Wikipedia
suwiki
https://su.wikipedia.org/wiki/Tepas
MediaWiki 1.47.0-wmf.7
first-letter
Média
Husus
Obrolan
Pamaké
Obrolan pamaké
Wikipedia
Obrolan Wikipedia
Gambar
Obrolan gambar
MédiaWiki
Obrolan MédiaWiki
Citakan
Obrolan citakan
Pitulung
Obrolan pitulung
Kategori
Obrolan kategori
Portal
Obrolan portal
TimedText
TimedText talk
Modul
Pembicaraan Modul
Acara
Pembicaraan Acara
Urang Malayu
0
99348
710672
707213
2026-06-20T14:01:10Z
~2026-35983-62
36975
/* Kelompok sub-étnis */
710672
wikitext
text/x-wiki
{{Geulis}}
[[File:Malay couple.jpg|250px|thumbnail|Salaki pamajikan saatos ngalaksanakeun upacara akad nikah (prosesi kawinan). Panganten lalaki nganggo baju Malayu anu dipasangkan sareng songkok sareng songket, sedengkeun panganten awéwé nganggo baju kurung sareng jilbab.]]
'''Urang Malayu''' ({{lang-ms|'''Melayu'''}}; [[Jawi]]: ملايو) wirua grup étnis [[Austronesia]] utami nu nyicingan Semenanjung Melayu, kidul [[Thailand]], pantai kidul [[Burma]], pulo [[Singapura]], [[Bornéo]] gisik basisir kaasup [[Brunéi]], [[Kalimantan Kulon]], [[Kalimantan Wétan]], Sarawak jeung basisir [[Sabah]], [[Filipina]] kulon teur kidul, jeung palulo alit nu aya di antara lokasi-tempat ieu — sacara pas dikenal salaku "Dunia Melayu". Lokasi ieu ayeuna wirua bagian naragara modern [[Malaysia]], [[Indonésia]], [[Singapura]], [[Brunéi]], [[Burma]], [[Thailand]], jeung [[Filipina]].
[[File:Malay tricolour.svg|250px|thumbnail|Bandéra Triwarna Melayu anu némbongkeun idéntitas urang Malayu]]
Aya karagaman basa, budaya, artistik, sareng sosial anu lumayan ageung di antara seueur subgrup Melayu, utamina kusabab ratusan taun imigrasi sareng asimilasi rupa-rupa étnis sareng suku régional di Asia Tenggara Maritim. Sacara historis, populasi Melayu utamina turunan ti suku Austronesia sareng Austroasia anu nganggo basa Melayu sateuacanna anu ngadegkeun sababaraha nagara sareng karajaan dagang maritim kuno, khususna [[Brunéi]], [[Kedah]], Langkasuka, Gangga Negara, Chi Tu, Nakhon Si Thammarat, Pahang, [[Karajaan Malayu|Melayu]], sareng [[Karajaan Sriwijaya|Sriwijaya]].{{sfn|Milner|2010|pp=24, 33}}{{sfn|Barnard|2004|pp=7 & 60}}
Kamekaran sareng ngadegna Kasultanan Malaka dina abad ka-15 nyababkeun révolusi ageung dina sajarah urang Melayu. Ieu kajadian kusabab kasultanan mawa parobahan anu signifikan pisan kana sistem budaya sareng kasultanan ngahontal kamulyaan dina periode éta.
Numutkeun catetan sajarah, urang Malayu geus dipikawanoh salaku komunitas dagang lintas cai anu mibanda ciri budaya anu dinamis.{{sfn|Milner|2010|p=131}}{{sfn|Barnard|2004|pp=7, 32, 33 & 43}} Aranjeunna tiasa nyerep, ngabagi, sareng nyebarkeun seueur budaya unik ti kelompok étnis sanés, sapertos budaya Minang sareng Acéh.
Kadatangan Kasultanan Malaka dina abad ka-15 micu révolusi utama dina sajarah Melayu, anu pentingna aya dina warisan pulitik sareng budayana anu lega. Tanda-tanda umum anu pasti ngeunaan ka-Melayuan — agama Islam, basa sareng tradisi Malayu — dianggap parantos diproklamasikeun dina jaman ieu, anu ngarah kana étnogenesis urang Malayu salaku kelompok étnoreligius utama di daérah éta. Dina sastra, arsitéktur, tradisi kuliner, pakean tradisional, seni pertunjukan, seni bela diri sareng tradisi karaton, Malaka netepkeun standar anu ditiru ku kasultanan Melayu salajengna. Mangsa kajayaan kasultanan Melayu di Semenanjung Malaya, Sumatra Wétan, sareng basisir Kalimantan ningali seueur pendudukna, khususna ti sababaraha komunitas suku sapertos [[Batak]], Dayak, Urang Asli, sareng Urang Laut, tunduk kana Islamisasi sareng Invasi Melayu. Sapanjang sajarah, istilah "Melayu" parantos diperpanjang ka kelompok étnis sanés dina "Dunya Melayu"; panggunaan ieu ayeuna seuseueurna diwatesan di Malaysia sareng Singapura, dimana turunan sanés tina kelompok étnis ieu disebut Anak Dagang ("padagang") sareng seuseueurna asalna ti Indonésia sapertos urang Acéh, Banjar, Bugis, Mandailing, [[urang Minang|Minangkabau]] sareng [[urang Jawa|Jawa]].
== Étimologi ==
[[Gambar:Candi Muaro Jambi dengan langit biru.jpg|thumb|Kompleks Candi Muaro Jambi di [[Jambi]], sajarahna dihubungkeun sareng [[Karajaan Malayu]] pra-Islam. Urang Melayu-Sriwijaya katelah ngawangun sistem wangunan anu rumit di ibukotana, kota-kota utama, sareng pusat-pusat kota anu penting.]]
[[Gambar:Bukit Seguntang Tombs.jpg|thumb|Bukit Seguntang di [[Kota Palémbang|Palémbang]]. Numutkeun ''Sejarah Melayu'', éta pasir nyatet datangna Sang Sapurba, karuhun legendaris pikeun rupa-rupa kulawarga karajaan Malayu di Sumatra, Semenanjung Malaya, sareng Kalimantan.]]
