. korrik 2021
* Shoqata e Menaxherëve Detarë në Teknologjinë e Informacionit dhe Komunikimit (AMMITEC). [https://www.ammitec.org/images/AMMITEC_Maritime_Software_Quality_Guidelines_v1.pdf Udhëzimet për cilësinë e softuerit detar]. shtator 2017
* Capers Jones dhe Olivier Bonsignour, &quot;The Economics of Software Quality&quot;, Addison-Wesley Professional, botimi i parë, 31 dhjetor 2011, 
* [https://cnescatlab.github.io/ CAT Lab - Laboratori i mjeteve të analizës së kodit CNES] (në GitHub)
* Girish Suryanarayana, Procesi i softuerit kundrejt cilësisë së dizajnit: tërheqje e luftës?&lt;ref name=&quot;ieeesw&quot;&gt;{{Cite journal|last=Suryanarayana|first=Girish|year=2015|title=Software Process versus Design Quality: Tug of War?|journal=IEEE Software|language=en|volume=32|issue=4|pages=7–11|doi=10.1109/MS.2015.87|doi-access=free}}&lt;/ref&gt;
* Ho-Won Jung, Seung-Gweon Kim dhe Chang-Sin Chung. [http://doi.ieeecomputersociety.org/10.1109/MS.2004.1331309 Matja e cilësisë së produktit të softuerit: Një studim i ISO/IEC 9126]. ''IEEE Software'', 21(5):10–13, shtator/tetor 2004.
* Organizata Ndërkombëtare për Standardizim. ''Inxhinieri Softuerësh—Cilësia e produktit—Pjesa 1: Modeli i cilësisë''. ISO, Gjenevë, Zvicër, 2001. ISO/IEC 9126-1:2001(E).
* [http://www.sei.cmu.edu/library/abstracts/presentations/esepg.cfm Matja e cilësisë së produktit të softuerit: Seria ISO 25000 dhe CMMI (faqe SEI)]
* ''[http://arxiv-web3.library.cornell.edu/abs/1408.3253 MSQF - Një kornizë e cilësisë së softuerit të bazuar në matje,]'' Biblioteka e Universitetit Cornell
* Omar Alshathry, Helge Janicke, &quot;Optimizing Software Quality Assurance&quot;, compsacw, f.&amp;nbsp;87–92, 2010 Punëtoritë e Konferencës së 34-të Vjetore të IEEE për Programet kompjuterike dhe Aplikacionet, 2010.
* Robert L. Glass. ''Softuer me cilësi të ndërtimit''. Prentice Hall, Upper Saddle River, NJ, 1992.
* Roland Petrasch, &quot; [https://www.researchgate.net/publication/258105237_The_Definition_of_Software_Quality-_A_Practical_Approach Përkufizimi i 'Cilësisë së Softuerit': Një Qasje Praktike] &quot;, ISSRE, 1999
* Profesionist i cilësisë së softuerit,&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Software Quality Professional {{!}} ASQ|url=https://asq.org/quality-resources/pub/software-quality-professional|access-date=2021-01-28|website=asq.org|language=eng}}&lt;/ref&gt; Shoqëria Amerikane për Cilësinë (ASQ)
* Journal Quality Software&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Software Quality Journal|url=https://www.springer.com/journal/11219|access-date=2021-01-28|website=Springer|language=en}}&lt;/ref&gt; nga Springer Nature
* Stephen H. Kan. ''Metrikat dhe modelet në inxhinierinë e cilësisë së softuerit''. Addison-Wesley, Boston, MA, botimi i dytë, 2002.
* Stefan Wagner. [https://www.springer.com/us/book/9783642385704 Kontrolli i cilësisë së produktit të softuerit]. Springer, 2013

 
== Referime ==
'''Shenime'''
&lt;references /&gt;

== Bibliografia ==

* Albrecht, A. J. (1979), Matja e produktivitetit të zhvillimit të aplikacioneve. Në punimet e Simpoziumit të Përbashkët SHARE/GUIDE IBM Applications Development., IBM
* Ben-Menachem, M.; Marliss, G. S. (1997), Cilësia e softuerit, prodhimi i softuerit praktik dhe konsistent, Thomson Computer Press
* Boehm, B.; Brown, J.R.; Kaspar, H.; Lipow, M.; MacLeod, G.J.; Merritt, M.J. (1978), Karakteristikat e cilësisë së softuerit, Hollanda e Veriut.
* Chidamber, S.; Kemerer, C. (1994), Një Suite Metrike për Dizajn të Orientuar në Objekte. IEEE Transactions on Software Engineering, 20 (6), fq. 476–493
* Ebert, Christof; Dumke, Reiner, Software Measurement: Establish - Extract - Evaluate - Execute, Kindle Edition, f.91
* Garmus, D.; Herron, D. (2001), Analiza e Pikës së Funksionit, Addison Wesley
* Halstead, M.E. (1977), Elements of Software Science, Elsevier North-Holland
* Hamill, M.; Goseva-Popstojanova, K. (2009), Gabimet e zakonshme në të dhënat e gabimeve dhe dështimeve të softuerit. IEEE Transactions of Software Engineering, 35 (4), fq. 484–496
* Jackson, D.J. (2009), Një rrugë e drejtpërdrejtë drejt softuerit të besueshëm. Komunikimet e ACM, 52 (4).
* Martin, R. (2001), Menaxhimi i dobësive në sistemet e rrjetit, IEEE Computer.
* McCabe, T. (Dhjetor 1976), Një masë kompleksiteti. Transaksionet IEEE në Inxhinieri Softuerësh
* McConnell, Steve (1993), Code Complete (First ed.), Microsoft Press
* Nygard, M.T. (2007), Lëshojeni! Dizajnimi dhe vendosja e softuerit të gatshëm për prodhim, programuesit pragmatikë.
* Park, R.E. (1992), Matja e madhësisë së softuerit: Një kornizë për numërimin e deklaratave të burimit. (CMU/SEI-92-TR-020)., Instituti i Inxhinierisë Softuerike, Universiteti Carnegie Mellon
* Pressman, Roger S. (2005). Inxhinieria e Softuerit: Qasja e një praktikuesi (redaktimi i gjashtë ndërkombëtar). Edukimi McGraw-Hill. &lt;nowiki&gt;ISBN 0071267824&lt;/nowiki&gt;.
* Spinellis, D. (2006), Cilësia e kodit, Addison Wesley
== Lidhje të jashtme ==

* [https://www.mckinsey.com/industries/automotive-and-assembly/our-insights/when-code-is-king-mastering-automotive-software-excellence Kur kodi është mbret: Përvetësimi i përsosmërisë së softuerit të automobilave] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241216072832/https://www.mckinsey.com/industries/automotive-and-assembly/our-insights/when-code-is-king-mastering-automotive-software-excellence |date=16 dhjetor 2024 }} (McKinsey, 2021)
* [https://users.ece.cmu.edu/~koopman/lectures/2016_issre.pdf Cilësia e softuerit të sistemit të integruar: Pse është kaq shpesh e tmerrshme?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210515211001/https://users.ece.cmu.edu/~koopman/lectures/2016_issre.pdf |date=15 maj 2021 }} [https://users.ece.cmu.edu/~koopman/lectures/2016_issre.pdf Çfarë mund të bëjmë për këtë?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210515211001/https://users.ece.cmu.edu/~koopman/lectures/2016_issre.pdf |date=15 maj 2021 }} (nga [https://users.ece.cmu.edu/~koopman/ Philip Koopman])
* [https://www.it-cisq.org/standards/code-quality-standards/ Standardet e Cilësisë së Kodit] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241224173928/https://www.it-cisq.org/standards/code-quality-standards/ |date=24 dhjetor 2024 }} nga CISQ ™
* Blog i CISQ: https://blog.it-cisq.org {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220831175319/https://blog.it-cisq.org/ |date=31 gusht 2022 }}
* [http://microelectronics.esa.int/vhdl/pss/PSS-05-11.pdf Udhëzues për sigurimin e cilësisë së softuerit] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241215175828/http://microelectronics.esa.int/vhdl/pss/PSS-05-11.pdf |date=15 dhjetor 2024 }} (ESA)
* [http://emits.sso.esa.int/emits-doc/e_support/Bssc962.pdf Udhëzues për aplikimin e standardeve të inxhinierisë softuerike ESA në projekte të vogla softuerike] (ESA)
* [https://www.nasa.gov/centers/ivv/pdf/192949main_ESA_Garcia.pdf Një përmbledhje e Shërbimeve të Sigurimit të Produkteve të Softuerit ESA] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230210114228/https://www.nasa.gov/centers/ivv/pdf/192949main_ESA_Garcia.pdf |date=10 shkurt 2023 }} (NASA/ESA)
* [https://lsoares.medium.com/our-approach-to-quality-in-volkswagen-software-dev-center-lisbon-72f5728e2235 Qasja jonë ndaj cilësisë në Volkswagen Software Dev Center Lisbonë]
* [https://google.github.io/styleguide/ Udhëzuesit e stilit të Google]
* [https://www.infoq.com/news/2011/03/Ensuring-Product-Quality-Google/ Sigurimi i cilësisë së produktit në Google] (2011)
* [https://sma.nasa.gov/sma-disciplines/software-assurance Sigurimi i softuerit të NASA-s]
* [https://www.nist.gov/itl/ssd/software-quality-group Grupi i Cilësisë së Softuerit NIST]
* [https://www.it-cisq.org/standards/automated-function-points/ Pikat e automatizuara të funksionit] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241210142547/https://www.it-cisq.org/standards/automated-function-points/ |date=10 dhjetor 2024 }} OMG/CISQ ([[ISO/IEC 19515]])
* [https://www.omg.org/spec/ATDM/ Standardi i automatizuar i borxhit teknik OMG]
* [https://re-magazine.ireb.org/articles/automated-quality-assurance Sigurimi i automatizuar i cilësisë] (artikulluar në IREB nga Harry Sneed)
* [https://www.nist.gov/publications/structured-testing-testing-methodology-using-cyclomatic-complexity-metric Testimi i strukturuar: Një Metodologji Testimi Duke përdorur Metrikën e Kompleksitetit Ciklomatik] (1996)
* [https://docs.microsoft.com/en-us/previous-versions/visualstudio/visual-studio-2015/code-quality/analyzing-application-quality-by-using-code-analysis-tools?view=vs-2015 Analizimi i cilësisë së aplikacionit duke përdorur mjetet e analizës së kodit] (Microsoft, Documentation, Visual Studio, 2016)

{{Software engineering}}'''''Redaktuar në gjuhën shqipe nga Gjergj M. Çuni, student i shkencave kompjuterike në FShMN. Dhjetor, 2024.'''''
[[Kategoria:Cilësi e programit| ]]
[[Category:Të menduarit e sistemeve]]
[[Category:Testimi i softuerit|Cilësia]]
[[Category:Kodi burimor]]</text>
      <sha1>jyx81uoucptoab09bpecbbuouhzvahc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Cilësia e programit</title>
    <ns>1</ns>
    <id>368969</id>
    <revision>
      <id>3027692</id>
      <parentid>3026055</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:57:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027692</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3529" sha1="4dreeplm3mbxnapsfyas2il4ke13ggl" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Cilësia e programit/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 6 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Cilësia e programit]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3026054 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20220820062836/https://www.it-cisq.org/the-cost-of-poor-software-quality-in-the-us-a-2020-report.htm për lidhjen https://www.it-cisq.org/the-cost-of-poor-software-quality-in-the-us-a-2020-report.htm.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20220901034121/https://www.it-cisq.org/omg-cisq-wp/index.htm për lidhjen https://www.it-cisq.org/omg-cisq-wp/index.htm.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20241102115321/https://www.it-cisq.org/standards/software-sizing-standards/ për lidhjen https://www.it-cisq.org/standards/software-sizing-standards/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20241224173928/https://www.it-cisq.org/standards/code-quality-standards/ për lidhjen https://www.it-cisq.org/standards/code-quality-standards/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20220831175319/https://blog.it-cisq.org/ për lidhjen https://blog.it-cisq.org/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20241210142547/https://www.it-cisq.org/standards/automated-function-points/ për lidhjen https://www.it-cisq.org/standards/automated-function-points/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 16 gusht 2026 06:52 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Cilësia e programit]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027691 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230829132712/https://www.synopsys.com/blogs/software-security/code-quality-code-security/ për lidhjen https://www.synopsys.com/blogs/software-security/code-quality-code-security/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 06:57 (CEST)</text>
      <sha1>4dreeplm3mbxnapsfyas2il4ke13ggl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Revolta e ushtrisë</title>
    <ns>0</ns>
    <id>376927</id>
    <redirect title="Revolta" />
    <revision>
      <id>3027653</id>
      <parentid>2785391</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T00:02:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xqbot</username>
        <id>13749</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Robot: Fixing dyfishtë përcjellëse tek [[Revolta]]</comment>
      <origin>3027653</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21" sha1="rc38eziceu21ifbc9jndhbnldoptutc" xml:space="preserve">#RIDREJTO [[Revolta]]</text>
      <sha1>rc38eziceu21ifbc9jndhbnldoptutc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cikli karbonik detar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>376951</id>
    <revision>
      <id>3027689</id>
      <parentid>3018380</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:53:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 2
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027689</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="89647" sha1="1mio4zjaaciqwmlpmvijnulwld7j87c" xml:space="preserve">{{Short description|Proçesi i shkëmbimit të karbonit mes oqeanit dhe atmosferës}}
[[File:OceanCarbonCycle.jpg|thumb|334px|{{center|Cikli karbonik detar}}]]
'''Cikli karbonik detar''' (ose '''cikli karbonik oqeanik''') është proçesi i përbërë nga shkëmbimi i [[karboni]]t midis masave të ndryshme brenda oqeaneve, ashtu dhe midis [[atmosfera|atmosferës]], brendësisë së [[Toka|Tokës]] dhe shtratit detar. Cikli i karbonit është rezultat i shumë forcave ndërvepruese përgjatë një përiudhe dhe hapsire të madhe që qarkullon karbon përreth Tokës, duke siguruar që karboni të jetë i disponueshëm. Cikli karbonik detar është proçesi qëndror i ciklit të përgjithshëm karbonik, duke përmbajtur si karbon inorganik (karbon jo i lidhur me një organizëm të gjallë, si [[dioksidi i karbonit]]) dhe karbon organik (që është ose ka qenë i përfshirë në një organizëm të gjallë). Një pjesë e ciklit detar të karbonit e transformon karbonin midis lëndës së gjallë dhe jo të gjallë.

Tre proçese (ose pompa) kryesore që formojnë ciklin detar të karbonit e sjellin [[dioksidi i karbonit|dioksidin karbonik]] (CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;) atmosferik në brendësi të oqeanit dhe e shpërndajnë përgjatë oqeaneve. Këto tre pompa janë: ('''1''') pompa e tretshëmrisë, ('''2''') pompa e karbonatit dhe ('''3''') pompa biologjike. Masa e përgjithshme aktive e karbonit në sipërfaqen e Tokës për periudha prej më pak se 10,000 vjetësh janë pak a shumë 40,000 gigatonë C (Gt C, një gigaton është një miliardë tonq, ose sa pesha e afërsisht 6 milionë [[balena e kaltër|balenash blu), ku rreth 95% (~38,000 Gt C) është depozituar në oqeane, kryesisht si karbon i tretur inorganik.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book|title=Biogeochemistry: an analysis of global change|url=https://archive.org/details/isbn_2900123858749|last1=Schlesinger|first1=William H.|date=2013|publisher=Academic Press|last2=Bernhardt|first2=Emily S.|lang=en|isbn=978-012385874-0|edition=i 3-ë|location=Waltham, Mas.|oclc=827935936}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|author1=P. Falkowski|author2=R. J. Scholes|author3=E. Boyle|author4=J. Canadell|author5=D. Canfield|author6=J. Elser|author7=N. Gruber|author8=K. Hibbard|author9=P. Högberg|date=13 tetor 2000|title=The Global Carbon Cycle: A Test of Our Knowledge of Earth as a System|url=https://archive.org/details/sim_science_2000-10-13_290_5490/page/290|journal=Science|volume=290|issue=5490|doi=10.1126/science.290.5490.291|issn=0036-8075|lang=en|pmid=11030643|bibcode=2000Sci...290..291F|pages=291–296}}&lt;/ref&gt; Diferencimi (format e ndryshme të një elementi ose kompozite) i karbonit të tretur inorganik në ciklin karbonik detar është së pari kontrollues i [[Acidet dhe Bazat|kimisë acide-baza]] në oqeane.

[[Bimët]] dhe [[alga e detit|algat]] (prodhuesit parësorë) janë përgjegjëse për flukset më të mëdha vjetore të karbonit. Megjithëse sasia e karbonit të depozituar në [[jeta detare|biotën detare]] (~3 Gt C) është shumë e vogël krahasuar me bimësinë tokësore (~610 GtC), sasia e karbonit të shkëmbyer ([[fluksi]]) nga këto grupe është afërsisht i barabartë – rreth 50 GtC secili. Organizmat detare lidhin ciklet e karbonit dhe [[oksigjeni]]t përmes proçeseve si [[fotosinteza]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt; Cikli detar i karbonit është gjithashtu biologjikisht i lidhur me ciklet e  [[azoti]]t dhe [[fosfori]]t nga një raport pothuajse kostant [[Stekiometria|stekiometrik]] C:N:P of 106:16:1, të njohur edhe si Raporti Redfield Ketchum Richards (RKR),&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Redfield|first=Alfred C.|journal=American Scientist|volume=46|issue=3|date=1958|jstor=27827150|pmid=24545739|title=The Biological Control of Chemical Factors in the Environment|lang=en|pages=230A–221}}&lt;/ref&gt; që pohon se organizmat priren të marrin azot dhe fosfor duke trupëzuar karbon të ri organik. Në mënyrë të ngjashme, lënda organike e dekompozuar nga [[bakteri]]et çliron forsfor dhe azot.

Bazuar në publikime të [[NASA]]-s, ''World Meteorological Association'', ''Intergovernmental Panel on Climate Change'' dhe ''International Council for the Exploration of the Sea'', ashtu dhe shkencëtarë nga ''National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA)'', ''Woods Hole Oceanographic Institution'', ''Scripps Institution of Oceanography'', ''CSIRO'' dhe ''Oak Ridge National Laboratory'', ndikimi njerëzor mbi ciklin karbonik detar është domethënës.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Holli|first=Riebeek|date=16 qershor 2011|lang=en|url=https://earthobservatory.nasa.gov/Features/CarbonCycle/page5.php|title=The Carbon Cycle: Feature Articles|website=earthobservatory.nasa.gov|access-date=30 nëntor 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://public-old.wmo.int/en/media/news/new-report-published-%E2%80%9Cclimate-carbon-and-coral-reefs|title=New report published on &quot;Climate, Carbon and Coral Reefs|date=2015-11-05|work=World Meteorological Organization|access-date=30 nëntor 2017|lang=en|url-status=dead|archive-date=18 dhjetor 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231218182438/https://public-old.wmo.int/en/media/news/new-report-published-%E2%80%9Cclimate-carbon-and-coral-reefs}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:8&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ipcc.ch/report/ar5/wg1/|title=Fifth Assessment Report – Climate Change 2013|work=ipcc.ch|lang=en|access-date=30 nëntor 2017}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|work=pmel.noaa.gov|access-date=30 nëntor 2017|url=https://www.pmel.noaa.gov/pubs/outstand/sabi2683/sabi2683.shtml|title=Sabine et al. – The Oceanic Sink for Anthropogenic CO2|lang=en}}&lt;/ref&gt; Para [[Revolucioni Industrial|Revolucionit Industrial]], oqeani ishte një burim neto i CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; në atmosferë, ndërsa tani shumica e karbonit që hyn në oqeane vjen nga dioksidi karbonik (CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;) atmosferik.&lt;ref name=&quot;Royal&quot;&gt;{{cite book|access-date=17 nëntor 2017|url=http://oceanrep.geomar.de/7878/1/965_Raven_2005_OceanAcidificationDueToIncreasing_Monogr_pubid13120.pdf|date=2005|title=Ocean acidification due to increasing atmospheric carbon dioxide|isbn=0-85403-617-2|publisher=The Royal Society|lang=en|location=Londër}}&lt;/ref&gt; 

Në dekadat e fundit, oqeani ka vepruar si një depozitë për CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; antropogjenik, duke përthithur rreth një të katërtën e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; të prodhuar nga njerëzit përmes djegies së [[lënda djegëse fosile|lëndëve fosile]] dhe përdorimin e tokës për ndryshime.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Friedlingstein|first1=Pierre|last2=O'Sullivan|first2=Michael|last3=Jones|first3=Matthew W.|last4=Andrew|first4=Robbie M.|last5=Bakker|first5=Dorothee C. E.|last6=Hauck|first6=Judith|last7=Landschützer|first7=Peter|last8=Le Quéré|first8=Corinne|last9=Luijkx|first9=Ingrid T.|last10=Peters|first10=Glen P.|last11=Peters|first11=Wouter|last12=Pongratz|first12=Julia|last13=Schwingshackl|first13=Clemens|last14=Sitch|first14=Stephen|last15=Canadell|first15=Josep G.|url=https://essd.copernicus.org/articles/15/5301/2023/|date=5 dhjetor 2023|title=Global Carbon Budget 2023|journal=Earth System Science Data|lang=en|volume=15|issue=12|doi=10.5194/essd-15-5301-2023|doi-access=free|hdl=20.500.11850/665569|issn=1866-3508|hdl-access=free|pages=5301–5369}}&lt;/ref&gt; Duke vepruar kështu, oqeani është kthyer në një ndërmjetës, duke e ngadalësuar disi ngritjen e niveleve atmosferike të CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;. Megjithatë, kjo përthithje e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; antropogjenik ka shkaktuar edhe [[acidifikimi i oqeanit|acidifikimin oqeanik]].&lt;ref name=&quot;Royal&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Zeebe&quot;/&gt; [[Ndryshimet klimatike]], një pasojë e ksaj teprie CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; në atmosferë, ka rritur [[temperatura]]t oqeanike dhe atmosferike.&lt;ref&gt;{{Cite web|work=ipcc.ch|access-date=26 nëntor 2017|url=https://www.ipcc.ch/report/ar5/wg1/|title=Fifth Assessment Report – Climate Change 2013|lang=en}}&lt;/ref&gt; Niveli i ngadalësuar i ngrohjes globale që ndodh nga viti [[2000]] deri në vitin [[2010]]&lt;ref name=&quot;Knight&quot;&gt;{{cite journal|author1=J. Knight|date=2009|title=Global oceans: Do global temperature trends over the last decade falsify climate predictions?|journal=Bulletin of the American Meteorological Society|volume=90|lang=en|page=S56–S57}}&lt;/ref&gt; mund ti atribuohet një rritje të vrojtuar në përmbajtjen e sipërme të nxehtësisë oqeanike.&lt;ref&gt;{{Cite web|work=nodc.noaa.gov|lang=en|access-date=26 nëntor 2017|url=https://www.nodc.noaa.gov/OC5/3M_HEAT_CONTENT/|title=Global ocean heat and salt content|publisher=US Department of Commerce, NOAA National Centers for Environmental Information|archive-date=1 maj 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230501024707/https://www.nodc.noaa.gov/OC5/3M_HEAT_CONTENT/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Guemas&quot;&gt;{{cite journal|date=2013|author1=V. Guemas|author2=F. Doblas-Reyes|author3=I. Andreu-Burillo|author4=M. Asif|title=Retrospective prediction of the global warming slowdown in the past decade|journal=Nature Climate Change|volume=3|issue=7|doi=10.1038/nclimate1863|lang=en|access-date=10 dhjetor 2019|url=https://zenodo.org/record/3425796|bibcode=2013NatCC...3..649G|pages=649–653|url-status=dead|archive-date=25 nëntor 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232107/https://zenodo.org/record/3425796}}&lt;/ref&gt;

[[File:Marine carbon cycle.png|thumb|upright=1.34|Karboni ndahet në katër masa duke u bazuar nëse është organik/inorganik dhe nëse është i tretur/grimcuar. Proçeset e lidhura me secilën shigjetë përshkruajnë shndërrimin e lidhur me transferimin e mëtejshëm të tij nga një depozitë në tjetrën.]]
== Karboni detar ==
Kompozimet e [[karboni]]t mund të dallohen ose si organike ose inorganike dhe të tretura ose të grimcuara, në varësi të kompozimit të tyre. Karboni organik formon shtyllën kurrizore të përbërësit të kompozimeve organike si [[proteina]]t, [[lipidet]], [[karbohidratet]] dhe [[acidi nukleik|acideve nukleike]]. Karboni inorganik gjendet së pari në kompozime të thjeshta si [[dioksidi i karbonit]], [[acid karbonik-bikarbonat|acidi karbonik]], [[acid karbonik-bikarbonat|bikarbonati]] dhe karbonati (CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;, H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;, HCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;&lt;sup&gt;−&lt;/sup&gt;, CO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;&lt;sup&gt;2−&lt;/sup&gt; përkatësisht).

Karboni detar ndahet më tej në faza të grimcuara dhe të tretura. Këto masa përcaktohen në mënyrë operacionale nga ndarja fizike – karboni i tretur kalon përmes një filtri 0.2 μm, ndërsa karboni i grimcuar jo.

=== Karboni inorganik ===
Ka dy lloje kryesore të karbonit inorganik që gjenden në oqeane. Karboni i tretur inorganik ({{lang|en|Dissolved inorganic carbon}}, DIC) formohet nga [[acid karbonik-bikarbonat|bikarbonati]] (HCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;&lt;sup&gt;−&lt;/sup&gt;), karbonati (CO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;&lt;sup&gt;2−&lt;/sup&gt;) dhe [[dioksidi i karbonit]] (duke përfshirë si CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; të tretur ashtu dhe [[acid karbonik-bikarbonat|acid karbonik]] H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;). DIC mund të shndërrohet në karbon të grimcuar inorganik ({{lang|en|particulate inorganic carbon}}, PIC) përmes precipitimit të CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; (biologjikisht ose abiotikisht). DIC mund të shndërrohet gjithashtu në karbon të grimcuar organik ({{lang|en|particulate organic carbon}}, POC) përmes fotosintezëës dhe kemioautotropisë (d.m.th. prodhimit parësor). DIC rritet me thellësinë pasi grimcat organike të karbonit zhyten dhe ajrosen. [[Oksigjeni]] i lirë ulet pasi DIC rritet si pasojë e konsumimit të oksigjenit gjatë frymëmarrjes aerobike.

Karboni i grimcuar inorganik (PIC) është forma tjetër e karbonit inorganik që gjendet në oqeane. Shumica e PIC është CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; që formon [[guaska]]t e [[jeta detare|organizmave të ndryshme detare]], por mund të formohet edhe në evente zbardhuese. Peshqit e detit gjithashtu sekretojnë karbonat kalçumi gjatë [[osmoza|osmo-rregullimit]].&lt;ref&gt;{{Cite journal|author1=R. W. Wilson|author2=F. J. Millero|author3=J. R. Taylor|author4=P. J. Walsh|author5=V. Christensen|author6=S. Jennings|author7=M. Grosell|date=16 janar 2009|title=Contribution of Fish to the Marine Inorganic Carbon Cycle|url=https://archive.org/details/sim_science_2009-01-16_323_5912/page/358|journal=Science|volume=323|issue=5912|doi=10.1126/science.1157972|issn=0036-8075|pmid=19150840|lang=en|bibcode=2009Sci...323..359W|s2cid=36321414|pages=359–362}}&lt;/ref&gt;

Disa lloje karbonesh inorganike në oqean, si [[acid karbonik-bikarbonat|bikarbonati]] dhe karbonati, janë kontribuesit kryesorë të alkalinitetit, një ndërmjetës natyror oqeanik që pengon ngryshimet drastike në aciditet (ose [[pH]]). Cikli detar i karbonit ndikon edhe nivelin e reaksioneve dhe tretjes së disa komponimeve kimike, rregullon sasinë e [[dioksidi i karbonit|dioksidit karbonik]] në [[atmosfera e Tokës|atmosferë]] dhe temperaturën e Tokës.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book|title=Chemical Oceanography and the Marine Carbon Cycle|url=https://archive.org/details/chemicaloceanogr0000emer|last=Emerson|first=Steven|publisher=[[Cambridge University Press]]|year=2008|isbn=978-0-521-83313-4|lang=en|location=UK}}&lt;/ref&gt;

=== Karboni organik ===
Si karboni inorganik, ka dy forma kryesore të karbonit organik, që gjenden në oqeane (i tretur dhe grimcuar). Karboni i tretur organik ({{lang|en|Dissolved organic carbon}}, DOC) përcaktohet në mënyrë operacionale si çdo molekulë organike që kalon përmes një filtri 0.2&amp;nbsp;μm. DOC mund të shndërrohet në karbon të grimcuar organik përmes heterotrofisë dhe mund të shndërrohet gjithashtu prapë në karbon të tretur inorganik ({{lang|en|dissolved inorganic carbon}}, DIC) përmes frymëmarrjes.

Këto [[molekula]] karbonike organike duke u kapur në një filtër përcaktohen si karbon i grimcuar organik ({{lang|en|particulate organic carbon}}, POC). POC është i përbërë nga organizma (të ngordhura ose të gjalla), lënda e tyre fekale dhe detritet. POC mund të shndërrohet në DOC përmes shpërbërjes së molekulave dhe nëpërmjet djersitjes nga fitoplanktonet, për shembull. POC përgjithësisht shndërrohet në DIC përmes heterotrofisë dhe frymëmarrjes.

== Pompat karbonike detare ==
=== Pompa e tretshmërisë ===
[[File:Annual mean sea surface dissolved inorganic carbon for the 1990s (GLODAP).png|thumb|left|399px|Karboni i tretur inorganik i sipërfaqes detare]]
Oqeanet depozitojnë masën më të madhe të karbonit reaktiv në planet si DIC, i cili futet si pasojë e tretjes së dioksidit karbonik atmosferik në ujin e detit – pompa e tretshmërisë.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; Përqëndrimet e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; ujor, [[acid karbonik-bikarbonat|acidit karbonik]], joneve të bikarbonatit dhe joneve të karbonatit përfshijnë karbonin e tretur inorganik (DIC). DIC qarkullon përmes të gjithë oqeaneve nëpërmjet qarkullimit termohalin, i cili lehtëson kapacitetin e jashtëzakonshëm depozitues të DIC në oqeane.&lt;ref name =&quot;GlobalCarbonCycle&quot;&gt;{{Cite journal|author1=P. Falkowski|author2=R. J. Scholes|author3=E. Boyle|author4=J. Canadell|author5=D. Canfield|author6=J. Elser|author7=N. Gruber|author8=K. Hibbard|author9=P. Högberg|author10=S. Linder|author11=F. T. MacKenzie|author12=B. Moore III|author13=T. Pedersen|author14=Y. Rosenthal|author15=S. Seitzinger|author16=V. Smetacek|author17=W. Steffen|title=The Global Carbon Cycle: A Test of Our Knowledge of Earth as a System|url=https://archive.org/details/sim_science_2000-10-13_290_5490/page/290|doi=10.1126/science.290.5490.291|journal=Science|volume=290|issue=5490|year=2000|bibcode=2000Sci...290..291F|lang=en|pmid=11030643|pages=291–296}}&lt;/ref&gt; Ekuacionet e mëposhtme kimike tregojnë reaksionet që CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; pëson pasi hyn në oqean dhe shndërrohet në forma ujore.

Së pari, [[dioksidi i karbonit]] kryen reaksion me ujin për të formuar acid karbonik. Në vitet [[1990]] (nga [[klimatologjia]] e ''Global Ocean Data Analysis Project, GLODAP'') përqëndrimi:

&lt;math chem&gt;CO2(aq) + H2O -&gt; H2CO3&lt;/math&gt;            ('''Ekuacioni 1''')

Acidi karbonik shkëputet me shpejtësi në jone të lira [[hidrogjeni]] (teknikisht, hidronium) dhe bikarbonat.

&lt;math chem&gt;H2CO3 -&gt; H+ +  HCO3^-&lt;/math&gt; 			('''Ekuacioni 2''')

[[File:Dissociation of carbon and henry's law in the oceanic carbon pump nov 2017.jpg|thumb|345px|Shkëputja e dioksidit karbonik duke ndjekur ligjin e Henry-t]]
Joni i lirë i hidrogjenit takohet me karbonatin, tashmë të pranishëm në ujë nga shpërbërja e CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;, duke kryer reaksion për të formuar më shumë jone bikarbonati.

&lt;math chem&gt;H+ + CO3^2- -&gt; HCO3^-&lt;/math&gt; 			('''Ekuacioni 3''')

Llojet e tretura në ekuacionet e mësipërme, më së shumti bikarbonat, formojnë sistemin e alkalinitetit të karbonatit, kontributori mbizotërues i alkalinitetit të ujit të detit.&lt;ref name=&quot;Zeebe&quot;/&gt;

=== Pompa e karbonatit ===
Pompa e karbonatit, ndonjëherë e quajtur kundër-pompa e karbonatit, nis me organizmat detare në sipërfaqen oqeanike duke prodhuar karbon të grimcuar inorganik (PIC) në formën e karbonatit të kalçumit (kalçit ose aragonit, CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;). Ky CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; është ajo që formon pjesët e forta trupore si [[guaska]]t.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; Formimi i këtyre guackave rrit CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; atmosferik, si rrjedhojë e prodhimit të CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;&lt;ref name=&quot;Zeebe&quot;/&gt; në reaksionin vijues me [[stekiometria|stekiometri]] të thjeshtëzuar:&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://aslo.org/page/limnology-%26-oceanography-e-books|title=ASLO : Limnology &amp; Oceanography: e-Books|work=aslo.org|access-date=28 nëntor 2017|lang=en|url-status=dead|archive-date=7 dhjetor 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171207084449/https://aslo.org/page/limnology-%26-oceanography-e-books}}&lt;/ref&gt;

&lt;math chem&gt;Ca^2+ + 2HCO3^- &lt;=&gt; CaCO3 + CO2 + H2O&lt;/math&gt;&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite journal|author1=S. V. Smith|author2=G. S. Key|date=1 maj 1975|title=Carbon dioxide and metabolism in marine environments|journal=Limnology and Oceanography|lang=en|volume=20|issue=3|doi=10.4319/lo.1975.20.3.0493|bibcode=1975LimOc..20..493S|issn=1939-5590|doi-access=free|pages=493–495}}&lt;/ref&gt; 			    	('''Ekuacioni 4''')

Kokolitoforet, një grup pothuajse i kudondodhur fitoplanktonesh që prodhojnë [[guaska]] prej karbonat kalçumi, janë kontributorët kryesorë të pompës së karbonatit.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; Si rrjedhojë e shumësisë së tyre, kokolitoforet kanë ndikime domethënëse në kiminë e karbonatit, në sipërfaqen e ujërave që ato jetojnë dhe në oqeanin poshtë: ato mundësojnë një mekanizëm të madh për bartjen e poshtme të CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Coccolithophores|last1=Rost|first1=Björn|last2=Riebesell|first2=Ulf|date=2004|chapter=Coccolithophores and the biological pump: Responses to environmental changes|publisher=Springer|place=Berlin, Heidelberg|isbn=978-364206016-8|lang=en|doi=10.1007/978-3-662-06278-4_5|citeseerx=10.1.1.455.2864|pages=99–125}}&lt;/ref&gt; [[Fluksi]] ajër-det i CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; i shtyrë nga një bashkësi biologjike detare mund të përcaktohet nga niveli i reshjeve – përpjesëtimi i karbonit nga karbonati i kalçumit krahasuar me atë që nga karboni organik në lëndën e grimcuar zhytet në shtratin oqeanik, (PIC/POC).&lt;ref name=&quot;:5&quot;/&gt; Pompa e karbonatit vepron si një rezultat negativ mbi CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; të marrë në oqean nga pompa e tretshmërisë. Ajo zhvillohet me më pak intensitet sesa pompa e tretshmërisë.

=== Pompa biologjike ===
Karboni i grimcuar organik, i krijuar përmes prodhimit biologjik, mund të eksportohet nga oqeani i sipërm në një fluks, zakonisht të quajtur pompa biologjike, ose të ajrosur (ekuacioni 6) mbrapa në karbonin inorganik. Në të mëparshmin, karboni i tretur inorganik shndërrohet biologjikisht në lëndë organike nga [[fotosinteza]] (ekuacioni 5) dhe format e tjera të [[autotrofët|autotrofe]]&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; që pastaj zhytet dhe pjesërisht ose tërësisht, i tretur nga heterotrofët.&lt;ref name=&quot;Kim&quot;&gt;{{cite journal|author1=S. Kim|author2=R. Kramer|author3=P. Hatcher|date=2003|title=Graphical method for analysis of ultrahigh-resolution broadband mass spectra of natural organic matter, the van Krevelen diagram|lang=en|journal=Analytical Chemistry|volume=75|issue=20|doi=10.1021/AC034415P|pmid=14710810|pages=5336–5344}}&lt;/ref&gt; Karboni i grimcuar organik mund të klasifikohet, bazuar në mënyrën se sa lehtësisht mund ta shpërbëjnë për ushim organizmat, si i ndjeshëm, gjysëm i ndjeshëm, ose refraktar.

[[Fotosinteza]] nga fitoplanktonet është burimi parësor për molekulat e ndjeshme dhe gjysmë të ndjeshme, ndërsa është burim i tërthortë për shumicën e molekulave refraktare.&lt;ref name=&quot;:2&quot;/&gt; [[Molekula]]t e ndjeshme janë të pranishme në përqëndrime të ulëta jashtë qelizore (në gamën [[përqendrimi molar|pikomolare]]) dhe kanë gjysmë jetë prej vetëm minutash, kur janë të lira në oqean.&lt;ref name=&quot;Azam&quot;&gt;{{cite journal|author1=F. Azam|author2=F. Malfatti|date=2007|title=Microbial structuring of marine ecosystems|journal=Nature Reviews Microbiology|volume=5|issue=10|doi=10.1038/nrmicro1747|lang=en|pmid=17853906|s2cid=10055219|pages=782–791}}&lt;/ref&gt; Ato konsumohen nga mikrobet brenda orëve ose ditëve të prodhimit dhe qëndrojnë në sipërfaqen [[oqeani]]ke,&lt;ref name=&quot;Moran&quot;/&gt; kur kontribuojnë në shumicën e [[fluksi]]t të ndjeshëm karbonik.&lt;ref name =&quot;Moran2013&quot;&gt;{{cite journal|author1=X. Moran|date=2013|author2=H. Ducklow|author3=M. Erickson|lang=en|title=Carbon fluxes through estuarine bacteria reflect coupling with phytoplankton|journal=Marine Ecology Progress Series|volume=489|doi-access=free|doi=10.3354/meps10428|bibcode=2013MEPS..489...75M|pages=75–85}}&lt;/ref&gt; Molekulat gjysmë të ndjeshme, më të vështira për tu konsumuar, janë të afta të arrijnë thellësi prej qindra metrash poshtë sipërfaqes, para se të metabolizohen.&lt;ref name=&quot;Hansell1998&quot;&gt;{{cite journal|author1=D. Hansell|author2=C. Carlson|date=1998|title=Net community production of dissolved organic carbon|journal=Global Biogeochemical Cycles|volume=12|issue=3|doi=10.1029/98gb01928|bibcode=1998GBioC..12..443H|lang=en|doi-access=free|pages=443–453}}&lt;/ref&gt; DOM refraktare më së shumti përfshin molekula tepër të bashkë-lidhura si hidrokarbonet policiclike aromatike ose linjin.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite journal|lang=en|last1=Brophy|first1=Jennifer E.|last2=Carlson|first2=David J.|title=Production of biologically refractory dissolved organic carbon by natural seawater microbial populations|url=https://archive.org/details/sim_deep-sea-research-part-a_1989-04_36_4a/page/497|journal=Deep Sea Research Part A. Oceanographic Research Papers|year=1989|volume=36|issue=4|doi=10.1016/0198-0149(89)90002-2|bibcode=1989DSRA...36..497B|pages=497–507}}&lt;/ref&gt;

DOM refraktar mund të arrijë thellësi më të mëdha sesa 1000 m dhe të qarkullojë përgjatë oqeaneve për mijëra vjetë.&lt;ref name=&quot;Follett&quot;&gt;{{cite journal|author1=C. Follett|author2=D. Repeta|author3=D. Rothman|author4=L. Xu|author5=C. Santinelli|date=2014|title=Hidden cycle of dissolved organic carbon in the deep ocean|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=111|issue=47|lang=en|doi=10.1073/pnas.1407445111|pmid=25385632|bibcode=2014PNAS..11116706F|doi-access=free|pmc=4250131|pages=16706–16711}}&lt;/ref&gt; Përgjatë vitit, afërsisht 20 gigatonë karbon i ndjeshëm, i fiksuar në mënyrë fotosintetike, merret nga heterotrofët, ndërsa karbon refraktar konsumohet më pak se 0.2 gigatonë.&lt;ref name=&quot;Moran&quot;&gt;{{cite journal|author1=M. Moran|author2=E. Kujawinski|author3=A. Stubbins|author4=R. Fatland|date=2016|author5=L. Aluwihare|author6=A. Buchan|author7=B. Crump|author8=P. Dorrestein|author9=S. Dyhrman|title=Deciphering ocean carbon in a changing world|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=113|issue=12|doi=10.1073/pnas.1514645113|author10=N. Hess|author11=B. Howe|lang=en|author12=K. Longnecker|author13=P. Medeiros|author14=J. Niggemann|pmid=26951682|author15=I. Obernosterer|author16=D. Repeta|author17=J. Waldbauer|pmc=4812754|doi-access=free|bibcode=2016PNAS..113.3143M|pages=3143–3151}}&lt;/ref&gt; Lënda e tretur organike Marine ({{lang|en|dissolved organic matter}}, DOM) detare mund të depozitojë po aq karbon sa furnizimi i tanishmë me CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; atmosferik,&lt;ref name=&quot;Hansell&quot;&gt;{{cite journal|date=2013|author1=D. Hansell|title=Recalcitrant dissolved organic carbon fractions|journal=Annual Review of Marine Science|volume=5|issue=1|lang=en|pmid=22881353|doi=10.1146/annurev-marine-120710-100757|pages=421–445}}&lt;/ref&gt; por proçeset industriale po e ndryshojnë baraspeshën e këtij cikli.&lt;ref name=&quot;Doney&quot;&gt;{{cite journal|last1=Doney|first1=Scott|last2=Ruckelshaus|first2=Mary|last3=Duffy|first3=Emmett|last4=Barry|first4=James|last5=Chan|first5=Francis|last6=English|first6=Chad|last7=Galindo|first7=Heather|last8=Grebmeier|first8=Jacqueline M.|last9=Hollowed|first9=Anne|date=2012|title=Climate change impacts on marine ecosystems|journal=Annual Review of Marine Science|volume=4|issue=1|doi=10.1146/annurev-marine-041911-111611|lang=en|pmid=22457967|last10=Knowlton|first10=Nancy|last11=Polovina|first11=Jeffrey|last12=Rabalais|first12=Nancy|last13=Sydeman|first13=William|last14=Talley|first14=Lynne|bibcode=2012ARMS....4...11D|s2cid=35349779|pages=11–37}}&lt;/ref&gt;

&lt;math chem&gt;\underset{dioksid~karboni}{6CO2} + \underset{uji}{6H2O}  -&gt;[energji~drite]  \underset{karbohidrate}{C6H12O6} + \underset{oksigjen}{6O2}&lt;/math&gt; 	    	('''Ekuacioni 5''')&lt;/br&gt;
&lt;math chem&gt;\underset{karbohidrate}{C6H12O6} + \underset{oksigjen}{6O2} -&gt; \underset{dioksid~karboni}{6CO2} + \underset{uji}{6H2O} + heat&lt;/math&gt; 	                            ('''Ekuacioni 6''')

[[File:CO2 flux IPCC.jpg|thumb|upright=1.74| {{center|Fluksi global ajër-det CO2 – IPCC 2007}}]]
==Hyrjet==
Hyrjet në ciklin karbonik detar janë të shumta, por kontributorët krysorë, mbi një bazë neto, vijnë nga [[atmosfera]] dhe lumenjtë.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt; Burimet hidrotermale përgjithsisht furnizojnë karbon të barabartë me sasinë që ata konsumojnë.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt;

=== Atmosfera ===
Para [[Revolucioni Industrial|Revolucionit Industrial]], oqeani ishte një burim i CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; për [[atmosfera|atmosferën]]&lt;ref name=&quot;Royal&quot;/&gt; duke baraspeshuar ndikimin e [[erozioni]]t të shkëmbinjve dhe karbonit të grimcuar tokësor; tani ai është bërë një depozitues për CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; e tepërt atmosferik.&lt;ref name=&quot;SINKS&quot;&gt;{{cite journal|author1=J. A. Raven|author2=P. G. Falkowskli|title=Oceanic sinks for atmospheric CO2|journal=Global Biogeochemical Cycles|date=2009|volume=23|issue=1|hdl=1912/3415|citeseerx=10.1.1.715.9875|url=http://www.vliz.be/imisdocs/publications/291174.pdf|lang=en|doi=10.1029/2008gb003349|bibcode=2009GBioC..23.1005G|s2cid=17471174|page=GB1005}}&lt;/ref&gt; Dioksidi i karbonit përthithet nga [[atmosfera]] në sipërfaqen oqeanike me një nivel shkëmbimi që varion në bazë të vendit dhe gjatë kohës,&lt;ref name=&quot;Takahashi2002&quot;&gt;{{cite journal|author1=T. Takahashi|author2=S. Sutherland|author3=C. Sweeney|author4=A. Poisson|author5=N. Metzl|title=Global sea–air CO2 flux based on climatological surface ocean pCO2, and seasonal biological and temperature effects|url=https://archive.org/details/deep-sea-research-part-ii_2002_49_9-10/page/1601|date=2002|volume=49|issue=9–10|doi=10.1016/S0967-0645(02)00003-6|journal=Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography|bibcode=2002DSRII..49.1601T|lang=en|pages=1601–1622}}&lt;/ref&gt; por mesatarisht, oqeanet kanë një përthithje neto prej rreth 2.9 Pg (e barasvlefshme me 2.9 milirdë tonë metrikë) karbon nga CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; atmosferik në vit.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Friedlingstein|first1=Pierre|last2=O'Sullivan|first2=Michael|last3=Jones|first3=Matthew W.|last4=Andrew|first4=Robbie M.|last5=Bakker|first5=Dorothee C. E.|last6=Hauck|first6=Judith|last7=Landschützer|first7=Peter|last8=Le Quéré|first8=Corinne|last9=Luijkx|first9=Ingrid T.|last10=Peters|first10=Glen P.|last11=Peters|first11=Wouter|last12=Pongratz|first12=Julia|date=5 dhjetor 2023|last13=Schwingshackl|first13=Clemens|last14=Sitch|first14=Stephen|last15=Canadell|first15=Josep G.|title=Global Carbon Budget 2023|lang=en|issn=1866-3508|url=https://essd.copernicus.org/articles/15/5301/2023/|journal=Earth System Science Data|volume=15|issue=12|doi=10.5194/essd-15-5301-2023|doi-access=free|hdl-access=free|hdl=20.500.11850/665569|pages=5301–5369}}&lt;/ref&gt;

[[File:Carbon cycle processes in high-latitude shelf seas.jpg|thumb|left|upright=1.83| {{center|Proçeset e ciklit karbonik në [[gjerësia gjeografike|gjerësi]] të mëdha të shelfeve detare&lt;ref name=&quot;Capelle2020&quot;&gt;{{cite journal|last1=Capelle|first1=David W.|title=Effect of terrestrial organic matter on ocean acidification and CO2 flux in an Arctic shelf sea|year=2020|last2=Kuzyk|first2=Zou Zou A.|last3=Papakyriakou|first3=Tim|last4=Guéguen|first4=Céline|last5=Miller|first5=Lisa A.|last6=MacDonald|first6=Robie W.|lang=en|doi=10.1016/j.pocean.2020.102319|journal=Progress in Oceanography|volume=185|bibcode=2020PrOce.18502319C|doi-access=free|hdl=1993/34767|hdl-access=free|page=102319}} [[File:CC-BY icon.svg|50px]]&lt;/ref&gt;}}]]
Për shkak se [[tretshmëria]] e dioksidit karbonik rritet kur temperatura ulet, zonat e ftohta mund të përmbajnë më shumë CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; dhe akoma të jenë në baraspeshë me atmosferën; Në dallim, rritja e temperaturës sipërfaqëosre detare e ulë kapacitetin e oqeaneve për të marrë dioksid karbonik.&lt;ref name=&quot;Revelle&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Zeebe&quot;&gt;{{cite book|author1=R. Zeebe|author2=D. Wolf-Gladrow|title=CO2 in seawater: Equilibrium, Kinetics, Isotopes|date=2001|publisher=Elsevier Science|lang=en|page=360}}&lt;/ref&gt; Veriu i [[Oqeani Atlantik|Atlantikut]] dhe oqeanet veriore kanë marrjen më të lartë të karbonin për njësi sipërfaqësore në botë,&lt;ref name=&quot;Takahashi&quot;&gt;{{cite journal|author1=T. Takahashi|author2=S. Sutherland|date=2009|author3=R. Wanninkhof|author4=C. Sweeney|author5=R. A. Feely|display-authors=5|author6=D. W. Chipman|author7=Hales|first7=Burke|last8=Friedrich|first8=Gernot|last9=Chavez|first9=Francisco|last10=Sabine|first10=Christopher|last11=Watson|first11=Andrew|last12=Bakker|first12=Dorothee C. E.|last13=Schuster|first13=Ute|last14=Metzl|first14=Nicolas|last15=Yoshikawa-Inoue|first15=Hisayuki|last16=Ishii|first16=Masao|last17=Midorikawa|first17=Takashi|last18=Nojiri|first18=Yukihiro|last19=de Baar|first19=Hein J. W.|title=Climatological mean and decadal change in surface ocean pCO2, and net sea-air CO2 flux over the global oceans|url=https://archive.org/details/deep-sea-research-part-ii_2009-04_56_8-10/page/554|volume=56|issue=8–10|doi=10.1016/j.dsr2.2008.12.009|journal=Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography|lang=en|bibcode=2009DSRII..56..554T|pages=554–577}}&lt;/ref&gt; dhe një në Atlantikun Verior të transportit konvencional të thellë afërsisht 197 Tg në vit karbon jo-refraktar ndaj thellësisë.&lt;ref name=&quot;Fontal&quot;&gt;{{cite journal|author1=M. Fontela|date=2016|author2=M. Garcia-Ibanez|author3=D. Hansell|author4=H. Mercier|author5=F. Perez|title=Dissolved organic carbon in the North Atlantic meridional overturning circulation|journal=Nature|volume=6|doi=10.1038/srep26931|pmid=27240625|pmc=4886255|lang=en|bibcode=2016NatSR...626931F|page=26931}}&lt;/ref&gt;

Niveli i absorbimit të CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; nga oqeanet është rritur gjatë kohës pasi përqëndrimet e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; atmosferik janë rritur për shkak të çlirimeve antropogjenike. Megjithatë, depozitimi oqeanik i karbonit mund të jetë më i ndjeshëm ndaj ndryshimeve klimatike sesa mendohej më parë dhe ngrohja oqeanike si dhe qarkullimi i ndryshimeve si rrjedhojë e ndryshimeve klimatike mund të rezultojnë në absorbimin e më pak CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; nga [[atmosfera]] në oqean në të ardhmen sesa pritej.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Gruber|first1=Nicolas|last2=Bakker|first2=Dorothee C. E.|display-authors=5|last3=DeVries|first3=Tim|last4=Gregor|first4=Luke|last5=Hauck|first5=Judith|last6=Landschützer|first6=Peter|last7=McKinley|first7=Galen A.|last8=Müller|first8=Jens Daniel|date=24 janar 2023|title=Trends and variability in the ocean carbon sink|lang=en|url=https://www.nature.com/articles/s43017-022-00381-x|journal=Nature Reviews Earth &amp; Environment|volume=4|issue=2|doi=10.1038/s43017-022-00381-x|hdl-access=free|bibcode=2023NRvEE...4..119G|issn=2662-138X|hdl=20.500.11850/595538|pages=119–134}}&lt;/ref&gt;

====Niveli i shkëmbimeve të dioksidit karbonik mes oqeanit dhe atmosferës====
Nivelet e shkëmbimit oqean-atmosferë të CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; varen nga përqëndrimi i dioksidit karbonik tashmë të pranishëm si në atmosferë ashtu dhe në oqeane, [[temperatura]], [[kripshmëria]] dhe shpejtësia e erës.&lt;ref name=&quot;CO2calc&quot;&gt;{{cite book|date=2010|author1=L. L. Robbins|author2=M. E. Hansen|author3=J. A. Kleypas|author4=S. C. Meylan|title=CO2calc—A user-friendly seawater carbon calculator for Windows, Mac OS X, and iOS (iPhone)|publisher=U.S. Geological Survey Open-File Report 2010-1280|lang=en|page=16}}&lt;/ref&gt; Ky nivel shkëmbimi mund të jetë përllogaritet me afërsi nëpërmjet ligjit të Henry-t duke u përllogaritur si S = kP, ku [[tretshmëria]] (S) e gazit të dioksidit karbonik është përpjesëtimor me sasinë gazit në atmosferë, ose trysnia e tij e pjesshme.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt;

====Faktori Revelle====
Meqë hyrjet oqeanike të dioksidit karbonik janë të kufizuara, fluksi hyrës i CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; mund të përshkruhet edhe nga faktori Revelle.&lt;ref name=&quot;Revelle&quot;&gt;{{cite journal|author1=R. Revelle|author2=H. Suess|title=Carbon dioxide exchange between atmosphere and ocean and the question of an increase of atmospheric CO2 during the past decades|journal=Tellus|date=1957|doi=10.1111/j.2153-3490.1957.tb01849.x|volume=9|issue=1|lang=en|bibcode=1957Tell....9...18R|pages=18–27}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Zeebe&quot;/&gt; Faktori Revelle është raporti i ndryshimit të dioksidit karbonik me ndryshimin e karbonit inorganik të tretur, që shërben si një tregues i shpërbërjes së dioksidit karbonik në shtresën e përzier duke konsideruar pompën e tretshmërisë. Faktori Revelle është një shprehje për të karakterizuar efiçencën termodinamike të masës DIC për të absorbuar CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; në bikarbonat. Sa më i vogël faktori Revelle, aq më i madh kapaciteti i ujit oqeanik për të marrë dioksid karbonik. Ndërsa Revelle llogariti një faktor prej rreth 10 në kohën e tij, në një studim të vitit [[2004]] të dhënat tregonin një faktor Revelle që varionte nga afërsisht 9 në rajonet me [[gjerësia gjeografike|gjerësi]] të ulëta tropikale deri në 15 në Oqeanin Jugor afër [[Antarktis|Antarkidës]].&lt;ref name=&quot;RF&quot;&gt;{{cite journal|author1=C. L. Sabine|author2=R. A. Feely|author3=N. Gruber|author4=R. M. Key|author5=K. Lee|title=The oceanic sink for anthropogenic CO2|date=2004|volume=305|issue=5682|doi=10.1126/science.1097403|url=http://oceanrep.geomar.de/46251/1/1193.full.pdf|pmid=15256665|journal=Science|bibcode=2004Sci...305..367S|hdl=10261/52596|s2cid=5607281|lang=en|hdl-access=free|pages=367–371}}&lt;/ref&gt;

=== Lumenjtë ===
[[Lumi|Lumenjtë]] mund të trasportojnë gjithashtu karbon organik në oqean përmes [[erozioni]]t ose erozionit të alumino-silikatit (ekuacioni 7) dhe shkëmbinjtë karbonatikë (ekuacioni 8) nga toka,

&lt;math chem&gt;2 NaAlSi3O8 + 2 H2CO3 + 9 H2O  -&gt;  2 Na+ + 2 HCO3^- + 4 H4SiO4 + Al2Si2O5(OH)4&lt;/math&gt; 		'''7'''

&lt;math chem&gt;CaCO3 + H2CO3  -&gt;  Ca^2+ + 2 HCO3^-&lt;/math&gt; 	            '''8'''

ose nëpërmjet dekompozimit të organizmave (ekuacioni 5, p.sh. bimët dhe lëndët tokësore). Lumenjtë kontribuojnë afërsisht sasi të barabarta (~0.4 GtC/vit) DIC dhe DOC në oqeane. Vlerësohet se afërsisht 0.8 GtC (DIC + DOC) transportohet çdo vit nga lumenjtë në oqean.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt; Lumenjtë që rrjedhin në Gjirin Çesëpik (Lumenjtë Suskuehana, Potomak dhe Xhejms) fusin afërsisht 0.004 Gt (6.5 x 10&lt;sup&gt;10&lt;/sup&gt; molë) DIC në vit.&lt;ref name=&quot;Waldbusser&quot;&gt;{{cite journal|author1=G. Waldbusser|author2=E. Powell|author3=R. Mann|title=Ecosystem effects of shell aggregations and cycling in coastal waters: an example of Chesapeake Bay oyster reefs|journal=Ecology|date=2013|volume=94|issue=4|url=https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles|doi=10.1890/12-1179.1|bibcode=2013Ecol...94..895W|lang=en|pages=895–903|access-date=15 prill 2025|archive-date=25 nëntor 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232121/https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Transporti i përgjithshëm i karbonit të lumenjve përfaqëson afërsisht 0.02% të tërësisë së karbonit në atmosferë.&lt;ref name=&quot;NATerosion&quot;&gt;{{cite journal|last1=Galy|first1=Valier|last2=Peucker-Ehrenbrink|first2=Bernhard|last3=Eglinton|first3=Timothy|title=Global carbon export from the terrestrial biosphere controlled by erosion|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_nature_2015-05-14_521_7551/page/204|journal=Nature|date=2015|volume=521|issue=7551|doi=10.1038/nature14400|pmid=25971513|s2cid=205243485|bibcode=2015Natur.521..204G|lang=en|pages=204–207}}&lt;/ref&gt; Megjithëse ajo duket e vogël, përgjatë periudhave të gjatë kohore (1000 deri në 10,000 vjetë) karboni që hynë nga lumenjtë (dhe në këtë mënyrë duke mos hyrë në atmosferë) shërben si një efekt stabilizues për ngrohjen [[efekti serë|serë]].&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Velbel|first=Michael Anthony|date=1 dhjetor 1993|title=Temperature dependence of silicate weathering in nature: How strong a negative feedback on long-term accumulation of atmospheric CO2 and global greenhouse warming?|url=https://archive.org/details/sim_geology_1993-12_21_12/page/n3|lang=en|journal=Geology|doi=10.1130/0091-7613(1993)021&lt;1059:TDOSWI&gt;2.3.CO;2|s2cid=747129|issn=0091-7613|volume=21|issue=12|bibcode=1993Geo....21.1059V|pages=1059–1062}}&lt;/ref&gt;

[[File:Fate of Buried Organic Matter.jpg|thumb|406px|Fati i lëndës organike të groposur]]
== Daljet ==
Daljet krysore të sistemit karbonik detar janë lënda e grimcuar organike ({{lang|en|particulate organic matter}}, POC) dhe ruajtjsa e karbonatit të kalçumit (PIC) ashtu dhe kundër-erozioni.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt; Ndërsa ka rajone me humbje vendore të CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; në atmosferë dhe proçeset hidrotermale, në cikël nuk ndodh humbje neto.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt;

=== Depozitimi i lëndës organike ===
Sedimentimi është një depozitim afatgjatë i karbonit në oqean, ashtu si dhe humbja më e madhe e krabonit nga sistemi oqeanik. Sedimetet e thella detare dhe formacionet gjeologjike janë të rëndësishme pasi ato mundësojnë një regjistër të plotë të jetës në Tokë dhe një burim të rëndësishëm të [[lënda djegëse fosile|karburantit fosil]]. Karboni oqeanik mund të dalë nga sistemi në formën e detriteve që zhyten dhe groposen në shtratin detar pa u dekompozuar ose shpërbërë plotësisht. Sasia e sedimenteve sipërfaqore të shtratit oqeanit për 1.75x10&lt;sup&gt;15&lt;/sup&gt; kg karbon në ciklin karbonik global.&lt;ref name=&quot;IPCC&quot;&gt;{{cite book|last1=Ciais|first1=Philippe|last2=Sabine|first2=Christopher|date=2014|lang=en|url=http://pubman.mpdl.mpg.de/pubman/item/escidoc:2058766/component/escidoc:2058768/WG1AR5_Chapter06_FINAL.pdf|title=Climate Change 2013: the physical science basis. Contribution of Working Group I to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change|publisher=[[Cambridge University Press]]|pages=465–470}}&lt;/ref&gt; Më së shumti 4% e karbonit të grimcuar organik nga zona eufotike në [[Oqeani Paqësor|Oqeanin Paqësor]], ku zhvillohet prodhimi parësor i energjizuar nga drita, groposet në sedimentet detare.&lt;ref name=&quot;Paleo&quot;&gt;{{cite journal|author1=S. Emerson|author2=J. Hedges|date=tetor 1988|lang=en|title=Processes Controlling the Organic Carbon Content of Open Ocean Sediments|doi=10.1029/pa003i005p00621|bibcode=1988PalOc...3..621E|volume=3|journal=Paleoceanography|issue=5|pages=621–634}}&lt;/ref&gt; Pastaj mendohet se meqë ka më shumë hyrje të lëndës organike në oqean sesa ajo që groposet, një pjesë e madhe e tij përdoret ose konsumohet brenda.

==== Fati i karbonit organik të zhytur ====
Historikisht, sedimentet me përmbajtje më të madhe të karbonit organik gjenden shpesh në zona me prodhimtari të lartë të sipërfaqes ujore ose ato me përqëndrim të ulët oksigjeni në fundin e ujërave.&lt;ref&gt;{{Cite book|author1=R. H. Fleming|author2=R. Revelle|lang=en|date=1939|chapter=Physical processes in the oceans|editor=P. D. Trask|title=Recent Marine Sediments|publisher=American Association of Petroleum Geologists|location=Tulsa|pages=48–141}}&lt;/ref&gt; 90% e groposjes së karbonit organik ndodh në depozitat e [[delta lumore|grykëderdhjet lumore]], shelfet kontinentale dhe pjerrësitë e sipërme;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Berner|first=Robert A.|date=1 janar 1989|title=Biogeochemical cycles of carbon and sulfur and their effect on atmospheric oxygen over phanerozoic time|url=https://archive.org/details/sim_palaeogeography-palaeoclimatology-palaeoecology_1989-01_75_1-2/page/97|lang=en|journal=Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology|series=The Long Term Stability of the Earth System|volume=75|issue=1|doi=10.1016/0031-0182(89)90186-7|bibcode=1989PPP....75...97B|pages=97–122}}&lt;/ref&gt; kjo pasi pjesërisht nga koha e shkurtër e ekspozimit pasi një largësi më e vogël e shtratit detar dhe kompozimi i lëndës organike që tashmë është depozituar në ato mjedise.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Henrichs|first=Susan|title=Early diagenesis of organic matter in marine sediments: progress and perplexity|url=https://archive.org/details/sim_marine-chemistry_1992-09_39_1-3/page/119|journal=Marine Chemistry|volume=39|issue=1–3|doi=10.1016/0304-4203(92)90098-U|lang=en|date=1992|bibcode=1992MarCh..39..119H|pages=119–149}}&lt;/ref&gt; Groposja e karbonit organik është gjithashtu e ndjeshme ndaj modeleve klimatike: raporti i akumulimit të karbonit organik ishte 50% më i lartë gjatë maksimumit të fundit akullnajor, krahasuar me periudhat interglaciale.&lt;ref name=&quot;Globalpulses&quot;/&gt;

====Degradimi====
POC dekompozohet nga një seri proçsesh të menaxhuara nga mikrobe, si [[metani|metanogjeneza]] dhe reduktimi i [[sulfati]]t, para groposjes në shtratin detar.&lt;ref name =&quot;Claypool&quot;&gt;{{cite book|author1=G. E. Claypool|author2=I. R. Kaplan|date=1974|title=Natural Gases in Marine Sediments|publisher=Plenum Press|lang=en|pages=99–139}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Rutherford&quot;&gt;{{cite journal|author1=S. D'Hondt|date=2002|author2=S. Rutherford|author3=A. J. Spivack|title=Metabolic activity of subsurface life in deep-sea sediments|url=https://archive.org/details/sim_science_2002-03-15_295_5562/page/2066|journal=Science|volume=295|issue=5562|s2cid=26979705|lang=en|doi=10.1126/science.1064878|pmid=11896277|bibcode=2002Sci...295.2067D|pages=2067–2070}}&lt;/ref&gt; Degradimi i POC rezulton gjithashtu në prodhimin e [[metani]]t mikrobik që është krysisht gaz hidrati në skajet kontinentale.&lt;ref&gt;{{Cite book|date=2001|author1=K. A. Kvenvolden|author2=T. D. Lorenson|title=Natural Gas Hydrates: Occurrence, Distribution, and Detection|editor1=Charles K. Paull|editor2=William P. Dillon|publisher=American Geophysical Union|volume=124|lang=en|isbn=978-0-875-90982-0|series=Geophysical Monograph Series|pages=3–18}}&lt;/ref&gt; Linjini dhe poleni janë rezistentë në mënyrë natyrore ndaj degradimit dhe disa studime tregojnë se matricat inorganike mund të mbrojnë gjithashtu lëndën organike.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Huguet|first1=Carme|last2=de Lange|first2=Gert J.|last3=Gustafsson|first3=Örjan|last4=Middelburg|first4=Jack J.|last5=Sinninghe Damsté|first5=Jaap S.|last6=Schouten|first6=Stefan|date=15 dhjetor 2008|title=Selective preservation of soil organic matter in oxidized marine sediments (Madeira Abyssal Plain)|url=https://archive.org/details/sim_geochimica-et-cosmochimica-acta_2008-12-15_72_24/page/n212|doi=10.1016/j.gca.2008.09.021|bibcode=2008GeCoA..72.6061H|lang=en|journal=Geochimica et Cosmochimica Acta|volume=72|issue=24|pages=6061–6068}}&lt;/ref&gt; Nivelet e ruajtjes së lëndës organike varen nga variabla të tjerë të ndërvarura që variojnë në kohë dhe hapsirë në mënyrë jo lineare. Megjithëse shpërbërja e lëndës organike zhvillohet me shpejtësi në prani të [[oksigjeni]]t, mikrobet përdorin një larmi llojesh kimike (nëpërmjet shkallëve [[reaksionet redoks|redoks]]) mund ta degradojnë lëndën organike në sedimente anoksike.&lt;ref name=&quot;:6&quot;/&gt;

Thellësia e groposjes në të cilën degradimi ndalon varet nga niveli i sedimentimit, shumësia relative e lëndës organike në sedimente, lloji i lëndës organike që groposet dhe variabla të tjera të shumta.&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Hedges|first1=John I.|last2=Hu|first2=Feng Sheng|last3=Devol|first3=Allan H.|last4=Hartnett|first4=Hilairy E.|date=1999|last5=Tsamakis|first5=Elizabeth|last6=Keil|first6=Richard G.|title=Sedimentary organic matter preservation: A test for selective degradation under oxic conditions|issn=0002-9599|url=https://asu.pure.elsevier.com/en/publications/sedimentary-organic-matter-preservation-a-test-for-selective-degr|journal=American Journal of Science|volume=299|lang=en|issue=7–9|bibcode=1999AmJS..299..529H|doi=10.2475/ajs.299.7-9.529|page=529}}&lt;/ref&gt; Ndërsa dekompozimi i lëndës organike mund të zhvillohet në sedimentet anoksike kur [[bakteri]]et përdorin oksidantët të tjerë në vend të [[oksigjeni]]t ([[nitrati]], [[sulfati]], Fe&lt;sup&gt;3+&lt;/sup&gt;), dekompozimi priret të përfundojë shpejtë në mineralizim të plotë. Kjo ndodh si rrjedhojë e dekompozimit preferencial të molekulave të ndjeshme krahasuar me [[molekula]]t refraktare.&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Kristensen|first1=Erik|last2=Ahmed|first2=Saiyed I.|last3=Devol|first3=Allan H.|date=1 dhjetor 1995|title=Aerobic and anaerobic decomposition of organic matter in marine sediment: Which is fastest?|url=https://archive.org/details/limnology-and-oceanography_1995-12_40_8/page/1430|journal=Limnology and Oceanography|volume=40|issue=8|doi=10.4319/lo.1995.40.8.1430|issn=1939-5590|lang=en|bibcode=1995LimOc..40.1430K|doi-access=free|pages=1430–1437}}&lt;/ref&gt;

====Groposja====
Groposja e karbonit organik është një futje energjie për mjediset biologjike nëntokësore dhe mund të rregulloi [[oksigjeni]]n në atmosferë në periudha të gjata kohore (&gt; 10,000 vjetë).&lt;ref name=&quot;Globalpulses&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Cartapanis|first1=Olivier|date=21 janar 2016|last2=Bianchi|first2=Daniele|last3=Jaccard|first3=Samuel|last4=Galbraith|first4=Eric|lang=en|title=Global pulses of organic carbon burial in deep-sea sediments during glacial maxima|volume=7|journal=Nature Communications|doi=10.1038/ncomms10796|pmid=26923945|pmc=4773493|bibcode=2016NatCo...710796C|page=10796}}&lt;/ref&gt; Groposja mund të zhvillohet vetëm nëse karboni organik mbërrin në shtratin detar, duke i bërë shelftet kontinentale dhe skajet bregdetare depozitën kryesore të karbonit orgaqnik nga prodhimi parësor tokësor dhe oqeanik. [[Fjordi|Fjordet]], ose shkëmbinjtë e krijuar nga erozioni akullnajor, janë identifikuar gjithashtu si zona me groposje domethënëse të [[karboni]]t, me nivele një qint herë më të mëdha sesa mesatarja oqeanike.&lt;ref name=&quot;fjords&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Smith|first1=Richard|last2=Bianchi|first2=Thomas|last3=Allison|first3=Mead|last4=Savage|first4=Candida|last5=Galy|first5=Valier|date=2015|title=High rates of organic carbon burial in fjord sediments globally|volume=8|issue=6|lang=en|journal=Nature Geoscience|doi=10.1038/ngeo2421|bibcode=2015NatGe...8..450S|page=450}}&lt;/ref&gt; Karboni i grimcuar organik groposet në sedimentet oqeanike, duke krijuar një rrugë midis një depozite karboni të disponueshme nxitimthi në oqean për periudhat gjeologjike të depozitimit të tij. Kur karboni sekuestrohet në shtratin detar, konsiderohet ''karbon blu''. Nivelet e groposjes mund të përllogariten si diferenca midis nivelit që lënda organike zhytet dhe nivelit në të cilin ajo dekompozohet.

