Wikipedia
stwiki
https://st.wikipedia.org/wiki/Leqephe_la_pele
MediaWiki 1.47.0-wmf.19
first-letter
Media
Special
Talk
User
User talk
Wikipedia
Wikipedia talk
File
File talk
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Help
Help talk
Category
Category talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Helen Joseph
0
10927
41208
41131
2026-09-15T09:11:54Z
Dumbassman
7165
41208
wikitext
text/x-wiki
'''Helen Beatrice Joseph''' OMSG ( ''née'' '''Fennell''' ) (8 Mmesa 1905 - 25 Tshitwe 1992) e ne e le moitseki wa kgahlanong le [[Kgethollo ya merabe|kgethollo ya morabe]] wa Afrika Borwa. Helen, ya hlahetseng Sussex, Engelane, o ile a fumana lengolo la Senyesemane Univesithing ya London ka 1927 yaba o ya India, moo a ileng a ruta teng ka dilemo tse tharo Sekolong sa Mahbubia sa banana se Hyderabad. Hoo e ka bang ka 1930 o ile a tloha India a ya Engelane ka Afrika Borwa. Leha ho le jwalo, o ile a dula [[Thekong|Durban]], moo a ileng a kopana le ngaka ya meno, Billie Joseph, mme a nyalana le yena, eo hamorao a ileng a mo hlala.<ref>https://www.independent.co.uk/news/people/obituary-helen-joseph-1565649.html</ref>
== Bophelo ba bonyaneng ==
Helen Joseph o hlahile e le Helen leruoe May Fennell ka 1905 Easebourne haufi le Midhurst, West Sussex, [[Engelane]], e le moradi wa ofisiri ya mmuso ya lekgetlo le thekiso ya thepa, Samuel Fennell.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier)</ref> Josefa o ne a tswa lelapeng la basweu ba maemo a mahareng.<ref>https://www.nytimes.com/1992/12/26/world/helen-joseph-dies-in-south-africa-early-foe-of-apartheid-was-87.html</ref> O holetse lelapeng le nang le kgethollo ya morabe.<ref>https://doi.org/10.1080%2F03057070802259811</ref> <ref name=":1">{{Cite journal|pages=575–590}}</ref>
Ka 1923 Helen o ile a kena [[Yunivesiti ya Kapa|Univesithing ya Cape Town]] ho ya ithuta Sezulu le Setswana, a fumana mangolo King's College London ka 1927. Kamora ho ruta Amerika ka dilemo tse hlano, o ne a ikemiseditse ho kgutlela hae ka Engelane . Motseng o koung wa Sussex, o ile a tlwaelana le Dorothy Stubbs, mosuwe wa Sekolo sa Clifton (Durban), eo ntatae Harry Stubbs e neng e le hlooho ya sekolo. Ha Mofumahatsana Stubbs a tloha sekolong ho ya nyalana, ba ile ba fa Helen Joseph sebaka se se nang motho. O rutile sekolong ka 1930–1931.<ref>https://www.cliftonschool.co.za/</ref> Ha a le Durban o kopane mme ka 1931 a nyalana le Billie Joseph, ngaka ya meno ya Mojuda e neng e mo feta ka dilemo tse 17.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier)</ref> O sebeleditse Lebothong la Moeeng la Basadi nakong ya Ntwa ya Bobedi ya Lefatshe e le ofisiri ya tlhahisoleseding le boiketlo. Kamora ntwa, o ile a hlala Billie Joseph. O ile a kwetliswa e le mosebeletsi wa setjhaba mme a qala ho sebetsa setsing sa setjhaba sebakeng sa Mabala (merabe e tswakilweng) sa Cape Town.