Literatur epik ''Malay Annals'' ngahubungkeun asal usul étimologis "Melayu" ka walungan leutik anu dingaranan ''Sungai Melayu'' ('walungan Melayu') di [[Sumatra]], [[Indonésia]]. Epik éta salah nyebutkeun yén walungan éta ngalir ka Walungan Musi di Palembang, padahal kanyataanna ngalir ka Walungan Batang Hari di [[Jambi]].<ref>{{Cite journal |last=Reid |first=Anthony |date=Oktober 2001 |title=Understanding Melayu (Malay) as a Source of Diverse Modern Identities |journal=Journal of Southeast Asian Studies |volume=32 |issue=3 |pages=295–313|doi=10.1017/S0022463401000157 |pmid=19192500 }}</ref>{{rp|298}} Istilah ieu dipercaya asalna tina kecap Melayu ''melaju'', kombinasi tina awalan verbal 'me' sareng akar kecap 'laju', anu hartosna "ngagancangkeun", dianggo pikeun ngagambarkeun arus walungan anu gancang.{{sfn|Melebek|Moain|2006|pp=9–10}}
=== Salaku ngaran tempat (toponim) ===
Sateuacan abad ka-15, istilah "Melayu" sareng varian anu sami sigana dianggo salaku [[toponimi]] lami pikeun daérah Selat Malaka sacara umum.{{sfn|Barnard|2004|p=3}}
* '''''Malaya Dwipa''''', "Malaya Dvipa", digambarkeun dina bab 48, Vayu Purana salaku salah sahiji propinsi di laut wétan anu pinuh ku emas sareng pérak. Sababaraha sarjana nyaruakeun istilah ieu sareng [[Sumatra]],{{sfn|Deka|2007|p=57}} tapi sababaraha sarjana India yakin istilah ieu kedah nujul ka Semenanjung Malaya anu pagunungan, sedengkeun Sumatra langkung pas dihubungkeun sareng Suvarnadvipa.{{sfn|Pande|2006|p=266}}{{sfn|Gopal|2000|p=139}}{{sfn|Ahir|1995|p=612}}{{sfn|Mukerjee|1984|p=212}}{{sfn|Sarkar|1970|p=8}}
* '''''Maleu-kolon''''' – hiji lokasi di Golden Chersonese, tina karya Ptolemy, Geographia.{{sfn|Gerini|1974|p=101}}
* '''''Mo-lo-yu''''' – disebutkeun ku Yijing, saurang biarawan Buddha Cina ti Dinasti Tang anu nganjang ka Asia Tenggara dina taun 688–695. Nurutkeun Yijing, karajaan ''Mo-Lo-Yu'' ayana dina jarak 15 poé balayar ti Bogha (Palembang), ibukota Sribhoga ([[karajaan Sriwijaya|Sriwijaya]]). Butuh waktu 15 poé balayar pikeun nepi ka Ka-Cha ([[Kedah]]) ti Mo-lo-yu; ku kituna, bisa disebutkeun yén Mo-Lo-Yu bakal aya di tengah-tengah antara dua tempat éta.{{sfn|I Ching|2005|p=xl–xli}} Hiji téori populér ngahubungkeun ''Mo-Lo-Yu'' sareng Jambi di Sumatra,{{sfn|Melayu Online|2005}} nanging lokasi geografis Jambi bertentangan sareng katerangan Yi Jing ngeunaan "satengah jalan pelayaran antara ''Ka-Cha'' (Kedah) sareng ''Bogha'' (Palembang)". Dina jaman Dinasti Yuan (1271–1368) sareng [[Dinasti Ming]] (1368–1644), kecap ''Ma-La-Yu'' sering disebutkeun dina téks sajarah Cina – kalayan parobahan éjahan kusabab rentang waktu antara dinasti-dinasti éta – pikeun nujul ka hiji bangsa di deukeut laut kidul. Diantara istilah anu digunakeun nyaéta "Bôk-lá-yù", "Mók-là-yū" (木剌由), Má-lì-yù-er (麻里予兒), Oō-laì-yu (巫来由) — disusud tina sumber tinulis biarawan Xuanzang) sareng Wú-laī-yû (無来由).
* '''''Malaiyur''''' – disebutkeun dina prasasti Tanjore. Karajaan ieu digambarkeun salaku karajaan anu gaduh "gunung anu kuat pikeun bentengna" anu murag ka penjajah Chola nalika kampanye Rajendra Chola I dina abad ka-11. Bisa jadi ayana di Sumatra, antara Pannai jeung Sriwijaya ([[Kota Palémbang|Palémbang]]),<ref>{{Cite book |title=Nagapattinam to suvarnadwipa: Reflections on the chola naval expeditions to Southeast Asia |publisher=Institute of Southeast Asian Studies |year=2009 |editor-last1=Kulke |editor-first1=Hermann |location=Singapore |editor-last2=Kesavapany |editor-first2=K. |editor-last3=Sakhuja |editor-first3=Vijay}}</ref>{{rp|77–78, 170}} meureun di situs arkéologis Muaro Jambi.<ref name=":6">{{Cite book|last=Miksic|first=John M.|year=2013|title=Singapore and the Silk Road of the Sea, 1300–1800|publisher=NUS Press|isbn=978-9971-69-558-3|author1-link=John N. Miksic}}</ref>{{rp|405}}
* '''''Malai''''' – disebutkeun ku ahli géografi Arab abad ka-12 [[Muhammad al-Idrisi]] dina Tabula Rogeriana, éta ngagambarkeun semenanjung Malaya salaku pulo anu panjang sareng nyebatna Malai, wawatesan sareng Qmer (Khmer) sareng 12 dinten balayar ti Sanf (Champa).<ref>[https://www.sg/sgbicentennial/the-bicentennial-experience/map/al-idrisis-a-guide-to-pleasant-journeys-into-faraway-lands/ al-Idrisi's A guide to Pleasant Journeys into Faraway Lands]. Singapore Bicentennial Office. November 2019.</ref><ref>Gerini, G. E., & Royal Geographical Society (Great Britain). (1909). [https://books.google.com.my/books?id=FKYcAAAAMAAJ&vq=malai&pg=PA535#v=onepage&q=malai&f=false Researches on Ptolemy's Geography of Eastern Asia (further India and Indo-Malay Archipelago) (Asiatic Society monographs)]. Royal Asiatic society, Royal geographical society. p. 535.</ref>
* '''''Bhūmi Mālayu''''' – (sacara harfiah "Tanah Malayu"), transkripsi tina Prasasti Padang Roco tanggal 1286 CE ku Slamet Muljana.{{sfn|Muljana|1981|p=223}} Istilah ieu aya patalina jeung karajaan [[Dharmasraya]].
* '''''Ma-li-yu-er''''' – disebutkeun dina babad Dinasti Yuan, nujul kana hiji bangsa di Semenanjung Malaya anu nyanghareupan ékspansi Karajaan Sukhothai ka kidul, nalika pamaréntahan Ram Khamhaeng.<ref>{{cite web |title=Chronicle of Mongol Yuan |website=guoxue.com |language=zh |url=http://www.guoxue.com/shibu/24shi/yuanshi/yuas_210.htm |access-date=24 Maret 2026 |archive-date=27 Agustus 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100827214255/http://www.guoxue.com/shibu/24shi/yuanshi/yuas_210.htm |url-status=live }}</ref> Kronik éta nyatakeun: "''..Permusuhan lumangsung antara Siam sareng Ma-li-yu-er sareng duanana silih paéhan ...''". Pikeun ngaréspon tindakan Sukhothai, saurang utusan Cina angkat ka karaton Ram Khamhaeng dina taun 1295 mawa paréntah kaisar: "Tepati jangji anjeun sareng ulah ngalakukeun kajahatan ka Ma-li-yu-er".{{sfn|Hall|1981|p=190}}
* '''''Malauir''''' – disebutkeun dina catetan [[Marco Polo]] salaku karajaan anu aya di Semenanjung Malaya,{{sfn|Cordier|2009|p=105}}{{sfn|Wright|2004|pp=364–365}} kamungkinan sami sareng anu disebutkeun dina babad Yuan.