=== Ruajtja e karbonatit të kalçumit ===
Precipitati i karbonatit të kalçumit është i rëndësishëm pasi ai rezulton në humbjen e [[alkali]]nitetit ashtu dhe në çlirimin e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; (ekuacioni 4) dhe kështu një ndryshim i nivelit të ruajtjes së karbonatit të kalçumit mund të ndryshojë trysninë e pjesshme të CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; në [[atmosfera e Tokës|atmosferën tokësore]]. CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; është i tej saturuar në shumicën e ujërave sipërfaqësore oqeanike dhe i nënsaturuara në thellësi,&lt;ref name=&quot;Zeebe&quot;/&gt; duke nënkuptuar se [[guaska]]t, me gjasa, janë më të prirura të shpërbëhen pasi ato zhyten në thellësitë oqeanike. CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; gjithashtu mund të tretet nëpërmjet tretjes metabolike (d.m.th. mund të përdoret si ushqim dhe të ekskretohet) dhe kështu sedimentet e thellësisë oqeanike kanë shumë pak karbonat kalçumi. Precipitimi dhe groposja e karbonatit të kalçumit në oqean largon karbonin e grimcuar inorganik nga oqeani dhe në fund formon gëlqerorët.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; Në periudha kohore më të mëdha se 500,000 vjetë, klima tokësore moderohet nga [[fluksi]]t hyrës dhe dalës të karbonit nga [[litosfera]].&lt;ref&gt;{{Cite journal|author1=J. F. Kasting|author2=O. B. Toon|author3=J. B. Pollack|date=1 shkurt 1988|title=How climate evolved on the terrestrial planets|url=https://archive.org/details/sim_scientific-american_1988-02_258_2/page/n105|journal=Scientific American|volume=258|issue=2|pmid=11538470|lang=en|doi=10.1038/scientificamerican0288-90|issn=0036-8733|bibcode=1988SciAm.258b..90K|pages=90–97}}&lt;/ref&gt; Shkëmbinjtë e formuar në shtratin oqeanik riciklohen nëpërmjet [[pllaka tektonike|pllakave tektonike]] prapë në sipërfaqe dhe [[erozioni|erodohen]] ose nënvendosen në mantel, duke çliruar gaz karbonik nga [[vullkani|vullkanet]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt;

== Ndikimi njerëzor ==
Oqeanet marrin rreth 25 – 31% të CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; antropogjenik.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Gruber|first1=Nicolas|last2=Clement|first2=Dominic|last3=Carter|first3=Brendan R.|last4=Feely|first4=Richard A.|last5=van Heuven|first5=Steven|display-authors=5|lang=en|last6=Hoppema|first6=Mario|last7=Ishii|first7=Masao|last8=Key|first8=Robert M.|last9=Kozyr|first9=Alex|last10=Lauvset|first10=Siv K.|last11=Lo Monaco|first11=Claire|last12=Mathis|first12=Jeremy T.|last13=Murata|first13=Akihiko|last14=Olsen|first14=Are|last15=Perez|first15=Fiz F.|date=15 mars 2019|title=The oceanic sink for anthropogenic CO 2 from 1994 to 2007|url=https://www.science.org/doi/10.1126/science.aau5153|journal=Science|volume=363|issue=6432|doi=10.1126/science.aau5153|pmid=30872519|issn=0036-8075|pages=1193–1199}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Gruber|first1=Nicolas|last2=Bakker|first2=Dorothee C. E.|last3=DeVries|first3=Tim|last4=Gregor|first4=Luke|last5=Hauck|first5=Judith|last6=Landschützer|first6=Peter|last7=McKinley|first7=Galen A.|last8=Müller|first8=Jens Daniel|display-authors=5|title=Trends and variability in the ocean carbon sink|url=https://www.nature.com/articles/s43017-022-00381-x|date=24 janar 2023|journal=Nature Reviews Earth &amp; Environment|lang=en|volume=4|issue=2|doi=10.1038/s43017-022-00381-x|bibcode=2023NRvEE...4..119G|hdl=20.500.11850/595538|issn=2662-138X|hdl-access=free|pages=119–134}}&lt;/ref&gt; Si rrjedhojë faktori Revelle rritet me rritjen e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;, një pjesë e vogël e fluksit antropogjenik do të merret nga oqeani në të ardhmen.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Revelle|first1=Roger|last2=Suess|first2=Hans E.|date=1 shkurt 1957|title=Carbon Dioxide Exchange Between Atmosphere and Ocean and the Question of an Increase of Atmospheric CO2 during the Past Decades|journal=Tellus|lang=en|volume=9|issue=1|doi=10.1111/j.2153-3490.1957.tb01849.x|bibcode=1957Tell....9...18R|issn=2153-3490|pages=18–27}}&lt;/ref&gt; Rritja e tanishme e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; atmosferik është afërsisht 4–5 gigatonë karbon,&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Friedlingstein|first1=Pierre|date=5 dhjetor 2023|last2=O'Sullivan|first2=Michael|last3=Jones|first3=Matthew W.|display-authors=6|last4=Andrew|first4=Robbie M.|last5=Bakker|first5=Dorothee C. E.|last6=Hauck|first6=Judith|last7=Landschützer|first7=Peter|last8=Le Quéré|first8=Corinne|last9=Luijkx|first9=Ingrid T.|last10=Peters|first10=Glen P.|last11=Peters|first11=Wouter|lang=en|url=https://essd.copernicus.org/articles/15/5301/2023/#section3|last12=Pongratz|first12=Julia|last13=Schwingshackl|first13=Clemens|last14=Sitch|first14=Stephen|last15=Canadell|first15=Josep G.|title=Global Carbon Budget 2023|journal=Earth System Science Data|volume=15|issue=12|doi=10.5194/essd-15-5301-2023|doi-access=free|issn=1866-3508|hdl=20.500.11850/665569|hdl-access=free|pages=5301–5369}}&lt;/ref&gt; rreth 2–3ppm CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; në vit.&lt;ref&gt;{{Cite web|work=climate.copernicus.eu|last=Copernicus Climate Change Service|url=https://climate.copernicus.eu/climate-indicators/greenhouse-gas-concentrations#:~:text=Based%20on%20additional%20data%20sources,contributed%20needs%20to%20be%20investigated.|title=Greenhouse gas concentrations|lang=en|access-date=21 shtator 2024}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Lindsey|first=Rebecca|date=9 prill 2024|editor-last=Dlugokencky|editor-first=Ed|title=Climate Change: Atmospheric Carbon Dioxide|url=https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-atmospheric-carbon-dioxide|access-date=21 shtator 2024|work=climate.gov|lang=en|archive-date=24 qershor 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130624204311/https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-atmospheric-carbon-dioxide|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Kjo përfshin [[ndryshimet klimatike]] që shkaktojnë përqëndrimin e karbonit dhe proçeset e që rezultojnë nga ndikimi i karbonit në klimë, që modifikojnë qarkullimin oqeanik dhe vetitë fizike dhe kimike të ujit të detit, që ndryshon marrjen e CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;.&lt;ref name=&quot;Boer&quot;&gt;{{cite journal|author1=G. Boer|author2=V. Arora|title=Feedbacks in emission-driven and concentration-driven global carbon budgets|journal=Journal of Climate|date=2013|volume=26|issue=10|doi=10.1175/JCLI-D-12-00365.1|bibcode=2013JCli...26.3326B|doi-access=free|lang=en|pages=3326–3341}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Gregory&quot;&gt;{{cite journal|author1=J. Gregory|author2=C. Jones|author3=P. Cadule|author4=P. Friedlingstein|title=Quantifying carbon cycle feedbacks|journal=Journal of Climate|date=2009|volume=22|issue=19|url=https://hal.archives-ouvertes.fr/hal-03197002/file/Gr199.pdf|s2cid=59385833|lang=en|doi=10.1175/2009JCLI2949.1|bibcode=2009JCli...22.5232G|pages=5232–5250}}&lt;/ref&gt; Mbipeshkimi dhe [[ndotja plastike]] e oqeaneve kontribuojnë në gjendjen e degraduar të depozitës më të madhe botërore të karbonit.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Harvey|first=Fiona|date=4 dhjetor 2019|title=Tackling degraded oceans could mitigate climate crisis - report|url=https://www.theguardian.com/environment/2019/dec/04/tackling-ocean|access-date=7 dhjetor 2019|newspaper=[[The Guardian]]|lang=en-GB|issn=0261-3077}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Harvey|first=Fiona|date=7 dhjetor 2019|title=Oceans losing oxygen at unprecedented rate, experts warn|newspaper=The Guardian|lang=en-GB|url=https://www.theguardian.com/environment/2019/dec/07/oceans-losing-oxygen-at-unprecedented-rate-experts-warn|access-date=7 dhjetor 2019|issn=0261-3077}}&lt;/ref&gt;

=== Acidifikimi oqeanik ===
{{main|Acidifikimi i oqeanit}}
[[pH]] i oqeaneve është duke rënë për shkak të përthithjes së CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; atmosferik.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Caldeira|first1=Ken|last2=Wickett|first2=Michael E.|date=25 shtator 2003|title=Oceanography: Anthropogenic carbon and ocean pH|journal=Nature|lang=en|volume=425|issue=6956|doi=10.1038/425365a|pmid=14508477|url=https://zenodo.org/record/1233227|issn=1476-4687|bibcode=2003Natur.425..365C|s2cid=4417880|doi-access=free|page=365}}&lt;/ref&gt; Rritja e dioksidit karbonik të tretur pakëson disponueshmërinë e joneve të karbonatit, duke ulur gjendjen e ngopjes së CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;, duke e bërë atë në këtë mënyrë më të fortë termodinamikisht për tu bërë guackë CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;. Jonet e karbonatit lidhen në mënyrë preferenciale me jone hidrogjeni për të formuar bikarbonat,&lt;ref name=&quot;Zeebe&quot;/&gt; kështu një reduktim në disponueshmërinë e joneve të karbonatit e rrit sasinë e joneve të palidhur të hidrogjenit dhe ulë sasinë e bikarbonatit të formuar (ekuacionet 1–3). [[pH]] është një matje e përqëndrimit të joneve të hidrogjenit, ku një [[pH]] i ulët do të thotë se ka më shumë jone hidrogjeni të palidhura. pH është në këtë mënyrë një tregues i speciezimit të karbonatit (''formati'' i karbonit të pranishëm) në oqeane dhe mund të përdoret për të kuptuar se sa i ''shëndetshëm'' është [[oqeani]].&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite book|last1=Gattuso|first1=Jean-Pierre|title=Ocean acidification|url=https://archive.org/details/isbn_9780199591084|date=2011|publisher=[[Oxford University Press]]|last2=Hansson|first2=Lina|lang=en|isbn=978-019959109-1|oclc=823163766|location=Oksford}}&lt;/ref&gt;

Lista e organizmave që mund të vuajnë si rrjedhojë e [[acidifikimi i oqeanit|acidifikimit oqeanik]] përfshijnë kokolitoforet dhe foraminiferët (baza e zinxhirit ushqimor detar në shumë zona), burimet e ushqimit njerëzor si stridhet dhe [[midhje]]t,&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Barton|first=Alan|title=Impacts of Coastal Acidification on the Pacific Northwest Shellfish Industry and Adaptation Strategies Implemented in Response|journal=Oceanography|url=http://ir.library.oregonstate.edu/xmlui/bitstream/1957/56946/1/WaldbusserGeorgeCEOASImpactsCoastalAcidification.pdf|volume=25|issue=2|doi=10.5670/oceanog.2015.38|lang=en|date=2015|doi-access=free|pages=146–159}}&lt;/ref&gt; dhe ndoshta më masiven, një strukturë e ndërtuar nga organizmat – barrierën koralore. Shumica e sipërfaqes ujore do të mbetet e mbingopur në lidhje me CaCO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; (si kalçit dhe aragonit) për disa kohë gjatë trajektores së tanishme të emisioneve, por organizmat që kërkojnë karbonat, me gjasa do të zëvendësohen në shumë zona. Barrierat koralore janë nën trysni nga mbipeshkimi, ndotja me nitrat dhe ngrohja e ujërave; [[acidifikimi i oqeanit do ta shtojë stresin mbi këto struktura të rëndësishme.&lt;ref name=&quot;:4&quot;/&gt;

=== Fertilizimi hekuror ===
Fertilizimi hekuror është një çështje gjeo-inxhinierike, që manipulon qëllimisht sistemin klimatik tokësor, tipikisht në aspektet e ciklit karbonik ose forcën rrezatuese. Me interes të tanishëm për gjeo-inxhinierinë është mundësia e përshpejtimit të pompës biologjike për të rritur largimin e karbonit nga sipërfaqja oqeanike. Ky largim i rritur teorikisht mund ta largojë dioksidin karbonik të tepërt nga atmosfera për ta depozituar në thellësinë oqeanike. Aktualisht janë në vazhdim hulumtimet në lidhje me fertilizimin artificial. Si rrjedhojë e shkallës oqeanike dhe kohëve të shpejta reaguese të bashkësive heterotrofike ndaj rritjes së prodhimit parësor, është e vështirë të përcaktohet nëse fertilizimi ushqyes kufizues rezulton në një rritje të largimit të [[karboni]]t.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite journal|author1=O. Aumont|date=1 qershor 2006|author2=L. Bopp|title=Globalizing results from ocean in situ iron fertilization studies|journal=Global Biogeochemical Cycles|lang=en|volume=20|issue=2|bibcode=2006GBioC..20.2017A|issn=1944-9224|doi=10.1029/2005gb002591|doi-access=free|page=GB2017}}&lt;/ref&gt; Gjithësesi, shumica e bashkësisë nuk beson se kjo është një qasje e arsyshme dhe e mundshme.&lt;ref&gt;{{cite journal|author1=S. Chisholm|date=2001|author2=P. Falkowski|author3=J. Cullen|title=Dis-crediting ocean fertilization|url=https://archive.org/details/sim_science_2001-10-12_294_5541/page/308|journal=Science|volume=294|issue=5541|lang=en|doi=10.1126/science.1065349|pmid=11598285|s2cid=130687109|pages=309–310}}&lt;/ref&gt;

=== Digat dhe ujëmbledhësit ===
Në botë ndodhen më shumë se 16 milionë [[diga]]&lt;ref name=&quot;Lehner&quot;&gt;{{cite journal|author1=B. Lehner|author2=C. Liermann|author3=C. Revenga|author4=C. Vorosmarty|author5=B. Fekete|author6=P. Crouzet|author7=P. Doll|author8=M. Endejan|author9=K. Frenken|author10=J. Magome|author11=C. Nilsson|author12=J. Robertson|author13=R. Rodel|display-authors=5|author14=N. Sindorf|author15=D. Wisser|title=High-resolution mapping of the world's reservoirs and dams for sustainable river-flow management|date=2011|journal=Frontiers in Ecology and the Environment|url=http://urn.kb.se/resolve?urn=urn:nbn:se:umu:diva-49188|lang=en|volume=9|issue=9|doi=10.1890/100125|bibcode=2011FrEE....9..494L|doi-access=free|pages=494–502}}&lt;/ref&gt; që ndryshojnë transportin e karbonit nga lumenjtë në oqeane.&lt;ref name=&quot;Regnier&quot;&gt;{{cite journal|display-authors=5|first1=Pierre|last1=Regnier|first2=Pierre|last2=Friedlingstein|first3=Philippe|last3=Ciais|first4=Fred T.|last4=Mackenzie|first5=Nicolas|last5=Gruber|first6=Ivan A.|last6=Janssens|first7=Goulven G.|last7=Laruelle|first8=Ronny|last8=Lauerwald|first9=Sebastiaan|last9=Luyssaert|first10=Andreas J.|last10=Andersson|first11=Sandra|last11=Arndt|first12=Carol|last12=Arnosti|first13=Alberto V.|last13=Borges|first14=Andrew W.|last14=Dale|first15=Angela|last15=Gallego-Sala|first16=Yves|last16=Goddéris|first17=Nicolas|last17=Goossens|first18=Jens|last18=Hartmann|first19=Christoph|last19=Heinze|first20=Tatiana|last20=Ilyina|first21=Fortunat|last21=Joos|first22=Douglas E.|last22=LaRowe|first23=Jens|last23=Leifeld|first24=Filip J. R.|last24=Meysman|first25=Guy|last25=Munhoven|first26=Peter A.|last26=Raymond|first27=Renato|last27=Spahni|first28=Pradava|last28=Suntharalingam|first29=Martin|last29=Thullner|title=Anthropogenic perturbation of the carbon fluxes from land to ocean|lang=en|journal=Nature Geoscience|url=http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126|hdl=10871/18939|date=2013|volume=6|issue=8|doi=10.1038/ngeo1830|bibcode=2013NatGe...6..597R|s2cid=53418968|hdl-access=free|pages=597–607|access-date=15 prill 2025|archive-date=25 nëntor 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232122/http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Duke përdorur të dhëna nga dabaza e Global Reservoirs and Dams, që përmban afërsisht 7000 ujëmbledhës që mbajnë 77% të volumit të përgjithshëm të ujit nga [[diga]]t (8000&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;), vlerësohet se dërgimi i karbonit në oqean është ulur me 13% që nga viti [[1970]] dhe projektohet të arrijë 19% nga viti [[2030]]. Karboni i tepërt i mbajtur në ujëmbledhës mund të çliroi një sasi shtesë karboni në atmosferë prej ~0.184 Gt në vit&lt;ref name=&quot;Barros&quot;&gt;{{cite journal|author1=N. Barros|author2=J. Cole|author3=L. Tranvik|author4=Y. Prairie|author5=D. Bastviken|author6=V. Huszar|author7=P. del Giorgio|author8=F. Roland|display-authors=5|title=Carbon emission from hydroelectric reservoirs linked to reservoir age and latitude|journal=Nature Geoscience|date=2011|volume=4|issue=9|doi=10.1038/ngeo1211|s2cid=52245758|bibcode=2011NatGe...4..593B|lang=en|pages=593–596}}&lt;/ref&gt; dhe sasi shtesë prej ~0.2 GtC do të groposet në sedimente. Para vitit [[2000]], basenet e [[Lumi i Misisipit|Misisipit]], [[Lumi Niger|Nigerit]] dhe [[Gangu]]t llogarisnin 25 – 31% të depozitimit të karbonit të groposur. Pas vitit [[2000]], basenet lumore të Paranás (që përfshin 70 diga) dhe Zambezit (me ujëmbledhësin më të madh) e tejkalojnë groposjen nga Misisipi. Kontributorë të tjerë të mëdhenjë të karbonit të groposur të shkaktar nga digat ndodhin në [[Lumi i Danubit|Danub]], [[Lumi i Amazonës|Amazonë]], [[lumi Jangce|Jangce]], [[Mekongu|Mekong]], Jenisei dhe Tokantine.&lt;ref name=&quot;Maavara&quot;&gt;{{cite journal|author1=T. Maavara|date=2016|author2=R. Lauerwald|author3=P. Regnier|author4=P. Van Cappellen|title=Global perturbation of organic carbon cycling by river damming|doi=10.1038/ncomms15347|pmid=28513580|pmc=5442313|journal=Nature|volume=8|lang=en|bibcode=2017NatCo...815347M|page=15347}}&lt;/ref&gt;

== Shiko edhe ==
* [[Kimia detare]]
* [[Acidifikimi i oqeanit]]
* [[Biologjia detare]]
* [[Oqeanografia fizike]]
* [[Oqeanografia biologjike]]
* [[Ciklet biogjeokimike detare]]
* [[Kalçifikimi biogjenik detar]]
* [[Ç'oksigjenimi oqeanik]]
* [[Gjeologjia detare]]

== Referime ==
{{reflist}}

==Biobliografia==
* {{Cite journal|author1=O. Aumont|author2=L. Bopp|title=Globalizing results from ocean in situ iron fertilization studies|journal=Global Biogeochemical Cycles|volume=20|issue=2|date=1 qershor 2006|bibcode=2006GBioC..20.2017A|doi=10.1029/2005gb002591|doi-access=free|lang=en|issn=1944-9224|page=GB2017}}
* {{cite journal|author1=F. Azam|author2=F. Malfatti|date=2007|title=Microbial structuring of marine ecosystems|journal=Nature Reviews Microbiology|volume=5|issue=10|doi=10.1038/nrmicro1747|lang=en|pmid=17853906|s2cid=10055219|pages=782–791}}
* {{cite journal|author1=N. Barros|author2=J. Cole|author3=L. Tranvik|date=2011|author4=Y. Prairie|author5=D. Bastviken|author6=V. Huszar|author7=P. del Giorgio|author8=F. Roland|title=Carbon emission from hydroelectric reservoirs linked to reservoir age and latitude|journal=Nature Geoscience|volume=4|issue=9|doi=10.1038/ngeo1211|s2cid=52245758|bibcode=2011NatGe...4..593B|lang=en|pages=593–596}}
* {{Cite journal|last=Barton|first=Alan|title=Impacts of Coastal Acidification on the Pacific Northwest Shellfish Industry and Adaptation Strategies Implemented in Response|lang=en|url=http://ir.library.oregonstate.edu/xmlui/bitstream/1957/56946/1/WaldbusserGeorgeCEOASImpactsCoastalAcidification.pdf|journal=Oceanography|volume=25|issue=2|date=2015|doi=10.5670/oceanog.2015.38|doi-access=free|pages=146–159}}
* {{Cite journal|last=Berner|first=Robert A.|date=1 janar 1989|title=Biogeochemical cycles of carbon and sulfur and their effect on atmospheric oxygen over phanerozoic time|url=https://archive.org/details/sim_palaeogeography-palaeoclimatology-palaeoecology_1989-01_75_1-2/page/97|journal=Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology|lang=en|series=The Long Term Stability of the Earth System|volume=75|issue=1|doi=10.1016/0031-0182(89)90186-7|bibcode=1989PPP....75...97B|pages=97–122}}
* {{cite journal|author1=G. Boer|author2=V. Arora|title=Feedbacks in emission-driven and concentration-driven global carbon budgets|journal=Journal of Climate|date=2013|volume=26|issue=10|doi=10.1175/JCLI-D-12-00365.1|bibcode=2013JCli...26.3326B|doi-access=free|lang=en|pages=3326–3341}}
* {{Cite journal|last1=Brophy|first1=Jennifer E.|lang=en|last2=Carlson|first2=David J.|title=Production of biologically refractory dissolved organic carbon by natural seawater microbial populations|url=https://archive.org/details/sim_deep-sea-research-part-a_1989-04_36_4a/page/497|journal=Deep Sea Research Part A. Oceanographic Research Papers|year=1989|volume=36|issue=4|doi=10.1016/0198-0149(89)90002-2|bibcode=1989DSRA...36..497B|pages=497–507}}
* {{Cite journal|last1=Caldeira|first1=Ken|last2=Wickett|first2=Michael E.|date=25 shtator 2003|title=Oceanography: Anthropogenic carbon and ocean pH|journal=Nature|lang=en|url=https://zenodo.org/record/1233227|volume=425|issue=6956|doi=10.1038/425365a|pmid=14508477|issn=1476-4687|bibcode=2003Natur.425..365C|s2cid=4417880|doi-access=free|page=365}}
* {{cite journal|last1=Capelle|first1=David W.|title=Effect of terrestrial organic matter on ocean acidification and CO2 flux in an Arctic shelf sea|year=2020|last2=Kuzyk|first2=Zou Zou A.|last3=Papakyriakou|first3=Tim|last4=Guéguen|first4=Céline|last5=Miller|first5=Lisa A.|doi=10.1016/j.pocean.2020.102319|last6=MacDonald|first6=Robie W.|journal=Progress in Oceanography|lang=en|volume=185|bibcode=2020PrOce.18502319C|doi-access=free|hdl=1993/34767|hdl-access=free|page=102319}}
* {{Cite journal|last1=Cartapanis|first1=Olivier|date=21 janar 2016|last2=Bianchi|first2=Daniele|last3=Jaccard|first3=Samuel|last4=Galbraith|first4=Eric|lang=en|title=Global pulses of organic carbon burial in deep-sea sediments during glacial maxima|volume=7|journal=Nature Communications|doi=10.1038/ncomms10796|bibcode=2016NatCo...710796C|pmid=26923945|pmc=4773493|page=10796}}
* {{cite journal|author1=S. Chisholm|date=2001|author2=P. Falkowski|author3=J. Cullen|title=Dis-crediting ocean fertilization|url=https://archive.org/details/sim_science_2001-10-12_294_5541/page/308|journal=Science|volume=294|issue=5541|lang=en|doi=10.1126/science.1065349|pmid=11598285|s2cid=130687109|pages=309–310}}
* {{cite book|last1=Ciais|first1=Philippe|last2=Sabine|first2=Christopher|date=2014|url=http://pubman.mpdl.mpg.de/pubman/item/escidoc:2058766/component/escidoc:2058768/WG1AR5_Chapter06_FINAL.pdf|lang=en|title=Climate Change 2013: the physical science basis. Contribution of Working Group I to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change|publisher=[[Cambridge University Press]]|pages=465–470}}
* {{cite book|author1=G. E. Claypool|author2=I. R. Kaplan|date=1974|title=Natural Gases in Marine Sediments|publisher=Plenum Press|lang=en|pages=99–139}}
* {{cite journal|author1=S. D'Hondt|date=2002|author2=S. Rutherford|author3=A. J. Spivack|title=Metabolic activity of subsurface life in deep-sea sediments|url=https://archive.org/details/sim_science_2002-03-15_295_5562/page/2066|journal=Science|volume=295|issue=5562|s2cid=26979705|lang=en|doi=10.1126/science.1064878|pmid=11896277|bibcode=2002Sci...295.2067D|pages=2067–2070}}
* {{cite journal|last1=Doney|first1=Scott|last2=Ruckelshaus|first2=Mary|date=2012|last3=Duffy|first3=Emmett|last4=Barry|first4=James|last5=Chan|first5=Francis|lang=en|last6=English|first6=Chad|last7=Galindo|first7=Heather|last8=Grebmeier|first8=Jacqueline M.|last9=Hollowed|first9=Anne|title=Climate change impacts on marine ecosystems|journal=Annual Review of Marine Science|volume=4|issue=1|doi=10.1146/annurev-marine-041911-111611|pmid=22457967|last10=Knowlton|first10=Nancy|last11=Polovina|first11=Jeffrey|last12=Rabalais|first12=Nancy|last13=Sydeman|first13=William|last14=Talley|first14=Lynne|bibcode=2012ARMS....4...11D|s2cid=35349779|pages=11–37}}
* {{cite journal|author1=S. Emerson|author2=J. Hedges|date=tetor 1988|lang=en|title=Processes Controlling the Organic Carbon Content of Open Ocean Sediments|bibcode=1988PalOc...3..621E|doi=10.1029/pa003i005p00621|journal=Paleoceanography|volume=3|issue=5|pages=621–634}}
* {{Cite book|last=Emerson|first=Steven|year=2008|title=Chemical Oceanography and the Marine Carbon Cycle|url=https://archive.org/details/chemicaloceanogr0000emer|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=978-0-521-83313-4|lang=en|location=UK}}
* {{Cite journal|author1=P. Falkowski|author2=R. J. Scholes|author3=E. Boyle|author4=J. Canadell|author5=D. Canfield|author6=J. Elser|author7=N. Gruber|author8=K. Hibbard|date=13 tetor 2000|author9=P. Högberg|title=The Global Carbon Cycle: A Test of Our Knowledge of Earth as a System|url=https://archive.org/details/sim_science_2000-10-13_290_5490/page/290|journal=Science|volume=290|issue=5490|lang=en|issn=0036-8075|doi=10.1126/science.290.5490.291|author10=S. Linder|author11=F. T. MacKenzie|author12=B. Moore III|author13=T. Pedersen|author14=Y. Rosenthal|author15=S. Seitzinger|author16=V. Smetacek|author17=W. Steffen|pmid=11030643|bibcode=2000Sci...290..291F|pages=291–296}}
* {{Cite book|author1=R. H. Fleming|author2=R. Revelle|lang=en|date=1939|chapter=Physical processes in the oceans|editor=P. D. Trask|title=Recent Marine Sediments|publisher=American Association of Petroleum Geologists|location=Tulsa|pages=48–141}}
* {{cite journal|author1=C. Follett|author2=D. Repeta|author3=D. Rothman|lang=en|author4=L. Xu|author5=C. Santinelli|date=2014|title=Hidden cycle of dissolved organic carbon in the deep ocean|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=111|issue=47|doi=10.1073/pnas.1407445111|pmid=25385632|bibcode=2014PNAS..11116706F|doi-access=free|pmc=4250131|pages=16706–16711}}
* {{cite journal|author1=M. Fontela|date=2016|author2=M. Garcia-Ibanez|author3=D. Hansell|author4=H. Mercier|author5=F. Perez|title=Dissolved organic carbon in the North Atlantic meridional overturning circulation|doi=10.1038/srep26931|journal=Nature|volume=6|pmid=27240625|pmc=4886255|lang=en|bibcode=2016NatSR...626931F|page=26931}}
* {{Cite journal|last1=Friedlingstein|first1=Pierre|last2=O'Sullivan|first2=Michael|date=5 dhjetor 2023|last3=Jones|first3=Matthew W.|last4=Andrew|first4=Robbie M.|last5=Bakker|first5=Dorothee C. E.|last6=Hauck|first6=Judith|last7=Landschützer|lang=en|first7=Peter|last8=Le Quéré|first8=Corinne|last9=Luijkx|first9=Ingrid T.|last10=Peters|first10=Glen P.|last11=Peters|first11=Wouter|last12=Pongratz|first12=Julia|issn=1866-3508|last13=Schwingshackl|first13=Clemens|last14=Sitch|first14=Stephen|last15=Canadell|first15=Josep G.|url=https://essd.copernicus.org/articles/15/5301/2023/|title=Global Carbon Budget 2023|journal=Earth System Science Data|volume=15|issue=12|doi=10.5194/essd-15-5301-2023|doi-access=free|hdl-access=free|hdl=20.500.11850/665569|pages=5301–5369}}
* {{cite journal|last1=Galy|first1=Valier|last2=Peucker-Ehrenbrink|first2=Bernhard|last3=Eglinton|first3=Timothy|title=Global carbon export from the terrestrial biosphere controlled by erosion|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_nature_2015-05-14_521_7551/page/204|journal=Nature|volume=521|issue=7551|doi=10.1038/nature14400|date=2015|pmid=25971513|s2cid=205243485|bibcode=2015Natur.521..204G|lang=en|pages=204–207}}
* {{Cite book|last1=Gattuso|first1=Jean-Pierre|title=Ocean acidification|url=https://archive.org/details/isbn_9780199591084|publisher=[[Oxford University Press]]|last2=Hansson|first2=Lina|date=2011|lang=en|isbn=978-019959109-1|oclc=823163766|location=Oksford}}
* {{cite journal|author1=J. Gregory|author2=C. Jones|author3=P. Cadule|date=2009|author4=P. Friedlingstein|title=Quantifying carbon cycle feedbacks|journal=Journal of Climate|url=https://hal.archives-ouvertes.fr/hal-03197002/file/Gr199.pdf|volume=22|issue=19|s2cid=59385833|lang=en|doi=10.1175/2009JCLI2949.1|bibcode=2009JCli...22.5232G|pages=5232–5250}}
* {{Cite journal|last1=Gruber|first1=Nicolas|last2=Clement|first2=Dominic|last3=Carter|first3=Brendan R.|last4=Feely|first4=Richard A.|last5=van Heuven|first5=Steven|lang=en|last6=Hoppema|first6=Mario|last7=Ishii|first7=Masao|last8=Key|first8=Robert M.|last9=Kozyr|first9=Alex|last10=Lauvset|first10=Siv K.|last11=Lo Monaco|first11=Claire|last12=Mathis|first12=Jeremy T.|last13=Murata|first13=Akihiko|last14=Olsen|first14=Are|last15=Perez|first15=Fiz F.|date=15 mars 2019|url=https://www.science.org/doi/10.1126/science.aau5153|title=The oceanic sink for anthropogenic CO 2 from 1994 to 2007|journal=Science|volume=363|issue=6432|doi=10.1126/science.aau5153|pmid=30872519|issn=0036-8075|pages=1193–1199}}
* {{Cite journal|last1=Gruber|first1=Nicolas|last2=Bakker|first2=Dorothee C. E.|last3=DeVries|first3=Tim|last4=Gregor|first4=Luke|last5=Hauck|first5=Judith|date=24 janar 2023|last6=Landschützer|first6=Peter|last7=McKinley|first7=Galen A.|last8=Müller|first8=Jens Daniel|url=https://www.nature.com/articles/s43017-022-00381-x|title=Trends and variability in the ocean carbon sink|journal=Nature Reviews Earth &amp; Environment|volume=4|lang=en|issue=2|doi=10.1038/s43017-022-00381-x|bibcode=2023NRvEE...4..119G|hdl=20.500.11850/595538|issn=2662-138X|hdl-access=free|pages=119–134}}
* {{cite journal|author1=V. Guemas|author2=F. Doblas-Reyes|date=2013|author3=I. Andreu-Burillo|author4=M. Asif|title=Retrospective prediction of the global warming slowdown in the past decade|doi=10.1038/nclimate1863|journal=Nature Climate Change|volume=3|issue=7|lang=en|url=https://zenodo.org/record/3425796|access-date=10 dhjetor 2019|bibcode=2013NatCC...3..649G|pages=649–653|url-status=dead|archive-date=25 nëntor 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232107/https://zenodo.org/record/3425796}}
* {{cite journal|author1=D. Hansell|author2=C. Carlson|date=1998|title=Net community production of dissolved organic carbon|journal=Global Biogeochemical Cycles|volume=12|issue=3|doi=10.1029/98gb01928|bibcode=1998GBioC..12..443H|lang=en|doi-access=free|pages=443–453}}
* {{cite journal|author1=D. Hansell|date=2013|title=Recalcitrant dissolved organic carbon fractions|journal=Annual Review of Marine Science|volume=5|issue=1|lang=en|pmid=22881353|doi=10.1146/annurev-marine-120710-100757|pages=421–445}}
* {{Cite journal|last1=Hedges|first1=John I.|last2=Hu|first2=Feng Sheng|date=1999|last3=Devol|first3=Allan H.|last4=Hartnett|first4=Hilairy E.|last5=Tsamakis|lang=en|first5=Elizabeth|last6=Keil|first6=Richard G.|title=Sedimentary organic matter preservation: A test for selective degradation under oxic conditions|journal=American Journal of Science|url=https://asu.pure.elsevier.com/en/publications/sedimentary-organic-matter-preservation-a-test-for-selective-degr|issn=0002-9599|volume=299|issue=7–9|bibcode=1999AmJS..299..529H|doi=10.2475/ajs.299.7-9.529|page=529}}
* {{Cite journal|last=Henrichs|first=Susan|title=Early diagenesis of organic matter in marine sediments: progress and perplexity|url=https://archive.org/details/sim_marine-chemistry_1992-09_39_1-3/page/119|journal=Marine Chemistry|volume=39|issue=1–3|doi=10.1016/0304-4203(92)90098-U|lang=en|date=1992|bibcode=1992MarCh..39..119H|pages=119–149}}
* {{Cite journal|last1=Huguet|first1=Carme|last2=de Lange|first2=Gert J.|date=15 dhjetor 2008|last3=Gustafsson|first3=Örjan|last4=Middelburg|first4=Jack J.|last5=Sinninghe Damsté|first5=Jaap S.|last6=Schouten|first6=Stefan|title=Selective preservation of soil organic matter in oxidized marine sediments (Madeira Abyssal Plain)|url=https://archive.org/details/sim_geochimica-et-cosmochimica-acta_2008-12-15_72_24/page/6060|lang=en|doi=10.1016/j.gca.2008.09.021|bibcode=2008GeCoA..72.6061H|journal=Geochimica et Cosmochimica Acta|volume=72|issue=24|pages=6061–6068}}
* {{Cite journal|author1=J. F. Kasting|author2=O. B. Toon|author3=J. B. Pollack|journal=Scientific American|title=How climate evolved on the terrestrial planets|url=https://archive.org/details/sim_scientific-american_1988-02_258_2/page/90|volume=258|issue=2|date=1 shkurt 1988|pmid=11538470|lang=en|doi=10.1038/scientificamerican0288-90|issn=0036-8733|bibcode=1988SciAm.258b..90K|pages=90–97}}
* {{cite journal|author1=S. Kim|author2=R. Kramer|author3=P. Hatcher|title=Graphical method for analysis of ultrahigh-resolution broadband mass spectra of natural organic matter, the van Krevelen diagram|date=2003|lang=en|journal=Analytical Chemistry|volume=75|issue=20|doi=10.1021/AC034415P|pmid=14710810|pages=5336–5344}}
* {{cite journal|author1=J. Knight|date=2009|title=Global oceans: Do global temperature trends over the last decade falsify climate predictions?|journal=Bulletin of the American Meteorological Society|volume=90|lang=en|page=S56–S57}}
* {{Cite journal|last1=Kristensen|first1=Erik|last2=Ahmed|first2=Saiyed I.|date=1 dhjetor 1995|last3=Devol|first3=Allan H.|title=Aerobic and anaerobic decomposition of organic matter in marine sediment: Which is fastest?|journal=Limnology and Oceanography|volume=40|issue=8|doi=10.4319/lo.1995.40.8.1430|bibcode=1995LimOc..40.1430K|issn=1939-5590|lang=en|doi-access=free|pages=1430–1437}}
* {{Cite book|author1=K. A. Kvenvolden|author2=T. D. Lorenson|date=2001|title=Natural Gas Hydrates: Occurrence, Distribution, and Detection|editor1=Charles K. Paull|editor2=William P. Dillon|publisher=American Geophysical Union|volume=124|lang=en|isbn=978-0-875-90982-0|series=Geophysical Monograph Series|pages=3–18}}
* {{cite journal|author1=B. Lehner|author2=C. Liermann|author3=C. Revenga|author4=C. Vorosmarty|author5=B. Fekete|author6=P. Crouzet|author7=P. Doll|author8=M. Endejan|author9=K. Frenken|author10=J. Magome|author11=C. Nilsson|author12=J. Robertson|author13=R. Rodel|display-authors=5|author14=N. Sindorf|author15=D. Wisser|title=High-resolution mapping of the world's reservoirs and dams for sustainable river-flow management|date=2011|journal=Frontiers in Ecology and the Environment|url=http://urn.kb.se/resolve?urn=urn:nbn:se:umu:diva-49188|lang=en|volume=9|issue=9|doi=10.1890/100125|bibcode=2011FrEE....9..494L|doi-access=free|pages=494–502}}
* {{cite journal|author1=T. Maavara|date=2016|author2=R. Lauerwald|author3=P. Regnier|author4=P. Van Cappellen|title=Global perturbation of organic carbon cycling by river damming|doi=10.1038/ncomms15347|pmid=28513580|pmc=5442313|journal=Nature|volume=8|lang=en|bibcode=2017NatCo...815347M|page=15347}}
* {{cite journal|author1=X. Moran|date=2013|lang=en|author2=H. Ducklow|author3=M. Erickson|doi=10.3354/meps10428|title=Carbon fluxes through estuarine bacteria reflect coupling with phytoplankton|journal=Marine Ecology Progress Series|volume=489|doi-access=free|bibcode=2013MEPS..489...75M|pages=75–85}}
* {{cite journal|author1=M. Moran|author2=E. Kujawinski|author3=A. Stubbins|author4=R. Fatland|date=2016|author5=L. Aluwihare|author6=A. Buchan|author7=B. Crump|author8=P. Dorrestein|author9=S. Dyhrman|title=Deciphering ocean carbon in a changing world|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=113|issue=12|doi=10.1073/pnas.1514645113|author10=N. Hess|author11=B. Howe|lang=en|author12=K. Longnecker|author13=P. Medeiros|author14=J. Niggemann|pmid=26951682|author15=I. Obernosterer|author16=D. Repeta|author17=J. Waldbauer|pmc=4812754|doi-access=free|bibcode=2016PNAS..113.3143M|pages=3143–3151}}
* {{cite journal|first1=Pierre|last1=Regnier|first2=Pierre|last2=Friedlingstein|first3=Philippe|last3=Ciais|first4=Fred T.|last4=Mackenzie|first5=Nicolas|last5=Gruber|first6=Ivan A.|last6=Janssens|first7=Goulven G.|last7=Laruelle|lang=en|first8=Ronny|last8=Lauerwald|first9=Sebastiaan|last9=Luyssaert|first10=Andreas J.|last10=Andersson|first11=Sandra|last11=Arndt|first12=Carol|last12=Arnosti|first13=Alberto V.|last13=Borges|first14=Andrew W.|last14=Dale|first15=Angela|last15=Gallego-Sala|first16=Yves|last16=Goddéris|first17=Nicolas|last17=Goossens|first18=Jens|last18=Hartmann|first19=Christoph|last19=Heinze|first20=Tatiana|last20=Ilyina|first21=Fortunat|last21=Joos|first22=Douglas E.|last22=LaRowe|first23=Jens|last23=Leifeld|first24=Filip J. R.|last24=Meysman|first25=Guy|last25=Munhoven|first26=Peter A.|last26=Raymond|first27=Renato|last27=Spahni|first28=Pradava|last28=Suntharalingam|first29=Martin|last29=Thullner|title=Anthropogenic perturbation of the carbon fluxes from land to ocean|journal=Nature Geoscience|url=http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126|hdl=10871/18939|date=2013|volume=6|issue=8|doi=10.1038/ngeo1830|bibcode=2013NatGe...6..597R|s2cid=53418968|hdl-access=free|pages=597–607|access-date=15 prill 2025|archive-date=25 nëntor 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232122/http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126|url-status=dead}}
* {{cite journal|author1=J. A. Raven|author2=P. G. Falkowskli|date=2009|title=Oceanic sinks for atmospheric CO2|journal=Global Biogeochemical Cycles|volume=23|issue=1|hdl=1912/3415|url=http://www.vliz.be/imisdocs/publications/291174.pdf|lang=en|citeseerx=10.1.1.715.9875|doi=10.1029/2008gb003349|bibcode=2009GBioC..23.1005G|s2cid=17471174|page=GB1005}}
* {{Cite journal|last=Redfield|first=Alfred C.|journal=American Scientist|volume=46|issue=3|date=1958|jstor=27827150|pmid=24545739|title=The Biological Control of Chemical Factors in the Environment|lang=en|pages=230A–221}}
* {{Cite journal|last1=Revelle|first1=Roger|last2=Suess|first2=Hans E.|date=1 shkurt 1957|title=Carbon Dioxide Exchange Between Atmosphere and Ocean and the Question of an Increase of Atmospheric CO2 during the Past Decades|journal=Tellus|lang=en|volume=9|issue=1|doi=10.1111/j.2153-3490.1957.tb01849.x|bibcode=1957Tell....9...18R|issn=2153-3490|pages=18–27}}
* {{cite book|author1=L. L. Robbins|author2=M. E. Hansen|date=2010|lang=en|author3=J. A. Kleypas|author4=S. C. Meylan|title=CO2calc—A user-friendly seawater carbon calculator for Windows, Mac OS X, and iOS (iPhone)|publisher=U.S. Geological Survey Open-File Report 2010-1280|page=16}}
* {{Cite book|last1=Rost|first1=Björn|last2=Riebesell|first2=Ulf|date=2004|lang=en|title=Coccolithophores|chapter=Coccolithophores and the biological pump: Responses to environmental changes|publisher=Springer|place=Berlin, Heidelberg|isbn=978-364206016-8|doi=10.1007/978-3-662-06278-4_5|citeseerx=10.1.1.455.2864|pages=99–125}}
* {{cite journal|author1=C. L. Sabine|author2=R. A. Feely|author3=N. Gruber|author4=R. M. Key|author5=K. Lee|title=The oceanic sink for anthropogenic CO2|volume=305|issue=5682|url=http://oceanrep.geomar.de/46251/1/1193.full.pdf|date=2004|lang=en|journal=Science|doi=10.1126/science.1097403|pmid=15256665|bibcode=2004Sci...305..367S|hdl=10261/52596|s2cid=5607281|hdl-access=free|pages=367–371}}
* {{Cite book|last1=Schlesinger|first1=William H.|date=2013|title=Biogeochemistry: an analysis of global change|url=https://archive.org/details/isbn_2900123858749|publisher=Academic Press|last2=Bernhardt|first2=Emily S.|lang=en|isbn=978-012385874-0|edition=i 3-ë|location=Waltham, Mas.|oclc=827935936}}
* {{Cite journal|author1=S. V. Smith|author2=G. S. Key|title=Carbon dioxide and metabolism in marine environments|journal=Limnology and Oceanography|lang=en|volume=20|issue=3|date=1 maj 1975|doi=10.4319/lo.1975.20.3.0493|bibcode=1975LimOc..20..493S|issn=1939-5590|doi-access=free|pages=493–495}}
* {{Cite journal|last1=Smith|first1=Richard|last2=Bianchi|first2=Thomas|date=2015|last3=Allison|first3=Mead|last4=Savage|first4=Candida|last5=Galy|first5=Valier|title=High rates of organic carbon burial in fjord sediments globally|volume=8|issue=6|lang=en|journal=Nature Geoscience|doi=10.1038/ngeo2421|bibcode=2015NatGe...8..450S|page=450}}
* {{cite journal|author1=T. Takahashi|author2=S. Sutherland|author3=C. Sweeney|author4=A. Poisson|author5=N. Metzl|title=Global sea–air CO2 flux based on climatological surface ocean pCO2, and seasonal biological and temperature effects|url=https://archive.org/details/deep-sea-research-part-ii_2002_49_9-10/page/1601|date=2002|volume=49|issue=9–10|doi=10.1016/S0967-0645(02)00003-6|lang=en|journal=Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography|bibcode=2002DSRII..49.1601T|pages=1601–1622}}
* {{cite journal|author1=T. Takahashi|author2=S. Sutherland|author3=R. Wanninkhof|author4=C. Sweeney|date=2009|author5=R. A. Feely|author6=D. W. Chipman|author7=Hales|first7=Burke|last8=Friedrich|first8=Gernot|last9=Chavez|first9=Francisco|last10=Sabine|first10=Christopher|last11=Watson|first11=Andrew|last12=Bakker|first12=Dorothee C. E.|last13=Schuster|first13=Ute|last14=Metzl|first14=Nicolas|last15=Yoshikawa-Inoue|first15=Hisayuki|last16=Ishii|first16=Masao|last17=Midorikawa|first17=Takashi|last18=Nojiri|first18=Yukihiro|last19=de Baar|first19=Hein J. W.|title=Climatological mean and decadal change in surface ocean pCO2, and net sea-air CO2 flux over the global oceans|url=https://archive.org/details/deep-sea-research-part-ii_2009-04_56_8-10/page/554|volume=56|issue=8–10|doi=10.1016/j.dsr2.2008.12.009|lang=en|journal=Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography|bibcode=2009DSRII..56..554T|pages=554–577}}
* {{cite journal|author1=G. Waldbusser|author2=E. Powell|author3=R. Mann|title=Ecosystem effects of shell aggregations and cycling in coastal waters: an example of Chesapeake Bay oyster reefs|journal=Ecology|date=2013|volume=94|issue=4|bibcode=2013Ecol...94..895W|url=https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles|doi=10.1890/12-1179.1|lang=en|pages=895–903|access-date=15 prill 2025|archive-date=25 nëntor 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125232121/https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles|url-status=dead}}
* {{Cite journal|author1=R. W. Wilson|author2=F. J. Millero|author3=J. R. Taylor|author4=P. J. Walsh|author5=V. Christensen|author6=S. Jennings|author7=M. Grosell|title=Contribution of Fish to the Marine Inorganic Carbon Cycle|url=https://archive.org/details/sim_science_2009-01-16_323_5912/page/358|date=16 janar 2009|journal=Science|volume=323|issue=5912|doi=10.1126/science.1157972|issn=0036-8075|pmid=19150840|lang=en|bibcode=2009Sci...323..359W|s2cid=36321414|pages=359–362}}
* {{Cite journal|last=Velbel|first=Michael Anthony|date=1 dhjetor 1993|title=Temperature dependence of silicate weathering in nature: How strong a negative feedback on long-term accumulation of atmospheric CO2 and global greenhouse warming?|url=https://archive.org/details/sim_geology_1993-12_21_12/page/n3|journal=Geology|lang=en|volume=21|issue=12|doi=10.1130/0091-7613(1993)021&lt;1059:TDOSWI&gt;2.3.CO;2|s2cid=747129|issn=0091-7613|bibcode=1993Geo....21.1059V|pages=1059–1062}}
* {{cite book|author1=R. Zeebe|author2=D. Wolf-Gladrow|date=2001|title=CO2 in seawater: Equilibrium, Kinetics, Isotopes|publisher=Elsevier Science|lang=en|page=360}}

==Lidhje të jashtme==
* [https://earth.nullschool.net/#current/ocean/surface/currents/overlay=spco2/winkel3 Current global map of the partial pressure of carbon dioxide at the ocean surface]
* [https://earth.nullschool.net/#current/ocean/surface/currents/overlay=fgco2/winkel3 Current global map of the sea-air carbon dioxide flux density]

[[Kategoria:Biokimi]]
[[Kategoria:Ekologji]]
[[Kategoria:Gjeologji]]
[[Kategoria:Gjeokimi]]
[[Kategoria:Mjedise]]
[[Kategoria:Shkenca detare]]
[[Kategoria:Terminologji oqeanografike]]
[[Kategoria:Uji dhe mjedisi]]
[[Kategoria:Aktivitete njerëzore]]
[[Kategoria:Ndotje e ujit]]
[[Kategoria:Ndotje e oqeanit]]</text>
      <sha1>1mio4zjaaciqwmlpmvijnulwld7j87c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Cikli karbonik detar</title>
    <ns>1</ns>
    <id>377278</id>
    <revision>
      <id>3027690</id>
      <parentid>2879902</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:53:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027690</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5219" sha1="1i5oll68k2futswcey0mj53r3l0kj3m" xml:space="preserve">== Referime vs. Referencat ==

@[[Përdoruesi:Flladimi|Flladimi]], e kam vërejt që e ke zhbërë redaktimin e robotit @[[Përdoruesi:Smallem|Smallem]] ku gjendet nëntitulli &quot;Referencat&quot; dhe e ndërroi në &quot;Referime&quot;.

T'a qartësoj përse është kjo: në dokumentime të ndryshme evidentohet që nëntitulli me të cilin u pajtua komuniteti për fusnotat e burimeve në Wikipedia është &quot;Referime&quot;, prandaj nuk është gabim fare. Roboti e ka për qëllim ndër tjerash ''standardizimin'' e këtyre imtësirave, [[Përdoruesi:Smallem/Hollësi#Standardizim i nëntitullit të referimeve|siç përshkruhet në profilin e vet]].

Dokumentimet në pyetje janë [[WP:Tekste gati]], [[Ndihmë:Referimi]], [[WP:Lidhjet e jashtme#Pika me rëndësi]], dhe [[WP:Burimi i informacionit#Si tregohen referencat]].

Për momentin nuk është vendosur gjithandej standardi sepse [[Wikipedia:Ndihmësi i Artikujve]] akoma mban &quot;Referencat&quot; si nëntitull, por ky është standard që ca vite. [[User:Fallbackintoreality|Fallbackintoreality]] / &lt;small&gt;[[Përdoruesi_diskutim:Fallbackintoreality|diskutimi]] / [[Speciale:Kontributet/Fallbackintoreality|kontributet]]&lt;/small&gt; 20 prill 2025 01:47 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Cikli karbonik detar]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2817056 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230501024707/https://www.nodc.noaa.gov/OC5/3M_HEAT_CONTENT/ për lidhjen https://www.nodc.noaa.gov/OC5/3M_HEAT_CONTENT/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20130624204311/https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-atmospheric-carbon-dioxide për lidhjen https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-atmospheric-carbon-dioxide.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 18 korrik 2025 01:19 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Cikli karbonik detar]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2879901 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20221125232121/https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles për lidhjen https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20221125232121/https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles për lidhjen https://scholarworks.wm.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2673&amp;context=vimsarticles.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 10 dhjetor 2025 14:02 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Cikli karbonik detar]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027689 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20221125232122/http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126 për lidhjen http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20221125232122/http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126 për lidhjen http://orbi.ulg.ac.be/handle/2268/150126.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 06:53 (CEST)</text>
      <sha1>1i5oll68k2futswcey0mj53r3l0kj3m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vesna Teršelič</title>
    <ns>0</ns>
    <id>380667</id>
    <revision>
      <id>3027598</id>
      <parentid>2971476</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T12:03:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027598</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11866" sha1="5sj61ckc2jdb21pkjb4y4krjon1x8eb" xml:space="preserve">'''Vesna Teršelič''' (lindur në vitin 1962 në [[Lubjana|Lubjanë]], [[Sllovenia|Slloveni]])&lt;ref&gt;{{Cite web|title=CROSS-BORDER SEMINAR ON RETURN, RECOVERY AND RECONSTRUCTION|url=http://archiv.medienhilfe.ch/Infokreis/TROGEN2/WS3/VTE-CV.htm|access-date=2025-06-03|website=archiv.medienhilfe.ch|archive-date=16 tetor 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141016043639/http://archiv.medienhilfe.ch/Infokreis/TROGEN2/WS3/VTE-CV.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; është aktiviste për paqen dhe themeluese e Fushatës Kundër Luftës në [[Kroacia|Kroaci]].

== Fëmijëria dhe Arsimi ==
Teršelič u lind në [[Lubjana|Lubjanë]], por jetoi në [[Zagrebi|Zagreb]] që nga fëmijëria, ku aty përfundoi shkollën fillore, dhe më pas vazhdoi gjimnazin te “Druga” apo si quhej ndryshe Qendra për Kulturë dhe Art. Më vonë u zhvendos në Qendrën Edukative Matematiko-Informatike, ku ndryshe njihej si Gjimnazi VII. Në vitin 1980, u regjistrua në Universitetin e Zagrebit ku edhe studioi filozofi, letërsi krahasuese dhe fizikë, pra përkatësisht në tri fakultete të ndryshme: Fakulteti Filozofik, Fakulteti i Shkencave Natyrore dhe Fakulteti i Inxhinierisë Elektrike.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book|last=Krasniqi|first=Korab|title=Rezistenca: Gratë e paqes dhe të drejtësisë në ish-Jugosllavi dhe Shqipëri|last2=Kadiri|first2=Rina|last3=Hajrullahu|first3=Vjollca Islami|publisher=forumZFD|year=2024|isbn=9789951775212|language=Sq}}&lt;/ref&gt;

== Angazhimi Aktivist ==
Teršelič, një sllovene etnike e lindur në Lubjanë, jeton në Zagreb, ku punon si aktiviste për paqen.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=edin.dji|date=2012-05-23|title=Izložba o poznatim zagrebačkim Slovencima|url=https://www.slovenci-zagreb.hr/izlozba-o-poznatim-zagrebackim-slovencima/|access-date=2025-06-03|website=Slovenski dom i Vijeće slovenske nacionalne manjine Grada Zagreba|language=hr}}&lt;/ref&gt;

Në vitin 1985, Teršelič bashkë me kolegët e saj nisin dy iniciativat TTB, e më pas Svarun, projekte këto që përfshinin aktivitete teatrale rrugore si: organizimin e demonstratave dhe ngjarjeve që përpiqeshin të rrisin ndërgjegjësimin për të drejtat e njeriut dhe promovimin e vlerës së lirisë së fjalës dhe shoqërisë civile. Aktivitetet e Svarun u përqendruan gjithashtu në mbrojtjen e mjedisit dhe kundërshtimin e planeve të ndërtimit të centraleve bërthamore në Jugosllavi, pas katastrofës së [[Çernobili|Çernobilit]] në vitin 1986. Një nga nismat e saj në këtë aspekt ishte një protestë dhe peticion kundër ndërtimit të një termocentrali bërthamor në Prevlaka, pranë Zagrebit. Ajo paraqiti një peticion për njohjen e kundërshtimit të ndërgjegjes dhe futjen e shërbimit civil si një alternativë ndaj shërbimit të detyrueshëm ushtarak.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|title=Vesna Terselić (1962)|url=https://www.pametnaroda.cz/en/terselic-vesna-1962|access-date=2025-06-03|website=www.pametnaroda.cz|language=cs}}&lt;/ref&gt;

Në vitin 1998, ishte kontribuese në formimin e linjës telefonike SOS për gratë dhe fëmijët viktima të dhunës, që funksiononte në bazë të punës së një grupi vullnetarësh, fillimisht si mbështetje emocionale, po më pas edhe si hapësirë strehuese. Pas linjës telefonike SOS, që ndanin të njëjtën hapësirë me Aleancën e Rinisë Socialiste të Qytetit të Zagrebit, filloi edhe nisma e parë lezbike, që u quajt Lila.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

Aktivizmi i Teršelič, ishte fillimisht i lidhur me Svarunin deri në momentin kur mori fund shkaku i miratimit të një memorandumi mbi centralet bërthamore në [[Jugosllavia|Jugosllavi]].

Në vitin 1990, themelohet shoqata Aksioni i Gjelbërt (Green Action dhe Savez Greens of Croatia), organizatë kjo që vazhdon të funksionojë edhe në ditët e sotme, dhe njihet si një ndër organizatat më të mëdha “të gjelbërta” në Kroaci.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Vesna Teršelič, së bashku me miqtë e saj, organizoi Fushatën Kroate Kundër Luftës në vitin 1991 me qëllim parandalimin e konflikteve të armatosura në territoret e ish-Jugosllavisë. Siç ka thënë vetë Teršelič: “''Ne e nisëm fushatën kundër luftës më 4 korrik 1991, që do të thotë se e bëmë këtë shumë vonë, sepse e gjithë vitin pararendës... e kaluam me shpresën se politikanët po bënin diçka për të arritur një marrëveshje në mënyrë diplomatike, duke arritur një formë të re të organizimit ndërmjet kroatëve dhe serbëve në Kroaci''.” Ata gjithashtu nisën revistën ''Arkzin'' në shtator të vitit 1991 për të promovuar paqen dhe për të hulumtuar aspektet e konfliktit të armatosur. ''Arkzin'' trajtoi tema si fati i kundërshtarëve të ndërgjegjshëm dhe dezertorëve, dëbimet me forcë, krimet e luftës dhe çështje të tjera shumë të diskutueshme që lidhen me konfliktin.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Milekic|first=Sven|date=2015-08-18|title=Promoting Peace in a Country at War|url=https://balkaninsight.com/2015/08/18/promoting-peace-in-a-country-at-war-08-14-2015/|access-date=2025-06-03|website=Balkan Insight|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|title=Vesna Teršelič – Visible Ukraine|url=https://visibleukraine.org/contributor/vesna-terselic/|access-date=2025-06-03|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

Në vitin 1992, filloi punën Qendra për Gratë Viktima të Luftës, që ishin në mbësthetje të grave të mbijetuara të dhunës seksuale, jo vetëm në Kroaci, por edhe në [[Bosnja dhe Hercegovina|Bosnje dhe Hercegovinë]]. Projekti “Prakac” filloi nga Tkalčićeva ku vullnetarë ndërkombëtar ndihmuan në rindërtimin social, ku më vonë u përfshi edhe Mirjana Bilopavlović. Në Tkalčićeva, përpos që vepronte Qendra për Mbrojtje Direkte, gjithashtu filloi edhe [[Amnesty International]] për Kroacinë si dhe vepronte edhe Lëvija Anarkiste e Zagrebit.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; Këtu filloi edhe sistemi i tabelave të buletinit – Zamir, që funksionoi në Lubjanë, Tuzla dhe më vonë edhe në Sarajevë, ku mundësoi transmetimin e një numri të madh te mesazheve elektronike, pasi që lidhja satelitore në Sarajevë ishte mjaft sfiduese.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Themelimi i Documeta Qendra për Përballjen me të Kaluaren ==
Në vitin 2004, Vesna Teršelič themeloi organizatën Documenta – Qendra për Ballafaqimin me të Kaluarën, një nismë e përbashkët e disa organizatave për të drejtat e njeriut, përfshirë Qendrën për Paqe në [[Osijeku|Osijek]] dhe Komitetin Kroat të [[Helsinki|Helsinkit]]. Qëllimi kryesor i Documenta-s është ndërtimi i një kuptimi të thelluar të së kaluarës së dhunshme në rajon përmes mbledhjes sistematike të dëshmive, dokumenteve faktmbledhëse dhe informatave mbi të zhdukurit dhe shkeljet e të drejtave të njeriut&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Vesna Teršelič on the role of civil society archives in|url=https://www.law.ox.ac.uk/role-archives-transitional-justice/vesna-terselic|access-date=2025-06-03|website=www.law.ox.ac.uk|language=en}}&lt;/ref&gt;. Si drejtoreshë e kësaj qendre, Teršelič ka luajtur një rol kyç në forcimin e drejtësisë tranzicionale në Kroaci, duke theksuar nevojën për përfshirjen e narrativave të margjinalizuara dhe zhvendosjen e debatit publik nga mohimi i krimeve në një dialog të hapur dhe të informuar për interpretimin e ngjarjeve të luftës&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|last=University|first=Patrick CoyleWeb Designer at University of UlsterPatrick joined the INCORE team as Web Designer for the Accounts of the Conflict project He holds a BScin Computer Studies from Liverpool John Moore’s|title=Accounts of the Conflict|url=https://accounts.ulster.ac.uk/accounts/team-details/vesna-terselic/|access-date=2025-06-03|language=en-US|archive-date=3 qershor 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250603141642/https://accounts.ulster.ac.uk/accounts/team-details/vesna-terselic/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=2018-12-18|title=KANDIĆ AND TERŠELIČ PRESENT &quot;THE MAP OF THE 1991 - 2001 WAR VICTIMS IN THE FORMER SFRY|url=https://documenta.hr/en/novosti/kandic-and-terselic-present-the-map-of-the-1991-2001-war-victims-in-the-former-sfry/|access-date=2025-06-03|website=Documenta|archive-date=3 qershor 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250603141643/https://documenta.hr/en/novosti/kandic-and-terselic-present-the-map-of-the-1991-2001-war-victims-in-the-former-sfry/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Që nga themelimi, Documenta ka kontribuar ndjeshëm në procesin individual dhe kolektiv të përballjes me të kaluarën, duke nxitur paqen e qëndrueshme dhe përmirësimin e standardeve gjyqësore përmes mbledhjes së të dhënave, hulumtimeve dhe monitorimit të gjyqeve për krime lufte. Në këtë mision, organizata ka bashkëpunuar me aktorë të ndryshëm vendorë dhe ndërkombëtarë, ndërsa Teršelič, si një nga zërat më të spikatur të aktivizmit për paqen, ka orientuar me përkushtim këtë proces gjithëpërfshirës.

Në vitin 2017, Teršelič nënshkroi Deklaratën për Gjuhën e Përbashkët të kroatëve, serbëve, boshnjakëve dhe malazezëve.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Donosi se Deklaracija o zajedničkom jeziku Hrvata, Srba, Bošnjaka i Crnogoraca|url=https://www.vecernji.hr/vijesti/deklaracija-o-zajednickom-jeziku-iz-zagreba-donosi-se-30-ozujka-u-sarajevu-1159142|access-date=2025-06-03|website=www.vecernji.hr|language=hr}}&lt;/ref&gt;

== Kontributi dhe Njohjet Ndërkombëtare ==
Teršelič është e njohur për përpjekjet e saj në promovimin e paqes dhe pajtimit në pas - luftë në Ballkan. Ajo ka ndihmuar në krijimin e lidhjeve midis organizatave të paqes nga Kroacia dhe Serbia, dhe ka kontribuar në zhvillimin e një qasjeje të re për të ndihmuar shoqëritë të përballen me pasojat e luftës dhe të krijojnë mundësi për një të ardhme paqësore. Në vitin 1998, fitoi Çmimin për Jetë të Drejtë,  së bashku me Katarina Kruhonja të Qendrës për Paqe, Jo-dhunë dhe të Drejtat e Njeriut në Osijek. Çmim ky që i’u dha për angazhimin e saj për paqe dhe drejtësi sociale.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=sydney|date=2023-11-17|title=Vesna Teršelič: “During the Russian aggression, we in Europe once again became aware of the importance of insisting on justice”|url=https://rightlivelihood.org/news/vesna-terselic-during-the-russian-aggression-we-in-europe-once-again-became-aware-of-the-importance-of-insisting-on-justice/|access-date=2025-06-03|website=Right Livelihood|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

Në vitin 1997, Teršelič së bashku me Vesna Pešić dhe Selim Beslagićin, u nominuan për [[Çmimi Nobel për Paqe|Çmimin Nobel për Paqe]].&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Vesna Terselić (1962)|url=https://www.memoryofnations.eu/en/terselic-vesna-20220928-0|access-date=2025-06-03|website=www.memoryofnations.eu|language=en}}&lt;/ref&gt;

Vesna Teršelič vazhdon të luajë një rol kyç si drejtoreshë e Documenta – Qendrës për Ballafaqimin me të Kaluarën, duke kontribuar në procesin e drejtësisë tranzicionale dhe përballjes me të kaluarën në  Kroaci dhe hapësirat e ish-Jugosllavisë. Si aktiviste sociale dhe mbështetëse e paqes, ajo ka ndihmuar në zhvillimin e një kuptimi të thelluar të ngjarjeve të luftës dhe krimeve të luftës, duke u përpjekur për të siguruar që të drejtat e njeriut të respektohen dhe që shoqëria të ndërtojë një të ardhme paqeje dhe pa dhunë. Angazhimi i saj vazhdon të jetë i rëndësishëm për proceset e dialogut dhe pajtimit në Kroaci dhe rajon, duke nxitur reflektimin kritik mbi të kaluarën dhe duke mbështetur viktimat dhe ata që luftojnë për drejtësi.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

== Shiko edhe ==

* https://web.archive.org/web/20051223083554/http:/www.zarez.hr/66/zariste3.htm
* https://www.pametnaroda.cz/en/terselic-vesna-1962

== Referime ==
[[Kategoria:Gra kroate]]</text>
      <sha1>5sj61ckc2jdb21pkjb4y4krjon1x8eb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Vesna Teršelič</title>
    <ns>1</ns>
    <id>380750</id>
    <revision>
      <id>3027599</id>
      <parentid>2917636</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T12:03:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027599</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3432" sha1="taka3gnw9erkcgjjfta31q936mbd37r" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Vesna Teršelič]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2806641 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20141016043639/http://archiv.medienhilfe.ch/Infokreis/TROGEN2/WS3/VTE-CV.htm për lidhjen http://archiv.medienhilfe.ch/Infokreis/TROGEN2/WS3/VTE-CV.htm.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 5 qershor 2025 15:28 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Vesna Teršelič]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2917635 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250603141643/https://documenta.hr/en/novosti/kandic-and-terselic-present-the-map-of-the-1991-2001-war-victims-in-the-former-sfry/ për lidhjen https://documenta.hr/en/novosti/kandic-and-terselic-present-the-map-of-the-1991-2001-war-victims-in-the-former-sfry/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 31 mars 2026 02:12 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Vesna Teršelič]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027598 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250603141642/https://accounts.ulster.ac.uk/accounts/team-details/vesna-terselic/ për lidhjen https://accounts.ulster.ac.uk/accounts/team-details/vesna-terselic/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 14:03 (CEST)</text>
      <sha1>taka3gnw9erkcgjjfta31q936mbd37r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>La Liga 2012–13</title>
    <ns>0</ns>
    <id>387615</id>
    <revision>
      <id>3027728</id>
      <parentid>3024809</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:55:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>/* Çmimet e La Ligës */</comment>
      <origin>3027728</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53997" sha1="dt60r26qihgk1oj3kg8jiwraivai9e0" xml:space="preserve">{{Infobox football league season
| competition        = [[La Liga]]
| season             = [[2012–13 in Spanish football|2012–13]]
| dates              = 18 gusht 2012 – 1 qershor 2013
| winners            = [[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;titulli i 22-të&lt;/small&gt;
| relegated          = [[RCD Mallorca|Mallorca]]&lt;br /&gt;[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]&lt;br /&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
| continentalcup1    = [[2013–14 UEFA Champions League|Champions League]]
| continentalcup1 qualifiers = [[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;br /&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;br /&gt;[[Atlético Madrid]]&lt;br /&gt;[[Real Sociedad]]
| continentalcup2    = [[2013–14 UEFA Europa League|Europa League]]
| continentalcup2 qualifiers = [[Valencia CF|Valencia]]&lt;br /&gt;[[Real Betis]]&lt;br /&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]
| league topscorer   = [[Lionel Messi]]&lt;br /&gt;(46 gola)
| best goalkeeper    = [[Thibaut Courtois]]&lt;br /&gt;(0.78 gola/natë)
| biggest home win   = [[Atlético Madrid]] 6–0 [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]&lt;br /&gt;(9 dhjetor 2012)
| biggest away win   = [[Rayo Vallecano]] 0–5 [[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;br /&gt;(27 tetor 2012)&lt;br /&gt;[[RCD Mallorca|Mallorca]] 0–5 [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;br /&gt;(28 tetor 2012)&lt;br /&gt;[[Valencia CF|Valencia]] 0–5 [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;br /&gt;(20 janar 2013)
| highest scoring    = [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]] 4–5 [[FC Barcelona|Barcelona]] (20 tetor 2012)
| matches            = 380
| total goals        = 1091
| longest wins       = 12 ndeshje&lt;br /&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;ref name=&quot;stats&quot;&gt;{{cite web|url=http://soccernet.espn.go.com/stats/_/league/esp.1/spanish-la-liga?cc=5739|title=Statistikat e La Ligës Spanjolle – 2012–13|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network|access-date=18 gusht 2012|archive-date=17 janar 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130117010609/http://soccernet.espn.go.com/stats/_/league/esp.1/spanish-la-liga?cc=5739|url-status=dead|language=es}}&lt;/ref&gt;
| longest unbeaten   = 19 ndeshje&lt;br /&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;ref name=&quot;stats&quot; /&gt;
| longest winless    = 15 ndeshje&lt;br /&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;ref name=&quot;stats&quot; /&gt;
| longest losses     = 6 ndeshje&lt;br /&gt;[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]&lt;br /&gt;[[RCD Mallorca|Mallorca]]&lt;ref name=&quot;stats&quot; /&gt;
| highest attendance = 96,589&lt;ref name=&quot;stats&quot; /&gt;&lt;br /&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]] 2–2 [[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| lowest attendance  = 3,000&lt;ref name=&quot;stats&quot; /&gt;&lt;br /&gt;[[Valencia CF|Valencia]] 3–0 [[Real Betis]]
| average attendance = 29,430&lt;ref name=&quot;stats&quot; /&gt;
| prevseason = [[La Liga 2011–12|2011–12]]
| nextseason = [[La Liga 2013–14|2013–14]]
}}
'''[[La Liga]] 2012–13''' (e njohur si ''Liga BBVA'' për arsye sponsorizimi) ishte e 82-ta që nga themelimi i saj. Kampionati filloi më 18 gusht 2012 dhe përfundoi më 1 qershor 2013.&lt;ref&gt;{{cite news|date=29 maj 2012|title=La Liga comienza el 19 de agosto|language=en|publisher=[[Liga de Fútbol Profesional|LFP]]|url=http://www.lfp.es/Noticias/Detallenoticia.aspx?IDNoticia=15215&amp;l=ES|url-status=dead|access-date=29 maj 2012|archive-url=https://archive.today/20120904152933/http://www.lfp.es/Noticias/Detallenoticia.aspx?IDNoticia=15215&amp;l=ES|archive-date=4 shtator 2012}}&lt;/ref&gt; [[FC Barcelona|Barcelona]] e fitoi ligën për herë të 22-të, pasi udhëhoqi kampionatin gjatë gjithë sezonit dhe arriti 100 pikë, duke barazuar rekordin e pikëve të [[Real Madrid CF|Real Madrid]] nga sezoni i mëparshëm [[2011–12 La Liga]].

Ashtu si në vitet e mëparshme, [[Nike, Inc.|Nike]] ofroi topin zyrtar për të gjitha ndeshjet, me modelin e ri Nike Maxim Liga BBVA që do të përdorej gjatë gjithë sezonit për të gjitha ndeshjet.&lt;ref&gt;{{cite web|date=20 prill 2012|title=Nike MAXIM, La Liga and Serie A 2012/13 balls|url=http://pes-parche.com/2012/03/balones-nike-maxim-temporada-2012-2013-official-match-ball-full-hd.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120402171039/http://pes-parche.com/2012/03/balones-nike-maxim-temporada-2012-2013-official-match-ball-full-hd.html|archive-date=2 prill 2012|access-date=20 prill 2012|publisher=pes-parche.com|language=es}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|date=3 korrik 2012|title=El balón de la Liga|language=es|work=[[Marca (newspaper)|Marca]]|location=Spain|url=http://www.marca.com/2012/07/03/futbol/1adivision/1341351018.html|access-date=4 korrik 2012}}&lt;/ref&gt;
==Ekipet==
Në total, 20 ekipe morën pjesë në ligë, duke përfshirë 17 ekipe nga [[La Liga 2011–12|sezoni 2011–12]] dhe tre të promovuara nga [[2011–12 Segunda División]]. Kjo përfshinte dy ekipet kryesore nga Segunda División dhe ekipin fitues të play-off-it.

[[Villarreal CF]], [[Sporting de Gijón]] dhe [[Racing de Santander]] u rreshtuan në [[2012–13 Segunda División]] në sezonin e kaluar: Villarreal u rreshtua pas dymbëdhjetë vitesh në [[La Liga]], Sporting de Gijón u kthye në Segunda División pas një periudhe katërvjeçare në La Liga, ndërsa Racing de Santander përfundoi dhjetë sezone radhazi në La Liga, periudha më e gjatë në historinë e tij.

Tre ekipet e rreshtuara u zëvendësuan nga tre ekipe të [[2011–12 Segunda División]]: [[Deportivo de La Coruña]] u kthye menjëherë në nivelin më të lartë si kampion i [[2011–12 Segunda División]]. Ekipi i vendit të dytë [[Celta de Vigo]] gjithashtu u promovua në La Liga pas një mungese pesëvjeçare. Ekipi i tretë i promovuar u vendos në [[2012 Segunda División play-offs|play-off-et e promovimit]] ku [[Real Valladolid]] u kthye në La Liga pas dy sezoneve në Segunda División.