== Bophelo ba morao ==
Ka 1951 Helen o kopane le Solly Sachs ka lekgetlo la pele ha a ne a etsa kopo ya mosebetsi wa Mokgatlo. Ka nako eo, Sachs e ne e le hlooho wa Mokgatlo wa Basebetsi ba Diaparo.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/0-86852-196-5</ref> <ref>{{Cite book|pages=249}}</ref>
A tshositsw ke maemo a batho ba batsho ba Afrika Borwa, o ile a loana le baitseki ho ba fumanela litokelo tse kholoanyane, tse kang tlhokomelo ea bophelo bo botle, tokoloho ya puo, tekano ya merabe le litokelo tsa basadi.<ref>https://eds.a.ebscohost.com/</ref><ref>https://www.cnn.com/2016/08/09/africa/south-african-womens-day/index.html</ref>E ne e le setho sa mothehi wa Congress of Democrats, mme e le e mong wa baetapele ba ileng ba bala dipehelo tsa [[Molao wa Tokoloho|Tokoloho Charter]] Kopanong ya Batho Kliptown ka 1955. A tshohile ka mahlomola a basadi ba batsho, o ile a bapala karolo ya bohlokwa, hammoho le [[Lillian Ngoyi]], ho thehweng ha Federation ya Basadi ba Afrika Borwa. Ka boetapele ba yona, o ile a etella pele Mokoloko wa basadi ba 20,000 ka la 9 Phato 1956, ho ya Union Buildings e Pretoria ho ya ipelaetsa kgahlanong le melao ya dipasa . Letsatsi lena le ntse le ketekoa e le Letsatsi la Basadi la Naha la Afrika Borwa.
=== Nyewe ya bohlabani le ho kwallwa ha ntlo ===
Khanyetso ya Joseph kgahlanong le Mmuso e ne e sa hlokomeloe mme e ne e le moqosuwa Nyeweng ya Phetohelo ya 1956. Moahlodi Rumpff o itse, "Bopaking bohle bo hlahisitsweng lekgotleng lena le diphihlellong tsa rona tsa nnete, ho ke ke ha kgoneha hore lekgotla lena le fihlele qeto ya hore African National Congress e fumane kapa e nkile leano la ho diha mmuso ka dikgoka, ke hore, ka kutlwisiso ya hore bongata bo ne bo lokela ho itokisetsa kapa ho lokisetswa ho etsa diketso tse tobileng tsa dikgoka kgahlanong le mmuso."
Leha ho le jwalo, Joseph o ile a tshwarwa ka qoso ya ho phethola mmuso ka Tshitwe 1956 ka lebaka la boipelaetso ba hae kgahlanong le kgethollo ya morabe. Ka 1957, Joseph o ile a thibelwa ho hanyetsa mmuso phatlalatsa ka puo le boipelaetso ba hae.<ref>https://www.nytimes.com/1992/12/26/world/helen-joseph-dies-in-south-africa-early-foe-of-apartheid-was-87.html</ref> Nyewe ya boipelaetso e ile ya nka dilemo tse nne mme a lokollwa ka 1961. Josefa e ne e le e mong oa basadi ba tsheletseng ba Bajuda ba neng ba qoswa, ba bang e le [[Ruth First]], [[Yetta Barenblatt]], Sonia Bunting, Dorothy Shanley le Jacqueline Arenstein . <ref>https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier)</ref>Ha a ntse a le nyeweng ya ho phethola mmuso, Joseph o ile a utlwa hore mmuso o qobella batho ho tswa naheng eo le ho ya libakeng tse hōle haeba ho ne ho nahanwa hore ba tlotse melao ya kgethollo ya morabe. <ref>https://doi.org/10.1080%2F03057070802259811</ref> Ka 1962, Joseph o ile a fumana boholo ba batho ba lelekilweng naheng eo yaba o ba kopanya le malapa a bona mme a ba fa dintho tse hlokahalang. <ref>https://doi.org/10.1080%2F03057070802259811</ref><ref name=":1" />
Ho sa tsotellehe ho lokollwa ha hae molatong, Helen Joseph e bile motho wa pele ya ileng a kenngwa tjhankaneng ya ntlo ka la 13 Mphalane 1962 tlasa Molao wa Sabotage o hlahisitsweng ke mmuso [[Kgethollo ya merabe|wa khethollo ya morabe]] . <ref>https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation</ref>O ile a phonyoha lefu ka lesoba la nale ka makhetlo a fetang a le mong, a pholoha likulo tse thunngoeng ka kamoreng ea hae ea ho robala le bomo e ileng ea hokellwa hekeng ya hae e ka pele. Ka Motsheanong, 1971, o ile a lokollwa nakwana teronkong ea hae ya Norwood, toropo e ka thoko ya Johannesburg, e le hore a ka etswa opereishene ea kankere sepetlele Johannesburg . Ka nako eo o ne a qetile matsatsi a 3,145 a latellanang a le hae, leha a ne a eso ka a ahloleloa tlolo ya molao, <ref>https://www.nytimes.com/1971/05/24/archives/3145day-house-arrest-lifted-by-south-africans.html</ref>Taelo ya hae ya ho qetela ya thibelo e ile ea tlosoa ka 1985 ha a le lilemo li 80 mme a qetile dilemo tse 23 a le teronkong.