* '''''Malayapura''''' – (sacara harfiah "kota Malaya" atanapi "bénténg Malaya"), anu diukir dina prasasti Amoghapasa anu tanggalna taun 1347 Masehi. Istilah éta dianggo ku Adityawarman pikeun nyebut [[Dharmasraya]].
Saran séjénna kaasup kecap [[basa Jawa|Jawa]] ''mlayu'' (salaku kecap pagawéan: lumpat, partisip: buronan), atawa istilah Melayu ''melaju'' (ngagancangkeun sacara ajeg), nuduhkeun mobilitas anu luhur jeung sipat migrasi masarakatna. De Barros (1552) nyebutkeun yén Iskandar Shah méré ngaran ''Malaios'' (urang Malayu) kitu lantaran bapana diusir ti nagarana. Albuquerque nerangkeun yén Parameswara ngungsi (''malayo'') ti karajaan Palembang ka Malaka.{{sfn|Crawfurd|1856|p=[https://archive.org/details/adescriptivedic00crawgoog/page/n254/mode/2up 244]}}
==Kelompok sub-étnis==
{{Tingali ogé|Urang Malayu Indonésia|Urang Malayu Malaysia}}
==Rujukan==
{{Reflist}}
[[Kategori:Grup étnis di Indonésia|Melayu]]
[[Kategori:Grup étnis di Malaysia|Melayu]]
[[Kategori:Grup étnis di Singapura|Melayu]]
[[Kategori:Sélér bangsa di Indonésia|Melayu]]
[[Kategori:Sélér bangsa di Malaysia|Melayu]]
{{Authority control}}
{{pondok}}
lanw868dntn1mym9v7ohv3dq4u671ql
710674
710672
2026-06-21T04:35:17Z
MhdFajarsu01
36978
710674
wikitext
text/x-wiki
{{Geulis}}
[[File:Malay couple.jpg|250px|thumbnail|Salaki pamajikan saatos ngalaksanakeun upacara akad nikah (prosesi kawinan). Panganten lalaki nganggo baju Malayu anu dipasangkan sareng songkok sareng songket, sedengkeun panganten awéwé nganggo baju kurung sareng jilbab.]]
'''Urang Malayu''' ({{lang-ms|'''Melayu'''}}; [[Jawi]]: ملايو) wirua grup étnis [[Austronesia]] utami nu nyicingan Semenanjung Melayu, kidul [[Thailand]], pantai kidul [[Burma]], pulo [[Singapura]], [[Bornéo]] gisik basisir kaasup [[Brunéi]], [[Kalimantan Kulon]], [[Kalimantan Wétan]], Sarawak jeung basisir [[Sabah]], [[Filipina]] kulon teur kidul, jeung palulo alit nu aya di antara lokasi-tempat ieu — sacara pas dikenal salaku "Dunia Melayu". Lokasi ieu ayeuna wirua bagian naragara modern [[Malaysia]], [[Indonésia]], [[Singapura]], [[Brunéi]], [[Burma]], [[Thailand]], jeung [[Filipina]].
[[File:Malay tricolour.svg|250px|thumbnail|Bandéra Triwarna Melayu anu némbongkeun idéntitas urang Malayu]]
Aya karagaman basa, budaya, artistik, sareng sosial anu lumayan ageung di antara seueur subgrup Melayu, utamina kusabab ratusan taun imigrasi sareng asimilasi rupa-rupa étnis sareng suku régional di Asia Tenggara Maritim. Sacara historis, populasi Melayu utamina turunan ti suku Austronesia sareng Austroasia anu nganggo basa Melayu sateuacanna anu ngadegkeun sababaraha nagara sareng karajaan dagang maritim kuno, khususna [[Brunéi]], [[Kedah]], Langkasuka, Gangga Negara, Chi Tu, Nakhon Si Thammarat, Pahang, [[Karajaan Malayu|Melayu]], sareng [[Karajaan Sriwijaya|Sriwijaya]].{{sfn|Milner|2010|pp=24, 33}}{{sfn|Barnard|2004|pp=7 & 60}}
Kamekaran sareng ngadegna Kasultanan Malaka dina abad ka-15 nyababkeun révolusi ageung dina sajarah urang Melayu. Ieu kajadian kusabab kasultanan mawa parobahan anu signifikan pisan kana sistem budaya sareng kasultanan ngahontal kamulyaan dina periode éta.
Numutkeun catetan sajarah, urang Malayu geus dipikawanoh salaku komunitas dagang lintas cai anu mibanda ciri budaya anu dinamis.{{sfn|Milner|2010|p=131}}{{sfn|Barnard|2004|pp=7, 32, 33 & 43}} Aranjeunna tiasa nyerep, ngabagi, sareng nyebarkeun seueur budaya unik ti kelompok étnis sanés, sapertos budaya Minang sareng Acéh.
Kadatangan Kasultanan Malaka dina abad ka-15 micu révolusi utama dina sajarah Melayu, anu pentingna aya dina warisan pulitik sareng budayana anu lega. Tanda-tanda umum anu pasti ngeunaan ka-Melayuan — agama Islam, basa sareng tradisi Malayu — dianggap parantos diproklamasikeun dina jaman ieu, anu ngarah kana étnogenesis urang Malayu salaku kelompok étnoreligius utama di daérah éta. Dina sastra, arsitéktur, tradisi kuliner, pakean tradisional, seni pertunjukan, seni bela diri sareng tradisi karaton, Malaka netepkeun standar anu ditiru ku kasultanan Melayu salajengna. Mangsa kajayaan kasultanan Melayu di Semenanjung Malaya, Sumatra Wétan, sareng basisir Kalimantan ningali seueur pendudukna, khususna ti sababaraha komunitas suku sapertos [[Batak]], Dayak, Urang Asli, sareng Urang Laut, tunduk kana Islamisasi sareng Invasi Melayu. Sapanjang sajarah, istilah "Melayu" parantos diperpanjang ka kelompok étnis sanés dina "[[Dunya Malayu]]"; panggunaan ieu ayeuna seuseueurna diwatesan di Malaysia sareng Singapura, dimana turunan sanés tina kelompok étnis ieu disebut Anak Dagang ("padagang") sareng seuseueurna asalna ti Indonésia sapertos urang Acéh, Banjar, Bugis, Mandailing, [[urang Minang|Minangkabau]] sareng [[urang Jawa|Jawa]].
