Wikipedia:Jumuiya

Wikipedia swwiki https://sw.wikipedia.org/wiki/Mwanzo MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Media Maalum Majadiliano Mtumiaji Majadiliano ya mtumiaji Wikipedia Majadiliano ya Wikipedia Faili Majadiliano ya faili MediaWiki Majadiliano ya MediaWiki Kigezo Majadiliano ya kigezo Msaada Majadiliano ya msaada Jamii Majadiliano ya jamii Lango Majadiliano ya lango Wikichanzo Majadiliano ya Wikichanzo TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Wikipedia:Jumuiya 4 915 1553944 1550432 2026-05-27T17:15:02Z MediaWiki message delivery 17311 /* Piga kura sasa katika uchaguzi wa 2026 U4C */ mjadala mpya 1553944 wikitext text/x-wiki __NEWSECTIONLINK__ * '''en:'''Welcome to the '''Swahili Wikipedia Village Pump!''' * '''sw:''' Ukurasa huu ni kwa ajili ya kuwasaidia watu wanaotaka kuboresha kamusi hii na kujadiliana mambo ya jumuiya yetu! * [[Wikipedia:Jumuiya/Matukio ya Kimataifa|Orodha ya Matukio ya Kimataifa]]:Unaweza kuangalia kalenda hiyo ya matukio ya kimataifa na ukipendezwa unaweza kushiriki tukio lolote iwapo utaona linakuhusu. Viungo vya jumuiya: {| class="wikitable" border="1" |- |[[Wikipedia:Wakabidhi]] <br/>'''Fungua hapa kuona kura kuhusu wakabidhi wapya!''' |[[Wikipedia:Makala kwa ufutaji]] |[[Wikipedia:Maboresho yanayohitajika]] |[http://tools.wmflabs.org/wikiviewstats/?locale=en&lang=sw&project=&page=&datefrom=2014-05-02&autofilter&type=world Makala zinazotembelewa sana leo hii] |[[Wikipedia:Kuzuia watumiaji]] |- |[[Wikipedia:Ubalozi]] |[[Wikipedia:Kundi la Jenga Wikipedia ya Kiswahili]] |[[Wikipedia:Jumuia/Daruser|Wikimedia Community User Group Tanzania]] |[[Wikipedia:Makala zilizoombwa]] |[https://xtools.wmcloud.org/ec Michango yote ya mtumiaji] (jaza jina) * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Maalum:CentralAuth?target= Angalia michango ya watumiaji]* [https://sw.wikipedia.org/w/index.php?title=Maalum:Kumbukumbu&offset=&limit=500&type=newusers&user=&page=&wpdate=&tagfilter=&wpfilters%5B0%5D=newusers Watumiaji wapya] |} ==Kumbukumbu ya miaka iliyopita== <small>'''Majadiliano ya awali yamehamishiwa hapa:''' * [[Wikipedia:Jumuiya/Kumbukumbu hadi Julai 2008]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu Julai 2008 hadi Desemba 2009]]''' * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu Desemba 2009 hadi Desemba 2011]]''' * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2012 hadi 2013]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2014]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2015]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2016]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2017]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2018-2019]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2020-2021-VI]] * [[Wikipedia:Jumuiya/Kumbukumbu 2021-VI - 2022-I]] * [[Wikipedia:Jumuia/Kumbukumbu 2022 - 2025 I]] </small> ==Jenga Wikipedia ya Kiswahili== Kwa wote wanaopenda kutafakari na kujadiliana nasi namna ya kuendeleza wikipedia hii ya Kiswahili wakabidhi walianzisha kundi la '''[[meta:Jenga Wikipedia ya Kiswahili]]'''. Unaweza kujiandikisha pale kama umehariri hapa kwa muda wa mwaka moja angalau. ==Jamii / Kategoria== Ndugu zangu, kuna mtu amebadili ujumbe wa kusano kutoka JAMII kwenda kategoria. Kwa sasa inaonekana juu lakini baadaye itachukua nafasi. Huu ni uharibifu wa tafsiri. Tazama hapa: https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:1000 Inabidi tudhibiti mapema tafsiri zijadiliwe na wasemaji wa Kiswahili badala ya kikundi cha wahuni wanaojiita wafasiri. == Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025: Invitation == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:UCDM 2025 general.png|180px|right]] {{int:please-translate}} Hello, dear Wikipedians!<br/> [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the fifth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''14th April''' until '''16th May 2025'''. The campaign is dedicated to famous Ukrainian artists of cinema, music, literature, architecture, design, and cultural phenomena of Ukraine that are now part of world heritage. We accept contributions in every language! The most active contesters will receive prizes. If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest. <br/> We invite you to take part and help us improve the coverage of Ukrainian culture on Wikipedia in your language! Also, we plan to set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|banner]] to notify users of the possibility to participate in such a challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) </div> 16:11, 16 Aprili 2025 (UTC)  == Vote now on the revised UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines ("UCoC EG") and the UCoC's Coordinating Committee Charter is open now through the end of 1 May (UTC) ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Voter_information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki. The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review of the EG and Charter was planned and implemented by the U4C. Further information will be provided in the coming months about the review of the UCoC itself. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. In cooperation with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 00:34, 17 Aprili 2025 (UTC) </div>  == Sub-referencing: User testing == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]] <small>''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''</small> Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further: #'''Try it out and share your feedback''' #:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher. #'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs''' #:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''. We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well. Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])</bdi> 15:03, 28 Aprili 2025 (UTC)  == Pigia kura mapendekezo ya marekebisho ya Miongozo ya Utekelezaji ya UCoC na Mkataba wa U4C == <section begin="announcement-content" /> Kipindi cha kupigia kura marekebisho ya Mkataba wa Utekelezaji wa Kanuni za Mwongozo wa Kimataifa wa Mwenendo na Maadili na U4C itafungwa tarehe 1 Mei 2025 saa 23:59 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 angalia kwa saa za eneo lako]). [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Soma maelezo kuhusu jinsi ya kushiriki na kusoma pendekezo kabla ya kupiga kura]] kwenye ukurasa wa UCoC kwenye Meta-wiki. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Kamati ya Kuratibu Mwongozo wa Kimataifa wa Mwenendo na Maadili (U4C)]] ni kikundi cha kimataifa kinachojitolea kutoa utekelezaji sawa na thabiti wa UCoC. Tathmini hii ya kila mwaka ilipangwa na kutekelezwa na U4C. Kwa maelezo zaidi na majukumu ya U4C, unaweza [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|kuupitia Mkataba wa U4C]]. Tafadhali washirikishe ujumbe huu wanajumuiya wenzako katika lugha yako, kadri utakavyoona inavyofaa, ili waweze kushiriki pia. Kwa ushirikiano na U4C -- <section end="announcement-content" /> <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 03:41, 29 Aprili 2025 (UTC)</div>  == We will be enabling the new Charts extension on your wiki soon! == ''(Apologies for posting in English)'' Hi all! We have good news to share regarding the ongoing problem with graphs and charts affecting all wikis that use them. As you probably know, the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|old Graph extension]] was disabled in 2023 [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|due to security reasons]]. We’ve worked in these two years to find a solution that could replace the old extension, and provide a safer and better solution to users who wanted to showcase graphs and charts in their articles. We therefore developed the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Charts extension]], which will be replacing the old Graph extension and potentially also the [[:mw:Extension:EasyTimeline|EasyTimeline extension]]. After successfully deploying the extension on Italian, Swedish, and Hebrew Wikipedia, as well as on MediaWiki.org, as part of a pilot phase, we are now happy to announce that we are moving forward with the next phase of deployment, which will also include your wiki. The deployment will happen in batches, and will start from '''May 6'''. Please, consult [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project#Deployment Timeline|our page on MediaWiki.org]] to discover when the new Charts extension will be deployed on your wiki. You can also [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|consult the documentation]] about the extension on MediaWiki.org. If you have questions, need clarifications, or just want to express your opinion about it, please refer to the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:Chart/Project|project’s talk page on Mediawiki.org]], or ping me directly under this thread. If you encounter issues using Charts once it gets enabled on your wiki, please report it on the [[:mw:Extension_talk:Chart/Project|talk page]] or at [[phab:tag/charts|Phabricator]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:07, 6 Mei 2025 (UTC)  == Vandalism == I suppose the two pictures in the text [[Adidas]] are simple vandalism and do not make sence in the text. But not being active in this wikipedia, I don't know how to attract more attention to the doubtful edit of march 2023. :Nadhani picha mbili katika maandishi [[Adidas]] ni uharibifu rahisi na hazina maana katika maandishi. Lakini kutokuwa hai katika wikipedia hii, sijui jinsi ya kuvutia umakini zaidi kwa uhariri wa shaka wa Machi 2023. --'''[[Mtumiaji:ThomasPusch|ThomasPusch]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:ThomasPusch|majadiliano]])''' 12:06, 12 Mei 2025 (UTC) :It has been fixed! [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Aguahrz<sup>Chronist<sup>2.0</sup></sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 12:20, 12 Mei 2025 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Call for Candidates for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> The results of voting on the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter is [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025#Results|available on Meta-wiki]]. You may now [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Candidates|submit your candidacy to serve on the U4C]] through 29 May 2025 at 12:00 UTC. Information about [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|eligibility, process, and the timeline are on Meta-wiki]]. Voting on candidates will open on 1 June 2025 and run for two weeks, closing on 15 June 2025 at 12:00 UTC. If you have any questions, you can ask on [[m:Talk:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|the discussion page for the election]]. -- in cooperation with the U4C, </div><section end="announcement-content" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|majadiliano]])</bdi> 22:07, 15 Mei 2025 (UTC)  == Changes to the way some users are granted the right to see temporary account IP addresses == Hello! This is the [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Trust_and_Safety_Product|Trust and Safety Product]] team. We would like to share that we have decided to change the requirements for access to temporary account IP addresses. '''The impact on your community will be minimal'''. We are planning on implementing the change in the week of May 26 ([[phab:T393358|T393358]] + [[phab:T393360|T393360]] + [[phab:T390942|T390942]]). I will keep you updated about the details. We are only changing the rules for users who do not have extended rights (e.g. admins, bureaucrats, checkusers – [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia_Access_to_Temporary_Account_IP_Addresses_Policy#requirements-for-access|see the policy for more examples]]) but their account is a minimum of 6 months old, and who have made a minimum of 300 edits on this wiki. They will lose access to IP addresses ([[phab:T393360|T393360]]), and to have it back, '''they will need to apply for the right. Admins or stewards will decide whether to grant it''' ([[phab:T390942|T390942]]). This will entail human manual work, but this method will be safer than if we continued to grant the rights automatically. We want to emphasize that there has been no user who wouldn't have extended rights to ever reveal a temporary account's IP addresses on your wiki. We made this decision based on what we heard from you, piloting wikis, particularly Romanian Wikipedians. We also consulted on options with Stewards, and had discussions on Meta-Wiki and about 20 Wikipedias with large communities. When we deploy temporary accounts to more wikis, we will evaluate the impact and may adjust our approach again. In addition, we'd like you to know that requirements for access to the [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Trust_and_Safety_Product/IP_Info|IP Info]] feature will be identical with the ones for access to the temporary accounts' IP addresses (a user will either have full information or none). '''The rationale for the change''' We chose the current numerical thresholds and automatic granting before deploying temporary accounts on any wiki. However, it’s become clear to us that these requirements are quite low and it is still too easy for bad-faith actors to gain access to temporary account IP addresses. We want temporary accounts to meaningfully improve editor privacy, so we need to be more restrictive. Our