Ha a nehelana ka lengolo ho Khomishene ya Nnete le Poelano, Paul Erasmus, mothusi wa tshebeletso ya sephiri, o boletse hore ho tloha hoo e ka bang ka 1978 ho fihlela bofelong ba dilemo tsa bo-1980, yena le basebetsi mmoho le yena ba ne ba sentse thepa ya Mofumahadi Joseph ka makgetlo a mangata ka ho lahlela majwe ka difensetere tsa ntlo ya hae, ba etsa ditshoso tsa mohala, ba thunya ntlo empa ba ne ba sa ikemisetsa ho lematsa motho ofe kapa ofe, ba laela mme ba etsa hore dintho tse sa batleheng di tliswe ntlong ya hae, mme ba tshela setlolo sa pente hodima koloi ya hae, hammoho le koloi ya Ann Hughes, ha ya morao a mo etela.
Tshabo ya mmuso wa apartheid ho yena e ne e makatsa: "Ngwanana ya kgathetseng, motho ya sa rateng jwaloka na a ka ba tšokelo joang ts'ireletsong ea mmuso feela eo ba ka e buang?" Ho qotsoa hore Josefa o itse.<ref>http://sabctrc.saha.org.za/hearing.php?id=59512&t=&tab=hearings</ref> Ho tloha bofelong ba dilemo tsa bo-1970, Letsatsi la Keresemese e ne e le "Letsatsi le Bulehileng" ntlong ya Helen Joseph bakeng sa ba amehang ntweng e kgahlanong le kgethollo ya morabe. Metswalle yohle e ile ya tlisa dijo mme ka hora ya leshome le metso e mmedi motsheare e mong le e mong a phahamisa digalase tsa hae ho ba neng ba kentswe teronkong ya Robben Island. (Ho bonahala baahi ba Robben Island ba ne ba tseba ka moetlo.) Ka la 25 Tshitwe 1992, Joseph o ne a le sepetlele mme sebaka seo se ile sa fallela 11 Plantation Road, The Gardens. Batshwaruwa ba Robben Island ba ne ba lokollotswe, mme ba neng ba le teng ba ile ba phahamisa dikgalase tsa bona ho Helen, ya ileng a hlokahala nakwana ka mora moo.<ref>http://www.sahistory.org.za/people/helen-joseph</ref><ref>http://www.sahistory.org.za/topic/treason-trial-1956-1961</ref>
== Bophelo ba botho ==
[[File:Helen_Joseph_Avalon.jpg|thumb| Lebitla la Helen Joseph mabitleng Avalon]]
"Ka la 31 Tshitwe 1956, ke ile ka fallela ntlong ya ka e nyenyane e nang le difate tse telele, ke thabetse ho ba le lehae la ka...." – Joseph o qotsitse a rialo ka 1986. Ntlo ena e ne e le 35 Fanny Avenue, mme ho kena ho yona ka Tshitwe 1956 e ne e le ketso ya tumelo le tshepo, kaha Helen o ne a tshwerwe matsatsi a seng makae pele ho moo, a qoswa ka ho phethola mmuso, mme a tobana le nyewe ka dilemo tse nne. Hoa hohela ho nahana hore Helen Joseph o kgethile ho dula Norwood hobane metswalle ya hae e mmedi, Bram Fischer wa Oaklands, le Violet Weinberg wa The Gardens, ba ne ba lula haufi. Ho sa tsotelehe lebaka la kgetho ya hae, o ne a tla tsamaisa ntwa ya hae kgahlanong le ho hloka toka ho tloha puong ena ho fihlela lefung la hae ka 1992. Nakong eo o ile a thibeloa ka makhetlo a mane, a kwallwa teronkong ka makgetlo a mane, me a bona bophelo ba hae bo fetoha pale e telele ya mahloriso a mapolesa, boholo ba nako a e qeta a tshwerwe ka tlung.