== Étimologi ==
[[Gambar:Candi Muaro Jambi dengan langit biru.jpg|thumb|Kompleks Candi Muaro Jambi di [[Jambi]], sajarahna dihubungkeun sareng [[Karajaan Malayu]] pra-Islam. Urang Melayu-Sriwijaya katelah ngawangun sistem wangunan anu rumit di ibukotana, kota-kota utama, sareng pusat-pusat kota anu penting.]]
[[Gambar:Bukit Seguntang Tombs.jpg|thumb|Bukit Seguntang di [[Kota Palémbang|Palémbang]]. Numutkeun ''Sejarah Melayu'', éta pasir nyatet datangna Sang Sapurba, karuhun legendaris pikeun rupa-rupa kulawarga karajaan Malayu di Sumatra, Semenanjung Malaya, sareng Kalimantan.]]
Literatur epik ''Malay Annals'' ngahubungkeun asal usul étimologis "Melayu" ka walungan leutik anu dingaranan ''Sungai Melayu'' ('walungan Melayu') di [[Sumatra]], [[Indonésia]]. Epik éta salah nyebutkeun yén walungan éta ngalir ka Walungan Musi di Palembang, padahal kanyataanna ngalir ka Walungan Batang Hari di [[Jambi]].<ref>{{Cite journal |last=Reid |first=Anthony |date=Oktober 2001 |title=Understanding Melayu (Malay) as a Source of Diverse Modern Identities |journal=Journal of Southeast Asian Studies |volume=32 |issue=3 |pages=295–313|doi=10.1017/S0022463401000157 |pmid=19192500 }}</ref>{{rp|298}} Istilah ieu dipercaya asalna tina kecap Melayu ''melaju'', kombinasi tina awalan verbal 'me' sareng akar kecap 'laju', anu hartosna "ngagancangkeun", dianggo pikeun ngagambarkeun arus walungan anu gancang.{{sfn|Melebek|Moain|2006|pp=9–10}}
=== Salaku ngaran tempat (toponim) ===
Sateuacan abad ka-15, istilah "Melayu" sareng varian anu sami sigana dianggo salaku [[toponimi]] lami pikeun daérah Selat Malaka sacara umum.{{sfn|Barnard|2004|p=3}}
* '''''Malaya Dwipa''''', "Malaya Dvipa", digambarkeun dina bab 48, Vayu Purana salaku salah sahiji propinsi di laut wétan anu pinuh ku emas sareng pérak. Sababaraha sarjana nyaruakeun istilah ieu sareng [[Sumatra]],{{sfn|Deka|2007|p=57}} tapi sababaraha sarjana India yakin istilah ieu kedah nujul ka Semenanjung Malaya anu pagunungan, sedengkeun Sumatra langkung pas dihubungkeun sareng Suvarnadvipa.{{sfn|Pande|2006|p=266}}{{sfn|Gopal|2000|p=139}}{{sfn|Ahir|1995|p=612}}{{sfn|Mukerjee|1984|p=212}}{{sfn|Sarkar|1970|p=8}}
* '''''Maleu-kolon''''' – hiji lokasi di Golden Chersonese, tina karya Ptolemy, Geographia.{{sfn|Gerini|1974|p=101}}
* '''''Mo-lo-yu''''' – disebutkeun ku Yijing, saurang biarawan Buddha Cina ti Dinasti Tang anu nganjang ka Asia Tenggara dina taun 688–695. Nurutkeun Yijing, karajaan ''Mo-Lo-Yu'' ayana dina jarak 15 poé balayar ti Bogha (Palembang), ibukota Sribhoga ([[karajaan Sriwijaya|Sriwijaya]]). Butuh waktu 15 poé balayar pikeun nepi ka Ka-Cha ([[Kedah]]) ti Mo-lo-yu; ku kituna, bisa disebutkeun yén Mo-Lo-Yu bakal aya di tengah-tengah antara dua tempat éta.{{sfn|I Ching|2005|p=xl–xli}} Hiji téori populér ngahubungkeun ''Mo-Lo-Yu'' sareng Jambi di Sumatra,{{sfn|Melayu Online|2005}} nanging lokasi geografis Jambi bertentangan sareng katerangan Yi Jing ngeunaan "satengah jalan pelayaran antara ''Ka-Cha'' (Kedah) sareng ''Bogha'' (Palembang)". Dina jaman Dinasti Yuan (1271–1368) sareng [[Dinasti Ming]] (1368–1644), kecap ''Ma-La-Yu'' sering disebutkeun dina téks sajarah Cina – kalayan parobahan éjahan kusabab rentang waktu antara dinasti-dinasti éta – pikeun nujul ka hiji bangsa di deukeut laut kidul. Diantara istilah anu digunakeun nyaéta "Bôk-lá-yù", "Mók-là-yū" (木剌由), Má-lì-yù-er (麻里予兒), Oō-laì-yu (巫来由) — disusud tina sumber tinulis biarawan Xuanzang) sareng Wú-laī-yû (無来由).
* '''''Malaiyur''''' – disebutkeun dina prasasti Tanjore. Karajaan ieu digambarkeun salaku karajaan anu gaduh "gunung anu kuat pikeun bentengna" anu murag ka penjajah Chola nalika kampanye Rajendra Chola I dina abad ka-11. Bisa jadi ayana di Sumatra, antara Pannai jeung Sriwijaya ([[Kota Palémbang|Palémbang]]),<ref>{{Cite book |title=Nagapattinam to suvarnadwipa: Reflections on the chola naval expeditions to Southeast Asia |publisher=Institute of Southeast Asian Studies |year=2009 |editor-last1=Kulke |editor-first1=Hermann |location=Singapore |editor-last2=Kesavapany |editor-first2=K. |editor-last3=Sakhuja |editor-first3=Vijay}}</ref>{{rp|77–78, 170}} meureun di situs arkéologis Muaro Jambi.<ref name=":6">{{Cite book|last=Miksic|first=John M.|year=2013|title=Singapore and the Silk Road of the Sea, 1300–1800|publisher=NUS Press|isbn=978-9971-69-558-3|author1-link=John N. Miksic}}</ref>{{rp|405}}
* '''''Malai''''' – disebutkeun ku ahli géografi Arab abad ka-12 [[Muhammad al-Idrisi]] dina Tabula Rogeriana, éta ngagambarkeun semenanjung Malaya salaku pulo anu panjang sareng nyebatna Malai, wawatesan sareng Qmer (Khmer) sareng 12 dinten balayar ti Sanf (Champa).<ref>[https://www.sg/sgbicentennial/the-bicentennial-experience/map/al-idrisis-a-guide-to-pleasant-journeys-into-faraway-lands/ al-Idrisi's A guide to Pleasant Journeys into Faraway Lands]. Singapore Bicentennial Office. November 2019.</ref><ref>Gerini, G. E., & Royal Geographical Society (Great Britain). (1909). [https://books.google.com.my/books?id=FKYcAAAAMAAJ&vq=malai&pg=PA535#v=onepage&q=malai&f=false Researches on Ptolemy's Geography of Eastern Asia (further India and Indo-Malay Archipelago) (Asiatic Society monographs)]. Royal Asiatic society, Royal geographical society. p. 535.</ref>
* '''''Bhūmi Mālayu''''' – (sacara harfiah "Tanah Malayu"), transkripsi tina Prasasti Padang Roco tanggal 1286 CE ku Slamet Muljana.{{sfn|Muljana|1981|p=223}} Istilah ieu aya patalina jeung karajaan [[Dharmasraya]].