goal is to more consistently limit IP address access to only those who need it. '''How will this work''' * When a user without extended rights needs to view temporary account IP addresses, they will need to file a request for being added to the "Temporary account IP viewers" group. They will file the request to admins (the local communities will be able to decide what that process will be) or stewards (for wikis without local admins). * The software will require that the user has at least 300 edits and the account since at least 6 months. Admins and stewards will not be able to grant temporary account IP access to accounts that do not meet that criteria. This is a minimum, and we encourage you to enforce higher thresholds. * The user reviewing the request will check if the user applying for the right meets requirements and that they have provided a valid justification. The right itself will be granted through Special:UserRights. * Users who grant requests for the right will also handle removal of the right. We would also like to clarify some details. For your convenience, we will also document some of it in [[mediawikiwiki:Trust_and_Safety_Product/Temporary_Accounts/FAQ|the project FAQ]]. {{hidden|Access to IP addresses|bg1=background-color:#eee;|2 = * '''Separation of the new right''' (checkuser-temporary-account) out to a new group ([[metawiki:Meta:Temporary_account_IP_viewer|Temporary account IP viewers]]), as opposed to technically attaching it to any [[Special:ListGroupRights|existing group]] (like patroller). We have decided to do this for a few reasons: ** '''Having access to IP addresses carries risk'''. This right is similar to checkuser. IP addresses are considered personally identifiable information (a kind of [[:en:personal data|personal data]]). Outside actors who want to access IP addresses will now need to interact with users who have this right. Users with this right should be aware of this, and alert to the possibility of suspicious access requests. ** '''Good practices for privacy protection'''. Giving access to users who are trusted but do not need access to carry on their work is not in line with good practices for processing personal data. ** '''Removal of right'''. Access to IPs will be [[phab:T325658|logged]] ([https://sw.wikipedia.org/wiki/Special:Log?type=checkuser-temporary-account example]). If any misuse of this right is detected, it can be taken away separately from any other permissions the user may hold. It would be difficult and sometimes also unreasonable to remove the rights unrelated to access to IP addresses. ** You may grant the new right to all users belonging to a certain existing group individually. These users must meet the criteria for Temporary account IP viewers, though. ** For clarity – all this does not affect administrators, bureaucrats, checkusers, stewards, and other groups mentioned in the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|global policy]]. * '''Activity requirement'''. With regards to users who would need to be granted access manually, the policy says that they "must edit or take a logged action to the local project at least once within a 365-day period". This requirement is not changing. }} {{hidden|Process of granting the right|bg1=background-color:#eee;|2 = * '''Formality of granting the right'''. There is no need for discussions or votes like Request for Adminship. It does suffice if a single admin makes a decision using their own judgement. * '''Additional requirements for the users applying for the right'''. ** You have autonomy over the process for granting the right. You can adopt thresholds higher than 300 edits, or disallow the "non-admin+" users to have the right. The granting process can be as basic or elaborate as you deem appropriate. ** Which criteria admins should take when deciding whether to grant the right – how to tell whether a user needs access to IP addresses? There are no mandatory requirements beyond a minimum of 300 edits and a 6 month old account. You may introduce additional criteria related to trust to the user (such as no prior blocks or copyright violations) or experience in patrolling activities. * '''Additional burden on administrators'''. We understand the toil of having to grant and remove an additional right. This is indeed a downside. We think that it will only have to be a one-time effort to grant this right to a larger number of people. We are curious if you can find ways to limit this burden. }} '''Next steps on your side we would like to suggest''' * We are encouraging you to consider '''adopting a policy''' on granting and removing the right, if you think you need to add anything to the global policy. * We are encouraging you to '''start granting the right'''. Considering our data (up to a few non-functionaries have ever revealed temporary account IP addresses here), we believe you don't need to rush or spend a lot of time preparing for this before the change comes into force, though. * We would like to show you what level of wiki-bureaucracy seems sufficient from our point of view. [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?oldid=28667152 In the sandbox], we have created a draft of what a page with requests for the flag could look like. Of course the final content of the page will depend on your community. We do not want to imply that we are instructing you on this matter. Let us know if you have any questions. Thank you! [[metawiki:User:NKohli_(WMF)|NKohli (WMF)]] and '''[[Mtumiaji:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:SGrabarczuk (WMF)|majadiliano]])''' 02:27, 16 Mei 2025 (UTC) == RfC ongoing regarding Abstract Wikipedia (and your project) == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''(Apologies for posting in English, if this is not your first language)'' Hello all! We opened a discussion on Meta about a very delicate issue for the development of [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]]: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. Since some of the hypothesis involve your project, we wanted to hear your thoughts too. We want to make the decision process clear: we do not yet know which option we want to use, which is why we are consulting here. We will take the arguments from the Wikimedia communities into account, and we want to consult with the different communities and hear arguments that will help us with the decision. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation. You can read the various hypothesis and have your say at [[:m:Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 15:27, 22 Mei 2025 (UTC) </div>  == Uchaguzi wa Bodi ya Wadhamini ya Wikimedia Foundation mwaka 2025 na Wito wa Maswali == <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Wapendwa wote, Mwaka huu, Muda wa Wadhamini 2 (wawili) waliochaguliwa na jumuiya na Washirika kwenye Bodi ya Wadhamini ya Shirika la Wikimedia Foundation utakamilika [1]. Bodi inakaribisha harakati nzima kushiriki katika mchakato wa uteuzi wa mwaka huu na kupiga kura kujaza viti hivyo. Kamati ya Uchaguzi inasimamia mchakato huu kwa msaada kutoka kwa wafanyakazi wa Shirika [2]. Kamati ya Utawala inayoundwa na wadhamini ambao si wagombea katika mchakato wa uteuzi wa wadhamini waliochaguliwa na jumuiya na washirika wa mwaka 2025 (Raju Narisetti, Shani Evenstein Sigalov, Lorenzo Losa, Kathy Collins, Victoria Doronina na Esra’a Al Shafei) [3], ina jukumu la kutoa usimamizi wa Bodi ya wadhamini kwa ajili ya kuweka taarifa kwa Bodi ya wadhamini. Maelezo zaidi kuhusu majukumu ya Kamati ya Uchaguzi, Bodi, na wafanyakazi yako hapa [4]. Hapa kuna tarehe kuu zilizopangwa: * Mei 22 – Juni 5: Tangazo (mawasiliano hayo) na mwito wa kipindi cha maswali * Juni 17 – Julai 1, 2025: Wito wa wagombea * Julai 2025: Ikihitajika, washirika hupigia kura wagombea waliopo kwenye orodha fupi ikiwa 10 au zaidi wataomba [5] * Agosti 2025: Kipindi cha kampeni * Agosti – Septemba 2025: Kipindi cha wiki mbili cha kupiga kura kwa jumuiya * Oktoba – Novemba 2025: Ukaguzi wa usuli wa watahiniwa waliochaguliwa * Mkutano wa Bodi mnamo Decemba 2025: Wadhamini wapya wamekaa kwenye kiti Jifunze zaidi kuhusu uchaguzi wa 2025 - ikiwa ni pamoja na ratiba ya kina ya matukio, mchakato wa kugombea, sheria za kampeni na vigezo vya kustahiki kwa mpiga kura - kwenye ukurasa huu wa Meta-wiki [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025|[kiungo]]]. '''Wito wa Maswali''' Katika kila mchakato wa uchaguzi, jumuiya ina fursa ya kuwasilisha maswali kwa wagombea wa Bodi ya Wadhamini kujibu. Kamati ya Uchaguzi huchagua maswali kutoka kwenye orodha iliyoandaliwa na jumuiya ili wagombea wajibu. Wagombea lazima wajibu maswali yote yanayohitajika katika maombi ili kustahiki; vinginevyo maombi yao yatakataliwa. Mwaka huu, Kamati ya Uchaguzi itachagua maswali 5 kwa wagombea kujibu. Maswali yaliyochaguliwa yanaweza kuwa mchanganyiko wa yale yaliyowasilishwa kutoka kwa jumuiya, ikiwa yanafanana au yanahusiana. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates|[kiungo]]] '''Watu wa kujitolea katika uchaguzi''' Njia nyingine ya kuhusika katika mchakato wa uchaguzi wa mwaka 2025 ni kuwa Mtu wa Kujitolea katika Uchaguzi. Watu wa Kujitolea katika Uchaguzi ni daraja kati ya Kamati ya Uchaguzi na jumuiya zao. Wanasaidia kuhakikisha jumuiya inawakilishwa na kuwahamasisha kupiga kura. Jifunze zaidi kuhusu mpango na jinsi ya kujiunga kwenye ukurasa huu wa Meta-wiki [[m:Wikimedia_Foundation_elections/2025/Election_volunteers|[kiungo]]]. Asante! [1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2022/Results [2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter [3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Committee_Membership,_December_2024 [4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles [5] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/FAQ [6] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates Salamu sana, Victoria Doronina Uhusiano wa Bodi na Kamati ya Uchaguzi Kamati ya Utawala<section end="announcement-content" /> '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 03:08, 28 Mei 2025 (UTC)  == U4C case - conclusion == Hello Swahili community, <br /> first of all I would like to apologize for writing in English, an automatic translation in Swahili will follow but we are aware that automatic translations in your language are not very good so we will need your help to make sure that the text is understandable. On 21 December 2024 a request to U4C was filed here: [[:m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Cases/Sysop abuse in Swahili Wikipedia]]. Some deadlines were extended and we are aware that it took us a long time to conclude the case. I will report our conclusion below in English and with translation in Swahili. I will add also a translation in Italian which is a language one of your most active users (sysop and bureaucrat) is familiar with. Please contact the committee for any clarification needed. As a coordinating committee we would also like to offer our support if you need help with the requested actions. === U4C Motion === (The original text with votes is here: [[:m:Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Cases/Sysop_abuse_in_Swahili_Wikipedia#Motions]]) According to UNESCO (https://www.unesco.org/en/days/kiswahili-language), Swahili is among the 10 most widely spoken languages in the world, with more than 200 million speakers and it is one of the ''lingua franca'' in many countries within East, Central and Southern Africa as well as in the Middle East. According to Wikipedia ([[:w:Swahili_language|Swahili_language]]), Swahili is one of the national languages in Tanzania, Kenya, Democratic Republic of the Congo, Burundi, Uganda, it is an official language of Rwanda, in some areas of Somalia and is spoken in other areas in the African Great Lakes region and East and Southern Africa. With the exception of Democratic Republic of the Congo and Rwanda, in all the countries where Swahili is national language, homosexuality is not only illegal (in some cases - Uganda - with death penalty as punishment) but apparent "promotion" of homosexuality is also severely punished. More about this in following links: *https://www.equaldex.com/region/tanzania *https://www.equaldex.com/region/kenya *https://www.equaldex.com/region/burundi *https://www.equaldex.com/region/uganda U4C requested a legal opinion to assess what risks editors and administrators residing in those countries could face in editing or restoring content which may be considered to "promote" homosexuality even if for Wikimedian (or Western) standards that content would not be considered promotional but only neutral or descriptive. The U4C's priorities in this case are: *Protect local users, especially advanced right holders who could be misinterpreted as "responsible" for the content of a project *Protect all the readers and their right to have neutral and informative content '''U4C Actions''' # Recommend that the Swahili Wikipedia community work on a guideline about Neutral Point of View (Wikidata [[d:Q4656487]]) and a guideline about reliable sources (Wikidata [[d:Q4663914]]). The U4C will review progress in 6 months.