Helen o ne a se na bana ba hae, empa hangata o ne a emela bana ba metsoalle ya hae teronkong kapa ba lelekilwe naheng. O ne a tadingwa e le mme mahlong a baitseki ba bangata, mme ka dilemo tse ngata, ba ne ba mo keteka ka Letsatsi la Bo-mme . <ref>https://eds.a.ebscohost.com/</ref>Hara bana ba ileng ba qeta nako ba mo hlokomela e ne e le barali ba Winnie le Nelson Mandela – Zinzi le Zenani – le morali oa Bram Fischer, Ilsa.
== Lefa le tlhompho ==
Helen Joseph o hlokahetse ka la 25 Tshitwe 1992 a le lilemo li 87, <ref>https://www.sahistory.org.za/people/helen-joseph</ref>ka mor'a ho amohelwa Order of Simon of Cyrene ka 1992, e leng tlhompho e phahameng ka ho fetisisa eo Kereke ea Anglican ea Afrika Boroa e e fang ditho tsa kereke tse fanang ka tshebeletso e ikhethang.<ref>http://www.historicalpapers.wits.ac.za/?inventory/U/collections&c=A1985/R/6114</ref> O ile a fuwa Kgau ya Isitwalandwe/Seaparankwe ke ANC selemong sona seo.
Sekolo sa Clifton (Durban) se rehile laeborari lebitso la Helen Joseph, ea neng a ruta moo ha a qala ho tla Afrika Borwa. Laeborari e na le setshwantsho se laetsoeng ka ho khetheha.<ref>https://bereamail.co.za/189426/struggle-legend-honoured-2/</ref>
Libaka tse reheletsoeng ka Helen Joseph li kenyelletsa Tsela ea khale ea Davenport e Glenwood, KwaZulu-Natal, Sepetlele sa Helen Joseph Johannesburg, bolulo ba baithuti Univesithing ea Rhodes, [[Grahamstown]], le litsela tse Rustenburg le Johannesburg.<ref>https://www.ru.ac.za/helenjosephhouse/</ref><ref>http://www.theheritageportal.co.za/article/deeper-look-johannesburgs-new-street-names</ref> <ref>https://web.archive.org/web/20200911150036/https://www.enca.com/south-africa/joburg-cbd-streets-renamed</ref>
Ka la 8 Mmesa, 2021, Google e ketekile letsatsi la yona la tswalo la bo116 ka Google Doodle . <ref>https://doodles.google/doodle/helen-josephs-116th-birthday/</ref>
== Diteboho ==
* Sepetlele sa Helen Joseph Brixton
* Seterata sa Helen Joseph, karolo ya tsela ya R104 Pretoria
== Mesebetsi e phatlaladitsweng ==
* ''[https://www.amazon.com/Helen-Joseph-Grade-Fought-Freedom/dp/0636022404 Helen Joseph]''. Johannesburg: Maskew Miller Longman. 1995.