* '''''Ma-li-yu-er''''' – disebutkeun dina babad Dinasti Yuan, nujul kana hiji bangsa di Semenanjung Malaya anu nyanghareupan ékspansi Karajaan Sukhothai ka kidul, nalika pamaréntahan Ram Khamhaeng.<ref>{{cite web |title=Chronicle of Mongol Yuan |website=guoxue.com |language=zh |url=http://www.guoxue.com/shibu/24shi/yuanshi/yuas_210.htm |access-date=24 Maret 2026 |archive-date=27 Agustus 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100827214255/http://www.guoxue.com/shibu/24shi/yuanshi/yuas_210.htm |url-status=live }}</ref> Kronik éta nyatakeun: "''..Permusuhan lumangsung antara Siam sareng Ma-li-yu-er sareng duanana silih paéhan ...''". Pikeun ngaréspon tindakan Sukhothai, saurang utusan Cina angkat ka karaton Ram Khamhaeng dina taun 1295 mawa paréntah kaisar: "Tepati jangji anjeun sareng ulah ngalakukeun kajahatan ka Ma-li-yu-er".{{sfn|Hall|1981|p=190}}
* '''''Malauir''''' – disebutkeun dina catetan [[Marco Polo]] salaku karajaan anu aya di Semenanjung Malaya,{{sfn|Cordier|2009|p=105}}{{sfn|Wright|2004|pp=364–365}} kamungkinan sami sareng anu disebutkeun dina babad Yuan.
* '''''Malayapura''''' – (sacara harfiah "kota Malaya" atanapi "bénténg Malaya"), anu diukir dina prasasti Amoghapasa anu tanggalna taun 1347 Masehi. Istilah éta dianggo ku Adityawarman pikeun nyebut [[Dharmasraya]].
Saran séjénna kaasup kecap [[basa Jawa|Jawa]] ''mlayu'' (salaku kecap pagawéan: lumpat, partisip: buronan), atawa istilah Melayu ''melaju'' (ngagancangkeun sacara ajeg), nuduhkeun mobilitas anu luhur jeung sipat migrasi masarakatna. De Barros (1552) nyebutkeun yén Iskandar Shah méré ngaran ''Malaios'' (urang Malayu) kitu lantaran bapana diusir ti nagarana. Albuquerque nerangkeun yén Parameswara ngungsi (''malayo'') ti karajaan Palembang ka Malaka.{{sfn|Crawfurd|1856|p=[https://archive.org/details/adescriptivedic00crawgoog/page/n254/mode/2up 244]}}
==Kelompok sub-étnis==
{{Tingali ogé|Urang Malayu Indonésia|Urang Malayu Malaysia}}
==Tingali ogé==
* [[Dunya Malayu]]
* [[Imah Malayu]]
==Rujukan==
{{Reflist}}
[[Kategori:Grup étnis di Indonésia|Melayu]]
[[Kategori:Grup étnis di Malaysia|Melayu]]
[[Kategori:Grup étnis di Singapura|Melayu]]
[[Kategori:Sélér bangsa di Indonésia|Melayu]]
[[Kategori:Sélér bangsa di Malaysia|Melayu]]
{{Authority control}}
{{pondok}}
trhlqocezd4zphuq9a96t1pzynv8uls
Imah Malayu
0
108732
710675
710653
2026-06-21T04:35:58Z
MhdFajarsu01
36978
/* Tingali ogé */
710675
wikitext
text/x-wiki
[[Gambar:Rumah kedah.gif|thumb|350px|Imah tradisional Malayu di [[Kedah]], dihias ku panel ukiran khas Semenanjung Malaya kalér.]]
'''Imah Malayu''' ({{lang-ms|Rumah Melayu}}; [[Abjad Jawi|Jawi]]: {{Script/Arabic|رومه ملايو}}) nujul kana tempat tinggal vernakular [[urang Malayu]], hiji kelompok étno-linguistik anu cicing di [[Sumatra]], basisir [[Kalimantan]], sareng Semenanjung Malaya.
Wangun arsitéktur tradisional, sapertos hateup anu cocog sareng tropis sareng proporsi anu harmonis kalayan unsur hiasan dianggap masih gaduh nilai budaya anu ageung ku seueur jalmi di daérah éta. Nanging, wangunan-wangunan ieu meryogikeun pangropéa anu signifikan dibandingkeun sareng konstruksi modéren; sapertos tantangan dina ngalestarikeun bahan utama na, kai, tina pangaruh buruk cuaca tropis ogé serangan rayap. Kamampuh ngawangun vernakular ieu laun-laun leungit di [[Malaysia]] sabab kai alami beuki langka alatan deforestasi sajaba ti industrialisasi,<ref name=H>{{cite news |date=16 Méi 2026 |page=B7|newspaper=The Straits Times|department=Letter From... |title=Guest houses, film sets: Traditional Malay houses in demand with new lease of life|author=Hadi Azmi }}</ref> sedengkeun di [[Indonésia]] tempat tinggal tradisional sapertos kitu masih kénéh aya di daérah padésaan. Sanaos transformasi urban di [[Singapura]] parantos ngaleungitkeun ampir sadaya lingkungan urban Malayu, sababaraha bumi anu nampilkeun arsitéktur vernakular ieu masih salamet, utamina dipusatkeun di pulo lepas pantai Pulau Ubin.{{Citation needed|date=Désémber 2022}}
Usaha pikeun ngalestarikeun gaya arsitéktur asli kapuloan Indonésia parantos dilaksanakeun ngalangkungan dokumentasi sareng réplika kreasi di paviliun [[daptar propinsi di Indonésia|propinsi]] di [[Taman Mini Indonesia Indah]], [[Jakarta]]. Nu boga imah tradisional Malaysia anu masih kénéh aya ogé nyéwakeun imah-imah éta ka studio produksi salaku lokasi syuting pilem sareng iklan, sareng homestay, salaku sumber panghasilan tambahan.<ref name=H/>
== Konstruksi ==
Ngagunakeun bahan alami anu tiasa dianyari sapertos kai sareng awi, tempat-tempat ieu sering diwangun tanpa nganggo logam kalebet paku. Gantina, liang sareng alur anu tos dipotong dianggo pikeun nyocogkeun unsur-unsur kai hiji sareng anu sanésna, anu sacara efektif ngajantenkeun éta 'imah prefabrikasi'.