===Stadiumet dhe vendndodhjet===
{{Location map+ |Spain |width=425 |float=right |caption=Vendndodhja e ekipeve në '''2012–13 La Liga''' |places=
{{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.356419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis|Betis]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.211842 |long=-8.739706 |label=&lt;small&gt;[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.368717 |long=-8.417514 |label=&lt;small&gt;[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.347861 |long=2.0756667 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Espanyol]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.325728 |long=-3.714950 |label=&lt;small&gt;[[Getafe CF|Getafe]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.152925 |long=-3.595744 |label=&lt;small&gt;[[Granada CF|Granada]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.494703 |long=-0.363842 |label=&lt;small&gt;[[Levante UD|Levante]]&lt;/small&gt; }}
{{Location map~ |Spain |lat=36.734217 |long=-4.426603 |label=&lt;small&gt;[[Málaga CF|Málaga]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.589936 |long=2.6300778 |label=&lt;small&gt;[[RCD Mallorca|Mallorca]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.391828 |long=-3.658586 |label=&lt;small&gt;[[Rayo Vallecano]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.301364 |long=-1.973536 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644583 |long=-4.761256 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.636472 |long=-0.901828 |label=&lt;small&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
}}

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
! Ekipi
! Vendndodhja
! Stadiumi
! Kapaciteti
|-
|[[Athletic Bilbao]]
| [[Bilbao]]
| [[San Mamés Stadium (1913)|San Mamés]]
| align=&quot;center&quot; | 39,750
|-
|[[Atlético Madrid]]
| [[Madrid]]
| [[Vicente Calderón Stadium|Vicente Calderón]]
| align=&quot;center&quot; | 54,851
|-
|[[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Barcelona]]
| [[Camp Nou]]
| align=&quot;center&quot; | 99,354
|-
|[[Real Betis|Betis]]
| [[Seville]]
| [[Estadio Benito Villamarín|Benito Villamarín]]
| align=&quot;center&quot; | 52,745
|-
| [[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
| [[Vigo]]
| [[Balaídos]]
| align=&quot;center&quot; | 31,800
|-
| [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
| [[A Coruña]]
| [[Estadio Riazor|Riazor]]
| align=&quot;center&quot; | 34,600
|-
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
| [[Barcelona]]
| [[Estadi Cornellà-El Prat|Cornellà-El Prat]]
| align=&quot;center&quot; | 40,500
|-
|[[Getafe CF|Getafe]]
| [[Getafe]]
| [[Coliseum Alfonso Pérez]]
| align=&quot;center&quot; | 17,700
|-
|[[Granada CF|Granada]]
| [[Granada]]
| [[Estadio Nuevo Los Cármenes|Nuevo Los Cármenes]]
| align=&quot;center&quot; | 22,524
|-
|[[Levante UD|Levante]]
| [[Valencia]]
| [[Estadi Ciutat de València|Ciutat de València]]
| align=&quot;center&quot; | 25,534
|-
|[[Málaga CF|Málaga]]
| [[Málaga]]
| [[La Rosaleda Stadium|La Rosaleda]]
| align=&quot;center&quot; | 28,963
|-
|[[RCD Mallorca|Mallorca]]
| [[Palma, Majorca|Palma]]
| [[Iberostar Stadium]]
| align=&quot;center&quot; | 23,142
|-
|[[CA Osasuna|Osasuna]]
| [[Pamplona]]
| [[El Sadar Stadium|El Sadar]]
| align=&quot;center&quot; | 19,553
|-
|[[Rayo Vallecano]]
| [[Madrid]]
| [[Campo de Fútbol de Vallecas|Campo de Vallecas]]
| align=&quot;center&quot; | 15,489
|-
|[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
| [[Madrid]]
| [[Santiago Bernabéu Stadium|Santiago Bernabéu]]
| align=&quot;center&quot; | 85,454
|-
|[[Real Sociedad]]
| [[San Sebastián]]
| [[Anoeta Stadium|Anoeta]]
| align=&quot;center&quot; | 32,076
|-
|[[Sevilla FC|Sevilla]]
| [[Seville]]
| [[Estadio Ramón Sánchez Pizjuán|Ramón Sánchez Pizjuán]]
| align=&quot;center&quot; | 45,500
|-
|[[Valencia CF|Valencia]]
| [[Valencia]]
| [[Mestalla Stadium|Mestalla]]
| align=&quot;center&quot; | 55,000
|-
| [[Real Valladolid|Valladolid]]
| [[Valladolid]]
| [[Estadio José Zorrilla|José Zorrilla]]
| align=&quot;center&quot; | 26,512
|-
|[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
| [[Zaragoza]]
| [[La Romareda]]
| align=&quot;center&quot; | 34,596
|}

===Stafi dhe sponsorët===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
!Ekipi
!Trajneri kryesor
!Kapiteni
!Prodhuesi i uniformës
!Sponsor i fanellës
|-
|Athletic Bilbao
|{{flagicon|ARG}} [[Marcelo Bielsa]]
|{{nowrap|{{flagicon|ESP}} [[Carlos Gurpegui]]}}
|[[Umbro]]
|[[Petronor]]
|-
|Atlético Madrid
|{{flagicon|ARG}} [[Diego Simeone]]
|{{flagicon|ESP}} [[Gabi (footballer, born 1983)|Gabi]]
|[[Nike Inc.|Nike]]
|[[Azerbaijan]], [[Huawei]] and [[Kyocera]]
|-
|Barcelona
|{{flagicon|ESP}} [[Tito Vilanova]]
|{{flagicon|ESP}} [[Carles Puyol]]
|Nike
|[[Qatar Foundation]], [[UNICEF]] and [[TV3 (Catalonia)|TV3]]
|-
|Betis
|{{flagicon|ESP}} [[Pepe Mel]]
|{{flagicon|ESP}} [[Juanma (footballer, born 1981)|Juanma]]
|[[Macron (sportswear)|Macron]]
|Cirsa and [[Andalusia|Andalucía]]
|-
|Celta de Vigo
|{{flagicon|ESP}} [[Paco Herrera]]
|{{flagicon|ESP}} [[Borja Oubiña]]
|[[Li-Ning]]
|[[Citroën]] and [[Estrella Galicia]]
|-
|{{nowrap|Deportivo La Coruña}}
|{{nowrap|{{flagicon|ESP}} [[Fernando Vázquez]]}}
|{{flagicon|ESP}} [[Manuel Pablo]]
|[[Lotto Sport Italia|Lotto]]
|Estrella Galicia
|-
|Espanyol
|{{flagicon|MEX}} [[Javier Aguirre]]
|{{flagicon|ARG}} [[Cristian Darío Álvarez|Cristian Álvarez]]
|[[Puma SE|Puma]]
|[[Cancún]]
|-
|Getafe
|{{flagicon|ESP}} [[Luis García Plaza]]
|{{flagicon|ESP}} [[Jaime Gavilán]]
|[[Joma]]
|Confremar and [[IG Group|IG Markets]]
|-
|Granada
|{{flagicon|ESP}} [[Lucas Alcaraz]]
|{{flagicon|ESP}} [[Manuel Lucena]]
|[[Luanvi]]
|[[:es:Caja Granada|Caja Granada]]
|-
|Levante
|{{nowrap|{{flagicon|ESP}} [[Juan Ignacio Martínez]]}}
|{{nowrap|{{flagicon|ESP}} [[Sergio Ballesteros]]}}
|[[Kelme (company)|Kelme]]
|[[Valencian Community|Comunitat Valenciana]]
|-
|Málaga
|{{flagicon|CHI}} [[Manuel Pellegrini]]
|{{flagicon|ESP}} [[Jesús Gámez]]
|Nike
|[[UNESCO]]
|-
|Mallorca
|{{flagicon|ESP}} [[Gregorio Manzano]]
|{{flagicon|POR}} [[José Nunes]]
|Macron
|[[Quintana Roo|Riviera Maya]]
|-
|Osasuna
|{{flagicon|ESP}} [[José Luis Mendilibar]]
|{{flagicon|ESP}} [[Francisco Puñal|Patxi Puñal]]
|Astore
|Lacturale and Nevir
|-
|Rayo Vallecano
|{{flagicon|ESP}} [[Paco (footballer)|Paco Jémez]]
|{{flagicon|ESP}} [[Piti (footballer)|Piti]]
|[[Erreà]]
|AE&amp;nbsp;— Adquisiciones Empresariales and Nevir
|-
|Real Madrid
|{{flagicon|POR}} [[José Mourinho]]
|{{flagicon|ESP}} [[Iker Casillas]]
|[[Adidas]]
|[[Bwin.Party Digital Entertainment|BWIN]]
|-
|Real Sociedad
|{{flagicon|FRA|1974}} [[Philippe Montanier]]
|{{flagicon|ESP}} [[Xabi Prieto]]
|Nike
|[[Canal+ (Spanish satellite broadcasting company)|Canal+]] and [[Kutxa]]
|-
|Sevilla
|{{flagicon|ESP}} [[Unai Emery]]
|{{flagicon|ESP}} [[Andrés Palop]]
|Umbro
|[[Interwetten]]
|-
|Valencia
|{{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
|{{flagicon|ESP}} [[David Albelda]]
|Joma
|JinKO Solar
|-
|Valladolid
|{{flagicon|SRB}} [[Miroslav Đukić]]
|{{flagicon|ESP}} [[Javier Baraja]]
|[[Kappa (company)|Kappa]]
|El Norte de Castilla
|-
|Zaragoza
|{{flagicon|ESP}} [[Manuel Jiménez Jiménez|Manolo Jiménez]]
|{{flagicon|ESP}} [[Javier Paredes]]
|Mercury
|[[Telefónica|Proniño]] and Canal+
|}

=== Ndryshimet e trajnerëve ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!Ekipi
!Trajneri i larguar
!Mënyra e largimit
!Data e vakantës
!Zëvendësuesi
!Data e emërimit
!Pozicioni në tabelë
|-
|[[FC Barcelona|Barcelona]]
|{{flagicon|ESP}} [[Pep Guardiola]]
|Fundi i kontratës
|30 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=27 prill 2012|title=Tito Vilanova to be the new manager|publisher=[[FC Barcelona]]|url=http://www.fcbarcelona.com/football/first-team/detail/article/tito-vilanova-to-be-the-new-manager|access-date=23 maj 2012|lang=en}}&lt;/ref&gt;
|{{flagicon|ESP}} [[Tito Vilanova]]
|13 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=13 qershor 2012|title=Tito Vilanova will be FC Barcelona's head manager through 2014|publisher=[[FC Barcelona]]|url=http://www.fcbarcelona.com/football/first-team/detail/article/tito-vilanova-will-be-fc-barcelona-s-head-manager-through-2014|access-date=14 qershor 2012|lang=en}}&lt;/ref&gt;
|Pre-Season
|-
|[[Valencia CF|Valencia]]
|{{flagicon|ESP}} [[Unai Emery]]
|Fundi i kontratës
|30 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=7 maj 2012|title=Mauricio Pellegrino confirmed as new Valencia CF manager|publisher=[[Valencia CF]]|url=http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/05/Noticia_37356.html?__locale=en|url-status=dead|access-date=26 maj 2012|archive-url=https://archive.today/20120918204908/http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/05/Noticia_37356.html?__locale=en|archive-date=18 shtator 2012|lang=en}}&lt;/ref&gt;
|{{flagicon|ARG}} [[Mauricio Pellegrino]]
|4 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=4 qershor 2012|title=Mauricio Pellegrino joins up with Valencia CF|publisher=[[Valencia CF]]|url=http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/06/Noticia_37728.html?__locale=en|url-status=dead|access-date=14 qershor 2012|archive-url=https://archive.today/20130105165618/http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/06/Noticia_37728.html?__locale=en|archive-date=5 janar 2013|lang=en}}&lt;/ref&gt;
|Pre-Season
|-
|[[Rayo Vallecano]]
|{{flagicon|ESP}} [[José Ramón Sandoval]]
|Fundi i kontratës
|30 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=25 maj 2012|title=El Club ha decidido no ofrecer la renovación a Sandoval|trans-title=The Club has decided to not offer renewal to Sandoval|publisher=[[Rayo Vallecano]]|url=http://www.rayovallecano.es/noticia/minambres-el-club-ha-decidido-no-ofrecer-la-renovacion-a-sandoval/1227/|url-status=dead|access-date=26 maj 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120529060544/http://www.rayovallecano.es/noticia/minambres-el-club-ha-decidido-no-ofrecer-la-renovacion-a-sandoval/1227/|archive-date=29 maj 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
|{{flagicon|ESP}} [[Paco (footballer)|Paco Jémez]]
|14 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=14 qershor 2012|title=Paco Jémez vuelve al Rayo|trans-title=Paco Jémez returns to Rayo|work=[[Marca (newspaper)|Marca]]|location=Spain|url=http://www.marca.com/2012/06/15/futbol/equipos/rayo/1339751923.html|access-date=16 qershor 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
|Pre-Season
|-
|[[Granada CF|Granada]]
|{{flagicon|ESP}} [[Abel Resino]]
|Fundi i kontratës
|30 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=6 maj 2012|title=Agradecimiento Abel Resino|trans-title=Gratefulness Abel Resino|publisher=[[Granada CF]]|url=http://www.granadacf.es/index.php?seccion=leer_mas&amp;ref=portada+&amp;id_noticia=1029|access-date=6 qershor 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
|{{flagicon|ESP}} [[Juan Antonio Anquela]]
|18 qershor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=18 qershor 2012|title=Anquela, nuevo entrenador del Granada CF|trans-title=Anquela, new manager of Granada CF|publisher=[[Granada CF]]|url=http://www.granadacf.es/index.php?seccion=leer_mas&amp;ref=portada+&amp;id_noticia=1040|access-date=18 qershor 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
|Pre-Season
|-
|[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|{{flagicon|ARG}} [[Mauricio Pochettino]]
|Marrëveshje e ndërsjellë
|26 nëntor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=26 nëntor 2012|title=Pochettino leaves RCD Espanyol|publisher=[[RCD Espanyol]]|url=http://www.rcdespanyol.com/ingles/index.php?modulo=detalleNoticia&amp;idnoticia=856&amp;idseccion=7&amp;Amenu=detalleNoticia|url-status=dead|access-date=27 nëntor 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20140521033409/http://www.rcdespanyol.com/ingles/index.php?modulo=detalleNoticia&amp;idnoticia=856&amp;idseccion=7&amp;Amenu=detalleNoticia|archive-date=21 maj 2014|lang=en}}&lt;/ref&gt;
|{{flagicon|MEX}} [[Javier Aguirre]]
|28 nëntor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|date=28 nëntor 2012|title=L'Espanyol fitxa Aguirre|trans-title=Espanyol contracts Aguirre|publisher=[[RCD Espanyol]]|url=http://www.rcdespanyol.com/principal.php?modulo=detalleNoticia&amp;idnoticia=14739&amp;idseccion=28&amp;idlinkchk=0&amp;idmenu=9&amp;idsubmenu=108|url-status=dead|access-date=28 nëntor 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20140517183631/http://www.rcdespanyol.com/principal.php?modulo=detalleNoticia&amp;idnoticia=14739&amp;idseccion=28&amp;idlinkchk=0&amp;idmenu=9&amp;idsubmenu=108|archive-date=17 maj 2014|lang=ca}}&lt;/ref&gt;
|20
|-
|[[Valencia CF|Valencia]]
|{{flagicon|ARG}} [[Mauricio Pellegrino]]
|Pushuar
|1 dhjetor 2012&lt;ref name=&quot;Destitución de Pellegrino&quot;&gt;{{cite news|date=1 dhjetor 2012|title=Destitución del técnico del primer equipo, Mauricio Pellegrino|trans-title=Dismissal of first team coach, Mauricio Pellegrino|publisher=[[Valencia CF]]|url=http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/12/Noticia_91143.html?__locale=es|url-status=dead|access-date=1 dhjetor 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121204062653/http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/12/Noticia_91143.html?__locale=es|archive-date=4 dhjetor 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
|{{flagicon|ESP}} [[Voro (footballer)|Voro]] (përkohësisht)
|1 dhjetor 2012&lt;ref name=&quot;Destitución de Pellegrino&quot; /&gt;
|12
|-
| [[Valencia CF|Valencia]]
| {{flagicon|ESP}} [[Voro (footballer)|Voro]] (përkohësisht)
| Fundi i mandatit si përkohës
| 5 dhjetor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|title=Valverde se estrena como míster del Valencia|url=http://www.elcorreo.com/vizcaya/20121206/deportes/mas-futbol/valverde-viajo-lille-estrenado-201212061414.html|publisher=[[El Correo]]|date=6 dhjetor 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
| 3 dhjetor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|title=Ernesto Valverde new manager of Valencia CF|url=http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/12/Noticia_91153.html?__locale=en|publisher=[[Valencia CF]]|date=3 dhjetor 2012|access-date=3 dhjetor 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20121206074036/http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2012/12/Noticia_91153.html?__locale=en|archive-date=6 dhjetor 2012|lang=en}}&lt;/ref&gt;
| 12
|-
| [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
| {{flagicon|ESP}} [[José Luis Oltra]]
| Pushuar
| 30 dhjetor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|title=José Luis Oltra y Chema Sanz dejan de entrenar al Deportivo|trans-title=José Luis Oltra and Chema Sanz stop training Deportivo|url=http://www.canaldeportivo.com/servlet/es.iris.servlets.Noticias?accion=4&amp;ver=1&amp;nid=24703&amp;mid=12|publisher=[[Deportivo de La Coruña]]|date=30 dhjetor 2012|access-date=31 dhjetor 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|POR}} [[Domingos Paciência]]
| 31 dhjetor 2012&lt;ref&gt;{{cite news|title=Lendoiro anuncia a Domingos Paciencia como entrenador hasta final de temporada|trans-title=Lendoiro announces Domingos Paciencia as coach until end of season|url=http://www.canaldeportivo.com/servlet/es.iris.servlets.Noticias?accion=4&amp;ver=1&amp;nid=24707&amp;mid=12|publisher=[[Deportivo de La Coruña]]|date=31 dhjetor 2012|access-date=31 dhjetor 2012|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| 20
|-
| [[Sevilla FC|Sevilla]]
| {{flagicon|ESP}} [[Míchel (footballer, born 1963)|Míchel]]
| Pushuar
| 14 janar 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Míchel es destituido y deja paso a Emery, que firma hasta junio de 2014|trans-title=Míchel is sacked and makes way for Emery, who signed until June 2014|url=http://www.sevillafc.es/nuevaweb/actualidad/noticias/27616|publisher=[[Sevilla FC]]|date=14 janar 2013|access-date=14 janar 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130117003835/http://www.sevillafc.es/nuevaweb/actualidad/noticias/27616|archive-date=17 janar 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Unai Emery]]
| 14 janar 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Emery, un técnico fiable para momentos difíciles|trans-title=Emery, a reliable manager for difficult moments|url=http://www.sevillafc.es/nuevaweb/actualidad/noticias/27617|publisher=[[Sevilla FC]]|date=14 janar 2013|access-date=14 janar 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130116215229/http://www.sevillafc.es/nuevaweb/actualidad/noticias/27617|archive-date=16 janar 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| 12
|-
| [[Granada CF|Granada]]
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Antonio Anquela]]
| Pushuar
| 30 janar 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=El Granada CF destituye a Anquela|trans-title=Granada CF sack Anquela|url=http://www.granadacf.es/index.php?seccion=leer_mas&amp;ref=portada+&amp;id_noticia=1401|publisher=[[Granada CF]]|date=30 janar 2013|access-date=30 janar 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Lucas Alcaraz]]
| 30 janar 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Lucas Alcaraz, nuevo técnico del Granada CF|trans-title=Lucas Alcaraz, new coach of Granada CF|url=http://www.granadacf.es/index.php?seccion=leer_mas&amp;ref=portada+&amp;id_noticia=1402|publisher=[[Granada CF]]|date=30 janar 2013|access-date=30 janar 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| 17
|-
| [[RCD Mallorca|Mallorca]]
| {{flagicon|ESP}} [[Joaquín Caparrós]]
| Pushuar
| 4 shkurt 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Joaquín Caparrós deja de ser entrenador del RCD Mallorca|trans-title=Joaquín Caparrós is no longer coach of RCD Mallorca|url=http://www.rcdmallorca.es/principal_new.php?nombreModulo=noticiasDetalle&amp;idnoticia=32248&amp;idmenu=3|publisher=[[RCD Mallorca]]|date=4 shkurt 2013|access-date=4 shkurt 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203031432/http://www.rcdmallorca.es/principal_new.php?nombreModulo=noticiasDetalle&amp;idnoticia=32248&amp;idmenu=3|archive-date=3 dhjetor 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Gregorio Manzano]]
| 5 shkurt 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Principio de acuerdo con Gregorio Manzano|trans-title=Principle of agreement with Gregorio Manzano|url=http://www.rcdmallorca.es/principal_new.php?nombreModulo=noticiasDetalle&amp;idnoticia=32249&amp;idmenu=3|publisher=[[RCD Mallorca]]|date=5 shkurt 2013|access-date=5 shkurt 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140222005342/http://www.rcdmallorca.es/principal_new.php?nombreModulo=noticiasDetalle&amp;idnoticia=32249&amp;idmenu=3|archive-date=22 shkurt 2014|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| 19
|-
| [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
| {{flagicon|POR}} [[Domingos Paciência]]
| Marrëveshje e ndërsjellë
| 11 shkurt 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Domingos Paciência deja de ser entrenador del Deportivo|trans-title=Domingos Paciência is no longer coach of Deportivo|url=http://www.canaldeportivo.com/servlet/es.iris.servlets.Noticias?accion=4&amp;ver=1&amp;nid=24944&amp;mid=14|publisher=[[Deportivo de La Coruña]]|date=11 shkurt 2013|access-date=11 shkurt 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Fernando Vázquez]]
| 11 shkurt 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Fernando Vázquez, presentado como nuevo entrenador del Deportivo|trans-title=Fernando Vázquez, presented as new coach of Deportivo|url=http://www.canaldeportivo.com/servlet/es.iris.servlets.Noticias?accion=4&amp;ver=1&amp;nid=24960&amp;mid=12|publisher=[[Deportivo de La Coruña]]|date=11 shkurt 2013|access-date=11 shkurt 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| 20
|-
| [[Celta de Vigo]]
| {{flagicon|ESP}} [[Paco Herrera]]
| Pushuar
| 18 shkurt 2013&lt;ref name=&quot;Abel Resino sustituye Paco Herrera&quot;&gt;{{cite news|title=Abel Resino sustituye a Paco Herrera en el banquillo del Celta|trans-title=Abel Resino substitutes Paco Herrera in Celta bench|url=http://www.celtavigo.net/es/primer-equipo/noticias/6061-abel-resino-sustituye-a-paco-herrera-en-el-banquillo-del-celta|publisher=[[Celta de Vigo]]|date=18 shkurt 2013|access-date=20 shkurt 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130225004223/http://www.celtavigo.net/es/primer-equipo/noticias/6061-abel-resino-sustituye-a-paco-herrera-en-el-banquillo-del-celta|archive-date=25 shkurt 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Abel Resino]]
| 18 shkurt 2013&lt;ref name=&quot;Abel Resino sustituye Paco Herrera&quot; /&gt;
| 18
|}
==Tabela e Ligës== 
&lt;onlyinclude&gt;{{#invoke:sports table|main|style=WDL
|res_col_header=QR
|show_limit=5

|team1=FCB|name_FCB=[[FC Barcelona|Barcelona]]
|team2=RMA|name_RMA=[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|team3=ATM|name_ATM=[[Atlético Madrid]]
|team4=RSO|name_RSO=[[Real Sociedad]]
|team5=VCF|name_VCF=[[Valencia CF|Valencia]]
|team6=MCF|name_MCF=[[Málaga CF|Málaga]]
|team7=BET|name_BET=[[Real Betis]]
|team8=RVA|name_RVA=[[Rayo Vallecano]]
|team9=SFC|name_SFC=[[Sevilla FC|Sevilla]]
|team10=GET|name_GET=[[Getafe CF|Getafe]]
|team11=LEV|name_LEV=[[Levante UD|Levante]]
|team12=ATH|name_ATH=[[Athletic Bilbao]]
|team13=ESP|name_ESP=[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|team14=VLD|name_VLD=[[Real Valladolid|Valladolid]]
|team15=GCF|name_GCF=[[Granada CF|Granada]]
|team16=OSA|name_OSA=[[CA Osasuna|Osasuna]]
|team17=CEL|name_CEL=[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|team18=MLL|name_MLL=[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|team19=RCD|name_RCD=[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|team20=ZAR|name_ZAR=[[Real Zaragoza|Zaragoza]]

|win_FCB=32|draw_FCB=4|loss_FCB=2|gf_FCB=115|ga_FCB=40|status_FCB=K
|win_RMA=26|draw_RMA=7|loss_RMA=5|gf_RMA=103|ga_RMA=42
|win_ATM=23|draw_ATM=7|loss_ATM=8|gf_ATM=65|ga_ATM=31
|win_RSO=18|draw_RSO=12|loss_RSO=8|gf_RSO=70|ga_RSO=49
|win_VCF=19|draw_VCF=8|loss_VCF=11|gf_VCF=67|ga_VCF=54
|win_MCF=16|draw_MCF=9|loss_MCF=13|gf_MCF=53|ga_MCF=50
|win_BET=16|draw_BET=8|loss_BET=14|gf_BET=57|ga_BET=56
|win_RVA=16|draw_RVA=5|loss_RVA=17|gf_RVA=50|ga_RVA=66
|win_SFC=14|draw_SFC=8|loss_SFC=16|gf_SFC=58|ga_SFC=54
|win_GET=13|draw_GET=8|loss_GET=17|gf_GET=43|ga_GET=57
|win_LEV=12|draw_LEV=10|loss_LEV=16|gf_LEV=40|ga_LEV=57
|win_ATH=12|draw_ATH=9|loss_ATH=17|gf_ATH=44|ga_ATH=65
|win_ESP=11|draw_ESP=11|loss_ESP=16|gf_ESP=43|ga_ESP=52
|win_VLD=11|draw_VLD=10|loss_VLD=17|gf_VLD=49|ga_VLD=58
|win_GCF=11|draw_GCF=9|loss_GCF=18|gf_GCF=37|ga_GCF=54
|win_OSA=10|draw_OSA=9|loss_OSA=19|gf_OSA=33|ga_OSA=50
|win_CEL=10|draw_CEL=7|loss_CEL=21|gf_CEL=37|ga_CEL=52
|win_MLL=9|draw_MLL=9|loss_MLL=20|gf_MLL=43|ga_MLL=72|status_MLL=Z
|win_RCD=8|draw_RCD=11|loss_RCD=19|gf_RCD=47|ga_RCD=70|status_RCD=Z
|win_ZAR=9|draw_ZAR=7|loss_ZAR=22|gf_ZAR=37|ga_ZAR=62|status_ZAR=Z

|col_CLGS=green1|text_CLGS=Kualifikim për [[2013–14 UEFA Liga e Kampionëve#Faza grupore|fazën e grupeve të Ligës së Kampionëve]]
|result1=CLGS|result2=CLGS|result3=CLGS

|col_CLPO=green2|text_CLPO=Kualifikim për [[2013–14 UEFA Liga e Kampionëve#Raundi play-off|raundin play-off të Ligës së Kampionëve]]
|result4=CLPO

|col_ELGS=blue1|text_ELGS=Kualifikim për [[2013–14 UEFA Liga e Evropës#Faza grupore|fazën grupore të Ligës së Evropës]]
|note_res_ELGS=Pasi kampionët e [[2012–13 Copa del Rey|Copa Del Rey]] Atlético Madrid dhe nënkampionët Real Madrid u kualifikuan për [[2013–14 UEFA Champions League]], vendet e 5-ta, 6-ta dhe 7-ta u kualifikuan për fazën e grupeve, play-off dhe raundin e tretë kualifikues të [[2013–14 UEFA Europa League|Ligës së Evropës]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/MultimediaFiles/Download/Regulations/competitions/Regulations/01/94/62/40/1946240_DOWNLOAD.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20130514121404/http://www.uefa.com/MultimediaFiles/Download/Regulations/competitions/Regulations/01/94/62/40/1946240_DOWNLOAD.pdf|url-status=dead|archive-date=14 maj 2013|title=Regulations of the UEFA Europa League 2013/14|date=mars 2013|publisher=UEFA|location=Nyon|access-date=1 maj 2013|lang=en}}&lt;/ref&gt;
|result5=ELGS
|note_res_MCF=Málaga u përjashtua nga pjesëmarrja në çdo kompeticion UEFA gjatë sezonit 2013–14 si dënim për mosrespektim të [[UEFA Financial Fair Play Regulations]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=Malaga have second year of European ban waived by Uefa|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/22573330|publisher=[[BBC]]|date=17 maj 2013|access-date=9 qershor 2013|lang=en}}&lt;/ref&gt; Málaga apeloi kundër këtij dënimi, por Gjykata e Arbitrazhit Sportiv (CAS) konfirmoi vendimin e UEFA Club Financial Control Body.&lt;ref&gt;{{cite news|title=UEFA welcomes CAS decision on Málaga|url=https://www.uefa.com/news-media/news/020a-0e850f5d674f-9a1d076d144f-1000--uefa-welcomes-cas-decision-on-malaga/|publisher=[[UEFA]]|date=11 qershor 2013|access-date=11 qershor 2013|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20130614050019/http://www.uefa.com/uefa/footballfirst/matchorganisation/disciplinary/news/newsid%3D1962518.html|archive-date=14 qershor 2013|lang=en}}&lt;/ref&gt;
|result6=MCF

|col_ELPO=blue2|text_ELPO=Kualifikim për [[2013–14 UEFA Europa League#Raundi play-off|raundin play-off të Ligës së Evropës]]
|note_res_ELPO=ELGS
|result7=ELPO
|note_res_RVA=Rayo Vallecano u përjashtua nga pjesëmarrja në çdo kompeticion UEFA për sezonin e ardhshëm pasi RFEF i refuzoi “licencën UEFA” për shkak se nuk plotësonin kërkesat financiare. Ata apeluan tek CAS në qershor 2013 dhe më 11 korrik vendimi u konfirmua. Ekipi që ishte pas tyre, [[Sevilla FC|Sevilla]], mori vendin e tyre në raundin e tretë kualifikues të [[2013–14 UEFA Europa League]].&lt;ref&gt;{{cite news|title=El TAS niega la licencia UEFA al Rayo y el Sevilla jugará en Europa|url=http://www.marca.com/2013/07/11/futbol/equipos/rayo/1373549331.html|language=es|work=[[Marca (newspaper)|Marca]]|location=Spanjë|date=11 korrik 2013|access-date=12 korrik 2013}}&lt;/ref&gt;
|result8=RVA

|col_EL3Q=blue3|text_EL3Q=Kualifikim për raundin e tretë kualifikues të [[2013–14 UEFA Ëiga e Evropës|Ligës së Evropës]]
|note_res_EL3Q=ELGS
|result9=EL3Q

|col_R=red1|text_R=Zbritje tek [[Segunda División]]
|result18=R|result19=R|result20=R

|update=complete
|class_rules=1. pikët; 2. pikët ballë për ballë; 3. diferenca e golave ballë për ballë; 4. diferenca e golave; 5. numri i golave të shënuar; 7. [[#Fair Play award|pikët fair-play]]
|source=[http://www.lfp.es/LigaBBVA/Liga_BBVA_Clasificacion.aspx La Liga]
}}&lt;/onlyinclude&gt;
==Rezultatet==
{{#invoke:sports results|main
|matches_style=FBR|solid_cell=grey
|team1=ATH|team2=ATM|team3=FCB|team4=BET|team5=CEL
|team6=RCD|team7=ESP|team8=GET|team9=GCF|team10=LEV
|team11=MCF|team12=MLL|team13=OSA|team14=RVA|team15=RMA
|team16=RSO|team17=SFC|team18=VCF|team19=VLD|team20=ZAR

|name_ATH=[[Athletic Bilbao]]
|match_ATH_ATM=3–0
|match_ATH_FCB=2–2
|match_ATH_BET=3–5
|match_ATH_CEL=1–0
|match_ATH_RCD=1–1
|match_ATH_ESP=0–4
|match_ATH_GET=1–2
|match_ATH_GCF=1–0
|match_ATH_LEV=0–1
|match_ATH_MCF=0–0
|match_ATH_MLL=2–1
|match_ATH_OSA=1–0
|match_ATH_RVA=1–2
|match_ATH_RMA=0–3
|match_ATH_RSO=[[Basque derby|1–3]]
|match_ATH_SFC=2–1
|match_ATH_VCF=1–0
|match_ATH_VLD=2–0
|match_ATH_ZAR=0–2

|name_ATM=[[Atlético Madrid]]
|match_ATM_ATH=4–0
|match_ATM_FCB=1–2
|match_ATM_BET=1–0
|match_ATM_CEL=1–0
|match_ATM_RCD=6–0
|match_ATM_ESP=1–0
|match_ATM_GET=2–0
|match_ATM_GCF=5–0
|match_ATM_LEV=2–0
|match_ATM_MCF=2–1
|match_ATM_MLL=0–0
|match_ATM_OSA=3–1
|match_ATM_RVA=4–3
|match_ATM_RMA=[[El Derbi madrileño|1–2]]
|match_ATM_RSO=0–1
|match_ATM_SFC=4–0
|match_ATM_VCF=1–1
|match_ATM_VLD=2–1
|match_ATM_ZAR=2–0

|name_FCB=[[FC Barcelona|Barcelona]]
|match_FCB_ATH=5–1
|match_FCB_ATM=4–1
|match_FCB_BET=4–2
|match_FCB_CEL=3–1
|match_FCB_RCD=2–0
|match_FCB_ESP=[[Derbi barceloní|4–0]]
|match_FCB_GET=6–1
|match_FCB_GCF=2–0
|match_FCB_LEV=1–0
|match_FCB_MCF=4–1
|match_FCB_MLL=5–1
|match_FCB_OSA=5–1
|match_FCB_RVA=3–1
|match_FCB_RMA=[[El Clásico|2–2]]
|match_FCB_RSO=5–1
|match_FCB_SFC=2–1
|match_FCB_VCF=1–0
|match_FCB_VLD=2–1
|match_FCB_ZAR=3–1

|name_BET=[[Real Betis|Betis]]
|match_BET_ATH=1–1
|match_BET_ATM=2–4
|match_BET_FCB=1–2
|match_BET_CEL=1–0
|match_BET_RCD=1–1
|match_BET_ESP=1–0
|match_BET_GET=0–0
|match_BET_GCF=1–2
|match_BET_LEV=2–0
|match_BET_MCF=3–0
|match_BET_MLL=1–2
|match_BET_OSA=2–1
|match_BET_RVA=1–2
|match_BET_RMA=1–0
|match_BET_RSO=2–0
|match_BET_SFC=[[Seville derby|3–3]]
|match_BET_VCF=1–0
|match_BET_VLD=0–0
|match_BET_ZAR=4–0

|name_CEL=[[Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|match_CEL_ATH=1–1
|match_CEL_ATM=1–3
|match_CEL_FCB=2–2
|match_CEL_BET=0–1
|match_CEL_RCD=[[Galician derby|1–1]]
|match_CEL_ESP=1–0
|match_CEL_GET=2–1
|match_CEL_GCF=2–1
|match_CEL_LEV=1–1
|match_CEL_MCF=0–1
|match_CEL_MLL=1–1
|match_CEL_OSA=2–0
|match_CEL_RVA=0–2
|match_CEL_RMA=1–2
|match_CEL_RSO=1–1
|match_CEL_SFC=2–0
|match_CEL_VCF=0–1
|match_CEL_VLD=3–1
|match_CEL_ZAR=2–1

|name_RCD=[[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
|match_RCD_ATH=1–1
|match_RCD_ATM=0–0
|match_RCD_FCB=4–5
|match_RCD_BET=2–3
|match_RCD_CEL=[[Galician derby|3–1]]
|match_RCD_ESP=2–0
|match_RCD_GET=1–1
|match_RCD_GCF=0–3
|match_RCD_LEV=0–2
|match_RCD_MCF=1–0
|match_RCD_MLL=1–0
|match_RCD_OSA=2–0
|match_RCD_RVA=0–0
|match_RCD_RMA=1–2
|match_RCD_RSO=0–1
|match_RCD_SFC=0–2
|match_RCD_VCF=2–3
|match_RCD_VLD=0–0
|match_RCD_ZAR=3–2

|name_ESP=[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|match_ESP_ATH=3–3
|match_ESP_ATM=0–1
|match_ESP_FCB=[[Derbi barceloní|0–2]]
|match_ESP_BET=1–0
|match_ESP_CEL=1–0
|match_ESP_RCD=2–0
|match_ESP_GET=0–2
|match_ESP_GCF=0–1
|match_ESP_LEV=3–2
|match_ESP_MCF=0–0
|match_ESP_MLL=3–2
|match_ESP_OSA=0–3
|match_ESP_RVA=3–2
|match_ESP_RMA=1–1
|match_ESP_RSO=2–2
|match_ESP_SFC=2–2
|match_ESP_VCF=3–3
|match_ESP_VLD=0–0
|match_ESP_ZAR=1–2

|name_GET=[[Getafe CF|Getafe]]
|match_GET_ATH=1–0
|match_GET_ATM=0–0
|match_GET_FCB=1–4
|match_GET_BET=2–4
|match_GET_CEL=3–1
|match_GET_RCD=3–1
|match_GET_ESP=0–2
|match_GET_GCF=2–2
|match_GET_LEV=0–1
|match_GET_MCF=1–0
|match_GET_MLL=1–0
|match_GET_OSA=1–1
|match_GET_RVA=1–2
|match_GET_RMA=2–1
|match_GET_RSO=2–1
|match_GET_SFC=1–1
|match_GET_VCF=0–1
|match_GET_VLD=2–1
|match_GET_ZAR=2–0

|name_GCF=[[Granada CF|Granada]]
|match_GCF_ATH=1–2
|match_GCF_ATM=0–1
|match_GCF_FCB=1–2
|match_GCF_BET=1–5
|match_GCF_CEL=2–1
|match_GCF_RCD=1–1
|match_GCF_ESP=0–0
|match_GCF_GET=2–0
|match_GCF_LEV=1–1
|match_GCF_MCF=[[Derby of eastern Andalusia|1–0]]
|match_GCF_MLL=1–2
|match_GCF_OSA=3–0
|match_GCF_RVA=2–0
|match_GCF_RMA=1–0
|match_GCF_RSO=0–0
|match_GCF_SFC=1–1
|match_GCF_VCF=1–2
|match_GCF_VLD=1–1
|match_GCF_ZAR=1–2

|name_LEV=[[Levante UD|Levante]]
|match_LEV_ATH=3–1
|match_LEV_ATM=1–1
|match_LEV_FCB=0–4
|match_LEV_BET=1–1
|match_LEV_CEL=0–1
|match_LEV_RCD=0–4
|match_LEV_ESP=3–2
|match_LEV_GET=0–0
|match_LEV_GCF=3–1
|match_LEV_MCF=1–2
|match_LEV_MLL=4–2
|match_LEV_OSA=0–2
|match_LEV_RVA=2–3
|match_LEV_RMA=1–2
|match_LEV_RSO=2–1
|match_LEV_SFC=1–0
|match_LEV_VCF=[[Valencia derby|1–0]]
|match_LEV_VLD=2–1
|match_LEV_ZAR=0–0

|name_MCF=[[Málaga CF|Málaga]]
|match_MCF_ATH=1–0
|match_MCF_ATM=0–0
|match_MCF_FCB=1–3
|match_MCF_BET=4–0
|match_MCF_CEL=1–1
|match_MCF_RCD=3–1
|match_MCF_ESP=0–2
|match_MCF_GET=2–1
|match_MCF_GCF=[[Derby of eastern Andalusia|4–0]]
|match_MCF_LEV=3–1
|match_MCF_MLL=1–1
|match_MCF_OSA=1–0
|match_MCF_RVA=1–2
|match_MCF_RMA=3–2
|match_MCF_RSO=1–2
|match_MCF_SFC=0–0
|match_MCF_VCF=4–0
|match_MCF_VLD=2–1
|match_MCF_ZAR=1–1

|name_MLL=[[RCD Mallorca|Mallorca]]
|match_MLL_ATH=0–1
|match_MLL_ATM=1–1
|match_MLL_FCB=2–4
|match_MLL_BET=1–0
|match_MLL_CEL=1–0
|match_MLL_RCD=2–3
|match_MLL_ESP=2–1
|match_MLL_GET=1–3
|match_MLL_GCF=1–2
|match_MLL_LEV=1–1
|match_MLL_MCF=2–3
|match_MLL_OSA=1–1
|match_MLL_RVA=1–1
|match_MLL_RMA=2–5
|match_MLL_RSO=1–0
|match_MLL_SFC=2–1
|match_MLL_VCF=2–0
|match_MLL_VLD=6–2
|match_MLL_ZAR=1–1

|name_OSA=[[CA Osasuna|Osasuna]]
|match_OSA_ATH=0–1
|match_OSA_ATM=0–2
|match_OSA_FCB=1–2
|match_OSA_BET=0–0
|match_OSA_CEL=1–0
|match_OSA_RCD=2–1
|match_OSA_ESP=0–2
|match_OSA_GET=1–0
|match_OSA_GCF=1–2
|match_OSA_LEV=4–0
|match_OSA_MCF=0–0
|match_OSA_MLL=1–1
|match_OSA_RVA=1–0
|match_OSA_RMA=0–0
|match_OSA_RSO=0–0
|match_OSA_SFC=2–1
|match_OSA_VCF=0–1
|match_OSA_VLD=0–1
|match_OSA_ZAR=1–0

|name_RVA=[[Rayo Vallecano]]
|match_RVA_ATH=2–2
|match_RVA_ATM=2–1
|match_RVA_FCB=0–5
|match_RVA_BET=3–0
|match_RVA_CEL=3–2
|match_RVA_RCD=2–1
|match_RVA_ESP=2–0
|match_RVA_GET=3–1
|match_RVA_GCF=1–0
|match_RVA_LEV=3–0
|match_RVA_MCF=1–3
|match_RVA_MLL=2–0
|match_RVA_OSA=2–2
|match_RVA_RMA=0–2
|match_RVA_RSO=0–2
|match_RVA_SFC=0–0
|match_RVA_VCF=0–4
|match_RVA_VLD=1–2
|match_RVA_ZAR=0–2

|name_RMA=[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]
|match_RMA_ATH=5–1
|match_RMA_ATM=[[El Derbi madrileño|2–0]]
|match_RMA_FCB=[[El Clásico|2–1]]
|match_RMA_BET=3–1
|match_RMA_CEL=2–0
|match_RMA_RCD=5–1
|match_RMA_ESP=2–2
|match_RMA_GET=4–0
|match_RMA_GCF=3–0
|match_RMA_LEV=5–1
|match_RMA_MCF=6–2
|match_RMA_MLL=5–2
|match_RMA_OSA=4–2
|match_RMA_RVA=2–0
|match_RMA_RSO=4–3
|match_RMA_SFC=4–1
|match_RMA_VCF=1–1
|match_RMA_VLD=4–3
|match_RMA_ZAR=4–0

|name_RSO=[[Real Sociedad]]
|match_RSO_ATH=[[Basque derby|2–0]]
|match_RSO_ATM=0–1
|match_RSO_FCB=3–2
|match_RSO_BET=3–3
|match_RSO_CEL=2–1
|match_RSO_RCD=1–1
|match_RSO_ESP=0–1
|match_RSO_GET=1–1
|match_RSO_GCF=2–2
|match_RSO_LEV=1–1
|match_RSO_MCF=4–2
|match_RSO_MLL=3–0
|match_RSO_OSA=0–0
|match_RSO_RVA=4–0
|match_RSO_RMA=3–3
|match_RSO_SFC=2–1
|match_RSO_VCF=4–2
|match_RSO_VLD=4–1
|match_RSO_ZAR=2–0

|name_SFC=[[Sevilla FC|Sevilla]]
|match_SFC_ATH=2–1
|match_SFC_ATM=0–1
|match_SFC_FCB=2–3
|match_SFC_BET=[[Seville derby|5–1]]
|match_SFC_CEL=4–1
|match_SFC_RCD=3–1
|match_SFC_ESP=3–0
|match_SFC_GET=2–1
|match_SFC_GCF=3–0
|match_SFC_LEV=0–0
|match_SFC_MCF=0–2
|match_SFC_MLL=3–2
|match_SFC_OSA=1–0
|match_SFC_RVA=2–1
|match_SFC_RMA=1–0
|match_SFC_RSO=1–2
|match_SFC_VCF=4–3
|match_SFC_VLD=1–2
|match_SFC_ZAR=4–0

|name_VCF=[[Valencia CF|Valencia]]
|match_VCF_ATH=3–2
|match_VCF_ATM=2–0
|match_VCF_FCB=1–1
|match_VCF_BET=3–0
|match_VCF_CEL=2–1
|match_VCF_RCD=3–3
|match_VCF_ESP=2–1
|match_VCF_GET=4–2
|match_VCF_GCF=1–0
|match_VCF_LEV=[[Valencia derby|2–2]]
|match_VCF_MCF=5–1
|match_VCF_MLL=2–0
|match_VCF_OSA=4–0
|match_VCF_RVA=0–1
|match_VCF_RMA=0–5
|match_VCF_RSO=2–5
|match_VCF_SFC=2–0
|match_VCF_VLD=2–1
|match_VCF_ZAR=2–0

|name_VLD=[[Real Valladolid|Valladolid]]
|match_VLD_ATH=2–2
|match_VLD_ATM=0–3
|match_VLD_FCB=1–3
|match_VLD_BET=0–1
|match_VLD_CEL=0–2
|match_VLD_RCD=1–0
|match_VLD_ESP=1–1
|match_VLD_GET=2–1
|match_VLD_GCF=1–0
|match_VLD_LEV=2–0
|match_VLD_MCF=1–1
|match_VLD_MLL=3–1
|match_VLD_OSA=1–3
|match_VLD_RVA=6–1
|match_VLD_RMA=2–3
|match_VLD_RSO=2–2
|match_VLD_SFC=1–1
|match_VLD_VCF=1–1
|match_VLD_ZAR=2–0

|name_ZAR=[[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|match_ZAR_ATH=1–2
|match_ZAR_ATM=1–3
|match_ZAR_FCB=0–3
|match_ZAR_BET=1–2
|match_ZAR_CEL=0–1
|match_ZAR_RCD=5–3
|match_ZAR_ESP=0–0
|match_ZAR_GET=0–1
|match_ZAR_GCF=0–0
|match_ZAR_LEV=0–1
|match_ZAR_MCF=0–1
|match_ZAR_MLL=3–2
|match_ZAR_OSA=3–1
|match_ZAR_RVA=3–0
|match_ZAR_RMA=1–1
|match_ZAR_RSO=1–2
|match_ZAR_SFC=2–1
|match_ZAR_VCF=2–2
|match_ZAR_VLD=0–1

|update=complete
|source=[http://www.lfp.es/LigaBBVA/Liga_BBVA_Tabla_Resultados.aspx LFP] 
}}

==Çmimet==

===Çmimet e La Ligës===  
Organizata qeverisëse e La Ligës, [[Liga de Fútbol Profesional|Liga Kombëtare e Futbollit Profesional]], nderoi lojtarët dhe trajnerin më të mirë të konkurrencës me [[LFP Awards|LFP Awards]]&lt;ref&gt;{{cite news|first=Peter J.|last=Mulroy|title=La Liga Awards 2013: Cristiano Ronaldo Earns MVP; Lionel Messi Wins Best Player and Best Forward for 5th Year|newspaper=Latin Times|date=3 dhjetor 2013|url=http://www.latintimes.com/la-liga-awards-2013-cristiano-ronaldo-earns-mvp-lionel-messi-wins-best-player-and-best-forward-5th|access-date=8 mars 2016|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;2012–13&quot;&gt;{{cite web|title=Messi, mejor delantero y mejor jugador; Cristiano, jugador más valioso|publisher=Liga de Fútbol Profesional|language=es|date=2 dhjetor 2013|url=https://www.ligabbva.com/liga-bbva/126953/messi-mejor-delantero-y-mejor-jugador-cristiano-jugador-mas-valioso/|access-date=8 mars 2016|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20151208113604/https://www.ligabbva.com/liga-bbva/126953/messi-mejor-delantero-y-mejor-jugador-cristiano-jugador-mas-valioso/|archive-date=8 dhjetor 2015}}&lt;/ref&gt;
===Golashënuesit më të mirë===  
[[Pichichi Trophy|Pichichi Trophy]] jepet nga gazeta ''[[Marca (newspaper)|Marca]]'' për lojtarin që shënon më shumë gola në një sezon.

===Asistimet më të mira===  
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
!Renditja
!Lojtari
!Klubi
!Asistime&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://soccernet.espn.go.com/stats/assists/_/league/esp.1/spanish-primera-division?cc=5739|title=Statistikat e La Liga Spanjolle: Liderët e asistimeve – 2012–13|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|access-date=17 shkurt 2013|archive-date=2 nëntor 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121102092616/http://soccernet.espn.go.com/stats/assists/_/league/esp.1/spanish-primera-division?cc=5739|url-status=dead|lang=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lfp.es/Estadisticas/EstadisticasJugadores.aspx|title=Asistime të qëllimshme|work=Faqja zyrtare e La Liga|access-date=3 maj 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130513205840/http://www.lfp.es/Estadisticas/EstadisticasJugadores.aspx|archive-date=13 maj 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|1
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ESP}} [[Andrés Iniesta]]
|align=&quot;left&quot;|Barcelona
|rowspan=&quot;2&quot;|16
|-
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|GER}} [[Mesut Özil]]
|align=&quot;left&quot;|Real Madrid
|-
|3
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ARG}} [[Lionel Messi]]
|align=&quot;left&quot;|Barcelona
|12
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|4
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|FRA}} [[Karim Benzema]]
|align=&quot;left&quot;|Real Madrid
|rowspan=&quot;2&quot;|11
|-
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ESP}} [[Cesc Fàbregas]]
|align=&quot;left&quot;|Barcelona
|-
|rowspan=&quot;2&quot;|6
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|CRO}} [[Ivan Rakitić]]
|align=&quot;left&quot;|Sevilla
|rowspan=&quot;2&quot;|10
|-
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|POR}} [[Cristiano Ronaldo]]
|align=&quot;left&quot;|Real Madrid
|-
|rowspan=&quot;4&quot;|8
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ESP}} [[Ibai Gómez]]
|align=&quot;left&quot;|Athletic Bilbao
|rowspan=&quot;4&quot;|9
|-
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ESP}} [[Koke (footballer, born 1992)|Koke]]
|align=&quot;left&quot;|Atlético Madrid
|-
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|CHI}} [[Alexis Sánchez]]
|align=&quot;left&quot;|Barcelona
|-
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|MEX}} [[Carlos Vela]]
|align=&quot;left&quot;|Real Sociedad
|}
==Statistikat e sezonit==

===Golat===
*Goli i parë i sezonit: {{flagicon|CMR}} [[Fabrice Olinga]] për Málaga kundër Celta Vigo (&lt;small&gt;''18 Gusht 2012''&lt;/small&gt;)
*Goli i fundit i sezonit: {{flagicon|ESP}} [[Piti (footballer)|Piti]] për Rayo Vallecano kundër Athletic Bilbao (&lt;small&gt;''1 Qershor 2013''&lt;/small&gt;)

===Hat-trick===
{{main|Lista e hat-trick-eve në La Liga}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Lojtari !! Për !! Kundër !! style=&quot;text-align:center&quot;| Rezultati !! Data
|-
|{{flagicon|COL}} {{sortname|Radamel|Falcao}} || Atlético Madrid || Athletic Bilbao || style=&quot;text-align:center;&quot;| 4–0 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=27 gusht 2012|title=Falcao stars in Atletico romp|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/348487?cc=5739|url-status=dead|access-date=27 gusht 2012|archive-url=https://archive.today/20130102224645/http://soccernet.espn.go.com/report/_/id/348487?cc=5739|archive-date=2 janar 2013}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2012|8|27}}
|-
|{{flagicon|POR}} {{sortname|Cristiano|Ronaldo}} || Real Madrid || Deportivo La Coruña || style=&quot;text-align:center;&quot;| 5–1 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=30 shtator 2012|title=Ronaldo hits hat-trick in rout|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://espnfc.com/uk/en/report/348455/report.html?soccernet=true&amp;cc=5739|access-date=30 shtator 2012}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2012|9|30}}
|-
|{{flagicon|ARG}} {{sortname|Lionel|Messi}} || Barcelona || Deportivo La Coruña || style=&quot;text-align:center;&quot;| 5–4 (A)&lt;ref&gt;{{cite news|date=20 tetor 2012|title=Barcelona edge nine-goal thriller|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://espnfc.com/uk/en/report/348435/report.html?soccernet=true&amp;cc=5739|access-date=20 tetor 2012}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2012|10|20}}
|-
|{{flagicon|COL}} {{sortname|Radamel|Falcao}}&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; || Atlético Madrid || Deportivo La Coruña || style=&quot;text-align:center;&quot;| 6–0 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=9 dhjetor 2012|title=Five-star show from Falcao|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://soccernet.espn.go.com/report?id=348372&amp;cc=5739|url-status=dead|access-date=9 dhjetor 2012|archive-url=https://archive.today/20130103020514/http://soccernet.espn.go.com/report?id=348372&amp;cc=5739|archive-date=3 janar 2013}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2012|12|9}}
|-
|{{flagicon|ESP}} {{sortname|Xabi|Prieto}} || Real Sociedad || Real Madrid || style=&quot;text-align:center;&quot;| 3–4 (A)&lt;ref&gt;{{cite news|date=6 janar 2013|title=Casillas benched again but Madrid win|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://espnfc.com/uk/en/report/348350/report.html?soccernet=true&amp;cc=5739|url-status=dead|access-date=6 janar 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20140225192035/http://espnfc.com/uk/en/report/348350/report.html?soccernet=true&amp;cc=5739|archive-date=25 shkurt 2014}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2013|1|6}}
|-
|{{flagicon|POR}} {{sortname|Cristiano|Ronaldo}} || Real Madrid || Getafe || style=&quot;text-align:center;&quot;| 4–0 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=27 janar 2013|title=Ronaldo hits hat-trick in rout|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://espnfc.com/uk/en/report/348455/report.html?soccernet=true&amp;cc=5739|access-date=27 janar 2013}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2013|1|27}}
|-
|{{flagicon|ARG}} {{sortname|Lionel|Messi}}&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; || Barcelona || Osasuna || style=&quot;text-align:center;&quot;| 5–1 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=27 janar 2013|title=Irrepressible Messi routs Osasuna|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://espnfc.com/uk/en/report/348321/report.html?soccernet=true&amp;cc=5739|access-date=27 janar 2013}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2013|1|27}}
|-
|{{flagicon|POR}} {{sortname|Cristiano|Ronaldo}} || Real Madrid || Sevilla || style=&quot;text-align:center;&quot;| 4–1 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=9 shkurt 2013|title=Real close gap to Atletico|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://soccernet.espn.go.com/news/story/_/id/1333010/la-liga:-real-thrash-sevilla-to-close-gap-to-atletico?cc=5739|url-status=dead|access-date=9 shkurt 2013|archive-url=https://archive.today/20130419122622/http://soccernet.espn.go.com/news/story/_/id/1333010/la-liga:-real-thrash-sevilla-to-close-gap-to-atletico?cc=5739|archive-date=19 prill 2013}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2013|2|9}}
|-
|{{flagicon|ESP}} {{sortname|Álvaro|Negredo}} || Sevilla || Celta Vigo || style=&quot;text-align:center;&quot;| 4–1 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=4 mars 2013|title=Negredo notches three in thumping win|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://espnfc.com/en/report/348274/report.html?soccernet=true&amp;cc=4716|url-status=dead|access-date=5 mars 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20140417222340/http://espnfc.com/en/report/348274/report.html?soccernet=true&amp;cc=4716|archive-date=17 prill 2014}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2013|3|4}}
|-
|{{flagicon|ESP}} {{sortname|Cesc|Fàbregas}} || Barcelona || Mallorca || style=&quot;text-align:center;&quot;| 5–0 (H)&lt;ref&gt;{{cite news|date=6 prill 2013|title=Fabregas fires Barca to victory|language=en|work=ESPN Soccernet|publisher=Entertainment and Sports Programming Network (ESPN)|url=http://espnfc.com/uk/en/report/348240/report.html?soccernet=true&amp;cc=5739|access-date=6 prill 2013}}&lt;/ref&gt;|| {{dts|format=dmy|2013|4|6}}
|-
|{{flagicon|ESP}} {{sortname|Álvaro|Negredo}}&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; || Sevilla || Valencia || style=&quot;text-align:center;&quot;| 4–3 (H) || {{dts|format=dmy|2013|6|1}}
|}

* &lt;small&gt;&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; Lojtari shënoi 4 gola&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; Lojtari shënoi 5 gola&lt;/small&gt;

===Portat e paprekura===
*Më shumë [[Shutout|porta të paprekura]]: '''20'''
**Atlético Madrid
*Më pak porta të paprekura: '''5'''
**Mallorca

===Disiplina===
*Më shumë karta të verdha (klub): '''139'''
**Espanyol
*Më pak karta të verdha (klub): '''56'''
** Barcelona
*Më shumë karta të verdha (lojtar): '''19'''
**[[Cristian Săpunaru]] (Zaragoza)
*Më shumë kartona të kuq (klub): '''12'''
**Sevilla
*Më pak kartona të kuq (klub): '''2'''
** Barcelona
** Real Sociedad
*Më shumë kartona të kuq (lojtar): '''4'''
**[[Alejandro Arribas]] (Osasuna)

===Gjithsej===
*Më shumë fitore - [[FC Barcelona|Barcelona]] (32)
*Më pak fitore - [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]] (8)
*Më shumë barazime - [[Real Sociedad]] (12)
*Më pak barazime - [[FC Barcelona|Barcelona]] (4)
*Më shumë humbje - [[Real Zaragoza|Zaragoza]] (22)
*Më pak humbje - [[FC Barcelona|Barcelona]] (2)
*Më shumë gola të shënuar - [[FC Barcelona|Barcelona]] (115)
*Më pak gola të shënuar - [[CA Osasuna|Osasuna]] (33)
*Më shumë gola të pësuar - [[RCD Mallorca|Mallorca]] (72)
*Më pak gola të pësuar - [[Atlético Madrid]] (31)

==Pjesëmarrjet në stadiume==

[[FC Barcelona]] pati mesataren më të lartë të tifozëve në stadium gjatë sezonit 2012–13 të La Ligës.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! # !! Klubi !! style=&quot;text-align:center;&quot;| Ndeshjet në shtëpi !! style=&quot;text-align:center;&quot;| Mesatarja e tifozëve&lt;ref&gt;{{cite web|title=Statistikat historike të pjesëmarrjes|url=https://european-football-statistics.co.uk/attn/archive/esp/aveesp13.htm|language=en}}{{Lidhje e vdekur}}&lt;/ref&gt;
|-
| 1 || [[FC Barcelona]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 71,120
|-
| 2 || [[Real Madrid]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 69,988
|-
| 3 || [[Atlético de Madrid]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 44,296
|-
| 4 || [[Valencia CF]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 36,919
|-
| 5 || [[Athletic Bilbao|Athletic Club]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 36,105
|-
| 6 || [[Real Betis]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 34,983
|-
| 7 || [[Deportivo de La Coruña]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 29,517
|-
| 8 || [[Sevilla FC]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 28,026
|-
| 9 || [[Málaga CF]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 27,109
|-
| 10 || [[Real Sociedad]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 23,367
|-
| 11 || [[Real Zaragoza]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 22,632
|-
| 12 || [[RCD Espanyol]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 20,978
|-
| 13 || [[Celta de Vigo]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19,944
|-
| 14 || [[Granada CF]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19,669
|-
| 15 || [[CA Osasuna]]|| style=&quot;text-align:center;&quot; | 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 16,337
|-
| 16 || [[Real Valladolid]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 16,311
|-
| 17 || [[Levante UD]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 14,792
|-
| 18 || [[RCD Mallorca]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 14,449
|-
| 19 || [[Rayo Vallecano]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 9,650
|-
| 20 || [[Getafe CF]] || style=&quot;text-align:center;&quot;| 19 || style=&quot;text-align:center;&quot;| 8,553
|}
== Referime ==
{{reflist}}

{{Sezonet e La Liga}}

[[Kategoria:La Liga]]</text>
      <sha1>dt60r26qihgk1oj3kg8jiwraivai9e0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>La Liga 2013–14</title>
    <ns>0</ns>
    <id>387671</id>
    <revision>
      <id>3027729</id>
      <parentid>3024825</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:56:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>/* Statistikat e Sezonit */</comment>
      <origin>3027729</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="65358" sha1="eyikz5gp1p0fuwf9uv5hfire7a8qrey" xml:space="preserve">{{Infobox football league season
| competition        = [[La Liga]]
| season             = 2013–14
| dates              = {{nowrap|17 gusht 2013 – 18 maj 2014}}
| winners            = [[Atlético Madrid]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;titulli 10të&lt;/small&gt;
| relegated          = [[Real Betis]]&lt;br /&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;br /&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]
| continentalcup1    = [[2014–15 UEFA Liga e Kampionëve|Liga e Kampionëve]]
| continentalcup1 qualifiers = [[Atlético Madrid]]&lt;br /&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;br /&gt;[[Real Madrid CF|Real Madrid]]&lt;br /&gt;[[Athletic Bilbao]]
| continentalcup2    = [[2014–15 UEFA Liga e Evropës|Liga e Evropës]]
| continentalcup2 qualifiers = [[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;br /&gt;[[Villarreal CF|Villarreal]]&lt;br/&gt;[[Real Sociedad]]
| league topscorer   = [[Cristiano Ronaldo]]&lt;br /&gt;(31 gola)&lt;ref name=&quot;topscorer&quot;/&gt;
| best goalkeeper    = 
| biggest home win   = Barcelona 7–0 [[Levante UD|Levante]]&lt;br /&gt;(18 gusht 2013)&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;&lt;br /&gt;Atlético Madrid 7–0 [[Getafe CF|Getafe]]&lt;br /&gt;(23 nëntor 2013)&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;&lt;br /&gt;Barcelona 7–0 Osasuna&lt;br /&gt;(16 mars 2014)&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;
| biggest away win   = Real Betis 0–5 Real Madrid&lt;br /&gt;(19 janar 2014)&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;&lt;br /&gt; [[UD Almería|Almería]] 0–5 Real Madrid&lt;br /&gt;(23 nëntor 2013)&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;&lt;br /&gt;[[Málaga CF|Málaga]] 0–5 [[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]&lt;br /&gt;(27 tetor 2013)&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;
| highest scoring    = Real Madrid 7–3 Sevilla&lt;br /&gt;(30 tetor 2013)&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;
| matches            = 380
| total goals        = 1045
| longest wins       = 9 ndeshje&lt;br/&gt;Atlético Madrid
| longest unbeaten   = 18 ndeshje&lt;br/&gt;Real Madrid&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;
| longest winless    = 14 ndeshje&lt;br/&gt;Real Betis&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;
| longest losses     = 6 ndeshje&lt;br/&gt;[[Rayo Vallecano]]&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;
| highest attendance = 98,761&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;&lt;br/&gt;{{nobreak|Barcelona 2–1 Real Madrid}}&lt;br/&gt;(&lt;small&gt;26 tetor 2013&lt;/small&gt;)
| lowest attendance  = 500&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;&lt;br/&gt;{{nobreak|[[Getafe CF|Getafe]] 2–2 Real Sociedad}}&lt;br/&gt;(&lt;small&gt;19 janar 2014&lt;/small&gt;)
| average attendance = 26,702&lt;ref name=&quot;stats&quot;/&gt;
| prevseason         = [[La Liga 2012–13|2012–13]]
| nextseason         = [[La Liga 2014–15|2014–15]]
}}
'''[[La Liga]] 2013–14''' (i njohur si ''Liga BBVA'' për arsye sponsorizimi) ishte i 83-ti që nga themelimi i saj. Kalendari i ndeshjeve u hodh në short më 9 korrik 2013. Sezoni filloi më 17 gusht 2013 dhe përfundoi më 18 maj 2014; të gjitha ligat kryesore evropiane përfunduan më herët se sezoni i kaluar për shkak të [[2014 FIFA World Cup|Kupës së Botës FIFA 2014]] të ardhshme. [[Elche CF|Elche]], [[Villarreal CF|Villarreal]] dhe [[UD Almería|Almería]] garuan në La Liga këtë sezon pasi u promovuan nga [[2012–13 Segunda División|niveli i dytë]].

[[Atlético Madrid]], [[Real Madrid CF|Real Madrid]] dhe [[FC Barcelona|Barcelona]] ndërruan kreun disa herë gjatë gjithë sezonit. Duke hyrë në fundjavën e fundit të lojës, Atlético Madrid ishte tre pikë përpara kampionëve të vitit 2013, Barcelona. Megjithatë, me dy ekipet që përballeshin, Barcelona mund ta fitonte titullin me një fitore. Ndeshja [[Barcelona 1–1 Atlético Madrid (May 2014)|përfundoi në barazim]], duke i dhënë ''Colchoneros'' titullin e tyre të parë të ligës në tetëmbëdhjetë vjet, dhe të dhjetin në përgjithësi. Ishte hera e parë që nga [[2003–04 La Liga|sezoni 2003–04]] që një klub tjetër përveç Barcelonës ose Real Madridit, të cilët përfunduan përkatësisht të dytë dhe të tretë, kishte fituar titullin. [[CA Osasuna|Osasuna]], [[Real Valladolid|Valladolid]] dhe [[Real Betis]] përfunduan në tre vendet e fundit dhe ranë nga kategoria.

[[Cristiano Ronaldo]] fitoi [[La Liga Awards|Çmimin e La Liga-s për Lojtarin më të Mirë]] për herë të parë. Si golashënuesi më i mirë me 31 gola, Ronaldo fitoi gjithashtu [[Pichichi Trophy]], së bashku me ndarjen e [[European Golden Shoe|Këpucës së Artë Evropiane]]. [[Ángel Di María]] pati më shumë asistime, me 17. [[Thibaut Courtois]] fitoi [[Zamora Trophy|Trofeun Zamora]] për portierin më të mirë.

==Skuadrat==

===Promovimi dhe rënia nga kategoria (para-sezon)===
Një total prej njëzet skuadrash garuan në ligë, duke përfshirë shtatëmbëdhjetë skuadra nga [[2012–13 La Liga|sezoni 2012–13]] dhe tre të promovuara nga [[2012–13 Segunda División]]. Kjo përfshinte dy ekipet e renditura më lart nga Segunda División, dhe ekipi fitues i [[2013 Segunda División play-offs|play-off-eve]].