== Bona hape ==
* Lethathamo la batho ba tlasa ditaelo tsa thibelo tlasa kgethollo ya morabe
== Dintlha le Ditshupiso ==
[[Category:Pages with unreviewed translations]]
nx5heaw07kwfpw709grvujwki0inprn
41209
41208
2026-09-15T09:12:09Z
Dumbassman
7165
41209
wikitext
text/x-wiki
'''Helen Beatrice Joseph''' OMSG (''née'' '''Fennell''') (8 Mmesa 1905 - 25 Tshitwe 1992) e ne e le moitseki wa kgahlanong le [[Kgethollo ya merabe|kgethollo ya morabe]] wa Afrika Borwa. Helen, ya hlahetseng Sussex, Engelane, o ile a fumana lengolo la Senyesemane Univesithing ya London ka 1927 yaba o ya India, moo a ileng a ruta teng ka dilemo tse tharo Sekolong sa Mahbubia sa banana se Hyderabad. Hoo e ka bang ka 1930 o ile a tloha India a ya Engelane ka Afrika Borwa. Leha ho le jwalo, o ile a dula [[Thekong|Durban]], moo a ileng a kopana le ngaka ya meno, Billie Joseph, mme a nyalana le yena, eo hamorao a ileng a mo hlala.<ref>https://www.independent.co.uk/news/people/obituary-helen-joseph-1565649.html</ref>
== Bophelo ba bonyaneng ==
Helen Joseph o hlahile e le Helen leruoe May Fennell ka 1905 Easebourne haufi le Midhurst, West Sussex, [[Engelane]], e le moradi wa ofisiri ya mmuso ya lekgetlo le thekiso ya thepa, Samuel Fennell.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier)</ref> Josefa o ne a tswa lelapeng la basweu ba maemo a mahareng.<ref>https://www.nytimes.com/1992/12/26/world/helen-joseph-dies-in-south-africa-early-foe-of-apartheid-was-87.html</ref> O holetse lelapeng le nang le kgethollo ya morabe.<ref>https://doi.org/10.1080%2F03057070802259811</ref> <ref name=":1">{{Cite journal|pages=575–590}}</ref>
Ka 1923 Helen o ile a kena [[Yunivesiti ya Kapa|Univesithing ya Cape Town]] ho ya ithuta Sezulu le Setswana, a fumana mangolo King's College London ka 1927. Kamora ho ruta Amerika ka dilemo tse hlano, o ne a ikemiseditse ho kgutlela hae ka Engelane . Motseng o koung wa Sussex, o ile a tlwaelana le Dorothy Stubbs, mosuwe wa Sekolo sa Clifton (Durban), eo ntatae Harry Stubbs e neng e le hlooho ya sekolo. Ha Mofumahatsana Stubbs a tloha sekolong ho ya nyalana, ba ile ba fa Helen Joseph sebaka se se nang motho. O rutile sekolong ka 1930–1931.<ref>https://www.cliftonschool.co.za/</ref> Ha a le Durban o kopane mme ka 1931 a nyalana le Billie Joseph, ngaka ya meno ya Mojuda e neng e mo feta ka dilemo tse 17.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier)</ref> O sebeleditse Lebothong la Moeeng la Basadi nakong ya Ntwa ya Bobedi ya Lefatshe e le ofisiri ya tlhahisoleseding le boiketlo. Kamora ntwa, o ile a hlala Billie Joseph. O ile a kwetliswa e le mosebeletsi wa setjhaba mme a qala ho sebetsa setsing sa setjhaba sebakeng sa Mabala (merabe e tswakilweng) sa Cape Town.