<br /> # Recommend that the community seek local expertise on how it is permissible to educate a reader about topics related to LGBTQ issues without violating laws in Swahili-speaking countries and at the same time avoiding discrimination (as per the UCoC). Use this information to support NPOV on these topics. # Recommend that the community start discussing on dealing with local appeals and creating a procedure for this compliant with the [[:foundation:Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines#3.3.3_Appeals|Enforcement Guidelines]]. # Recommend that the community define a list of pages or "contentious topics" (starting from LGBTQ topics) where, once created, the above mentioned policies are particularly used/applied more strictly. At the same time: *Administrators on Swahili Wikipedia (swwiki) are topic banned from LGBTQ related pages, with admin actions related to content and conduct moderation delegated to Stewards and Global sysops (any interventions can be requested on Meta: [[:m:Stewards' noticeboard]] or [[:m:Steward requests/Miscellaneous]]). Here is a non-exhaustive list of pages that are covered: **https://sw.wikipedia.org/wiki/Mapenzi_ya_jinsia_moja - Homosexuality, **https://sw.wikipedia.org/wiki/Ndoa_ya_jinsia_moja - Same sex marriage, **https://sw.wikipedia.org/wiki/Mbadili_jinsia - Transgender *Once the recommended measures as described above are set up, swwiki admins may appeal to the topic ban. === Translation in Swahili === ''This is an automatic translation, please kindly fix mistakes or parts which need clarification.'' Kulingana na UNESCO (https://www.unesco.org/en/days/kiswahili-language), Kiswahili ni miongoni mwa lugha 10 zinazozungumzwa na watu wengi zaidi duniani, ikiwa na wazungumzaji zaidi ya milioni 200 na ni mojawapo ya ''lingua franca'' katika nchi nyingi za Mashariki, Kati na Kusini mwa Afrika na pia Mashariki ya Kati. Kwa mujibu wa Wikipedia ([[:w:Swahili_language|Swahili_language]]), Kiswahili ni mojawapo ya lugha za kitaifa nchini Tanzania, Kenya, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Burundi, Uganda, ni lugha rasmi ya Rwanda, katika baadhi ya maeneo ya Somalia na inazungumzwa katika maeneo mengine katika eneo la Maziwa Makuu ya Afrika na Afrika Mashariki na Kusini. Isipokuwa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na Rwanda, katika nchi zote ambako Kiswahili ni lugha ya taifa, ushoga sio tu ni kinyume cha sheria (katika baadhi ya matukio - Uganda - na adhabu ya kifo kama adhabu) lakini "kukuza" kwa ushoga pia kunaadhibiwa vikali. Zaidi kuhusu hili katika viungo vifuatavyo: *https://www.equaldex.com/region/tanzania *https://www.equaldex.com/region/kenya *https://www.equaldex.com/region/burundi *https://www.equaldex.com/region/uganda U4C iliomba maoni ya kisheria ili kutathmini hatari ambazo wahariri na wasimamizi wanaoishi katika nchi hizo wanaweza kukabiliana nazo katika kuhariri au kurejesha maudhui ambayo yanaweza kuchukuliwa kuwa "kukuza" ushoga hata kama kwa viwango vya Wikimedian (au Magharibi) maudhui hayo hayatachukuliwa kuwa ya utangazaji bali yasiyoegemea upande wowote au maelezo. Vipaumbele vya U4C katika kesi hii ni: *Linda watumiaji wa ndani, haswa wamiliki wa haki wa hali ya juu ambao wanaweza kutafsiriwa vibaya kama "wajibiki" kwa maudhui ya mradi. *Linda wasomaji wote na haki yao ya kuwa na maudhui yasiyoegemea upande wowote na yenye taarifa '''Vitendo vya U4C''' # Pendekeza kwamba jumuiya ya Wikipedia ya Kiswahili ifanyie kazi mwongozo kuhusu Mtazamo wa Kuegemea (Wikidata [[d:Q4656487]]) na mwongozo kuhusu vyanzo vya kuaminika (Wikidata [[d:Q4663914]]). U4C itakagua maendeleo baada ya miezi 6.<br /> # Pendekeza kwamba jumuiya itafute utaalamu wa ndani kuhusu jinsi inavyoruhusiwa kuelimisha msomaji kuhusu mada zinazohusiana na masuala ya LGBTQ bila kukiuka sheria katika nchi zinazozungumza Kiswahili na wakati huo huo kuepuka ubaguzi (kulingana na UCoC). Tumia habari hii kusaidia NPOV kwenye mada hizi. # Pendekeza kwamba jumuiya ianze kujadiliana kuhusu kushughulikia rufaa za eneo lako na kuunda utaratibu wa kutii [[:foundation:Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines#3.3.3_Appeals|Enforcement Guidelines|Mwongozo wa Utekelezaji]]. # Pendekeza kwamba jumuia ifafanue orodha ya kurasa au "mada zinazogombana" (kuanzia mada za LGBTQ) ambapo, mara tu zikiundwa, sera zilizotajwa hapo juu hutumiwa/hutumiwa kwa ukali zaidi. Wakati huo huo: *Wasimamizi kwenye Wikipedia ya Kiswahili (swwiki) wamepigwa marufuku kwenye kurasa zinazohusiana na LGBTQ, huku vitendo vya wasimamizi vinavyohusiana na udhibiti wa maudhui na maadili vimekabidhiwa kwa Stewards na Global sysops (afua zozote zinaweza kuombwa kwenye Meta: [[:m:Stewards' noticeboard]] au [[:m:Steward requests/Miscellaneous]]). Hapa kuna orodha isiyo kamili ya kurasa ambazo zimefunikwa: **https://sw.wikipedia.org/wiki/Mapenzi_ya_jinsia_moja - Ushoga, **https://sw.wikipedia.org/wiki/Ndoa_ya_jinsia_moja - Ndoa ya jinsia moja, **https://sw.wikipedia.org/wiki/Mbadili_jinsia - Transgender *Baada ya hatua zilizopendekezwa kama ilivyoelezwa hapo juu kusanidiwa, wasimamizi wa swwiki wanaweza kukata rufaa dhidi ya marufuku ya mada. {{hidden | style = border: 1px black; width: 100%; | headerstyle = background:#f5f5f5 | contentstyle = | header = Translation in Italian/Tafsiri katika Kiitaliano | content = Secondo l'UNESCO (https://www.unesco.org/en/days/kiswahili-language), lo Swahili è tra le 10 lingue più parlate al mondo con oltre 200 milioni di persone che lo parlano ed è una "lingue franche" in diversi paese dell'Africa orientale, centrale e meridionale nonché nel Medio-Oriente. Secondo Wikipedia ([[:en:w:Swahili_language|Swahili_language]]), lo Swahili è una delle lingue nazionali in Tanzania, Kenya, Repubblica Democratica del Congo, Burundi, Uganda, è lingua ufficiale in Ruanda, in alcune aree della Somalia ed è abitualmente usato in altre aree della regione dei Grandi Laghi e dell'Africa Orientale e meridionale. Con l'eccezione della Repubblica Democratica del Congo e del Ruanda, in tutti i paese in cui lo Swahili è lingua nazionale, l'omosessualità non è solo illegale (in alcuni casi, come l'Uganda, è punita con la pena di morte) ma anche l'apparente promozione dell'omosessualità è severamente punita. Maggiori informazioni nei seguenti link: *https://www.equaldex.com/region/tanzania *https://www.equaldex.com/region/kenya *https://www.equaldex.com/region/burundi *https://www.equaldex.com/region/uganda U4C ha richiesto un parere legale per individuare quali rischi corrano i volontari e amministratori residenti in questi paese nell'effettuare modifiche o ripristinare contenuti che possono essere considerati promozionali dell'omosessualità anche se per standard Wikimediani (o del mondo occidentale) non sono considerati promozionali ma solo descrittivi o neutrali. Nel trattare questo caso le priorità dello U4C sono: *Tutelare gli utenti locali, specialmente coloro con diritti addizionali che possono essere erroneamente considerati come "responsabili" dei contenuti di un progetto *Tutelare i lettori e il loro diritto ad avere informazioni e contenuti neutrali '''In considerazione di ciò U4C''' # Raccomanda che la comunità della Wikipedia in Swahili lavori sulla creazione di linee guida sul punto di vista neutrale (Neutral Point of View - Wikidata [[d:Q4656487]]) e su una linea guida dedicata alle fonti attendibili e al loro uso (Wikidata [[d:Q4663914]]). U4C verificherà i progressi fra 6 mesi.<br /> # Raccomanda che la comunità ricerchi informazioni o consulenza locale su come fornire contenuti informativi sui temi collegati a LGBTQ senza violare leggi nei paesi di lingua Swahili ma allo stesso tempo senza discriminare (ai sensi di UCoC). Le informazioni ottenute andranno a supporto della linea guida sul punto di vista neutrale sull'argomento. # Raccomanda che la comunità inizi una discussione sulla gestione locale degli appelli ai blocchi e su una procedura degli stessi conforme alle linee guida sull'applicazione del codice di condotta [[:foundation:Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines#3.3.3_Appeals|Enforcement Guidelines]]. # Raccomanda che la comunità definisca una lista di pagine di "argomenti controversi" (partendo dal tema LGBTQ) dove, una volta create le linee guida del punto 1, queste vengano usate e applicate con particolare rigore. Allo stesso tempo: *Gli amministratori della Wikipedia in Swahili hanno un topic ban (blocco selettivo su tema specifico) dalle pagine riguardanti tematiche LGBTQ, gli interventi amministrativi legati alla moderazione di condotta e contenuto sono delegate agli Steward e ai Global sysop (gli interventi possono essere richiesti nelle pagine su Meta: [[:m:Stewards' noticeboard]] oppure [[:m:Steward requests/Miscellaneous]]). Di seguito una lista non esasustiva delle pagine coinvolte: **https://sw.wikipedia.org/wiki/Mapenzi_ya_jinsia_moja - Homosexuality, **https://sw.wikipedia.org/wiki/Ndoa_ya_jinsia_moja - Same sex marriage, **https://sw.wikipedia.org/wiki/Mbadili_jinsia - Transgender *Una volta che i rimedi raccomandati descritti nei punti più sopra sono stati attuati gli amministratori di swwiki possono richiedere la rimozione del topic ban. }} On behalf of U4C, '''[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Civvì|majadiliano]])''' 13:23, 31 Mei 2025 (UTC) == Vote now in the 2025 U4C Election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}} Eligible voters are asked to participate in the 2025 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2025|2025 Election information page]]. The vote closes on 17 June 2025 at [https://zonestamp.toolforge.org/1750161600 12:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 1 July 2025. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 23:01, 13 Juni 2025 (UTC) </div>  == <span lang="en" dir="ltr">Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 - Call for Candidates</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div> Hello all, The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|call for candidates for the 2025 Wikimedia Foundation Board of Trustees selection is now open]] from June 17, 2025 – July 2, 2025 at 11:59 UTC [1]. The Board of Trustees oversees the Wikimedia Foundation's work, and each Trustee serves a three-year term [2]. This is a volunteer position. This year, the Wikimedia community will vote in late August through September 2025 to fill two (2) seats on the Foundation Board. Could you – or someone you know – be a good fit to join the Wikimedia Foundation's Board of Trustees? [3] Learn more about what it takes to stand for these leadership positions and how to submit your candidacy on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidate application|this Meta-wiki page]] or encourage someone else to run in this year's election. Best regards, Abhishek Suryawanshi<br /> Chair of the Elections Committee On behalf of the Elections Committee and Governance Committee [1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Call_for_candidates [2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Bylaws#(B)_Term. [3] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Resources_for_candidates<section end="announcement-content" /> </div> '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 17:44, 17 Juni 2025 (UTC)  == <span lang="en" dir="ltr">Sister Projects Task Force reviews Wikispore and Wikinews</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="message"/> Dear Wikimedia Community, The [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Community Affairs Committee (CAC)]] of the Wikimedia Foundation Board of Trustees assigned [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Sister Projects Task Force|the Sister Projects Task Force (SPTF)]] to update and implement a procedure for assessing the lifecycle of Sister Projects – wiki [[m:Wikimedia projects|projects supported by Wikimedia Foundation (WMF)]]. A vision of relevant, accessible, and impactful free knowledge has always guided the Wikimedia Movement. As the ecosystem of Wikimedia projects continues to evolve, it is crucial that we periodically review existing projects to ensure they still align with our goals and community capacity. Despite their noble intent, some projects may no longer effectively serve their original purpose. '''Reviewing such projects is not about giving up – it's about responsible stewardship of shared resources'''. Volunteer time, staff support, infrastructure, and community attention are finite, and the non-technical costs tend to grow significantly as our ecosystem has entered a different age of the internet than the one we were founded in. Supporting inactive projects or projects that didn't meet our ambitions can unintentionally divert these resources from areas with more potential impact. Moreover, maintaining projects that no longer reflect the quality and reliability of the Wikimedia name stands for, involves a reputational risk. An abandoned or less reliable project affects trust in the Wikimedia movement. Lastly, '''failing to sunset or reimagine projects that are no longer working can make it much harder to start new ones'''. When the community feels bound to every past decision – no matter how outdated – we risk stagnation. A healthy ecosystem must allow for evolution, adaptation, and, when necessary, letting go. If we create the expectation that every project must exist indefinitely, we limit our ability to experiment and innovate. Because of this, SPTF reviewed two requests concerning the lifecycle of the Sister Projects to work through and demonstrate the review process. We chose Wikispore as a case study for a possible new Sister Project opening and Wikinews as a case study for a review of an existing project. Preliminary findings were discussed with the CAC, and a community consultation on both proposals was recommended. === Wikispore === The [[m:Wikispore|application to consider Wikispore]] was submitted in 2019. SPTF decided to review this request in more depth because rather than being concentrated on a specific topic, as most of the proposals for the new Sister Projects are, Wikispore has the potential to nurture multiple start-up Sister Projects. After careful consideration, the SPTF has decided '''not to recommend''' Wikispore as a Wikimedia Sister Project. Considering the current activity level, the current arrangement allows '''better flexibility''' and experimentation while WMF provides core infrastructural support. We acknowledge the initiative's potential and seek community input on what would constitute a sufficient level of activity and engagement to reconsider its status in the future. As part of the process, we shared the decision with the Wikispore community and invited one of its leaders, Pharos, to an SPTF meeting. Currently, we especially invite feedback on measurable criteria indicating the project's readiness, such as contributor numbers, content volume, and sustained community support. This would clarify the criteria sufficient for opening a new Sister Project, including possible future Wikispore re-application. However, the numbers will always be a guide because any number can be gamed. === Wikinews === We chose to review Wikinews among existing Sister Projects because it is the one for which we have observed the highest level of concern in multiple ways. Since the SPTF was convened in 2023, its members have asked for the community's opinions during conferences and community calls about Sister Projects that did not fulfil their promise in the Wikimedia movement.