Sanaos paku parantos diciptakeun sareng di bumi-bumi salajengna jarang dianggo pikeun unsur non-struktural (contona, jandéla atanapi panel), kalenturan struktural mangrupikeun kauntungan anu dihalangan ku paku. Tanpa paku, imah kai bisa dibongkar terus diwangun deui di lokasi anyar.<ref name=H/> Kaseueuran masarakat Malayu kuno di [[Asia Kidul Wétan]] ngajaga hiji bentuk budaya lingkungan anu regenerasi mandiri.
== Tingali ogé ==
{{Commonscat|Malay houses}}
* [[Malaysia]]
* [[Indonésia]]
* [[Brunéi]]
* [[Singapura]]
* [[Dunya Malayu]]
== Rujukan ==
{{reflist}}
[[Kategori:Brunéi]]
[[Kategori:Indonésia]]
[[Kategori:Malaysia]]
[[Kategori:Singapura]]
gxf61y4msgwrrlrqx3mxnl0ybso6qbc
Baldwin IV
0
108734
710669
710666
2026-06-20T12:04:17Z
Oceanmuse
22609
710669
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|King of Jerusalem from 1174 to 1185}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox royalty
| name = Baldwin IV
| succession = [[King of Jerusalem]]
| image = King Baldwin IV.png
| alt = 13th-century depiction of Baldwin at his coronation
| reign = 1174–1185
| coronation = 15 Juli 1174
| cor_type = [[Coronations of the kings and queens of Jerusalem|Coronation]]
| predecessor = [[Amalric of Jerusalem|Amalric]]
| successor = [[Baldwin V of Jerusalem|Baldwin V]] (as sole king)
| regent = Baldwin V (1183–85)
| reg_type = Co-king
| regent1 = {{plainlist|
*[[Miles of Plancy]] (1173–74)
*[[Raymond III of Tripoli]] (1174–76)
*[[Guy ti Lusignan]] (1183)}}
| reg_type1 = Regents
| house = [[House of Châteaudun|Anjou]]
| father = [[Amalric of Jerusalem]]
| mother = [[Agnes of Courtenay]]
| birth_date = Mid-1161
| birth_place = [[Kingdom of Jerusalem]]
| death_date = Between March and May 1185 (aged 23–24)
| death_place = [[Kingdom of Jerusalem]]
| burial_place = [[Church of the Holy Sepulchre]]
| religion = [[Roman Catholicism]]
}}
Baldwin IV (1161-1185),<ref name=":0">{{Cite news|title=Baldwin IV {{!}} Crusader, Leper, Regent {{!}} Britannica|url=https://www.britannica.com/biography/Baldwin-IV-king-of-Jerusalem|newspaper=Encyclopedia Britannica|access-date=2026-06-20|language=en}}</ref> anu kawentar ku julukan ''leper king'' atawa raja kusta, nya éta raja Karajaan Yerusalem ti taun 1174<ref name=":0" /> nepi ka pupusna dina taun 1185.<ref>{{Cite web|url=http://ijl.ilsl.br/detalhe_artigo.php?id=MTAyNw==&secao=EDITORIAL|title=ILSL - Internacional Journal of Leprosy and other Mycobacterial Diseases- EDITORIAL- Leprosy and the case of king Baldwin iv of Jerusalem: mycobacterial disease in the crusader states of the 12th and 13th centuries|website=ijl.ilsl.br|accessdate=2026-06-20}}</ref> Baudouin naék tahta nalika umurna kakara tilu welas taun, sanajan harita anjeunna keur kaserang panyakit kusta. Anjeunna ngalaksanakeun sababaraha usaha pikeun nahan jeung ngawatesan beuki ngagedéna kakawasaan pangawasa Muslim, nyaéta [[Salahuddin Al-Ayyubi|Salahuddin al-Ayyubi]] atawa ceuk urang Barat mah Saladin. Sanajan kitu, sabagéan gedé mangsa pamaréntahanana dicirian ku pasalia pamadegan jeung paséa pulitik di antara para bangsawan karajaan.
Sapanjang mangsa pamaréntahanana, utamana dina ahir hirupna, Baldwin IV nyanghareupan pasualan ngeunaan panerus tahta. Anjeunna usaha milih ahli waris anu merenah sarta nyegah timbulna krisis suksesi anu bisa ngaganggu kaayaan nagara. Ku cara milih para panaséhat anu miboga kamampuh jeung pangaweruh anu hadé, Baldwin IV sanggup mingpin nagara Tentara Salib anu makmur sarta ngajaga éta karajaan tina ancaman Salahuddin.<ref>{{Cite web|url=https://www.thecollector.com/baldwin-iv-death-fall-kingdom-jerusalem/|title=Why the Kingdom of Jerusalem Fell Apart the Moment Baldwin IV Died|last=Firth|first=Ashley|website=TheCollector|language=en|accessdate=2026-06-20}}</ref>
== Rujukan ==
nfzxgume8hmcxqxqgcmdwctn8r98si1
710670
710669
2026-06-20T12:10:20Z
Oceanmuse
22609
710670
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|King of Jerusalem from 1174 to 1185}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox royalty
| name = Baldwin IV
| succession = [[King of Jerusalem]]
| image = King Baldwin IV.png
| alt = 13th-century depiction of Baldwin at his coronation
| reign = 1174–1185
| coronation = 15 Juli 1174
| cor_type = [[Coronations of the kings and queens of Jerusalem|Coronation]]
| predecessor = [[Amalric of Jerusalem|Amalric]]
| successor = [[Baldwin V of Jerusalem|Baldwin V]] (as sole king)
| regent = Baldwin V (1183–85)
| reg_type = Co-king
| regent1 = {{plainlist|
*[[Miles of Plancy]] (1173–74)
*[[Raymond III of Tripoli]] (1174–76)
*[[Guy ti Lusignan]] (1183)}}
| reg_type1 = Regents
| house = [[House of Châteaudun|Anjou]]
| father = [[Amalric of Jerusalem]]
| mother = [[Agnes of Courtenay]]
| birth_date = Mid-1161
| birth_place = [[Kingdom of Jerusalem]]
| death_date = Between March and May 1185 (aged 23–24)
| death_place = [[Kingdom of Jerusalem]]
| burial_place = [[Church of the Holy Sepulchre]]
| religion = [[Roman Catholicism]]
}}
Baldwin IV (1161-1185),<ref name=":0">{{Cite news|title=Baldwin IV {{!}} Crusader, Leper, Regent {{!}} Britannica|url=https://www.britannica.com/biography/Baldwin-IV-king-of-Jerusalem|newspaper=Encyclopedia Britannica|access-date=2026-06-20|language=en}}</ref> anu kawentar ku julukan ''leper king'' atawa raja kusta, nya éta raja Karajaan Yerusalem ti taun 1174<ref name=":0" /> nepi ka pupusna dina taun 1185.<ref>{{Cite web|url=http://ijl.ilsl.br/detalhe_artigo.php?id=MTAyNw==&secao=EDITORIAL|title=ILSL - Internacional Journal of Leprosy and other Mycobacterial Diseases- EDITORIAL- Leprosy and the case of king Baldwin iv of Jerusalem: mycobacterial disease in the crusader states of the 12th and 13th centuries|website=ijl.ilsl.br|accessdate=2026-06-20}}</ref> Baudouin naék tahta nalika umurna kakara tilu welas taun, sanajan harita anjeunna keur kaserang panyakit kusta. Anjeunna ngalaksanakeun sababaraha usaha pikeun nahan jeung ngawatesan beuki ngagedéna kakawasaan pangawasa Muslim, nyaéta [[Salahuddin Al-Ayyubi|Salahuddin al-Ayyubi]] atawa ceuk urang Barat mah Saladin. Sanajan kitu, sabagéan gedé mangsa pamaréntahanana dicirian ku pasalia pamadegan jeung paséa pulitik di antara para bangsawan karajaan.