== Bophelo ba morao ==
Ka 1951 Helen o kopane le Solly Sachs ka lekgetlo la pele ha a ne a etsa kopo ya mosebetsi wa Mokgatlo. Ka nako eo, Sachs e ne e le hlooho wa Mokgatlo wa Basebetsi ba Diaparo.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/0-86852-196-5</ref> <ref>{{Cite book|pages=249}}</ref>
A tshositsw ke maemo a batho ba batsho ba Afrika Borwa, o ile a loana le baitseki ho ba fumanela litokelo tse kholoanyane, tse kang tlhokomelo ea bophelo bo botle, tokoloho ya puo, tekano ya merabe le litokelo tsa basadi.<ref>https://eds.a.ebscohost.com/</ref><ref>https://www.cnn.com/2016/08/09/africa/south-african-womens-day/index.html</ref>E ne e le setho sa mothehi wa Congress of Democrats, mme e le e mong wa baetapele ba ileng ba bala dipehelo tsa [[Molao wa Tokoloho|Tokoloho Charter]] Kopanong ya Batho Kliptown ka 1955. A tshohile ka mahlomola a basadi ba batsho, o ile a bapala karolo ya bohlokwa, hammoho le [[Lillian Ngoyi]], ho thehweng ha Federation ya Basadi ba Afrika Borwa. Ka boetapele ba yona, o ile a etella pele Mokoloko wa basadi ba 20,000 ka la 9 Phato 1956, ho ya Union Buildings e Pretoria ho ya ipelaetsa kgahlanong le melao ya dipasa . Letsatsi lena le ntse le ketekoa e le Letsatsi la Basadi la Naha la Afrika Borwa.
=== Nyewe ya bohlabani le ho kwallwa ha ntlo ===
Khanyetso ya Joseph kgahlanong le Mmuso e ne e sa hlokomeloe mme e ne e le moqosuwa Nyeweng ya Phetohelo ya 1956. Moahlodi Rumpff o itse, "Bopaking bohle bo hlahisitsweng lekgotleng lena le diphihlellong tsa rona tsa nnete, ho ke ke ha kgoneha hore lekgotla lena le fihlele qeto ya hore African National Congress e fumane kapa e nkile leano la ho diha mmuso ka dikgoka, ke hore, ka kutlwisiso ya hore bongata bo ne bo lokela ho itokisetsa kapa ho lokisetswa ho etsa diketso tse tobileng tsa dikgoka kgahlanong le mmuso."
Leha ho le jwalo, Joseph o ile a tshwarwa ka qoso ya ho phethola mmuso ka Tshitwe 1956 ka lebaka la boipelaetso ba hae kgahlanong le kgethollo ya morabe. Ka 1957, Joseph o ile a thibelwa ho hanyetsa mmuso phatlalatsa ka puo le boipelaetso ba hae.<ref>https://www.nytimes.com/1992/12/26/world/helen-joseph-dies-in-south-africa-early-foe-of-apartheid-was-87.html</ref> Nyewe ya boipelaetso e ile ya nka dilemo tse nne mme a lokollwa ka 1961. Josefa e ne e le e mong oa basadi ba tsheletseng ba Bajuda ba neng ba qoswa, ba bang e le [[Ruth First]], [[Yetta Barenblatt]], Sonia Bunting, Dorothy Shanley le Jacqueline Arenstein . <ref>https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier)</ref>Ha a ntse a le nyeweng ya ho phethola mmuso, Joseph o ile a utlwa hore mmuso o qobella batho ho tswa naheng eo le ho ya libakeng tse hōle haeba ho ne ho nahanwa hore ba tlotse melao ya kgethollo ya morabe. <ref>https://doi.org/10.1080%2F03057070802259811</ref> Ka 1962, Joseph o ile a fumana boholo ba batho ba lelekilweng naheng eo yaba o ba kopanya le malapa a bona mme a ba fa dintho tse hlokahalang. <ref>https://doi.org/10.1080%2F03057070802259811</ref><ref name=":1" />
Ho sa tsotellehe ho lokollwa ha hae molatong, Helen Joseph e bile motho wa pele ya ileng a kenngwa tjhankaneng ya ntlo ka la 13 Mphalane 1962 tlasa Molao wa Sabotage o hlahisitsweng ke mmuso [[Kgethollo ya merabe|wa khethollo ya morabe]] . <ref>https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation</ref>O ile a phonyoha lefu ka lesoba la nale ka makhetlo a fetang a le mong, a pholoha likulo tse thunngoeng ka kamoreng ea hae ea ho robala le bomo e ileng ea hokellwa hekeng ya hae e ka pele. Ka Motsheanong, 1971, o ile a lokollwa nakwana teronkong ea hae ya Norwood, toropo e ka thoko ya Johannesburg, e le hore a ka etswa opereishene ea kankere sepetlele Johannesburg . Ka nako eo o ne a qetile matsatsi a 3,145 a latellanang a le hae, leha a ne a eso ka a ahloleloa tlolo ya molao, <ref>https://www.nytimes.com/1971/05/24/archives/3145day-house-arrest-lifted-by-south-africans.html</ref>Taelo ya hae ya ho qetela ya thibelo e ile ea tlosoa ka 1985 ha a le lilemo li 80 mme a qetile dilemo tse 23 a le teronkong.