[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WCNA_2024._Sister_Projects_-_opening%3F_closing%3F_merging%3F_splitting%3F.pdf <nowiki>[1]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Community_Affairs_Committee/Sister_Projects_Task_Force#Wikimania_2023_session_%22Sister_Projects:_past,_present_and_the_glorious_future%22 <nowiki>[2]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[3]</nowiki>] Wikinews was the leading candidate for an evaluation because people from multiple language communities proposed it. Additionally, by most measures, it is the least active Sister Project, with the greatest drop in activity over the years. While the Language Committee routinely opens and closes language versions of the Sister Projects in small languages, there has never been a valid proposal to close Wikipedia in major languages or any project in English. This is not true for Wikinews, where there was a proposal to close English Wikinews, which gained some traction but did not result in any action[https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_English_Wikinews <nowiki>[4]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[5]</nowiki>, see section 5] as well as a draft proposal to close all languages of Wikinews[https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Proposals_for_closing_projects/Archive_2#Close_Wikinews_completely,_all_languages? <nowiki>[6]</nowiki>]. [[:c:File:Sister Projects Taskforce Wikinews review 2024.pdf|Initial metrics]] compiled by WMF staff also support the community's concerns about Wikinews. Based on this report, SPTF recommends a community reevaluation of Wikinews. We conclude that its current structure and activity levels are the lowest among the existing sister projects. SPTF also recommends pausing the opening of new language editions while the consultation runs. SPTF brings this analysis to a discussion and welcomes discussions of alternative outcomes, including potential restructuring efforts or integration with other Wikimedia initiatives. '''Options''' mentioned so far (which might be applied to just low-activity languages or all languages) include but are not limited to: *Restructure how Wikinews works and is linked to other current events efforts on the projects, *Merge the content of Wikinews into the relevant language Wikipedias, possibly in a new namespace, *Merge content into compatibly licensed external projects, *Archive Wikinews projects. Your insights and perspectives are invaluable in shaping the future of these projects. We encourage all interested community members to share their thoughts on the relevant discussion pages or through other designated feedback channels. === Feedback and next steps === We'd be grateful if you want to take part in a conversation on the future of these projects and the review process. We are setting up two different project pages: [[m:Public consultation about Wikispore|Public consultation about Wikispore]] and [[m:Public consultation about Wikinews|Public consultation about Wikinews]]. Please participate between 27 June 2025 and 27 July 2025, after which we will summarize the discussion to move forward. You can write in your own language. I will also host a community conversation 16th July Wednesday 11.00 UTC and 17th July Thursday 17.00 UTC (call links to follow shortly) and will be around at Wikimania for more discussions. <section end="message"/> </div> -- [[User:Victoria|Victoria]] on behalf of the Sister Project Task Force, 20:57, 27 Juni 2025 (UTC)  == Wikidata Item and Property labels soon displayed in Wiki Watchlist/Recent Changes == ''(Apologies for posting in English, you can help by translating into your language)'' Hello everyone, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Wikidata For Wikimedia Projects]] team is excited to announce an upcoming change in how Wikidata edit changelogs are displayed in your [[Special:Watchlist|Watchlists]] and [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] lists. If an edit is made on Wikidata that affects a page in another Wikimedia Project, the changelog will contain some information about the nature of the edit. This can include a QID (or Q-number), a PID (or P-number) and a value (which can be text, numbers, dates, or also QID or PID’s). Confused by these terms? See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Glossary|Wikidata:Glossary]] for further explanations. The upcoming change is scheduled for '''17.07.2025''', between '''1300 - 1500 UTC'''. The change will display the label (item name) alongside any QID or PIDs, as seen in the image below: [[File:Apr10 edit summary on Wikidata.png|An edit sum entry on Wikidata, labels display alongside their P- and Q-no.'s]] These changes will only be visible if you have Wikidata edits enabled in your User Preferences for Watchlists and Recent Changes, or have the active filter ‘Wikidata edits’ checkbox toggled on, directly on the Watchlist and Recent Changes pages. Your bot and gadget may be affected! There are thousands of bots, gadgets and user-scripts and whilst we have researched potential effects to many of them, we cannot guarantee there won’t be some that are broken or affected by this change. Further information and context about this change, including how your bot may be affected can be found on this [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|project task page]]. We welcome your questions and feedback, please write to us on this dedicated [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Talk page]]. Thank you, - [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] on behalf of the Wikidata For Wikimedia Projects Team. '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 12:46, 14 Julai 2025 (UTC)  == Boti ya kukaribisha ya [[user:AmmarBot|Ammar]] == Ndugu zangu wanaWikipedia. Hivi karibuni, nikiwa huko jijini Nairobi, nilikutana na Ammar. Kijana wa Kihausa kutoka nchini Nigeria. Katika maongezi yetu, tukafikia hatua ya kuzungumzia boti za kukaribisha watu. Kijana huyu alikubali kutumia muda wake mchache kuunda boti ya kukaribisha watu. Hivyo basi kila kibarua cha karibu kila wakati kimetuishia. Tafadhalini msipoteza muda wenu kukaribisha watu. Boti itafanya kazi. Tazameni: [https://sw.wikipedia.org/w/index.php?title=Maalum%3AMichango&target=AmmarBot&namespace=all&tagfilter=&start=&end=&limit=50 Hapa] [[User:Muddyb|<font color="blue"><sub>'''Muddyb'''</sub></font>]]<font face="Verdana">[[User talk:Muddyb|<font color="gray"><sup>'''Longa'''</sup></font>]]</font> 13:45, 22 Agosti 2025 (UTC) :Hii nzuri! '''[[Mtumiaji:Czeus25 Masele|Czeus25 Masele]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Czeus25 Masele|majadiliano]])''' 15:02, 22 Agosti 2025 (UTC) ::Ila BOT atachukua muda gani tangu mgeni kajiunga hadi atakapokaribishwa? '''[[Mtumiaji:Czeus25 Masele|Czeus25 Masele]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Czeus25 Masele|majadiliano]])''' 15:02, 22 Agosti 2025 (UTC) == Introducing Paste Check: a new Edit Check for Wikipedia == Hello! Sorry for using English language. {{int:please-translate}}. {{int:Thank-you}} Paste Check is a new [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit Check]] feature to help avoid and fight copyright violations. When editors paste text into an article, Paste Check can prompt them to confirm the origin and licensing of the content. '''Why Paste Check?''' Paste Check benefits two audiences: * Newcomers: Many new editors are unaware of Wikipedia’s policies regarding copyright violations. Some mistakenly believe that pasting from what they consider reliable sources is the way to edit. * Experienced editors: Paste Check aims to make it easier to identify and patrol edits that may contain pasted content (which can be either legit or copyright violations), helping us save time. The goal is to reduce the rate of copyright violations by at least 10% among newer editors. '''How it works''' By default, Paste Check will be shown to editors who have published 100 or fewer edits locally. When an editor matching this requirement pastes at least 50 characters of text from somewhere else, Paste Check will ask them to confirm if they wrote the content. Two options are then available: * Keep the text – the user is then asked to explain why. * Remove the text – the text is removed. In both cases, [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tags|edits will be tagged]] so that experienced editors can identify edits in which Paste Check was shown. The tag will be visible even if the final edit didn’t include any pasted text. Paste Check will trigger when text is pasted a source it doesn’t recognize as another editing environment. It won’t show up if the editor has pasted text that we can technically recognize is coming from another MediaWiki visual editor instance, MS Office, Libre Office, Google Docs, or is plain text. To start, Paste Check will only work in the visual editor. '''Get involved''' The Editing team is seeking input on the proposed user experience and configuration. We plan to test the following interface with new users ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=editcheck-dialog-addref-reject-question&group=ext-visualeditor-ve-mw-editcheck&language=&filter=&optional=1&action=translate please help translating it]): [[File:Paste_Check_interface_for_September_2025's_test.png|575x575px]] We're planning to refine this interface over time, but want to start by launching a test so that we can determine whether the check is useful. We presented this interface to people who don't participate in Wikipedia, and [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Paste Check#Qualitative evaluation|they found it practical and easy to understand]]. As a consequence, we would like to start by showing the feature to a fraction of newcomers for approximately 6 weeks. After this point, we will review the experiment results and decide what to do next. '''Configuration and test''' For experienced users, Paste Check will be configurable by the local communities (e.g. edit count thresholds, ignored sections and namespaces). Edits triggering Paste Check will be marked with the tag <code>editcheck-paste-shown</code> for easier tracking. You can try the proposed Paste Check interface: * visit https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/w/index.php?title=Cats&veaction=edit&ecenable=2 * Paste 50 characters or more from an external source, such as a website, to see the prompt. Your feedback is valuable! Please share your thoughts below, and ping me. {{int:Thank-you}} [[user:Trizek_(WMF)|Trizek_(WMF)]] 13:47, 18 Septemba 2025 (UTC)  :This test is planned to start on this Wednesday, 8 October. Let me know if you have any question! '''[[Mtumiaji:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Trizek (WMF)|majadiliano]])''' 15:31, 6 Oktoba 2025 (UTC) == Hivi karibuni Wiki yenu itakuwa kwenye mfumo wa kutoharirika. == <section begin="server-switch"/><div class="plainlinks"> [[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Soma ujumbe huu kupitia lugha nyingine]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}] [[foundation:|Shirika la Wikimedia]] litafanya mbadilishano wa taarifa baina ya vituo vyake vya data. Hii itahakikisha kuwa Wikipedia na Wiki nyingine za Wikimedia zinabaki mtandaoni hata likitokea janga. Mbadilishano wa taarifa utafanyika: '''{{#time:j xg|2025-09-24|sw}}'''. Mbadilishano utaanza $muda huu: Inasikitisha kwamba, kutokana na vipingamizi kwenye [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], uhariri wa kila namna itabidi usitishwe wakati wa mbadilishano. Tunaomba radhi kwa mvurugiko huo, na tunafanya juhudi kupunguza kutokea kwa adha kama hiyo siku za ver. Bango litaanikizwa kwenye Wiki zote dakika 30 kabla ya kuanza kwa mchakato. Bango litabaki likionekana mpaka operesheni itapofikia mwisho. <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&task=view&language=&filter=&action=translate translation or proofreading] of this banner text.