[[RCD Mallorca|Mallorca]], [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]] dhe [[Real Zaragoza|Zaragoza]] ranë në [[2013–14 Segunda División]] në fund të sezonit të kaluar; Mallorca ra nga kategoria pas gjashtëmbëdhjetë vjetësh në [[La Liga]], periudha më e gjatë në historinë e klubit, Zaragoza u kthye në Segunda División pas një qëndrimi katërvjeçar në La Liga, dhe Deportivo bëri një kthim të menjëhershëm në nivelin e dytë pasi u promovua vitin e kaluar. Të tre ekipet ranë nga kategoria në ndeshjen e fundit.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Mallorca, Deportivo de La Coruña y Zaragoza, pierden la categoría y descienden de la Liga BBVA|trans-title=Mallorca, Deportivo de La Coruña dhe Zaragoza, bien kategorinë dhe zbresin nga Liga BBVA|url=http://www.lfp.es/Noticias2/DetalleNoticia2/tabid/444/article/4592/language/es-ES/Default.aspx|language=es|publisher=[[Liga de Fútbol Profesional|LFP]]|date=2 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;

Tre ekipet e rëna nga kategoria u zëvendësuan nga tre skuadra të [[2012–13 Segunda División]]: [[Elche CF|Elche]] u kthye në nivelin më të lartë si kampion i Segunda División, pas 24 vjetësh mungesë dhe pasi kishte kaluar katërmbëdhjetë sezonet e fundit radhazi në Segunda División.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Un líder absoluto y austero|trans-title=Një lider absolut dhe i thjeshtë|url=http://deportes.elpais.com/deportes/2013/05/18/actualidad/1368902119_242372.html|language=es|work=[[El País]]|date=18 maj 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt; [[Villarreal CF|Villarreal]] i vendit të dytë u promovua gjithashtu në La Liga, duke bërë një kthim të menjëhershëm në kategorinë kryesore&lt;ref&gt;{{cite news|title=El Villarreal es de Primera|trans-title=Villarreal është në Divizionin e Parë|url=http://futbol.as.com/futbol/2013/06/08/mas_futbol/1370706510_996039.html|language=es|work=[[Diario AS|As]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt; pas një fitoreje kundër [[UD Almería|Almería]] në një ndeshje vendimtare afër fundit të sezonit e cila do të shihte fituesit të promovoheshin drejtpërdrejt në La Liga.&lt;ref&gt;{{cite news|title=La gran final por el ascenso|trans-title=Finalja e madhe për promovim|url=http://www.mundodeportivo.com/20130608/futbol/liga-segunda-division/ultima-jornada-liga-adelante-villarreal-almeria_54375457942.html|language=es|work=[[El Mundo Deportivo]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt; Vetë Almería gjithashtu arriti përfundimisht promovimin; klubi u kthye në kategorinë kryesore spanjolle pasi kaloi dy vjet në Segunda duke mundur [[Girona FC|Girona]] në finalen e play-off-eve të promovimit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.marca.com/reportajes/2013/06/ascenso_del_almeria/seccion_00.html|title=El Almería cierra su triángulo mágico|language=es|work=Marca|date=22 qershor 2013|access-date=23 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;

Ky ishte sezoni i parë që nga [[La Liga 1988-89|fushata 1988–89]] pa asnjë ekip nga [[archipelago|ishujt]] e Spanjës (ekipe të vendosura në [[Ishujt Balearik]] dhe [[Ishujt Kanarie]]) në kategorinë kryesore, pasi Mallorca ra nga kategoria dhe [[UD Las Palmas|Las Palmas]] nuk arriti të kthehej në La Liga pasi humbi në gjysmëfinale të play-off-eve të promovimit.
===Stadiumi dhe Vendndodhjet===
{{Location map+ |Spain |width=500 |float=right |caption=Vendndodhja e skuadrave në '''La Liga 2013–14''' |places=
{{Location map~ |Spain |lat=36.840028 |long=-2.435436 |label=&lt;small&gt;[[UD Almería|Almería]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.264283 |long=-2.950153 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.211842 |long=-8.739706 |label=&lt;small&gt;[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=38.267111 |long=-0.663272 |label=&lt;small&gt;[[Elche CF|Elche]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.347861 |long=2.0756667 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Espanyol]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.325728 |long=-3.714950 |label=&lt;small&gt;[[Getafe CF|Getafe]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.152925 |long=-3.595744 |label=&lt;small&gt;[[Granada CF|Granada]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.734217 |long=-4.426603 |label=&lt;small&gt;[[Málaga CF|Málaga]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.494703 |long=-0.363842 |label=&lt;small&gt;[[Levante UD|Levante]]&lt;/small&gt; }}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.391828 |long=-3.658586 |label=&lt;small&gt;[[Rayo Vallecano]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.356419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid CF|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.301364 |long=-1.973536 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644583 |long=-4.761256 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.944128 |long=-0.103472 |label=&lt;small&gt;[[Villarreal CF|Villarreal]]&lt;/small&gt; |position=top}}
}}

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! Skuadra
! Vendndodhja
! Stadiumi
! Kapaciteti
|-
| [[UD Almería|Almería]]
| [[Almería]]
| [[Estadio de los Juegos Mediterráneos|Juegos Mediterráneos]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 22,000
|-
| [[Athletic Bilbao]]
| [[Bilbao]]
| [[San Mamés Stadium (2013)|San Mamés]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 53,332
|-
| [[Atlético Madrid]]
| [[Madrid]]
| [[Vicente Calderón Stadium|Vicente Calderón]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 54,851
|-
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| [[Barcelona]]
| [[Camp Nou]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 99,354
|-
| [[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]
| [[Vigo]]
| [[Balaídos]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 31,800
|-
| [[Elche CF|Elche]]
| [[Elche]]
| [[Estadio Manuel Martínez Valero|Martínez Valero]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 36,017
|-
| [[RCD Espanyol|Espanyol]]
| [[Barcelona]]
| [[Estadi Cornellà-El Prat]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 40,500
|-
| [[Getafe CF|Getafe]]
| [[Getafe]]
| [[Coliseum Alfonso Pérez]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 17,700
|-
| [[Granada CF|Granada]]
| [[Granada]]
| [[Estadio Nuevo Los Cármenes|Nuevo Los Cármenes]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 22,524
|-
| [[Levante UD|Levante]]
| [[Valencia]]
| [[Estadi Ciutat de València|Ciutat de València]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 25,534
|-
| [[Málaga CF|Málaga]]
| [[Málaga]]
| [[La Rosaleda Stadium|La Rosaleda]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 30,044
|-
| [[CA Osasuna|Osasuna]]
| [[Pamplona]]
| [[El Sadar Stadium|El Sadar]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 19,553
|-
| [[Rayo Vallecano]]
| [[Madrid]]
| [[Campo de Fútbol de Vallecas|Campo de Vallecas]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 15,489
|-
| [[Real Betis]]
| [[Seville]]
| [[Estadio Benito Villamarín|Benito Villamarín]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 52,500
|-
| [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| [[Madrid]]
| [[Santiago Bernabéu Stadium|Santiago Bernabéu]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 85,454
|-
| [[Real Sociedad]]
| [[San Sebastián]]
| [[Anoeta Stadium|Anoeta]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 32,076
|-
| [[Sevilla FC|Sevilla]]
| [[Seville]]
| [[Ramón Sánchez Pizjuán Stadium|Ramón Sánchez Pizjuán]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 45,500
|-
| [[Valencia CF|Valencia]]
| [[Valencia]]
| [[Mestalla Stadium|Mestalla]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 55,000
|-
| [[Real Valladolid|Valladolid]]
| [[Valladolid]]
| [[Estadio José Zorrilla|José Zorrilla]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 26,512
|-
| [[Villarreal CF|Villarreal]]
| [[Villarreal]]
| [[Estadio El Madrigal|El Madrigal]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| 24,890
|}
{{clear}}

===Personeli dhe Sponsorizimi===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! Skuadra
! Trajneri Kryesor
! Kapiteni
! Prodhuesi i fanellave
! Sponsori i fanellave
|-
|Almería
| {{flagicon|ESP}} [[Francisco Javier Rodríguez Vílchez|Francisco Rodríguez]]
| {{flagicon|ESP}} [[Corona (footballer)|Corona]]
|[[Nike, Inc.|Nike]]
|Urcisol.com
|-
| Athletic Bilbao
| {{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
| {{flagicon|ESP}} [[Carlos Gurpegui]]
| [[Nike, Inc.|Nike]]
| [[Petronor]]
|-
| Atlético Madrid
| {{flagicon|ARG}} [[Diego Simeone]]
| {{flagicon|ESP}} [[Gabi (footballer, born 1983)|Gabi]]
| [[Nike, Inc.|Nike]]
| [[SOCAR]] dhe [[Kyocera]]{{note|n2|2}}
|-
| Barcelona
| {{flagicon|ARG}} [[Gerardo Martino]]
| {{flagicon|ESP}} [[Carles Puyol]]
| [[Nike, Inc.|Nike]]
| [[Qatar Airways]] dhe [[UNICEF]]{{note|n2|2}} {{note|n3|3}}
|-
| Celta Vigo
| {{flagicon|ESP}} [[Luis Enrique]]
| {{flagicon|ESP}} [[Borja Oubiña]]
| [[Adidas]]
| [[Citroën]]{{note|n4|4}} dhe [[Estrella Galicia]]{{note|n2|2}} {{note|n4|4}}
|-
| Elche
| {{flagicon|ESP}} [[Fran Escribá]]
| {{flagicon|ESP}} [[Sergio Mantecón]]
| [[Acerbis]]
| Gioseppo
|-
| Espanyol
| {{flagicon|MEX}} [[Javier Aguirre]]
| {{flagicon|ESP}} [[Sergio García (footballer, born 1983)|Sergio García]]
| [[Puma SE|Puma]]
| [[Quintana Roo|Cancún]]
|-
| Getafe
| {{flagicon|ROU}} [[Cosmin Contra]]
| {{flagicon|ESP}} [[Jaime Gavilán]]
| [[Joma]]
| Confremar dhe [[IG Group|IG Markets]]{{note|n4|4}}
|-
| Granada
| {{flagicon|ESP}} [[Lucas Alcaraz]]
| {{flagicon|ESP}} [[Diego Mainz]]
| [[Luanvi]]
| [[:es:Caja Granada|Caja Granada]]
|-
| Levante
| {{flagicon|ESP}} [[Joaquín Caparrós]]
| {{flagicon|ESP}} [[Juanfran (footballer, born 1976)|Juanfran]]
| [[Kelme (company)|Kelme]]
| [[Valencian Community|Comunitat Valenciana]]
|-
| Málaga
| {{flagicon|GER}} [[Bernd Schuster]]
| {{flagicon|POR}} [[Duda (footballer, born 1980)|Duda]]
| [[Nike, Inc.|Nike]]
| [[UNESCO]]{{note|n5|5}} dhe BlueBay resorts{{note|n2|2}}
|-
| Osasuna
| {{flagicon|ESP}} [[Javi Gracia]]
| {{flagicon|ESP}} [[Francisco Puñal|Patxi Puñal]]
| [[Adidas]]
| Lacturale dhe Nevir{{note|n2|2}}
|-
| {{nobreak|Rayo Vallecano}}
| {{flagicon|ESP}} [[Paco Jémez]]
| {{nobreak|{{flagicon|ESP}} [[Roberto Trashorras]]}}
| [[Erreà]]
| {{nobreak|Adquisiciones Empresariales dhe Nevir{{note|n2|2}}}}
|-
| Real Betis
| {{flagicon|ARG}} [[Gabriel Calderón]]
| {{flagicon|ESP}} [[Nacho (footballer, born 1980)|Nacho]]
| [[Macron (sportswear)|Macron]]
| [[:es:Cirsa|Cirsa]] dhe [[Andalusia|Andalucía]]{{note|n4|4}}
|-
| Real Madrid
| {{flagicon|ITA}} [[Carlo Ancelotti]]
| {{flagicon|ESP}} [[Iker Casillas]]
| [[Adidas]]
| [[Emirates (airline)|Fly Emirates]]
|-
| Real Sociedad
| {{flagicon|ESP}} [[Jagoba Arrasate]]
| {{flagicon|ESP}} [[Xabi Prieto]]
| [[Nike, Inc.|Nike]]
| [[Canal+ (Spanish satellite broadcasting company)|Canal+]] dhe [[Kutxa]]{{note|n2|2}}
|-
| Sevilla
| {{flagicon|ESP}} [[Unai Emery]]
| {{flagicon|ARG}} [[Federico Fazio]]
| [[Warrior Sports|Warrior]]
| [[Interwetten]]
|-
| Valencia
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Antonio Pizzi]]
| {{flagicon|POR}} [[Ricardo Costa (footballer, born 1981)|Ricardo Costa]]
| [[Joma]]
| JinKO Solar
|-
| Valladolid
| {{nobreak|{{flagicon|ESP}} [[Juan Ignacio Martínez]]}}
| {{flagicon|ESP}} [[Javier Baraja]]
| [[Hummel International|Hummel]]
| [[El Norte de Castilla]]{{note|n4|4}}
|-
| Villarreal
| {{flagicon|ESP}} [[Marcelino García Toral|Marcelino]]
| {{flagicon|ESP}}  [[Bruno Soriano|Bruno]]
| [[Xtep]]
| Pamesa Cerámica
|}
:2. {{note|n2}}&lt;small&gt;Në pjesën e pasme të fanellës.&lt;/small&gt;
:3. {{note|n3}}&lt;small&gt;Barcelona bëri një donacion për UNICEF-in në mënyrë që të shfaqej logoja e bamirësisë në pjesën e pasme të fanellës së klubit.&lt;/small&gt;
:4. {{note|n4}}&lt;small&gt;Në pantallona të shkurtra (tutat).&lt;/small&gt;
:5. {{note|n5}}&lt;small&gt;Málaga bëri një donacion për UNESCO-n në mënyrë që të shfaqej logoja e bamirësisë në fanellën e klubit.&lt;/small&gt;

Ashtu si në vitet e mëparshme, [[Nike, Inc.|Nike]] siguroi topin zyrtar për të gjitha ndeshjet, me një model të ri Nike Incyte Liga BBVA që u përdor gjatë gjithë sezonit për të gjitha ndeshjet.&lt;ref&gt;{{cite news|title='Nike Incyte', balón de la Liga BBVA la próxima temporada|trans-title='Nike Incyte', topi i Liga BBVA për sezonin e ardhshëm|url=http://futbol.as.com/futbol/2013/07/01/primera/1372672180_767709.html|work=[[Diario AS|As]]|date=1 korrik 2013|access-date=1 korrik 2013|lang=es}}&lt;/ref&gt;

===Ndryshimet menaxheriale===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Skuadra
! Trajneri në largim
! Mënyra e largimit
! Data e vendit vakant
! Pozicioni në renditje
! Zëvendësuesi
! Data e emërimit
|-
| [[Málaga CF|Málaga]]
| {{flagicon|CHI}} [[Manuel Pellegrini]]
| rowspan=5| Me marrëveshje reciproke
| 2 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pellegrini: &quot;Tengo un compromiso con el City, espero que se ejecute&quot;|trans-title=Pellegrini: &quot;Kam një angazhim me City-n, shpresoj të realizohet&quot;|url=http://www.marca.com/2013/05/29/futbol/equipos/malaga/1369860453.html|language=es|work=[[Marca (newspaper)|Marca]]|date=29 maj 2013|access-date=2 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|rowspan=&quot;10&quot; | ''Para-sezon''
| {{flagicon|GER}} [[Bernd Schuster]]
| 12 qershor 2013
|-
| [[Real Valladolid|Valladolid]]
| {{flagicon|SRB}} [[Miroslav Đukić]]
| 2 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Djukic no seguirá en el Pucela|trans-title=Djukic nuk do të vazhdojë te Pucela|url=http://www.realvalladolid.es/noticias/actualidad/30052013/Djukic-seguira-Pucela/|language=es|publisher=[[Real Valladolid]]|date=30 maj 2013|access-date=30 maj 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Ignacio Martínez]]
| 17 qershor 2013
|-
| [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| {{flagicon|POR}} [[José Mourinho]]
| 2 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Florentino Pérez: &quot;Hemos llegado al acuerdo con José Mourinho de dar por finalizada la relación al término de la temporada&quot;|trans-title=Florentino Pérez: &quot;Kemi arritur marrëveshje me José Mourinho-n për t'i dhënë fund marrëdhënies në fund të sezonit&quot;|url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/Actualidad/1330148841388/noticia/Noticia/Florentino_Perez:_%E2%80%9CHemos_llegado_al_acuerdo_con_Jose_Mourinho_de_dar_por_finalizada_la_relacion_.htm|language=es|publisher=[[Real Madrid CF]]|date=20 maj 2013|access-date=21 maj 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130607111728/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/Actualidad/1330148841388/noticia/Noticia/Florentino_Perez%3A_%E2%80%9CHemos_llegado_al_acuerdo_con_Jose_Mourinho_de_dar_por_finalizada_la_relacion_.htm|archive-date=7 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ITA}} [[Carlo Ancelotti]]
| 25 qershor 2013
|-
| [[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]
| {{flagicon|ESP}} [[Abel Resino]]
| 8 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=O Real Club Celta e Abel Resino acordan pór fin á súa relación|trans-title=Real Club Celta dhe Abel Resino bien dakord t'i japin fund marrëdhënies së tyre|url=http://www.celtavigo.net/gl/primer-equipo/novas/6516-o-real-club-celta-e-abel-resino-acordan-por-fin-a-sua-relacion|archive-url=https://web.archive.org/web/20130611232055/http://www.celtavigo.net/gl/primer-equipo/novas/6516-o-real-club-celta-e-abel-resino-acordan-por-fin-a-sua-relacion|url-status=dead|archive-date=11 qershor 2013|language=gl|publisher=[[RC Celta de Vigo]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Luis Enrique]]
| 8 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Luis Enrique, new manager of Real Club Celta|url=http://www.celtavigo.net/en/first-team/news/6522-luis-enrique-new-manager-of-real-club-celta|archive-url=https://web.archive.org/web/20130616090834/http://www.celtavigo.net/en/first-team/news/6522-luis-enrique-new-manager-of-real-club-celta|url-status=dead|archive-date=16 qershor 2013|publisher=[[RC Celta de Vigo]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[UD Almería|Almería]]
| {{flagicon|ESP}} [[Javi Gracia]]
| 28 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=El Almería y Javi Gracia no llegan a un acuerdo de renovación|trans-title=Almería dhe Javi Gracia nuk arrijnë marrëveshje për rinovimin e kontratës|url=http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5482-el-almeria-y-javi-gracia-no-llegan-a-un-acuerdo-de-renovacion|language=es|publisher=UD Almería|date=28 qershor 2013|access-date=3 korrik 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130701034302/http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5482-el-almeria-y-javi-gracia-no-llegan-a-un-acuerdo-de-renovacion|archive-date=1 korrik 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Francisco Javier Rodríguez Vílchez|Francisco]]
| 29 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Francisco es el nuevo entrenador del Almería|trans-title=Francisco është trajneri i ri i Almería-s|url=http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5485-francisco-es-el-nuevo-entrenador-del-almeria|language=es|publisher=UD Almería|date=29 qershor 2013|access-date=3 korrik 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130702202303/http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5485-francisco-es-el-nuevo-entrenador-del-almeria|archive-date=2 korrik 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Valencia CF|Valencia]]
| {{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
| rowspan=4| Fundi i kontratës
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Valverde anuncia que se marcha y Djukic entrenará al Valencia|trans-title=Valverde njofton se po largohet dhe Djukic do të stërvisë Valencian|url=http://futbol.as.com/futbol/2013/06/01/primera/1370114147_808819.html|language=es|work=[[Diario AS|As]]|date=1 qershor 2013|access-date=2 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|SER}} [[Miroslav Đukić]]
| 4 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Miroslav Djukic, new manager of Valencia CF|url=http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2013/06/Noticia_98990.html?__locale=en|archive-url=https://archive.today/20130616045007/http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2013/06/Noticia_98990.html?__locale=en|url-status=dead|archive-date=16 qershor 2013|publisher=[[Valencia CF]]|date=5 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Real Sociedad]]
| {{flagicon|FRA|1974}} [[Philippe Montanier]]
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Fin de contrato de Montanier|trans-title=Fund i kontratës së Montanier|url=http://www.realsociedad.com/document/view/spa/0/164520/comunicado-oficial|language=es|publisher=[[Real Sociedad]]|date=21 maj 2013|access-date=21 maj 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Jagoba Arrasate]]
| 8 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Komunikatu ofiziala: Jagoba Arrasate Realaren entrenatzaile berria|trans-title=Deklaratë zyrtare: Jagoba Arrasate, trajneri i ri i Real Sociedad|url=http://www.realsociedad.com/document/view/eus/169/164824/komunikatu-ofiziala--jagoba-arrasate-realaren-entrenatzaile-berria|language=eu|publisher=[[Real Sociedad]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Levante UD|Levante]]
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Ignacio Martínez]]
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=JIM, fin de trayecto|url=http://www.marca.com/2013/06/04/futbol/equipos/levante/1370378192.html|language=es|publisher=[[Diario Marca|Marca]]|date=5 qershor 2013|access-date=5 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Joaquín Caparrós]]
| 10 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;
|-
| [[Athletic Bilbao]]
| {{flagicon|ARG}} [[Marcelo Bielsa]]
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=El Athletic no renueva a Marcelo Bielsa|trans-title=Athletic nuk rinovon Marcelo Bielsa-n|url=http://www.marca.com/2013/06/07/futbol/equipos/athletic/1370630056.html|language=es|work=[[Marca (newspaper)|Marca]]|date=29 maj 2013|access-date=2 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
| 21 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;
|-
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| {{flagicon|ESP}} [[Tito Vilanova]]
| Dorëheqje
| 19 korrik 2013
| {{flagicon|ARG}} [[Gerardo Martino]]
| 23 korrik 2013
|-
| [[CA Osasuna|Osasuna]]
| {{flagicon|ESP}} [[José Luis Mendilibar]]
| rowspan=5| U shkarkua
| 3 shtator 2013
| rowspan=2| Vendi i 20-të
| {{flagicon|ESP}} [[Javi Gracia]]
| 4 shtator 2013
|-
| [[Real Betis]]
| {{flagicon|ESP}} [[Pepe Mel]]
| 2 dhjetor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Primera Liga: Real Betis sack head coach Pepe Mel|url=http://www1.skysports.com/football/news/12040/9054502/primera-liga-real-betis-sack-head-coach-pepe-mel|publisher=Sky Sports|date=2 dhjetor 2013|access-date=2 dhjetor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Carlos Garrido]]
| 2 dhjetor 2013
|-
| [[Valencia CF|Valencia]]
| {{flagicon|SER}} [[Miroslav Đukić]]
| 16 dhjetor 2013
| Vendi i 9-të
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Antonio Pizzi]]
| 26 dhjetor 2013
|-
| [[Real Betis]]
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Carlos Garrido]]
| 19 janar 2014&lt;ref&gt;{{cite news|title=Garrido, destituido (Garrido, sacked)|url=http://www.marca.com/2014/01/19/futbol/equipos/betis/1390159907.html|work=Marca|date=19 janar 2013|access-date=19 janar 2013}}&lt;/ref&gt;
| Vendi i 20-të
| {{flagicon|ARG}} [[Gabriel Calderón]]
| 19 janar 2014
|-
| [[Getafe CF|Getafe]]
| {{flagicon|ESP}} [[Luis García Plaza]]
| 10 mars 2014
| Vendi i 15-të
| {{flagicon|ROU}} [[Cosmin Contra]]
| 10 mars 2014
|}
;Shënime
# Data e njoftimit. Emërimi u bë efektiv që nga 1 korriku 2013.

===Ndryshimet menaxheriale===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Skuadra
! Trajneri në largim
! Mënyra e largimit
! Data e vendit vakant
! Pozicioni në renditje
! Zëvendësuesi
! Data e emërimit
|-
| [[Málaga CF|Málaga]]
| {{flagicon|CHI}} [[Manuel Pellegrini]]
| rowspan=5| Me marrëveshje reciproke
| 2 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Pellegrini: &quot;Tengo un compromiso con el City, espero que se ejecute&quot;|trans-title=Pellegrini: &quot;Kam një angazhim me City-n, shpresoj të realizohet&quot;|url=http://www.marca.com/2013/05/29/futbol/equipos/malaga/1369860453.html|language=es|work=[[Marca (newspaper)|Marca]]|date=29 maj 2013|access-date=2 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|rowspan=&quot;10&quot; | ''Para-sezon''
| {{flagicon|GER}} [[Bernd Schuster]]
| 12 qershor 2013
|-
| [[Real Valladolid|Valladolid]]
| {{flagicon|SRB}} [[Miroslav Đukić]]
| 2 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Djukic no seguirá en el Pucela|trans-title=Djukic nuk do të vazhdojë te Pucela|url=http://www.realvalladolid.es/noticias/actualidad/30052013/Djukic-seguira-Pucela/|language=es|publisher=[[Real Valladolid]]|date=30 maj 2013|access-date=30 maj 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Ignacio Martínez]]
| 17 qershor 2013
|-
| [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| {{flagicon|POR}} [[José Mourinho]]
| 2 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Florentino Pérez: &quot;Hemos llegado al acuerdo con José Mourinho de dar por finalizada la relación al término de la temporada&quot;|trans-title=Florentino Pérez: &quot;Kemi arritur marrëveshje me José Mourinho-n për t'i dhënë fund marrëdhënies në fund të sezonit&quot;|url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/Actualidad/1330148841388/noticia/Noticia/Florentino_Perez:_%E2%80%9CHemos_llegado_al_acuerdo_con_Jose_Mourinho_de_dar_por_finalizada_la_relacion_.htm|language=es|publisher=[[Real Madrid CF]]|date=20 maj 2013|access-date=21 maj 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130607111728/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/Actualidad/1330148841388/noticia/Noticia/Florentino_Perez%3A_%E2%80%9CHemos_llegado_al_acuerdo_con_Jose_Mourinho_de_dar_por_finalizada_la_relacion_.htm|archive-date=7 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ITA}} [[Carlo Ancelotti]]
| 25 qershor 2013
|-
| [[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]
| {{flagicon|ESP}} [[Abel Resino]]
| 8 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=O Real Club Celta e Abel Resino acordan pór fin á súa relación|trans-title=Real Club Celta dhe Abel Resino bien dakord t'i japin fund marrëdhënies së tyre|url=http://www.celtavigo.net/gl/primer-equipo/novas/6516-o-real-club-celta-e-abel-resino-acordan-por-fin-a-sua-relacion|archive-url=https://web.archive.org/web/20130611232055/http://www.celtavigo.net/gl/primer-equipo/novas/6516-o-real-club-celta-e-abel-resino-acordan-por-fin-a-sua-relacion|url-status=dead|archive-date=11 qershor 2013|language=gl|publisher=[[RC Celta de Vigo]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Luis Enrique]]
| 8 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Luis Enrique, new manager of Real Club Celta|url=http://www.celtavigo.net/en/first-team/news/6522-luis-enrique-new-manager-of-real-club-celta|archive-url=https://web.archive.org/web/20130616090834/http://www.celtavigo.net/en/first-team/news/6522-luis-enrique-new-manager-of-real-club-celta|url-status=dead|archive-date=16 qershor 2013|publisher=[[RC Celta de Vigo]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[UD Almería|Almería]]
| {{flagicon|ESP}} [[Javi Gracia]]
| 28 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=El Almería y Javi Gracia no llegan a un acuerdo de renovación|trans-title=Almería dhe Javi Gracia nuk arrijnë marrëveshje për rinovimin e kontratës|url=http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5482-el-almeria-y-javi-gracia-no-llegan-a-un-acuerdo-de-renovacion|language=es|publisher=UD Almería|date=28 qershor 2013|access-date=3 korrik 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130701034302/http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5482-el-almeria-y-javi-gracia-no-llegan-a-un-acuerdo-de-renovacion|archive-date=1 korrik 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Francisco Javier Rodríguez Vílchez|Francisco]]
| 29 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Francisco es el nuevo entrenador del Almería|trans-title=Francisco është trajneri i ri i Almería-s|url=http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5485-francisco-es-el-nuevo-entrenador-del-almeria|language=es|publisher=UD Almería|date=29 qershor 2013|access-date=3 korrik 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130702202303/http://www.udalmeriasad.com/uda/index.php/inicio/noticias/5485-francisco-es-el-nuevo-entrenador-del-almeria|archive-date=2 korrik 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Valencia CF|Valencia]]
| {{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
| rowspan=4| Fundi i kontratës
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Valverde anuncia que se marcha y Djukic entrenará al Valencia|trans-title=Valverde njofton se po largohet dhe Djukic do të stërvisë Valencian|url=http://futbol.as.com/futbol/2013/06/01/primera/1370114147_808819.html|language=es|work=[[Diario AS|As]]|date=1 qershor 2013|access-date=2 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|SER}} [[Miroslav Đukić]]
| 4 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Miroslav Djukic, new manager of Valencia CF|url=http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2013/06/Noticia_98990.html?__locale=en|archive-url=https://archive.today/20130616045007/http://www.valenciacf.com/contenidos/Actualidad/Noticias/2013/06/Noticia_98990.html?__locale=en|archive-date=16 qershor 2013|publisher=[[Valencia CF]]|date=5 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Real Sociedad]]
| {{flagicon|FRA|1974}} [[Philippe Montanier]]
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Fin de contrato de Montanier|trans-title=Fund i kontratës së Montanier|url=http://www.realsociedad.com/document/view/spa/0/164520/comunicado-oficial|language=es|publisher=[[Real Sociedad]]|date=21 maj 2013|access-date=21 maj 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Jagoba Arrasate]]
| 8 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Komunikatu ofiziala: Jagoba Arrasate Realaren entrenatzaile berria|trans-title=Deklaratë zyrtare: Jagoba Arrasate, trajneri i ri i Real Sociedad|url=http://www.realsociedad.com/document/view/eus/169/164824/komunikatu-ofiziala--jagoba-arrasate-realaren-entrenatzaile-berria|language=eu|publisher=[[Real Sociedad]]|date=8 qershor 2013|access-date=9 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Levante UD|Levante]]
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Ignacio Martínez]]
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=JIM, fin de trayecto|url=http://www.marca.com/2013/06/04/futbol/equipos/levante/1370378192.html|language=es|publisher=[[Diario Marca|Marca]]|date=5 qershor 2013|access-date=5 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Joaquín Caparrós]]
| 10 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;
|-
| [[Athletic Bilbao]]
| {{flagicon|ARG}} [[Marcelo Bielsa]]
| 30 qershor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=El Athletic no renueva a Marcelo Bielsa|trans-title=Athletic nuk rinovon Marcelo Bielsa-n|url=http://www.marca.com/2013/06/07/futbol/equipos/athletic/1370630056.html|language=es|work=[[Marca (newspaper)|Marca]]|date=29 maj 2013|access-date=2 qershor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
| 21 qershor 2013&lt;sup&gt;[[#Notes|1]]&lt;/sup&gt;
|-
| [[FC Barcelona|Barcelona]]
| {{flagicon|ESP}} [[Tito Vilanova]]
| Dorëheqje
| 19 korrik 2013
| {{flagicon|ARG}} [[Gerardo Martino]]
| 23 korrik 2013
|-
| [[CA Osasuna|Osasuna]]
| {{flagicon|ESP}} [[José Luis Mendilibar]]
| rowspan=5| U shkarkua
| 3 shtator 2013
| rowspan=2| Vendi i 20-të
| {{flagicon|ESP}} [[Javi Gracia]]
| 4 shtator 2013
|-
| [[Real Betis]]
| {{flagicon|ESP}} [[Pepe Mel]]
| 2 dhjetor 2013&lt;ref&gt;{{cite news|title=Primera Liga: Real Betis sack head coach Pepe Mel|url=http://www1.skysports.com/football/news/12040/9054502/primera-liga-real-betis-sack-head-coach-pepe-mel|publisher=Sky Sports|date=2 dhjetor 2013|access-date=2 dhjetor 2013}}&lt;/ref&gt;
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Carlos Garrido]]
| 2 dhjetor 2013
|-
| [[Valencia CF|Valencia]]
| {{flagicon|SER}} [[Miroslav Đukić]]
| 16 dhjetor 2013
| Vendi i 9-të
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Antonio Pizzi]]
| 26 dhjetor 2013
|-
| [[Real Betis]]
| {{flagicon|ESP}} [[Juan Carlos Garrido]]
| 19 janar 2014&lt;ref&gt;{{cite news|title=Garrido, destituido (Garrido, sacked)|url=http://www.marca.com/2014/01/19/futbol/equipos/betis/1390159907.html|work=Marca|date=19 janar 2013|access-date=19 janar 2013}}&lt;/ref&gt;
| Vendi i 20-të
| {{flagicon|ARG}} [[Gabriel Calderón]]
| 19 janar 2014
|-
| [[Getafe CF|Getafe]]
| {{flagicon|ESP}} [[Luis García Plaza]]
| 10 mars 2014
| Vendi i 15-të
| {{flagicon|ROU}} [[Cosmin Contra]]
| 10 mars 2014
|}
;Shënime
# Data e njoftimit. Emërimi u bë efektiv që nga 1 korriku 2013.
==Tabela e Ligës==
&lt;onlyinclude&gt;{{#invoke:sports table|main|style=WDL
|show_limit = 5
|res_col_header=QR

|team1=ATM|name_ATM=[[Atlético Madrid]]
|team2=FCB|name_FCB=[[FC Barcelona|Barcelona]]
|team3=RMA|name_RMA=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]
|team4=ATH|name_ATH=[[Athletic Bilbao]]
|team5=SFC|name_SFC=[[Sevilla FC|Sevilla]]
|team6=VIL|name_VIL=[[Villarreal CF|Villarreal]]
|team7=RSO|name_RSO=[[Real Sociedad]]
|team8=VCF|name_VCF=[[Valencia CF|Valencia]]
|team9=CEL|name_CEL=[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|team10=LEV|name_LEV=[[Levante UD|Levante]]
|team11=MCF|name_MCF=[[Málaga CF|Málaga]]
|team12=RVA|name_RVA=[[Rayo Vallecano]]
|team13=GET|name_GET=[[Getafe CF|Getafe]]
|team14=ESP|name_ESP=[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|team15=GCF|name_GCF=[[Granada CF|Granada]]
|team16=ELC|name_ELC=[[Elche CF|Elche]]
|team17=ALM|name_ALM=[[UD Almería|Almería]]
|team18=OSA|name_OSA=[[CA Osasuna|Osasuna]]
|team19=VLD|name_VLD=[[Real Valladolid|Valladolid]]
|team20=BET|name_BET=[[Real Betis]]
|win_ATM=28|draw_ATM=6|loss_ATM=4|gf_ATM=77|ga_ATM=26|status_ATM=K
|win_FCB=27|draw_FCB=6|loss_FCB=5|gf_FCB=100|ga_FCB=33
|win_RMA=27|draw_RMA=6|loss_RMA=5|gf_RMA=104|ga_RMA=38
|win_ATH=20|draw_ATH=10|loss_ATH=8|gf_ATH=66|ga_ATH=39
|win_SFC=18|draw_SFC=9|loss_SFC=11|gf_SFC=69|ga_SFC=52
|win_VIL=17|draw_VIL=8|loss_VIL=13|gf_VIL=60|ga_VIL=44
|win_RSO=16|draw_RSO=11|loss_RSO=11|gf_RSO=62|ga_RSO=55
|win_VCF=13|draw_VCF=10|loss_VCF=15|gf_VCF=51|ga_VCF=53
|win_CEL=14|draw_CEL=7|loss_CEL=17|gf_CEL=49|ga_CEL=54
|win_LEV=12|draw_LEV=12|loss_LEV=14|gf_LEV=35|ga_LEV=43
|win_MCF=12|draw_MCF=9|loss_MCF=17|gf_MCF=39|ga_MCF=46
|win_RVA=13|draw_RVA=4|loss_RVA=21|gf_RVA=46|ga_RVA=80
|win_GET=11|draw_GET=9|loss_GET=18|gf_GET=35|ga_GET=54
|win_ESP=11|draw_ESP=9|loss_ESP=18|gf_ESP=41|ga_ESP=51
|win_GCF=12|draw_GCF=5|loss_GCF=21|gf_GCF=32|ga_GCF=56
|win_ELC=9|draw_ELC=13|loss_ELC=16|gf_ELC=30|ga_ELC=50
|win_ALM=11|draw_ALM=7|loss_ALM=20|gf_ALM=43|ga_ALM=71
|win_OSA=10|draw_OSA=9|loss_OSA=19|gf_OSA=32|ga_OSA=62|status_OSA=Z
|win_VLD=7|draw_VLD=15|loss_VLD=16|gf_VLD=38|ga_VLD=60|status_VLD=Z
|win_BET=6|draw_BET=7|loss_BET=25|gf_BET=36|ga_BET=78|status_BET=Z

|hth_FCB=Barcelona përfundoi përpara Real Madridit në pikët kokë-më-kokë: Barcelona 2–1 Real Madrid, Real Madrid 3–4 Barcelona.
|hth_RMA=FCB
|hth_VIL=Villarreal përfundoi përpara Real Sociedadit në pikët kokë-më-kokë: Villarreal 5–1 Real Sociedad, Real Sociedad 1–2 Villarreal.
|hth_RSO=VIL
|hth_ELC=Elche përfundoi përpara Almería-s në pikët kokë-më-kokë: Elche 1–0 Almería, Almería 2–2 Elche.
|hth_ALM=ELC

|col_CLGS=green1|text_CLGS=Kualifikimi për [[2014–15 UEFA Champions League#Group stage|fazën e grupeve të Ligës së Kampionëve]]
|result1=CLGS|result2=CLGS|result3=CLGS
|col_CLPO=green2|text_CLPO=Kualifikimi për [[2014–15 UEFA Champions League#Play-off round|raundin play-off të Ligës së Kampionëve]]
|result4=CLPO
|col_ELGS=blue1|text_ELGS=Kualifikimi për [[2014–15 UEFA Europa League#Group stage|fazën e grupeve të Ligës së Evropës]]
|note_res_ELGS=[[Sevilla FC|Sevilla]] u kualifikua automatikisht në [[2014–15 UEFA Europa League|fazën e grupeve të Ligës së Evropës]] si kampion në fuqi; vendi i kualifikimit nëpërmjet renditjes në ligë u lirua.
|result5=ELGS
|col_ELPO=blue2|text_ELPO=Kualifikimi për [[2014–15 UEFA Europa League#Play-off round|raundin play-off të Ligës së Evropës]]
|note_res_ELPO=Meqenëse të dy kampionët e [[2013–14 Copa del Rey]] ([[Real Madrid CF|Real Madrid]]) dhe finalistët ([[FC Barcelona|Barcelona]]) u kualifikuan në [[2014–15 UEFA Champions League]], ekipet e vendit të 5-të, 6-të dhe 7-të u kualifikuan përkatësisht në fazën e grupeve, raundin play-off dhe raundin e tretë kualifikues të [[2014–15 UEFA Europa League]].&lt;ref name=&quot;EL-regulations&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.uefa.com/MultimediaFiles/Download/Regulations/competitions/Regulations/01/94/62/40/1946240_DOWNLOAD.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20130514121404/http://www.uefa.com/MultimediaFiles/Download/Regulations/competitions/Regulations/01/94/62/40/1946240_DOWNLOAD.pdf|url-status=dead|archive-date=14 maj 2013|title=Rregullat e UEFA Europa League 2013/14, neni 2.04|date=mars 2013|publisher=[[UEFA]]|location=Nyon|access-date=18 gusht 2013|language=en}}&lt;/ref&gt;
|result6=ELPO
|col_EL3Q=blue3|text_EL3Q=Kualifikimi për [[2014–15 UEFA Europa League#Third qualifying round|raundin e tretë kualifikues të Ligës së Evropës]]
|note_res_EL3Q=ELPO
|result7=EL3Q
|col_R=red1|text_R=Zbritje tek [[2014–15 Segunda División|Segunda División]]
|result18=R|result19=R|result20=R
|update=complete
|class_rules=&lt;ref&gt;{{cite news|title=Reglamento General RFEF – Artículo 201. Sistema de puntos. (page 104)|url=http://www.rfef.es/sites/default/files/pdf/circulares/RG%201314.pdf|publisher=[[Royal Spanish Football Federation|RFEF]]|date=18 shkurt 2013|access-date=8 korrik 2013|language=es}}&lt;/ref&gt; 1. Pikët; 2. Pikët kokë-më-kokë;  
|source=[http://www.lfp.es/LigaBBVA/Liga_BBVA_Clasificacion.aspx La Liga], [http://espnfc.com/tables/_/league/esp.1/spanish-la-liga?cc=5901 ESPN]
}}&lt;/onlyinclude&gt;
== Rezultatet ==
{{#invoke:Sports results|main
|matches_style=FBR|solid_cell=grey
|team1=ALM|team2=ATH|team3=ATM|team4=FCB|team5=CEL
|team6=ELC|team7=ESP|team8=GET|team9=GCF|team10=LEV
|team11=MCF|team12=OSA|team13=RVA|team14=BET|team15=RMA
|team16=RSO|team17=SFC|team18=VCF|team19=VLD|team20=VIL

|name_ALM=[[UD Almería|Almería]]
|match_ALM_ATH=0–0
|match_ALM_ATM=2–0
|match_ALM_FCB=0–2
|match_ALM_CEL=2–4
|match_ALM_ELC=2–2
|match_ALM_ESP=0–0
|match_ALM_GET=1–0
|match_ALM_GCF=3–0
|match_ALM_LEV=2–2
|match_ALM_MCF=0–0
|match_ALM_OSA=1–2
|match_ALM_RVA=0–1
|match_ALM_BET=3–2
|match_ALM_RMA=0–5
|match_ALM_RSO=4–3
|match_ALM_SFC=1–3
|match_ALM_VCF=2–2
|match_ALM_VLD=1–0
|match_ALM_VIL=2–3

|name_ATH=[[Athletic Bilbao]]
|match_ATH_ALM=6–1
|match_ATH_ATM=1–2
|match_ATH_FCB=[[Athletic–Barcelona clásico|1–0]]
|match_ATH_CEL=3–2
|match_ATH_ELC=2–2
|match_ATH_ESP=1–2
|match_ATH_GET=1–0
|match_ATH_GCF=4–0
|match_ATH_LEV=2–1
|match_ATH_MCF=3–0
|match_ATH_OSA=2–0
|match_ATH_RVA=2–1
|match_ATH_BET=2–1
|match_ATH_RMA=[[El Viejo Clásico|1–1]]
|match_ATH_RSO=[[Basque derby|1–1]]
|match_ATH_SFC=3–1
|match_ATH_VCF=1–1
|match_ATH_VLD=4–2
|match_ATH_VIL=2–0

|name_ATM=[[Atlético Madrid]]
|match_ATM_ALM=4–2
|match_ATM_ATH=2–0
|match_ATM_FCB=0–0
|match_ATM_CEL=2–1
|match_ATM_ELC=2–0
|match_ATM_ESP=1–0
|match_ATM_GET=7–0
|match_ATM_GCF=1–0
|match_ATM_LEV=3–2
|match_ATM_MCF=1–1
|match_ATM_OSA=2–1
|match_ATM_RVA=5–0
|match_ATM_BET=5–0
|match_ATM_RMA=[[Madrid Derby|2–2]]
|match_ATM_RSO=4–0
|match_ATM_SFC=1–1
|match_ATM_VCF=3–0
|match_ATM_VLD=3–0
|match_ATM_VIL=1–0

|name_FCB=[[FC Barcelona|Barcelona]]
|match_FCB_ALM=4–1
|match_FCB_ATH=[[Athletic–Barcelona clásico|2–1]]
|match_FCB_ATM=[[Barcelona 1–1 Atlético Madrid (May 2014)|1–1]]
|match_FCB_CEL=3–0
|match_FCB_ELC=4–0
|match_FCB_ESP=[[Derbi barceloní|1–0]]
|match_FCB_GET=2–2
|match_FCB_GCF=4–0
|match_FCB_LEV=7–0
|match_FCB_MCF=3–0
|match_FCB_OSA=7–0
|match_FCB_RVA=6–0
|match_FCB_BET=3–1
|match_FCB_RMA=[[El Clásico|2–1]]
|match_FCB_RSO=4–1
|match_FCB_SFC=3–2
|match_FCB_VCF=2–3
|match_FCB_VLD=4–1
|match_FCB_VIL=2–1

|name_CEL=[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]
|match_CEL_ALM=3–1
|match_CEL_ATH=0–0
|match_CEL_ATM=0–2
|match_CEL_FCB=0–3
|match_CEL_ELC=0–1
|match_CEL_ESP=2–2
|match_CEL_GET=1–1
|match_CEL_GCF=1–1
|match_CEL_LEV=0–1
|match_CEL_MCF=0–2
|match_CEL_OSA=1–1
|match_CEL_RVA=0–2
|match_CEL_BET=4–2
|match_CEL_RMA=2–0
|match_CEL_RSO=2–2
|match_CEL_SFC=1–0
|match_CEL_VCF=2–1
|match_CEL_VLD=4–1
|match_CEL_VIL=0–0

|name_ELC=[[Elche CF|Elche]]
|match_ELC_ALM=1–0
|match_ELC_ATH=0–0
|match_ELC_ATM=0–2
|match_ELC_FCB=0–0
|match_ELC_CEL=1–0
|match_ELC_ESP=2–1
|match_ELC_GET=1–0
|match_ELC_GCF=0–1
|match_ELC_LEV=1–1
|match_ELC_MCF=0–1
|match_ELC_OSA=0–0
|match_ELC_RVA=2–0
|match_ELC_BET=0–0
|match_ELC_RMA=1–2
|match_ELC_RSO=1–1
|match_ELC_SFC=1–1
|match_ELC_VCF=2–1
|match_ELC_VLD=0–0
|match_ELC_VIL=0–1

|name_ESP=[[RCD Espanyol|Espanyol]]
|match_ESP_ALM=1–2
|match_ESP_ATH=3–2
|match_ESP_ATM=1–0
|match_ESP_FCB=[[Derbi barceloní|0–1]]
|match_ESP_CEL=1–0
|match_ESP_ELC=3–1
|match_ESP_GET=0–2
|match_ESP_GCF=1–0
|match_ESP_LEV=0–0
|match_ESP_MCF=0–0
|match_ESP_OSA=1–1
|match_ESP_RVA=2–2
|match_ESP_BET=0–0
|match_ESP_RMA=0–1
|match_ESP_RSO=1–2
|match_ESP_SFC=1–3
|match_ESP_VCF=3–1
|match_ESP_VLD=4–2
|match_ESP_VIL=1–2

|name_GET=[[Getafe CF|Getafe]]
|match_GET_ALM=2–2
|match_GET_ATH=0–1
|match_GET_ATM=0–2
|match_GET_FCB=2–5
|match_GET_CEL=2–0
|match_GET_ELC=1–1
|match_GET_ESP=0–0
|match_GET_GCF=3–3
|match_GET_LEV=1–0
|match_GET_MCF=1–0
|match_GET_OSA=2–1
|match_GET_RVA=0–1
|match_GET_BET=3–1
|match_GET_RMA=0–3
|match_GET_RSO=2–2
|match_GET_SFC=1–0
|match_GET_VCF=0–1
|match_GET_VLD=0–0
|match_GET_VIL=0–1

|name_GCF=[[Granada CF|Granada]]
|match_GCF_ALM=0–2
|match_GCF_ATH=2–0
|match_GCF_ATM=1–2
|match_GCF_FCB=1–0
|match_GCF_CEL=1–2
|match_GCF_ELC=1–0
|match_GCF_ESP=0–1
|match_GCF_GET=0–2
|match_GCF_LEV=0–2
|match_GCF_MCF=[[Derby of eastern Andalusia|3–1]]
|match_GCF_OSA=0–0
|match_GCF_RVA=0–3
|match_GCF_BET=1–0
|match_GCF_RMA=0–1
|match_GCF_RSO=1–3
|match_GCF_SFC=1–2
|match_GCF_VCF=0–1
|match_GCF_VLD=4–0
|match_GCF_VIL=2–0

|name_LEV=[[Levante UD|Levante]]
|match_LEV_ALM=1–0
|match_LEV_ATH=1–2
|match_LEV_ATM=2–0
|match_LEV_FCB=1–1
|match_LEV_CEL=0–1
|match_LEV_ELC=2–1
|match_LEV_ESP=3–0
|match_LEV_GET=0–0
|match_LEV_GCF=0–1
|match_LEV_MCF=1–0
|match_LEV_OSA=2–0
|match_LEV_RVA=0–0
|match_LEV_BET=1–3
|match_LEV_RMA=2–3
|match_LEV_RSO=0–0
|match_LEV_SFC=0–0
|match_LEV_VCF=[[Valencia derby|2–0]]
|match_LEV_VLD=1–1
|match_LEV_VIL=0–3

|name_MCF=[[Málaga CF|Málaga]]
|match_MCF_ALM=2–0
|match_MCF_ATH=1–2
|match_MCF_ATM=0–1
|match_MCF_FCB=0–1
|match_MCF_CEL=0–5
|match_MCF_ELC=0–1
|match_MCF_ESP=1–2
|match_MCF_GET=1–0
|match_MCF_GCF=[[Derby of eastern Andalusia|4–1]]
|match_MCF_LEV=1–0
|match_MCF_OSA=0–1
|match_MCF_RVA=5–0
|match_MCF_BET=3–2
|match_MCF_RMA=0–1
|match_MCF_RSO=0–1
|match_MCF_SFC=3–2
|match_MCF_VCF=0–0
|match_MCF_VLD=1–1
|match_MCF_VIL=2–0

|name_OSA=[[CA Osasuna|Osasuna]]
|match_OSA_ALM=0–1
|match_OSA_ATH=1–5
|match_OSA_ATM=3–0
|match_OSA_FCB=0–0
|match_OSA_CEL=0–2
|match_OSA_ELC=2–1
|match_OSA_ESP=1–0
|match_OSA_GET=2–0
|match_OSA_GCF=1–2
|match_OSA_LEV=0–1
|match_OSA_MCF=0–2
|match_OSA_RVA=3–1
|match_OSA_BET=2–1
|match_OSA_RMA=2–2
|match_OSA_RSO=1–1
|match_OSA_SFC=1–2
|match_OSA_VCF=1–1
|match_OSA_VLD=0–0
|match_OSA_VIL=0–3

|name_RVA=[[Rayo Vallecano]]
|match_RVA_ALM=3–1
|match_RVA_ATH=0–3
|match_RVA_ATM=2–4
|match_RVA_FCB=0–4
|match_RVA_CEL=3–0
|match_RVA_ELC=3–0
|match_RVA_ESP=1–4
|match_RVA_GET=1–2
|match_RVA_GCF=0–2
|match_RVA_LEV=1–2
|match_RVA_MCF=4–1
|match_RVA_OSA=1–0
|match_RVA_BET=3–1
|match_RVA_RMA=2–3
|match_RVA_RSO=1–0
|match_RVA_SFC=0–1
|match_RVA_VCF=1–0
|match_RVA_VLD=0–3
|match_RVA_VIL=2–5

|name_BET=[[Real Betis]]
|match_BET_ALM=0–1
|match_BET_ATH=0–2
|match_BET_ATM=0–2
|match_BET_FCB=1–4
|match_BET_CEL=1–2
|match_BET_ELC=1–2
|match_BET_ESP=2–0
|match_BET_GET=2–0
|match_BET_GCF=0–0
|match_BET_LEV=0–0
|match_BET_MCF=1–2
|match_BET_OSA=1–2
|match_BET_RVA=2–2
|match_BET_RMA=0–5
|match_BET_RSO=0–1
|match_BET_SFC=[[Seville derby|0–2]]
|match_BET_VCF=3–1
|match_BET_VLD=4–3
|match_BET_VIL=1–0

|name_RMA=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]
|match_RMA_ALM=4–0
|match_RMA_ATH=[[El Viejo Clásico|3–1]]
|match_RMA_ATM=[[Madrid Derby|0–1]]
|match_RMA_FCB=[[El Clásico|3–4]]
|match_RMA_CEL=3–0
|match_RMA_ELC=3–0
|match_RMA_ESP=3–1
|match_RMA_GET=4–1
|match_RMA_GCF=2–0
|match_RMA_LEV=3–0
|match_RMA_MCF=2–0
|match_RMA_OSA=4–0
|match_RMA_RVA=5–0
|match_RMA_BET=2–1
|match_RMA_RSO=5–1
|match_RMA_SFC=7–3
|match_RMA_VCF=2–2
|match_RMA_VLD=4–0
|match_RMA_VIL=4–2

|name_RSO=[[Real Sociedad]]
|match_RSO_ALM=3–0
|match_RSO_ATH=[[Basque derby|2–0]]
|match_RSO_ATM=1–2
|match_RSO_FCB=3–1
|match_RSO_CEL=4–3
|match_RSO_ELC=4–0
|match_RSO_ESP=2–1
|match_RSO_GET=2–0
|match_RSO_GCF=1–1
|match_RSO_LEV=0–0
|match_RSO_MCF=0–0
|match_RSO_OSA=5–0
|match_RSO_RVA=2–3
|match_RSO_BET=5–1
|match_RSO_RMA=0–4
|match_RSO_SFC=1–1
|match_RSO_VCF=1–0
|match_RSO_VLD=1–0
|match_RSO_VIL=1–2

|name_SFC=[[Sevilla FC|Sevilla]]
|match_SFC_ALM=2–1
|match_SFC_ATH=1–1
|match_SFC_ATM=1–3
|match_SFC_FCB=1–4
|match_SFC_CEL=0–1
|match_SFC_ELC=3–1
|match_SFC_ESP=4–1
|match_SFC_GET=3–0
|match_SFC_GCF=4–0
|match_SFC_LEV=2–3
|match_SFC_MCF=2–2
|match_SFC_OSA=2–1
|match_SFC_RVA=4–1
|match_SFC_BET=[[Seville derby|4–0]]
|match_SFC_RMA=2–1
|match_SFC_RSO=1–0
|match_SFC_VCF=0–0
|match_SFC_VLD=4–1
|match_SFC_VIL=0–0

|name_VCF=[[Valencia CF|Valencia]]
|match_VCF_ALM=1–2
|match_VCF_ATH=1–1
|match_VCF_ATM=0–1
|match_VCF_FCB=2–3
|match_VCF_CEL=2–1
|match_VCF_ELC=2–1
|match_VCF_ESP=2–2
|match_VCF_GET=1–3
|match_VCF_GCF=2–1
|match_VCF_LEV=[[Valencia derby|2–0]]
|match_VCF_MCF=1–0
|match_VCF_OSA=3–0
|match_VCF_RVA=1–0
|match_VCF_BET=5–0
|match_VCF_RMA=2–3
|match_VCF_RSO=1–2
|match_VCF_SFC=3–1
|match_VCF_VLD=2–2
|match_VCF_VIL=2–1

|name_VLD=[[Real Valladolid|Valladolid]]
|match_VLD_ALM=1–0
|match_VLD_ATH=1–2
|match_VLD_ATM=0–2
|match_VLD_FCB=1–0
|match_VLD_CEL=3–0
|match_VLD_ELC=2–2
|match_VLD_ESP=1–0
|match_VLD_GET=1–0
|match_VLD_GCF=0–1
|match_VLD_LEV=1–1
|match_VLD_MCF=2–2
|match_VLD_OSA=0–1
|match_VLD_RVA=1–1
|match_VLD_BET=0–0
|match_VLD_RMA=1–1
|match_VLD_RSO=2–2
|match_VLD_SFC=2–2
|match_VLD_VCF=0–0
|match_VLD_VIL=1–0

|name_VIL=[[Villarreal CF|Villarreal]]
|match_VIL_ALM=2–0
|match_VIL_ATH=1–1
|match_VIL_ATM=1–1
|match_VIL_FCB=2–3
|match_VIL_CEL=0–2
|match_VIL_ELC=1–1
|match_VIL_ESP=2–1
|match_VIL_GET=0–2
|match_VIL_GCF=3–0
|match_VIL_LEV=1–0
|match_VIL_MCF=1–1
|match_VIL_OSA=3–1
|match_VIL_RVA=4–0
|match_VIL_BET=1–1
|match_VIL_RMA=2–2
|match_VIL_RSO=5–1
|match_VIL_SFC=1–2
|match_VIL_VCF=4–1
|match_VIL_VLD=2–1

|update=complete|source=[https://web.archive.org/web/20130727052830/http://www.lfp.es/LigaBBVA/Liga_BBVA_Tabla_Resultados.aspx LFP]
}}
==Statistikat e Sezonit==

===Golashënuesit më të mirë===
===Asistuesit më të mirë===
===Trofeu Zamora===
[[Ricardo Zamora Trophy|Trofeu Ricardo Zamora]] i jepet nga gazeta ''[[Marca (gazetë)|Marca]]'' portierit me raportin më të ulët të golave të pësuar ndaj ndeshjeve të luajtura. Një portier duhet të ketë luajtur të paktën 28 ndeshje prej 60 ose më shumë minutash për t'u kualifikuar për trofeun.
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! Rrjesht
! Lojtari
! Klubi
! Gola të pësuar
! Ndeshje
! Mesatarja&lt;ref name=&quot;zamora&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.marca.com/deporte/futbol/trofeos/2013-2014/pichichi-zamora/zamora-primera.html|title=Trofeu Zamora 2013–14|work=Marca|access-date=19 maj 2014|language=es}}&lt;/ref&gt;
|-
|1
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|BEL}} [[Thibaut Courtois]]
|align=&quot;left&quot;|Atlético Madrid
|24
|37
|{{#expr:24/37 round 2}}
|-
|2
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ESP}} [[Gorka Iraizoz]]
|align=&quot;left&quot;|Athletic Bilbao
|32
|33
|{{#expr:32/33 round 2}}
|-
|3
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ESP}} [[Diego López (Spanish footballer, born 1981)|Diego López]]
|align=&quot;left&quot;|Real Madrid
|36
|36
|{{#expr:36/36 round 2}}
|-
|4
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|CRC}} [[Keylor Navas]]
|align=&quot;left&quot;|Levante
|39
|36
|{{#expr:39/36 round 2}}
|-
|5
|align=&quot;left&quot;|{{flagicon|ESP}} [[Sergio Asenjo]]
|align=&quot;left&quot;|Villarreal
|41
|35
|{{#expr:41/35 round 2}}
|}

===Hat-trick-et===
{{Main|Lista e hat-trick-eve të La Liga-s}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Lojtari!! Për !! Kundër !! Rezultati !! Data
|-
| {{flagicon|ARG}} [[Lionel Messi]] || align=center | Barcelona || align=center | Valencia || style=&quot;text-align:center&quot;| 3–2 (Jashtë) || 1 shtator 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.espnfc.com/news/story/_/id/1540443/la-liga-lionel-messi-scores-hat-trick-barcelona-win?cc=5901|title=Lionel Messi shënon hat-trick në fitoren e Barcelonës|publisher=ESPN|date=2013-09-01|access-date=2014-05-20|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|MAR}} [[Mounir El Hamdaoui]] || align=center | Málaga || align=center | Rayo Vallecano || style=&quot;text-align:center&quot;| 5–0 (Brenda) || 15 shtator 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.insidespanishfootball.com/78428/la-liga-highlights-el-hamdaoui-hat-trick-for-malaga-vs-rayo/|title=Përmbledhje La Liga: Hat-trick i El Hamdaoui për Málaga kundër Rayo|publisher=Insidespanishfootball.com|date=15 shtator 2013|access-date=20 maj 2014|archive-date=20 maj 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140520060957/http://www.insidespanishfootball.com/78428/la-liga-highlights-el-hamdaoui-hat-trick-for-malaga-vs-rayo/|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|ESP}} [[Pedro (footballer, born 1987)|Pedro]] || align=center | Barcelona || align=center | Rayo Vallecano || style=&quot;text-align:center&quot;| 4–0 (Jashtë) || 21 shtator 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goal.com/en/match/116122/rayo-vallecano-vs-fc-barcelona/report?ICID=HP_HN_1|title=Rayo Vallecano 0–4 Barcelona: Hat-trick i Pedro-s vulos fitoren e Blaugrana|website=Goal.com|date=21 shtator 2013|access-date=19 maj 2014|archive-date=15 tetor 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131015035315/http://www.goal.com/en/match/116122/rayo-vallecano-vs-fc-barcelona/report?ICID=HP_HN_1|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|POR}} [[Cristiano Ronaldo]] || align=center | Real Madrid || align=center | Sevilla || style=&quot;text-align:center&quot;| 7–3 (Brenda) || 30 tetor 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sport.net/cristiano-ronaldo-scored-his-22nd-hat-trick-for-real-madrid-against-sevilla-but-still-lionel-messi-and-pele-lead-the-way-with-trebles_62988|title=Cristiano Ronaldo shënoi hat-trick-un e tij të 22-të për Real Madrid kundër Sevilla-s, por ende Lionel Messi dhe Pele udhëheqin me treshë|publisher=Sport.net|date=31 tetor 2013|access-date=20 maj 2014|archive-date=25 dhjetor 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141225211928/http://www.sport.net/cristiano-ronaldo-scored-his-22nd-hat-trick-for-real-madrid-against-sevilla-but-still-lionel-messi-and-pele-lead-the-way-with-trebles_62988|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|MAR}} [[Youssef El-Arabi]] || align=center | Granada || align=center | Málaga || style=&quot;text-align:center&quot;| 3–1 (Brenda) || 8 nëntor 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sportsmole.co.uk/football/malaga/result/result-el-arabi-hat-trick-inspires-granada_116687.html|title=Youssef El-Arabi frymëzon Granadën për fitore kundër Malagës|work=Sports Mole|date=8 nëntor 2013|access-date=20 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|POR}} [[Cristiano Ronaldo]] || align=center | Real Madrid || align=center | Real Sociedad || style=&quot;text-align:center&quot;| 5–1 (Brenda) || 9 nëntor 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.complex.com/sports/2013/11/cristiano-ronaldo-hat-trick-real-sociedad|title=Hat-trick i Cristiano Ronaldo-s kundër Real Sociedad (GIF)|publisher=Complex|date=9 nëntor 2013|access-date=20 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|MEX}} [[Carlos Vela]]&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; || align=center | Real Sociedad || align=center | Celta Vigo || style=&quot;text-align:center&quot;| 4–3 (Brenda) || 23 nëntor 2013&lt;ref&gt;{{cite magazine|last=Abnos|first=Alexander|url=http://soccer.si.com/2013/11/23/carlos-vela-four-goals-real-sociedad/|title=Meksikani Carlos Vela shënon katër gola në fitoren me rikthim të Real Sociedad|magazine=Sports Illustrated|date=23 nëntor 2013|access-date=20 maj 2014|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140520080253/http://soccer.si.com/2013/11/23/carlos-vela-four-goals-real-sociedad/|archive-date=20 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|ESP}} [[Sergio García (footballer, born 1983)|Sergio García]] || align=center | Espanyol || align=center | Rayo Vallecano || style=&quot;text-align:center&quot;| 4–1 (Jashtë) || 24 nëntor 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.insidespanishfootball.com/88045/rayo-vallecano-1-4-espanyol-sergio-garcia-hat-trick-punishes-ten-men-of-rayo/|title=Rayo Vallecano 1-4 Espanyol: Hat-trick i Sergio García-s ndëshkon dhjetë lojtarët e Rayo-s|publisher=InsideSpanishFootball.com|date=24 nëntor 2013|access-date=20 maj 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140520061050/http://www.insidespanishfootball.com/88045/rayo-vallecano-1-4-espanyol-sergio-garcia-hat-trick-punishes-ten-men-of-rayo/|archive-date=20 maj 2014|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|WAL}} [[Gareth Bale]] || align=center | Real Madrid || align=center | Valladolid || style=&quot;text-align:center&quot;| 4–0 (Brenda) || 30 nëntor 2013&lt;ref&gt;Gareth Bale&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|BRA}} [[Jonas (footballer, born 1984)|Jonas]] || align=center | Valencia || align=center | Osasuna || style=&quot;text-align:center&quot;| 3–0 (Brenda) || 1 dhjetor 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://espnfc.com/us/en/report/373072/report.html?soccernet=true&amp;cc=5901|title=Treshe e Jonas fundos Osasuna-n|publisher=ESPN|date=1 dhjetor 2013|access-date=19 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|ESP}} [[Javi Guerra (footballer, born 1982)|Javi Guerra]] || align=center | Valladolid || align=center | Celta Vigo || style=&quot;text-align:center&quot;| 3–0 (Brenda) || 16 dhjetor 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.foxnews.com/sports/2013/12/16/valladolid-tops-celta-vigo-behind-guerra-hat-trick/|title=Valladolid mposht Celta Vigo-n falë hat-trick-ut të Guerra-s|publisher=Fox News|date=15 dhjetor 2013|access-date=20 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|ESP}} [[Pedro (footballer, born 1987)|Pedro]] || align=center | Barcelona || align=center | Getafe || style=&quot;text-align:center&quot;| 5–2 (Jashtë) || 22 dhjetor 2013&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.marca.com/eventos/marcador/futbol/2013_14/primera/jornada_17/get_bar/|title=Líder sin defensa|trans-title=Lider pa mbrojtje|work=[[Marca (gazetë)|Marca]]|language=es|date=22 dhjetor 2013|access-date=19 maj 2014}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|CHI}} [[Alexis Sánchez]] || align=center | Barcelona || align=center | Elche || style=&quot;text-align:center&quot;| 4–0 (Brenda) || 5 janar 2014&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.goal.com/en-us/match/116286/barcelona-vs-elche/report|title=Barca 4-0 Elche: Hat-trick i Sanchez|website=Goal.com|access-date=20 maj 2014|archive-date=25 maj 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140525085922/http://www.goal.com/en-us/match/116286/barcelona-vs-elche/report|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|NGA}} [[Ikechukwu Uche]] || align=center | Villarreal || align=center | Rayo Vallecano || style=&quot;text-align:center&quot;| 5–2 (Jashtë) || 6 janar 2014&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.kickoff.com/news/40256/ikechukwu-uche-scores-hattrick-for-villarreal|title=Ikechukwu Uche shënon hat-trick për Villarreal|publisher=Kick Off|date=7 janar 2014|access-date=20 maj 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141129030814/http://www.kickoff.com/news/40256/ikechukwu-uche-scores-hattrick-for-villarreal|archive-date=29 nëntor 2014|url-status=dead|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|ESP}} [[Aritz Aduriz]] || align=center | Athletic Bilbao || align=center | Granada || style=&quot;text-align:center&quot;| 4–0 (Brenda) || 28 shkurt 2014&lt;ref&gt;{{cite magazine|url=http://sportsillustrated.cnn.com/soccer/news/20140228/aritz-aduriz-hat-trick-granada-bilbao.ap/|archive-url=https://web.archive.org/web/20140520055830/http://sportsillustrated.cnn.com/soccer/news/20140228/aritz-aduriz-hat-trick-granada-bilbao.ap/|url-status=dead|archive-date=20 maj 2014|title=Hat-trick i Aduriz udhëheq Bilbao-n e vendit të katërt kundër Granadës|magazine=Sports Illustrated|date=28 shkurt 2014|access-date=20 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|ARG}} [[Lionel Messi]] || align=center | Barcelona || align=center | Osasuna || style=&quot;text-align:center&quot;| 7–0 (Brenda) || 16 mars 2014&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.huffingtonpost.co.uk/2014/03/17/lionel-messi-barcelona-all-time-top-goalscorer_n_4977692.html|title=Lionel Messi bëhet Golashënuesi Kryesor i Barcelonës i të Gjitha Kohërave|work=HuffPost|date=17 mars 2014|access-date=20 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| {{flagicon|ARG}} [[Lionel Messi]] || align=center | Barcelona || align=center | Real Madrid || style=&quot;text-align:center&quot;| 4–3 (Jashtë) || 23 mars 2014&lt;ref&gt;{{cite web|agency=Associated Press|url=https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/2014/03/23/lionel-messi-hat-trick-barcelona-clasico-madrid/6799679/|title=Hat-trick i Messi-t i jep fitoren Barcelonës në Madrid|work=USA Today|date=23 mars 2014|access-date=20 maj 2014|language=en}}&lt;/ref&gt;
|}
&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; &lt;small&gt;Lojtari shënoi katër gola&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; &lt;small&gt;Lojtari shënoi pesë gola&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(Brenda) – Në shtëpi; (Jashtë) – Në udhëtim&lt;/small&gt;

===Disiplina===
* Më shumë kartonë të verdhë (klubi): '''102'''
** Málaga
* Më shumë kartonë të verdhë (lojtar): '''15'''
** [[Alberto Botía]] (Elche)
* Më shumë kartonë të kuq (klubi): '''8'''
** Real Betis
** Rayo Vallecano
** Osasuna
* Më shumë kartonë të kuq (lojtar): '''2'''
** 6 lojtarë
==Çmimet==
===Sezonale===
Organi drejtues i La Liga-s, [[Liga Nacional de Fútbol Profesional]], nderoi lojtarët dhe trajnerin më të mirë të garës me [[Çmimet La Liga]].&lt;ref name=&quot;Independent 2013–14&quot;&gt;{{cite news|first=Nicholas|last=Rigg|title=Atletico Madrid snubbed at La Liga awards despite winning league ahead of Spanish giants Real Madrid and Barcelona|newspaper=The Independent|date=28 tetor 2014|url=https://www.independent.co.uk/sport/football/european/atletico-madrid-snubbed-at-la-liga-awards-despite-winning-league-ahead-of-spanish-giants-real-madrid-9822760.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220501/https://www.independent.co.uk/sport/football/european/atletico-madrid-snubbed-at-la-liga-awards-despite-winning-league-ahead-of-spanish-giants-real-madrid-9822760.html|archive-date=1 maj 2022|url-access=subscription|url-status=live|access-date=8 mars 2016|language=en}}{{cbignore}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!width=&quot;150&quot;|Çmimi
!width=&quot;250&quot;|Marrësi
|-
!Lojtari më i Mirë
|{{flagicon|POR}} [[Cristiano Ronaldo]] ([[Real Madrid CF|Real Madrid]])
|-
!Trajneri më i Mirë
|{{flagicon|ARG}} [[Diego Simeone]] ([[Atlético Madrid]]) 
|-
!Portieri më i Mirë
|{{flagicon|CRC}} [[Keylor Navas]] ([[Levante UD|Levante]])
|-
!Mbrojtësi më i Mirë
|{{flagicon|ESP}} [[Sergio Ramos]] ([[Real Madrid CF|Real Madrid]])
|-
!Mesfushorët më të Mirë
|{{flagicon|CRO}} [[Luka Modrić]] ([[Real Madrid CF|Real Madrid]])&lt;br&gt;{{flagicon|ESP}} [[Andrés Iniesta]] ([[FC Barcelona|Barcelona]])
|-
!Sulmuesi më i Mirë
|{{flagicon|POR}} [[Cristiano Ronaldo]] ([[Real Madrid CF|Real Madrid]])
|}

===Mujore===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Muaji
!colspan=&quot;2&quot;|[[La Liga Manager of the Month|Trajneri i Muajit]]
!colspan=&quot;2&quot;|[[La Liga Player of the Month|Lojtari i Muajit]]
!rowspan=&quot;2&quot;|Ref.
|-
!Trajneri
!Klubi
!Lojtari
!Klubi
|-
|Shtator
|{{flagicon|ESP}} [[Marcelino García Toral|Marcelino]]
|Villarreal
|{{flagicon|ESP}} [[Diego Costa]]
|Atlético Madrid
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/la-lfp-premia-a-los-mejores-del-mes Premios Liga BBVA y Liga Adelante a los mejores del mes]; LFP.es, 22 tetor 2013 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Tetor
|{{flagicon|ARG}} [[Diego Simeone]]
|Atlético Madrid
|{{flagicon|ESP}} [[Koke (footballer, born 1992)|Koke]]
|Atlético Madrid
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-liga-bbva-y-liga-adelante-a-los-mejores-de-octubre Premios Liga BBVA y Liga Adelante a los mejores de Octubre]; LFP.es, 6 nëntor 2013 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Nëntor
|{{flagicon|ESP}} [[Francisco (footballer, born 1978)|Francisco]]
|Almería
|{{flagicon|POR}} [[Cristiano Ronaldo]]
|Real Madrid
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-bbva-a-los-mejores-de-noviembre Premios BBVA a los mejores de noviembre]; LFP.es 10 dhjetor 2013 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Dhjetor
|{{flagicon|ESP}} [[Jagoba Arrasate]]
|Real Sociedad
|{{flagicon|MEX}} [[Carlos Vela]]
|Real Sociedad
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-bbva-a-los-mejores-de-diciembre Premios BBVA a los mejores de diciembre]; LFP.es 20 janar 2014 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Janar
|{{flagicon|ESP}} [[Ernesto Valverde]]
|Athletic Bilbao
|{{flagicon|CRO}} [[Ivan Rakitić]]
|Sevilla
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-bbva-a-los-mejores-de-enero Premios BBVA a los mejores de enero]; LFP.es 5 shkurt 2014 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Shkurt
|{{flagicon|ESP}} [[Juan Antonio Pizzi]]
|Valencia
|{{flagicon|BRA}} [[Rafinha (footballer, born February 1993)|Rafinha]]
|Celta Vigo
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-bbva-a-los-mejores-de-febrero Premios BBVA a los mejores de febrero]; LFP.es 27 shkurt 2014 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Mars
|{{flagicon|ESP}} [[Unai Emery]]
|Sevilla
|{{flagicon|CRI}} [[Keylor Navas]]
|Levante
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-bbva-a-los-mejores-de-marzo Premios BBVA a los mejores de marzo]; LFP.es 7 prill 2014 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Prill
|{{flagicon|ESP}} [[Paco Jémez]]
|Rayo Vallecano
|{{flagicon|URU}} [[Diego Godín]]
|Atlético Madrid
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-bbva-a-los-mejores-de-abril Premios BBVA a los mejores de marzo]; LFP.es 30 prill 2014 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|-
|Maj
|{{flagicon|ESP}} [[Francisco (footballer, born 1978)|Francisco]]
|Almería
|{{flagicon|URU}} [[Diego Godín]]
|Atlético Madrid
|align=center|&lt;ref&gt;[http://www.lfp.es/noticias/premios-bbva-a-los-mejores-de-mayo Premios BBVA a los mejores de mayo]; LFP.es 19 maj 2014 {{in lang|es}}&lt;/ref&gt;
|}
== Referime ==
{{Reflist|2}}

{{Sezonet e La Liga}}

[[Kategoria:La Liga]]</text>
      <sha1>eyikz5gp1p0fuwf9uv5hfire7a8qrey</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>DevOps</title>
    <ns>0</ns>
    <id>392239</id>
    <revision>
      <id>3027701</id>
      <parentid>2972892</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:17:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 25
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027701</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31269" sha1="ga35flv7u3j8q6h0faoi0kgjioyvy51" xml:space="preserve">'''DevOps''' është një qasje që synon të integrojë dhe të automatizojë proceset e zhvillimit të teknologjisë së informacionit. {{Efn|a [[portmanteau]] of '''dev'''elopment '''op'''erations}} DevOps përfshin përfshin praktika që mbështeti  [[Zhvillimi i softuerit|zhvillimit të softuerit]] dhe synojnë të shkurtojnë kohën e dorezimit, duke përmirsuar ciklin jetesor te zhvillimit t .&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=sq|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Sipas Neal Ford, DevOps, veçanërisht përmes ofrimit të vazhdueshëm, përdor parimin &quot;Sillni dhimbjen përpara&quot;, duke trajtuar detyrat e vështira herët, duke nxitur automatizimin dhe zbulimin e shpejtë të problemeve.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite book|title=Building Evolutionary Architectures: Automated Software Governance|isbn=978-1-4920-9754-9}}&lt;/ref&gt; [[Programues|Programeret]] dhe arkitektët e softuerëve duhet të përdorin funksione fitnesi për të mbajtur nën kontroll softuerin e tyre.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;references group=&quot;lower-alpha&quot;/&gt;
Edhe pse ka mendime te ndryshme , {{Efn|Dyck et al. (2015) &quot;To our knowledge, there is no uniform definition for the terms release engineering and DevOps. As a consequence, many people use their own definitions or rely on others, which results in confusion about those terms.&quot;&lt;ref&gt;{{Cite book|last1=Dyck|first1=Andrej|last2=Penners|first2=Ralf|last3=Lichter|first3=Horst|chapter=Towards Definitions for Release Engineering and DevOps|date=2015-05-19|title=2015 IEEE/ACM 3rd International Workshop on Release Engineering|publisher=[[Institute of Electrical and Electronics Engineers|IEEE]]|page=3|doi=10.1109/RELENG.2015.10|isbn=978-1-4673-7070-7|s2cid=4659735}}&lt;/ref&gt;}} {{Efn|Jabbari et al. (2016) &quot;The research results of this study showed the need for a definition as individual studies do not consistently define DevOps.&quot;&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Jabbari|first1=Ramtin|last2=bin Ali|first2=Nauman|last3=Petersen|first3=Kai|last4=Tanveer|first4=Binish|date=maj 2016|title=What is DevOps?: A Systematic Mapping Study on Definitions and Practices|journal=Proceedings of the 2016 Scientific Workshop|publisher=[[Association for Computing Machinery]]}}&lt;/ref&gt;}} {{Efn|Erich et al. (2017) &quot;We noticed that there are various gaps in the study of DevOps: There is no consensus of what concepts DevOps covers, nor how DevOps is defined.&quot;&lt;ref name=&quot;erich-2017&quot;&gt;{{Cite journal|last1=Erich|first1=F.M.A.|last2=Amrit|first2=C.|last3=Daneva|first3=M.|date=qershor 2017|title=A Qualitative Study of DevOps Usage in Practice|journal=Journal of Software: Evolution and Process|volume=29|issue=6|article-number=e1885|doi=10.1002/smr.1885|s2cid=35914007|url=https://ris.utwente.nl/ws/files/19208022/Erich_et_al_2017_Journal_of_Software_Evolution_and_Process.pdf|access-date=8 dhjetor 2025|archive-date=10 maj 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240510040652/https://ris.utwente.nl/ws/files/19208022/Erich_et_al_2017_Journal_of_Software_Evolution_and_Process.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;}} {{Efn|Erich et al. (2017) &quot;We discovered that there exists little agreement about the characteristics of DevOps in the academic literature.&quot;&lt;ref name=&quot;erich-2017&quot; /&gt;}} DevOps zakonisht përshkruher nga disa parime themelore si pronësia e përbashkët, automatizimi i proceseve të punës dhe ofrimi i reagime të shpejta. Nga një pikëpamje akademike, studiuesit Len Bass, Ingo Weber dhe Liming Zhu nga CSIRO dhe Instituti i Inxhinierisë së Softuerëve e përkufizojnë DevOps si “një grup praktikash që synojnë të shkurtojnë kohën midis kryerjes së një ndryshimi në një sistem dhe vendosjes së atij ndryshimi në prodhim, duke ruajtur njëkohësisht cilësi të lartë”.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Megjithatë, termi përdoret në kontekste të shumta. Në formën e tij më të suksesshme, DevOps është një kombinim i praktikave teknike, ndryshimeve të kulturës dhe mjeteve.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4|language=en}}&lt;/ref&gt;

== Histori ==
Propozimet për të bashkuar metodologjitë e zhvillimit të softuerit me konceptet e vendosjes dhe operacioneve filluan të shfaqeshin në fund të viteve 1980 dhe fillim të viteve 1990. 

Në vitin 2009, u organizua në [[Gent|Ghent]] të Belgjikës konferenca e parë e quajtur ''DevOps Days''. Ajo u themelua nga konsulenti belg dhe praktikuesi i metodologjive agile, Patrick Debois.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;. Që nga ajo kohë, konferenca është zgjeruar dhe është mbajtur në shumë vende të tjera të botës.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Në vitin 2012, një raport i quajtur &quot;State of DevOps&quot; u botua për herë të parë nga Alanna Brown në Puppet Labs .&lt;ref name=&quot;2016 State of DevOps Report&quot;&gt;{{Cite book|last=Forsgren|first=Nicole|title=Accelerate: The Science of Lean Software and DevOps: Building and Scaling High Performing Technology Organizations|year=2018|url=https://archive.org/details/acceleratescienc0000fors|isbn=978-1-942788-33-1}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Që nga viti 2014, raporti vjetor i State of DevOps është publikuar nga Nicole Forsgren, Gene Kim, Jez Humble dhe të tjerë. Ata deklaruan se adoptimi  i DevOps po përshpejtohej.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt; Gjithashtu në vitin 2014, Lisa Crispin dhe Janet Gregory botuan librin &quot;More Agile Testing&quot;, që përmbante një kapitull mbi testimin dhe DevOps.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

Në vitin 2016, metrikat DORA për rendimentin (frekuenca e vendosjes, koha e përgatitjes për ndryshime) dhe stabilitetin (koha mesatare për t'u rikuperuar, shkalla e dështimit të ndryshimeve) u botuan në raportin e Gjendjes së DevOps.&lt;ref name=&quot;2016 State of DevOps Report&quot;/&gt; Megjithatë, metodologjia dhe metrikat e hulumtimit u kritikuan nga ekspertët.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt; Në përgjigje të këtyre kritikave, raporti i Gjendjes së DevOps 2023  botoi ndryshime që përditësuan metrikën e stabilitetit &quot;koha mesatare për t'u rikuperuar&quot; në &quot;kohë e rikuperimit të vendosjes së dështuar&quot;, duke pranuar konfuzionin që ka shkaktuar metrika e mëparshme. 