Ha a nehelana ka lengolo ho Khomishene ya Nnete le Poelano, Paul Erasmus, mothusi wa tshebeletso ya sephiri, o boletse hore ho tloha hoo e ka bang ka 1978 ho fihlela bofelong ba dilemo tsa bo-1980, yena le basebetsi mmoho le yena ba ne ba sentse thepa ya Mofumahadi Joseph ka makgetlo a mangata ka ho lahlela majwe ka difensetere tsa ntlo ya hae, ba etsa ditshoso tsa mohala, ba thunya ntlo empa ba ne ba sa ikemisetsa ho lematsa motho ofe kapa ofe, ba laela mme ba etsa hore dintho tse sa batleheng di tliswe ntlong ya hae, mme ba tshela setlolo sa pente hodima koloi ya hae, hammoho le koloi ya Ann Hughes, ha ya morao a mo etela.
Tshabo ya mmuso wa apartheid ho yena e ne e makatsa: "Ngwanana ya kgathetseng, motho ya sa rateng jwaloka na a ka ba tšokelo joang ts'ireletsong ea mmuso feela eo ba ka e buang?" Ho qotsoa hore Josefa o itse.<ref>http://sabctrc.saha.org.za/hearing.php?id=59512&t=&tab=hearings</ref> Ho tloha bofelong ba dilemo tsa bo-1970, Letsatsi la Keresemese e ne e le "Letsatsi le Bulehileng" ntlong ya Helen Joseph bakeng sa ba amehang ntweng e kgahlanong le kgethollo ya morabe. Metswalle yohle e ile ya tlisa dijo mme ka hora ya leshome le metso e mmedi motsheare e mong le e mong a phahamisa digalase tsa hae ho ba neng ba kentswe teronkong ya Robben Island. (Ho bonahala baahi ba Robben Island ba ne ba tseba ka moetlo.) Ka la 25 Tshitwe 1992, Joseph o ne a le sepetlele mme sebaka seo se ile sa fallela 11 Plantation Road, The Gardens. Batshwaruwa ba Robben Island ba ne ba lokollotswe, mme ba neng ba le teng ba ile ba phahamisa dikgalase tsa bona ho Helen, ya ileng a hlokahala nakwana ka mora moo.<ref>http://www.sahistory.org.za/people/helen-joseph</ref><ref>http://www.sahistory.org.za/topic/treason-trial-1956-1961</ref>
== Bophelo ba botho ==
[[File:Helen_Joseph_Avalon.jpg|thumb| Lebitla la Helen Joseph mabitleng Avalon]]
"Ka la 31 Tshitwe 1956, ke ile ka fallela ntlong ya ka e nyenyane e nang le difate tse telele, ke thabetse ho ba le lehae la ka...." – Joseph o qotsitse a rialo ka 1986. Ntlo ena e ne e le 35 Fanny Avenue, mme ho kena ho yona ka Tshitwe 1956 e ne e le ketso ya tumelo le tshepo, kaha Helen o ne a tshwerwe matsatsi a seng makae pele ho moo, a qoswa ka ho phethola mmuso, mme a tobana le nyewe ka dilemo tse nne. Hoa hohela ho nahana hore Helen Joseph o kgethile ho dula Norwood hobane metswalle ya hae e mmedi, Bram Fischer wa Oaklands, le Violet Weinberg wa The Gardens, ba ne ba lula haufi. Ho sa tsotelehe lebaka la kgetho ya hae, o ne a tla tsamaisa ntwa ya hae kgahlanong le ho hloka toka ho tloha puong ena ho fihlela lefung la hae ka 1992. Nakong eo o ile a thibeloa ka makhetlo a mane, a kwallwa teronkong ka makgetlo a mane, me a bona bophelo ba hae bo fetoha pale e telele ya mahloriso a mapolesa, boholo ba nako a e qeta a tshwerwe ka tlung.