Sapanjang mangsa pamaréntahanana, utamana dina ahir hirupna, Baldwin IV nyanghareupan pasualan ngeunaan panerus tahta. Anjeunna usaha milih ahli waris anu merenah sarta nyegah timbulna krisis suksesi anu bisa ngaganggu kaayaan nagara. Ku cara milih para panaséhat anu miboga kamampuh jeung pangaweruh anu hadé, Baldwin IV sanggup mingpin nagara Tentara Salib anu makmur sarta ngajaga éta karajaan tina ancaman Salahuddin.<ref>{{Cite web|url=https://www.thecollector.com/baldwin-iv-death-fall-kingdom-jerusalem/|title=Why the Kingdom of Jerusalem Fell Apart the Moment Baldwin IV Died|last=Firth|first=Ashley|website=TheCollector|language=en|accessdate=2026-06-20}}</ref>
Kolotna Baldwin, nyaéta ''[[King Amalric]]'' jeung ''[[Agnes of Courtenay]]'',<ref>{{Cite news|title=Amalric I {{!}} Crusader King, Latin Kingdom, Holy Land {{!}} Britannica|url=https://www.britannica.com/biography/Amalric-I|newspaper=Encyclopedia Britannica|access-date=2026-06-20|language=en}}</ref> papisah nalika Baldwin kakara umur dua taun. Nalika yuswana salapan taun, anjeunna dikirim pikeun diajar jeung dididik ku ''[[William of Tyre]]''.<ref>{{Cite web|url=https://elizabethchadwick.com/blog/primary-source-saturday-baldwin-iv-the-leper-king/|title=PRIMARY SOURCE SATURDAY: Baldwin IV The Leper King|website=Elizabeth Chadwick|language=en-US|accessdate=2026-06-20}}</ref> Dina mangsa atikan éta, Willelmus mimiti nengetan aya tanda-tanda awal panyakit kusta dina diri Baldwin. Sanajan kitu, panyakit éta kakara bisa dipastikeun sanggeus anjeunna ngagantikeun ramana jadi raja.
Sanggeus nyaho yén dirina kaserang kusta, Baldwin mimiti ngalaman cacad dina leungeun jeung rarayna. Najan rasa dina anggota awakna laun-laun ngurangan, anjeunna tetep bisa ngawasa rupa-rupa kaparigelan, saperti nunggang kuda jeung mingpin pasukan dina peperangan nepi ka taun-taun panungtungan hirupna.
Nalika Baldwin naék tahta, pamaréntahanana mimitina diwakilan ku ''[[Miles of Plancy]]''. Sanggeus éta, kalungguhan wali karajaan dicangking ku [[Raymond III]], ''[[Count of Tripoli]]'' nepi ka Baldwin dianggap geus bisa mingpin dina taun 1176.<ref name=":0" /> Sanggeus éta, indungna balik deui ka karaton, sarta hubungan Baldwin jeung indungna ogé jeung lanceuk tirina, ''[[Joscelin III of Edessa]]'', jadi leuwih raket.
== Rujukan ==
089axvkn28lwyx1hu4h36vfwzjy6531
Urang Malayu Malaysia
0
108735
710671
2026-06-20T13:57:18Z
~2026-35983-62
36975
Nyieun kaca anyar [[File:Tarik upih pinang.jpg|250px|thumbnail|Barudak Malayu keur ulin ''Tarik Upih Pinang'', kaulinan tradisional nu ngalibatkeun nyered daun palem.]] '''Urang Malayu Malaysia''' ({{lang-ms|Orang Melayu Malaysia}}; Jawi: {{Script|Arab|اورڠ ملايو مليسيا}}) nyaéta urang [[Malaysia]] ti [[urang Malayu|étnis Malayu]] anu karuhunna asalna sagemblengna atanapi sabagian ti Dunya Malayu. Sacara umum, aranjeunna tiasa digolongkeun kana dua kategori utama; ''Anak J...
710671
wikitext
text/x-wiki
[[File:Tarik upih pinang.jpg|250px|thumbnail|Barudak Malayu keur ulin ''Tarik Upih Pinang'', kaulinan tradisional nu ngalibatkeun nyered daun palem.]]
'''Urang Malayu Malaysia''' ({{lang-ms|Orang Melayu Malaysia}}; Jawi: {{Script|Arab|اورڠ ملايو مليسيا}}) nyaéta urang [[Malaysia]] ti [[urang Malayu|étnis Malayu]] anu karuhunna asalna sagemblengna atanapi sabagian ti Dunya Malayu. Sacara umum, aranjeunna tiasa digolongkeun kana dua kategori utama; ''Anak Jati'' (urang Malayu pribumi atanapi Malayu lokal) sareng ''Anak Dagang'' (urang Malayu dagang atanapi Malayu asing).<ref name="MMO">{{cite web|author1=Mohd Hazmi Mohd Rosli|author2=Rahmat Mohamad|title=Were the Malays immigrants? |url=http://www.themalaymailonline.com/what-you-think/article/were-the-malays-immigrants-mohd-hazmi-mohd-rusli-and-rahmat-mohamad#6S4ortxP2ZO8Ts0F.97|website=The Malay Mail Online|access-date=20 Juni 2026|date=5 Juni 2014}}</ref><ref name="Miller">{{harvnb|Miller|Williams|2006|pp=45–46}}</ref>
Suku ''Anak Jati'' atawa urang Malayu asli diwangun ku jalma-jalma anu taat kana budaya Malayu asli ti daérah basisir Semenanjung Malaya sareng [[Kalimantan]].<ref name="Miller"/> Di antara kelompok anu kasohor kalebet urang Brunéi, Kedah, Kelantan, Pahang, Perak, Sarawak sareng Terengganu. Di sisi séjén, ''Anak Dagang'' atawa urang Malayu asing, diwangun ku turunan imigran ti bagian séjén Kapuloan Malayu anu jadi warga kasultanan Malayu sarta diserep sarta diasimilasi kana budaya Malayu dina waktu anu béda, dibantuan ku kamiripan dina gaya hirup jeung agama anu sarua.