DevOps Research and Assessment (DORA) ka zhvilluar një seri metrikash që synojnë të matin efikasitetin dhe besueshmërinë e procesit të zhvillimit të softuerëve. Këto metrika përfshijnë:&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book|last=Forsgren|first=Nicole|title=Accelerate: The Science of Lean Software and DevOps: Building and Scaling High Performing Technology Organizations|year=2018|url=https://archive.org/details/acceleratescienc0000fors|isbn=978-1-942788-33-1}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

* Frekuenca e Vendosjes: Koha midis vendosjeve të kodit.
* Koha Mesatare e Përgatitjes për Ndryshime: Koha midis kryerjes së kodit dhe vendosjes.
* Shkalla e Dështimit të Ndryshimeve: Përqindja e vendosjeve që shkaktojnë probleme në prodhim.
* Koha e Rimëkëmbjes pas Dështimit të Vendosjes (më parë Koha Mesatare për Rimëkëmbje)
* Besueshmëria (shtuar në vitin 2021): Mat performancën operative, duke u përqendruar në disponueshmërinë dhe përmbushjen e pritjeve të përdoruesit.

== Marrëdhënia me qasjet e tjera ==
Shumë nga idetë themelore për praktikat DevOps janë të frymëzuara nga, praktika të tjera të njohura, të tilla si cikli Planifiko-Bëj-Kontrollo-Vepro i Lean dhe Deming, deri te Mënyra Toyota dhe qasja [[Zhvillimi i shkathët i softuerit|Agile]] e ndarjes së komponentëve dhe madhësive të serive.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ndryshe nga qasja përshkruese &quot;nga lart-poshtë&quot; dhe kuadri i ngurtë i ITIL në vitet 1990, DevOps është &quot;nga poshtë-lart&quot; dhe fleksibël, pasi është krijuar nga inxhinierët e softuerëve për nevojat e tyre.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

=== Inxhinieri platformash ===
'''Inxhinieria e platformave''' është një disiplinë në zhvillim e sipër brenda inxhinierisë së softuerëve që mbështet DevOps duke ndërtuar dhe mirëmbajtur platforma të brendshme zhvilluesish (IDP). Këto platforma ofrojnë mjete të standardizuara dhe komponentë të ripërdorshëm - të tilla si tubacionet CI/CD, sigurimi i infrastrukturës, vëzhgueshmëri dhe kontrolle sigurie - për të përmirësuar ofrimin e softuerëve dhe për të zvogëluar ngarkesën njohëse te zhvilluesit. Qëllimi është të mundësohen aftësitë e vetëshërbimit, të përmirësohet produktiviteti dhe të sigurohet qëndrueshmëri në të gjitha ekipet e zhvillimit dhe operacioneve.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

=== Shkathtësia ===
Motivimet për atë që është bërë DevOps modern dhe disa praktika standarde DevOps, të tilla si ndërtimi dhe testimi i automatizuar, qasja e i vazhdueshme dhe ofrimi i vazhdueshëm, e kanë origjinën në botën Agile, e cila daton (joformalisht) në vitet 1990 dhe zyrtarisht në vitin 2001. Ekipet e zhvillimit Agile(të Shkathtesisë) që përdorin metoda të tilla si [[programimi ekstrem]] nuk mund ta &quot;kënaqnin klientin përmes ofrimit të hershëm dhe të vazhdueshëm të softuerit të vlefshëm&quot;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; nëse nuk merrnin përgjegjësinë për operacionet dhe infrastrukturën për aplikacionet e tyre, duke automatizuar pjesën më të madhe të asaj pune. Meqenëse [[Scrum (zhvillimi)|Scrum]] doli si kuadri dominues Agile në fillim të viteve 2000 dhe hoqi dorë nga praktikat inxhinierike që ishin pjesë e shumë ekipeve Agile, lëvizja për të automatizuar operacionet dhe funksionet e infrastrukturës u nda nga Agile dhe u zgjerua në atë që është bërë DevOps modern. Sot, DevOps përqendrohet në vendosjen e softuerit të zhvilluar, pavarësisht nëse është zhvilluar duke përdorur metodologji të orientuara drejt Agile apo metodologji të tjera.

=== ArchOps ===
ArchOps është një zgjerim i praktikave DevOps që fokusohet tek artefaktet [[Arkitektura e softuerit|e  arkitekturës së softuerit]], në vend të kodit burimor, për proceset e vendosjen së operacioneve.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Sipas ArchOps, modelet arkitekturore konsiderohen entitete të klasit të parë në zhvillimin, vendosjen dhe menaxhimin e sistemeve të softuerit.

=== Qasje dhe Ofrim i Vazhdueshëm (CI/CD) ===
Automatizimi është një parim thelbësor për arritjen e suksesit në DevOps ndërsa CI/CD përfaqëson një komponent kritik në këtë proces.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Për më tepër, bashkëpunimi dhe komunikimi i përmirësuar midis dhe brenda ekipeve ndihmon në arritjen e një kohe më të shpejtë në treg, me rreziqe të reduktuara.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

=== DevOps i Bazës së të Dhënave ===
Baza e të Dhënave DevOps zbaton parimet DevOps dhe CI/CD drejtpërdrejt në zhvillimin dhe operacionet e bazës së të dhënave. Integrimi i ndryshimeve të skemës, migrimeve, të dhënave referuese dhe përditësimeve të tjera të shtresës së të dhënave në të njëjtat kanale të kontrolluara nga versioni dhe të automatizuara që përdoren për kodin e aplikacionit mundëson vendosje më të besueshme dhe koordinim më të mirë midis ndryshimeve të aplikacionit dhe të dhënave.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

Praktikat e zakonshme të dokumentuara në literaturën kërkimore dhe standardet e industrisë përfshijnë vendosjen e përkufizimeve të skemës së bazës së të dhënave nën kontrollin e versionit, zbatimin e testeve të automatizuara (si testet e njësive ose validimi i migrimeve) mbi ndryshimet e bazës së të dhënave, dhe vendosjen e këtyre ndryshimeve përmes kanaleve CI/CD. Këto praktika ndihmojnë në zvogëlimin e &quot;zhvendosjes së skemës&quot; midis sistemeve të zhvillimit dhe prodhimit dhe reduktojnë rrezikun e dështimeve gjatë vendosjes.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

=== Devops per celular ===
DevOps-i celular është një grup praktikash që aplikon parimet e DevOps në mënyrë të veçantë për zhvillimin e aplikacioneve celulare. Ndërsa DevOps tradicional synon përmirësimin [[Procesi i zhvillimit të softuerit|procesit të zhvillimit të softuerit]] në përgjithësi, por zhvillimi celular ka sfidat e veta unike që kërkojnë një qasje të përshtatur.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; DevOps-i celular nuk është thjesht një degë e DevOps-it specifik për zhvillimin e aplikacioneve celulare, por një zgjerim dhe riinterpretim i filozofisë DevOps për shkak të kërkesave shumë specifike të botës mobile.

=== Inxhinieri e besueshmërisë së vendndodhjes ===
Në vitin 2003, [[Google]] zhvilloi inxhinierinë e besueshmërisë së faqes (SRE), një qasje për lëshimin e vazhdueshëm të veçorive të reja në sisteme me disponueshmëri të lartë dhe në shkallë të gjerë, duke ruajtur njëkohësisht përvojën e përdoruesit  me cilësi të lartë.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Ndërsa SRE ka egzistuar para DevOps, ato zakonisht shihen si të lidhura me njëra-tjetrën. Disa nga autorët origjinalë të disiplinës e shohin SRE si një zbatim të DevOps.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

=== Sistemi i prodhimit Toyota ===
Sistemi i prodhimit të Toyota-s, i njohur edhe me akronimin TPS, ishte frymëzimi për të menduarit e ligët me fokusin e tij në përmirësimin e vazhdueshëm, kaizen, rrjedhshmërinë dhe sasitë e vogla. Parimi i kordonit andon përdoret për të krijuar reagime të shpejta, grumbullimin dhe zgjidhjen e problemeve rrjedh nga TPS.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

=== DevSecOps, zhvendosja e sigurisë majtas ===
'''DevSecOps''' është një zgjerim i DevOps që synon integrimin e praktikave të sigurisë në proceset DevOps. Ndryshe nga modeli tradicional me një ekip qendror të sigurisë, çdo ekip shpërndarjeje ka autoritetin të përfshijë kontrollet e nevojshme të sigurisë në shpërndarjen e softuerit të tyre. Praktikat dhe testimet e sigurisë kryhen më herët gjatë ciklit jetësor të zhvillimit, duke përfshirë konceptin e njohur si &quot; zhvendosje majtas &quot;. Siguria testohet kryesisht në tre fusha kryesore:analiza  statike, analiza përbërjes se softuerit dhe testimi dinamik.

Kontrollimi statik i softuerit realizohet permes testimit statik të sigurisë së aplikacioneve (SAST) është testim i kutisë së bardhë me fokus të veçantë në siguri. Në varësi të gjuhës së programimit, përdoren mjete të ndryshme për të analizuar të statikisht kodin. Analizohet përbërja e softuerit, veçanërisht bibliotekat, dhe versioni i secilit komponent kontrollohet kundrejt listave të cenueshmërisë të publikuara nga CERT dhe grupe të tjera ekspertësh. Kur u jepen softuer klientëve, në fokus janë licencat e bibliotekave dhe përputhja e tyre me licencën e softuerit të shpërndarë, veçanërisht licencat e të drejtës së autorit .

Testimin dinamik, i njohur edhe si testim i kutisë së zezë, softueri testohet pa ditur funksionet e tij të brendshme. Në kuadër të DevSecOps, kjo praktikë njihet si testim dinamik i sigurisë së aplikacionit (DAST) ose testim i depërtimit. Qëllimi është identifikimi i hershëm i defekteve, duke përfshirë skriptimin ndërfaqësor dhe dobësitë [[SQL Injektimi|e injektimit SQL]] .

Shpesh, defektet e zbuluara nga testimet statike dhe dinamike kategorizohen sipas taksonomive si Common Weakness Enumeration (CWE), e mirëmbajtur nga Mitre Corporation . Kjo ndihmon caktimin e përparësive të rregullimeve të gabimeve të sigurisë dhe gjithashtu mundeson që dobësitë që përsëriten shpesh të zgjedhen me zbutjet e rekomanduara. Që nga viti 2025, CWE mbante listën e vet të dobësive që ndodhin shpesh, CWE Top 25.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Përveç kësaj, organizata si Open Worldwide Application Security Project (OWASP) mbajnë lista të dobësive të softuerëve që përsëriten shpesh në të gjithë industrinë.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

DevSecOps është përshkruar gjithashtu si një ndryshim kulturor që përfshin një qasje të përgjithshme për prodhimin e softuerëve të sigurt duke integruar edukimin mbi sigurinë, sigurinë sipas dizajnit dhe automatizimin e sigurisë.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== Kulturë ==
Iniciativat  e DevOps mund të ndryshojnë mënyrën se si operacionet, [[Zhvillimi i softuerit|zhvilluesit]] dhe [[Testimi i softuerit|testuesit]] e një kompanie bashkëpunojnë gjatë proceseve të zhvillimit dhe ofrimit të shërbimeve.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;

DevOps synon të mbështesë qëndrueshmërinë, besueshmërinë dhe efikasitetin brenda një organizate. Kjo zakonisht mundësohet nga një depo e përbashkët kodi ose kontrolli i versionit.  Shumë organizata përdorin [[Kontrolli i versionit|kontrollin e versionit]] për të lehtësuar teknologjitë e automatizimit DevOps si [[Makinë virtuale|makinat virtuale]], kontejnerizimin (ose virtualizimin në nivel sistemi operativ ) dhe CI/CD,&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt; me sistemin e kontrollit të versionit Git dhe platformën [[GitHub]] të referuara si shembuj.

== GitOps ==
GitOps ka evoluar nga DevOps. Gjendja specifike e konfigurimit të vendosjes është [[Kontrolli i versionit|e kontrolluar nga versioni]] . Meqenëse kontrolli i versionit më i popullarizuar është Git, qasja GitOps është emëruar sipas Git. Ndryshimet në konfigurim mund të menaxhohen duke përdorur praktikat e rishikimit të kodit dhe mund të anulohen duke përdorur kontrollin e versionit. Në thelb, të gjitha ndryshimet në një kod gjurmohen, shënohen dhe bërja e çdo përditësimi në histori mund të bëhet më e lehtë. Siç shpjegohet nga [[Red Hat]], &quot;dukshmëria ndaj ndryshimit do të thotë aftësia për të gjurmuar dhe riprodhuar problemet shpejt, duke përmirësuar sigurinë e përgjithshme.&quot;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== Praktikat më të mira për sistemet cloud ==
Praktikat e mëposhtme mund të rrisin produktivitetin e kanaleve DevOps, veçanërisht në sistemet e hostuara në [[Kompjuterat në Re|cloud]] :&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Fundamentals of Software Architecture: An Engineering Approach|publisher=O'Reilly Media|year=2020|isbn=978-1-4920-4345-4}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Courtemanche|first=Meredith|last2=Mell|first2=Emily|last3=Gills|first3=Alexander S.|title=What Is DevOps? The Ultimate Guide|url=https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|access-date=2023-01-22|website=TechTarget|language=en|archive-date=22 janar 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

* '''Numri i Rrjedhave të Informacionit''' : Ekipet e vogla mund të jenë më produktive duke pasur një depo dhe një kanal. Në të kundërt, organizatat më të mëdha mund të kenë depo dhe kanale të veçanta për secilin ekip ose edhe depo dhe kanale të veçanta për secilin shërbim brenda një ekipi.
* '''Lejet''' : Në kontekstin e lejeve që lidhen me tubacionin, respektimi i parimit të privilegjit më të vogël mund të jetë sfidues për shkak të natyrës dinamike të [[Arkitektura e softuerit|arkitekturës]] . Administratorët mund të zgjedhin leje më lejuese, ndërsa zbatojnë kontrolle sigurie kompensuese për të minimizuar rrezen e shpërthimit.

== Shiko edhe ==

== Referime ==
{{Reflist|30em}}</text>
      <sha1>ga35flv7u3j8q6h0faoi0kgjioyvy51</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:DevOps</title>
    <ns>1</ns>
    <id>392358</id>
    <revision>
      <id>3027702</id>
      <parentid>2879957</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:17:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027702</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7652" sha1="sk7zsvggyo17eg0llsvdmxuk0my8wo0" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[DevOps]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2879956 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20240510040652/https://ris.utwente.nl/ws/files/19208022/Erich_et_al_2017_Journal_of_Software_Evolution_and_Process.pdf për lidhjen https://ris.utwente.nl/ws/files/19208022/Erich_et_al_2017_Journal_of_Software_Evolution_and_Process.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 10 dhjetor 2025 18:56 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 25 lidhje të jashtme te artikulli ''[[DevOps]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027701 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20230122173534/https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps për lidhjen https://www.techtarget.com/searchitoperations/definition/DevOps.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 09:17 (CEST)</text>
      <sha1>sk7zsvggyo17eg0llsvdmxuk0my8wo0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ekspedita romake në burimet e Nilit</title>
    <ns>0</ns>
    <id>392787</id>
    <revision>
      <id>3027730</id>
      <parentid>2972980</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T10:18:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 2
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027730</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29297" sha1="hr3jb1dfx2o701u18o1gd07c1pwg4iv" xml:space="preserve">[[Skeda:White and Blue Nile-en.svg|parapamje|291px|Ekspedita e [[Neroni]]t eksploroi Nilin e Bardhë nga Meroe (pranë [[Hartum]]it) deri në [[Uganda]].]]
'''Ekspedita romake në burimet e Nilit''' do të promovohej nga [[Neroni]] për të zbuluar se nga e kishte origjinën lumi i madh afrikan. Do të zhvillohej midis viteve 62 dhe 67 të e.s. nga disa centurionë që iu ngjitën [[Nili]]t drejtë [[Afrika Qendrore|Afrikës Qendrore]]. Ajo bënte pjesë në një numër ekspeditash, të zhvilluara midis viteve 19 p.e.s. dhe 86 të e.s., me qëllim eksplorimin dhe marjen e kontrollit të [[Karvani|rrugëve të karvanëve]] përmes [[Shkretëtira e Saharasë|Saharasë]], që garantonin tregëtinë midis bregdetit mesdhetar dhe Afrikës Nënsahariane; midis tyre veçohet [[Romakët në Afrikën Nën-Sahariane|Ekspedita romake drejtë liqenit Çad dhe lumit Niger]]. Depërtimi romak në Afrikën Nën-Sahariane u tejkalua vetëm nga [[ekspansioni islam]]ik, midis [[shekulli VIII|shekullit të VIII]] dhe [[shekulli XVI|të XVI]], dhe pastaj nga ajo e fuqive evropiane midis [[shekulli XV|shekujve të XV]] dhe [[shekulli XIX|të XIX]].&lt;ref name=&quot;Kirwan&quot;/&gt;

== Karakteristikat ==
Sipas shumicës së studjuesve, ekspedita pati karakter eksplorues.&lt;ref name=&quot;Kirwan&quot;&gt;{{Cite journal|last=Kirwan|first=L. P.|title=Rome Beyond the Southern Egyptian Frontier|url=https://archive.org/details/sim_geographical-journal_1957-03_123_1/page/n14|journal=The Geographical Journal|volume=123|issue=1|date=mars 1957|doi=10.2307/1790717|language=en|pages=13-19}}&lt;/ref&gt; Rreth vitit 62 të e.s., [[Lucius Annaeus Seneca|Seneka]] shkruante se [[Neroni]] kishte dërguar disa legjionarë drejtë qytetit të Meroe, kryeqyteti i Mbretërisë së Kushit ([[Nubia]]), me qëllim të eksploronte të gjithë [[Nili]]n në jug të atij kryeqyteti. Kjo ekspeditë u porosit nga [[perandori romak]] për të marrë informacione mbi [[Afrika Qendrore|Afrikën Ekuatoriale]] dhe mbi pasuritë e saj të mundshme.

Një tjetër ekspeditë, e rregjistruar nga [[Plini Plaku|Plini i Vjetri]] në vitin 67 të e.s., me gjasa kishte qëllim të mblidhte informacione për një pushtim të mundshëm të Mbretërisë së Kushit nga ana e [[Neroni]]t.&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Robert K. Ritner|year=1998|url=https://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf|editor=Carl F. Petry|title=The Cambridge History of Egypt|chapter=I. Egypt Under Roman Rule: The Legacy of Ancient Egypt|volume=I|publisher=[[Cambridge University Press]]|language=en|isbn=0-521-47137-0|pages=1-33|access-date=20 dhjetor 2025|archive-date=10 qershor 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250610074323/http://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; Gjithësesi, sipas pjesës më të madhe të studjuesve, ekziston mundësia konkrete që dy ekspeditat në të vërtetë të jenë e njëjta.&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Derek A. Welsby|publisher=Markus Wiener|year=1998|language=en|url=https://books.google.al/books?id=I2bJP8zLR_UC&amp;pg=PA70&amp;lpg=PA70&amp;dq=nero+expedition+to+ethiopia|title=The Kingdom of Kush: The Napatan and Meroitic Empires|isbn=978-155876182-7}}&lt;/ref&gt; Kjo ekspeditë qe e para në histori duke nisur nga [[Evropa]] drejtë Afrikës Ekuatoriale. Me gjasa zgjti disa muaj, duke e tejkaluar fillimisht kënetat sudaneze, të quajtura ''Sudd'', gjatë stinës së thatë, dhe pastaj duke arritur zonën e veriut të [[Uganda|Ugandës]].

== Referenca historike ==
Qoftë Seneka ashtu dhe Plini cektin në veprat e tyre, ekspedita të dërguara nga [[Neroni]] në [[Etiopia|Etiopi]], emër me të cilin [[romakët]] identifikonin të gjitha tokat në jug të [[Egjipti]]t përgjatë rrjedhës së Nilit. Seneka, në veçanti, flet për një mision eksplorues me qëllim arritjen e burimit të lumit.

=== Seneka ===
[[Skeda:Aphricae Tabula 4.jpg|parapamje|majtas|379px|Harta e Afrikës së [[Ptolemeu]]t botuar në [[shekulli XVI|shek. XVI]]]]
Te ''Naturales quaestiones'' (rreth vitit 65 të e.s.), Seneka i kushton një traktat përshkrimit të rrjedhës dhe variacioneve të prurjeve të Nilit, ''De Nili incremento'', në librin e katërt.&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/159/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|year=1910|language=en|chapter=IV: A Discution of Snow, Hail, and Rain, [The Nile]|pages=159-192}}&lt;/ref&gt; Është megjithatë në traktatin mbi tërmetet, ''De terrae motu'', i pranishëm në librin e gjashtë, që cek një ekspeditë që [[Neroni]] kishte dërguar në vitin 61 të erës sonë.&lt;ref name=&quot;Vantini89&quot;&gt;{{Cite journal|author=Giovanni Vantini|language=it|url=http://www.volint.it/piroga/piroga10/nilo.pdf|journal=Piroga|title=Da dove viene l’acqua del Nilo? Ricerche e risposte di antichi scienziati|volume=8|issue=23|year=2004|pages=88-91|url-status=dead|archive-date=14 janar 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180114184708/http://www.volint.it/piroga/piroga10/nilo.pdf}}&lt;/ref&gt; për të eksploruar burimet e Nilit (''ad investigandum caput Nili'').&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/221/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|year=1910|language=en|chapter=VI: Treating of Earthquakes|pages=221-270}}&lt;/ref&gt; Seneka sjellë dëshminë e dy centurionëve që morën pjesë në ekspeditë, që arriti një zonë me këneta të gjera me pjesë të padepërtueshme, të përshkuar nga një lum me përmasa të konsiderueshme, nga ata të identifikuar me Nilin, që buronte midis shkëmbinjve.&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|year=1910|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/221/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|language=en|chapter=VI: Treating of Earthquakes|pages=235-236}}&lt;/ref&gt; Seneka nuk duket se i interesonte nëse ekspedita e kishte identifikuar apo jo burimin e vërtetë të lumit, por e përdor dëshminë e bërë nga dy ushtarët vetëm për të konfirmuar ekzistencën e ujërave nëntokësore, që i konsideronte si një nga shkaqet e mundshme të tërmeteve. Në fakt pohon se lumi i përshkruar nuk mund veçse të burojë nga një liqen e stërmadh nëntokësor.&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|editor=Archibald Geikie|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/221/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|translator=John Clarke|year=1910|publisher=Macmillan and Co.|language=en|chapter=VI: Treating of Earthquakes|page=236}}&lt;/ref&gt;

Seneka për më tepër ofron një detaj të dytë: ekspedita mori ndihmën e një mbreti të [[Etiopia|Etiopisë]] dhe, nëpërmjet atij, nga mbretërit e vendeve fqinje (''cum a rege Aethiopiae instructi auxilio commendatique proximis regibus penetrassent ad ulteriorem'').&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/221/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|year=1910|language=en|chapter=VI: Treating of Earthquakes|pages=235}}&lt;/ref&gt;

Në një artikull të vitit [[1996]] të publikuar në të përmuajshmen ''Nigrizia'', Giovanni Vantini, studjues që i përket urdhërit të Misionarëve Kambonianë të Zemrës së Jezusit, ka identifikuar në Meroe qytetin në të cilin romakët takuan mbretin e [[Etiopia|Etiopisë]], dhe e ka interpretuar përshkrimin e kënetës të bërë nga centurionët si një referim të qartë të Liqenit No, të formuar nga bashkimi i lumit Bahr el-Ghazal me Nilin e Bardhë.&lt;ref name=&quot;Vantini89&quot;/&gt;

Për Vantinin, për më tepër, nuk është për tu përjashtuar që ekspedita të ketë arritur edhe në [[Uganda|territorin ugandez]], duke interpretuar si një referim ndaj Kaskadës Murçison, të njohura në të kaluarën si Kabalega, pazazhin në vijim të sjellë nga Seneka: ''&quot;Ibi, inquit, vidimus duas petras, ex quibus ingens vis fluminis excidebat&quot;'' (&quot;Pamë dy shkëmbinj, nga të cilët forca e lumit dilte me vrull&quot;).&lt;ref name=&quot;Vantini89&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|chapter=VI: Treating of Earthquakes|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/221/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|year=1910|language=en|pages=235-237}}&lt;/ref&gt; Kaskada, me një zbritje prej rreth 50 metrash, gjendet në afërsi të Liqenit Albert dhe formohen nga një degë e Nilit të Bardhë, i dalë nga [[Liqeni Viktoria]]. Hamendjet e Vantinit janë rimarrë nga Gianpaolo Romanato në biografinë e tij mbi Daniele Comboni-n.

[[Skeda:Murchison Falls 573x430.jpg|parapamje|358px|Ujëvara Murçison në [[Uganda]], me gjasa e arritur nga legjionarët romakë në kohën e [[Neroni]]t.]]
=== Plini i Vjetri ===
Pas disa vitesh, në vitin 70 të e.s.., [[Plini Plaku|Plini i Vjetri]] shkroi për një ekspeditë të [[Neroni]]t në afrim të një lufte pushtuese në [[Etiopia|Etiopi]],&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Plini i Vjetri|author-link=Plini Plaku|title=Naturalis Historia|publisher=Teubner|url=https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=urn:cts:latinLit:phi0978.phi001.perseus-lat1:35.1|year=1906|language=en|editor=Karl Friedrich Theodor Mayhoff}}&lt;/ref&gt; duke përmendur një ekspeditë të mëparshme të dërguar nga Publius Petroniusi, prefekti i Egjiptit gjatë sundimit të [[Augusti]]t, me synim pushtimin e qytetit të Meroes (200&amp;nbsp;km në veri të [[Hartum]]it të tanishëm). Plini e përshkruan relativisht me përpikmëri itinerarin e ekspeditës, paraprirjet, qytetet e zaptuara dhe largësitë e përshkuara, duke mundësuar të krahasohet ekspedita neroniane me atë augustiane. Në veçanti, disa informacione të dhëna nga Seneka gjejnë konfirmim nga vepra e Plinit.&lt;ref&gt;{{cite journal|author=Giovanni Vantini|title=Da dove viene l’acqua del Nilo? Ricerche e risposte di antichi scienziati|journal=Piroga|volume=8|issue=23|year=2004|language=it|pages=90-91}}&lt;/ref&gt;

=== Udhëtimi pasues i Diogjenit ===
Përmbledhja e ekspeditës ishte me siguri e njëhur për tregtarët grekë dhe romakë që qëndronin në Egjipt, sa që Diogjeni, një tregtar greko-romak që jetoi midis viteve 70 dhe [[130]] të e.s.,&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news|work=Aspimeuropa.com|language=en|url=http://www.aspimeuropa.com/en/item/586-la-nostra-presenza-in-uganda.html|title=La nostra presenza in Uganda|url-status=dead|archive-date=12 qershor 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612142433/http://www.aspimeuropa.com/en/item/586-la-nostra-presenza-in-uganda.html}}&lt;/ref&gt; duke u kthyer nga një nga udhëtimet e tij, lundroi përgjatë ''Sinus Arabicus'' ([[Deti i Kuq]]) dhe, pasi preku Adulisin dhe Raptan, udhëtoi drejtë brendësisë së kontinentit,&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|title=Spedizioni romane in Africa|url=https://www.romanoimpero.com/2016/09/spedizioni-romane-in-africa.html|website=Romano Impero.com|language=it}}&lt;/ref&gt; deri në dy liqenë të mëdhenj, mbi të cilët ngriheshin male me borë, nga ku mendoi se buronte [[Nili]].&lt;ref&gt;{{Cite book|author=Mohammed Yehia Z. Ahmed|title=Turismo e Viaggio nell'Antico Egitto|language=it|url=https://books.google.al/books?id=Eg0mDwAAQBAJ&amp;pg=PT95&amp;dq=mercante+diogene+egitto|date=17 dhjetor 2017|publisher=Babelcube Inc.|ISBN=978-1-54750-055-0}}&lt;/ref&gt; Ai i quajti përkatësisht &quot;Malet e Hënës&quot; majat me borë të maleve Meru dhe [[Kilimanxharo]], &quot;Liqenet e Hënës&quot; [[Liqeni Viktoria|Liqenin Viktoria]], Liqenin Ejasi dhe Liqenin Natron,&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; dhe &quot;Rrafshnaltat e Hënës&quot; atë të territreve që përkojnë me Parkun Kombëtar të Serengetit.

Edhe Marini i Tirit tregon historinë e udhëtimit të Diogjenit,&lt;ref&gt;{{Cite news|language=it-IT|url=http://www.travelgeo.org/le-montagne-della-luna/|title=Le montagne della Luna - Avventure nel mondo|publisher=Avventure nel mondo|website=TravelGeo|date=27 korrik 2017}}&lt;/ref&gt; Ashtu si [[Ptolemeu|Klaud Ptolomeu]], i cili dëshmoi se në qendër të kontinentit afrikan ndodheshin me siguri ata liqene të mëdhenj të ushqyer nga &quot;Malet e Hënës&quot;, nga të cilët dilte Nili.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

''Geographia'' e [[Ptolemeu]]t u përkthye në latinisht për herë të parë në periudhën humanistike nga Iacopo d'Angelo da Scarperia.&lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia|author=P. Farzone|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/iacopo-di-angelo-da-scarperia_(Dizionario-Biografico)|title=Iacopo di Angelo da Scarperia|encyclopedia=Dizionario Biografico degli Italiani|volume=62|year=2004|language=it}}&lt;/ref&gt;

==Shiko gjithashtu==
{{Div col|rules=yes|colwidth=13em|gap=1em|style=column-count:3|small=yes}}
* [[Eksplorimi]]
* [[Neroni]]
* [[Nubia]]
* [[Ptolemeu]]
* [[Afrika Qendrore]]
* [[Lumi Niger]]
* [[Nili]]
* [[Lundrimi fenikas përqark Afrikës]]
* [[Peripli]]
* [[Periplusi i Pseudo-Skylaksit]]
* [[Historia e detarisë së lashtë]]
* [[Marinat dhe anijet e lashta]]
* [[Ekspansioni islam]]ik
* [[Eksplorimi Evropian i Afrikës]]
* [[Gjeografia e Etiopisë]]
* [[Eksplorimet detare portugeze]]
* [[Kristofor Kolombi]]
* [[Marko Polo]]
* [[Vasco da Gama]]
* [[Udhëtimi përqark botës]]
* [[Epoka e Lundrimit me Vela]]
* [[Republikat Detare]]
* [[Portolanët]]
* [[Epoka e zbulimeve]]
* [[Ekspedita e Magelanit]]
* [[David Livingstone]]
* [[Liqeni Viktoria]]
* [[Jus]]
* [[Amicitia]]
* [[Hospitium]]
* [[Civitas]]
* [[Colonus (person)]]
* [[Dediticii]]
* [[Municipium]]
* [[Peregrinus]]
* [[Patronazhi në Romën e Lashtë]]
* [[Romakët në Afrikën Nën-Sahariane]]
* [[Amfiteatri Romak]]
* [[Anijet Romake]]
* [[Arkitektura Romake]]
* [[Arkitektura e Teatrove Romake]]
* [[Besimet e lashta mesdhetare]]
* [[Bujqësia në Romën e lashtë]]
* [[Magjistratët romakë]]
* [[Magjistratët e Perandorisë Romake]]
* [[Dux]]
* [[Cirku Romak]]
* [[Cursus honorum]]
* [[Çitadela]]
* [[Dashuria Greke]]
* [[Ekonomia Romake]]
* [[Equites]]
* [[Festivalet Romake]]
* [[Forumet Romake]]
* [[Gens]]
* [[Gjeografia e Strabonit]]
* [[Harku i Triumfit]]
* [[Horacët dhe Kuriacët]]
* [[Instrumentum regni]]
* [[Itinerari]]
* [[Itinerarium Antonin Augusti]]
* [[Itinerarium Burdigalensis - Hierosolymitanum]]
* [[Kalendari Romak]]
* [[Klima e Romës së Lashtë]]
* [[Kolona e Fitores]]
* [[Kolonia Romake]]
* [[Kopshtet romake]]
* [[Kufijtë ushtarakë dhe fortifimet romake]]
* [[Kultura e Romës së lashtë]]
* [[Kuzhina antike romake]]
* [[Larja në Romën e Lashtë]]
* [[Latifundium]]
* [[Latinët e Lashtë]]
* [[Latium]]
* [[Legjioni romak]]
* [[Lidhja Latine]]
* [[Limes Britannicus]]
* [[Lista e toponimeve latine në Ballkan]]
* [[Lista e kolonive romake]]
* [[Llaçi romak]]
* [[Luftërat Romako-Latine]]
* [[Mare Nostrum]]
* [[Marina Romake]]
* [[Misteret greko-romake]]
* [[Muret mbrojtëse romake]]
* [[Muri i Antoninit]]
* [[Nikopoli i Epirit]]
* [[Njësitë matëse romake]]
* [[Optimates dhe populares]]
* [[Pallatet perandorake të Romës]]
* [[Pax Romana]]
* [[Perandoria Romake]]
* [[Peripli]]
* [[Periudha e Ngrohtë Romake]]
* [[Plaçkitja Vandale e Romës]]
* [[Plaçkitja Visigote e Romës]]
* [[Plebejtë]]
* [[Pomerium]]
* [[Principati (Roma)]]
* [[Romanitas]]
* [[Romanizimi (kulturor)]]
* [[Rrugët romake]]
* [[Selitë perandorake romake]]
* [[Lucius Annaeus Seneca]]
* [[Shpyllëzimi gjatë periudhës romake]]
* [[Shtatë Kodrat e Romës]]
* [[Shtetësia Romake]]
* [[Shtëpia Romake]]
* [[Skllavëria në Romën e lashtë]]
* [[Spektaklet Romake]]
* [[Tabula Peutingeriane]]
* [[Tempulli Romak]]
* [[Teknologjia në Romën e lashtë]]
* [[Thermae]]
* [[Traditat romake të emërtimit]]
* [[Triumfi Romak]]
* [[Ujësjellësi Romak]]
* [[Ura e Trajanit]]
* [[Ushqimi dhe darka në Perandorinë Romake]]
* [[Ushtria Romake]]
* [[Valetudinarium]]
* [[Varronis De re rustica]]
* [[Proçesionet fallike]]
* [[Vila Romake]]
* [[Zgjedhjet në Republikë Romake]]
* [[Zjarrfikja në Romën e Lashtë]]
{{Div col end}}

== Citimet fundore ==
{{Reflist|39em}}

==Bibliografia==
===Burime të lashta===
{{Refbegin|41em|indent=y}}
* {{Cite book|author=Apiani i Aleksandrisë|author-link=Apiani|title=Historia Romana (Ῥωμαϊκά)|volume=VII e VIII|language=grc}} Versioni anglisht [http://www.livius.org/ap-ark/appian/appian_0.html këtu] {{Webarchive|url = https://web.archive.org/web/20151120053128/http://www.livius.org/ap-ark/appian/appian_0.html |data =20 nëntor 2015}}.
* {{Cite book|author=Publius Elius Aristides|editor=Charles Allison Behr|year=1986|url=https://books.google.al/books?id=vsgUAAAAIAAJ&amp;lpg=PP9&amp;pg=PA388|title=The Complete Works|volume=I: Orationes I-XVI, With an Appendix Containing the Fragments and Inscriptions|publisher=Brill Archive|language=en|isbn=978-90-04-07844-4}}
* [[Dion Kasi|Kasius Dion Koceiani]], [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/home.html Historia Romana]; (Versioni anglisht)
* [[Dionisi i Halikarnasit]], [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Dionysius_of_Halicarnassus/home.html Antiquitates Romana].
* [[Eutropi]], [[Wikisource:la:Breviarium historiae romanae|''Breviarium historiae romanae'' (teksti latin), I-X]].
* {{Cite book|author=Tit Livi|author-link=Tit Livi|via=Google Books|year=1834|url=https://books.google.al/books?id=BLBmJCvaDokC|title=The History of Rome (Ab Urbe Condita)|editor=George Baker|volume=I|publisher=Jones &amp; Co.|language=en|chapter=Book I–XXVII}}
* {{Cite book|author=Tit Livi|author-link=Tit Livi|via=Google Books|year=1835|url=https://books.google.al/books?id=K-OCUOmiCNcC|title=Ab Urbe Condita|editor=George Baker|volume=II|publisher=Jones &amp; Co.|language=en|chapter=Book XXVIII–XLV}}
* {{Cite book|author=Plini i Vjetri|author-link=Plini Plaku|title=Naturalis Historia|url=https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=urn:cts:latinLit:phi0978.phi001.perseus-lat1:8.1|year=1906|publisher=Teubner|language=en|editor=Karl Friedrich Theodor Mayhoff}}
* {{Cite book|author=Plini i Riu|author-link=Plini i Riu|year=1890|url=https://books.google.al/books?id=ikfJdoGyecgC&amp;pg=PA60|title=The Letters of the Younger Pliny|publisher=Kegan Paul, Trench, Trübner &amp; Co.|translator=John Delaware Lewis|language=en|location=Londër, Angli}}
* {{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/159/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|year=1910|language=en|chapter=IV: A Discution of Snow, Hail, and Rain, [The Nile]|pages=159-192}}
* {{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/page/221/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|year=1910|language=en|chapter=VI: Treating of Earthquakes|pages=221-270}}
* {{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|year=1998|url=https://archive.org/details/seneca.-lettere-a-lucilio-ocr-1995_202509/page/852/|title=Lettere a Lucilio|chapter=108. Come si devono ascoltare i filosofi|editor=Umberto Boella|publisher=Unione Tipografico-Editrice Torinese|language=it|isbn=88-02-02664-5|pages=852-871}}
* {{Cite book|author=Straboni|author-link=Straboni|title=The Geography|date=1917–1932|url=https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Strabo/home.html|language=en|translator=H. L. Jones|publisher=Harvard University Press}}
{{Refend}}

===Burime historiografike moderne===
{{Refbegin|41em|indent=y}}
* {{Cite book|author=Mohammed Yehia Z. Ahmed|title=Turismo e Viaggio nell'Antico Egitto|url=https://books.google.al/books?id=Eg0mDwAAQBAJ&amp;dq=mercante+diogene+egitto|date=17 dhjetor 2017|publisher=Babelcube Inc.|language=it|ISBN=978-1-54750-055-0}}
* {{Cite book|author=Alberto Angela|title=Una giornata nell'antica Roma. Vita quotidiana, segreti e curiosità|publisher=Mondadori|location=Milano|year=2017|language=it|ISBN=978-88-04-66668-4|series=Rai Eri}}
* {{Cite book|author1=Maria Antonietta Lozzi Bonaventura|title=Roma antica. Viaggio nel tempo alla scoperta della location eterna|year=2009|publisher=Guide ITER|location=Subiaco|isbn=978-88-8177-143-1|language=it}}
* {{Cite web|author1=Carlos Cabanillas|author2=Santiago Apóstol|title=La vida cotidiana en Roma|url=http://www.santiagoapostol.net/latin/vida_roma.html|year=2003|language=es|website=Santiagoapostol.net|url-status=dead|archive-date=10 prill 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120410235402/http://www.santiagoapostol.net/latin/vida_roma.html}}
* Andrea Carandini, ''La nascita di Roma: dei, lari, eroi e uomini all'alba di una civiltà'', Torino, 1998.
* {{Cite book|editor=Andrea Carandini|title=Atlante di Roma antica|publisher=Mondadori Electa|language=it|location=Milano|year=2012|isbn=978-88-370-8510-0}}
* {{Cite book|author=Jérôme Carcopino|year=1971|title=La vita quotidiana a Roma|publisher=Universale Laterza|language=it|location=Bari}} 
* {{Cite book|language=en|last=Cipolla|first=Carlo|title=European Culture and Overseas Expansion|publisher=Pelican|location=Londra|year=1970}}
* {{Cite book|author=Melissa Barden Dowling|title=Time and Uncertainty|year=2004|chapter=A Time to Regender: The Transformation of Roman Time|publisher=Brill|language=en|pages=183-185}}
* {{Cite book|language=en|last=Emberling|first=Geoff|title=Nubia: Ancient Kingdoms of Africa|publisher=Institute for the Study of the Ancient World|location=New York|year=2011|isbn=978-0-615-48102-9}}
* {{Cite encyclopedia|author=P. Farzone|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/iacopo-di-angelo-da-scarperia_(Dizionario-Biografico)|title=Iacopo di Angelo da Scarperia|encyclopedia=Dizionario Biografico degli Italiani|volume=62|year=2004|language=it}}
* {{Cite book|author=Emilio Gabba|display-authors=et al.|title=Introduzione alla storia di Roma|year=1999|publisher=LED|location=Milano|isbn=88-7916-113-X|language=it}}
* {{Cite book|author=Andrea Giardina|title=Roma Antica|year=2008|publisher=Editori Laterza|location=Roma-Bari|isbn=978-88-420-7658-2|language=it}}
* {{Cite book|author=Andrea Giardina|title=L'uomo romano|year=1993|publisher=Economica Laterza|language=it}}
* {{Cite book|author=Kyle Harper|title=The Fate of Rome: Climate, Disease, and the End of An Empire|url=https://archive.org/details/fateofromeclimat0000harp|publisher=Princeton University Press|language=en|isbn=978-0-691-16683-4|oclc=1135813827|year=2017}}
* {{Cite book|author=Arnold H. M. Jones|title=Il Tramonto del Mondo Antico|location=Bari|publisher=Casa Editrice Giuseppe Laterza &amp; Figli|year=1972|language=it|id=CL 20-0462-3}} (titulli origjinal i veprës {{Cite book|author=Arnold H. M. Jones|title=The Decline of the Ancient World|publisher=Lonmans, Green and Co. Ltd|location=Londër|year=1966|language=en}}
* {{Cite journal|last=Kirwan|first=L. P.|title=Rome Beyond the Southern Egyptian Frontier|url=https://archive.org/details/sim_geographical-journal_1957-03_123_1/page/n14|journal=The Geographical Journal|volume=123|issue=1|date=mars 1957|doi=10.2307/1790717|language=en|pages=13-19}}
* {{Cite book|last=Malaspina|first=Ermanno|title=Bibliografia senecana del XX secolo|publisher=Pàtron Editore|year=2005|language=en|location=Bologna}}
* {{Cite book|author=Ralph W. Mathisen|title=Ancient Roman Civilization: History and Sources, 753 BCE to 640 CE|url=https://books.google.al/books?id=UYT1twEACAAJ|year=2019|publisher=[[Oxford University Press]]|language=en|isbn=978-0-19-084960-3|location=[[Nju Jork Siti]], [[Nju Jork]]|oclc=1038024098}}
* {{Cite book|author=Fergus Millar|chapter=The Political Character of the Classical Roman Republic, 200–151 B.C.|title=Rome, the Greek World, and the East: The Roman Republic and the Augustan Revolution|url=https://archive.org/details/romegreekworldea0002mill|publisher=University of North Carolina Press|year=2002|language=en|pages=[https://archive.org/details/romegreekworldea0002mill/page/136 136]-138}}
* {{Cite book|language=en|last=Milne|first=Joseph|title=A history of Egypt under Roman rule|url=https://archive.org/details/ahistoryegyptun01milngoog|publisher=Publisher Methuen|location=Londër|year=1898}} 
* {{Cite book|author=Theodor Mommsen|author-link=Theodor Mommsen|title=Storia di Roma antica|publisher=Sansoni|location=Firence|year=1972|language=it}}
* {{Cite book|last=Murphy|first=Trevor|title=Pliny the Elder's Natural History: the Empire in the Encyclopedia|url=https://archive.org/details/plinyeldersnatur0000murp|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2004|language=en|isbn=0-19-926288-8}}
* {{Cite book|author=Ugo Enrico Paoli|title=Vita romana|publisher=Oscar Mondadori|year=2005|language=it}}
* {{Cite book|last=Pollard|first=Elizabeth|title=Worlds Together, Worlds Apart: Concise Edition|volume=1|year=2015|publisher=W. W. Norton &amp; Company, Inc.|language=en|isbn=978-039325093-0|location=Nju Jork|pages=253}}
* {{Cite book|author1=David Stone Potter|author2=D. J. Mattingly|year=1999|title=Life, Death, and Entertainment in the Roman Empire|url=https://archive.org/details/lifedeathenterta0000unse|publisher=University of Michigan Press|language=en|ISBN=0-472-08568-9}}
* {{Cite book|last=Ramosino|first=Laura Cotta|title=Plinio il Vecchio e la tradizione storica di Roma nella Naturalis historia|publisher=Edizioni dell'Orso|language=en|location=Aleksandri|year=2004|isbn=88-7694-695-0}}
* {{Cite book|author=Claudio Rendina|title=Roma ieri, oggi e domani|year=2007|publisher=Newton Compton Editori|location=Roma|ISBN=978-88-541-1025-0|language=it}}
* {{Cite book|author=Robert K. Ritner|year=1998|title=The Cambridge History of Egypt|url=https://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf|editor=Carl F. Petry|chapter=I. Egypt Under Roman Rule: The Legacy of Ancient Egypt|volume=I|publisher=[[Cambridge University Press]]|language=en|isbn=0-521-47137-0|pages=1-33|access-date=20 dhjetor 2025|archive-date=10 qershor 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250610074323/http://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf|url-status=dead}}
* Gianpaolo Romanato, ''L'Africa nera fra cristianesimo e Islam. L'esperienza di Daniele Comboni (1831-1881)'', Corbaccio, Milano, 2003.
* {{Cite book|last=Sallares|first=Robert|chapter=Ecology|year=2007|chapter-url=https://archive.org/details/cambridgeeconomi0000unse_m5e2/page/14/|chapter-url-access=registration|editor-last=Scheidel|editor-first=Walter|editor-last2=Morris|editor-first2=Ian|editor-last3=Saller|editor-first3=Richard P.|title=The Cambridge Economic History of the Greco-Roman World|publisher=[[Cambridge University Press]]|publication-place=Kembrixh, MB|doi=10.1017/chol9780521780537.003|language=en|isbn=978-0-511-46707-3|oclc=263074667}}
* {{Cite book|author1=Walter Scheidel|author2=Ian Morris|author3=Richard P. Saller|url=https://www.vlebooks.com/vleweb/product/openreader?id=none&amp;isbn=9781139054140|title=The Cambridge Economic History of the Greco-Roman World|year=2013|publisher=[[Cambridge University Press]]|language=en|isbn=978-113905414-0|oclc=1277066427|access-date=7 qershor 2022|page=18}}
* {{Cite book|author=Romolo Augusto Staccioli|title=La Roma di Augusto|year=1985|url=https://books.google.al/books?id=BOBQswEACAAJ|location=Novara|publisher=De Agostini|language=it}}
* {{Cite book|author=Bryan Ward-Perkins|title=The Fall of Rome: And the End of Civilization|url=https://archive.org/details/fallofromeendofc0000brya|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2005|language=en|ISBN=0-19-280728-5}}
* {{Cite book|author=Derek A. Welsby|title=The Kingdom of Kush: The Napatan and Meroitic Empires|url=https://books.google.al/books?id=I2bJP8zLR_UC|year=1998|publisher=Markus Wiener Publishers|language=en|location=Princton|isbn=978-155876182-7}}
* Vantini, Giovanni: Nigrizia, 1996.
* {{Cite journal|last=Vantini|first=Giovanni|journal=Piroga|title=Da dove viene l'acqua del Nilo? Ricerche e risposte di antichi scienziati|year=2004|volume=8|issue=23|url=http://www.volint.it/piroga/piroga10/nilo.pdf|pages=88-91|language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20180114184708/http://www.volint.it/piroga/piroga10/nilo.pdf|archive-date=14 janar 2018|url-status=dead}}
{{Refend}}

[[Kategoria:Perandoria Romake]]
[[Kategoria:Gjeografi historike]]
[[Kategoria:Eksplorim]]
[[Kategoria:Ngjarje shekulli I p.e.s.]]
[[Kategoria:Ngjarje shekulli I]]
[[Kategoria:Ngjarje shekulli II]]
[[Kategoria:Gjeografia e Afrikës]]
[[Kategoria:Historia e lashtë]]</text>
      <sha1>hr3jb1dfx2o701u18o1gd07c1pwg4iv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Banjat e lashta greke</title>
    <ns>0</ns>
    <id>393179</id>
    <revision>
      <id>3027654</id>
      <parentid>3002648</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T00:17:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027654</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43265" sha1="1sdwbwqg9k2c0mestb14cd9fby4zz8x" xml:space="preserve">{{Short description|Vend i larjes publike në Greqinë e Lashtë}}
[[Skeda:THES-Agora baths 2.jpg|parapamje|354px|Banjat greke e të [[Selaniku]]t, [[shekulli III p.e.s.|shek. III p.e.s.]]]]
'''Banjat e lashta greke''' ishin komplekse banjash të përshtatshme për larjen dhe pastrimin në [[Greqia e Lashtë|Greqinë e Lashtë]], të ngjashme në konceptim me [[Larja në Romën e Lashtë|Banjat Romake]]. Banjat e lashta greke janë veçori e disa vendeve të të lashta të [[Helenizimi|helenizuara]]. Këto banja janë gjetur përveç [[Greqia|Greqisë]], edhe në [[Egjipti|Egjipt]], [[Italia|Itali]] dhe njëra madje është e vendosur në [[Marseja|Marsejë]] të Francës.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt; Disa nga këto banja datojnë nga [[shekulli V p.e.s.]]. Banjat publike patën një zhvillim gradual në lulëzimin në Periudhën Helenistike, në strukturat kulturalisht domethënëse. Vendndodhjet e shumta të banjave përgjatë [[Mesdheu]]t ofrojnë zhvillime të ndryshme kulturalisht unike.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

Banjat greke nuk ndiqnin të njëjtin dizajn dhe rregulla ndërtimi si tempujt apo ndërtesat e tjera civile në [[Greqia e Lashtë|Greqi]] dhe, në këtë mënyrë, banjat ishin shumë inovative. Ato ishin gjithmonë të njëjta në funksionet e tyre, por jo të njëjta në dizajnin e tyre. Megjithë larminë në varësi të secilit vend dhe popullsi, ka disa tipare që meren parasysh për të përcaktuar banjat greke. Disa nga elementet e shquara përfshinin tholoi, vaska dhe lloje të tjera banjash dhe pishinash, si dhe sisteme ngrohjeje dhe uji.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

Rëndësia e banjave të lashta greke u rrit përgjatë kohës dhe u bë një pjesë e rëndësishme e kulturave me të cilat ato përfshiheshin. Në shumë nga këto qytete pati një tranzicion nga banjat individuale te banjat më të përbashkëta dhe hapsira të tjera. Madje në vende që përqafonin pishin të përbashkëta, kishte akoma një zhvillim drastik në teknologjinë e banjave shtëpiake dhe rëndësinë e larjes për shlodhje ashtu si dhe pastërti.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Historia ==
[[Skeda:Carte Mediterranee 02.jpg|parapamje|majtas|Hartë e Mesdheut. Banjat greke janë gjetur në mjaft vende përgjatë këtij rajoni|372px]]
Banjat më të hershme greke datojnë nga gjysma e parë e [[shekulli V p.e.s.|shekullit të V p.e.s.]]. Ndërsa nuk ishin vetëm qytetet greke me banja publike, disa nga dëshmitë e para arkeologjike vijnë nga Banjat Dipilon në Athinë. [[Athina klasike|Athina]] ishte një vend rinovimi të madh i banjave publike.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book|last=Miles|first=Margaret M.|title=A Companion to Greek Architecture|year=2016|publisher=Wiley|language=en|isbn=978-1-118-32760-9|location=Somerset|oclc=952247410}}&lt;/ref&gt; Forma origjinale greke e larjes përbëhej nga asgjë më shumë se një zhytje e shpejtë në ujë të ftohtë deri sa populli i Lakonisë do të krijonte idenë e një banje me ajër të ngrohtë. Banja me ajër të ngrohtë më vonë do të njihej si një banjë lakonike. Populli i Lakonisë ishte nga zona e [[Sparta|Spartës]].&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite web|title=Mediterranean Baths: Early Greek and Roman Baths|url=http://www.cyberbohemia.com/Pages/EarlyGreek.htm|work=Cyberbohemia.com|language=en|url-status=dead|archive-date=23 shtator 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140923034913/http://www.cyberbohemia.com/Pages/EarlyGreek.htm}}&lt;/ref&gt; Me këtë banjë do të vinte idea e një [[spa]]je bashkë me larjen publike.

Banjat publike nuk u pranuan menjëherë për shkak të besimeve që kishte shoqëria e lashtë greke. Banjat ishin një komoditet që mundësonte rehati për përdoruesit e saj, duke iu kundërvënë virtyteve të disiplinës dhe burrërisë që priteshin nga burrat grekë. Ky pranim i ngadaltë do të rezultonte në ndërtimin e një numri të vogël banjash publike dhe përdorimin gjatë [[shekulli V p.e.s.|shekujve të V]] dhe [[shekulli IV p.e.s.|të IV p.e.s.]]. Gjatë një kohe të rafinimit urban në Periudhën Helenistike, banjat ishin në kulmin e zhvillimit të tyre. Komforti individual dhe mirëqenia u bënë më të rëndësishme për shoqërinë greke dhe, si rrjedhojë, numri i banjave do të rritej dhe do të mernin një vend të rëndësishëm në jetën greke.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Banja e Lakonisë ==
Uji për banjën e Lakonisë ngrohej në një nga dy mënyrat. E para ishte nëpërmjet zjarrit me djegie qymyri, ndërsa tjetra ishte nëpërmjet metodës së gurëve të nxehtë, që konsistonte në nxehjen e gurëve në një tjetër dhomë dhe sjelljen e tyre brenda banjës.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

== Vendndodhjet ==
Banjat greke mun të gjenden përgjatë gjithë [[Mesdheu]]t. Në Greqi ato mund të gjenden në Olimpia, [[Korinti|Korint]], [[Athina|Athinë]], [[Delos]], Epidauros, Mesenë, Nemea dhe në mjaftë vende të tjera. Përpara Periudhës Helenistike, shumica e banjave publike ndodheshin jashtë mureve të qytetit. Por pasi banjat do të bëheshin më të pranueshme, vendndodhja e tyre do të zhvendosej nga rrethinat në pjesët e brendshme të qytetit. Posaçërisht, ato do të ndërtoheshin në zona shumë të rëndësishme dhe të aksesueshme. Ato mund të gjenden edhe në vende të tjera: [[Aleksandria]] e [[Egjipti]]t dhe [[Gela|Gela, Itali]] për shembull.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

=== Banjat perëndimore greke ===
[[Skeda:Bagni greci di Gela, veduta dall'alto.jpg|parapamje|379px|Banjat greke të [[Gela]]s, Itali, janë më të hershmet të njohura në Siçili]]
Banjat greke do të arrinin pjesët e Italisë dhe [[Siçilia|Siçilisë greke]] gjatë [[shekulli IV p.e.s.|shekullit të IV p.e.s.]]. Banjat në këtë rajon janë qartësisht greke, pasi ato u sollën nga banorët e rinj grekë. Banjat greke të [[Gela]]s, më të hershmet e njohura në Siçili,&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Miles|first=Margaret M.|title=A Companion to Greek Architecture|year=2016|publisher=Wiley|language=en|location=Somerset|oclc=952247410|isbn=978-1-118-32760-9|page=331}}&lt;/ref&gt; ngjajnë me banjat në Olimpia, ku vaskat ishin një dhomë në formë drejtëkëndore. Një dhomë e dytë banje, e vendosur në një rinovim të mëvonshëm, ndjek dizajnin ''tholos'', i cili përdorej atëherë përjashtimisht në të gjitha banjat pasuese siçiliane. Banjat greko-siçiliane ishin inovative në mënyrën e tyre, veçanërisht për shkak se ato paraqesnin disa nga sistemet më të vjetra të hipokaustëve të njohur në ndërtesat e banjave greke. Banjat Veriore të Morgantinës dhe banjat në Sirakuzë mundësojnë një pamje të përgjithshme të kulmit të dizajnit dhe teknologjisë së banjës greke. Banjat Veriore tregojnë një sistem kompleks dhomash duke përfshirë dhomat e recepsionit, pritjes dhe ndërrimit; dhomat e shlodhjes dhe larjes; dhe dhomat për furrat, shërbimin e furrës dhe depozitën e ujit. Gjithashtu shfaqet për herë të parë në këto vende ndarja e ndërtesës në dy zona të ndryshme: një për larjen, ndërsa tjera për shlodhjen dhe socializimin (shpesh në një pishin zhytjeje).&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

=== Banjat greko-egjiptiane ===
[[Skeda:Baths at Abu Mena (IX).jpg|parapamje|majtas|358px|[[Abu Mena|Banjat greke të Abu Menas]], një nga vendet e ndryshme të larjes në Egjipt]]
Banjat greke do të përhapeshin në [[Egjipti|Egjipt]] dhe do të ndërtoheshin në sasi të mëdha. Banjat greko-egjiptiane paraqesnin dy ''tholoi'' të veçuar nga një korridor qendror, i cili është një element kyç i këtyre banjave. Dy ''tholoi-t'' mendohet se përdoreshin për të ndarë gratë nga burrat (e mbështetur më tej nga fakti se ''tholoi-t'' nuk kishin hyrje të drejtpërdrejtë te njëra-tjetra). Ose mund të kenë qenë përdorur thjeshtë për të pasur më shumë hapsirë larjeje të disponueshme. Një Egjipt, njerëzit laheshin ndarazi nga njëri-tjetri, në vend se në pishinat e zhytjes popullore në Greqinë Perëndimore. Për një kohë të gjatë, studjuesit besonin se banjat greko-egjiptiane përdornin prushore për të ngrohur ujin e tyre dhe se s’kishte asnjë sistem tjetër ngrohjeje. Megjithatë, një banjë e re do të zbulohej në vendin e njohur si Taposiris Magna, ku do të zbulohej një sistem dallueshëm i zhvilluar egjiptian ngrohjeje, duke përfshirë ngrohjen e mureve.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Plani dysheme dhe veçoritë ==

=== Llojet e banjave ===
Banjat greke mund të ndahen në tre lloje: banja e [[Gjimnazi i lashtë|gjimnazit]], banja shtëpiake dhe banja publike. Banjat në gjimnaz vështirë të ishin madje banja, në vend të legene uji ku burrat mund të qëndronin dhe të lanin veten. Në disa raste do të ishte një ''piscina'', një pishin apo pellg që mund të përdorej për tu larë dhe ndonjëherë për të notuar. Banjat e gjimnazeve nuk përdornin ujë të ngrohur. Banjat shtëpiake, të vendosura në shtëpitë private, ishin një dhomë e vetme me vetëm një vaskë dhe ndonjëherë një legen. Banjat publike janë veçanërisht sinonime të banjave të lashta greke.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite book|editor=Örjan Wikander|title=Handbook of Ancient Water Technology|year=2000|url=https://books.google.al/books?id=M61xEQAAQBAJ|publisher=Brill|language=en|isbn=978-90-04-47382-9|location=Leiden|oclc=43286505}}&lt;/ref&gt;

[[Skeda:Bathtub, large terracotta, 2nd century BC, AM Nafplio, Naum45.jpg|parapamje|372px|Një vaskë e lasht greke, [[shekulli II p.e.s.|shek. II p.e.s.]], Muzeu Arkeologjik i [[Nafplio]]s]]
=== Plane dhe veçori dhe kyçe ===
Në përgjithësi, banjat greke nuk ishin homogjene, veçanërisht pasi ato u përhapën në rajone të ndryshme dhe vlerat shoqërore dhe metodat e ndërtimit do të ndryshonin përgjtë Periudhës Helenistike. Qytete të ndryshme i ndryshuan planet mbi nevojat e popullsisë vendore. Kishte, megjithatë, disa veçori që përshkonin shumicën strukturave larëse. Banjat publike janë të përbëra nga një ose më shumë dhoma, që zakonisht janë rrethore. Kjo planimetri rrethore quhej ''tholos'' ({{Lang|grc|θόλος}}). Veçoria kyç në banjat e hershme greke ishte vaska në qendër të ''tholos-it''. Ndërsa hapsira e larjes ishte publike, vaskat përdoreshin individualisht. Ndërtimi i vaskave varionte, por shumica ishin prej terrakote ose prej guri. Vizitori do të ulej në banjën e tyre ndërsa një ndihmës hidhte ujë mbi ta. Ky stil larjeje i përngjasonte dushit, ose sapllakes, ku ka një rrjedhje të ujit mbi trupat e tyre.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; Për shkak të dizajnit të vaskave, larësit nuk mund ta zhysnin tërësisht trupin e tyre nën ujë.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Përveç vetë banjave, kishte prushiere për të ngrohur dhomën gjatë dimrit dhe një furrë për të ngrohur ujin. Kishte një shërbim të posaçëm zone për furrën. Në një tjetër dhomë, vizitorët mund të prisnin për radhën e tyre ose të hiqnin rrobat e tyre. Banjat greke kishin gjithçka që nevojitej për të ofruar një vend të thjeshtë për pastrimin dhe mbajtjen e hapsirave të ngrohta dhe me ujë.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; Herë pas here banjat publike paraqisnin një ''piscina'', megjithëse ato zakonisht ishin të thella mjaftueshmë për ndenjur në këmbë, jo për të notuar. Edhe më rrallë të gjendur në banjat publike janë legenët, të cilët ishin të zakonshëm në banjat e gjimnazeve.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[Skeda:Tholos temple plan.jpg|parapamje|majtas|321px|Shembulltyrë e tholos-it]]
Stili i banjave do të evoluonte përgjagjatë kohës duke përfshirë ''tholoi'' më të mëdhenjë ose shtesë, dysheme të dekoruara dhe forma të tjera të larjes duke synuar shlodhjen. Ka mjaft struktura, siç janë banjat në Olimpia, që tregojnë këto ndryshime dhe prirjen për rinovim.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; Duke përdorur banjat greke në Olimpian e Lashtë si një shembull, një banjë greke fillonte si asgjë më shumë sesa një strukturë e vetme drejtëkëndore 20 metra e gjatë dhe katër metra e gjerë. Një pus gjendej në njërin skaj të dhomës, ku atletët mund të mernin ujë.

Banja do të përmirësohej gjatë rasteve të ndryshme. Rinovimi i parë do të ndodhte rreth shekullit të V p.e.s., ku do të shtohej një dhomë e vogël ku vendoseshin tuba të vegjël përgjatë anës veriore dhe lindore dhe një pishinë pranë. I dyti do të ndodhte rreth fundit të shekullit të IV p.e.s., ku një dhomë tjetër do të shtohej në krahun perëndimor me tre nga muret që përshkoheshin nga tuba shtesë dhe uji i nxehtë. Rinovimi i tretë do të ndodhte rreth shekullit të I p.e.s., ku u pa shtimi i një dhome të madhe apsidale në jug bashkë me një sistem hipokausti.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Description of Olympia Greek Bath|language=en|url=http://odysseus.culture.gr/h/2/eh251.jsp?obj_id=5991|work=odysseus.culture.gr}}&lt;/ref&gt;

== Menaxhimi i ujit ==
Ndërsa banjat greke e rritën rëndësinë kulturore, ato ishin përgjithësisht më pak komplekse se [[Larja në Romën e Lashtë|analoget e tyre romake]]. Menaxhimi i ujit i të dyjave, gjithësesi, mund të vendoset në katër grupe: furnizimi me ujë, përdorimi i ujit, largimi i ujit dhe mënyrat e operimit.