Helen o ne a se na bana ba hae, empa hangata o ne a emela bana ba metsoalle ya hae teronkong kapa ba lelekilwe naheng. O ne a tadingwa e le mme mahlong a baitseki ba bangata, mme ka dilemo tse ngata, ba ne ba mo keteka ka Letsatsi la Bo-mme . <ref>https://eds.a.ebscohost.com/</ref>Hara bana ba ileng ba qeta nako ba mo hlokomela e ne e le barali ba Winnie le Nelson Mandela – Zinzi le Zenani – le morali oa Bram Fischer, Ilsa.
== Lefa le tlhompho ==
Helen Joseph o hlokahetse ka la 25 Tshitwe 1992 a le lilemo li 87, <ref>https://www.sahistory.org.za/people/helen-joseph</ref>ka mor'a ho amohelwa Order of Simon of Cyrene ka 1992, e leng tlhompho e phahameng ka ho fetisisa eo Kereke ea Anglican ea Afrika Boroa e e fang ditho tsa kereke tse fanang ka tshebeletso e ikhethang.<ref>http://www.historicalpapers.wits.ac.za/?inventory/U/collections&c=A1985/R/6114</ref> O ile a fuwa Kgau ya Isitwalandwe/Seaparankwe ke ANC selemong sona seo.
Sekolo sa Clifton (Durban) se rehile laeborari lebitso la Helen Joseph, ea neng a ruta moo ha a qala ho tla Afrika Borwa. Laeborari e na le setshwantsho se laetsoeng ka ho khetheha.<ref>https://bereamail.co.za/189426/struggle-legend-honoured-2/</ref>
Libaka tse reheletsoeng ka Helen Joseph li kenyelletsa Tsela ea khale ea Davenport e Glenwood, KwaZulu-Natal, Sepetlele sa Helen Joseph Johannesburg, bolulo ba baithuti Univesithing ea Rhodes, [[Grahamstown]], le litsela tse Rustenburg le Johannesburg.<ref>https://www.ru.ac.za/helenjosephhouse/</ref><ref>http://www.theheritageportal.co.za/article/deeper-look-johannesburgs-new-street-names</ref> <ref>https://web.archive.org/web/20200911150036/https://www.enca.com/south-africa/joburg-cbd-streets-renamed</ref>
Ka la 8 Mmesa, 2021, Google e ketekile letsatsi la yona la tswalo la bo116 ka Google Doodle . <ref>https://doodles.google/doodle/helen-josephs-116th-birthday/</ref>
== Diteboho ==
* Sepetlele sa Helen Joseph Brixton
* Seterata sa Helen Joseph, karolo ya tsela ya R104 Pretoria
== Mesebetsi e phatlaladitsweng ==
* ''[https://www.amazon.com/Helen-Joseph-Grade-Fought-Freedom/dp/0636022404 Helen Joseph]''. Johannesburg: Maskew Miller Longman. 1995.
== Bona hape ==
* Lethathamo la batho ba tlasa ditaelo tsa thibelo tlasa kgethollo ya morabe
== Dintlha le Ditshupiso ==
[[Category:Pages with unreviewed translations]]
ssdmeq8l61utxqyvdcpgpddfluz0n0r
User:SkiiiIiiE/Page
2
10991
41207
2026-09-14T13:57:29Z
SkiiiIiiE
13207
words
41207
wikitext
text/x-wiki
https://st.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=st&page=Ruth+Seopedi+Motau
4gd8ad0y6rl0oyu1irye1exb1jxo67c