</span> '''Mtaweza kusoma, lakini si kuhariri, kwenye Wiki zote, kwa kipindi kifupi.''' *Hutoweza kuhariri kwa takriban saa moja {{#time:l j xg Y|2025-09-24|sw}}. *Ukijaribu kuhariri na kuhifadhi kwenye nyakati his, utaona ujumbe kukujulisha kuwa umekosea. Tunanatumaini kuwa hakuna maharirio yatakayopotea kwenye dakika hizo, lakini hatuwezi kuahidi. Ukiona ujumbe unaokuarifu kuwa unakosea, basi tafadhali subiri hadi iwe ya kawaida. Baadae utaweza kuhifadhi kuhifadhi maharirio yako. Kakini, tunashauri uweke kwanza nakala ya mabadiliko uliyofanya, kwa tahadhari tu. ''Athari nyingine '' *Shughuli za nyuma ya pazia zitakuwa za taratibu sana, na nyingine zinaweza kuachwa. Viungo vyekundu vinaweza vikasasishwa polepole kuliko kawaida. Ukianzisha makala makala ambayo tayari imeunganishwa na sehemu nyingine, kiungo kitabaki chekundu kwa muda mrefu kuliko kawaida. Baadhi ya maandishi ya muda mrefu italazimika kuyasimamisha. * Tunatarajia utekelezaji wa kimsimbo utafanyika kama kwenye wiki [juma] zingine. Hata hivyo, kuzuiwa Kwa baadhi ya misimbo itayoainishwa, kunaweza kutokea bila kuchelewa kama operesheni itahitaji baadae. * [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|Gitlab]] haitopatikana kwa kiasi cha dakika 90. Mradi huu unaweza kuahirishwa panapo ulazima. Unaweza [[wikitech:Switch_Datacenter|kusoma ratiba hiyo kwenye wikitech. wikimedia.org]]. Mabadiliko yoyote yatatangazwa kwenye mpangilio wa ratiba. '''Tafadhali shiriki habari hii na jumuia yako.'''</div><section end="server-switch"/> <span dir=ltr>[[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] ([[m:User talk:Trizek (WMF)|{{int:talk}}]])</span> 15:41, 18 Septemba 2025 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == <span lang="en" dir="ltr">Migration to Parsoid</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> <em>[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]</em> Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier. If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation. There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Confidence_Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki. To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]]. <section end="announcement-content" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]</bdi> 19:49, 2 Oktoba 2025 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Event Organizer Right for [[user:EUwandu-WMF|EUwandu-WMF]] == Dear Swahili Wikipedia Admins, The Community Organizing Experience team (formerly the Campaigns team) at the Wikimedia Foundation is supporting Wikimedia Arusha and Wikimedia Kilimanjaro to strengthen their capacity in adopting the CampaignEvents extension tools, including Event Registration tool for their 2025-26 General Support Funds activities. In order to implement this support, I would need the event organizer right on Swahili Wikipedia. I have also communicated this to [[user:Jadnapac|Jadnapac]] who recommended I ask for the right here. '''[[Mtumiaji:EUwandu-WMF|EUwandu-WMF]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:EUwandu-WMF|majadiliano]])''' 17:19, 6 Oktoba 2025 (UTC) :@[[Mtumiaji:CaliBen|CaliBen]], @[[Mtumiaji:Justine Msechu|Justine Msechu]] please gather here. [[User:Muddyb|<font color="blue"><sub>'''Muddyb'''</sub></font>]]<font face="Verdana">[[User talk:Muddyb|<font color="gray"><sup>'''Longa'''</sup></font>]]</font> 18:17, 6 Oktoba 2025 (UTC) :I support granting the event organizer right to EUwandu-WMF. '''[[Mtumiaji:Justine Msechu|Justine Msechu]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Justine Msechu|majadiliano]])''' 20:17, 6 Oktoba 2025 (UTC) == Toa maoni yako: pigia kura Bodi ya Wadhamini ya mwaka 2025 == <section begin="announcement-content" /> Habarini nyote, Kipindi cha upigaji kura cha [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|uchaguzi wa Bodi ya Wadhamini wa 2025]] sasa kimefunguliwa. Wagombea wanagombea viti 2 (viwili) kwenye Bodi. Ili kuangalia ustahiki wako wa mpiga kura, tafadhali tembelea [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Voter eligibility guidelines|ukurasa wa ustahiki wa mpiga kura]]. Jifunze zaidi kuwahusu kwa [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidates|kusoma taarifa zao za maombi na kutazama video zao za ugombeaji]]. Ukiwa tayari, nenda kwenye ukurasa wa kupiga kura wa [[m:Special:SecurePoll/vote/405|SecurePoll kupiga kura]]. '''Upigaji kura utaanza tarehe 8 Oktoba saa 00:00 UTC hadi Oktoba 22 saa 23:59 UTC.''' Kila la kheri, Abhishek Suryawanshi<br />Mwenyekiti, Kamati ya Uchaguzi<section end="announcement-content" /> '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 04:48, 9 Oktoba 2025 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Message from U4C == Dear Swahili community, (''Apologies for writing in English. A machine-translated version of this message is attached below for your convenience. In case of any discrepancies, please refer to the English version as the source.'') We have been made aware of the deletion of the article [[Historia ya ubadilishaji jinsia]] and the subsequent block of @[[User:E.N. Emmanuel]] (who can appeal on their talk page).<br /> @[[User:Olimasy]], could you please briefly explain what was the reason, among those listed here [[Wikipedia:Kufuta_makala]], for the speedy deletion of that page? We would like to remind you all and the administrators of this project in particular that local admins are currently topic banned from LGBTQ related pages, and admin actions related to content and conduct moderation are delegated to Stewards and Global sysops. Any intervention concerning related content or users should be requested on Meta. You can read our motion here [[Wikipedia:Jumuiya#U4C_case_-_conclusion]]. This measure will remain in effect until the actions we have recommended for this project (listed here [[Wikipedia:Jumuiya#U4C_case_-_conclusion]] in the section U4C Actions) have been completed. If you need any help with these steps please do not hesitate to contact us. On behalf of the U4C, --'''[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Civvì|majadiliano]])''' 17:51, 19 Oktoba 2025 (UTC) (''Hii ni tafsiri ya kiotomatiki'')<br /> Ndugu waswahili,<br /> Tumefahamishwa kuhusu kufutwa kwa makala [[Historia ya ubadilishaji jinsia]] na kizuizi kilichofuata cha @[[User:E.N. Emmanuel]] (anayeweza kukata rufaa kwenye ukurasa wao wa mazungumzo).<br /> @[[User:Olimasy]], tafadhali unaweza kueleza kwa ufupi sababu ilikuwa nini, miongoni mwa walioorodheshwa hapa [[Wikipedia:Kufuta_makala]], kwa kufutwa haraka kwa ukurasa huo? Tungependa kuwakumbusha nyote na wasimamizi wa mradi huu hasa kwamba wasimamizi wa ndani kwa sasa wamepigwa marufuku kutoka kwa kurasa zinazohusiana na LGBTQ, na vitendo vya wasimamizi vinavyohusiana na udhibiti wa maudhui na maadili hukabidhiwa kwa Steward na Global sysops. Uingiliaji kati wowote kuhusu maudhui yanayohusiana au watumiaji unapaswa kuombwa kwenye Meta. Unaweza kusoma hoja yetu hapa [[Wikipedia:Jumuiya#U4C_case_-_conclusion]]. Hatua hii itaendelea kutumika hadi hatua ambazo tumependekeza kwa mradi huu (zilizoorodheshwa hapa [[Wikipedia:Jumuiya#U4C_case_-_conclusion]] katika sehemu ya U4C Actions) zimekamilika. Ikiwa unahitaji msaada wowote kwa hatua hizi tafadhali usisite kuwasiliana nasi. Kwa niaba ya U4C, --'''[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Civvì|majadiliano]])''' 17:51, 19 Oktoba 2025 (UTC) :@[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] I’ve reviewed the deletion log, and the article has already been removed. Judging by the structure and grammar, it seems the contributor may not be fluent in Kiswahili—the article had significant linguistic and formatting issues. :While we appreciate efforts to represent diverse communities, it’s equally important that all articles meet the quality standards of Swahili Wikipedia. :In a constructive spirit, we can encourage the contributor to collaborate with others to improve the article before republishing. [[User:Muddyb|<font color="blue"><sub>'''Muddyb'''</sub></font>]]<font face="Verdana">[[User talk:Muddyb|<font color="gray"><sup>'''Longa'''</sup></font>]]</font> 20:22, 19 Oktoba 2025 (UTC) Contributor is banned and only option for him is new account. '''[[Mtumiaji:Mumba Chilekwa|Mumba Chilekwa]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Mumba Chilekwa|majadiliano]])''' 08:08, 20 Oktoba 2025 (UTC) :@[[User:Muddyb]] the first version of the article was created by the user and [https://sw.wikipedia.org/w/index.php?title=Maalum:Kumbukumbu&logid=312781 deleted] on 1 October. After being pinged yesterday the user recreated the page ([https://sw.wikipedia.org/w/index.php?title=Maalum:Kumbukumbu&logid=315152 here]), it turned out that the user is a cross wiki abuser and the page was deleted by a Global Sysop who later [https://sw.wikipedia.org/w/index.php?title=Maalum:Kumbukumbu&logid=315181 undeleted the page] because apparently it is a translation of enwiki. Nobody of us is able to understand if that content makes sense in Swahili or if it is an automatic translation, or meets speedy deletion criteria like you mentioned. Personally speaking U4C asked that articles about contentious topics should be based on reliable sources and that content does not meet that requirement. The user is global blocked so I do not foresee cooperation. If the content meets deletion criteria please use the delete template (I think it is this one {{tl|Futa}}?) and then request deletion on Meta (here: [[:m:Global_sysops/Requests]]). I understand that this is a little complicated but it is a temporary measure. Please do not hesitate to contact us for any help or suggestion about the recommended actions in our motion. --'''[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Civvì|majadiliano]])''' 09:03, 20 Oktoba 2025 (UTC) ::@[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] I have informed the admin team again not to interfere directly with those kinds of articles instead we should inform Stewards to take the matter. Thanks. We will surely reach out in case of anything resurfaced. [[User:Muddyb|<font color="blue"><sub>'''Muddyb'''</sub></font>]]<font face="Verdana">[[User talk:Muddyb|<font color="gray"><sup>'''Longa'''</sup></font>]]</font> 09:33, 20 Oktoba 2025 (UTC) :@[[User:Muddyb]] many thanks, yes the right way is to inform Stewards or Global Sysops, your guidance is of course welcome (and needed) to overcome the language barrier. --'''[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Civvì|majadiliano]])''' 09:49, 20 Oktoba 2025 (UTC) Alternate version was correctly remade by TEMPORARY ACCOUNT and makes sense. Both "Emmanuel" accounts are ABUSERS, one locally blocked and other globally blocked. '''[[Mtumiaji:Mumba Chilekwa|Mumba Chilekwa]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Mumba Chilekwa|majadiliano]])''' 09:18, 20 Oktoba 2025 (UTC) :@[[Mtumiaji:Mumba Chilekwa|Mumba Chilekwa]] Share the recreated article that makes sense, please! [[User:Muddyb|<font color="blue"><sub>'''Muddyb'''</sub></font>]]<font face="Verdana">[[User talk:Muddyb|<font color="gray"><sup>'''Longa'''</sup></font>]]</font> 09:34, 20 Oktoba 2025 (UTC) Recreated article with sense is here: [[Historia ya ubadilishaji jinsia]]. '''[[Mtumiaji:Mumba Chilekwa|Mumba Chilekwa]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Mumba Chilekwa|majadiliano]])''' 09:45, 20 Oktoba 2025 (UTC) Se non fossi impedito, metterei il template <nowiki>{{tafsiri kompyuta}}</nowiki> perché è una traduzione orripilante. Pace a te, Civvì! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 10:05, 20 Oktoba 2025 (UTC) :If there is consensus on deletion due to low quality please request the deletion on Meta (explaining the reasons). For sure the goal of our requests is not to lower your quality standards. --'''[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Civvì|majadiliano]])''' 11:05, 20 Oktoba 2025 (UTC) ::@[[Mtumiaji:Civvì|Civvì]] na @[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] The recreated article is another trash in the block. I will write global sysop to delete it. [[User:Muddyb|<font color="blue"><sub>'''Muddyb'''</sub></font>]]<font face="Verdana">[[User talk:Muddyb|<font color="gray"><sup>'''Longa'''</sup></font>]]</font> 12:03, 20 Oktoba 2025 (UTC) ::Do not forget REDIRECTS and TALKS when deleting. '''[[Mtumiaji:Mumba Chilekwa|Mumba Chilekwa]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Mumba Chilekwa|majadiliano]])''' 12:01, 20 Oktoba 2025 (UTC) ::Four instances to delete: ::[[Historia ya ubadilishaji jinsia]], [[Majadiliano:Historia ya ubadilishaji jinsia]] ::[[Historia ya Ubadilishaji jinsia]], [[Majadiliano:Historia ya Ubadilishaji jinsia]] ::'''[[Mtumiaji:Mumba Chilekwa|Mumba Chilekwa]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Mumba Chilekwa|majadiliano]])''' 12:08, 20 Oktoba 2025 (UTC) ::"The recreated article is another trash in the block." FOUR INSTANCES. '''[[Mtumiaji:Soggo Ionno|Soggo Ionno]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Soggo Ionno|majadiliano]])''' 12:15, 20 Oktoba 2025 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="function1"/> {{int:Hello}}. Please help pick a name for the new Abstract Wikipedia wiki project. This project will be a wiki that will enable users to combine functions from [[:f:|Wikifunctions]] and data from Wikidata in order to generate natural language sentences in any supported languages. These sentences can then be used by any Wikipedia (or elsewhere). There will be two rounds of voting, each followed by legal review of candidates, with votes beginning on 20 October and 17 November 2025. Our goal is to have a final project name selected on mid-December 2025. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki. {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function1"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:43, 20 Oktoba 2025 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Kutafuta watu wa kujitolea kujiunga na kamati kadhaa za harakati. == <section begin="announcement-content" /> Kila mwaka, kwa kawaida kuanzia Oktoba hadi Desemba, kamati kadhaa za harakati hutafuta watu wapya wa kujitolea. Soma zaidi kuhusu kamati hizo kwenye kurasa zao za Meta-wiki: * [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|Kamati ya Ushirikiano (AffCom)]] * [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|Tume ya Wachunguzi Maalum (OC)]] * [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Kamati ya Mapitio ya kesi (CRC)]] Maombi ya kamati hizo yatafunguliwa tarehe 30 Oktoba 2025. Maombi ya Kamati ya Ushirikiano, tume ya Wachunguzi Maalum na Kamati ya Mapitio ya Kesi yatafungwa tarehe 11 Desemba 2025. Jifunze namna ya kutuma maombi kwa [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments| kutembelea ukurasa wa uteuzi kwenye Meta-Wiki]].Tuma kwenye ukurasa wa majadiliano au barua pepe cst[[File:At sign.svg|16x16px|link=|(_AT_)]]wikimedia.org na maswali yoyote ambayo unaweza kuwa nayo. Kwa timu ya Msaada ya Kamati, <section end="announcement-content" /> -[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] 14:13, 30 Oktoba 2025 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Will you help us test an updated Databox? == ''Apologies for posting in English - you can help by translating it'' Hello everyone, recently an update has been made to the [[w:sw:Module:Databox|Module:Databox]] / [[w:sw:Template:Databox|Template:Databox]] page with the following changes: * A Wikidata logo and link to the connected Wikidata Item * New parameters <code>useImage=</code> and <code>excludeProperties=</code> can be invoked in the source code to give a greater degree of control on what the Databox displays. ** '''<code>useImage=</code>''' choose a different [[d:Property:P18|image(P18)]] to display in the Databox.<br> Example: <nowiki>{{Databox|useImage=Hubble_Ultra_Deep_Field_part d.jpg}}</nowiki><br><br> ** '''<code>excludeParameters=</code>''' hides selected Properties (and values) in from displaying in the current Databox.<br>Example: <nowiki>{{Databox|excludeProperties=P1290,P66}}</nowiki> * The parameters can be combined, separated by a pipe |:<br><code><nowiki>{{</nowiki></code><code>Databox|'''useImage='''image_file.jpg|'''excludeProperties='''P123}}</code> === How can you help? === Please help us by playing with the new features, adding Databoxes to Articles and using the new parameters (if it is good for the article). Mostly we just want to collect feedback on whether this is a positive change, is useful, interrupts your editing workflows and / or causes any issues or bugs. Only the first change (Wikidata Logo+Link) will automatically apply to existing Databoxes (may take upto 30 days from this post) or after any edit to a page with a Databox (including null-edits). The two Parameters will only show if the <nowiki>{{Databox}}</nowiki> wikitext is edited with the new parameter code.<br>[[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Databox#Changes_to_Databox|Find instructions to do that here]].<br> Any questions, please feel free to reply here or add them to the [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Databox|Talk page]].<br> Thank you, - '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 14:41, 6 Novemba 2025 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == <span lang="en" dir="ltr">Reminder: Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="function2"/> {{int:Hello}}. Reminder: Please help to choose name for the new Abstract Wikipedia wiki project. The finalist vote starts today. The finalists for the name are: <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki</span>. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki. {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function2"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:22, 20 Novemba 2025 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 == Dear Wikimedia communities, We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year. ''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.'' In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects. We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community. 📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]] If you have questions about the project, please refer to the FAQs: * [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]] * [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]] ''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]''''' ''Stay connected and receive updates:'' * [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel] * [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list] We look forward to collaborating with you and your community. '''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 19:45, 16 Januari 2026 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]  [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 13:21, 18 Januari 2026 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Mapitio ya kila mwaka ya Mwongozo wa Kimataifa wa Mwenendo na Nidhamu na Miongozo ya Utekelezaji == <section begin="announcement-content" /> Ninakuandikia ili kukujulisha kuwa muda wa upitiaji wa kila mwaka wa Kanuni za Maadili na Miongozo ya Utekelezaji umefunguliwa sasa. Unaweza kutoa mapendekezo ya mabadiliko hadi tarehe 9 Februari 2026. Hii ni hatua ya kwanza kati ya kadhaa itakayochukuliwa kwa upitiaji wa kila mwaka. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Soma maelezo zaidi na utafute mazungumzo ya kujiunga kwenye ukurasa wa UCoC kwenye Meta]]. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Kamati ya Kuratibu Mwongozo wa Kimataifa wa Mwenendo na Nidhamu]] (U4C) ni kundi la kimataifa linalojitolea kutoa utekelezaji sawa na thabiti wa UCoC. Tathmini hii ya kila mwaka ilipangwa na kutekelezwa na U4C. Kwa maelezo zaidi na majukumu ya U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|unaweza kukagua Mkataba wa U4C]]. Tafadhali washirikishe habari hii washiriki wengine katika jumuiya yako popote inapohitajika. -- Kwa ushirikiano na U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:Mazungumzo ya mtumiaji:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> 21:02, 19 Januari 2026 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 17:11, 3 Aprili 2026 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} '''[[Mtumiaji:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:MediaWiki message delivery|majadiliano]])''' 00:58, 26 Aprili 2026 (UTC) </bdi> (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  == Ombi la kuwezesha VisualEditor kwenye kurasa za mradi (Wikipedia Namespace) == Ndugu wanajumuia, Katika kuratibu na kuendesha miradi na kampeni mbalimbali za jamii yetu hapa Swahili Wikipedia (kama vile mashindano, warsha, dashboards, na kurasa za mradi kama `Wikipedia:Mradi wa...`), tumekuwa tukikumbana na changamoto ya kiufundi. Kwa sasa, mfumo wa usarifu wa picha (VisualEditor) haufanyi kazi kwenye maeneo haya ya kurasa za miradi (Project namespace), jambo linalotulazimu kutumia mfumo mgumu wa "Source Editor" (Wiki markup) hata kwa mambo madogo kama kutengeneza majedwali au muundo wa kurasa. Ili kurahisisha kazi kwa waratibu na wahariri wanaotengeneza kurasa hizi za kampeni, nimefungua tiketi kule Phabricator kuomba wataalamu wa Wikimedia Foundation watuwezeshe kutumia VisualEditor kwenye Project namespace ya swwiki. Wataalamu wa Phabricator wametujibu kuwa tayari wako tayari kufanya mabadiliko hayo, lakini kwa sheria za kiutaratibu, wanahitaji kuona Maridhiano ya Jumuia (Community Consensus) hapa uwanjani kwetu kwanza kabla hawajawasha mfumo huo. Wanatutanabahisha pia kuwa VisualEditor haikutengenezwa maalum kwa ajili ya kurasa za majadiliano, hivyo kunaweza kuwa na changamoto ndogo za mpangilio (kama indentations) tukiiitumia kwenye majadiliano ya miradi, jambo ambalo tunaona halitazuia ufanisi wa kazi kubwa ya kuratibu kurasa zenyewe za miradi. Tafadhali naomba kura zenu za Kuunga Mkono (Support) au maoni yenu hapa chini ili tukishapata ridhaa ya pamoja, nipeleke link ya mjadala huu Phabricator na mabadiliko haya yafanyike mara moja. Unaweza kuona tiketi hiyo Phabricator hapa: [[phab:T427117|⚓ T427117 Enable VisualEditor in the Project namespace for Swahili Wikipedia (swwiki)]] Pamoja tunajenga Wikipedia yetu! {{Strong support}}--[[User:Muddyb|<font color="blue"><sub>'''Muddyb'''</sub></font>]]<font face="Verdana">[[User talk:Muddyb|<font color="gray"><sup>'''Longa'''</sup></font>]]</font> 09:07, 24 Mei 2026 (UTC) </br>{{Strong support}}--'''[[Mtumiaji:CaliBen|CaliBen]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:CaliBen|majadiliano]])''' 09:26, 24 Mei 2026 (UTC) </br>{{Strong support}}-- '''[[Mtumiaji:Husseyn Issa|Husseyn Issa]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Husseyn Issa|majadiliano]])''' 10:58, 24 Mei 2026 (UTC) {{strong support}}--'''[[Mtumiaji:Said Mfaume|Said Mfaume]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Said Mfaume|majadiliano]])''' 14:16, 24 Mei 2026 (UTC) </br>{{Strong support}}--'''[[Mtumiaji:ChriKo|ChriKo]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:ChriKo|majadiliano]])''' </br>{{Strong support}}-- '''[[Mtumiaji:Czeus25 Masele|Czeus25 Masele]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Czeus25 Masele|majadiliano]])''' 04:41, 25 Mei 2026 (UTC) </br>{{Strong support}}-- '''[[Mtumiaji:Hussein m mmbaga|Hussein m mmbaga]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Hussein m mmbaga|majadiliano]])''' 07:38, 25 Mei 2026 (UTC) </br>{{Strong support}}--'''[[Mtumiaji:Justine Msechu|Justine Msechu]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Justine Msechu|majadiliano]])''' </br>{{Strong support}}--'''--'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 09:18, 25 Mei 2026 (UTC)''' </br>{{Strong support}}-- [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 18:06, 25 Mei 2026 (UTC) </br>{{Strong support}}--- '''[[Mtumiaji:Anuary Rajabu|Anuary Rajabu]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Anuary Rajabu|majadiliano]])''' 19:14, 25 Mei 2026 (UTC) == Piga kura sasa katika uchaguzi wa 2026 U4C == <section begin="announcement-content" /> Wapigakura walaotimiza vigezo na masharti ya kupiga kura wanaombwa kushiriki katika uchaguzi wa 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Kamati ya Kuratibu Kanuni na mwongozo wa Maadili kwa wote]]. Maelezo zaidi ikijumuisha ukaguzi wa ustahiki, maelezo ya mchakato wa kupiga kura, maelezo ya mgombeaji, na kiungo cha kupiga kura zinapatikana kwenye Meta katika [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 ukurasa wa maelezo ya Uchaguzi]]. Kura itafungwa tarehe 2 Juni 2026 kwa [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Tafadhali piga kura ikiwa akaunti yako imekidhi vigezo. Matokeo yatatolewa kufikia 14 Juni 2026. -- Kwa kushirikiana na U4C,<section end="announcement-content" /> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mei 2026 (UTC) (This message was sent to [[:Wikipedia:Jumuia]] and is being posted here due to a redirect.)  