[[Skeda:Hellenistic cistern, Epidaurus, Greece.jpg|parapamje|372px|Shembull i rrënojave të çisternës helenistike në Epidauros, Greqi]]
=== Furnizimi me ujë ===
[[Grekët e lashtë]] përdornin katër lloje të ndryshme furnizimi me ujë: grumbullimi dhe ruajtja e ujit të shiut  në çisterna, nxjerja e ujit nga toka (puset), sjelljen e ujit të rrjedhshëm nga afërsia si burimet dhe lumenjtë, dhe sjelljen e ujit nga burime të largëta. Nga këto, grekët do të përdornin metodën më të përshtatshme për zonën vendore. P.sh.: banjat në Nemea dhe Athinë. Në Nemea, një ujësjellës sillte ujin e burimit nga kodrat dhe mbahej në ujëmbledhësin që ishte ndërtuar pranë banjës.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; Në Banjat Dipilon në Athinë uji sillej nga një pus i afërt.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; Kishte gjithashtu edhe ujësjellës në Athinë, por, ndryshe nga Nemea, asnjë e dhënë nuk mbështet se ata furnizonin banjat me ujë.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

=== Përdorimi dhe ngrohja e ujit ===
Mënyra që uji përdorej në banja varej nga mënyra se si ai furnizohej, ashtu si dhe nga lloji i banjës dhe sitemit të ngrohjes. Banjat publike kërkonin një shkallë lëvizjeje manuale të ujit. Ndihmësit e ndihmonin vizitorin të lahej, por ata do të kishin nevojë të përzienin ujin e nxehtë me ujin e ftohtë përpara se ai të bëhej i përshtatshmërisht i ngrohtë.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; Zhvillimi i vazhdueshëm i sistemeve të ngrohjes pa krijimin e banjave luksoze. Sistemet ngrohëse ishin, sigurisht do ta nxehnin ujin, por gjithashtu për lloje të tjera banjash të ngrohta,&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; si dhomat e djersitjes, pishina të ngrohura dhe madje edhe depozita të ngrohura.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite book|editor1=Sandra K. Lucore|editor2=Monika Trümper|url=https://books.google.al/books?id=aeAInQEACAAJ|title=Greek Baths and Bathing Culture: New Discoveries and Approaches|year=2013|publisher=Peeters|language=en|isbn=978-90-429-2897-8|location=Leuven|oclc=843861843}}&lt;/ref&gt;

=== Largimi i ujit dhe operimi ===
Vaskat dhe enët e tjera përgjithësisht nuk kishin shumë pajisje rrjedhëse. Si pasojë, përdorimi i ujit nga tubat do të ketë qenë larguar dhe derdhur në dyshemenë e dhomës. Një sistem drenazhimi në dysheme ishte i nevojshëm për të larguar ujin e derdhur dhe të pengonte që dhoma të mbushej. Dyshemeja gjithashtu nevojitej të të nivelohej në mënyrë të përshtatshme në mënyrë që uji të rridhte në kanalizime. Ka të ngjarë që të ketë pasur gjithashtu ndonjë lloj dyshemeje të papërshkueshme nga uji. Për më tepër, kanalizimet do ta mernin ujin e përdorur të banjave dhe do ta derdhte atë jashtë, me gjasa në një pellg uji, si një kanal. Ndryshe nga ç‘ishte e zakonshme në [[Thermae|banjat romake]], grekën nuk e ripërdornin ujin e përdorur. Megjithatë, ka disa raste ku uji i përdorur do të lëvizej me këmbë ose në gropat e nevojtoreve. Ujësjellësit grekë kishin më pak prurje sesa ata të romakëve, kështu që banjat greke të furnizuara me ujë nuk ishin të zakonshme. Prandaj banjat greke nuk kishin ujë të rrjedhshëm si ato romake. Me shumë gjasa një sistem i ndërrimit të përditshëm të ujit ose rimbushjes së rregullt të ujëmbledhësve.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== Jeta shoqërore dhe kulturore ==
[[Skeda:Greek gymnasium in Sardes from the distance.jpg|parapamje|majtas|379px|Gjimnazi grek në Sardes, Turqi]]
Kultura që rrethonte banjat greke, dhe larja publike në përgjithësi, nuk është tepër e njohur ose e studjuar. Përdorimi i banjave për atletët në [[Gjimnazi i lashtë|gjimnaze]] është fusha më e informuar e kulturës greke të larjes. Megjitatë, pavarësisht kontekstit rrethanor dhe proçedural të larjes së përditshme nuk është shkruar nga e kaluara, vetëm dëshmitë nga sitet arkeologjike dhe arti mund të ofrojnë informacione.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

Nga [[shekulli II p.e.s.]] banjat publike ishin një pjesë shumë e rëndësishme e kulturës greke (dhe kulturave greko-egjiptiane dhe greko-italiane), siç mund të shihet nga zhvillimi i dizajnit të banjave dhe vendndodhjeve të tyre. Egjiptianët shtuan më shumë ''tholos-e'' për t’iu përshtatur numrit në rritje të vizitorëve. Në shumë qytete greke, larja mund të përfshinte si vaskat asht udhe zhytjet e përbashkëta në pishina dhe banja djersitjeje (gjithasht u të zakonshme). Ndërsa në banjat publike rritej ndjenja e bashkësisë, nuk do të ishin të pranuara kudo. Për shembull, [[Egjipti]] nuk i adoptoi kurrë banjat në grup. Banjat në Gortis nuk kanë pellgje të përbashkëta, pasi nuk përshtatej me zakonet e tyre. Gortis do të zhvillonte banjat me zhytje individuale, që gjithësesi sollën një ndryshim nga larja higjenike në larjen për qëllime shlodhjeje.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Shiko gjithashtu ==
{{Div col|rules=yes|colwidth=13em|gap=1em|style=column-count:3|small=yes}}
* [[Gjimnazi i lashtë]]
* [[Palestra (Greqi e lashtë)]]
* [[Gimnaziarku]]
* [[Greqia e Lashtë]]
* [[Greqia klasike]]
* [[Qytetërimi mikenas]]
* [[Greqia arkaike]]
* [[Epoka e errët greke]]
* [[Lashtësia klasike]]
* [[Greqia helenistike]]
* [[Greqia romake]]
* [[Magna Graecia]]
* [[Polisi]]
* [[Partenoni]]
* [[Pryteneon]]
* [[Prytan]]i
* [[Bule]]
* [[Agora]]
* [[Akropoli]]
* [[Lojërat e lashta olimpike]]
* [[Lista e teatrove të lashtë grekë]]
* [[Rendet arkitekturorë]]
* [[Urbanistika e lashtë greke]]
* [[Kopshtet e lashta greke]]
* [[Agoga]]
* [[Paideia]]
* [[Kalokagathia]]
* [[Simpoziumi]]
* [[Filozofia e lashtë greke]]
* [[Helenët]]
* [[Grekët e lashtë]]
* [[Helenizimi]]
* [[Helenocentrizmi]]
* [[Tempulli i Artemidës në Efes]]
* [[Historia e Athinës]]
* [[Akropoli (Athinë)]]
* [[Sparta]]
* [[Folklori i lashtë grek]]
* [[Higjiena personale]]
* [[Larja]]
* [[Banja]]
* [[Qendra hidrotermale]]
* [[Burimi termal]]
* [[Banjat e Dibrës]]
* [[Burimet termale në Shqipëri]]
* [[Kujdesi shëndetësor]]
* [[Veprimtaria e kujdesit shëndetësor]]
* [[Llixha]]
* [[Hamami]]
* [[Historia e mjekësisë]]
* [[Banja e Madhe e Mohenxho-daros]]
* [[Balnoterapia]]
* [[Feja e lashtë greke]]
* [[Arti i lashtë grek]]
* [[Arkitektura Arkaike Greke]]
* [[Arkitektura e lashtë greke]]
* [[Arkitektura Helenistike]]
* [[Arkitektura Klasike Greke]]
* [[Arkitektura Mikenase]]
* [[Arkitektura Minoike]]
* [[Veshjet në Greqinë e lashtë]]
* [[Njësitë e lashta matëse greke]]
* [[Amicitia]]
* [[Hospitium]]
* [[Anijet Romake]]
* [[Arkitektura Romake]]
* [[Besimet e lashta mesdhetare]]
* [[Bujqësia në Romën e lashtë]]
* [[Vigiles]]
* [[Institucionet politike të Romës së lashtë]]
* [[Cirku Romak]]
* [[Çitadela]]
* [[Dashuria Greke]]
* [[Domus]]
* [[Ekonomia Romake]]
* [[Forumet Romake]]
* [[Gjeografia e Strabonit]]
* [[Klima e Romës së Lashtë]]
* [[Kolonia Romake]]
* [[Kopshtet romake]]
* [[Kultura e Romës së lashtë]]
* [[Kuvendet Romake]]
* [[Kuzhina antike romake]]
* [[Larja në Romën e Lashtë]]
* [[Letërsia e vjetër greke e romake]]
* [[Llaçi romak]]
* [[Luftërat romako-greke]]
* [[Luftërat romako-maqedonase]]
* [[Lufta e Parë Romako-Maqedonase]]
* [[Lufta e dytë romako-maqedonase]]
* [[Lufta e tretë romako-maqedonase]]
* [[Mare Nostrum]]
* [[Marina Romake]]
* [[Masakra e Latinëve]]
* [[Misteret greko-romake]]
* [[Mjekësia Romake]]
* [[Moda e flokëve në Romën e lashtë]]
* [[Njësitë matëse romake]]
* [[Periudha e Ngrohtë Romake]]
* [[Rrugët romake]]
* [[Shtëpia Romake]]
* [[Tempulli Romak]]
* [[Teknologjia në Romën e lashtë]]
* [[Thermae]]
* [[Ujësjellësi Romak]]
* [[Urbanistika Romake]]
* [[Valetudinarium]]
* [[Vila Romake]]
* {{Commons category|Ancient Greek baths|Banja të lashta greke}}
{{Div col end}}

==Citime fundore==
{{Reflist|39em}}

==Bibliografia==
===Burime të lashta===
{{Refbegin|41em|small=yes|indent=yes}}
* {{Cite book|author=Apiani i Aleksandrisë|author-link=Apiani|title=Historia Romana (Ῥωμαϊκά)|volume=VII e VIII|language=grc}} Versioni anglisht [http://www.livius.org/ap-ark/appian/appian_0.html këtu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151120053128/http://www.livius.org/ap-ark/appian/appian_0.html |data=20 nëntor 2015 }}.
* {{Cite book|author=Publius Elius Aristides|editor=Charles Allison Behr|year=1986|url=https://books.google.al/books?id=vsgUAAAAIAAJ&amp;lpg=PP9&amp;pg=PA388|title=The Complete Works|volume=I: Orationes I-XVI, With an Appendix Containing the Fragments and Inscriptions|publisher=Brill Archive|language=en|isbn=978-90-04-07844-4}}
* {{Cite book|author=Arriani i Nikomedisë|author-link=Arriani|year=2013|language=en|url=https://archive.org/details/alexandergreatan0000arri|title=Alexander the Great: The Anabasis and the Indica|translator-last=Hammond|translator-first=Martin|publisher=[[Oxford University Press]]|series=Oxford World's Classics|url-access=registration|isbn=978-0-19-958724-7}}
* {{Cite book|author=Mark Aureli|author-link=Mark Aureli|title=The Meditations of Marcus Aurelius|editor=Alice Zimmern|url=https://books.google.al/books?id=G3VCAQAAIAAJ&amp;pg=PA123|chapter=Book VIII|year=1887|translator=Jeremy Collier|publisher=Walter Scott|language=en|pages=123-140}} 
* {{cite book|author=Aul Kornelius Celsi|title=De Medicina|editor=F. Marx|translator=W. G. Spencer|url=https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Celsus/5*.html|chapter=V, 26–28|via=University of Chicago (penelope.uchicago.edu)|language=en, la|date=1935–1938|pages=91-97}}
* {{Cite book|author=Diodor Sikuli|author-link=Diodor Sikuli|title=The Complete Works of Diodorus Siculus|year=2014|url=https://books.google.al/books?id=54vfAwAAQBAJ|publisher=Delphi Classics|language=en}}
* [[Dion Kasi|Kasius Dion Koceiani]], [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/home.html Historia Romana]; (Versioni anglisht)
* [[Dionisi i Halikarnasit]], [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Dionysius_of_Halicarnassus/home.html Antiquitates Romana].
* {{Cite book|author=Eratosteni|author-link=Eratosteni|title=Eratosthenica|url=https://books.google.al/books?id=TpQRHunOEJ8C&amp;pg=RA3-PA238|year=1822|editor=Gottfried Bernhardy|publisher=Impensis Ge. Reimeri|language=la, grc}}
* [[Eutropi]], [[Wikisource:la:Breviarium historiae romanae|''Breviarium historiae romanae'' (teksti latin), I-X]].
* {{Cite book|author1=Mark Porcius Katoni|author2=Mark TerencVarroni|author2-link=Varroni|author3=Lucius Junius Moderat Kolumela|author-link=Lucio Giunio Moderato Columella|url=https://gallica.bnf/fr/ark:/12148/bpt6k2820632|author4=Rutilius Taur Emilian Paladi|title=Les Agronomes latins: Caton, Varron Columelle, Palladius|translator=Charles-François Saboureux de La Bonneterie|year=1864|via=Gallica|publisher=Firmin Didot Fréres|language=fr}}{{Lidhje e vdekur}}
* {{Cite book|author1=Gaius Sallustius Krispi|author2=Jul Çezari|author2-link=Jul Çezari|url=https://archive.org/details/sallustejulesc00salluoft/page/|author3=Vellej Paterkuli|author3-link=Vellej Paterkuli|author4=Lucius Ane Flori|author4-link=Luc An Flori|title=Salluste, Jules César, C. Velléius Paterculus et A. Florus: œuvres completes avec la traduction en français|editor=Désiré Nisard|year=1850|publisher=Firmin Didot frères|language=fr, la}}
* {{Cite book|author=Tit Livi|author-link=Tit Livi|via=Google Books|year=1834|url=https://books.google.al/books?id=BLBmJCvaDokC|title=The History of Rome (Ab Urbe Condita)|editor=George Baker|volume=I|publisher=Jones &amp; Co.|language=en}}
* {{Cite book|author=Tit Livi|author-link=Tit Livi|via=Google Books|year=1835|url=https://books.google.al/books?id=K-OCUOmiCNcC|title=Ab Urbe Condita|editor=George Baker|volume=II|publisher=Jones &amp; Co.|language=en}}
* {{Cite book|author=Plini i Vjetri|author-link=Plini Plaku|title=Naturalis Historia|url=https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=urn:cts:latinLit:phi0978.phi001.perseus-lat1:8.1|year=1906|publisher=Teubner|language=en|editor=Karl Friedrich Theodor Mayhoff}}
* {{Cite book|author=Plini i Riu|author-link=Plini i Riu|year=1890|url=https://books.google.al/books?id=ikfJdoGyecgC&amp;pg=72|title=The Letters of the Younger Pliny|publisher=Kegan Paul, Trench, Trübner &amp; Co.|translator=John Delaware Lewis|language=en|location=Londër, Angli}}
* {{Cite book|author=Plutarku|author-link=Plutarku|title=Plutarch’s Lives Translated from the Original Greek|url=https://archive.org/details/plutarchslives01plut_0/page/57/|editor1=John Langhorne|editor2=William Langhorne|volume=1|publisher=Harper &amp; Brothers|year=1878|language=en}}
* {{Cite book|author=Polibi|author-link=Polibi|editor=H. J. Edwards|title=The Histories|url=https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Polybius/home.html|publisher=Harvard University Press|date=1922–1927|translator=William Roger Paton|language=en}}
* {{Cite book|author=Mark Vitruvius Polioni|editor1=Morris Hicky Morgan|year=1914|url=https://archive.org/details/vitruviustenbook00vitruoft/page/n35/|title=The Ten Books on Architecture|editor2=Herbert Langford Warren|publisher=Harvard University Press|language=en}}
* {{Cite book|author=Procopi i Çezaresë|author-link=Prokopi i Çezaresë|year=1916|title=The History of the Wars|translator=H. B. Dewing|publisher=[[Cambridge University Press]]|language=en}}
* {{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|year=1998|url=https://archive.org/details/seneca.-lettere-a-lucilio-ocr-1995_202509/page/852/|title=Lettere a Lucilio|editor=Umberto Boella|publisher=Unione Tipografico-Editrice Torinese|language=it|isbn=88-02-02664-5}}
* {{Cite book|author=Lucius Ane Seneka|author-link=Lucius Annaeus Seneca|url=https://archive.org/details/physicalsciencei00seneiala/|title=Phycical Science in the Time of Nero: Being a Translation of the Quaestiones Naturales of Seneca|editor=Archibald Geikie|translator=John Clarke|publisher=Macmillan and Co.|year=1910|language=en}}
* {{Cite book|author=Straboni|author-link=Straboni|title=The Geography|date=1917–1932|url=https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Strabo/home.html|language=en|translator=H. L. Jones|publisher=Harvard University Press}}
* {{Cite book|author=Publius Kornelius Taciti|author-link=Taciti|editor=Moses Hadas|url=https://archive.org/details/church-and-brodribb-complete-works-1942-en/page/|title=The Complete Works of Tacitus: The Annals – The Hisstory – The Life of Cnaeus Julius Agricola – Germany and Its Tribes – A Dialogue on Oratory|translator1=Alfred John Church|translator2=William Jackson Brodribb|chapter=I. The Annals; II. The History; III. The Life of Cnæus Julius Agricola; IV. Germany and Its Tribes; V. A Dialogue on Oratory|publisher=Random House|language=en|year=1942|isbn=978-039430953-8}}
{{Refend}}

===Burime historiografike moderne===
{{Refbegin|41em|indent=yes|small=yes}}
* {{cite book|last=Abbott|first=Frank Frost|title=Municipal Administration in the Roman Empire|url=https://archive.org/stream/municipaladminis032553mbp#page/n27/|first2=Allan Chester|last2=Johnson|year=1926|location=Prinston|publisher=Princeton University Press|language=en}}
* {{Cite book|author=Frank Frost Abbott|title=A History and Description of Roman Political Institutions|url=https://books.google.al/books?id=2mH7R8bs5qMC|year=1999|publisher=Adegi Graphic LLC|language=en|isbn=978-0-543-92749-1}}
* Jean-Pierre Adam, ''L'arte di costruire presso i romani. Materiali e tecniche'' Editore: Longanesi, 2003.
* {{Cite book|author=Mohammed Yehia Z. Ahmed|publisher=Babelcube Inc.|language=it|url=https://books.google.al/books?id=Eg0mDwAAQBAJ&amp;dq=mercante+diogene+egitto|title=Turismo e Viaggio nell'Antico Egitto|date=17 dhjetor 2017|ISBN=978-1-54750-055-0}}
* {{Cite book|author1=Philippe Aries|author2=Georges Duby|title=La vita privata, in 5 volumi|year=2001|publisher=Editori Laterza|language=it}}
* Ranuccio Bianchi Bandinelli dhe Mario Torelli, ''L'arte dell'antichità classica, Etruria-Roma'', Utet, Torino 1976.
* {{cite book|last=Beard|first=Mary|year=2008|title=The Fires of Vesuvius: Pompeii Lost and Found|url=https://archive.org/details/firesofvesuviusp00mary|location=Kembrixh, MA|publisher=Belknap Press of Harvard University Press|language=en|isbn=978-0-674-02976-7|oclc=225874239}}
* {{cite book|last1=Bevan|first1=William Latham|title=The Student's Manual of Ancient Geography|url=https://archive.org/details/studentsmanuala00smitgoog|last2=Smith|first2=William|location=Londër|publisher=John Murray|language=en|year=1875}}
* {{cite book|last1=Boëthius|first1=Axel|first2=John Bryan|last2=Ward-Perkins|year=1970|title=Etruscan and Roman Architecture|url=https://archive.org/details/bwb_S0-BLX-302|publisher=Penguin|language=en|location=Harmondsworth|isbn=0-14-056032-7}}
* {{Cite book|last=Brizzi|first=Giovanni|title=Storia di Roma. 1. Dalle origini ad Azio|year=1997|publisher=Pàtron|location=Bolonja|language=it}}
* {{Cite book|author=Viscount James Bryce Bryce|editor=Hans Ferdinand Helmolt|url=https://books.google.com/books?id=ykDTAAAAMAAJ&amp;pg=PA343|title=The World's History: The Mediterranean nations|publisher=William Heinemann|year=1902|language=en|location=Londër}}
* {{cite book|last1=Cary|first1=M.|last2=Scullard|first2=H. H.|title=A History of Rome: Down to the Reign of Constantine|url=https://archive.org/details/historyofromedow0000mcar_3edi|year=1975|edition=i 3-të|location=Nju Jork|publisher=St. Martin's Press|language=en|isbn=031238395-9}}
* {{Cite book|last=Caves|first=R. W.|title=Encyclopedia of the City|year=2004|publisher=Routledge|language=en}}
* {{cite conference|last=Dasen|first=Véronique|title=Hoops and Coming of Age in Greek and Roman Antiquity|conference=8th International Toy Research Association World Conference|url=https://hal-univ-paris13.archives-ouvertes.fr/hal-02170802|date=11 korrik 2018|language=en|location=Paris, FR}}
* {{Cite book|last1=Dillon|first1=Matthew|last2=Garland|first2=Lynda|title=Ancient Rome: From the Early Republic to the Assassination of Julius Caesar|year=2005|publisher=Routledge|language=en|isbn=978-041522458-1}}
* {{Cite book|last=Duncan-Jones|first=Richard|year=1974|title=The Economy of the Roman Empire|url=https://archive.org/details/economyofromanem0000dunc_f3v6|publisher=[[Cambridge University Press]]|language=en|isbn=0-521-20165-9}}
* {{Cite book|author=Victor Ehrenberg|title=Society and Civilization in Greece and Rome|url=https://books.google.al/books?id=F0liAAAAMAAJ|publisher=Oberlin College|language=en|year=1964|isbn=978-067481510-0}}
* Eilers, Claude. 2002. Roman Patrons of Greek Cities. Oxford: Oxford University Press.
* {{Cite book|editor=Andrew Erskine|title=A Companion to Ancient History|publisher=John Wiley &amp; Sons|language=en|year=2012|isbn=978-1-118-58153-7}}
* {{Cite book|author-last=Fox|author-first=Robin Lane|title=The Classical World: An Epic History From Homer to Hadrian|url=https://archive.org/details/classicalworldep00lane|publisher=Basic Books|year=2006|language=en}}
* {{Cite book|author=Jean-Claude Fredouille|title=Dictionaire de la civilisation romaine|year=1986|publisher=Larousse|language=fr|location=Paris}}
* {{Cite book|author=Emilio Gabba|display-authors=et al.|title=Introduzione alla storia di Roma|year=1999|publisher=LED|location=Milano|isbn=88-7916-113-X|language=it}}
* {{Cite book|author1=Marcel Le Glay|author2=Jean-Louis Voisin|author3=Yann Le Bohec|url=https://books.google.al/books?id=p4fVAAAACAAJ|title=Storia romana|year=2002|publisher=Il Mulino|language=it|isbn=978-88-1508779-9}}
* {{Cite book|author=Michael Grant|title=History of Rome|publisher=Scribner’s|year=1978|url=https://books.google.al/books?id=rF07AAAAMAAJ|language=en|isbn=978-068415986-7}}
* Pierre Gros - Mario Torelli, ''Storia dell'urbanistica. Il mondo romano'', Laterza 2007.
* {{Cite book|author=Erich S. Gruen|volume=1|title=The Hellenistic World and the Coming of Rome|publisher=University of California Press|year=1986|language=en}}
* {{Cite book|author=Mogens Herman Hansen|year=2004|publisher=[[Oxford University Press]]|url=https://books.google.al/books?id=h7kRDAAAQBAJ|title=An Inventory of Archaic and Classical Poleis: An Investigation Conducted by The Copenhagen Polis Centre for the Danish National Research Foundation|others=Danmarks Grundforskningsfond|language=en|isbn=978-0-19-814099-3}}
* {{Cite book|editor=Mogens Herman Hansen|title=A Comparative Study of Thirty City-state Cultures: An Investigation|url=https://books.google.al/books?id=8qvY8pxVxcwC|publisher=Kgl. Danske Videnskabernes Selskab|year=2000|language=en|isbn=978-877876177-4}}
* {{cite book|editor-last=Harvey|editor-first=Brian K.|year=2016|title=Daily Life in Ancient Rome: A Sourcebook|publisher=Focus Books (Hackett Publishing Company)|language=en|place=Indianapolis, IN|oclc=924682988|isbn=978-1-58510-795-7}}
* {{cite journal|last=Henderson|first=Tanya|date=24 mars 2008|title=Roman Baths: An Alternate Mode of Viewing the Evidence|journal=Past Imperfect|volume=13|orig-year=2007|url=https://journals.library.ualberta.ca/pi/index.php/pi/article/view/1590|s2cid=191339893|doi=10.21971/P7WC7T|doi-access=free|issn=1718-4487|via=University of Alberta|language=en|page=-1589-1591}}
* {{Cite book|author1=Peregrine Horden|author2=Nicholas Purcell|year=2000|url=https://books.google.al/books?id=R8GhRYNrkzYC|title=The Corrupting Sea: A Study of Mediterranean History|publisher=Wiley-Blackwell|language=en|isbn=978-063121890-6}}
* {{Cite book|author=Arnold H. M. Jones|title=Il Tramonto del Mondo Antico|location=Bari|publisher=Casa Editrice Giuseppe Laterza &amp; Figli|year=1972|language=it|id=CL 20-0462-3}} (titulli origjinal i veprës {{Cite book|author=Arnold H. M. Jones|title=The Decline of the Ancient World|publisher=Lonmans, Green and Co. Ltd|location=Londër|year=1966|language=en}}
* {{Cite book|author=Robert C. Knapp|title=Invisible Romans' Profile|year=2011|url=https://books.google.al/books?id=OZM0yvBjMcYC&amp;lpg=PP1&amp;pg=PA5|chapter=1. In the Middle: Ordinary Men|publisher=Harvard University Press|language=en|isbn=978-0-674-06199-6|pages=5-52}}
* {{Cite book|author=Günter Kopcke|title=Greece Between East and West, 10th-8th Centuries BC: Papers of the Meeting at the Institute of Fine Arts, New York University, March 15-16th, 1990|url=https://books.google.al/books?id=aAIdAAAAYAAJ|year=1992|editor1=Günter Kopcke|editor2=Isabelle Tokumaru|publisher=Verlag Philipp von Zabern|language=en|isbn=978-3-80531491-6}}
* {{cite book|last=Laurence|first=Ray|year=2009|title=Roman Passions: A History of Pleasure in Imperial Rome|location=Londër, MB|publisher=Bloomsbury Publishing PLC|language=en|isbn=978-1-4411-0339-0|oclc=1027148260}}
* {{Cite book|editor1=Sandra K. Lucore|editor2=Monika Trümper|publisher=Peeters|url=https://books.google.al/books?id=aeAInQEACAAJ|title=Greek Baths and Bathing Culture: New Discoveries and Approaches|year=2013|language=en|isbn=978-90-429-2897-8|location=Leuven|oclc=843861843}}
* {{Cite book|author=Ralph W. Mathisen|title=Ancient Roman Civilization: History and Sources, 753 BCE to 640 CE|url=https://books.google.al/books?id=UYT1twEACAAJ|year=2019|publisher=[[Oxford University Press]]|language=en|isbn=978-0-19-084960-3|location=[[Nju Jork Siti]], [[Nju Jork]]|oclc=1038024098}}
* {{Cite book|author1=John P. McKay|author2=Bennett D. Hill|author3=John Buckler|url=https://books.google.al/books?id=epbtAAAAMAAJ|title=A History of Western Society|year=2006|publisher=Houghton Mifflin|language=en|isbn=978-061852266-8}}
* {{Cite book|last1=Michel|first1=Cecile|editor1=Sharon R. Steadman|editor2=Gregory McMahon|title=The Oxford Handbook of Ancient Anatolia: (10,000-323 BC)|publisher=[[Oxford University Press]]|language=en|year=2016|isbn=978-0-19-933601-2}}
* {{Cite book|last=Miles|first=Margaret M.|title=A Companion to Greek Architecture|year=2016|publisher=Wiley|language=en|isbn=978-1-118-32760-9|location=Somerset|oclc=952247410}}
* {{Cite book|editor=G. Mokhtar|title=General History of Africa – II: Ancient Civilizations of Africa|url=https://books.google.com/books?id=gB6DcMU94GUC&amp;pg=PA515|publisher=Heinemann-University of California-UNESCO|language=en|year=1981|isbn=978-0-520-03913-1}}
* {{Cite book|author=Theodor Mommsen|author-link=Theodor Mommsen|year=2023|url=https://books.google.com/books?id=o0_mEAAAQBAJ|title=The History of Rome: From the Foundation of the City to the Rule of Julius Caesar|publisher=DigiCat|translator=William Purdie Dickson|language=en}}
* {{Cite book|author=Theodor Mommsen|author-link=Theodor Mommsen|year=2016|url=https://books.google.com/books?id=SpguEQAAQBAJ|title=L’Impero di Roma|publisher=Il Saggiatore|editor=Antonio G. Quattrini|language=it|isbn=978-88-6576543-2}}
* {{Cite book|author=Theodor Mommsen|author-link=Theodor Mommsen|year=2018|url=https://books.google.com/books?id=o0_mEAAAQBAJ|title=The Provinces of the Roman Epire (Illustrated Edition)|publisher=Musaicum Books|translator=William Purdie Dickson|language=en|isbn=978-80-272-4412-6}}
* {{Cite book|last=Nelson|first=Eric|year=2001|title=The Complete Idiot's Guide to the Roman Empire|url=https://archive.org/details/completeidiotsgu0000nels_z7e5|publisher=Alpha Books|language=en|ISBN=0-02-864151-5}}
* {{cite book|last1=Paige|first1=John C.|last2=Harrison|first2=Laura Woulliere|via=nps.gov|url=http://www.nps.gov/history/history/online_books/hosp/bathhouse_row.pdf|title=Out of the Vapors: A Social and Architectural History of Bathhouse Row, Hot Springs National Park|year=1987|publisher=U.S. Department of the Interior|language=en|series=National Park Service|url-status=dead|archive-date=28 maj 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080528190147/http://www.nps.gov/history/history/online_books/hosp/bathhouse_row.pdf}}
* Renato Peroni, ''Comunità e insediamento in Italia fra età del bronzo e prima età del ferro'', in ''Storia dei Greci e dei Romani'', vol. 13, Einaudi 2008.
* {{Cite book|author=Gabriella Poma|title=Le istituzioni politiche del mondo romano|year=2009|url=https://books.google.al/books?id=nLUuAQAAIAAJ|publisher=Il Mulino|language=it|isbn=978-88-1513430-1}}
* {{Cite book|editor1=Anders Holm Rasmussen|editor2=Susanne William Rasmussen|url=https://books.google.al/books?id=WnUWAQAAMAAJ|title=Religion and Society: Rituals, Resources and Identity in the Ancient Graeco-Roman World: the BOMOS-conferences 2002-2005|year=2008|publisher=Quasar|language=en|isbn=978-88-7140371-7}}
* {{Cite book|author=Robert K. Ritner|year=1998|title=The Cambridge History of Egypt|url=https://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf|editor=Carl F. Petry|volume=I|publisher=[[Cambridge University Press]]|language=en|isbn=0-521-47137-0|access-date=28 dhjetor 2025|archive-date=10 qershor 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250610074323/http://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf|url-status=dead}}
* {{cite encyclopedia|author=Betsey A. Robinson|title=Ancient Mediterranean Baths and Bathing|year=2021|url=https://www.oxfordbibliographies.com/view/document/obo-9780195389661/obo-9780195389661-0370.xml|encyclopedia=Oxford Bibliographies|access-date=28 prill 2022|language=en-UK|doi=10.1093/obo/9780195389661-0370|isbn=978-0-19-538966-1}}
* Ralph M. Rosen (2006) ''[http://repository.upenn.edu/classics_papers/29/ Comic Aischrology and the Urbanization of Agroikia]'', fq. 219–238
* {{Cite book|author1=Walter Scheidel|author2=Ian Morris|author3=Richard P. Saller|url=https://www.vlebooks.com/vleweb/product/openreader?id=none&amp;isbn=9781139054140|title=The Cambridge Economic History of the Greco-Roman World|year=2013|publisher=[[Cambridge University Press]]|language=en|isbn=978-113905414-0|oclc=1277066427|access-date=7 qershor 2022|page=18}}
* {{Cite book|last=Shephard|first=Roy J.|date=17 nëntor 2014|publisher=Springer|language=en|url=https://books.google.com/books?id=sI6eBQAAQBAJ&amp;pg=PA227|title=An Illustrated History of Health and Fitness, from Pre-History to our Post-Modern World|isbn=978-3-319-11671-6}}
* {{cite book|last1=Reuel Smith|first1=James|publisher=G. P. Putnam and Sons|year=1922|url=https://books.google.com/books?id=Z3JbAAAAMAA|title=Springs and Wells in Greek and Roman Literature Their Legends and Locations|language=en|access-date=19 tetor 2024}}
* {{Cite book|last=Stearns|first=Peter N.|title=The Encyclopedia of World History|url=https://archive.org/details/encyclopediaofwo00stea|publisher=Houghton Mifflin|year=2001|language=en|ISBN=0-395-65237-5}}
* {{Cite journal|author=Rein Taagepera|title=Size and Duration of Empires: Growth-Decline Curves, 600 B.C. to 600 A.D.|url=https://www.jstor.org/stable/1170959|year=1979|journal=Social Science History|doi=10.2307/1170959|publisher=Duke University Press|volume=3|issue=3/4|language=en|page=124–126}}
* {{Cite book|last1=Thomas|first1=Carol G.|title=Citadel to City-State: The Transformation of Greece, 1200-700 BC|last2=Conant|first2=Craig|publisher=Indiana University Press|year=2003|language=en|isbn=978-025321602-1}}
* {{cite book|first=Thomas A.J.|last=McGinn|year=2004|title=The Economy of Prostitution in the Roman World|url=https://archive.org/details/economyofprostit0000mcgi|place=An Arbor, MI|publisher=The University of Michigan Press|language=en}}
* {{Cite book|author=Roy Bowen Ward|title=Women In Roman Baths|publisher=Miami University|language=en|location=Oksford, Ohajo}}
* {{Cite book|author1=Allen Mason Ward|author2=Fritz Moritz Heichelheim|author3=Cedric A. Yeo|url=https://books.google.al/books?id=44cNAQAAMAAJ|title=A History of the Roman People|year=2003|publisher=Prentice Hall|language=en|isbn=978-013038480-5}}
* {{Cite book|editor=Örjan Wikander|title=Handbook of Ancient Water Technology|year=2000|url=https://books.google.al/books?id=M61xEQAAQBAJ|publisher=Brill|language=en|isbn=978-90-04-47382-9|location=Leiden|oclc=43286505}}
* {{Cite book|author1=Pierluigi De Vecchi|author2=Elda Cerchiari|title=I tempi dell'arte|year=1999|volume=1|publisher=Bompiani|language=it|location=Milano|isbn=88-451-7107-8}}
{{Refend}}

[[Kategoria:Ndërtesa të përfunduara në periudhën antike]]
[[Kategoria:Histori kulturore]]
[[Kategoria:Greqia e Lashtë]]
[[Kategoria:Historia e arkitekturës]]
[[Kategoria:Histori shoqërore]]
[[Kategoria:Banja]]
[[Kategoria:Balneoterapia]]
[[Kategoria:Kujdes shëndetësor]]
[[Kategoria:Histori e sportit]]
[[Kategoria:Higjiena personale]]</text>
      <sha1>1sdwbwqg9k2c0mestb14cd9fby4zz8x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Banjat e lashta greke</title>
    <ns>1</ns>
    <id>393438</id>
    <revision>
      <id>3027655</id>
      <parentid>2886660</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T00:17:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027655</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2112" sha1="q4a3wdrzko9600k86f6yn8ob3afybxs" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 0 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Banjat e lashta greke]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2886659 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua etiketa {{tlx|lidhje e vdekur}} te lidhja https://gallica.bnf/fr/ark:/12148/bpt6k2820632.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 4 janar 2026 08:20 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Banjat e lashta greke]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027654 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250610074323/http://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf për lidhjen https://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 02:17 (CEST)</text>
      <sha1>q4a3wdrzko9600k86f6yn8ob3afybxs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Flotilja Globale Sumud</title>
    <ns>1</ns>
    <id>393804</id>
    <revision>
      <id>3027686</id>
      <parentid>3023920</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:23:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim pa ndërveprim për më shumë se 14 ditë te faqja [[Diskutim:Flotilja Globale Sumud/Arkivi 1]]</comment>
      <origin>3027686</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="253" sha1="p7b3mbnq49jds46ge9yvboik8dh8vh2" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Flotilja Globale Sumud/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}</text>
      <sha1>p7b3mbnq49jds46ge9yvboik8dh8vh2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Kisha Katolike Romake në Shqipëri</title>
    <ns>1</ns>
    <id>399829</id>
    <revision>
      <id>3027688</id>
      <parentid>3026051</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:23:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim pa ndërveprim për më shumë se 14 ditë te faqja [[Diskutim:Kisha Katolike Romake në Shqipëri/Arkivi 1]]</comment>
      <origin>3027688</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="266" sha1="cdc6cyuggvkdhk5iuznwpm89h398tiz" xml:space="preserve">{{Përdoruesi:MajavahBot/config
|archive = Diskutim:Kisha Katolike Romake në Shqipëri/Arkivi %(counter)d
|algo = old(14d)
|counter = 1
|maxarchivesize = 1M
|minthreadsleft = 0
|minthreadstoarchive = 1
|archiveheader = {{Arkivi}}
}}
{{Arkiva|age=14|bot=MajavahBot}}</text>
      <sha1>cdc6cyuggvkdhk5iuznwpm89h398tiz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategoria Superiore 2026–27</title>
    <ns>0</ns>
    <id>404122</id>
    <revision>
      <id>3027633</id>
      <parentid>3027508</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T20:56:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NotEnisi2011</username>
        <id>169472</id>
      </contributor>
      <comment>/* Renditja */</comment>
      <origin>3027633</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18007" sha1="1t9k4si0j6w4chz9lbpyh98mvf1cjt9" xml:space="preserve">{{Infobox football league season
| competition = [[Kategoria Superiore]]
| relegated = 
| continentalcup1 = [[2027–28 UEFA Champions League|Champions League]]
| continentalcup1 qualifiers = 
| continentalcup2 = [[2027–28 UEFA Conference League|Conference League]]
| continentalcup2 qualifiers = 
| matches = 3
| total goals = 6
| league topscorer = [[Bekim Balaj]] (2 gola)
| biggest home win = 
| biggest away win = 
| highest scoring = 
| longest wins = 
| longest unbeaten = 
| longest winless = 
| longest losses = 
| highest attendance = 
| lowest attendance = 
| attendance = 
| average attendance = 
| prevseason = [[2025–26 Kategoria Superiore|2025–26]]
| nextseason = [[2027–28 Kategoria Superiore|2027–28]]
| updated = 22 gusht 2026
| season = 2026–27
| dates = 21 gusht 2026&amp;nbsp;–&lt;br /&gt; 9 maj 2027
| winners = 
| best goalkeeper = 
}}

'''[[Kategoria Superiore]] 2026-27''' është sezoni i 88-të zyrtar, ose sezoni i 91-të i [[Futbolli|futbollit]] të nivelit të lartë në [[Shqipëri]] (duke përfshirë tre kampionate jozyrtare gjatë [[Luftës së Dytë Botërore]]) dhe sezoni i 27-të nën emrin '''Kategoria Superiore'''. Sezoni do të fillojë më 22 gusht 2026 dhe do të përfundojë më 9 maj 2027.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-miraton-datat-e-nisjes-se-aktiviteteve-kombetare-per-sezonin-futbollistik-2026-2027/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF miraton datat e nisjes së aktiviteteve kombëtare për sezonin futbollistik 2026-2027|website=Fshf.org|date=25 qershor 2026|access-date=25 qershor 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-se-miraton-ndryshimin-e-formatit-te-kampionatit-abissnet-superiore-per-sezonet-2026-2027-2027-2028-dhe-2028-2029/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF-së miraton ndryshimin e formatit të kampionatit “Abissnet Superiore” për sezonet 2026/2027, 2027/2028 dhe 2028/2029|website=Fshf.org|date=23 qershor 2026|access-date=6 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

Fituesit e Kategorisë Superiore të këtij sezoni do të fitojnë një vend në raundin e parë kualifikues të [[UEFA Liga e Kampionëve|Ligës së Kampionëve UEFA 2027–28]], me klubet e vendit të dytë dhe të tretë që do të fillojnë në [[UEFA Liga e Konferencave|raundin e parë kualifikues]] të [[UEFA Liga e Konferencave|Ligës së Konferencës UEFA 2027–28]] .

== Ekipet ==

Dy klube kanë fituar promovim nga [[Kategoria e Parë 2025–26|Kategoria e Parë]], [[KF Laçi|Laçi]] (i promovuar pas një viti mungesë) dhe [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]] (i promovuar pas një viti mungesë). [[KF Bylis|Bylis]] (e zbritur pas dy vitesh në ligën e lartë) dhe [[Flamurtari FC|Flamurtari]] (e zbritur pas një viti në ligën e parë) ranë në [[Kategoria e Parë]] në përfundim të sezonin e kaluar.

=== Vendet ===
{{location map+ |Albania 
|float=right |width=300 
|caption=Vendet e ekipeve në Kategorinë Superiore.
|places=
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FC Dinamo City|Dinamo]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0764 |long=19.6669 |label=&lt;small&gt;[[KF Egnatia|Egnatia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0999996|long=20.0666664|label=&lt;small&gt;[[AF Elbasani|Elbasani]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=41.63556  |long=19.71306 |label=&lt;small&gt;[[KF Laçi|Laçi]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FK Partizani Tirana|Partizani]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{location map~ |Albania |lat=40.625833 |long=20.782778 |label=&lt;small&gt;[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.326081 |long=19.449856 |label=&lt;small&gt;[[KF Teuta Durrës|Teuta]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[KF Tirana|Tirana]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=42.07     |long=19.506667 |label=&lt;small&gt;[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.39083|long=19.655|label=&lt;small&gt;[[FK Vora|Vora]]&lt;/small&gt; |position=left}}
}}

{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Ekipi
! Qyteti
! Stadiumi
! Kapaciteti
! Sezoni 2026–27
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| [[Tirana]]
| [[Elbasan Arena]]{{Cref2|a|1}}
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}{{Cref2|a|1}}
| 4-t
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| [[Rrogozhinë]]
| [[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|4,267}}
| Kampion
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| [[Elbasan]]
| [[Elbasan Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}
| 2-të
|- 
| [[KF Laçi|Laçi]]
| [[Laç]]
| [[Stadiumi Laçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|2,271}}
| Kampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| [[Tirana]]
| Arena e Demave
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|3,959}}
| 5-të
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| [[Korçë]]
| [[Stadiumi Skënderbeu]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|5,800}}
| Nënkampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| [[Durrës]]
| [[Stadiumi Niko Dovana]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,040}}
| 8-të
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| [[Tirana]]
| [[Stadiumi Selman Stërmasi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|7,308}}
| 6-të
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| [[Shkodër]]
| [[Stadiumi Loro Boriçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|16,022}}
| 3-të
|-
| [[FK Vora|Vora]]
| [[Vorë]]
| Stadiumi Vora
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|1,436}}
| 7-të
|-
|}

=== Stadiumet ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
|[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|[[KF Egnatia|Egnatia]]
|[[AF Elbasani|Elbasani]]
|[[KF Laçi|Laçi]]
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|-
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Laçi]]
|Arena e Demave
|-
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''4,267'''
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''2,271'''
| Capacity: '''3,959'''
|-
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Egnatia Arena 2025 Field.jpg|200px]]
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Laç Stadium (WPWTR17).jpg|200px]]
|[[File:Partizani Complex.jpg|200px]]
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|[[KF Tirana|Tirana]]
|[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|[[FK Vora|Vora]]
|-
|[[Stadiumi Skënderbeu]]
|[[Stadiumi Niko Dovana]]
|[[Stadiumi Selman Stërmasi]]
|[[Stadiumi Loro Boriçi]]
|Stadiumi Vora
|-
| Capacity: '''5,800'''
| Capacity: '''12,040'''
| Capacity: '''7,308'''
| Capacity: '''16,022'''
| Capacity: '''1,436'''
|-
|[[File:Stadiumi Skënderbeu.jpg|200px]]
|[[File:Stadiumi Niko Dovana.jpg|200px]]
|[[File:Selman Stërmasi Stadium (10).jpg|200px]]
|[[File:Loro-Borici-Stadion.jpg|200px]]
|
|}

=== Personel dhe uniforma ===
&lt;!---Only one link per kit maker and sponsor, please.---&gt;
&lt;small&gt;Note: Flags indicate national team as has been defined under [[FIFA]] eligibility rules. Players and Managers may hold more than one non-FIFA nationality.&lt;/small&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! Ekipi
! President
! Menaxher
! Kapiteni
! Prodhuesi i uniformave
! Sponsor i bluzës
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Bardhi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ilir Daja]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Dita]]
| Kappa
| [[Caffè Pascucci]]
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Agim Demrozi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Nevil Dede]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albano Aleksi]]
| Joma
| Demrozi Construction
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Kujtim Llupa]]
| {{#invoke:flag|icon|SRB}} [[Ivan Gvozdenović]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Lulaj]]
| Kappa
| 
|-
| [[KF Laçi|Laçi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Pashk Laska]]
| {{#invoke:flag|icon|MKD}} [[Qatip Osmani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Stiven Bibo]]
| Macron
| 
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Gazmend Demi]]
| {{#invoke:flag|icon|ROU}} [[Florin Bratu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marçelino Preka]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Takaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Julian Ahmataj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marco Alia]]
| Cohl's
| 
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Fatos Troplini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edlir Tetova]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Blerim Kotobelli]]
| Macron
| 
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Refik Halili]]
| {{#invoke:flag|icon|CRO}} [[Dean Klafurić]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Redon Xhixha]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Alban Xhaferi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edi Martini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bekim Balaj]]
| Suzmar
| AL Invest
|-
| [[KF Vora|Vora]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albert Xhabafti]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Arjan Bellaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Shkëlzen Ruçi]]
| Macron
| Your Space
|-
|}

=== Ndryshime menaxheriale ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Ekipi
!Menaxher në largim
!Mënyra e&lt;br /&gt;nisjes
!Data e vendit të lirë
!Pozicioni në tabelë
!Menaxher i ardhshëm
!Data e&lt;br /&gt;emërimit
|-
|[[KF Laçi|Laçi]]
|{{#invoke:flag|icon|KOS}} {{#invoke:sort|name|Naci|Şensoy}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|rowspan=5 |''Para-sezon''
|{{#invoke:flag|icon|MKD}} {{#invoke:sort|name|Qatip|Osmani}}
|30 qershor 2026
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Ernest|Gjoka}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Julian|Ahmataj}}
|1 korrik 2026
|-
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Realf|Zhivanaj}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ROU}} {{#invoke:sort|name|Florin|Bratu}}
|6 korrik 2026
|-
|[[KF Tirana|Tirana]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Orges|Shehi}}
|Fundi i kontratës
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|CRO}} {{#invoke:sort|name|Dean|Klafurić}}
|3 korrik 2026
|-
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Bledar|Hodo}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|16 maj 2025
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Edlir|Tetova}}
|29 maj 2026
|-
|}

== Renditja ==
&lt;onlyinclude&gt;{{#invoke:Sports table|main|style=WDL
|source=[https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]

&lt;!--Update team positions here--&gt;
|team1=EGN |team2=VOR |team3=SKË |team4=VLL |team5=ELB |team6=LAÇ |team7=PAR |team8=TEU |team9=DIN |team10=TIR

&lt;!--Update team qualifications here (defined below)--&gt;
|result1=C |result2=C |result3=C |result4=C |result5=C |result6=C |result7=R |result8=R |result9=R |result10=R

&lt;!--Update team results here and then (if needed) positions above. Don't forget to update the date (update parameter)--&gt;
|update=future|start_date=22 August 2026
|win_DIN=0 |draw_DIN=0 |loss_DIN=1 |gf_DIN=0 |ga_DIN=1 &lt;!-- Dinamo City --&gt;
|win_EGN=1 |draw_EGN=0 |loss_EGN=0 |gf_EGN=3 |ga_EGN=0 &lt;!-- Egnatia --&gt;
|win_ELB=0 |draw_ELB=1 |loss_ELB=0 |gf_ELB=1 |ga_ELB=1 &lt;!-- Elbasani --&gt;
|win_LAÇ=0 |draw_LAÇ=1 |loss_LAÇ=0 |gf_LAÇ=1 |ga_LAÇ=1 &lt;!-- Laçi --&gt;
|win_PAR=0 |draw_PAR=1 |loss_PAR=0 |gf_PAR=0 |ga_PAR=0 &lt;!-- Partizani --&gt;
|win_SKË=0 |draw_SKË=1 |loss_SKË=0 |gf_SKË=2 |ga_SKË=2 &lt;!-- Skënderbeu --&gt;
|win_TEU=0 |draw_TEU=1 |loss_TEU=0 |gf_TEU=0 |ga_TEU=0 &lt;!-- Teuta --&gt;
|win_TIR=0 |draw_TIR=0 |loss_TIR=1 |gf_TIR=0 |ga_TIR=3 &lt;!-- Tirana --&gt;
|win_VLL=0 |draw_VLL=1 |loss_VLL=0 |gf_VLL=2 |ga_VLL=2 &lt;!-- Vllaznia --&gt;
|win_VOR=1 |draw_VOR=0 |loss_VOR=0 |gf_VOR=1 |ga_VOR=0 &lt;!-- Vora --&gt;

&lt;!--Status--&gt;
|status_text_X=I siguruar të paktën për Ligën e Konferencës, por prapëseprapë mund të kualifikohet për Ligën e Kampionëve
|status_text_Y=Në rastin më të mirë mund të arrijë në fazën eliminatore për rënien nga kategoria.

&lt;!--Team status--&gt;

&lt;!--Team definitions (wikilinks in table)--&gt;
|name_DIN=[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|name_EGN=[[KF Egnatia|Egnatia]]
|name_ELB=[[AF Elbasani|Elbasani]]
|name_LAÇ=[[KF Laçi|Laçi]] 
|name_PAR=[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|name_SKË=[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|name_TEU=[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|name_TIR=[[KF Tirana|Tirana]]
|name_VLL=[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|name_VOR=[[FK Vora|Vora]]

&lt;!--Table settings and rules--&gt;
|show_limit=5
|class_rules=1) Pikë; 2) Pikë kokë më kokë; 3) Diferenca e golave ​​kokë më kokë; 4) Gola të shënuar kokë më kokë; 5) Diferenca e golave; 6) Gola të shënuar; 7) Barazim.

&lt;!--Qualification definitions--&gt;
|res_col_header=QR
|col_C=green1 |text_C=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026-27#Championship round|Raundi i kampionatit]]
|col_R=red1   |text_R=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026–27#Relegation round|Raundi i rënies]]}}
&lt;/onlyinclude&gt;
==Rezultatet==
{{Col-start}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=22 gusht 2026
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 0-1

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 3-0
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 1-1
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 0-0
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 2-2
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=2027
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{col-end}}
*

== Referime ==
{{Cnote2 Begin}}
{{Cnote2|a|[[FC Dinamo City|Dinamo City]] do t'i luajnë ndeshjet e tyre në shtëpi për sezonin 2026–27 në [[Elbasan Arena]] në [[Elbasan]].}}
{{Cnote2 End}}

&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>1t9k4si0j6w4chz9lbpyh98mvf1cjt9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027636</id>
      <parentid>3027633</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:00:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NotEnisi2011</username>
        <id>169472</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027636</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18008" sha1="tf9mhyb9jbse7ldkgw4et92q0gbqcm8" xml:space="preserve">{{Infobox football league season
| competition = [[Kategoria Superiore]]
| relegated = 
| continentalcup1 = [[2027–28 UEFA Champions League|Champions League]]
| continentalcup1 qualifiers = 
| continentalcup2 = [[2027–28 UEFA Conference League|Conference League]]
| continentalcup2 qualifiers = 
| matches = 5
| total goals = 10
| league topscorer = [[Bekim Balaj]] (2 gola)
| biggest home win = 
| biggest away win = 
| highest scoring = 
| longest wins = 
| longest unbeaten = 
| longest winless = 
| longest losses = 
| highest attendance = 
| lowest attendance = 
| attendance = 
| average attendance = 
| prevseason = [[2025–26 Kategoria Superiore|2025–26]]
| nextseason = [[2027–28 Kategoria Superiore|2027–28]]
| updated = 23 gusht 2026
| season = 2026–27
| dates = 21 gusht 2026&amp;nbsp;–&lt;br /&gt; 9 maj 2027
| winners = 
| best goalkeeper = 
}}

'''[[Kategoria Superiore]] 2026-27''' është sezoni i 88-të zyrtar, ose sezoni i 91-të i [[Futbolli|futbollit]] të nivelit të lartë në [[Shqipëri]] (duke përfshirë tre kampionate jozyrtare gjatë [[Luftës së Dytë Botërore]]) dhe sezoni i 27-të nën emrin '''Kategoria Superiore'''. Sezoni do të fillojë më 22 gusht 2026 dhe do të përfundojë më 9 maj 2027.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-miraton-datat-e-nisjes-se-aktiviteteve-kombetare-per-sezonin-futbollistik-2026-2027/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF miraton datat e nisjes së aktiviteteve kombëtare për sezonin futbollistik 2026-2027|website=Fshf.org|date=25 qershor 2026|access-date=25 qershor 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-se-miraton-ndryshimin-e-formatit-te-kampionatit-abissnet-superiore-per-sezonet-2026-2027-2027-2028-dhe-2028-2029/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF-së miraton ndryshimin e formatit të kampionatit “Abissnet Superiore” për sezonet 2026/2027, 2027/2028 dhe 2028/2029|website=Fshf.org|date=23 qershor 2026|access-date=6 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

Fituesit e Kategorisë Superiore të këtij sezoni do të fitojnë një vend në raundin e parë kualifikues të [[UEFA Liga e Kampionëve|Ligës së Kampionëve UEFA 2027–28]], me klubet e vendit të dytë dhe të tretë që do të fillojnë në [[UEFA Liga e Konferencave|raundin e parë kualifikues]] të [[UEFA Liga e Konferencave|Ligës së Konferencës UEFA 2027–28]] .

== Ekipet ==

Dy klube kanë fituar promovim nga [[Kategoria e Parë 2025–26|Kategoria e Parë]], [[KF Laçi|Laçi]] (i promovuar pas një viti mungesë) dhe [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]] (i promovuar pas një viti mungesë). [[KF Bylis|Bylis]] (e zbritur pas dy vitesh në ligën e lartë) dhe [[Flamurtari FC|Flamurtari]] (e zbritur pas një viti në ligën e parë) ranë në [[Kategoria e Parë]] në përfundim të sezonin e kaluar.

=== Vendet ===
{{location map+ |Albania 
|float=right |width=300 
|caption=Vendet e ekipeve në Kategorinë Superiore.
|places=
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FC Dinamo City|Dinamo]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0764 |long=19.6669 |label=&lt;small&gt;[[KF Egnatia|Egnatia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0999996|long=20.0666664|label=&lt;small&gt;[[AF Elbasani|Elbasani]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=41.63556  |long=19.71306 |label=&lt;small&gt;[[KF Laçi|Laçi]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FK Partizani Tirana|Partizani]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{location map~ |Albania |lat=40.625833 |long=20.782778 |label=&lt;small&gt;[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.326081 |long=19.449856 |label=&lt;small&gt;[[KF Teuta Durrës|Teuta]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[KF Tirana|Tirana]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=42.07     |long=19.506667 |label=&lt;small&gt;[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.39083|long=19.655|label=&lt;small&gt;[[FK Vora|Vora]]&lt;/small&gt; |position=left}}
}}

{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Ekipi
! Qyteti
! Stadiumi
! Kapaciteti
! Sezoni 2026–27
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| [[Tirana]]
| [[Elbasan Arena]]{{Cref2|a|1}}
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}{{Cref2|a|1}}
| 4-t
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| [[Rrogozhinë]]
| [[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|4,267}}
| Kampion
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| [[Elbasan]]
| [[Elbasan Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}
| 2-të
|- 
| [[KF Laçi|Laçi]]
| [[Laç]]
| [[Stadiumi Laçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|2,271}}
| Kampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| [[Tirana]]
| Arena e Demave
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|3,959}}
| 5-të
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| [[Korçë]]
| [[Stadiumi Skënderbeu]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|5,800}}
| Nënkampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| [[Durrës]]
| [[Stadiumi Niko Dovana]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,040}}
| 8-të
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| [[Tirana]]
| [[Stadiumi Selman Stërmasi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|7,308}}
| 6-të
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| [[Shkodër]]
| [[Stadiumi Loro Boriçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|16,022}}
| 3-të
|-
| [[FK Vora|Vora]]
| [[Vorë]]
| Stadiumi Vora
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|1,436}}
| 7-të
|-
|}

=== Stadiumet ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
|[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|[[KF Egnatia|Egnatia]]
|[[AF Elbasani|Elbasani]]
|[[KF Laçi|Laçi]]
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|-
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Laçi]]
|Arena e Demave
|-
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''4,267'''
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''2,271'''
| Capacity: '''3,959'''
|-
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Egnatia Arena 2025 Field.jpg|200px]]
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Laç Stadium (WPWTR17).jpg|200px]]
|[[File:Partizani Complex.jpg|200px]]
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|[[KF Tirana|Tirana]]
|[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|[[FK Vora|Vora]]
|-
|[[Stadiumi Skënderbeu]]
|[[Stadiumi Niko Dovana]]
|[[Stadiumi Selman Stërmasi]]
|[[Stadiumi Loro Boriçi]]
|Stadiumi Vora
|-
| Capacity: '''5,800'''
| Capacity: '''12,040'''
| Capacity: '''7,308'''
| Capacity: '''16,022'''
| Capacity: '''1,436'''
|-
|[[File:Stadiumi Skënderbeu.jpg|200px]]
|[[File:Stadiumi Niko Dovana.jpg|200px]]
|[[File:Selman Stërmasi Stadium (10).jpg|200px]]
|[[File:Loro-Borici-Stadion.jpg|200px]]
|
|}

=== Personel dhe uniforma ===
&lt;!---Only one link per kit maker and sponsor, please.---&gt;
&lt;small&gt;Note: Flags indicate national team as has been defined under [[FIFA]] eligibility rules. Players and Managers may hold more than one non-FIFA nationality.&lt;/small&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! Ekipi
! President
! Menaxher
! Kapiteni
! Prodhuesi i uniformave
! Sponsor i bluzës
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Bardhi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ilir Daja]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Dita]]
| Kappa
| [[Caffè Pascucci]]
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Agim Demrozi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Nevil Dede]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albano Aleksi]]
| Joma
| Demrozi Construction
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Kujtim Llupa]]
| {{#invoke:flag|icon|SRB}} [[Ivan Gvozdenović]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Lulaj]]
| Kappa
| 
|-
| [[KF Laçi|Laçi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Pashk Laska]]
| {{#invoke:flag|icon|MKD}} [[Qatip Osmani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Stiven Bibo]]
| Macron
| 
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Gazmend Demi]]
| {{#invoke:flag|icon|ROU}} [[Florin Bratu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marçelino Preka]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Takaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Julian Ahmataj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marco Alia]]
| Cohl's
| 
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Fatos Troplini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edlir Tetova]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Blerim Kotobelli]]
| Macron
| 
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Refik Halili]]
| {{#invoke:flag|icon|CRO}} [[Dean Klafurić]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Redon Xhixha]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Alban Xhaferi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edi Martini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bekim Balaj]]
| Suzmar
| AL Invest
|-
| [[KF Vora|Vora]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albert Xhabafti]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Arjan Bellaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Shkëlzen Ruçi]]
| Macron
| Your Space
|-
|}

=== Ndryshime menaxheriale ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Ekipi
!Menaxher në largim
!Mënyra e&lt;br /&gt;nisjes
!Data e vendit të lirë
!Pozicioni në tabelë
!Menaxher i ardhshëm
!Data e&lt;br /&gt;emërimit
|-
|[[KF Laçi|Laçi]]
|{{#invoke:flag|icon|KOS}} {{#invoke:sort|name|Naci|Şensoy}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|rowspan=5 |''Para-sezon''
|{{#invoke:flag|icon|MKD}} {{#invoke:sort|name|Qatip|Osmani}}
|30 qershor 2026
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Ernest|Gjoka}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Julian|Ahmataj}}
|1 korrik 2026
|-
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Realf|Zhivanaj}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ROU}} {{#invoke:sort|name|Florin|Bratu}}
|6 korrik 2026
|-
|[[KF Tirana|Tirana]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Orges|Shehi}}
|Fundi i kontratës
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|CRO}} {{#invoke:sort|name|Dean|Klafurić}}
|3 korrik 2026
|-
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Bledar|Hodo}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|16 maj 2025
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Edlir|Tetova}}
|29 maj 2026
|-
|}

== Renditja ==
&lt;onlyinclude&gt;{{#invoke:Sports table|main|style=WDL
|source=[https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]

&lt;!--Update team positions here--&gt;
|team1=EGN |team2=VOR |team3=SKË |team4=VLL |team5=ELB |team6=LAÇ |team7=PAR |team8=TEU |team9=DIN |team10=TIR

&lt;!--Update team qualifications here (defined below)--&gt;
|result1=C |result2=C |result3=C |result4=C |result5=C |result6=C |result7=R |result8=R |result9=R |result10=R

&lt;!--Update team results here and then (if needed) positions above. Don't forget to update the date (update parameter)--&gt;
|update=future|start_date=22 August 2026
|win_DIN=0 |draw_DIN=0 |loss_DIN=1 |gf_DIN=0 |ga_DIN=1 &lt;!-- Dinamo City --&gt;
|win_EGN=1 |draw_EGN=0 |loss_EGN=0 |gf_EGN=3 |ga_EGN=0 &lt;!-- Egnatia --&gt;
|win_ELB=0 |draw_ELB=1 |loss_ELB=0 |gf_ELB=1 |ga_ELB=1 &lt;!-- Elbasani --&gt;
|win_LAÇ=0 |draw_LAÇ=1 |loss_LAÇ=0 |gf_LAÇ=1 |ga_LAÇ=1 &lt;!-- Laçi --&gt;
|win_PAR=0 |draw_PAR=1 |loss_PAR=0 |gf_PAR=0 |ga_PAR=0 &lt;!-- Partizani --&gt;
|win_SKË=0 |draw_SKË=1 |loss_SKË=0 |gf_SKË=2 |ga_SKË=2 &lt;!-- Skënderbeu --&gt;
|win_TEU=0 |draw_TEU=1 |loss_TEU=0 |gf_TEU=0 |ga_TEU=0 &lt;!-- Teuta --&gt;
|win_TIR=0 |draw_TIR=0 |loss_TIR=1 |gf_TIR=0 |ga_TIR=3 &lt;!-- Tirana --&gt;
|win_VLL=0 |draw_VLL=1 |loss_VLL=0 |gf_VLL=2 |ga_VLL=2 &lt;!-- Vllaznia --&gt;
|win_VOR=1 |draw_VOR=0 |loss_VOR=0 |gf_VOR=1 |ga_VOR=0 &lt;!-- Vora --&gt;

&lt;!--Status--&gt;
|status_text_X=I siguruar të paktën për Ligën e Konferencës, por prapëseprapë mund të kualifikohet për Ligën e Kampionëve
|status_text_Y=Në rastin më të mirë mund të arrijë në fazën eliminatore për rënien nga kategoria.

&lt;!--Team status--&gt;

&lt;!--Team definitions (wikilinks in table)--&gt;
|name_DIN=[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|name_EGN=[[KF Egnatia|Egnatia]]
|name_ELB=[[AF Elbasani|Elbasani]]
|name_LAÇ=[[KF Laçi|Laçi]] 
|name_PAR=[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|name_SKË=[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|name_TEU=[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|name_TIR=[[KF Tirana|Tirana]]
|name_VLL=[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|name_VOR=[[FK Vora|Vora]]

&lt;!--Table settings and rules--&gt;
|show_limit=5
|class_rules=1) Pikë; 2) Pikë kokë më kokë; 3) Diferenca e golave ​​kokë më kokë; 4) Gola të shënuar kokë më kokë; 5) Diferenca e golave; 6) Gola të shënuar; 7) Barazim.

&lt;!--Qualification definitions--&gt;
|res_col_header=QR
|col_C=green1 |text_C=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026-27#Championship round|Raundi i kampionatit]]
|col_R=red1   |text_R=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026–27#Relegation round|Raundi i rënies]]}}
&lt;/onlyinclude&gt;
==Rezultatet==
{{Col-start}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=22 gusht 2026
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 0-1

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 3-0
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 1-1
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 0-0
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 2-2
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=2027
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{col-end}}
*

== Referime ==
{{Cnote2 Begin}}
{{Cnote2|a|[[FC Dinamo City|Dinamo City]] do t'i luajnë ndeshjet e tyre në shtëpi për sezonin 2026–27 në [[Elbasan Arena]] në [[Elbasan]].}}
{{Cnote2 End}}

&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>tf9mhyb9jbse7ldkgw4et92q0gbqcm8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027641</id>
      <parentid>3027636</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:36:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NotEnisi2011</username>
        <id>169472</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027641</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18168" sha1="hrj4ahwhnnyrd5h5u78w8ifpr9e1haj" xml:space="preserve">{{Infobox football league season
| competition = [[Kategoria Superiore]]
| relegated = 
| continentalcup1 = [[2027–28 UEFA Champions League|Champions League]]
| continentalcup1 qualifiers = 
| continentalcup2 = [[2027–28 UEFA Conference League|Conference League]]
| continentalcup2 qualifiers = 
| matches = 5
| total goals = 10
| league topscorer = [[Bekim Balaj]] (2 gola)
| biggest home win = [[KF Egnatia|Egnatia]] 3-0 [[KF Tirana|Tirana]]&lt;br /&gt;{{small|(23 gusht 2026)}}
| biggest away win = [[FC Dinamo City|Dinamo City]] 0-1 [[FK Vora|Vora]]&lt;br /&gt;{{small|(23 gusht 2026)}}
| highest scoring = 
| longest wins = 
| longest unbeaten = 
| longest winless = 
| longest losses = 
| highest attendance = 
| lowest attendance = 
| attendance = 
| average attendance = 
| prevseason = [[2025–26 Kategoria Superiore|2025–26]]
| nextseason = [[2027–28 Kategoria Superiore|2027–28]]
| updated = 23 gusht 2026
| season = 2026–27
| dates = 21 gusht 2026&amp;nbsp;–&lt;br /&gt; 9 maj 2027
| winners = 
| best goalkeeper = 
}}

'''[[Kategoria Superiore]] 2026-27''' është sezoni i 88-të zyrtar, ose sezoni i 91-të i [[Futbolli|futbollit]] të nivelit të lartë në [[Shqipëri]] (duke përfshirë tre kampionate jozyrtare gjatë [[Luftës së Dytë Botërore]]) dhe sezoni i 27-të nën emrin '''Kategoria Superiore'''. Sezoni do të fillojë më 22 gusht 2026 dhe do të përfundojë më 9 maj 2027.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-miraton-datat-e-nisjes-se-aktiviteteve-kombetare-per-sezonin-futbollistik-2026-2027/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF miraton datat e nisjes së aktiviteteve kombëtare për sezonin futbollistik 2026-2027|website=Fshf.org|date=25 qershor 2026|access-date=25 qershor 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-se-miraton-ndryshimin-e-formatit-te-kampionatit-abissnet-superiore-per-sezonet-2026-2027-2027-2028-dhe-2028-2029/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF-së miraton ndryshimin e formatit të kampionatit “Abissnet Superiore” për sezonet 2026/2027, 2027/2028 dhe 2028/2029|website=Fshf.org|date=23 qershor 2026|access-date=6 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

Fituesit e Kategorisë Superiore të këtij sezoni do të fitojnë një vend në raundin e parë kualifikues të [[UEFA Liga e Kampionëve|Ligës së Kampionëve UEFA 2027–28]], me klubet e vendit të dytë dhe të tretë që do të fillojnë në [[UEFA Liga e Konferencave|raundin e parë kualifikues]] të [[UEFA Liga e Konferencave|Ligës së Konferencës UEFA 2027–28]] .

== Ekipet ==

Dy klube kanë fituar promovim nga [[Kategoria e Parë 2025–26|Kategoria e Parë]], [[KF Laçi|Laçi]] (i promovuar pas një viti mungesë) dhe [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]] (i promovuar pas një viti mungesë). [[KF Bylis|Bylis]] (e zbritur pas dy vitesh në ligën e lartë) dhe [[Flamurtari FC|Flamurtari]] (e zbritur pas një viti në ligën e parë) ranë në [[Kategoria e Parë]] në përfundim të sezonin e kaluar.

=== Vendet ===
{{location map+ |Albania 
|float=right |width=300 
|caption=Vendet e ekipeve në Kategorinë Superiore.
|places=
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FC Dinamo City|Dinamo]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0764 |long=19.6669 |label=&lt;small&gt;[[KF Egnatia|Egnatia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0999996|long=20.0666664|label=&lt;small&gt;[[AF Elbasani|Elbasani]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=41.63556  |long=19.71306 |label=&lt;small&gt;[[KF Laçi|Laçi]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FK Partizani Tirana|Partizani]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{location map~ |Albania |lat=40.625833 |long=20.782778 |label=&lt;small&gt;[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.326081 |long=19.449856 |label=&lt;small&gt;[[KF Teuta Durrës|Teuta]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[KF Tirana|Tirana]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=42.07     |long=19.506667 |label=&lt;small&gt;[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.39083|long=19.655|label=&lt;small&gt;[[FK Vora|Vora]]&lt;/small&gt; |position=left}}
}}

{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Ekipi
! Qyteti
! Stadiumi
! Kapaciteti
! Sezoni 2026–27
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| [[Tirana]]
| [[Elbasan Arena]]{{Cref2|a|1}}
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}{{Cref2|a|1}}
| 4-t
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| [[Rrogozhinë]]
| [[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|4,267}}
| Kampion
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| [[Elbasan]]
| [[Elbasan Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}
| 2-të
|- 
| [[KF Laçi|Laçi]]
| [[Laç]]
| [[Stadiumi Laçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|2,271}}
| Kampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| [[Tirana]]
| Arena e Demave
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|3,959}}
| 5-të
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| [[Korçë]]
| [[Stadiumi Skënderbeu]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|5,800}}
| Nënkampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| [[Durrës]]
| [[Stadiumi Niko Dovana]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,040}}
| 8-të
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| [[Tirana]]
| [[Stadiumi Selman Stërmasi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|7,308}}
| 6-të
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| [[Shkodër]]
| [[Stadiumi Loro Boriçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|16,022}}
| 3-të
|-
| [[FK Vora|Vora]]
| [[Vorë]]
| Stadiumi Vora
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|1,436}}
| 7-të
|-
|}

=== Stadiumet ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
|[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|[[KF Egnatia|Egnatia]]
|[[AF Elbasani|Elbasani]]
|[[KF Laçi|Laçi]]
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|-
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Laçi]]
|Arena e Demave
|-
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''4,267'''
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''2,271'''
| Capacity: '''3,959'''
|-
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Egnatia Arena 2025 Field.jpg|200px]]
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Laç Stadium (WPWTR17).jpg|200px]]
|[[File:Partizani Complex.jpg|200px]]
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|[[KF Tirana|Tirana]]
|[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|[[FK Vora|Vora]]
|-
|[[Stadiumi Skënderbeu]]
|[[Stadiumi Niko Dovana]]
|[[Stadiumi Selman Stërmasi]]
|[[Stadiumi Loro Boriçi]]
|Stadiumi Vora
|-
| Capacity: '''5,800'''
| Capacity: '''12,040'''
| Capacity: '''7,308'''
| Capacity: '''16,022'''
| Capacity: '''1,436'''
|-
|[[File:Stadiumi Skënderbeu.jpg|200px]]
|[[File:Stadiumi Niko Dovana.jpg|200px]]
|[[File:Selman Stërmasi Stadium (10).jpg|200px]]
|[[File:Loro-Borici-Stadion.jpg|200px]]
|
|}

=== Personel dhe uniforma ===
&lt;!---Only one link per kit maker and sponsor, please.---&gt;
&lt;small&gt;Note: Flags indicate national team as has been defined under [[FIFA]] eligibility rules. Players and Managers may hold more than one non-FIFA nationality.&lt;/small&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! Ekipi
! President
! Menaxher
! Kapiteni
! Prodhuesi i uniformave
! Sponsor i bluzës
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Bardhi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ilir Daja]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Dita]]
| Kappa
| [[Caffè Pascucci]]
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Agim Demrozi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Nevil Dede]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albano Aleksi]]
| Joma
| Demrozi Construction
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Kujtim Llupa]]
| {{#invoke:flag|icon|SRB}} [[Ivan Gvozdenović]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Lulaj]]
| Kappa
| 
|-
| [[KF Laçi|Laçi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Pashk Laska]]
| {{#invoke:flag|icon|MKD}} [[Qatip Osmani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Stiven Bibo]]
| Macron
| 
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Gazmend Demi]]
| {{#invoke:flag|icon|ROU}} [[Florin Bratu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marçelino Preka]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Takaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Julian Ahmataj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marco Alia]]
| Cohl's
| 
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Fatos Troplini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edlir Tetova]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Blerim Kotobelli]]
| Macron
| 
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Refik Halili]]
| {{#invoke:flag|icon|CRO}} [[Dean Klafurić]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Redon Xhixha]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Alban Xhaferi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edi Martini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bekim Balaj]]
| Suzmar
| AL Invest
|-
| [[KF Vora|Vora]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albert Xhabafti]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Arjan Bellaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Shkëlzen Ruçi]]
| Macron
| Your Space
|-
|}

=== Ndryshime menaxheriale ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Ekipi
!Menaxher në largim
!Mënyra e&lt;br /&gt;nisjes
!Data e vendit të lirë
!Pozicioni në tabelë
!Menaxher i ardhshëm
!Data e&lt;br /&gt;emërimit
|-
|[[KF Laçi|Laçi]]
|{{#invoke:flag|icon|KOS}} {{#invoke:sort|name|Naci|Şensoy}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|rowspan=5 |''Para-sezon''
|{{#invoke:flag|icon|MKD}} {{#invoke:sort|name|Qatip|Osmani}}
|30 qershor 2026
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Ernest|Gjoka}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Julian|Ahmataj}}
|1 korrik 2026
|-
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Realf|Zhivanaj}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ROU}} {{#invoke:sort|name|Florin|Bratu}}
|6 korrik 2026
|-
|[[KF Tirana|Tirana]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Orges|Shehi}}
|Fundi i kontratës
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|CRO}} {{#invoke:sort|name|Dean|Klafurić}}
|3 korrik 2026
|-
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Bledar|Hodo}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|16 maj 2025
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Edlir|Tetova}}
|29 maj 2026
|-
|}

== Renditja ==
&lt;onlyinclude&gt;{{#invoke:Sports table|main|style=WDL
|source=[https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]

&lt;!--Update team positions here--&gt;
|team1=EGN |team2=VOR |team3=SKË |team4=VLL |team5=ELB |team6=LAÇ |team7=PAR |team8=TEU |team9=DIN |team10=TIR

&lt;!--Update team qualifications here (defined below)--&gt;
|result1=C |result2=C |result3=C |result4=C |result5=C |result6=C |result7=R |result8=R |result9=R |result10=R

&lt;!--Update team results here and then (if needed) positions above. Don't forget to update the date (update parameter)--&gt;
|update=future|start_date=22 August 2026
|win_DIN=0 |draw_DIN=0 |loss_DIN=1 |gf_DIN=0 |ga_DIN=1 &lt;!-- Dinamo City --&gt;
|win_EGN=1 |draw_EGN=0 |loss_EGN=0 |gf_EGN=3 |ga_EGN=0 &lt;!-- Egnatia --&gt;
|win_ELB=0 |draw_ELB=1 |loss_ELB=0 |gf_ELB=1 |ga_ELB=1 &lt;!-- Elbasani --&gt;
|win_LAÇ=0 |draw_LAÇ=1 |loss_LAÇ=0 |gf_LAÇ=1 |ga_LAÇ=1 &lt;!-- Laçi --&gt;
|win_PAR=0 |draw_PAR=1 |loss_PAR=0 |gf_PAR=0 |ga_PAR=0 &lt;!-- Partizani --&gt;
|win_SKË=0 |draw_SKË=1 |loss_SKË=0 |gf_SKË=2 |ga_SKË=2 &lt;!-- Skënderbeu --&gt;
|win_TEU=0 |draw_TEU=1 |loss_TEU=0 |gf_TEU=0 |ga_TEU=0 &lt;!-- Teuta --&gt;
|win_TIR=0 |draw_TIR=0 |loss_TIR=1 |gf_TIR=0 |ga_TIR=3 &lt;!-- Tirana --&gt;
|win_VLL=0 |draw_VLL=1 |loss_VLL=0 |gf_VLL=2 |ga_VLL=2 &lt;!-- Vllaznia --&gt;
|win_VOR=1 |draw_VOR=0 |loss_VOR=0 |gf_VOR=1 |ga_VOR=0 &lt;!-- Vora --&gt;

&lt;!--Status--&gt;
|status_text_X=I siguruar të paktën për Ligën e Konferencës, por prapëseprapë mund të kualifikohet për Ligën e Kampionëve
|status_text_Y=Në rastin më të mirë mund të arrijë në fazën eliminatore për rënien nga kategoria.

&lt;!--Team status--&gt;

&lt;!--Team definitions (wikilinks in table)--&gt;
|name_DIN=[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|name_EGN=[[KF Egnatia|Egnatia]]
|name_ELB=[[AF Elbasani|Elbasani]]
|name_LAÇ=[[KF Laçi|Laçi]] 
|name_PAR=[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|name_SKË=[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|name_TEU=[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|name_TIR=[[KF Tirana|Tirana]]
|name_VLL=[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|name_VOR=[[FK Vora|Vora]]

&lt;!--Table settings and rules--&gt;
|show_limit=5
|class_rules=1) Pikë; 2) Pikë kokë më kokë; 3) Diferenca e golave ​​kokë më kokë; 4) Gola të shënuar kokë më kokë; 5) Diferenca e golave; 6) Gola të shënuar; 7) Barazim.

&lt;!--Qualification definitions--&gt;
|res_col_header=QR
|col_C=green1 |text_C=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026-27#Championship round|Raundi i kampionatit]]
|col_R=red1   |text_R=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026–27#Relegation round|Raundi i rënies]]}}
&lt;/onlyinclude&gt;
==Rezultatet==
{{Col-start}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=22 gusht 2026
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 0-1

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 3-0
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 1-1
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 0-0
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 2-2
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=2027
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{col-end}}
*

== Referime ==
{{Cnote2 Begin}}
{{Cnote2|a|[[FC Dinamo City|Dinamo City]] do t'i luajnë ndeshjet e tyre në shtëpi për sezonin 2026–27 në [[Elbasan Arena]] në [[Elbasan]].}}
{{Cnote2 End}}

&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>hrj4ahwhnnyrd5h5u78w8ifpr9e1haj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027642</id>
      <parentid>3027641</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:38:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NotEnisi2011</username>
        <id>169472</id>
      </contributor>
      <comment>/* Renditja */</comment>
      <origin>3027642</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18168" sha1="cd6df3exk1qvejaeypzsd9fx6muh6gm" xml:space="preserve">{{Infobox football league season
| competition = [[Kategoria Superiore]]
| relegated = 
| continentalcup1 = [[2027–28 UEFA Champions League|Champions League]]
| continentalcup1 qualifiers = 
| continentalcup2 = [[2027–28 UEFA Conference League|Conference League]]
| continentalcup2 qualifiers = 
| matches = 5
| total goals = 10
| league topscorer = [[Bekim Balaj]] (2 gola)
| biggest home win = [[KF Egnatia|Egnatia]] 3-0 [[KF Tirana|Tirana]]&lt;br /&gt;{{small|(23 gusht 2026)}}
| biggest away win = [[FC Dinamo City|Dinamo City]] 0-1 [[FK Vora|Vora]]&lt;br /&gt;{{small|(23 gusht 2026)}}
| highest scoring = 
| longest wins = 
| longest unbeaten = 
| longest winless = 
| longest losses = 
| highest attendance = 
| lowest attendance = 
| attendance = 
| average attendance = 
| prevseason = [[2025–26 Kategoria Superiore|2025–26]]
| nextseason = [[2027–28 Kategoria Superiore|2027–28]]
| updated = 23 gusht 2026
| season = 2026–27
| dates = 21 gusht 2026&amp;nbsp;–&lt;br /&gt; 9 maj 2027
| winners = 
| best goalkeeper = 
}}

'''[[Kategoria Superiore]] 2026-27''' është sezoni i 88-të zyrtar, ose sezoni i 91-të i [[Futbolli|futbollit]] të nivelit të lartë në [[Shqipëri]] (duke përfshirë tre kampionate jozyrtare gjatë [[Luftës së Dytë Botërore]]) dhe sezoni i 27-të nën emrin '''Kategoria Superiore'''. Sezoni do të fillojë më 22 gusht 2026 dhe do të përfundojë më 9 maj 2027.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-miraton-datat-e-nisjes-se-aktiviteteve-kombetare-per-sezonin-futbollistik-2026-2027/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF miraton datat e nisjes së aktiviteteve kombëtare për sezonin futbollistik 2026-2027|website=Fshf.org|date=25 qershor 2026|access-date=25 qershor 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-se-miraton-ndryshimin-e-formatit-te-kampionatit-abissnet-superiore-per-sezonet-2026-2027-2027-2028-dhe-2028-2029/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF-së miraton ndryshimin e formatit të kampionatit “Abissnet Superiore” për sezonet 2026/2027, 2027/2028 dhe 2028/2029|website=Fshf.org|date=23 qershor 2026|access-date=6 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

Fituesit e Kategorisë Superiore të këtij sezoni do të fitojnë një vend në raundin e parë kualifikues të [[UEFA Liga e Kampionëve|Ligës së Kampionëve UEFA 2027–28]], me klubet e vendit të dytë dhe të tretë që do të fillojnë në [[UEFA Liga e Konferencave|raundin e parë kualifikues]] të [[UEFA Liga e Konferencave|Ligës së Konferencës UEFA 2027–28]] .