Urang Malayu deungeun boga karuhun Aceh, Banjar, Bugis, [[urang Jawa|Jawa]], Mandailing jeung [[urang Minang|Minangkabau]] nu asalna ti [[Indonésia]].<ref>{{harvnb|Gulrose Karim|1990|p=74}}</ref><ref>{{harvnb|Suad Joseph|Afsaneh Najmabadi|2006|p=436}}</ref> Sababaraha urang Malayu asing ogé tiasa asalna ti bagian sanés di [[Asia Kidul Wétan]], kalebet Chams di Indocina, Malayu Cocos di Kapuloan Cocos (Keeling) Australia ogé Malayu Patani di [[Thailand]] kidul. Aya ogé sajumlah minoritas urang Malayu anu sabagian turunan ti imigran anyar ti seueur nagara sanés anu parantos berasimilasi kana budaya Muslim Malayu.
== Rujukan ==
{{reflist}}
== Tingali ogé ==
{{Commonscat|People of Malaysia of Malay descent}}
* [[Basa Malayu]]
* [[Urang Malayu]]
* [[Urang Malayu Indonésia]]
{{DEFAULTSORT:Malayu}}
[[Kategori:Grup étnis di Malaysia]]
[[Kategori:Sélér bangsa di Malaysia]]
1xpom4uin7fxiuilxqbtiwxwlalvtok
Dunya Malayu
0
108736
710673
2026-06-21T04:32:28Z
MhdFajarsu01
36978
/* */
710673
wikitext
text/x-wiki
[[Gambar:Malay World and areas influenced by Malay culture map.png|thumb|
{{plainlist|style=padding-left: 0.6em; text-align: left;|
{{Legend|#DB111C|Daérah anu paling sering dianggap bagian tina dunya Malayu<br>([[Brunéi]], [[Indonésia]], [[Malaysia]], [[Singapura]], sareng [[Timor Lésté]])}}
{{Legend|#ECB700|Daérah anu sacara historis dipangaruhan ku budaya Malayu ([[Pilipina]], [[Sri Langka]], [[Thailand]])}}}}|450px]]
'''Dunya Malayu''' atawa '''ranah Malayu''' atawa '''Alam Malayu''' ([[Basa Indonésia]]/[[Basa Malayu]]: ''Dunia Melayu'' atawa ''Alam Melayu'') nyaéta konsép pulitik atawa éksprési anu geus dipaké ku rupa-rupa pangarang jeung kelompok pikeun nunjukkeun sababaraha konsép anu béda, anu asalna tina rupa-rupa interpretasi ngeunaan 'Malayu' boh salaku [[urang Malayu|kelompok étnis]], salaku kategori ras, salaku kelompok linguistik, atawa salaku kelompok budaya. Panggunaan istilah Melayu dina seueur konseptualisasi seuseueurna dumasar kana pangaruh budaya Malayu anu nyebar, khususna anu diwujudkeun ngaliwatan panyebaran [[basa Malayu]] di [[Asia Kidul Wétan]] sapertos anu dititénan ku kakuatan kolonial anu béda-béda salami Jaman Panemuan sareng panyebaran Islam.<ref name="Ooi 2009 181">{{harvnb|Ooi|2009|p=181}}</ref> Istilah ieu tetep kontroversial pisan di [[Indonésia]] sareng di luar daérah anu nganggo [[basa Malayu]], sabab dianggap sarat politis sareng teu aya patalina sareng budaya tibatan murni budaya.<ref>{{Cite journal |last=Hasanah |first=Uswatun |last2=Magfirah |first2=Royyan |last3=Setiawati |first3=Andini |last4=Nurhasanah |date=27 Méi 2024 |title=Menelusuri Kontroversi Klaim Budaya Perspektif Indonesia-Malaysia dalam Sengketa Warisan Budaya |url=https://ejournal.indo-intellectual.id/index.php/imeij/article/view/1065 |journal=Indo-MathEdu Intellectuals Journal |language=en |volume=5 |issue=2 |pages=2505–2513 |doi=10.54373/imeij.v5i2.1065 |issn=2808-5078|doi-access=free }}</ref>
Konsép dina rentang teritorial anu panglegana ieu tiasa diterapkeun ka daérah anu sinonim sareng Austronesia, tanah air masarakat Austronesia, anu manjang ti Pulo Paskah di wétan dugi ka [[Madagaskar]] di kulon.<ref>{{harvnb|Farrer|2009|p=26}}</ref> Pedaran sapertos kitu asalna tina istilah ras Malayu dina ahir abad ka-18 anu parantos dipopulerkeun ku para orientalis pikeun ngagambarkeun bangsa Austronesia. Dina kamekaran panalungtikan salajengna, ras Malayu dikategorikeun salaku basa Malayo-Polinesia.<ref>{{Cite journal |last=Hakim |first=Lukmanul |date=2017 |title=THE MALAY WORLD IN HISTORY: STUDY ON MALAY IDENTITY |url=https://jurnal.radenfatah.ac.id/index.php/jmis/article/view/3838 |journal=Journal of Malay Islamic Studies |volume=1 |pages=2}}</ref> Dina harti anu langkung heureut, dunya Malayu parantos dianggo salaku sinonim pikeun ''sprachraum'' Malayu, nujul kana nagara-nagara sareng wilayah anu nganggo [[basa Malayu]] di [[Asia Kidul Wétan]], dimana standar basa Malayu anu béda-béda mangrupikeun basa nasional atanapi ragamna mangrupikeun basa minoritas anu penting. Istilah dina harti ieu ngawengku [[Brunéi]], [[Indonésia]], [[Malaysia]], [[Singapura]] sareng [[Thailand|Thailand Kidul]], sareng sakapeung dianggo silih genti sareng konsép 'Kapuloan Malayu' sareng 'Nusantara'.<ref>{{harvnb|Amin Sweeney|2011|p=295}}</ref>
Salaku alternatif, para sarjana modéren ngabenerkeun anggapan anu langkung lega ngeunaan dunya Malayu ieu, ku cara ngadéfinisikeunana salaku daérah pulitik sareng budaya. Dina kontéks ieu, dunya Malayu jadi hiji wewengkon anu jadi tanah air [[urang Malayu|étnis Malayu]], anu sacara historis diparéntah ku kasultanan-kasultanan anu silih tandingan, dimana rupa-rupa basa jeung nilai-nilai budaya Malayu dominan. Wewengkon ieu ngawengku daérah basisir Semenanjung Malaya, [[Sumatra]], [[Kalimantan]], sareng pulo-pulo alit di antawisna.<ref>{{harvnb|Milner|1982|p=112}}</ref><ref name="Benjamin 2002 7">{{harvnb|Benjamin|Chou|2002|p=7}}</ref><ref>{{harvnb|Wee|1985|pp=61–62}}</ref>
== Tingali ogé ==
* [[Imah Malayu]]
* [[Urang Malayu]]
== Rujukan ==
{{reflist}}
[[Kategori:Inohong Malayu]]
3dtngfd5wzymqj65l70wtgoj7u22po9