pbfc0fy5zu3uyvor0wy902k2syy2f9p Ngugi 0 2378 1554375 7431 2026-05-27T19:00:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554375 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Ngugi''' ni jina la mwanaume katika lugha ya [[Gikuyu]] ya [[Kenya]]. Ngugi anayejulikana hasa ni mwandishi [[Ngugi wa Thiongo]]. {{maana}} 06ryidyagnts1fq3qf5loe42yjfzalo Nyasa (ziwa) 0 2391 1554972 1193301 2026-05-28T00:09:31Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554972 wikitext text/x-wiki [[Picha:Lake Malawi00.jpg|thumb|Picha ya Ziwa Malawi mwaka 1967.]] [[Picha:TZ Nyasa (Malawi).PNG|thumb|250px|right|Mstari mwekundu unaonyesha mpaka usiokubaliwa kati ya Tanzania na Malawi. Tanzania inadai mstari mwekundu kuwa sahihi, lakini Malawi inadai ziwa lote hadi [[mwambao]] wa Tanzania. Mpaka kati ya Msumbiji na Malawi hauna matata.]] '''Ziwa Nyasa''' (katika [[Malawi]]: '''Lake Malawi'''; katika [[Msumbiji]]: '''Niassa''') ni kati ya ma[[ziwa]] makubwa ya [[Afrika ya Mashariki]] likiwa na nafasi ya [[tatu]] baada ya [[Viktoria Nyanza]] na [[Ziwa Tanganyika]]. == Eneo la Ziwa == Eneo la ziwa ni [[km²]] 29,600. Lina [[urefu]] wa [[km]] 560 na [[upana]] wa km 50-80, likienea kutoka [[kaskazini]] kuelekea [[kusini]]. Vilindi vyake vinafikia hadi [[mita]] 704 chini ya uwiano wa [[maji]] yake. Ziwa Nyasa linapatikana kati ya nchi za [[Malawi]], [[Msumbiji]] na [[Tanzania]]. Katika [[ziwa]] hilo kuna [[mito]] mbalimbali inayoingiza [[maji]] yake humo kama vile [[mto Lufilyo]], [[mto Mbaka]], [[mto Kiwila]], [[mto Songwe]] n.k. [[Kusini]] mwa ziwa unatoka [[Mto Shire]] unaopeleka [[maji]] kwenye [[Mto Zambezi]] na hatimaye [[Bahari Hindi]]. Ki[[jiolojia]] ziwa ni sehemu ya [[Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki]]. Ziwa Nyasa linajulikana kuwa na aina nyingi za [[samaki]] (zaidi ya 1500). Aina chache tu zinavuliwa kama [[chakula]], lakini aina mbalimbali zinakamatwa na kuuzwa nje ya [[Afrika]] kwa wapenzi wa samaki wa [[rangi]]. == Suala la mipaka ziwani == Malawi lina ufuko mrefu ziwani upande wa [[magharibi]] na kusini, ilhali Tanzania inapakana na kaskazini mwa ziwa na kwenye ufuko wa [[mashariki]], ikifuatwa na Msumbiji. Kuna [[ugomvi]] kati ya Malawi na Tanzania kuhusu mipaka ndani ya ziwa. Mpaka baina ya Malawi (zamani: Nyassaland) na Msumbiji ulipangwa wakati wa [[ukoloni]]. Lakini kuna mzozo kuhusu [[robo]] ya kaskazini-mashariki inayodaiwa na Tanzania kuwa ni eneo lake, ilhali Malawi inaidai pia. Malawi imedai ya kwamba maji yote hadi [[ufukwe|ufukoni]] upande wa Tanzania ni sehemu ya eneo lake la kitaifa. Tanzania imedai ya kwamba mpaka uwe katikati ya ziwa kufuatana na [[desturi]] za kimataifa. Sababu ya mzozo ni maelewano ya [[Ukoloni|kikoloni]]. Wakati wa kuanzishwa kwa [[Afrika ya Mashariki ya Kijerumani]] lakini kabla ya serikali ya [[Ujerumani]] kuchukua koloni mkononi mwake<ref>Koloni ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani ilianzishwa kama koloni ya kibiashara iliyomilikiwa na shirika la binafsi [[Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki]] na bila mipaka maalumu iliyoeleweka. Mnamo 1890 ilipoonekana shirika haliwezi kumiliki maeneo hayo, serikali iliamua kuchukua utawala mkononi mwake moja kwa moja. Katika maandalizi ya hatua hiyo, Ujerumani ilitafuta maelewano na Uingereza kuhusu "mipaka ya maslahi" (spheres of interest) katika Afrika kwa jumla. Hapo nchi hizo mbili zilielewana pia kuhusu maeneo ambayo wakati ule hazikutawaliwa nazo bado. Tazama makala [[Mkataba wa Helgoland-Zanzibar]]</ref>, [[serikali]] za [[Uingereza]] na [[Ujerumani]] zilipatana kuhusu mipaka ya "eneo chini ya athira ya Ujerumani" ("German sphere of influence") kwa kutaja mpaka ulifuata ufuko wa Ziwa Nyasa.<ref>"In East Africa, Germany's sphere of influence is demarcated thus: ... To the south by the line that starts on the coast of the northern border of Mozambique Province and follows the course of the Rovuma River to the point where the Messinge flows into the Rovuma. From here the line runs westward on the parallel of latitude to the shore of Lake Nyasa. Turning north, it continues along the eastern, northern, and western shores of the lake until it reaches the northern bank of the mouth of the Songwe River. " ([http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/sub_document.cfm?document_id=782 Anglo-German Treaty (Heligoland-Zanzibar Treaty) (July 1, 1890), article I,2] {{Wayback|url=http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/sub_document.cfm?document_id=782 |date=20120119114434 }}, tovuti ya http://germanhistorydocs.ghi-dc.org, mradi wa German Historical Institute Washington, DC, iliangaliwa Machi 2019</ref> Leo inajadiliwa baina ya wanasharia wa kimataifa kama maneno haya yalitaja mipaka halisi ya kiutawala au kama yalikuwa tu mapatano ya awali kuhusu "maeneo chini ya athira" ya nchi husika<ref>[https://repository.law.umich.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1193&context=mjil Tiyanjana Maluwa: Oil Under Troubled Waters?: Some Legal Aspects of the Boundary Dispute Between Malawi and Tanzania Over Lake Malawi Tiyanjana Maluwa], jarida la Michigan Journal of International Law, 2016, ukurasa 360f</ref>. Baada ya mwaka [[1919]] [[Uingereza]] ilitawala [[Tanganyika]] pamoja na [[Malawi]] (Nyassaland), hivyo hakukuwa na shida. Kabla ya uhuru, wakati wawakilishi wa [[TANU]] walichaguliwa tayari kuwa wabunge katika bunge la kikoloni (legislative council) na Julius Nyerere alikuwa waziri mkuu wa Tanganyika tangu 1960, mbunge Chifu Mhaiki alitaka serikali iangalie upya haki za Tanganyika kwa maji ya ziwa. Tarehe 12 Oktoba 1960 waziri mkuu Nyerere alijibu: "Hakuna shaka lolote kuhusu mpaka huu. Tunajua kwamba hakuna tone la maji kwenye Ziwa Nyasa ni mali ya Tanganyika kufuatana na mapatano haya. Hali halisi tungedai serikali jirani ibadilishe mipaka kwa manufaa ya Tanganyika." <ref>"There is no doubt at all about this boundary. We know that not a drop of the water of Lake Nyasa belongs to Tanganyika under the terms of the agreement, so that in actual fact we would be asking a neighboring Government [to] change the boundary in favor of Tanganyika.", Tanganyika Legislative Council, Official Report uk 614-615, kufuatana na James Mayall: The Malawi-Tanzania Boundary Dispute. The Journal of Modern African Studies, Vol. 11, No. 4 (Dec., 1973), uk 615, [https://www.jstor.org/stable/161618?read-now=1&seq=5#page_scan_tab_contents online hapa]</ref>. Chifu Mhaiki alirudia swali lake alipokuwa mbunge katika Bunge la Kitaifa baada ya uhuru wa Tanganyika mwaka 1962 na safari hii waziri mkuu Rashidi Kawawa alijibu tena kwamba hakuna sehemu ya Ziwa Nyasa iliyokuwa ndani ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani, kwamba Uingereza haikubadilisha mipaka hii na kwamba hata kama kuna hasara kwa Tanganyika serikali haiwezi kuanza majadiliano juu ya swali hili na Uingereza au serikali ya Nyasaland kabla ya uhuru wa nchi hii jirani<ref>Maluwa, uk. 373</ref>. Tarehe 3 Januari 1967 serikali ya Tanzania iliandika mara ya kwanza kwa serikali ya Malawi na kuifahamisha kwamba iliona mpaka baina ya nhci hizi ilifuata mstari wa kati wa Ziwa Nyasa. Malawi ilithibitisha kupokelewa kwa barua hii bila kuijibu rasmi. Hata hivyo rais Banda wa Malawi alikataa madai ya tanzania mbele ya bunge lake. [[Polisi]] ya Malawi ilijaribu kutawala [[wavuvi]] na [[feri]] za Tanzania ziwani. Mzozo huu ulisababisha [[risasi]] kufyatuliwa hadi kutulia mwaka 1968. Hadi leo hakuna mapatano rasmi lakini nchi zote [[mbili]] zinaendelea kudai bila kutumia nguvu. Hali halisi Malawi imeheshimu dai la Tanzania, haijasumbua tena wavuvi wala feri za jirani ndani ya robo ya kaskazini-mashariki ya ziwa. Mzozo ulifufuka tena tangu mwaka 2012 baada ya Malawi kutoa vibali vya upelelezi wa gesi na mafuta chini ya ziwa, tendo linalopingwa na Tanzania.<ref>[https://allafrica.com/stories/201208130878.html Malawi: Old Border Dispute With Tanzania Over Lake Malawi Flares Up Again]</ref> ==Marejeo== <references/> {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Ziwa Nyasa]] [[Jamii:Maziwa ya Tanzania]] [[Jamii:Maziwa ya Malawi]] [[Jamii:Maziwa ya Msumbiji]] [[Jamii:Maziwa ya Afrika]] 3ezvxwnp4w28qjplfga581h7vcz8zel Mkataba wa Helgoland-Zanzibar 0 3114 1553933 1549487 2026-05-27T16:38:31Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553933 wikitext text/x-wiki [[Picha:Bundesarchiv Bild 146-2005-0151, Übergang Helgolands an das Deutsche Reich.jpg|thumbnail|right|280px|Mkataba wa Helgoland-Zanzibar]] {{History of Tanzania}} '''Mapatano baina Uingereza na Ujerumani kuhusu Afrika na Helgoland (kifupi mkataba wa Helgoland-Zanzibar)''' yalifanywa kati ya [[Ujerumani]] na [[Uingereza]] tarehe [[1 Julai]] [[1890]]. Pande zote mbili zilielewana juu ya mipaka ya ma[[koloni]] yao au maeneo walimotaka kuwa na [[athira]] kuu katika [[Afrika]]. [[Mkataba]] ulihusu maeneo katika [[Afrika ya Mashariki]], [[Afrika ya Kusini-Magharibi]] (leo [[Namibia]]) na [[Afrika ya Magharibi]] ([[Togo]] ya leo) pamoja na [[kisiwa]] cha [[Helgoland]] mbele ya [[pwani]] ya Ujerumani katika [[Bahari ya Kaskazini]]. == Shabaha ya mkataba == [[Shabaha]] kuu ya mkataba wa 1890 ilikuwa kuondoa [[hatari]] za migongano kati ya Ujerumani na Uingereza na kutunza uhusiano mzuri. Tangu kufika kwa Ujerumani kama mkoloni kwenye bara la Afrika mwaka 1884 Uingereza ulitafuta mapatano ya amani na nchi hii. Serikali ya Ujerumani chini ya [[Otto von Bismarck|chansella Bismarck]] ilijitahidi pia kutovurugisha uhusiano na Uingereza. Baada ya kuanzishwa kwa koloni ya [[Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki]] kwenye sehemu za Tanganyika, kulikotokea kiasili dhidi ya nia ya Bismarck, serikali hizi mbili zilikubaliana [[mapatano ya 1886 kati ya Ujerumani na Uingereza juu ya Afrika ya Mashariki]] kuhusu maeneo walipotaka kuwa na kipaumbele na maeneo waliyokubali kuwa ya Zanzibar. Udhaifu wa Zanzibar ulizidi kuonekana katika miaka iliyofuata ambako Sultani alikodi haki zake kwenye pwani la Afrika Mashariki kwanza kwa [[Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki|kampuni ya Kiingereza]] mwaka 1887 upande wa kaskazini halafu kwa kampuni ya Kijerumani upande wa kusini mwaka 1888. Katika vita ya upinzani wa wenyeji dhidi ya kampuni ya Kijerumani, Sultani alishindwa kufanya lolote. Hivyo Ujerumani na Uingereza waliendelea kugawana maeneo yake. Ujerumani walikubali ulinzi wa Uingereza juu ya maeneo yote yaliyobaki rasmi chini ya Sultani pamoja na visiwa vya Unguja na Pemba. Sultani aliambiwa kukubali kuza maeneo yake ya pwani (yaliyokuwa baadaye Tanganyika) kwa Ujerumani na kukubali ulinzi wa Uingereza juu ya maeneo yake yaliyobaki. [[Leo von Caprivi]] alikuwa [[chansella]] mpya wa Ujerumani tangu Machi [[1890]] akimfuata [[Otto von Bismarck]]. Caprivi alitaka kujenga [[uhusiano]] mwema hasa na Uingereza. Wakati huohuo uhusiano ule ulikuwa mashakani kidogo kutokana na matendo ya [[Karl Peters]] aliyejaribu kupanua eneo la [[Shirika la Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki]] hadi [[Uganda]], kinyume cha [[mapatano ya 1886 kati ya Ujerumani na Uingereza juu ya Afrika ya Mashariki]]. == Afrika ya Mashariki == Uingereza ulikubali koloni la [[Afrika ya Mashariki ya Kijerumani]] ([[Tanganyika]], [[Rwanda]], [[Burundi]] za leo). Waingereza waliahidi kumshawishi [[Sultani]] wa [[Zanzibar]] ili awaachie Wajerumani [[haki]] za Zanzibar huko Tanganyika. Ujerumani ulifuta mipango yake katika [[Uganda]] na [[Zanzibar]] ambako [[Mjerumani]] [[Karl Peters]] aliwahi kusaini mapatano ya [[ushirikiano]] na [[Kabaka]] na [[Usultani wa Zanzibar|Sultani]]. Pia uliwaachia Waingereza Usultani wa [[Witu]] uliokuwa tayari chini ya [[ulinzi]] wa Ujerumani tangu mwaka [[1885]] na madai yake kwenye pwani ya [[Kenya]] katika eneo la [[funguvisiwa ya Lamu]] na pwani ya [[Somalia]] hadi [[Kismayu]]. Mengineyo ni kwamba mkataba ulieleza mipaka baina ya maeneo chini ya athari ya Uingereza na athari ya Ujerumani. Hapa kuna pia kipengele kuhusu mipaka kwenye [[Ziwa Nyasa]] kilichounda msingi kwa kutoelewana baina ya Malawi na Tanzania kuhusu mipaka kwenye ziwa hili tangu uhuru.<ref>Article I ilisema: "In East Africa, Germany's sphere of influence is demarcated thus: ...2. To the south by the line that starts on the coast of the northern border of Mozambique Province and follows the course of the Rovuma River to the point where the Messinge flows into the Rovuma. From here the line runs westward on the parallel of latitude to the shore of Lake Nyasa. Turning north, it continues along the eastern, northern, and western shores of the lake until it reaches the northern bank of the mouth of the Songwe River...."</ref> == Afrika ya Kusini-Magharibi == Pande zote mbili zilipatana kuhusu utawala wa Kijerumani katika eneo ambalo likawa [[Namibia]] baadaye. Wajerumani walikubali kutovuka [[mstari]] wa [[mto Oranje]] upande wa [[kusini]] na kukubali utawala wa Waingerezea juu ya [[Botswana]]. Wajerumani walipewa pia [[njia]] ya kufikia [[Mto Zambezi]] katika kanda lililoitwa baadaye [[Kishoroba cha Caprivi]]. == Afrika ya Magharibi == Pande zote mbili zilipatana kuhusu mipaka kati ya makoloni yao ya [[Togo ya Kijerumani]] na "Pwani ya dhahabu ya Kiingereza" (leo [[Ghana]]) halafu kati ya [[Kamerun]] na "eneo la Kiingereza linalopakana" (leo [[Nigeria]]). == Ulaya == Uingereza uliachia Ujerumani kisiwa cha [[Helgoland]] katika [[Bahari ya Kaskazini]]. Kisiwa hicho kiliwahi kuchukuliwa na Uingereza wakati wa [[vita]] dhidi ya [[Napoleon Bonaparte]] mwaka [[1807]] ikawa koloni la Kiingereza. Kisiwa kilidaiwa na Ujerumani kwa sababu kihistoria ni sehemu ya jimbo la [[Frisia ya Kaskazini]] lililokuwa sehemu ya Ujerumani baada ya kuhamishwa mara kadhaa kati ya Ujerumani na [[Denmark]]. ==Marejeo== <references/> ==Vyanzo na viungo vya nje== *[http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/pdf/eng/606_Anglo-German%20Treaty_110.pdf The Anglo-German Treaty (Heligoland–Zanzibar Treaty) 1 July 1890, Translation of the German version of the contract] {{Wayback|url=http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/pdf/eng/606_Anglo-German%20Treaty_110.pdf |date=20181123133909 }} *[http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/sub_document.cfm?document_id=782 Vertrag zwischen dem Deutschen Reich und dem Vereinigten Königreich über die Kolonien und Helgoland vom 1. Juli 1890] {{Wayback|url=http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/sub_document.cfm?document_id=782 |date=20120119114434 }}, ''Deutsche Geschichte in Dokumenten und Bildern (DGDB)'', Transcription of: ''Das Staatsarchiv. Sammlung der offiziellen Aktenstücke zur Geschichte der Gegenwart'', Bd. 51, Duncker & Humblot, Leipzig 1891, S. 151. {{de icon}} *[http://scholarship.richmond.edu/masters-theses/694/ Yokell, Marshall A.: "The treaty of Helgoland-Zanzibar : the beginning of the end for the Anglo-German friendship?" (2010), Master's Theses, University of Richmond, Paper 694, includes the citation of the English version of the contract] {{DEFAULTSORT:Helgoland-Zanzibar}} [[Jamii:Historia ya Afrika]] [[Jamii:Historia ya Zanzibar]] [[Jamii:Ukoloni wa Ujerumani]] [[Jamii:Koloni za Uingereza]] 0yuoykvpiqz5oo074m6lzwwvep1g5ea Richard Strauss 0 16236 1555135 1305087 2026-05-28T07:14:30Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555135 wikitext text/x-wiki [[Picha:Strauss3.jpg|thumb|right|300px|Richard