== Ekipet ==

Dy klube kanë fituar promovim nga [[Kategoria e Parë 2025–26|Kategoria e Parë]], [[KF Laçi|Laçi]] (i promovuar pas një viti mungesë) dhe [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]] (i promovuar pas një viti mungesë). [[KF Bylis|Bylis]] (e zbritur pas dy vitesh në ligën e lartë) dhe [[Flamurtari FC|Flamurtari]] (e zbritur pas një viti në ligën e parë) ranë në [[Kategoria e Parë]] në përfundim të sezonin e kaluar.

=== Vendet ===
{{location map+ |Albania 
|float=right |width=300 
|caption=Vendet e ekipeve në Kategorinë Superiore.
|places=
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FC Dinamo City|Dinamo]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0764 |long=19.6669 |label=&lt;small&gt;[[KF Egnatia|Egnatia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0999996|long=20.0666664|label=&lt;small&gt;[[AF Elbasani|Elbasani]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=41.63556  |long=19.71306 |label=&lt;small&gt;[[KF Laçi|Laçi]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FK Partizani Tirana|Partizani]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{location map~ |Albania |lat=40.625833 |long=20.782778 |label=&lt;small&gt;[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.326081 |long=19.449856 |label=&lt;small&gt;[[KF Teuta Durrës|Teuta]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[KF Tirana|Tirana]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=42.07     |long=19.506667 |label=&lt;small&gt;[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.39083|long=19.655|label=&lt;small&gt;[[FK Vora|Vora]]&lt;/small&gt; |position=left}}
}}

{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Ekipi
! Qyteti
! Stadiumi
! Kapaciteti
! Sezoni 2026–27
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| [[Tirana]]
| [[Elbasan Arena]]{{Cref2|a|1}}
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}{{Cref2|a|1}}
| 4-t
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| [[Rrogozhinë]]
| [[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|4,267}}
| Kampion
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| [[Elbasan]]
| [[Elbasan Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}
| 2-të
|- 
| [[KF Laçi|Laçi]]
| [[Laç]]
| [[Stadiumi Laçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|2,271}}
| Kampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| [[Tirana]]
| Arena e Demave
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|3,959}}
| 5-të
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| [[Korçë]]
| [[Stadiumi Skënderbeu]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|5,800}}
| Nënkampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| [[Durrës]]
| [[Stadiumi Niko Dovana]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,040}}
| 8-të
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| [[Tirana]]
| [[Stadiumi Selman Stërmasi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|7,308}}
| 6-të
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| [[Shkodër]]
| [[Stadiumi Loro Boriçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|16,022}}
| 3-të
|-
| [[FK Vora|Vora]]
| [[Vorë]]
| Stadiumi Vora
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|1,436}}
| 7-të
|-
|}

=== Stadiumet ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
|[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|[[KF Egnatia|Egnatia]]
|[[AF Elbasani|Elbasani]]
|[[KF Laçi|Laçi]]
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|-
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Laçi]]
|Arena e Demave
|-
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''4,267'''
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''2,271'''
| Capacity: '''3,959'''
|-
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Egnatia Arena 2025 Field.jpg|200px]]
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Laç Stadium (WPWTR17).jpg|200px]]
|[[File:Partizani Complex.jpg|200px]]
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|[[KF Tirana|Tirana]]
|[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|[[FK Vora|Vora]]
|-
|[[Stadiumi Skënderbeu]]
|[[Stadiumi Niko Dovana]]
|[[Stadiumi Selman Stërmasi]]
|[[Stadiumi Loro Boriçi]]
|Stadiumi Vora
|-
| Capacity: '''5,800'''
| Capacity: '''12,040'''
| Capacity: '''7,308'''
| Capacity: '''16,022'''
| Capacity: '''1,436'''
|-
|[[File:Stadiumi Skënderbeu.jpg|200px]]
|[[File:Stadiumi Niko Dovana.jpg|200px]]
|[[File:Selman Stërmasi Stadium (10).jpg|200px]]
|[[File:Loro-Borici-Stadion.jpg|200px]]
|
|}

=== Personel dhe uniforma ===
&lt;!---Only one link per kit maker and sponsor, please.---&gt;
&lt;small&gt;Note: Flags indicate national team as has been defined under [[FIFA]] eligibility rules. Players and Managers may hold more than one non-FIFA nationality.&lt;/small&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! Ekipi
! President
! Menaxher
! Kapiteni
! Prodhuesi i uniformave
! Sponsor i bluzës
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Bardhi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ilir Daja]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Dita]]
| Kappa
| [[Caffè Pascucci]]
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Agim Demrozi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Nevil Dede]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albano Aleksi]]
| Joma
| Demrozi Construction
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Kujtim Llupa]]
| {{#invoke:flag|icon|SRB}} [[Ivan Gvozdenović]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Lulaj]]
| Kappa
| 
|-
| [[KF Laçi|Laçi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Pashk Laska]]
| {{#invoke:flag|icon|MKD}} [[Qatip Osmani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Stiven Bibo]]
| Macron
| 
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Gazmend Demi]]
| {{#invoke:flag|icon|ROU}} [[Florin Bratu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marçelino Preka]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Takaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Julian Ahmataj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marco Alia]]
| Cohl's
| 
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Fatos Troplini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edlir Tetova]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Blerim Kotobelli]]
| Macron
| 
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Refik Halili]]
| {{#invoke:flag|icon|CRO}} [[Dean Klafurić]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Redon Xhixha]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Alban Xhaferi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edi Martini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bekim Balaj]]
| Suzmar
| AL Invest
|-
| [[KF Vora|Vora]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albert Xhabafti]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Arjan Bellaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Shkëlzen Ruçi]]
| Macron
| Your Space
|-
|}

=== Ndryshime menaxheriale ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Ekipi
!Menaxher në largim
!Mënyra e&lt;br /&gt;nisjes
!Data e vendit të lirë
!Pozicioni në tabelë
!Menaxher i ardhshëm
!Data e&lt;br /&gt;emërimit
|-
|[[KF Laçi|Laçi]]
|{{#invoke:flag|icon|KOS}} {{#invoke:sort|name|Naci|Şensoy}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|rowspan=5 |''Para-sezon''
|{{#invoke:flag|icon|MKD}} {{#invoke:sort|name|Qatip|Osmani}}
|30 qershor 2026
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Ernest|Gjoka}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Julian|Ahmataj}}
|1 korrik 2026
|-
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Realf|Zhivanaj}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ROU}} {{#invoke:sort|name|Florin|Bratu}}
|6 korrik 2026
|-
|[[KF Tirana|Tirana]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Orges|Shehi}}
|Fundi i kontratës
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|CRO}} {{#invoke:sort|name|Dean|Klafurić}}
|3 korrik 2026
|-
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Bledar|Hodo}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|16 maj 2025
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Edlir|Tetova}}
|29 maj 2026
|-
|}

== Renditja ==
&lt;onlyinclude&gt;{{#invoke:Sports table|main|style=WDL
|source=[https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]

&lt;!--Update team positions here--&gt;
|team1=EGN |team2=VOR |team3=SKË |team4=VLL |team5=ELB |team6=LAÇ |team7=PAR |team8=TEU |team9=DIN |team10=TIR

&lt;!--Update team qualifications here (defined below)--&gt;
|result1=C |result2=C |result3=C |result4=C |result5=C |result6=C |result7=R |result8=R |result9=R |result10=R

&lt;!--Update team results here and then (if needed) positions above. Don't forget to update the date (update parameter)--&gt;
|update=future|start_date=22 gusht 2026
|win_DIN=0 |draw_DIN=0 |loss_DIN=1 |gf_DIN=0 |ga_DIN=1 &lt;!-- Dinamo City --&gt;
|win_EGN=1 |draw_EGN=0 |loss_EGN=0 |gf_EGN=3 |ga_EGN=0 &lt;!-- Egnatia --&gt;
|win_ELB=0 |draw_ELB=1 |loss_ELB=0 |gf_ELB=1 |ga_ELB=1 &lt;!-- Elbasani --&gt;
|win_LAÇ=0 |draw_LAÇ=1 |loss_LAÇ=0 |gf_LAÇ=1 |ga_LAÇ=1 &lt;!-- Laçi --&gt;
|win_PAR=0 |draw_PAR=1 |loss_PAR=0 |gf_PAR=0 |ga_PAR=0 &lt;!-- Partizani --&gt;
|win_SKË=0 |draw_SKË=1 |loss_SKË=0 |gf_SKË=2 |ga_SKË=2 &lt;!-- Skënderbeu --&gt;
|win_TEU=0 |draw_TEU=1 |loss_TEU=0 |gf_TEU=0 |ga_TEU=0 &lt;!-- Teuta --&gt;
|win_TIR=0 |draw_TIR=0 |loss_TIR=1 |gf_TIR=0 |ga_TIR=3 &lt;!-- Tirana --&gt;
|win_VLL=0 |draw_VLL=1 |loss_VLL=0 |gf_VLL=2 |ga_VLL=2 &lt;!-- Vllaznia --&gt;
|win_VOR=1 |draw_VOR=0 |loss_VOR=0 |gf_VOR=1 |ga_VOR=0 &lt;!-- Vora --&gt;

&lt;!--Status--&gt;
|status_text_X=I siguruar të paktën për Ligën e Konferencës, por prapëseprapë mund të kualifikohet për Ligën e Kampionëve
|status_text_Y=Në rastin më të mirë mund të arrijë në fazën eliminatore për rënien nga kategoria.

&lt;!--Team status--&gt;

&lt;!--Team definitions (wikilinks in table)--&gt;
|name_DIN=[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|name_EGN=[[KF Egnatia|Egnatia]]
|name_ELB=[[AF Elbasani|Elbasani]]
|name_LAÇ=[[KF Laçi|Laçi]] 
|name_PAR=[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|name_SKË=[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|name_TEU=[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|name_TIR=[[KF Tirana|Tirana]]
|name_VLL=[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|name_VOR=[[FK Vora|Vora]]

&lt;!--Table settings and rules--&gt;
|show_limit=5
|class_rules=1) Pikë; 2) Pikë kokë më kokë; 3) Diferenca e golave ​​kokë më kokë; 4) Gola të shënuar kokë më kokë; 5) Diferenca e golave; 6) Gola të shënuar; 7) Barazim.

&lt;!--Qualification definitions--&gt;
|res_col_header=QR
|col_C=green1 |text_C=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026-27#Championship round|Raundi i kampionatit]]
|col_R=red1   |text_R=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026–27#Relegation round|Raundi i rënies]]}}
&lt;/onlyinclude&gt;

==Rezultatet==
{{Col-start}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=22 gusht 2026
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 0-1

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 3-0
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 1-1
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 0-0
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 2-2
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=2027
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{col-end}}
*

== Referime ==
{{Cnote2 Begin}}
{{Cnote2|a|[[FC Dinamo City|Dinamo City]] do t'i luajnë ndeshjet e tyre në shtëpi për sezonin 2026–27 në [[Elbasan Arena]] në [[Elbasan]].}}
{{Cnote2 End}}

&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>cd6df3exk1qvejaeypzsd9fx6muh6gm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027643</id>
      <parentid>3027642</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:42:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NotEnisi2011</username>
        <id>169472</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3027643</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18164" sha1="b1yyp5059otr8c27uxevsaj9v9kmzu1" xml:space="preserve">{{Infobox football league season
| competition = [[Kategoria Superiore]]
| relegated = 
| continentalcup1 = [[2027–28 UEFA Champions League|Champions League]]
| continentalcup1 qualifiers = 
| continentalcup2 = [[2027–28 UEFA Conference League|Conference League]]
| continentalcup2 qualifiers = 
| matches = 5
| total goals = 10
| league topscorer = [[Bekim Balaj]] (2 gola)
| biggest home win = [[KF Egnatia|Egnatia]] 3-0 [[KF Tirana|Tirana]]&lt;br /&gt;{{small|(23 gusht 2026)}}
| biggest away win = [[FC Dinamo City|Dinamo City]] 0-1 [[FK Vora|Vora]]&lt;br /&gt;{{small|(23 gusht 2026)}}
| highest scoring = 
| longest wins = 
| longest unbeaten = 
| longest winless = 
| longest losses = 
| highest attendance = 
| lowest attendance = 
| attendance = 
| average attendance = 
| prevseason = [[Kategoria Superiore 2025-26|2025–26]]
| nextseason = [[Kategoria Superiore 2027-28|2027–28]]
| updated = 23 gusht 2026
| season = 2026–27
| dates = 21 gusht 2026&amp;nbsp;–&lt;br /&gt; 9 maj 2027
| winners = 
| best goalkeeper = 
}}

'''[[Kategoria Superiore]] 2026-27''' është sezoni i 88-të zyrtar, ose sezoni i 91-të i [[Futbolli|futbollit]] të nivelit të lartë në [[Shqipëri]] (duke përfshirë tre kampionate jozyrtare gjatë [[Luftës së Dytë Botërore]]) dhe sezoni i 27-të nën emrin '''Kategoria Superiore'''. Sezoni do të fillojë më 22 gusht 2026 dhe do të përfundojë më 9 maj 2027.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-miraton-datat-e-nisjes-se-aktiviteteve-kombetare-per-sezonin-futbollistik-2026-2027/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF miraton datat e nisjes së aktiviteteve kombëtare për sezonin futbollistik 2026-2027|website=Fshf.org|date=25 qershor 2026|access-date=25 qershor 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fshf.org/sq/komiteti-ekzekutiv-i-fshf-se-miraton-ndryshimin-e-formatit-te-kampionatit-abissnet-superiore-per-sezonet-2026-2027-2027-2028-dhe-2028-2029/|title=Komiteti Ekzekutiv i FSHF-së miraton ndryshimin e formatit të kampionatit “Abissnet Superiore” për sezonet 2026/2027, 2027/2028 dhe 2028/2029|website=Fshf.org|date=23 qershor 2026|access-date=6 korrik 2026}}&lt;/ref&gt;

Fituesit e Kategorisë Superiore të këtij sezoni do të fitojnë një vend në raundin e parë kualifikues të [[UEFA Liga e Kampionëve|Ligës së Kampionëve UEFA 2027–28]], me klubet e vendit të dytë dhe të tretë që do të fillojnë në [[UEFA Liga e Konferencave|raundin e parë kualifikues]] të [[UEFA Liga e Konferencave|Ligës së Konferencës UEFA 2027–28]] .

== Ekipet ==

Dy klube kanë fituar promovim nga [[Kategoria e Parë 2025–26|Kategoria e Parë]], [[KF Laçi|Laçi]] (i promovuar pas një viti mungesë) dhe [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]] (i promovuar pas një viti mungesë). [[KF Bylis|Bylis]] (e zbritur pas dy vitesh në ligën e lartë) dhe [[Flamurtari FC|Flamurtari]] (e zbritur pas një viti në ligën e parë) ranë në [[Kategoria e Parë]] në përfundim të sezonin e kaluar.

=== Vendet ===
{{location map+ |Albania 
|float=right |width=300 
|caption=Vendet e ekipeve në Kategorinë Superiore.
|places=
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FC Dinamo City|Dinamo]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0764 |long=19.6669 |label=&lt;small&gt;[[KF Egnatia|Egnatia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.0999996|long=20.0666664|label=&lt;small&gt;[[AF Elbasani|Elbasani]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=41.63556  |long=19.71306 |label=&lt;small&gt;[[KF Laçi|Laçi]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[FK Partizani Tirana|Partizani]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{location map~ |Albania |lat=40.625833 |long=20.782778 |label=&lt;small&gt;[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.326081 |long=19.449856 |label=&lt;small&gt;[[KF Teuta Durrës|Teuta]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.3275 |long=19.8187 |label=&lt;small&gt;[[KF Tirana|Tirana]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~ |Albania |lat=42.07     |long=19.506667 |label=&lt;small&gt;[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~ |Albania |lat=41.39083|long=19.655|label=&lt;small&gt;[[FK Vora|Vora]]&lt;/small&gt; |position=left}}
}}

{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Ekipi
! Qyteti
! Stadiumi
! Kapaciteti
! Sezoni 2026–27
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| [[Tirana]]
| [[Elbasan Arena]]{{Cref2|a|1}}
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}{{Cref2|a|1}}
| 4-t
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| [[Rrogozhinë]]
| [[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|4,267}}
| Kampion
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| [[Elbasan]]
| [[Elbasan Arena]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,800}}
| 2-të
|- 
| [[KF Laçi|Laçi]]
| [[Laç]]
| [[Stadiumi Laçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|2,271}}
| Kampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| [[Tirana]]
| Arena e Demave
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|3,959}}
| 5-të
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| [[Korçë]]
| [[Stadiumi Skënderbeu]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|5,800}}
| Nënkampion ([[Kategoria e Parë 2025-26|Kategoria e Parë]])
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| [[Durrës]]
| [[Stadiumi Niko Dovana]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|12,040}}
| 8-të
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| [[Tirana]]
| [[Stadiumi Selman Stërmasi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|7,308}}
| 6-të
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| [[Shkodër]]
| [[Stadiumi Loro Boriçi]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|16,022}}
| 3-të
|-
| [[FK Vora|Vora]]
| [[Vorë]]
| Stadiumi Vora
| style=&quot;text-align:center;&quot;| {{nts|1,436}}
| 7-të
|-
|}

=== Stadiumet ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
|[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|[[KF Egnatia|Egnatia]]
|[[AF Elbasani|Elbasani]]
|[[KF Laçi|Laçi]]
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|-
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Demrozi|Egnatia Arena]]
|[[Elbasan Arena]]
|[[Stadiumi Laçi]]
|Arena e Demave
|-
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''4,267'''
| Capacity: '''12,800'''
| Capacity: '''2,271'''
| Capacity: '''3,959'''
|-
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Egnatia Arena 2025 Field.jpg|200px]]
|[[File:Elbasan Arena stadium in Elbasan, Albania 2.jpg|200px]]
|[[File:Laç Stadium (WPWTR17).jpg|200px]]
|[[File:Partizani Complex.jpg|200px]]
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|[[KF Tirana|Tirana]]
|[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|[[FK Vora|Vora]]
|-
|[[Stadiumi Skënderbeu]]
|[[Stadiumi Niko Dovana]]
|[[Stadiumi Selman Stërmasi]]
|[[Stadiumi Loro Boriçi]]
|Stadiumi Vora
|-
| Capacity: '''5,800'''
| Capacity: '''12,040'''
| Capacity: '''7,308'''
| Capacity: '''16,022'''
| Capacity: '''1,436'''
|-
|[[File:Stadiumi Skënderbeu.jpg|200px]]
|[[File:Stadiumi Niko Dovana.jpg|200px]]
|[[File:Selman Stërmasi Stadium (10).jpg|200px]]
|[[File:Loro-Borici-Stadion.jpg|200px]]
|
|}

=== Personel dhe uniforma ===
&lt;!---Only one link per kit maker and sponsor, please.---&gt;
&lt;small&gt;Note: Flags indicate national team as has been defined under [[FIFA]] eligibility rules. Players and Managers may hold more than one non-FIFA nationality.&lt;/small&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: left;&quot;
|-
! Ekipi
! President
! Menaxher
! Kapiteni
! Prodhuesi i uniformave
! Sponsor i bluzës
|-
| [[FC Dinamo City|Dinamo City]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Bardhi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ilir Daja]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Dita]]
| Kappa
| [[Caffè Pascucci]]
|-
| [[KF Egnatia|Egnatia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Agim Demrozi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Nevil Dede]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albano Aleksi]]
| Joma
| Demrozi Construction
|-
| [[AF Elbasani|Elbasani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Kujtim Llupa]]
| {{#invoke:flag|icon|SRB}} [[Ivan Gvozdenović]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bruno Lulaj]]
| Kappa
| 
|-
| [[KF Laçi|Laçi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Pashk Laska]]
| {{#invoke:flag|icon|MKD}} [[Qatip Osmani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Stiven Bibo]]
| Macron
| 
|-
| [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Gazmend Demi]]
| {{#invoke:flag|icon|ROU}} [[Florin Bratu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marçelino Preka]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Ardian Takaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Julian Ahmataj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Marco Alia]]
| Cohl's
| 
|-
| [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Fatos Troplini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edlir Tetova]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Blerim Kotobelli]]
| Macron
| 
|-
| [[KF Tirana|Tirana]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Refik Halili]]
| {{#invoke:flag|icon|CRO}} [[Dean Klafurić]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Redon Xhixha]]
| Joma
| 
|-
| [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Alban Xhaferi]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Edi Martini]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Bekim Balaj]]
| Suzmar
| AL Invest
|-
| [[KF Vora|Vora]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Albert Xhabafti]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Arjan Bellaj]]
| {{#invoke:flag|icon|ALB}} [[Shkëlzen Ruçi]]
| Macron
| Your Space
|-
|}

=== Ndryshime menaxheriale ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!Ekipi
!Menaxher në largim
!Mënyra e&lt;br /&gt;nisjes
!Data e vendit të lirë
!Pozicioni në tabelë
!Menaxher i ardhshëm
!Data e&lt;br /&gt;emërimit
|-
|[[KF Laçi|Laçi]]
|{{#invoke:flag|icon|KOS}} {{#invoke:sort|name|Naci|Şensoy}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|rowspan=5 |''Para-sezon''
|{{#invoke:flag|icon|MKD}} {{#invoke:sort|name|Qatip|Osmani}}
|30 qershor 2026
|-
|[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Ernest|Gjoka}}
|Fundi i kontratës
|4 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Julian|Ahmataj}}
|1 korrik 2026
|-
|[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Realf|Zhivanaj}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|ROU}} {{#invoke:sort|name|Florin|Bratu}}
|6 korrik 2026
|-
|[[KF Tirana|Tirana]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Orges|Shehi}}
|Fundi i kontratës
|10 maj 2026
|{{#invoke:flag|icon|CRO}} {{#invoke:sort|name|Dean|Klafurić}}
|3 korrik 2026
|-
|[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Bledar|Hodo}}
|Fundi i periudhës së kujdestarisë
|16 maj 2025
|{{#invoke:flag|icon|ALB}} {{#invoke:sort|name|Edlir|Tetova}}
|29 maj 2026
|-
|}

== Renditja ==
&lt;onlyinclude&gt;{{#invoke:Sports table|main|style=WDL
|source=[https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]

&lt;!--Update team positions here--&gt;
|team1=EGN |team2=VOR |team3=SKË |team4=VLL |team5=ELB |team6=LAÇ |team7=PAR |team8=TEU |team9=DIN |team10=TIR

&lt;!--Update team qualifications here (defined below)--&gt;
|result1=C |result2=C |result3=C |result4=C |result5=C |result6=C |result7=R |result8=R |result9=R |result10=R

&lt;!--Update team results here and then (if needed) positions above. Don't forget to update the date (update parameter)--&gt;
|update=future|start_date=22 gusht 2026
|win_DIN=0 |draw_DIN=0 |loss_DIN=1 |gf_DIN=0 |ga_DIN=1 &lt;!-- Dinamo City --&gt;
|win_EGN=1 |draw_EGN=0 |loss_EGN=0 |gf_EGN=3 |ga_EGN=0 &lt;!-- Egnatia --&gt;
|win_ELB=0 |draw_ELB=1 |loss_ELB=0 |gf_ELB=1 |ga_ELB=1 &lt;!-- Elbasani --&gt;
|win_LAÇ=0 |draw_LAÇ=1 |loss_LAÇ=0 |gf_LAÇ=1 |ga_LAÇ=1 &lt;!-- Laçi --&gt;
|win_PAR=0 |draw_PAR=1 |loss_PAR=0 |gf_PAR=0 |ga_PAR=0 &lt;!-- Partizani --&gt;
|win_SKË=0 |draw_SKË=1 |loss_SKË=0 |gf_SKË=2 |ga_SKË=2 &lt;!-- Skënderbeu --&gt;
|win_TEU=0 |draw_TEU=1 |loss_TEU=0 |gf_TEU=0 |ga_TEU=0 &lt;!-- Teuta --&gt;
|win_TIR=0 |draw_TIR=0 |loss_TIR=1 |gf_TIR=0 |ga_TIR=3 &lt;!-- Tirana --&gt;
|win_VLL=0 |draw_VLL=1 |loss_VLL=0 |gf_VLL=2 |ga_VLL=2 &lt;!-- Vllaznia --&gt;
|win_VOR=1 |draw_VOR=0 |loss_VOR=0 |gf_VOR=1 |ga_VOR=0 &lt;!-- Vora --&gt;

&lt;!--Status--&gt;
|status_text_X=I siguruar të paktën për Ligën e Konferencës, por prapëseprapë mund të kualifikohet për Ligën e Kampionëve
|status_text_Y=Në rastin më të mirë mund të arrijë në fazën eliminatore për rënien nga kategoria.

&lt;!--Team status--&gt;

&lt;!--Team definitions (wikilinks in table)--&gt;
|name_DIN=[[FC Dinamo City|Dinamo City]]
|name_EGN=[[KF Egnatia|Egnatia]]
|name_ELB=[[AF Elbasani|Elbasani]]
|name_LAÇ=[[KF Laçi|Laçi]] 
|name_PAR=[[FK Partizani Tirana|Partizani]]
|name_SKË=[[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
|name_TEU=[[KF Teuta Durrës|Teuta]]
|name_TIR=[[KF Tirana|Tirana]]
|name_VLL=[[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
|name_VOR=[[FK Vora|Vora]]

&lt;!--Table settings and rules--&gt;
|show_limit=5
|class_rules=1) Pikë; 2) Pikë kokë më kokë; 3) Diferenca e golave ​​kokë më kokë; 4) Gola të shënuar kokë më kokë; 5) Diferenca e golave; 6) Gola të shënuar; 7) Barazim.

&lt;!--Qualification definitions--&gt;
|res_col_header=QR
|col_C=green1 |text_C=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026-27#Championship round|Raundi i kampionatit]]
|col_R=red1   |text_R=Kualifikim për [[Kategoria Superiore 2026–27#Relegation round|Raundi i rënies]]}}
&lt;/onlyinclude&gt;

==Rezultatet==
{{Col-start}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=22 gusht 2026
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 0-1

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 3-0
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 1-1
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 0-0
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 2-2
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{Col-2}}

{{#invoke:sports results|main
| source = [https://fshf.org/competition/abissnet-superiore/ Albanian Football Association]
|update=future|start_date=2027
| matches_style = FBR
| team1= DIN | team2= EGN | team3= ELB | team4= LAÇ | team5= PAR | team6= SKË | team7= TEU | team8= TIR | team9= VLL | team10= VOR
| name_DIN = [[FC Dinamo City|Dinamo]]
| name_EGN = [[KF Egnatia|Egnatia]]
| name_ELB = [[AF Elbasani|Elbasani]]
| name_LAÇ = [[KF Laçi|Laçi]]
| name_PAR = [[FK Partizani Tirana|Partizani]]
| name_SKË = [[KF Skënderbeu Korçë|Skënderbeu]]
| name_TEU = [[KF Teuta Durrës|Teuta]]
| name_TIR = [[KF Tirana|Tirana]]
| name_VLL = [[KF Vllaznia Shkodër|Vllaznia]]
| name_VOR = [[FK Vora|Vora]]

| match_DIN_EGN = 
| match_DIN_ELB = 
| match_DIN_LAÇ = 
| match_DIN_PAR =
| match_DIN_SKË = 
| match_DIN_TEU = 
| match_DIN_TIR = [[Derbi II|a]]
| match_DIN_VLL = 
| match_DIN_VOR = 

| match_EGN_DIN = 
| match_EGN_ELB = 
| match_EGN_LAÇ = 
| match_EGN_PAR = 
| match_EGN_SKË = 
| match_EGN_TEU = 
| match_EGN_TIR = 
| match_EGN_VLL = 
| match_EGN_VOR = 

| match_ELB_DIN = 
| match_ELB_EGN = 
| match_ELB_LAÇ = 
| match_ELB_PAR =
| match_ELB_SKË = 
| match_ELB_TEU = 
| match_ELB_TIR = 
| match_ELB_VLL = 
| match_ELB_VOR = 
 
| match_LAÇ_DIN = 
| match_LAÇ_EGN = 
| match_LAÇ_ELB = 
| match_LAÇ_PAR =
| match_LAÇ_SKË = 
| match_LAÇ_TEU = 
| match_LAÇ_TIR = 
| match_LAÇ_VLL = 
| match_LAÇ_VOR = 

| match_PAR_DIN = 
| match_PAR_EGN = 
| match_PAR_ELB = 
| match_PAR_LAÇ = 
| match_PAR_SKË = 
| match_PAR_TEU = 
| match_PAR_TIR = [[Derbi I|a]]
| match_PAR_VLL = 
| match_PAR_VOR = 

| match_TEU_DIN = 
| match_TEU_EGN = 
| match_TEU_ELB = 
| match_TEU_LAÇ = 
| match_TEU_PAR =
| match_TEU_SKË =  
| match_TEU_TIR = 
| match_TEU_VLL = 
| match_TEU_VOR = 

| match_TIR_DIN = [[Derbi II|a]]
| match_TIR_EGN = 
| match_TIR_ELB = 
| match_TIR_LAÇ = 
| match_TIR_PAR = [[Derbi I|a]]
| match_TIR_SKË = 
| match_TIR_TEU = 
| match_TIR_VLL = 
| match_TIR_VOR = 

| match_VLL_DIN = 
| match_VLL_EGN = 
| match_VLL_ELB = 
| match_VLL_LAÇ = 
| match_VLL_PAR = 
| match_VLL_SKË = 
| match_VLL_TEU = 
| match_VLL_TIR = 
| match_VLL_VOR = 

| match_VOR_DIN = 
| match_VOR_EGN = 
| match_VOR_ELB = 
| match_VOR_LAÇ = 
| match_VOR_PAR = 
| match_VOR_SKË = 
| match_VOR_TEU = 
| match_VOR_TIR = 
| match_VOR_VLL = 
}}
{{col-end}}
*

== Referime ==
{{Cnote2 Begin}}
{{Cnote2|a|[[FC Dinamo City|Dinamo City]] do t'i luajnë ndeshjet e tyre në shtëpi për sezonin 2026–27 në [[Elbasan Arena]] në [[Elbasan]].}}
{{Cnote2 End}}

&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>b1yyp5059otr8c27uxevsaj9v9kmzu1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Java e Madhe në Filipine</title>
    <ns>0</ns>
    <id>404540</id>
    <revision>
      <id>3027613</id>
      <parentid>3025544</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T16:58:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>56tfu</username>
        <id>179593</id>
      </contributor>
      <comment>Shtova seksionin e referimeve</comment>
      <origin>3027613</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5166" sha1="jswr72luj7r5u3sczrha7yj3z8f0eh8" xml:space="preserve">{{Infobox holiday
| holiday_name  = Java e Shenjtë në Filipine
| type          = Christian
| image         = Ibaan Good Friday Procession Calvary carozza 2024-03-29.jpg
| image_size    = 
| caption       = Në procesion i të Premtes së Madhe në Ibaan, Batangas
| official_name = 
| nickname      = {{hlist|Semana Santa|Mahal na Araw}}
| observedby    = Filipine
| litcolor      = 
| longtype      = Fetare, historike, kulturore
| significance  = Përkujtimi i vuajtjeve, kryqëzimit dhe ngjalljes së Jezu Krishtit
| begins        = E Diela e Dafinave (e Larit)
| ends          = E Diela e Pashkës
| scheduling    = 
| duration      = 
| frequency     = E përvitshme
| celebrations  = 
| observances   = Procesione, shërbesa kishtare
| relatedto     = 
| date          = Varion nga viti në vit në bazë të ditës së Pashkës
}}
Në [[Filipinet|Filipine]], Java e Shenjtë ([[Gjuha filipine|Në gjuhën filipinase]]: ''Mahal na Araw'', [[Gjuha spanjolle|spanjisht]]: ''Semana Santa'') është një kremtim i rëndësishëm fetar për shumicën katolike të vendit, Kishën e Pavarur Filipinase (''{{Lang|es|Iglesia Filipina Independiente|italic=}}''), dhe shumicën e grupimeve protestante. Filipinet janë një nga vendet e pakta me shumicë të krishterë në Azi, me katolikët që përbënin 78.8 përqind të popullsisë kombëtare në vitin 2023,&lt;ref name=&quot;population-update&quot;&gt;{{Cite news|last=Yraola|first=Abigail Marie P.|date=22 shkurt 2023|title=Catholics make up nearly 79% of Philippine population|work=[[BusinessWorld]]|url=https://www.bworldonline.com/the-nation/2023/02/22/506351/catholics-make-up-nearly-79-of-philippine-population/|url-status=live|access-date=8 prill 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230223064536/https://www.bworldonline.com/the-nation/2023/02/22/506351/catholics-make-up-nearly-79-of-philippine-population/|archive-date=23 shkurt 2023}}&lt;/ref&gt; dhe Kishën Katolike që mbetet një forcë dominuese sociopolitike.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite journal|last=Peterson|first=William|date=vjeshtë 2007|title=Holy Week in the &quot;Heart of the Philippines&quot;: Spirituality, Theatre, and Community in Marinduque's Moriones Festival|journal=[[Asian Theatre Journal]]|volume=24|issue=2|pages=309–337|doi=10.1353/atj.2007.0039|jstor=27568417}}&lt;/ref&gt;

Kremtimi solemn i Javës së Shenjtë fillon të Premten e Dhimbjeve (saktësisht një javë para të Premtes së Madhe), vazhdon deri në të Dielën e Palmave dhe përfundon të [[Pashkët|Dielën e Pashkëve]], duke zgjatur pak më shumë se një javë.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Bueza|first=Michael|date=22 mars 2016|title=Overview: Holy Week traditions in the Philippines|url=https://www.rappler.com/newsbreak/iq/88704-holy-week-traditions-philippines/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150407023202/https://www.rappler.com/newsbreak/iq/88704-holy-week-rituals-philippines|archive-date=7 prill 2015|access-date=April 30, 2019|website=[[Rappler]]}}&lt;/ref&gt; Shumë komunitete ndjekin ritualet katolike të ndikuara nga spanjollët, si procesionet, të cilat janë sinkretizuar me elemente të besimeve parakoloniale. Kjo është e dukshme në disa praktika rituale që nuk janë të autorizuara nga Kisha, si dhe në shumë bestytni që lidhen me këtë rast.

Ditët e Treditëshit të Pashkëve nga e Enjtja e Madhe deri në të Shtunën e Madhe janë festa kombëtare . Gjatë kësaj periudhe, shumë biznese janë të mbyllura ose punojnë me orare më të shkurtuara. Është gjithashtu zakon që stacionet radiotelevizive vendase të ndërpresin transmetimet, megjithatë disa stacione transmetojnë posaçërisht programe me tema të përshtatshme, si drama dhe filma fetarë, dhe transmetime të drejtpërdrejta të liturgjive dhe meshave.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Santos|first=Tomas U.|date=2008-11-17|title=Is Philippine TV still Holy Week-friendly?|url=https://varsitarian.net/circle/20081117/is_philippine_tv_still_holy_week_friendly|access-date=2025-04-14|language=en-US|archive-date=16 korrik 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200716055656/https://varsitarian.net/circle/20081117/is_philippine_tv_still_holy_week_friendly|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

Java e Shenjtë në Filipine është gjithashtu një nga fundjavat e gjata më të pritura të vitit në vend.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Sexton|first=Colleen A.|url=https://books.google.com/books?id=ffGdShrIrQAC|title=Philippines in Pictures|date=1 janar 2006|publisher=[[Twenty-First Century Books]]|isbn=978-0-8225-2677-3|page=[https://books.google.com/books?id=ffGdShrIrQAC&amp;pg=PA46 46]|language=en|access-date=10 mars 2023}}&lt;/ref&gt; Jo-katolikët dhe katolikët jopraktikantë shpesh e përdorin këtë festë për udhëtime, duke krijuar një sezon pisku në shumicën e destinacioneve turistike filipinase.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Rood|first=Steven|url=https://books.google.com/books?id=JmCpDwAAQBAJ|title=The Philippines: What Everyone Needs to Know®|date=15 qershor 2019|publisher=[[Oxford University Press]]|isbn=978-0-19-092060-9|page=[https://books.google.com/books?id=JmCpDwAAQBAJ&amp;pg=PA149 149]|language=en|access-date=8 prill 2023}}&lt;/ref&gt;

==Referime==

[[Kategoria:Festa të krishtera]]</text>
      <sha1>jswr72luj7r5u3sczrha7yj3z8f0eh8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Flotilja Globale Sumud/Arkivi 1</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405117</id>
    <revision>
      <id>3027685</id>
      <parentid>3023919</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:23:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim nga faqja [[Diskutim:Flotilja Globale Sumud]]</comment>
      <origin>3027685</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6002" sha1="d90pds2ejpfva31wjysg2kbu4wzqm3z" xml:space="preserve">{{Arkivi}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Flotilja Globale Sumud]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2889387 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250831215531/https://globalsumudflotilla.org/media/press/Press_Release_GSF_250810.pdf për lidhjen https://globalsumudflotilla.org/media/press/Press_Release_GSF_250810.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 13 janar 2026 08:12 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Flotilja Globale Sumud]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2909597 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250905121457/https://www.tehrantimes.com/news/516217/Exclusive-Activist-says-Sumud-Flotilla-unites-40-nations-in për lidhjen https://www.tehrantimes.com/news/516217/Exclusive-Activist-says-Sumud-Flotilla-unites-40-nations-in.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 15 mars 2026 03:03 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Flotilja Globale Sumud]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2975609 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20251002210903/https://watermelonflotilla.org/ për lidhjen https://watermelonflotilla.org/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 30 prill 2026 12:31 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Flotilja Globale Sumud]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3013081 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250905093842/https://www.ilsecoloxix.it/genova/2025/08/30/news/fiaccolata_global_sumud_flotilla_pace_gaza-15289312/ për lidhjen https://www.ilsecoloxix.it/genova/2025/08/30/news/fiaccolata_global_sumud_flotilla_pace_gaza-15289312/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 22 korrik 2026 17:17 (CEST)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Flotilja Globale Sumud]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3023720 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250911125134/https://www.newarab.com/news/egypt-may-join-global-sumud-flotilla-break-israel-gaza-siege për lidhjen https://www.newarab.com/news/egypt-may-join-global-sumud-flotilla-break-israel-gaza-siege.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250913193805/https://www.newarab.com/news/gulf-ship-join-aid-flotilla-against-israels-gaza-blockade për lidhjen https://www.newarab.com/news/gulf-ship-join-aid-flotilla-against-israels-gaza-blockade.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 9 gusht 2026 07:55 (CEST)</text>
      <sha1>d90pds2ejpfva31wjysg2kbu4wzqm3z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Përdoruesi diskutim:Malisdikusheshte</title>
    <ns>3</ns>
    <id>405192</id>
    <revision>
      <id>3027607</id>
      <parentid>3024384</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T14:56:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Deepfriedokra</username>
        <id>128244</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Deepfriedokra zhvendosi faqen [[Përdoruesi diskutim:MalKasemi]] te [[Përdoruesi diskutim:Malisdikusheshte]] pa lënë një ridrejtim: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/MalKasemi|MalKasemi]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Malisdikusheshte|Malisdikusheshte]]&quot;</comment>
      <origin>3024384</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1129" sha1="cywfscucv5qdbw83gx96roatv0311fg" xml:space="preserve">
== Probleme me referimet te artikulli ''[[Rrugët në Kosovë]]'' ==
Përshëndetje, MalKasemi!

Unë jam një robot i komanduar nga përdoruesi Qwerfjkl. [[Special:Diff/3024347|Ky redaktim]] i bërë nga ju në artikullin ''[[:Rrugët në Kosovë]]'' ka sjellë këto probleme me referimet:
* [[:Kategoria:Gabime CS1: Mungon parametri i gjuhës|Mungon parametri i gjuhës]] - Referimet shfaqin këtë gabim kur mungon parametri i gjuhës. Për ta zgjidhur këtë gabim mjafton të shtoni parametrin e gjuhës në to.
Ju lutem të shikoni këtë artikull dhe të rregulloni problemet e vëna në pah. Nëse mendoni se ky është një raportim i gabuar ose kërkoni ndihmë në zgjidhjen e tij mund të shkruani &lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[{{fullurl:User talk:Klein Muçi|action=edit&amp;preloadtitle=Qwerfjkl%20(bot)%20-%20Problem%20me%20referimet%20(11%20gusht%202026,%2016:30)&amp;section=new}} këtu]&lt;/span&gt;. Mos harroni të përmendni problemin dhe faqen ku ka ndodhur!
— &lt;!-- User:Qwerfjkl (bot)/inform --&gt;[[Përdoruesi:Qwerfjkl (bot)|Qwerfjkl (bot)]] ([[Përdoruesi diskutim:Qwerfjkl (bot)|diskutimet]]) 11 gusht 2026 18:30 (CEST)</text>
      <sha1>cywfscucv5qdbw83gx96roatv0311fg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Virus: Extreme Contamination</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405295</id>
    <revision>
      <id>3027601</id>
      <parentid>3025665</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T12:33:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 2
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027601</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2852" sha1="q9dfvwhm30hduek1o4y0x181w53zynn" xml:space="preserve">'''''Virus: Extreme Contamination''''' është një [[Filmi|film]] [[2016|i vitit 2016]] me regji nga Domiziano Cristopharo. Skenari është shkruar nga Antonio Tentori dhe është bazuar në tregimin ''“Ngjyra jashtë hapësirës”'' nga Howard Phillips Lovecraft . 

== Subjekti ==
Mattia është një studiues italian i cili dërgohet në [[Kosova|Kosovë]], në gjurmët e Amit, i vetmi person që duket se e di vendndodhjen e një kampi bazë të ndërtuar rreth një meteori misterioz. Çdo gjë që bie në kontakt me bakteret e përhapura nga trupi hapësinor infektohet, duke i hapur pamjen dimensioneve të reja dhe të frikshme.

== Prodhimi ==
Filmi, në të cilin luan aktorja Paola Barale, është një bashkëprodhim midis [[Vilson Spaqi|Vilson Spaqi-t]] gjerman, [[Filmon Aggujaro]] -s italian dhe [[SB Kosova]] -s kosovare. &lt;ref name=&quot;Ingen&quot;&gt;{{Cite web |title=Virus: Extreme Contamination |url=http://www.ingenerecinema.com/2015/11/03/virus-extreme-contamination-news/}}&lt;/ref&gt; Një sekuencë u filmua në Itali, brenda Palazzo Roverella në Ferrara 

Buxheti i filmit ishte {{Val|400000}}&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Virus: Extreme Contamination - About |url=http://www.virus.flazio.com/#!/ABOUT |language=en |access-date=14 gusht 2026 |archive-date=24 qershor 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250624015455/https://virus.flazio.com/#!/ABOUT |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; {{Val|400000}} dhe është filmuar afër [[Prizreni|Prizrenit]] në [[Kosova|Kosovë]] . &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Virus: Extreme Contamination - Filming locations |url=https://horrorpedia.com/2016/03/29/virus-extreme-contamination-2016-italian-science-fiction-horror-film-domiziano-cristopharo-h-p-lovecraft-overview-trailer/ |language=en |access-date=14 gusht 2026 |archive-date=18 korrik 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170718174538/https://horrorpedia.com/2016/03/29/virus-extreme-contamination-2016-italian-science-fiction-horror-film-domiziano-cristopharo-h-p-lovecraft-overview-trailer/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

=== Rolet ===
Kasta përbëhet nga aktorë të kombësive të ndryshme, përfshirë kosovarin Halil Budakova, italianin Michael Segal ( ''Zemërimi i Korbave'' ), [[Shqipëria|shqiptarin]] [[Rimi Beqiri]] ( ''Rex'' dhe ''Un passo dal cielo'' ) dhe italianen Paola Barale &lt;ref name=&quot;Ingen&quot;/&gt;

== Shpërndarja ==
Premiera ndërkombëtare e filmit u zhvillua më 30 maj 2016 në kinemanë Kino ABC në [[Prishtina|Prishtinë]] . &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Virus: Extreme Contamination – Le foto della première |url=http://www.darkveins.com/173634-virus-extreme-contamination-anteprima-le-foto-della-premiere/}}&lt;/ref&gt;

== Lidhje të jashtme ==
* {{imdb titull|tt5177636}}

== Referime ==

[[Kategoria:Filma italianë]]
[[Kategoria:Filma gjermanë]]
[[Kategoria:Filma kosovarë 2016]]
[[Kategoria:Filma të xhiruar në Kosovë]]</text>
      <sha1>q9dfvwhm30hduek1o4y0x181w53zynn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Albert Riska</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405318</id>
    <revision>
      <id>3027615</id>
      <parentid>3025975</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T17:59:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027615</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10522" sha1="cxqr2o85y9ximxpptyw7yoajkpd2ocm" xml:space="preserve">__NOINDEX__

'''Albert Riska''', (8 shtator 1963 - 13 gusht 2026),&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Gati 40 vite në Universitetin e Elbasanit, ndahet nga jeta profesori Albert Riska, vlerë e shtuar për gjuhësinë |url=https://shekulli.com.al/2026/08/14/gati-40-vite-ne-universitetin-e-elbasanit-ndahet-nga-jeta-profesori-albert-riska-vlere-e-shtuar-per-gjuhesine/ |access-date=14 gusht 2026 |website=shekulli.com.al |language=sq}}&lt;/ref&gt; [[Filologjia|filolog]], gjuhëtar shqiptar, [[Profesor i asociuar|Profesor i Asocuar,]] i njohur në studimet mbi historinë e gjuhës shqipe, [[Etimologjia e gjuhës shqipe|etimologjinë]], [[Onomastika|onomastikën]] dhe studimet mbi [[arumunët]]. 

Është i vetmi studiues shqiptar në kohën e sotme që i është kushtuar studimit të rikonstruksionit të fjalëve të shqipes në rrafshin indoeuropian.&lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Omari |first=Anila |title=Albert Riska, gjurmë të apofonisë indoevropiane në gjuhën Shqipe |journal=Studime filologjike |language=sq |issue=3-4/2022 |pages=139-144}}&lt;/ref&gt;

== Vitet e edukimit ==
Në vitet 1984-1988 kreu studimet në degën e Gjuhës dhe Letërsisë shqipe pranë [[Universiteti &quot;Aleksandër Xhuvani&quot; në Elbasan|Universitetit “Aleksandër Xhuvani” të Elbasanit]], me të cilin lidhi gjithë jetën e tij akademike. Në 1998-2000 përfundoi SHPU-në, për Gjuhësi në [[Fakulteti i Historisë dhe Filologjisë i Universitetit të Tiranës|Fakultetin e Histori-Filologji]], [[Universiteti i Tiranës]], duke mbrojtur [[Master|gradën shkencore “Master]]” në fushën e gjuhësisë me mikrotezën me temë ''“Rreth bashkëjetesës arumuno-shqiptare”'', pranë Departamentit të gjuhësisë të këtij Fakulteti. Në vazhdim të punës për ngritjen e nivelit të tij shkencor, pas katër vjetësh, në 2004,  fitoi [[Doktor i Shkencave|gradën “Doktor i shkencave”]] në fushën e gjuhësisë me tezën ''“Arumanishtja dhe identiteti etnokulturor arumun”'', në [[Universiteti i Tiranës|Universitetin e Tiranës]], ndërsa në vitin 2013 merr [[Profesor i asociuar|titullin &quot;Profesor i Asocuar Doktor]]&quot; (Prof. as. dr.). Gjithashtu ka kryer ndër vite specializime të ndryshme jashtë vendit  pranë universiteteve, si në atë të Athinës në Greqi;  për problemet e historisë së gjuhës në Bari, Itali; për gjuhën dhe kulturën rumune, pranë Universitetit të Bukureshtit, Rumani etj.   

== Veprimtaria profesionale dhe shkencore ==
Pas një përvoje dy-vjeçare si mësues i gjuhës dhe i letërsisë në shkollën 8-vjeçare të fshatit [[Dragot-Dumre|Dragot]] ([[Gramshi|Gramsh]]) dhe njëkohësisht edhe si pedagog i jashtëm pranë Departamentit të gjuhës në [[Universiteti &quot;Aleksandër Xhuvani&quot; në Elbasan|Universitetin “A. Xhuvani” Elbasan]],1988 - 1990, në vitin 1991 nisi punën si pedagog me kohë të plotë, titullar i lëndëve Dialektologji dhe Histori e gjuhës shqipe dhe për më shumë se tri dekada dha mësim e zhvilloi kërkimin shkencor në fushën e historisë së gjuhës shqipe në këtë [[Universiteti &quot;Aleksandër Xhuvani&quot; në Elbasan|Universitet]]. 

Autor i disa monografive dhe shumë artikujve studimorë, në veprën e tij shkencore një vend të rëndësishëm zunë arumanishtja dhe marrëdhëniet arumuno-shqiptare, të trajtuara edhe në monografinë &quot;''Arumunët - shënime për gjuhën dhe kulturën&quot;'' (2005). Me studimin &quot;Shqipja dhe krishterimi&quot; (2012) iu kushtua historisë së leksikut të besimit dhe toponimisë së krishterë, që përbën një nga shtresat më të vjetra dhe më të rëndësishme historike të emrave të vendeve në trojet shqiptare, duke dëshmuar rrënjët e hershme apostolike dhe bizantine të krishterimit që nga shekujt e parë të erës sonë. Këto toponime (dhe mikrotoponime) lidhen kryesisht me emrat e shenjtorëve, kishave, manastireve apo festave fetare. 

Ndërsa, studimet mbi apofoninë, (alternimi vokalik - që ka të bëjë me ndryshimin e zanores së rrënjës së një fjale për të shprehur një kuptim të ri gramatikor ose fjalëformues) të kurorëzuara me monografinë shkencore &quot;Gjurmë të apofonisë indoevropiane në gjuhën shqipe&quot; (2022), përbëjnë një nga kontributet më të veçanta të punës së tij shumëvjeçare. Në lidhje me këtë studim, kritika shkencore e ka vlerësuar punën kërkimore të Albert Riskës mjaft pozitivisht: ''&quot;Në fakt universitetet tona nuk nxjerrin indoeuropianistë dhe nuk ofrojnë lëndë formuese në gjuhësi indoeuropiane. Prandaj vlerësimi i punës së studiuesve tanë që me vullnet e përkushtim kanë arritur rezultate të shënueshme në fushën e etimologjisë indoeuropiane të shqipes është aq më i lartë dhe respekti për ta aq më i madh. Përmendim këtu pasardhësit e korifeut të gjuhësisë shqiptare [[Eqrem Çabej|Çabejt]], [[Shaban Demiraj|Shaban Demirajn]], [[Kolec Topalli|Kolec Topallin]] e [[Bardhyl Demiraj|Bardhyl Demirajn]], dhe tani profesor Bertin, i cili me këtë veprën e fundit mbi apofoninë indoeuropiane në gjuhën shqipe i ka bërë vend vetes në radhët e indoeuropianistëve shqiptarë&quot;.''&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Omari |first=Anila |title=Kritikë dhe bibliografi |url=https://www.albanica.al/studime_filologjike/article/view/3026 |access-date=15 gusht 2026 |website=www.albanica.al |language=sq}}&lt;/ref&gt;

Kontributor edhe në  fushën didaktikës dhe mësimdhënies, Albert Riska është autor, bashkautor i një numri të konsiderueshëm të teksteve mësimore, në edukimin e shkencës dhe kulturës gjuhësore për arsimin parauniversitar, duke filluar nga arsimi fillor e deri tek &quot;''Gjuha shqipe dhe letërsia 11''&quot; për shkollat e mesme.

Gjithashtu, ka qenë redaktor i shumë botimeve letrare dhe botimeve të tematikave të ndryshme si dhe redaktor shkencor në disa punime kërkimore-shkencore të autorëve të tjerë studiues së fushës së [[Filologjia|filologjisë]].&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Regjistrime - Albert Riska |url=https://plus-legacy.cobiss.net/cobiss/al/sq/bib/search?q=riska+albert&amp;db=cobib&amp;mat=allrecords&amp;start=0 |access-date=15 gusht 2026 |website=Cobiss.al |language=sq}}&lt;/ref&gt; 

Angazhimet profesionalo-administrative:

* 1997 - Sekretar i Këshillit botues dhe redaktor i Buletinit shkencor UNIEL, organ shkencor i Universitetit “A. Xhuvani” Elbasan; 
* 2003-2008 - Përgjegjës i Seksionit të gjuhës shqipe, në Departamentin e Gjuhë-letërsisë pranë Universitetit “A. Xhuvani” Elbasan. 
* 2008-2012 - Përgjegjës i Departamentit të Gjuhë-letërsi-gazetarisë pranë Universitetit “A. Xhuvani” Elbasan. 
* 2012-2016 - Përgjegjës i Departamentit të Gjuhës pranë Universitetit “A. Xhuvani” Elbasan. 
* 2016 - 2020 - Dekan i FSHH të Universitetit “A. Xhuvani” Elbasan&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |title=Universiteti &quot;Aleksandër Xhuvani&quot;, Elbasan. Fakulteti i Shkencave Humane. Departamenti i Gjuhësisë |url=https://uniel.edu.al/images/cv/fshh/gjuhesi/Albert-Riska-CV.pdf |url-status=dead |archive-date=15 gusht 2026 |access-date=14 gusht 2026 |website=uniel.edu.al |language=sq |archive-url=https://web.archive.org/web/20260815053631/https://uniel.edu.al/images/cv/fshh/gjuhesi/Albert-Riska-CV.pdf }}&lt;/ref&gt;

== Botime dhe artikuj ==

=== Libra: ===

* ''Arumunët, shënime për gjuhën dhe kulturën'', Elbasan: Botime Sejko, 2005
* ''Trajtesa gjuhësore'', Tiranë: Pegi, 2011
* ''Via Egnatia - nga Durrësi në Ohër,'' Oberhausen: Athena Verlag, 2011 - (me bashkautorë)
* ''Shqipja dhe krishterimi'', Tiranë: Dituria, 2012
* ''Një hap drejt maturës'', Pegi, Tiranë 2015
* ''Shqipja e qeshur (humor shkencor)'', Tiranë: Express print, 2018
* ''Gjurmë të apofonisë indoevropiane në gjuhën shqipe,'' Tiranë: Kristalina, 2022&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Regjistrime - Biblioteka Publike 'Qemal Baholli', Elbasan |url=https://plus.cobiss.net/cobiss/al/sq/search/cobib?lib=bpe&amp;q=riska+albert&amp;arf=no_limit |access-date=14 gusht 2026 |website=plus.cobiss.net |language=sq}}&lt;/ref&gt;
'''Libra shkollorë (bashkautor):'''

* ''Gjuha amtare 4'', Pegi, Tiranë 2007 
* ''Gjuha amtare 2'', Pegi, Tiranë 2008 
* ''Gjuha amtare 3'', Pegi, Tiranë 2009 
* ''Gjuha amtare 5'', Pegi, Tiranë 2009 
* ''Gjuha shqipe dhe letërsia 10'', Pegi, Tiranë 2009 
* ''Gjuha shqipe dhe letërsia 11'', Pegi, Tiranë 2010 

=== Artikuj: ===

* ''Fjalët'' e, dhe, edhe ''në shqipen e sotme letrare'', “Gjuha jonë”, nr. 1/1990, fq. 31-36; 
* ''Rreth përdorimit të lidhëzave'' e, dhe, edhe, “Gjuha jonë”, nr. 4/1990, fq. 16- 23; 
* ''Lëvizje të nivelit makrostrukturor në sistemin foljor të shqipes'', Buletini shkencor UNIEL, nr. 1-2/1998, fq. 75-85; 
* ''Apofonia-mjet i karakterizimit të temës'', Buletini shkencor UNIEL, nr. 1/1999, fq. 68-73; 
* ''Mehmet Çeliku, Format e pashtelluara të foljes në gjuhën e sotme shqipe (recension)'', Buletini shkencor UNIEL, nr. 2/2000, fq. 183-186; 
* ''Një shumësi interesante etnonimesh'', “Albanohellenica”, nr. 2/2000-2001, fq. 107-112; 
* ''Gjovalin Shkurtaj, Onomastikë dhe etnolinguistikë (recension)'', Buletini shkencor UNIEL, nr. 1/2002, fq. 179-182; 
* ''Sinonimi apo hiponimi? Mbi fjalët arumune që shenjojnë bariun,'' Buletini shkencor UNIEL, Seria e shkencave shoqërore, nr. 1/2003, fq. 37-44; 

* ''Gjurmë të arumanishtes në toponiminë e Shqipërisë'', Buletini shkencor UNIEL, Seria e shkencave shoqërore, nr. 2/2004, fq. 5 – 10; 
* ''Rreth origjinës së arumunëve dhe gjuhës së tyre'', Studime albanologjike, nr. 1/2004, fq. 79-89;

* ''Rreth toponimit Shijon në rrethinat e Elbasanit,'' Buletini shkencor UNIEL, Seria e shkencave shoqërore, nr. 1/2011, fq. 5-15;
* ''The Christian Saints in the (micro)toponymy of Albania,'' Anglisticum Journal, volume II, issue III, 2013;
* ''Për etimologjinë e fjalës shqipe “qafë”,'' Buletini shkencor UNIEL, Seria e shkencave shoqërore, nr. 3/2013, fq. 11-22;
* ''Gjurmë të shkallës zero (ø) të apofonisë në gjuhën shqipe,'' Buletini shkencor UNIEL, Seria e shkencave shoqërore, nr. 3/2014, fq. 5-19.
* ''Shën Gjini - për origjinën e emrit të shenjtorit'', Hylli i Dritës, Nr. 3-4, 2014, fq. 27-35.
* ''Një çerdhe fjalësh shqipe me lidhje etimologjike,''  Studime filologjike, Nr. 3-4, 2018, f. 113-120
Në fushën e përkthimit, ka kontribuar me sjelljen në shqip të autorit francez:

* Roland Barthes, ''Elemente të semiologjisë'', Elbasan: Sejko, 1999&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Referime ==
{{Reflist}}

[[Kategoria:Lindje 1963]]
[[Kategoria:Vdekje 2026]]
[[Kategoria:Biografi shqiptare]]</text>
      <sha1>cxqr2o85y9ximxpptyw7yoajkpd2ocm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Kisha Katolike Romake në Shqipëri/Arkivi 1</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405365</id>
    <revision>
      <id>3027687</id>
      <parentid>3026050</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T04:23:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>U arkivua 1 diskutim nga faqja [[Diskutim:Kisha Katolike Romake në Shqipëri]]</comment>
      <origin>3027687</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3615" sha1="5o8zwitrhv63emnqwfwak304klu5m8v" xml:space="preserve">{{Arkivi}}

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 9 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Kisha Katolike Romake në Shqipëri]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3017967 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf për lidhjen http://www.etd.ceu.hu/2009/mphlae01.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 1 gusht 2026 15:37 (CEST)
== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Kisha Katolike Romake në Shqipëri]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3023876 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20240814174433/https://www.instat.gov.al/media/13626/cens-2023-census-botim.pdf për lidhjen https://www.instat.gov.al/media/13626/cens-2023-census-botim.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 10 gusht 2026 01:07 (CEST)</text>
      <sha1>5o8zwitrhv63emnqwfwak304klu5m8v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vrasjet në liqenin e Smilkovcit</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405517</id>
    <revision>
      <id>3027603</id>
      <parentid>3027312</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T13:04:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Lidhje të jashtme të shpëtuara: 1
Lidhje të jashtme të etiketuara si të vdekura: 0) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027603</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2169" sha1="l92cbh3sjv5pl1w9y17z74neb837z65" xml:space="preserve">'''Vrasjet në liqenin e Smilkovcit''' ([[maqedonisht]]: Убиствата кај Смилковско Езеро), e quajtur edhe '''masakra e Liqenit''' '''të Smilkovcit''' (Масакрот кај Смилковско Езеро), ishin vrasja e 5 civilëve maqedonas etnikë që ndodhi më 12 prill 2012. Ata u qëlluan dhe u vranë në një liqen artificial pranë fshatit [[Smillkoci|Smilkovc]], jashtë kryeqytetit maqedonas [[Shkupi|Shkup]]. Sipas [[Ministria e Punëve të Brendshme (Maqedoni e Veriut)|Ministrisë së Punëve të Brendshme të Maqedonisë]], sulmi u krye me qëllim &quot;nxitjen e frikës dhe pasigurisë&quot; dhe ministria e quajti atë një &quot;akt terrorist të qëllimshëm që synonte destabilizimin e vendit&quot;. [[Komiteti i Helsinkit për të Drejtat e Njeriut]] kritikoi ministrinë për gjykimin e parakohshëm të të dyshuarve si fajtorë.&lt;ref&gt;{{Cite web |title= |url=http://alsat-m.tv/lajme/vendi/131735.html |language=sq |access-date=21 gusht 2026 |archive-date=16 maj 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120516235051/http://alsat-m.tv/lajme/vendi/131735.html |url-status=bot: unknown }}&lt;/ref&gt;

Vrasjet çuan në tensione etnike midis maqedonasve dhe shqiptarëve. Në vitin 2014, 6 të pandehur u dënuan me burgim të përjetshëm. Një i pandehur u lirua për shkak të mungesës së provave. Në vitin 2017, [[Gjyqësori i Maqedonisë së Veriut|Gjykata Supreme e Maqedonisë]] rrëzoi dënimet dhe urdhëroi një rigjykim për shkak të gabimeve procedurale. Në vitin 2021, 5 burra u shpallën përsëri fajtorë dhe u dënuan me dënime që varionin nga 9 vjet deri në burgim të përjetshëm.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Marusic |first=Sinisa Jakov |date=2021-02-23 |title=North Macedonia Murder Retrial Convicts Ethnic Albanians of Terrorism |url=https://balkaninsight.com/2021/02/23/north-macedonia-murder-retrial-convicts-ethnic-albanians-of-terrorism/btj/ |access-date=2026-08-21 |website=Balkan Insight |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== Shiko edhe ==

* [[Dhuna ndëretnike në Republikën e Maqedonisë, 2012]]

== Burime ==

[[Kategoria:Të shtëna masive në Maqedoni të Veriut]]
[[Kategoria:Krime në Maqedoni të Veriut]]</text>
      <sha1>l92cbh3sjv5pl1w9y17z74neb837z65</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mustafë Bytyçi</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405565</id>
    <revision>
      <id>3027705</id>
      <parentid>3027537</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:42:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xk-wiki-ks</username>
        <id>191936</id>
      </contributor>
      <comment>Perditesim dhe shtimi i referencave</comment>
      <origin>3027705</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4782" sha1="tuyl2jxqa9x160ymj1o98qpmwmzdpb9" xml:space="preserve">{{Grise|reklame|gusht 2026
}}{{Infobox person
| name        = Mustafë Bytyçi
| image       = Mustafë Bytyçi.jpg
| image_size  = 220px
| caption     = Mustafë Bytyçi
| birth_date  = 1 tetor 1947
| birth_place = [[Istogu|Istog]], Kosovë
| occupation  = fizikan, profesor universitar
| education   = Universiteti i Prishtinës&lt;br /&gt;[[Universiteti i Zagrebit]]
| employer    = [[Universiteti i Prishtinës]]
| known_for   = Hulumtime mbi gjurmët e grimcave të rrezatimit galaktiko-kozmik dhe rrezatimin radioaktiv
| title       = Profesor i rregullt
}}

'''Mustafë Bytyçi''' (Istog, 1 tetor 1947) është fizikan dhe profesor universitar kosovar, studiues në fushën e fizikës atomike dhe bërthamore. Karrierën akademike e kaloi në Fakultetin e Shkencave Matematike Natyrore të [[Universiteti i Prishtinës|Universitetit të Prishtinës]], ku ishte shef i Departamentit të Fizikës dhe më vonë dekan.&lt;ref name=&quot;fek&quot; /&gt;

== Arsimimi ==
Shkollën fillore e kreu në [[Istogu|Istog]], kurse shkollën normale e nisi në Istog, e vazhdoi në [[Prizreni|Prizren]] dhe e përfundoi në [[Peja|Pejë]] më 1968. Në vitin 1972 diplomoi në Degën e Fizikës të Fakultetit të Shkencave Matematike Natyrore të Universitetit të Prishtinës, ku ishte edhe bursist universitar. Studimet pasuniversitare i kreu në Fakultetin e Shkencave Natyrore të [[Universiteti i Zagrebit|Universitetit të Zagrebit]], drejtimi Fizikë Atomike, ku më 1978 fitoi gradën magjistër i shkencave të fizikës. Gjatë viteve 1982–1983 vijoi studimet e doktoratës në Institutin e Bashkuar për Hulumtime Bërthamore në [[Dubna]] (ish-BRSS), ndërsa temën e doktoratës e mbrojti më 1984 në Universitetin e Prishtinës.&lt;ref name=&quot;fek&quot; /&gt;

== Karriera ==
Karrierën e nisi më 1972 si profesor në Gjimnazin e Istogut. Në vitin 1973 u zgjodh asistent në Departamentin e Fizikës të Fakultetit të Shkencave Matematike Natyrore, ku kaloi të gjitha thirrjet akademike deri te ajo e profesorit të rregullt më 1996.&lt;ref name=&quot;fek&quot; /&gt;

Në planin institucional ka ushtruar detyrat e shefit të Departamentit të Fizikës, të prodekanit dhe të dekanit të Fakultetit të Shkencave Matematike Natyrore.&lt;ref name=&quot;monografia&quot; /&gt;

== Veprimtaria kërkimore ==
Veprimtaria kërkimore e Bytyçit u përqendrua në studimin e gjurmëve të grimcave të rrezatimit galaktiko-kozmik dhe në problematikën e rrezatimit radioaktiv. Në vitin 1984, së bashku me Bajram Jakupin dhe me bashkëpunëtorë nga Instituti i Bashkuar për Hulumtime Bërthamore në [[Dubna]], Instituti i Fizikës në [[Beogradi|Beograd]] dhe Instituti i Fizikës në [[Jerevani|Jerevan]], botoi një analizë të bërthamave të rrezatimit kozmik me numër atomik më të madh se 50, të regjistruara në kristale olivini të nxjerra nga meteori Marjalahti. Duke shfrytëzuar gërryerjen selektive të kristaleve dhe varësinë ndërmjet gjatësisë së gjurmës dhe ngarkesës së bërthamës, punimi përcaktoi përfaqësimin relativ të bërthamave të rënda dhe vlerësoi indeksin e zbritjes së spektrit energjetik të rrezatimit kozmik për disa grupe ngarkesash.&lt;ref name=&quot;fizika1984&quot; /&gt;

Ka qenë i angazhuar edhe në projekte kërkimore për hulumtimin e resurseve të uranit me anë të detektorëve të ngurtë dhe për ndikimin e rrezatimit të radonit në ambientin e minierës së [[Trepça|Trepçës]]. Është autor dhe bashkautor i një numri të konsiderueshëm punimesh shkencore e profesionale, të botuara në revista vendore e ndërkombëtare dhe të paraqitura në konferenca e simpoziume shkencore.&lt;ref name=&quot;fek&quot; /&gt;

== Punime të përzgjedhura ==
* Jakupi, B.; Bytyci, M.; Perelygin, V. P.; Stetsenko, S. G.; Antanasijević, R.; Todorović, Ž.; Akopova, A. B.; Melkumyan, L. V. (1984). &quot;Analysis of cosmic rays with Z &gt; 50 registered in meteorite minerals&quot;. ''Fizika''. '''16''' (4): 377–384.

== Burimet ==
{{Reflist|refs=
&lt;ref name=&quot;fek&quot;&gt;Akademia e Shkencave dhe e Arteve e Kosovës, ''Fjalori Enciklopedik i Kosovës'', vëll. I, zëri ''Bytyçi, Mustafë'', ASHAK, Prishtinë 2018.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;monografia&quot;&gt;''Monografi: Fakulteti i Shkencave Matematike Natyrore (1974–2014)'', Universiteti i Prishtinës, Prishtinë 2014.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;fizika1984&quot;&gt;B. Jakupi, M. Bytyci, V. P. Perelygin, S. G. Stetsenko, R. Antanasijević, Ž. Todorović, A. B. Akopova, L. V. Melkumyan, &quot;Analysis of cosmic rays with Z &gt; 50 registered in meteorite minerals&quot;, ''Fizika'', vëll. 16, nr. 4 (1984), f. 377–384. [https://hrcak.srce.hr/file/476073]&lt;/ref&gt;
}}

[[Kategoria:Lindje 1947]]
[[Kategoria:Biografi shqiptarësh]]
[[Kategoria:Shkencëtarë shqiptarë]]
[[Kategoria:Fizikanë shqiptarë]]
[[Kategoria:Personalitete nga Istogu]]
[[Kategoria:Pedagogë të Universitetit të Prishtinës]]</text>
      <sha1>tuyl2jxqa9x160ymj1o98qpmwmzdpb9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Virus: Extreme Contamination</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405588</id>
    <revision>
      <id>3027602</id>
      <timestamp>2026-08-23T12:33:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027602</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1457" sha1="nexqc0kko60d7tf82wfkmb146bmz13b" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Virus: Extreme Contamination]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027601 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250624015455/https://virus.flazio.com/ për lidhjen http://www.virus.flazio.com/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20170718174538/https://horrorpedia.com/2016/03/29/virus-extreme-contamination-2016-italian-science-fiction-horror-film-domiziano-cristopharo-h-p-lovecraft-overview-trailer/ për lidhjen https://horrorpedia.com/2016/03/29/virus-extreme-contamination-2016-italian-science-fiction-horror-film-domiziano-cristopharo-h-p-lovecraft-overview-trailer/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 14:33 (CEST)</text>
      <sha1>nexqc0kko60d7tf82wfkmb146bmz13b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Vrasjet në liqenin e Smilkovcit</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405589</id>
    <revision>
      <id>3027604</id>
      <timestamp>2026-08-23T13:04:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027604</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="988" sha1="d50za8ut4lxptahcdduaqyd40miiv8u" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Vrasjet në liqenin e Smilkovcit]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027603 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U rregullua formatimi/përdorimi për lidhjen http://alsat-m.tv/lajme/vendi/131735.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 15:04 (CEST)</text>
      <sha1>d50za8ut4lxptahcdduaqyd40miiv8u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Albert Riska</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405590</id>
    <revision>
      <id>3027616</id>
      <timestamp>2026-08-23T17:59:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027616</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1102" sha1="luci9pf8g1magqn67d36nabclds9uqv" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Albert Riska]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027615 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20260815053631/https://uniel.edu.al/images/cv/fshh/gjuhesi/Albert-Riska-CV.pdf për lidhjen https://uniel.edu.al/images/cv/fshh/gjuhesi/Albert-Riska-CV.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 19:59 (CEST)</text>
      <sha1>luci9pf8g1magqn67d36nabclds9uqv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Përdoruesi diskutim:Deli553158</title>
    <ns>3</ns>
    <id>405591</id>
    <revision>
      <id>3027620</id>
      <timestamp>2026-08-23T18:43:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Komuniteti</username>
        <id>117282</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Mirëpritje</comment>
      <origin>3027620</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="159" sha1="tr6680hi0jgi10v9cevp4qia2zh9k60" xml:space="preserve">{{Stampa:Tung|realName=|name=Deli553158}}

-- [[Përdoruesi:Komuniteti|Komuniteti]] ([[Përdoruesi diskutim:Komuniteti|diskutimet]]) 23 gusht 2026 20:43 (CEST)</text>
      <sha1>tr6680hi0jgi10v9cevp4qia2zh9k60</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Ambasada Pink</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405592</id>
    <revision>
      <id>3027622</id>
      <timestamp>2026-08-23T19:01:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027622</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1055" sha1="a0r0ulx54fvf03je1181st0rfpycyd5" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Ambasada Pink]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027621 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20180527204033/http://www.pinkembassy.al/en/about-pink për lidhjen http://www.pinkembassy.al/en/about-pink.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 21:01 (CEST)</text>
      <sha1>a0r0ulx54fvf03je1181st0rfpycyd5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Xhovan Pali I</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405593</id>
    <revision>
      <id>3027628</id>
      <timestamp>2026-08-23T20:07:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>56tfu</username>
        <id>179593</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kërkesë për zhvendosje te titulli i saktë */ pjesë e re</comment>
      <origin>3027628</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="733" sha1="5fyhepazbxlolz0y7y7znb0eriq6yd6" xml:space="preserve">== Kërkesë për zhvendosje te titulli i saktë ==

Përshëndetje! Zhvendosja e mëparshme e kësaj faqeje te &quot;Xhovan Pali I&quot; është e gabuar, pasi në gjuhën shqipe përdoret historikisht dhe zyrtarisht trajta &quot;Gjon Pali I&quot; (siç është shkruar në formën e saktë dhe në artikullin rreth Papa Gjon Palit II), sepse &quot;Giovanni&quot; (Xhovan) është varianti në italisht i emrit ndërkombëtar John/Ioannes/Ιωάννης, trajta zyrtare në shqipe e të cilit është &quot;Gjon&quot;. Ju lutem një administratori të bëjë zhvendosjen, pasi sistemi nuk më lejon ta bëj vetë për shkak të faqes përcjellëse ekzistuese. Faleminderit! [[Përdoruesi:56tfu|56tfu]] ([[Përdoruesi diskutim:56tfu|diskutimet]]) 23 gusht 2026 22:07 (CEST)</text>
      <sha1>5fyhepazbxlolz0y7y7znb0eriq6yd6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Argita Zalli</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405594</id>
    <revision>
      <id>3027630</id>
      <timestamp>2026-08-23T20:25:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027630</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1514" sha1="9750rcjxg0hzfumzvrdj08j2zx0hxlf" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Argita Zalli]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027629 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20211029174747/https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences për lidhjen https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20211029174747/https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences për lidhjen https://www.the-living-media.com/news/17875/perralla-e-motrave-gjeni-nga-patosi-qe-po-arrijne-majat-e-shkences.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 gusht 2026 22:25 (CEST)</text>
      <sha1>9750rcjxg0hzfumzvrdj08j2zx0hxlf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Shpëtim Axhami</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405595</id>
    <revision>
      <id>3027631</id>
      <timestamp>2026-08-23T20:33:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Magapetro</username>
        <id>176540</id>
      </contributor>
      <comment>Faqe e re: {{Infobox officeholder | name          = Shpëtim Axhami | image         =  | image_size    = 220px | caption       =   | office        = Kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit | term_start    = 25 Nëntor 2017 | term_end      =  | predecessor   = [[Sulejman Gjana]] | successor     =   | office2       = Zëvendëskryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit | term_start2   = 2015 | term_end2     = 2017 | predecessor2  =  | successor2    =   | birth_date    = 2 shtator 1968  | bir...</comment>
      <origin>3027631</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1664" sha1="orbn0zgzfkkuwc0n5c4jz1c5ns61l7r" xml:space="preserve">{{Infobox officeholder
| name          = Shpëtim Axhami
| image         = 
| image_size    = 220px
| caption       = 

| office        = Kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit
| term_start    = 25 Nëntor 2017
| term_end      = 
| predecessor   = [[Sulejman Gjana]]
| successor     = 

| office2       = Zëvendëskryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit
| term_start2   = 2015
| term_end2     = 2017
| predecessor2  = 
| successor2    = 

| birth_date    = 2 shtator 1968

| birth_place   = [[Kukësi]], [[Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë|Shqipëria]]
| party         = [[Partia Lëvizja e Legalitetit]]
| spouse        = 
| children      = 
| education    = [[Fakulteti i Shkencave të Natyrës (Tiranë)|Fakulteti i Shkencave të Natyrës]] (Kimi)&lt;br&gt;Studime doktorature për Shkenca Mjedisore
| profession    = Kimist, [[Pedagog]]
| website       = https://legaliteti.al/index.php/kryetari-i-partise-levizja-e-legalitetit
}}

'''Shpëtim Axhami''' ''(lindur më 2 shtator 1968 në Kukës)'' është një politikan, kimist dhe pedagog shqiptar, i cili aktualisht shërben si Kryetar i Partisë Lëvizja e Legalitetit (PLL)&lt;ref&gt;{{cite book |last=Lansford |first=Tom |title=Political Handbook of the World 2022-2023 |date=June 27, 2023 |publisher=SAGE Publications |isbn=978-1-0718-5306-1 |pages=2256|language=en}}&lt;/ref&gt; që nga nëntori i vitit 2017.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.legaliteti.al/index.php/kryetari-i-partise-levizja-e-legalitetit |title=Kryetari i Partisë |publisher=Partia Lëvizja e Legalitetit |language=sq |access-date=23 gusht 2026}}&lt;/ref&gt;

== Shih edhe ==
* [[Partia Lëvizja e Legalitetit]]

== Referime ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>orbn0zgzfkkuwc0n5c4jz1c5ns61l7r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gasoline Alley (film 2022)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405596</id>
    <revision>
      <id>3027632</id>
      <timestamp>2026-08-23T20:40:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Qendrimi15</username>
        <id>122927</id>
      </contributor>
      <comment>Faqe e re: {{Infobox film | name           = | image          = | caption        = | director       = [[Edward John Drake]] | producer       = {{Plainlist| * [[Corey William Large]] * Tom Sierchio }} | writer         = {{Plainlist| * Tom Sierchio * Edward John Drake }} | story          =  | starring       = {{Plainlist| * [[Devon Sawa]] * [[Bruce Willis]] * [[Luke Wilson]] }} | music          = Scott Currie | cinematography = Brandon Lee Cox | editing        = Justin Williams | studio...</comment>
      <origin>3027632</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3309" sha1="pguvberwxe9zo3eevbt68k4u87se1f5" xml:space="preserve">{{Infobox film
| name           =
| image          =
| caption        =
| director       = [[Edward John Drake]]
| producer       = {{Plainlist|
* [[Corey William Large]]
* Tom Sierchio
}}
| writer         = {{Plainlist|
* Tom Sierchio
* Edward John Drake
}}
| story          = 
| starring       = {{Plainlist|
* [[Devon Sawa]]
* [[Bruce Willis]]
* [[Luke Wilson]]
}}
| music          = Scott Currie
| cinematography = Brandon Lee Cox
| editing        = Justin Williams
| studio         = 308 Ent
| distributor    = [[Saban Films]]
| released       = 25 shkurt 2022
| runtime        = 97 minuta
| country        = Shtetet e Bashkuara
| language       = Anglisht
| gross          = $32,433&lt;ref name=&quot;BOM&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt14174168/?ref_=bo_se_r_1 |title='Gasoline Alley' (2022) |website=[[Box Office Mojo]] |access-date=27 gusht 2022 |archive-date=27 gusht 2022 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20220827021334/https://www.boxofficemojo.com/title/tt14174168/?ref_=bo_se_r_1 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
}}

'''''Gasoline Alley''''' është një film [[Film aksion#zhanret hibride|aksion-thriller]] amerikan i vitit 2022, me regji nga [[Edward John Drake]], me aktorët kryesorë [[Devon Sawa]], [[Bruce Willis]] dhe [[Luke Wilson]]. U publikua në Shtetet e Bashkuara më 25 shkurt 2022 nga [[Saban Films]].

==Përmbajtja==
Artisti i tatuazheve Jimmy Jayne zotëron një sallë tatuazhesh të quajtur Gasoline Alley. Ai intervistohet nga detektivët Bill Freeman dhe Freddy Vargas, të cilët po hetojnë një vrasje masive të prostitutave, pasi një çakmak me emrin e studios së tij gjendet në vendin e ngjarjes. Jayne është një ish-i dënuar që bëri pesë vjet burg për vrasje aksidentale, dhe ai ishte personi i fundit që pa një nga viktimat gjallë. Përfundimisht, Freeman zbulohet se është pjesë e një rrjeti trafikimi njerëzor që vepronte nëpërmjet një tuneli që lidh [[San Diego]]n me [[Tijuana|Tijuanën]]. Filmi kulmon me një shkëmbim zjarri midis Freeman dhe Jayne në një depo meksikane; me aftësitë e tij profesionale si qitës, Jayne e paaftëson detektivin mashtrues dhe bashkëpunëtorin e tij me një grusht plumbash, dhe i vë flakën vendit.

==Rolet==
{{castlist|
*[[Devon Sawa]] si Jimmy Jayne
*[[Bruce Willis]] si Detective Bill Freeman
*[[Luke Wilson]] si Detective Freddy Vargas
*[[Kat Foster]] si Christine
*[[Sufe Bradshaw]] si Eleanor Rogers
*[[Johnny Dowers]] si Erasmus Alcindor
*[[Rick Salomon]] si Percy Muleeny
*[[Kenny Wormald]] si Dennis Bourke
*Ash Adams si Frank Flosso
*[[Irina Antonenko]] si Star
*Carrington Durham si Giselle
*Hope Golds si Lana
*Billy Harlow si Roy
*[[Vernon Davis]] si Kaiser the Bouncer
*[[Steve Eastin]] si Captain Lew Ferry
*[[The D.O.C.|Tracy Curry]] si Dr Feelgood
}}

==Referime==
{{reflist}}

==Lidhje të jashtme==
* [https://www.imdb.com/title/tt14174168/ ''Gasoline Alley''] në [[IMDb]]

[[Kategoria:Filma 2022]]
[[Kategoria:Filma aksion thriller 2022]]
[[Kategoria:Filma të pavarur 2022]]
[[Kategoria:Filma aksion thriller amerikanë]]
[[Kategoria:Filma të pavarur amerikanë]]
[[Kategoria:Filma me regji nga Edward John Drake]]
[[Kategoria:Filma të Saban Films]]
[[Kategoria:Filma amerikanë të viteve 2020]]
[[Kategoria:Filma anglisht të viteve 2020]]</text>
      <sha1>pguvberwxe9zo3eevbt68k4u87se1f5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Falsuszafrona lindae</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405597</id>
    <revision>
      <id>3027634</id>
      <timestamp>2026-08-23T20:58:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>PancakeGuy20</username>
        <id>188487</id>
      </contributor>
      <comment>Krijuar nga përkthimi i faqes &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1361448582|Falsuszafrona lindae]]&quot;</comment>
      <origin>3027634</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="634" sha1="02451fhslxlv8z68x6czrijyjlulwa1" xml:space="preserve">
'''''Falsuszafrona lindae''''' është një [[Lloji (biologji)|specie]] kërmilli deti, një [[Molusqet|molusk]] [[Gastropodët|gastropod]] detar në familjen Columbellidae. 

== Përshkrimi ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Message box/ambox.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Zgjerim|date=Gusht 2026|small=no}}
Gjatësia e guaskës arrin deri në 7 mm.

== Shpërndarja ==
Kjo specie detare gjendet në [[Deti i Karaibeve|Detin e Karaibeve.]]

== Referencat ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;

== Lidhje të jashtme ==

* [https://www.conchology.be/?t=2204&amp;CODsp=1933703630&amp;Genus=Zafrona&amp;species=lindae&amp;variety= Conchology.be: imazh]</text>
      <sha1>02451fhslxlv8z68x6czrijyjlulwa1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027635</id>
      <parentid>3027634</parentid>
      <timestamp>2026-08-23T21:00:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>PancakeGuy20</username>
        <id>188487</id>
      </contributor>
      <comment>/* Referencat */</comment>
      <origin>3027635</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="572" sha1="18xnxv2exa1soq2yaw82i10ic5beltd" xml:space="preserve">
'''''Falsuszafrona lindae''''' është një [[Lloji (biologji)|specie]] kërmilli deti, një [[Molusqet|molusk]] [[Gastropodët|gastropod]] detar në familjen Columbellidae. 

== Përshkrimi ==
&lt;templatestyles src=&quot;Module:Message box/ambox.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Zgjerim|date=Gusht 2026|small=no}}
Gjatësia e guaskës arrin deri në 7 mm.

== Shpërndarja ==
Kjo specie detare gjendet në [[Deti i Karaibeve|Detin e Karaibeve.]]

== Lidhje të jashtme ==

* [https://www.conchology.be/?t=2204&amp;CODsp=1933703630&amp;Genus=Zafrona&amp;species=lindae&amp;variety= Conchology.be: imazh]</text>
      <sha1>18xnxv2exa1soq2yaw82i10ic5beltd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Përdoruesi diskutim:Baki Rexhepi</title>
    <ns>3</ns>
    <id>405598</id>
    <revision>
      <id>3027638</id>
      <timestamp>2026-08-23T21:10:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Komuniteti</username>
        <id>117282</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Mirëpritje</comment>
      <origin>3027638</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="161" sha1="bbujlal5104zytwemcvs987pinlu7m3" xml:space="preserve">{{Stampa:Tung|realName=|name=Baki Rexhepi}}

-- [[Përdoruesi:Komuniteti|Komuniteti]] ([[Përdoruesi diskutim:Komuniteti|diskutimet]]) 23 gusht 2026 23:10 (CEST)</text>
      <sha1>bbujlal5104zytwemcvs987pinlu7m3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Bryan Singer</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405599</id>
    <revision>
      <id>3027678</id>
      <timestamp>2026-08-24T03:18:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027678</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1028" sha1="hjo94digtnp4wun6h7d3g8u70m7dm96" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bryan Singer]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027677 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20060604064722/http://www.bluetights.net/ për lidhjen http://www.bluetights.net/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 05:18 (CEST)</text>
      <sha1>hjo94digtnp4wun6h7d3g8u70m7dm96</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Bejruti/Arkivi 1</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405600</id>
    <revision>
      <id>3027679</id>
      <timestamp>2026-08-24T04:17:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MajavahBot</username>
        <id>122738</id>
      </contributor>
      <comment>U arkivuan 4 diskutime nga faqja [[Diskutim:Bejruti]]</comment>
      <origin>3027679</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4737" sha1="lua7i1ongtr92dizf3mhipjssvdmgdy" xml:space="preserve">{{Arkivi}}

== U ndryshuan lidhjet e jashtme ==

Përshëndetje, redaktorë!

Tani sa ndryshova 2 lidhjet e jashtme në [[Bejruti]]. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=1989453 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem vizitoni këtë faqe për informacione të mëtejshme. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20060614091214/http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp te http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp
*U shtua arkivi https://web.archive.org/web/20060529183022/http://www.beirutairport.gov.lb/home.html te http://www.beirutairport.gov.lb/home.html

Kur të keni mbaruar së shqyrtuari ndryshimet e mia, mund të ndiqni udhëzimet te stampa më poshtë për të rregulluar çdo problem me adresat.

Gjithë të mirat!—[[:en:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raporto bug]])&lt;/span&gt; 8 shtator 2019 17:10 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 3 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2069462 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20110226230039/http://www.beirut.gov.lb/ për lidhjen http://www.beirut.gov.lb/.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20060614091214/http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp për lidhjen http://www.destinationlebanon.com/beirut.asp.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20150905081650/http://www.escwa.org.lb/ për lidhjen http://www.escwa.org.lb/.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 23 janar 2020 11:52 (CET)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2447705 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20090116051421/http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html për lidhjen http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/reconstruct.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 11 maj 2022 00:40 (CEST)

== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Bejruti]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=2485069 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20180915181848/https://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html për lidhjen http://www.macalester.edu/courses/geog61/jmhamilton/modern.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 15 tetor 2022 04:15 (CEST)</text>
      <sha1>lua7i1ongtr92dizf3mhipjssvdmgdy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Mustafë Bytyçi</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405601</id>
    <revision>
      <id>3027699</id>
      <timestamp>2026-08-24T07:07:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xk-wiki-ks</username>
        <id>191936</id>
      </contributor>
      <comment>/* Grisja e faqes */ pjesë e re</comment>
      <origin>3027699</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="452" sha1="ilz0ungfm233lzkqn29x8au459vk9b7" xml:space="preserve">== Grisja e faqes ==

Ju lutem, me tregoni detajisht se cilat rregulla nuk i ka konform wikipedias faqja, qe eshte propozuar fe fshihet, ngaqe linku per rregulla vet nuk ekziston.


Perndryshe faqja nuk eshte Reklame! ne asnje forme ose tjeter, thjeshte plotesim i te dhenave mbi Shkencetaret nga Kosova.


Gjithe te mirat 

-- xk-wiki-ks [[Përdoruesi:Xk-wiki-ks|Xk-wiki-ks]] ([[Përdoruesi diskutim:Xk-wiki-ks|diskutimet]]) 24 gusht 2026 09:07 (CEST)</text>
      <sha1>ilz0ungfm233lzkqn29x8au459vk9b7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027700</id>
      <parentid>3027699</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T07:08:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xk-wiki-ks</username>
        <id>191936</id>
      </contributor>
      <comment>/* Grisja e faqes */ Përgjigje</comment>
      <origin>3027700</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="639" sha1="78enb0n64e7tp59c8ys92n0uyps0whk" xml:space="preserve">== Grisja e faqes ==

Ju lutem, me tregoni detajisht se cilat rregulla nuk i ka konform wikipedias faqja, qe eshte propozuar fe fshihet, ngaqe linku per rregulla vet nuk ekziston.


Perndryshe faqja nuk eshte Reklame! ne asnje forme ose tjeter, thjeshte plotesim i te dhenave mbi Shkencetaret nga Kosova.


Gjithe te mirat 

-- xk-wiki-ks [[Përdoruesi:Xk-wiki-ks|Xk-wiki-ks]] ([[Përdoruesi diskutim:Xk-wiki-ks|diskutimet]]) 24 gusht 2026 09:07 (CEST)

:Per me shume, personi ne fjlae eshte pjese e enciklopedise se Kosoves. [[Përdoruesi:Xk-wiki-ks|Xk-wiki-ks]] ([[Përdoruesi diskutim:Xk-wiki-ks|diskutimet]]) 24 gusht 2026 09:08 (CEST)</text>
      <sha1>78enb0n64e7tp59c8ys92n0uyps0whk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Moduli:Location map/data/Belgium</title>
    <ns>828</ns>
    <id>405602</id>
    <revision>
      <id>3027709</id>
      <timestamp>2026-08-24T09:16:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>Faqe e re: return { 	name = 'Belgium', 	top = 51.8, 	bottom = 49.2, 	left = 2.2, 	right = 6.9, 	image = 'Belgium relief location map.jpg', 	image1 = 'Belgium location map.svg' }</comment>
      <origin>3027709</origin>
      <model>Scribunto</model>
      <format>text/plain</format>
      <text bytes="166" sha1="63d9cq89744f3sarfenb6msgvxt9jhq" xml:space="preserve">return {
	name = 'Belgium',
	top = 51.8,
	bottom = 49.2,
	left = 2.2,
	right = 6.9,
	image = 'Belgium relief location map.jpg',
	image1 = 'Belgium location map.svg'
}</text>
      <sha1>63d9cq89744f3sarfenb6msgvxt9jhq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Belgian Pro League</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405603</id>
    <revision>
      <id>3027710</id>
      <timestamp>2026-08-24T09:19:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>Faqe e re: {{Infobox football league | logo   = Belgian Pro League logo (2020, horizontal).svg | pixels     =  | organiser  = [[Pro League (Belgjikë)|Pro League]] | country    = [[Belgjika]] | confed     = [[UEFA]] | founded    = {{start date and age|1895}} | teams      = 18 | relegation = [[Challenger Pro League]] | level      = [[Belgian football league system|1]] | domest_cup =  [[Belgian Super Cup]] | league_cup = [[Belgian Cup]] | confed_cup = [[UEFA Liga e Kampionëve]]&lt;br /&gt;UEFA L...</comment>
      <origin>3027710</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12014" sha1="736nvacgf6h3lhpsnb7yofflxgmvvnt" xml:space="preserve">{{Infobox football league
| logo   = Belgian Pro League logo (2020, horizontal).svg
| pixels     = 
| organiser  = [[Pro League (Belgjikë)|Pro League]]
| country    = [[Belgjika]]
| confed     = [[UEFA]]
| founded    = {{start date and age|1895}}
| teams      = 18
| relegation = [[Challenger Pro League]]
| level      = [[Belgian football league system|1]]
| domest_cup =  [[Belgian Super Cup]]
| league_cup = [[Belgian Cup]]
| confed_cup = [[UEFA Liga e Kampionëve]]&lt;br /&gt;[[UEFA Liga e Evropës]]&lt;br /&gt;[[UEFA Liga e Konferencave]]
| champions  = {{nowrap|[[Club Brugge]] (titulli 20të)}}
| season     = [[Belgian Pro League 2025–26|2025–26]]
| most successful club = 
{{nowrap|[[RSC Anderlecht|Anderlecht]] (34 tituj)}}
| most_appearances = [[Raymond Mommens]] (614)
| top_goalscorer = [[Albert De Cleyn]] (377)
| website    = https://www.proleague.be/
| tv         = [[DAZN]] (2025–2030)
| sponsor    = [[Jupiler]]
| current    = [[Belgian Pro League 2026–27]]
}}
'''Belgian Pro League''',&lt;ref&gt;({{langx|nl|Eerste klasse}}; {{langx|fr|Championnat de Belgique de football}}; {{langx|de|Pro League}})&lt;/ref&gt; zyrtarisht '''[[Jupiler]] Pro League''' ({{IPA|nl|ˈʑypilɛr ˈproː ˌlik}}) për arsye sponsorizimi, është një ligë profesioniste e [[Futbolli|futbollit]] në [[Belgjika|Belgjikë]] dhe niveli më i lartë i [[Sistemi i ligave të futbollit në Belgjikë|sistemit të ligave të futbollit belg]]. E garuar nga 18 klube nga sezoni 2026–27 e tutje, ajo funksionon sipas një sistemi [[Ngjitja dhe rënia nga liga|ngjitjeje dhe rënieje]] me [[Challenger Pro League]].

Deri në [[Belgian Pro League 2025–26|sezonin 2025–26]], meçet zhvilloheshin nga fundi i korrikut deri në fund të marsit, ku çdo ekip luante 30 ndeshje gjatë sezonit të rregullt dhe më pas hynte në '''Play-offs I''' (i njohur gjithashtu si ''Play-off për Titull'' ose ''Champions' play-offs''&lt;ref name=&quot;Officialranking&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.proleague.be/jpl-ranking |title=Jupiler Pro League Official |access-date=11 prill 2025 |archive-date=25 maj 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240525195016/https://www.proleague.be/jpl-ranking |url-status=live |language=nl}}&lt;/ref&gt;), '''Play-offs II''' (i njohur gjithashtu si ''Play-off për Europa League'' ose ''Europe play-offs''&lt;ref name=&quot;Officialranking&quot;&gt;&lt;/ref&gt;) ose '''Play-offs III''' (i njohur gjithashtu si ''Play-off për Rënie''&lt;ref name=&quot;Officialranking&quot;&gt;&lt;/ref&gt;) sipas pozicionit të tyre në sezonin e rregullt. Në Play-offs I garonin gjashtë klubet e para të sezonit të rregullt, me secilin klub që luante dy herë kundër njëri-tjetrit. Ekipet që e përfundonin në vendin e 15-të dhe të 16-të zbritnin direkt nga liga, ndërsa ekipi i vendit të 14-të luante një ndeshje play-off për promovim-rënie kundër ekipit të vendit të 3-të të Challenger Pro League.

Kompeticioni u krijua në vitin 1895 nga [[Mbretërorja e Shoqatës së Futbollit Belg]] dhe u fitua për herë të parë nga [[RFC Liège|FC Liégeois]]. Nga 78 klubet që kanë garuar në divizionin e parë që nga krijimi i tij, 16 prej tyre janë shpallur kampionë të Belgjikës. [[RSC Anderlecht|Anderlecht]] është klubi më i suksesshëm i ligës me 34 tituj, i ndjekur nga [[Club Brugge KV|Club Brugge]] (20), [[Royale Union Saint-Gilloise|Union Saint-Gilloise]] (12) dhe [[Standard Liège]] (10). Aktualisht renditet i 8-ti në [[Koeficienti UEFA|renditjen e UEFA-s]] për ligat, bazuar në performancat në kompeticionet evropiane gjatë pesë viteve të fundit.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.xs4all.nl/~kassiesa/bert/uefa/data/index.html|title=UEFA European Cup Coefficients Database|first=Bert|last=Kassies|access-date=25 gusht 2010|archive-date=12 shkurt 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120212151600/http://kassiesa.home.xs4all.nl/bert/uefa/data/index.html|url-status=live |language=en}}&lt;/ref&gt; Kompeticioni u rendit i 3-ti kur UEFA publikoi për herë të parë renditjen e saj në vitin 1979 dhe gjithashtu vitin e ardhshëm në 1980, që është renditja më e mirë që ka arritur ndonjëherë Divizioni i Parë Belg.
== Skuadrat ==
{{location map+|Belgium
|float=right|width=450
|caption=Locations of the '''2026–27 Belgian Pro League''' teams
|places=
{{location map~|Belgium|lat=50.833333 |long=4.333333 |label=&lt;div style=&quot;font-size:75%;&quot;&gt;[[RSC Anderlecht|Anderlecht]]&lt;/div&gt; |position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=51.232406 |long=4.472086 |label=&lt;div style=&quot;font-size:80%;&quot;&gt;[[Royal Antwerp FC|Antwerp]]&lt;/div&gt; |position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=51.2       |long=4.25     |label=&lt;small&gt;[[SK Beveren|Beveren]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{location map~|Belgium|lat=51.216667 |long=3.233333 |label=&lt;div style=&quot;font-size:80%;&quot;&gt;'''Bruges'''&lt;!--Club Brugge, Cercle Brugge--&gt;&lt;/div&gt; |mark=Black pog.svg|position=left}}
{{location map~|Belgium|lat=50.4      |long=4.433333 |label=&lt;div style=&quot;font-size:80%;&quot;&gt;[[Royal Charleroi SC|Charleroi]]&lt;/div&gt;}}
{{location map~|Belgium|lat=50.966667 |long=5.5      |label=&lt;small&gt;[[KRC Genk|Genk]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=51.05     |long=3.733333 |label=&lt;div style=&quot;font-size:80%;&quot;&gt;[[KAA Gent|Gent]]&lt;/div&gt; |position=left}}
{{location map~|Belgium|lat=50.833333  |long=3.266667 |label=&lt;div style=&quot;font-size:80%;&quot;&gt;[[KV Kortrijk|Kortrijk]]&lt;/div&gt; |position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=50.4780606 |long=4.2006925|label=&lt;small&gt;[[RAAL La Louvière|La Louvière]]&lt;/small&gt;|position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=51.056667 |long=4.386667 |label=&lt;div style=&quot;font-size:74%;&quot;&gt;[[KV Mechelen|Mechelen]]&lt;/div&gt; |position=left}}
{{location map~|Belgium|lat=50.633333 |long=5.566667 |label=&lt;small&gt;[[Standard Liège]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=50.883333 |long=4.7      |label=&lt;small&gt;[[Oud-Heverlee Leuven|OH Leuven]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{location map~|Belgium|lat=51.239444  |long=5.307222 |label=&lt;small&gt;[[Lommel SK|Lommel]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=50.833333 |long=5.2      |label=&lt;div style=&quot;font-size:80%;&quot;&gt;[[Sint-Truidense VV|Sint-Truiden]]&lt;/div&gt;}}
{{location map~|Belgium|lat=50.817778 |long=4.329167 |label=│&lt;br&gt;&lt;small&gt;[[Royale Union Saint-Gilloise|Union SG]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{location map~|Belgium|lat=51.083333 |long=4.916667 |label=&lt;small&gt;[[KVC Westerlo|Westerlo]]&lt;/small&gt;|position=right}}
{{location map~|Belgium|lat=50.883333  |long=3.416667 |label=&lt;small&gt;[[SV Zulte Waregem|Zulte Waregem]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Europe |mark=TransparentPlaceholder.png |marksize=1 |lat=48 |long=0 |label_size=80 |label=

{{nowrap|'''Skuadrat në Bruzh'''}}&lt;br&gt;
{{nowrap|[[File:Green pog.svg|8px]] [[Cercle Brugge KSV|Cercle Brugge]]&lt;br&gt;
[[File:Blue pog.svg|8px]] [[Club Brugge KV|Club Brugge]]}}
|position=bottom}}
}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! Emri i klubit
! Qyteti
! Pozicioni &lt;br /&gt; në sezonin &lt;br /&gt; e kaluar
! Sezoni i parë &lt;br /&gt; i periudhës aktuale &lt;br /&gt; në elitë
! Rezultati 24–25
! Rezultati 23–24
! Rezultati 22–23
! Rezultati 21–22
! Rezultati 20–21
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|[[RSC Anderlecht|Anderlecht]] || [[Brukseli|Bruksel]] ([[Anderlecht]]) || {{Hs|004}}I 4-ti || 1935–36 || {{Hs|004}}I 4-ti || {{Hs|003}}I 3-ti || {{Hs|011}}I 11-të || {{Hs|003}}I 3-ti || {{Hs|004}}I 4-ti
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Royal Antwerp F.C.|Antwerp]] || [[Antwerpen]] || {{Hs|011}}I 11-të || 2017–18 || {{Hs|005}}I 5-të || {{Hs|006}}I 6-të || {{Hs|001}}I 1-ri || {{Hs|004}}I 4-ti || {{Hs|003}}I 3-ti
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[S.K. Beveren|Beveren]] || [[Beveren]] || {{Hs|201}}I 1-ri ([[2025–26 Challenger Pro League|CPL]]) || 2026–27 || {{Hs|204}}I 4-ti ([[2024–25 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|208}}I 8-të ([[2023–24 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|202}}I 2-të ([[2022–23 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|203}}I 3-ti ([[2021–22 Belgian First Division B|D1B]]) || {{Hs|017}}I 17-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Cercle Brugge KSV|Cercle Brugge]] || [[Bruzh]] || {{Hs|014}}I 14-të || 2018–19 || {{Hs|014}}I 14-të || {{Hs|004}}I 4-ti || {{Hs|006}}I 6-të || {{Hs|010}}I 10-të || {{Hs|016}}I 16-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[R. Charleroi S.C.|Charleroi]] || [[Charleroi]] || {{Hs|009}}I 9-të || 2012–13 || {{Hs|007}}I 7-të|| {{Hs|013}}I 13-të || {{Hs|009}}I 9-të || {{Hs|007}}I 7-të || {{Hs|013}}I 13-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Club Brugge KV|Club Brugge]] || [[Bruzh]] || {{Hs|001}}I 1-ri || 1959–60 || {{Hs|002}}I 2-të || {{Hs|001}}I 1-ri || {{Hs|004}}I 4-ti || {{Hs|001}}I 1-ri || {{Hs|001}}I 1-ri
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[K.R.C. Genk|Genk]] || [[Genk]] || {{Hs|007}}I 7-të || 1996–97 || {{Hs|003}}I 3-ti || {{Hs|005}}I 5-të || {{Hs|002}}I 2-të || {{Hs|006}}I 6-të || {{Hs|002}}I 2-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[K.A.A. Gent|Gent]] || [[Ghent]] || {{Hs|005}}I 5-të || 1989–90 || {{Hs|006}}I 6-të || {{Hs|007}}I 7-të || {{Hs|005}}I 5-të || {{Hs|005}}I 5-të || {{Hs|005}}I 5-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[K.V. Kortrijk|Kortrijk]] || [[Kortrijk]] || {{Hs|202}}I 2-të ([[2025–26 Challenger Pro League|CPL]]) || 2026–27 || {{Hs|015}}I 15-të || {{Hs|014}}I 14-të || {{Hs|014}}I 14-të || {{Hs|013}}I 13-të || {{Hs|014}}I 14-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[RAAL La Louvière|La Louvière]] || [[La Louvière]] || {{Hs|015}}I 15-të || 2025–26 || {{Hs|202}}I 2-të ([[2024–25 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|301}}I 1-ri ([[2023–24 Belgian National Division 1|NatD1]]) || {{Hs|304}}I 4-ti ([[2022–23 Belgian National Division 1|NatD1]]) || {{Hs|401}}I 1-ri ([[2021–22 Belgian Division 2|D2 ACFF]]) || {{Hs|404}}I 4-ti ([[2020–21 Belgian Division 2|D2 ACFF]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Lommel SK|Lommel]] || [[Lommel]] || {{Hs|205}}I 5-të ([[2025–26 Challenger Pro League|CPL]]) || 2026–27 || {{Hs|211}}I 11-të ([[2024–25 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|204}}I 4-ti ([[2023–24 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|207}}I 7-të ([[2022–23 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|206}}I 6-të ([[2021–22 Belgian First Division B|D1B]]) || {{Hs|203}}I 3-ti ([[2020–21 Belgian First Division B|D1B]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[KV Mechelen|Mechelen]] || [[Mechelen]] || {{Hs|006}}I 6-të || 2019–20 || {{Hs|009}}I 9-të || {{Hs|008}}I 8-të || {{Hs|013}}I 13-të || {{Hs|008}}I 8-të || {{Hs|006}}I 6-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Oud-Heverlee Leuven|OH Leuven]] || [[Leuven]] || {{Hs|012}}I 12-të || 2020–21 || {{Hs|012}}I 12-të || {{Hs|010}}I 10-të || {{Hs|010}}I 10-të || {{Hs|011}}I 11-të || {{Hs|011}}I 11-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Sint-Truidense V.V.|Sint-Truiden]] || [[Sint-Truiden]] || {{Hs|003}}I 3-ti || 2015–16 || {{Hs|013}}I 13-të || {{Hs|009}}I 9-të || {{Hs|012}}I 12-të || {{Hs|009}}I 9-të || {{Hs|015}}I 15-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Standard Liège]] || [[Lieazh|Liège]] || {{Hs|008}}I 8-të || 1921–22 || {{Hs|011}}I 11-të || {{Hs|012}}I 12-të || {{Hs|007}}I 7-të || {{Hs|014}}I 14-të || {{Hs|008}}I 8-të
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[Royale Union Saint-Gilloise|Union SG]] || [[Brukseli|Bruksel]] [[Forest, Belgjikë|(Forest)]] || {{Hs|002}}I 2-të || 2021–22 || {{Hs|001}}I 1-ri || {{Hs|002}}I 2-të || {{Hs|003}}I 3-ti || {{Hs|002}}I 2-të || {{Hs|201}}I 1-ri ([[2020–21 Belgian First Division B|D1B]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[K.V.C. Westerlo|Westerlo]] || [[Westerlo]] || {{Hs|010}}I 10-të || 2022–23 || {{Hs|008}}I 8-të || {{Hs|011}}I 11-të || {{Hs|008}}I 8-të || {{Hs|201}}I 1-ri ([[2021–22 Belgian First Division B|D1B]]) || {{Hs|204}}I 4-ti ([[2020–21 Belgian First Division B|D1B]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;| [[S.V. Zulte Waregem|Zulte Waregem]] || [[Waregem]] || {{Hs|013}}I 13-të || 2025–26 || {{Hs|201}}I 1-ri ([[2024–25 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|205}}I 5-të ([[2023–24 Challenger Pro League|CPL]]) || {{Hs|017}}I 17-të || {{Hs|016}}I 16-të || {{Hs|010}}I 10-të
|}
== Referime ==
{{reflist}}

[[Kategoria:Liga futbolli]]</text>
      <sha1>736nvacgf6h3lhpsnb7yofflxgmvvnt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Real Mallorca</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405604</id>
    <redirect title="RCD Mallorca" />
    <revision>
      <id>3027714</id>
      <timestamp>2026-08-24T09:25:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>Faqja u ridrejtua te [[RCD Mallorca]]</comment>
      <origin>3027714</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="tv0yb1qli1oelaw4ub8zgrfviutx8a3" xml:space="preserve">#RIDREJTO [[RCD Mallorca]]</text>
      <sha1>tv0yb1qli1oelaw4ub8zgrfviutx8a3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>La Liga 1981-82</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405605</id>
    <revision>
      <id>3027716</id>
      <timestamp>2026-08-24T09:34:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>Faqe e re: Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1981-82''', i 51-të që prej themelimit, filloj në 19 shtator, 1981 dhe mbaroj në 25 prill, 1982.  Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme: {{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1981–82|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}} {{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;Atlético Ma...</comment>
      <origin>3027716</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5665" sha1="imy07vzxvr3xz4cavr7bpgk0wodprpn" xml:space="preserve">Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1981-82''', i 51-të që prej themelimit, filloj në 19 shtator, 1981 dhe mbaroj në 25 prill, 1982.

Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme:
{{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1981–82|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid|Atlético]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.486419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis|Betis]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.502778 |long=-6.273056 |label=&lt;small&gt;[[Cádiz CF|Cádiz]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.360783 |long=-8.417725 |label=&lt;small&gt;[[Deportivo La Coruña|Deportivo]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.393111 |long=2.1331694 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Español]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=38.357331 |long=-0.492706 |label=&lt;small&gt;[[Hércules CF|Hércules]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.463056 |long=-2.443056 |label=&lt;small&gt;[[CD Logroñés|Logroñés]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position= right}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.319211 |long=-1.975292 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644444 |long=-4.761111 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.636472 |long=-0.901828 |label=&lt;small&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}}}
{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[Athletic Club]]
* [[Atlético de Madrid]]
* [[FC Barcelona]]
* [[Real Betis Balompié|Betis]]
* [[Cádiz CF]]
* [[RCD Espanyol|RCD Español]]
* [[Hércules CF]]
* [[UD Las Palmas]]
* [[CA Osasuna|Osasuna]]
| width=&quot;50&quot; |&amp;nbsp;
| valign=&quot;top&quot; |
* [[Racing de Santander]]
* [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
* [[Real Sociedad]]
* [[Sevilla FC]]
* [[Sporting de Gijón]]
* [[Valencia CF]]
* [[Real Valladolid|Valladolid]]
* [[Real Zaragoza|Zaragoza]]
* [[CD Castellón]]
|}
{{Location map|Spain Canary Islands|width=150|float=right|caption=&lt;small&gt;Ishujt Kanare&lt;/small&gt;|lat=28.100367|long=-15.456714|label=&lt;small&gt;[[UD Las Palmas|Las Palmas]]&lt;/small&gt;|position=right}}

== Tabela ==
{| bgcolor=&quot;#f7f8ff&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;1&quot; style=&quot;font-size: 85%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot;
! Pozicioni !! Klubi !! Ndeshje !! Fi !! Ba !! Hu !! Gsh !! Gp !! Pont !! Gd !! Shënime
|-align=&quot;center&quot;
| 1 ||align=&quot;left&quot;| '''[[Real Sociedad]]''' ||34||20||7||7||58||33||'''47'''||+25|| '''Kampion i La Liga'''
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 2 ||align=&quot;left&quot;| [[FC Barcelona]] ||34||19||7||8||75||40||'''45'''||+35||
|-align=&quot;center&quot;
| 3 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Madrid CF|Real Madrid]] ||34||18||8||8||57||34||'''44'''||+23||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 4 ||align=&quot;left&quot;| [[Athletic Club]] ||34||18||4||12||63||41||'''40'''||+22||
|-align=&quot;center&quot;
| 5 ||align=&quot;left&quot;| [[Valencia CF]] ||34||15||9||10||54||37||'''39'''||+17||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 6 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Betis|Betis]] ||34||15||6||13||53||44||'''36'''||+9||
|-align=&quot;center&quot;
| 7 ||align=&quot;left&quot;| [[Sevilla FC]] ||34||15||5||14||52||39||'''35'''||+13||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 8 ||align=&quot;left&quot;| [[Atlético de Madrid]] ||34||15||4||15||38||37||'''34'''||+1||
|-align=&quot;center&quot;
| 9 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Valladolid|Valladolid]] ||34||13||8||13||40||53||'''34'''||-13||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 10 ||align=&quot;left&quot;| [[CA Osasuna|Osasuna]] ||34||14||5||15||38||43||'''33'''||-5||
|-align=&quot;center&quot;
| 11 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Zaragoza|Zaragoza]] ||34||13||7||14||40||50||'''33'''||-10||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 12 ||align=&quot;left&quot;| [[Racing de Santander]] ||34||12||8||14||41||53||'''32'''||-12||
|-align=&quot;center&quot;
| 13 ||align=&quot;left&quot;| [[RCD Espanyol|RCD Español]] ||34||13||6||15||41||55||'''32'''||-14||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 14 ||align=&quot;left&quot;| [[Sporting de Gijón]]  ||34||10||9||15||38||44||'''29'''||-6||
|-align=&quot;center&quot;
| 15 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Las Palmas]] ||34||11||7||16||41||53||'''29'''||-12||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 16 ||align=&quot;left&quot;| [[Cádiz CF]] ||34||13||3||18||31||47||'''29'''||-16|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 17 ||align=&quot;left&quot;| [[Hércules CF]] ||34||11||5||18||41||52||'''27'''||-11|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 18 ||align=&quot;left&quot;| [[CD Castellón]] ||34||3||6||25||33||82||'''12'''||-49|| Rënie në [[Segunda División]]
|}
{| class=&quot;prettytable&quot; style=&quot;margin: 0 auto; width: 20%;&quot;
!La Liga 1981-82
|-
| align=&quot;center&quot; |[[Skeda:600px Horizontal White Blue HEX-0434B1.svg|170x170px]]
|-
| align=&quot;center&quot; |'''[[Real Sociedad]]'''
'''Titulli i 2-të'''
|}
{{Sezonet e La Liga}}</text>
      <sha1>imy07vzxvr3xz4cavr7bpgk0wodprpn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>La Liga 1982-83</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405606</id>
    <revision>
      <id>3027722</id>
      <timestamp>2026-08-24T09:42:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>Faqe e re: Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1982-83''', i 52-ti që prej themelimit, filloj në 4 shtator, 1982 dhe mbaroj në 1 prill, 1983.  Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme: {{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1982–83|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}} {{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;Atlético Madri...</comment>
      <origin>3027722</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5655" sha1="a555c2fr8rzln8zjtvu3mfevil61mdk" xml:space="preserve">Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1982-83''', i 52-ti që prej themelimit, filloj në 4 shtator, 1982 dhe mbaroj në 1 prill, 1983.

Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme:
{{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1982–83|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid|Atlético]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.486419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis|Betis]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.393111 |long=2.1331694 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Español]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.330000 |long=-3.764444 |label=&lt;small&gt;[[Getafe CF|Getafe]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position= right}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.319211 |long=-1.975292 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.995508 |long=-5.665058 |label=&lt;small&gt;[[UD Salamanca|Salamanca]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644444 |long=-4.761111 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.636472 |long=-0.901828 |label=&lt;small&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}}}
{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[Athletic Club]]
* [[Atlético de Madrid]]
* [[FC Barcelona]]
* [[Real Betis Balompié|Betis]]
* [[Celta de Vigo]]
* [[RCD Espanyol|RCD Español]]
* [[UD Las Palmas]]
* [[CA Osasuna|Osasuna]]
* [[Racing de Santander]]
| width=&quot;50&quot; |&amp;nbsp;
| valign=&quot;top&quot; |
* [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
* [[Real Sociedad]]
* [[UD Salamanca]]
* [[Sevilla FC]]
* [[Sporting de Gijón]]
* [[Valencia CF]]
* [[Real Valladolid|Valladolid]]
* [[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|}
{{Location map|Spain Canary Islands|width=150|float=right|caption=&lt;small&gt;Ishujt Kanare&lt;/small&gt;|lat=28.100367|long=-15.456714|label=&lt;small&gt;[[UD Las Palmas|Las Palmas]]&lt;/small&gt;|position=right}}

== Tabela ==
{| bgcolor=&quot;#f7f8ff&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;1&quot; style=&quot;font-size: 85%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot;
! Pozicioni !! Klubi !! Ndeshje !! Fi !! Ba !! Hu !! Gsh !! Gp !! Pont !! Gd !! Shënime
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#D0F0C0&quot;
| 1 ||align=&quot;left&quot;| '''[[Athletic Club]]''' ||34||22||6||6||71||36||'''50'''||+35|| '''Kampion i La Liga'''
[[1983–84 Kupa Evropiane|Kupa Evropiane]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 2 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Madrid CF|Real Madrid]] ||34||20||9||5||57||25||'''49'''||+32|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#E6E6FA&quot;
| 3 ||align=&quot;left&quot;| [[FC Barcelona]] ||34||17||10||7||60||29||'''44'''||+31|| [[1983–84 UEFA Kupa e Fituesëve të Kupave|Kupa e Fituesve të Kupave]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 4 ||align=&quot;left&quot;| [[Atlético de Madrid]] ||34||20||4||10||68||46||'''44'''||+22|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 5 ||align=&quot;left&quot;| [[Sevilla FC]] ||34||15||12||7||43||31||'''42'''||+12|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 6 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Zaragoza|Zaragoza]] ||34||17||6||11||59||39||'''40'''||+20||
|-align=&quot;center&quot;
| 7 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Sociedad]] ||34||12||12||10||29||27||'''36'''||+2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 8 ||align=&quot;left&quot;| [[Sporting de Gijón]] ||34||9||15||10||31||32||'''33'''||-1||
|-align=&quot;center&quot;
| 9 ||align=&quot;left&quot;| [[RCD Espanyol|RCD Español]] ||34||13||6||15||45||47||'''32'''||-2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 10 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Betis|Betis]] ||34||9||12||13||42||45||'''30'''||-3||
|-align=&quot;center&quot;
| 11 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Valladolid|Valladolid]] ||34||9||11||14||34||51||'''29'''||-17||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 12 ||align=&quot;left&quot;| [[Málaga CF|CD Málaga]] ||34||10||8||16||37||48||'''28'''||-11||
|-align=&quot;center&quot;
| 13 ||align=&quot;left&quot;| [[CA Osasuna|Osasuna]] ||34||10||6||18||39||54||'''26'''||-15||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 14 ||align=&quot;left&quot;| [[Valencia CF]] ||34||9||7||18||42||56||'''25'''||-14||
|-align=&quot;center&quot;
| 15 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Salamanca]] ||34||10||5||19||27||51||'''25'''||-24||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 16 ||align=&quot;left&quot;| [[Celta de Vigo]] ||34||9||7||18||27||56||'''25'''||-29|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 17 ||align=&quot;left&quot;| [[Racing de Santander]] ||34||9||5||20||40||66||'''23'''||-26|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 18 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Las Palmas]] ||34||7||9||18||37||69||'''23'''||-32|| Rënie në [[Segunda División]]
|}
{| class=&quot;prettytable&quot; style=&quot;margin: 0 auto; width: 20%;&quot;
!La Liga 1982-83
|-
| align=&quot;center&quot; |[[Skeda:600px Bilbao.png|170x170px]]
|-
| align=&quot;center&quot; |'''[[Athletic Club]]'''
'''Titulli i 7-të'''
|}
{{Sezonet e La Liga}}</text>
      <sha1>a555c2fr8rzln8zjtvu3mfevil61mdk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027723</id>
      <parentid>3027722</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:43:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <origin>3027723</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5897" sha1="0iovuyokk1ml5pjocmdvfqtplsqrbf9" xml:space="preserve">Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1982-83''', i 52-ti që prej themelimit, filloj në 4 shtator, 1982 dhe mbaroj në 1 prill, 1983.

Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme:
{{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1982–83|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid|Atlético]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.486419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis|Betis]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.211842 |long=-8.739706 |label=&lt;small&gt;[[Celta de Vigo|Celta]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.393111 |long=2.1331694 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Español]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.734217 |long=-4.426603 |label=&lt;small&gt;[[CD Málaga|Málaga]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.476292 |long=-3.793278 |label=&lt;small&gt;[[Racing de Santander|Racing]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position= right}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.319211 |long=-1.975292 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.995508 |long=-5.665058 |label=&lt;small&gt;[[UD Salamanca|Salamanca]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644444 |long=-4.761111 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.636472 |long=-0.901828 |label=&lt;small&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}}}
{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[Athletic Club]]
* [[Atlético de Madrid]]
* [[FC Barcelona]]
* [[Real Betis Balompié|Betis]]
* [[Celta de Vigo]]
* [[RCD Espanyol|RCD Español]]
* [[UD Las Palmas]]
* [[CA Osasuna|Osasuna]]
* [[Racing de Santander]]
| width=&quot;50&quot; |&amp;nbsp;
| valign=&quot;top&quot; |
* [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
* [[Real Sociedad]]
* [[UD Salamanca]]
* [[Sevilla FC]]
* [[Sporting de Gijón]]
* [[Valencia CF]]
* [[Real Valladolid|Valladolid]]
* [[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|}
{{Location map|Spain Canary Islands|width=150|float=right|caption=&lt;small&gt;Ishujt Kanare&lt;/small&gt;|lat=28.100367|long=-15.456714|label=&lt;small&gt;[[UD Las Palmas|Las Palmas]]&lt;/small&gt;|position=right}}

== Tabela ==
{| bgcolor=&quot;#f7f8ff&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;1&quot; style=&quot;font-size: 85%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot;
! Pozicioni !! Klubi !! Ndeshje !! Fi !! Ba !! Hu !! Gsh !! Gp !! Pont !! Gd !! Shënime
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#D0F0C0&quot;
| 1 ||align=&quot;left&quot;| '''[[Athletic Club]]''' ||34||22||6||6||71||36||'''50'''||+35|| '''Kampion i La Liga'''
[[1983–84 Kupa Evropiane|Kupa Evropiane]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 2 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Madrid CF|Real Madrid]] ||34||20||9||5||57||25||'''49'''||+32|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#E6E6FA&quot;
| 3 ||align=&quot;left&quot;| [[FC Barcelona]] ||34||17||10||7||60||29||'''44'''||+31|| [[1983–84 UEFA Kupa e Fituesëve të Kupave|Kupa e Fituesve të Kupave]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 4 ||align=&quot;left&quot;| [[Atlético de Madrid]] ||34||20||4||10||68||46||'''44'''||+22|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 5 ||align=&quot;left&quot;| [[Sevilla FC]] ||34||15||12||7||43||31||'''42'''||+12|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 6 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Zaragoza|Zaragoza]] ||34||17||6||11||59||39||'''40'''||+20||
|-align=&quot;center&quot;
| 7 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Sociedad]] ||34||12||12||10||29||27||'''36'''||+2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 8 ||align=&quot;left&quot;| [[Sporting de Gijón]] ||34||9||15||10||31||32||'''33'''||-1||
|-align=&quot;center&quot;
| 9 ||align=&quot;left&quot;| [[RCD Espanyol|RCD Español]] ||34||13||6||15||45||47||'''32'''||-2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 10 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Betis|Betis]] ||34||9||12||13||42||45||'''30'''||-3||
|-align=&quot;center&quot;
| 11 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Valladolid|Valladolid]] ||34||9||11||14||34||51||'''29'''||-17||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 12 ||align=&quot;left&quot;| [[Málaga CF|CD Málaga]] ||34||10||8||16||37||48||'''28'''||-11||
|-align=&quot;center&quot;
| 13 ||align=&quot;left&quot;| [[CA Osasuna|Osasuna]] ||34||10||6||18||39||54||'''26'''||-15||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 14 ||align=&quot;left&quot;| [[Valencia CF]] ||34||9||7||18||42||56||'''25'''||-14||
|-align=&quot;center&quot;
| 15 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Salamanca]] ||34||10||5||19||27||51||'''25'''||-24||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 16 ||align=&quot;left&quot;| [[Celta de Vigo]] ||34||9||7||18||27||56||'''25'''||-29|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 17 ||align=&quot;left&quot;| [[Racing de Santander]] ||34||9||5||20||40||66||'''23'''||-26|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 18 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Las Palmas]] ||34||7||9||18||37||69||'''23'''||-32|| Rënie në [[Segunda División]]
|}
{| class=&quot;prettytable&quot; style=&quot;margin: 0 auto; width: 20%;&quot;
!La Liga 1982-83
|-
| align=&quot;center&quot; |[[Skeda:600px Bilbao.png|170x170px]]
|-
| align=&quot;center&quot; |'''[[Athletic Club]]'''
'''Titulli i 7-të'''
|}
{{Sezonet e La Liga}}</text>
      <sha1>0iovuyokk1ml5pjocmdvfqtplsqrbf9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027724</id>
      <parentid>3027723</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:45:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <origin>3027724</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5909" sha1="kdx61ov8ps7cwvk36q3ylw9wj7pz7ee" xml:space="preserve">Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1982-83''', i 52-ti që prej themelimit, filloj në 4 shtator, 1982 dhe mbaroj në 1 prill, 1983.

Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme:
{{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1982–83|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid|Atlético]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.486419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis|Betis]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.211842 |long=-8.739706 |label=&lt;small&gt;[[Celta de Vigo|Celta]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.393111 |long=2.1331694 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Español]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.734217 |long=-4.426603 |label=&lt;small&gt;[[CD Málaga|Málaga]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.476292 |long=-3.793278 |label=&lt;small&gt;[[Racing de Santander|Racing]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position= right}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.319211 |long=-1.975292 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.995508 |long=-5.665058 |label=&lt;small&gt;[[UD Salamanca|Salamanca]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644444 |long=-4.761111 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.636472 |long=-0.901828 |label=&lt;small&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}}}
{|border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[Athletic Club]]
* [[Atlético de Madrid]]
* [[FC Barcelona]]
* [[Real Betis Balompié|Betis]]
* [[Celta de Vigo]]
* [[RCD Espanyol|RCD Español]]
* [[UD Las Palmas]]
* [[CD Málaga]]
* [[CA Osasuna|Osasuna]]
|width=&quot;50&quot;|&amp;nbsp;
|valign=&quot;top&quot;|
* [[Racing de Santander]]
* [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
* [[Real Sociedad]]
* [[UD Salamanca]]
* [[Sevilla FC]]
* [[Sporting de Gijón]]
* [[Valencia CF]]
* [[Real Valladolid|Valladolid]]
* [[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|}
{{Location map|Spain Canary Islands|width=150|float=right|caption=&lt;small&gt;Ishujt Kanare&lt;/small&gt;|lat=28.100367|long=-15.456714|label=&lt;small&gt;[[UD Las Palmas|Las Palmas]]&lt;/small&gt;|position=right}}

== Tabela ==
{| bgcolor=&quot;#f7f8ff&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;1&quot; style=&quot;font-size: 85%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot;
! Pozicioni !! Klubi !! Ndeshje !! Fi !! Ba !! Hu !! Gsh !! Gp !! Pont !! Gd !! Shënime
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#D0F0C0&quot;
| 1 ||align=&quot;left&quot;| '''[[Athletic Club]]''' ||34||22||6||6||71||36||'''50'''||+35|| '''Kampion i La Liga'''
[[1983–84 Kupa Evropiane|Kupa Evropiane]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 2 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Madrid CF|Real Madrid]] ||34||20||9||5||57||25||'''49'''||+32|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#E6E6FA&quot;
| 3 ||align=&quot;left&quot;| [[FC Barcelona]] ||34||17||10||7||60||29||'''44'''||+31|| [[1983–84 UEFA Kupa e Fituesëve të Kupave|Kupa e Fituesve të Kupave]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 4 ||align=&quot;left&quot;| [[Atlético de Madrid]] ||34||20||4||10||68||46||'''44'''||+22|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 5 ||align=&quot;left&quot;| [[Sevilla FC]] ||34||15||12||7||43||31||'''42'''||+12|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 6 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Zaragoza|Zaragoza]] ||34||17||6||11||59||39||'''40'''||+20||
|-align=&quot;center&quot;
| 7 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Sociedad]] ||34||12||12||10||29||27||'''36'''||+2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 8 ||align=&quot;left&quot;| [[Sporting de Gijón]] ||34||9||15||10||31||32||'''33'''||-1||
|-align=&quot;center&quot;
| 9 ||align=&quot;left&quot;| [[RCD Espanyol|RCD Español]] ||34||13||6||15||45||47||'''32'''||-2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 10 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Betis|Betis]] ||34||9||12||13||42||45||'''30'''||-3||
|-align=&quot;center&quot;
| 11 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Valladolid|Valladolid]] ||34||9||11||14||34||51||'''29'''||-17||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 12 ||align=&quot;left&quot;| [[Málaga CF|CD Málaga]] ||34||10||8||16||37||48||'''28'''||-11||
|-align=&quot;center&quot;
| 13 ||align=&quot;left&quot;| [[CA Osasuna|Osasuna]] ||34||10||6||18||39||54||'''26'''||-15||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 14 ||align=&quot;left&quot;| [[Valencia CF]] ||34||9||7||18||42||56||'''25'''||-14||
|-align=&quot;center&quot;
| 15 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Salamanca]] ||34||10||5||19||27||51||'''25'''||-24||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 16 ||align=&quot;left&quot;| [[Celta de Vigo]] ||34||9||7||18||27||56||'''25'''||-29|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 17 ||align=&quot;left&quot;| [[Racing de Santander]] ||34||9||5||20||40||66||'''23'''||-26|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 18 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Las Palmas]] ||34||7||9||18||37||69||'''23'''||-32|| Rënie në [[Segunda División]]
|}
{| class=&quot;prettytable&quot; style=&quot;margin: 0 auto; width: 20%;&quot;
!La Liga 1982-83
|-
| align=&quot;center&quot; |[[Skeda:600px Bilbao.png|170x170px]]
|-
| align=&quot;center&quot; |'''[[Athletic Club]]'''
'''Titulli i 7-të'''
|}
{{Sezonet e La Liga}}</text>
      <sha1>kdx61ov8ps7cwvk36q3ylw9wj7pz7ee</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3027726</id>
      <parentid>3027724</parentid>
      <timestamp>2026-08-24T09:49:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>/* Tabela */</comment>
      <origin>3027726</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5912" sha1="6p7wnlz790yb97rm8g9v4zt5ore4vij" xml:space="preserve">Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1982-83''', i 52-ti që prej themelimit, filloj në 4 shtator, 1982 dhe mbaroj në 1 prill, 1983.

Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme:
{{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1982–83|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid|Atlético]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.486419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis|Betis]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.211842 |long=-8.739706 |label=&lt;small&gt;[[Celta de Vigo|Celta]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.393111 |long=2.1331694 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Español]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.734217 |long=-4.426603 |label=&lt;small&gt;[[CD Málaga|Málaga]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.476292 |long=-3.793278 |label=&lt;small&gt;[[Racing de Santander|Racing]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position= right}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.319211 |long=-1.975292 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.995508 |long=-5.665058 |label=&lt;small&gt;[[UD Salamanca|Salamanca]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644444 |long=-4.761111 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.636472 |long=-0.901828 |label=&lt;small&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}}}
{|border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[Athletic Club]]
* [[Atlético de Madrid]]
* [[FC Barcelona]]
* [[Real Betis Balompié|Betis]]
* [[Celta de Vigo]]
* [[RCD Espanyol|RCD Español]]
* [[UD Las Palmas]]
* [[CD Málaga]]
* [[CA Osasuna|Osasuna]]
|width=&quot;50&quot;|&amp;nbsp;
|valign=&quot;top&quot;|
* [[Racing de Santander]]
* [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
* [[Real Sociedad]]
* [[UD Salamanca]]
* [[Sevilla FC]]
* [[Sporting de Gijón]]
* [[Valencia CF]]
* [[Real Valladolid|Valladolid]]
* [[Real Zaragoza|Zaragoza]]
|}
{{Location map|Spain Canary Islands|width=150|float=right|caption=&lt;small&gt;Ishujt Kanare&lt;/small&gt;|lat=28.100367|long=-15.456714|label=&lt;small&gt;[[UD Las Palmas|Las Palmas]]&lt;/small&gt;|position=right}}

== Tabela ==
{| bgcolor=&quot;#f7f8ff&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;1&quot; style=&quot;font-size: 85%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot;
! Pozicioni !! Klubi !! Ndeshje !! Fi !! Ba !! Hu !! Gsh !! Gp !! Pont !! Gd !! Shënime
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#D0F0C0&quot;
| 1 ||align=&quot;left&quot;| '''[[Athletic Club]]''' ||34||22||6||6||71||36||'''50'''||+35|| '''Kampion i La Liga'''&lt;br&gt;[[1983–84 Kupa Evropiane|Kupa Evropiane]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 2 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Madrid CF|Real Madrid]] ||34||20||9||5||57||25||'''49'''||+32|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#E6E6FA&quot;
| 3 ||align=&quot;left&quot;| [[FC Barcelona]] ||34||17||10||7||60||29||'''44'''||+31|| [[1983–84 UEFA Kupa e Fituesëve të Kupave|Kupa e Fituesve të Kupave]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 4 ||align=&quot;left&quot;| [[Atlético de Madrid]] ||34||20||4||10||68||46||'''44'''||+22|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 5 ||align=&quot;left&quot;| [[Sevilla FC]] ||34||15||12||7||43||31||'''42'''||+12|| [[1983–84 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 6 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Zaragoza|Zaragoza]] ||34||17||6||11||59||39||'''40'''||+20||
|-align=&quot;center&quot;
| 7 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Sociedad]] ||34||12||12||10||29||27||'''36'''||+2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 8 ||align=&quot;left&quot;| [[Sporting de Gijón]] ||34||9||15||10||31||32||'''33'''||-1||
|-align=&quot;center&quot;
| 9 ||align=&quot;left&quot;| [[RCD Espanyol|RCD Español]] ||34||13||6||15||45||47||'''32'''||-2||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 10 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Betis|Betis]] ||34||9||12||13||42||45||'''30'''||-3||
|-align=&quot;center&quot;
| 11 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Valladolid|Valladolid]] ||34||9||11||14||34||51||'''29'''||-17||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 12 ||align=&quot;left&quot;| [[Málaga CF|CD Málaga]] ||34||10||8||16||37||48||'''28'''||-11||
|-align=&quot;center&quot;
| 13 ||align=&quot;left&quot;| [[CA Osasuna|Osasuna]] ||34||10||6||18||39||54||'''26'''||-15||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 14 ||align=&quot;left&quot;| [[Valencia CF]] ||34||9||7||18||42||56||'''25'''||-14||
|-align=&quot;center&quot;
| 15 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Salamanca]] ||34||10||5||19||27||51||'''25'''||-24||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 16 ||align=&quot;left&quot;| [[Celta de Vigo]] ||34||9||7||18||27||56||'''25'''||-29|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 17 ||align=&quot;left&quot;| [[Racing de Santander]] ||34||9||5||20||40||66||'''23'''||-26|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 18 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Las Palmas]] ||34||7||9||18||37||69||'''23'''||-32|| Rënie në [[Segunda División]]
|}
{| class=&quot;prettytable&quot; style=&quot;margin: 0 auto; width: 20%;&quot;
!La Liga 1982-83
|-
| align=&quot;center&quot; |[[Skeda:600px Bilbao.png|170x170px]]
|-
| align=&quot;center&quot; |'''[[Athletic Club]]'''
'''Titulli i 7-të'''
|}
{{Sezonet e La Liga}}</text>
      <sha1>6p7wnlz790yb97rm8g9v4zt5ore4vij</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Real Betis Balompié</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405607</id>
    <redirect title="Real Betis" />
    <revision>
      <id>3027725</id>
      <timestamp>2026-08-24T09:46:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>Faqja u ridrejtua te [[Real Betis]]</comment>
      <origin>3027725</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24" sha1="lhzql9yjjkbpgu0iqz69rnxbjgima7w" xml:space="preserve">#RIDREJTO [[Real Betis]]</text>
      <sha1>lhzql9yjjkbpgu0iqz69rnxbjgima7w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>La Liga 1983-84</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405608</id>
    <revision>
      <id>3027727</id>
      <timestamp>2026-08-24T09:54:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Velocitas34</username>
        <id>161876</id>
      </contributor>
      <comment>Faqe e re: Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1983-84''', i 53-të që prej themelimit, filloj në 3 shtator, 1983 dhe mbaroj në 29 prill, 1984.  Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme: {{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1983–84|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}} {{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;Atlético Mad...</comment>
      <origin>3027727</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5890" sha1="toyd6pafg426wr3umj6muawuf9w7ox1" xml:space="preserve">Sezoni i '''[[La Liga|La Ligas]] 1983-84''', i 53-të që prej themelimit, filloj në 3 shtator, 1983 dhe mbaroj në 29 prill, 1984.

Ishte i përbërë nga klubet e mëposhtme:
{{Location map+|Spain|width=400|float=right|caption=Vendodhja e ekipeve të La Liga 1983–84|places={{Location map~ |Spain |lat=43.263472 |long=-2.948150 |label=&lt;small&gt;[[Athletic Bilbao|Athletic]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.401703 |long=-3.720628 |label=&lt;small&gt;[[Atlético Madrid|Atlético]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.380889 |long=2.1228167 |label=&lt;small&gt;[[FC Barcelona|Barcelona]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.486419 |long=-5.981750 |label=&lt;small&gt;[[Real Betis|Betis]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.502778 |long=-6.273056 |label=&lt;small&gt;[[Cádiz CF|Cádiz]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.393111 |long=2.1331694 |label=&lt;small&gt;[[RCD Espanyol|Español]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=36.719444 |long=-4.420000 |label=&lt;small&gt;[[Málaga CF|CD Málaga]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.589936 |long=2.6300778 |label=&lt;small&gt;[[RCD Mallorca|Mallorca]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=38.042247 |long=-1.144739 |label=&lt;small&gt;[[Real Murcia|Murcia]]&lt;/small&gt; |position=left}}
{{Location map~ |Spain |lat=42.796675 |long=-1.637128 |label=&lt;small&gt;[[CA Osasuna|Osasuna]]&lt;/small&gt; |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.453053 |long=-3.688356 |label=&lt;small&gt;[[Real Madrid C.F.|Real Madrid]]&lt;/small&gt; |position= right}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.319211 |long=-1.975292 |label=&lt;small&gt;[[Real Sociedad]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=40.995508 |long=-5.665058 |label=&lt;small&gt;[[UD Salamanca|Salamanca]]&lt;/small&gt; |position=right}}
{{Location map~ |Spain |lat=37.384039 |long=-5.970583 |label=&lt;small&gt;[[Sevilla FC|Sevilla]]&lt;/small&gt;  |position=bottom}}
{{Location map~ |Spain |lat=43.536256 |long=-5.637419 |label=&lt;small&gt;[[Sporting de Gijón|Sporting]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=39.474616 |long=-0.358219 |label=&lt;small&gt;[[Valencia CF|Valencia]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}
{{Location map~ |Spain |lat=41.644444 |long=-4.761111 |label=&lt;small&gt;[[Real Valladolid|Valladolid]]&lt;/small&gt; |position=top}}
{{Location map~ |Spain |lat=41.636472 |long=-0.901828 |label=&lt;small&gt;[[Real Zaragoza|Zaragoza]]&lt;/small&gt; |position=bottom }}}}
{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[Athletic Club]]
* [[Atlético de Madrid]]
* [[FC Barcelona]]
* [[Real Betis Balompié|Betis]]
* [[Cádiz CF]]
* [[RCD Espanyol|RCD Español]]
* [[Málaga CF|CD Málaga]]
* [[Real Murcia|Murcia]]
* [[CA Osasuna|Osasuna]]
| width=&quot;50&quot; |&amp;nbsp;
| valign=&quot;top&quot; |
* [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
* [[Real Sociedad]]
* [[UD Salamanca]]
* [[Sevilla FC]]
* [[Sporting de Gijón]]
* [[Valencia CF]]
* [[Real Valladolid|Valladolid]]
* [[Real Zaragoza|Zaragoza]]
* [[RCD Mallorca]]
|}
== Tabela ==
{| bgcolor=&quot;#f7f8ff&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;1&quot; style=&quot;font-size: 85%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;&quot;
|- bgcolor=&quot;#CCCCCC&quot;
! Pozicioni !! Klubi !! Ndeshje !! Fi !! Ba !! Hu !! Gsh !! Gp !! Pont !! Gd !! Shënime
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#D0F0C0&quot;
| 1 ||align=&quot;left&quot;| '''[[Athletic Club]]''' ||34||20||9||5||53||30||'''49'''||+23|| '''Kampion i La Liga'''&lt;br&gt;[[1984–85 Kupa Evropiane|Kupa Evropiane]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 2 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Madrid CF|Real Madrid]] ||34||22||5||7||59||37||'''49'''||+22|| [[1984–85 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#E6E6FA&quot;
| 3 ||align=&quot;left&quot;| [[FC Barcelona]] ||34||20||8||6||62||28||'''48'''||+34|| [[1984–85 UEFA Kupa e Fituesëve të Kupave|Kupa e Fituesve të Kupave]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 4 ||align=&quot;left&quot;| [[Atlético de Madrid]] ||34||17||8||9||53||47||'''42'''||+6|| [[1984–85 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 5 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Betis|Betis]] ||34||17||4||13||45||40||'''38'''||+5|| [[1984–85 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 6 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Sociedad]] ||34||14||9||11||43||35||'''37'''||+8||
|-align=&quot;center&quot;
| 7 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Zaragoza|Zaragoza]] ||34||12||11||11||50||41||'''35'''||+9||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 8 ||align=&quot;left&quot;| [[Sevilla FC]] ||34||13||8||13||42||43||'''34'''||-1||
|-align=&quot;center&quot;
| 9 ||align=&quot;left&quot;| [[Málaga CF|CD Málaga]] ||34||11||11||12||41||35||'''33'''||+6||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 10 ||align=&quot;left&quot;| [[RCD Espanyol|RCD Español]] ||34||10||13||11||42||44||'''33'''||-2||
|-align=&quot;center&quot;
| 11 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Murcia|Murcia]] ||34||10||12||12||42||38||'''32'''||+4||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 12 ||align=&quot;left&quot;| [[Valencia CF]] ||34||12||8||14||45||47||'''32'''||-2||
|-align=&quot;center&quot;
| 13 ||align=&quot;left&quot;| [[Sporting de Gijón]] ||34||11||8||15||38||47||'''30'''||-9||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFF0C2&quot;
| 14 ||align=&quot;left&quot;| [[Real Valladolid|Valladolid]] ||34||11||7||16||44||60||'''29'''||-16|| [[1984–85 UEFA Kupa|UEFA Kupa]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#EFEFEF&quot;
| 15 ||align=&quot;left&quot;| [[CA Osasuna|Osasuna]] ||34||11||6||17||30||44||'''28'''||-14||
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 16 ||align=&quot;left&quot;| [[Cádiz CF]] ||34||6||10||18||36||51||'''22'''||-15|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 17 ||align=&quot;left&quot;| [[RCD Mallorca]] ||34||3||15||16||27||56||'''21'''||-29|| Rënie në [[Segunda División]]
|-align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#FFCCCC&quot;
| 18 ||align=&quot;left&quot;| [[UD Salamanca]] ||34||5||10||19||30||59||'''20'''||-29|| Rënie në [[Segunda División]]
|}
{| class=&quot;prettytable&quot; style=&quot;margin: 0 auto; width: 20%;&quot;
!La Liga 1983-84
|-
| align=&quot;center&quot; |[[Skeda:600px Bilbao.png|170x170px]]
|-
| align=&quot;center&quot; |'''[[Athletic Club]]'''
'''Titulli i 8-të'''
|}
{{Sezonet e La Liga}}</text>
      <sha1>toyd6pafg426wr3umj6muawuf9w7ox1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Ekspedita romake në burimet e Nilit</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405609</id>
    <revision>
      <id>3027731</id>
      <timestamp>2026-08-24T10:18:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027731</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1380" sha1="858huqg9ycjovb6hnewhbotwn1eagfv" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 2 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Ekspedita romake në burimet e Nilit]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027730 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250610074323/http://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf për lidhjen https://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf.
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20250610074323/http://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf për lidhjen https://assets.cambridge.org/97805214/71374/sample/9780521471374web.pdf.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 12:18 (CEST)</text>
      <sha1>858huqg9ycjovb6hnewhbotwn1eagfv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Elsa Demo</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405610</id>
    <revision>
      <id>3027733</id>
      <timestamp>2026-08-24T10:49:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027733</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1171" sha1="gbvvzj9jidtdt8vgbrua4wen6nl1bkm" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Elsa Demo]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027732 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20220925201257/https://www.europeantheatre.eu/page/activities/artistic-collaborations/pipelines/discover-the-plays për lidhjen https://www.europeantheatre.eu/page/activities/artistic-collaborations/pipelines/discover-the-plays.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 12:49 (CEST)</text>
      <sha1>gbvvzj9jidtdt8vgbrua4wen6nl1bkm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Diskutim:Entomologjia</title>
    <ns>1</ns>
    <id>405611</id>
    <revision>
      <id>3027737</id>
      <timestamp>2026-08-24T11:38:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>115207</id>
      </contributor>
      <comment>Ndryshime te burimet/lidhjet e jashtme.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>3027737</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1089" sha1="8y0r9mh96o40akic2mkjbnz2x2x0juc" xml:space="preserve">== Internet Archive Bot ==

Përshëndetje, redaktorë!

Sapo ndryshova 1 lidhje të jashtme te artikulli ''[[Entomologjia]]''. Ju lutem, shpenzoni pak kohë për të shqyrtuar [https://sq.wikipedia.org/w/index.php?diff=prev&amp;oldid=3027736 redaktimin tim]. Nëse keni ndonjë pyetje ose dëshironi që t'i injoroj lidhjet apo faqet krejtësisht në të ardhmen, ju lutem, vizitoni [[:m:InternetArchiveBot/FAQ/sq|këtë faqe]] për informacione të mëtejshme. Ndër të tjera, aty mund të gjeni dhe informacion se si mund të rregulloni problemet që mund të kem shkaktuar. Kam bërë këto ndryshime:
*U shtua ky version i arkivuar i faqes https://web.archive.org/web/20240902235256/https://www.exploreforensics.co.uk/forensic-entomology.html për lidhjen http://exploreforensics.co.uk/forensic-entomology.html.


Gjithë të mirat!—[[:User:InternetArchiveBot|'''&lt;span style=&quot;color:darkgrey;font-family:Courier New&quot;&gt;InternetArchiveBot&lt;/span&gt;''']] &lt;span style=&quot;color:green;font-family:Rockwell&quot;&gt;([[:en:User talk:InternetArchiveBot|Raportoni probleme]])&lt;/span&gt; 24 gusht 2026 13:38 (CEST)</text>
      <sha1>8y0r9mh96o40akic2mkjbnz2x2x0juc</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>