Strauss.)]] '''Richard Strauss''' (alizaliwa mjini [[Munich]] tar. [[11 Juni]] [[1864]] na kufariki mjini [[Garmisch-Partenkirchen]], [[Bavaria]], [[8 Septemba]] [[1949]]) alikuwa mtunzi wa [[Opera]] na mwelekezi mashuhuri kutoka nchini [[Ujerumani]]. Huyu alipata bahati ya kuwa mashuhuri tangu yungali bwana mdogo na toni zake zilitumika katika mabendi mbalimbali katika [[Ulaya]] nzima. Baada ya [[1900]] alitumia muda wake mwingi kwa kutunga [[opera]]. Moja kati ya opera zake zilizowahi kuwa maarufu ni "Der Rosenkavalier", aliitunga kunako mwaka wa [[1910]], na ilitamba saana. Strauss alikuwa moja kati ya watunzi wakubwa wa mwisho kutunga muziki kwa mtindo wa [[Romantic music|Romantic]]. Alipenda sana muziki wa [[Richard Wagner|Wagner]] ambaye alipata athari kubwa za muziki wake, lakini pia alipenda na ule wa [[Mozart]] na kazi zake nyingi zaonyesha kuwa na ufaa mkubwa kama vile zilivyokuwa zile za muziki wa Mozart. Strauss alikuwa mwelekezi mzuri sana na mara nyingi aliekeza miziki yake mwenyewe. == Viungo vya nje == * [http://www.richard-strauss.com/chrono.html Chronological list of Strauss's works] {{Wayback|url=http://www.richard-strauss.com/chrono.html |date=20060825223845 }} * [http://www.richardstrauss.at/html_e/17_willkommen/0fs_index.html Richard Strauss online] {{Wayback|url=http://www.richardstrauss.at/html_e/17_willkommen/0fs_index.html |date=20090427205722 }} * [http://imslp.org/wiki/Category:Strauss%2C_Richard#Life Public Domain Sheet Music of Richard Strauss at IMSLP] * {{worldcat id|id=lccn-n79-41680}} * [http://www.richard-strauss.com/biography.html Timeline biography of Strauss] {{Wayback|url=http://www.richard-strauss.com/biography.html |date=20090328134124 }} at Richard-Strauss.com * {{worldcat id|id=lccn-n79-41680}} {{commonscat|Richard Strauss}} {{Uromantik}} {{DEFAULTSORT:Strauss, Richard}} [[Jamii:Watunzi wa Ujerumani]] [[Jamii:Wanamuziki wa Ujerumani]] [[Jamii:Watunzi wa Romantik]] [[Jamii:Waliozaliwa 1864]] [[Jamii:Waliofariki 1949]] 0pa1139k3xjxciuud9giodqo23rylfl Saldanha Bay 0 26099 1555195 1122428 2026-05-28T09:26:14Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555195 wikitext text/x-wiki [[Picha:Saldanha_Bay_Sunset.jpg|thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Saldanha Bay]] {{Infobox Settlement |jina_rasmi = Saldanha Bay |picha_ya_satelite = Saldanha Bay WW.jpg |settlement_type = Jiji |pushpin_map = Afrika Kusini |pushpin_map_caption = Mahali pa mji wa Saldanha Bay katika Afrika Kusini |subdivision_type = [[Madola|Nchi]] |subdivision_name = [[Afrika Kusini]] |subdivision_type1 = [[:Jamii:Majimbo ya Afrika Kusini|Majimbo]] |subdivision_name1 = [[Rasi ya Magharibi]] |subdivision_type2 = |subdivision_name2 = |wakazi_kwa_ujumla = |latd=33 |latm=1 |lats=0 |latNS=S |longd=17 |longm=57 |longs=0 |longEW=E |website = }} '''Saldanha Bay''' ni mji wa [[Afrika Kusini]] katika [[jimbo]] la [[Rasi ya Magharibi]]. ==Viungo vya nje== * [http://www.ports.co.za/saldanha-bay.php Bandari ya Saldanha Bay {{en}}] {{Wayback|url=http://www.ports.co.za/saldanha-bay.php |date=20090415030946 }} {{mbegu-jio-AfrikaKusini}} {{Commons}} [[Jamii:Miji ya Afrika Kusini]] [[Jamii:Rasi ya Magharibi]] 4qw6homqkvevi1eqbjq0ebr57hth0f7 Mkoa wa Giresun 0 28188 1553937 1143705 2026-05-27T16:47:14Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553937 wikitext text/x-wiki {{Infobox Province TR |kanda = Bahari Nyeusi |jina = Giresun |idadi ya wakazi = 523,819 |eneo= 6,934 |leseni = 28 |kodi_ya_eneo= 454 |}} [[Picha:Cimakli Village in Espiye, Giresun Turkey.jpg|thumb|right|300px|Moja ya kijiji cha mkoani hapa]] '''Giresun''' ni jina la kutaja [[mikoa ya Uturuki|mkoa]] uliopo nchini [[Uturuki]]. Upo katika pwani ya [[Bahari Nyeusi]]. Mikoa inayopakana na mkoa huu ni pamoja na [[Mkoa wa Trabzon|Trabzon]] kwa upande wa mashariki, [[Mkoa wa Gümüşhane|Gümüşhane]] kwa upande wa kusini-magharibi, [[Mkoa wa Erzincan|Erzincan]] kwa upande wa kusini, [[Mkoa wa Sivas|Sivas]] kwa upande wa kusini-mashariki, na [[Mkoa wa Ordu|Ordu]] kwa upande wa magharibi. Mji mkuu wake ni '''[[Giresun]]'''. ==Wilaya za mkoani hapa== Mkoa wa Giresun umegawanyika katika wilaya 16 (mji mkuu '''umekoozeshwa'''): <table><td> *[[Alucra]] *[[Bulancak]] *[[Çamoluk]] *[[Çanakçı]] *[[Dereli]] *[[Doğankent]] *[[Espiye]] *[[Eynesil]] </td><td> *'''[[Giresun]]''' *[[Görele]] *[[Güce]] *[[Keşap]] *[[Piraziz]] *[[Şebinkarahisar]] *[[Tirebolu]] *[[Yağlıdere]] </td></table> ==Viungo vya Nje== * {{en icon}}[http://www.karalahana.com/english/archive/westtrabzon.html All about Giresun and its hinterland] {{Wayback|url=http://www.karalahana.com/english/archive/westtrabzon.html |date=20080513222943 }} * {{tr icon}} [http://www.giresun.gov.tr the governorate official website] {{Wayback|url=http://www.giresun.gov.tr/ |date=20120101021316 }} * {{en icon}} [http://www.turkeyforecast.com/weather/giresun/ Giresun Weather Forecast Information] {{Wayback|url=http://www.turkeyforecast.com/weather/giresun/ |date=20081207213652 }} * {{tr icon}} [http://www.medyagiresun.com local news] * {{tr icon}} [http://www.giresunlular.net/ local information website] {{Wayback|url=http://www.giresunlular.net/ |date=20080511202248 }} * {{tr icon}}[http://www.giresunlular.net/giresun-resimleri/ photos of Giresun] {{Wayback|url=http://www.giresunlular.net/giresun-resimleri/ |date=20080809141646 }} {{Districts of Turkey|provname=Giresun|image=Giresun}} {{mbegu-jio-Uturuki}} qg998manrq6y8ikc7r2izempe7xfzbh Mkimbizi 0 32763 1553935 1534043 2026-05-27T16:40:56Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553935 wikitext text/x-wiki [[Picha:Rwandan refugee camp in east Zaire.jpg|thumbnail|Kambi ya wakimbizi wa Rwanda nchini Zaire mnamo mwaka 1994.]] [[Picha:Palestinian refugees.jpg|thumbnail|Wakimbizi Wapalestina wakiondoka katika vijiji vyao katika Galilaya mnamo mwaka 1948]] '''Mkimbizi''' ni mtu aliyeondoka kwao kwa sababu ya kulazimishwa, kufukuzwa au kwa hofu ya kuteswa. Kuna mapatano ya kimataifa yanayoratibu hali hiyo. Chini ya Mkataba wa [[Umoja wa Mataifa]] kuhusu Hadhi ya Wakimbizi kutoka mwaka [[1951]], ''mkimbizi'' ni mtu ambaye (kulingana na ufafanuzi rasmi katika makala 1a ya mkataba huo), kutokana na hofu ya kweli ya kuteswa kwa sababu ya rangi, [[dini]], utaifa, uanachama wa kikundi fulani cha kijamii, au maoni ya kisiasa, yumo nje ya nchi yake, na ameshindwa au, kutokana na hofu hiyo, hana nia ya kutegemea ulinzi wa nchi hiyo.<ref name=USCIS>{{Rejea tovuti |url=http://www.uscis.gov/portal/site/uscis/menuitem.f6da51a2342135be7e9d7a10e0dc91a0/?vgnextoid=fa7e539dc4bed010VgnVCM1000000ecd190aRCRD&vgnextchannel=fa7e539dc4bed010VgnVCM1000000ecd190aRCRD&CH=8cfr |title=Nakala iliyohifadhiwa |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2010-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100113024515/http://www.uscis.gov/portal/site/uscis/menuitem.f6da51a2342135be7e9d7a10e0dc91a0/?vgnextoid=fa7e539dc4bed010VgnVCM1000000ecd190aRCRD&vgnextchannel=fa7e539dc4bed010VgnVCM1000000ecd190aRCRD&CH=8cfr }}</ref></blockquote> Dhana ya mkimbizi ilipanuliwa na Itifaki ya 1967 ya Mkataba huo na mikataba ya kikanda katika [[Afrika]] na [[Amerika ya Kilatini]] kuwajumuisha watu waliokimbia [[vita]] au vurugu nyingine katika nchi zao za asili. Wakimbizi walifafanuliwa kama kundi la kisheria katika kukabiliana na idadi kubwa ya watu waliokuwa wakikimbia [[Ulaya Mashariki]] kufuatia [[Vita Vikuu vya Pili vya Dunia]]. Shirika la kimataifa linaloongoza juhudi za kuwalinda wakimbizi linaitwa [[Shirika la Umoja wa Mataifa la kuhudumia wakimbizi]] (kifupi kwa lugha ya [[Kiingereza]]: UNHCR), na liliwahesabu wakimbizi 8,400,000 duniani mwanzoni mwa mwaka [[2006]]. Hii ilikuwa idadi ya chini kabisa tangu mwaka [[1980]].<ref name=numbers>[http://www.unhcr.org/cgi-bin/texis/vtx/home/opendoc.htm?tbl=BASICS&id=3b028097c&page=basics#Refugees Refugees by Numbers 2006 edition], UNHCR</ref> Isipokuwa wakimbizi 4,600,000 wa Kipalestina chini ya mamlaka ya Chombo cha Umoja wa Mataifa cha Kazi ya Wokozi kwa ajili ya Wakimbizi wa Kipalestina katika eneo la Mashariki ya Karibu (UNWRA kwa lugha ya Kiingereza), ambalo ni kundi la pekee lililopewa hadhi ya ukimbizi kwa wazawa kulingana na ufafanuzi wa hapo juu.<ref name="UNWRA">{{cite web|url=http://www.un.org/unrwa/refugees/whois.html|title=Who is a Palestine refugee?|publisher=United Nations Relief and Works Agency for Palestine Refugees in the Near East|accessdate=2009-09-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101202040928/http://www.un.org/unrwa/refugees/whois.html|archivedate=2010-12-02}}</ref> Kamati ya [[Marekani]] kwa ajili ya Wakimbizi na Wahamiaji duniani inakadiria jumla ya wakimbizi kuwa 62,000,000 na inakadiria kuwa kuna zaidi ya watu 34,000,000 waliohamishwa makwao kutokana na vita, ikiwemo wale ambao wamebaki ndani ya mipaka ya taifa. Wakimbizi wengi ambao huhama nchi zao hutafuta ukimbizi katika nchi jirani na kwao. "Suluhisho la kudumu" kwa idadi kubwa ya wakimbizi, kama ilivyofafanuliwa na UNHCR na [[serikali]] ni: kuwarejesha kwa hiari yao kwenye nchi zao za asili; kuwajumuisha ndani ya nchi ya ukimbizi; na kuwapa makazi katika nchi ya tatu.<ref>[http://www.unhcr.org/partners/PARTNERS/3f1408764.pdf Framework for Durable Solutions for Refugees and Other Persons of Concern], UNHCR Core Group on Durable Solutions, Mei 2003, p. 5</ref> Kufikia tarehe [[31 Desemba]] [[2005]], nchi zilizokuwa vyanzo vikubwa vya wakimbizi zilikuwa [[Afghanistan]], [[Iraq]], [[Myanmar]], [[Sudan]], na [[Palestina|Mamlaka ya Kitaifa ya Palestina]]. Nchi yenye idadi kubwa ya waliohamishwa makwao nchini mwao ni [[Sudan]], ambapo idadi hiyo ni watu milioni 5 kufikia mwaka 2006, ikiwa na wakimbizi na watu wasiokuwa na makao 800,000. Wakazi wote walipohesabika, [[Azerbaijan]] ilikuwa na idadi kuu ya watu waliofukuzwa kutoka makwao ulimwenguni kote.<ref>[http://www.unicef.org/ceecis/Azerbaijan.pdf Education in Azerbaijan]. [[UNICEF]].</ref> {|class="wikitable sortable" style="text-align: center" |+ style="text-align: left;" |Wakimbizi na wengineo kwa eneo miaka 2008 - 2018 ! scope="col" style="width: 110px;"|Eneo<br />(kadiri ya Umoja wa Mataifa) ! 2018<ref>{{Rejea tovuti|date=2018|title=Global forced displacement trends. 2018 (Annexes)|url=https://www.unhcr.org/5d08d7ee7.pdf|publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees}}</ref> ! 2017<ref>{{Rejea tovuti|date=2017|title=Global forced displacement trends. 2017 (Annexes)|url=https://www.unhcr.org/5b27be547.pdf|publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees}}</ref> ! 2016<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2016 |url=http://www.unhcr.org/5943e8a34.pdf |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=8 May 2018}}</ref> ! 2014<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2014 |url=http://www.unhcr.org/pages/49c3646c4d6.html |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=15 May 2016}}</ref> ! 2013<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2013 |url=http://www.unhcr.org/pages/49c3646c4d6.html |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=15 May 2016}}</ref> ! 2012<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2012 |url=http://www.unhcr.org/pages/49c3646c4d6.html |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=15 May 2016}}</ref> ! 2011<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2011 |url=http://www.unhcr.org/pages/49c3646c4d6.html |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=15 May 2016}}</ref> ! 2010<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2010 |url=http://www.unhcr.org/pages/49c3646c4d6.html |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=15 May 2016}}</ref> ! 2009<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2009 |url=http://www.unhcr.org/pages/49c3646c4d6.html |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=15 May 2016}}</ref> ! 2008<ref>{{cite web |title=Global forced displacement trends. (Annexes) UNHCR Statistical Yearbook |date=2008 |url=http://www.unhcr.org/pages/49c3646c4d6.html |publisher=United Nations Convention Relating to the Status of Refugees |access-date=15 May 2016}}</ref> |- |[[Afrika]] |6,775,502 |6,687,326||5,531,693||4,126,800||3,377,700||3,068,300||2,924,100||2,408,700||2,300,100||2,332,900 |- |[[Asia]] |10,111,523 |9,945,930||8,608,597||7,942,100||6,317,500||5,060,100||5,104,100||5,715,800||5,620,500||5,706,400 |- |[[Ulaya]] |2,760,771 |2,602,942||2,300,833||1,500,500||1,152,800||1,522,100||1,534,400||1,587,400||1,628,100||1,613,400 |- |[[Amerika ya Kilatini]] na [[KaribI]] |215,924 |252,288||322,403||352,700||382,000||380,700||377,800||373,900||367,400||350,300 |- |[[Amerika Kaskazini]] |427,350 |391,907||370,291||416,400||424,000||425,800||429,600||430,100||444,900||453,200 |- |[[Australia na Pasifiki]] |69,492 |60,954||53,671||46,800||45,300||41,000||34,800||33,800||35,600||33,600 |- |Jumla |20,360,562 |19,941,347||17,187,488||14,385,300||11,699,300||10,498,000||10,404,800||10,549,700||10,396,600||10,489,800 |} == Historia == Dhana kwamba mtu ambaye alikimbia kwenda pahali patakatifu hangeweza kuumizwa bila kusababisha adhabu ya kimungu, ilieleweka na Wagiriki na Wamisri wa kale. Hata hivyo, haki ya kutafuta hifadhi katika kanisa au mahali pengine patakatifu, iliandikwa kwa mara ya kwanza kisheria na Mfalme Ethelbert wa Kent miaka 600 Kabla ya Kuzaliwa kwa Yesu. Sheria sawa na hiyo zilitekelezwa kote [[Ulaya]] katika [[Zama za Kati]]. Dhana ifananayo na hiyo ya uhamisho wa kisiasa pia ina historia ndefu: [[Ovid]] alitumwa Tomis na [[Voltaire]] alilazimishwa aende uhamishoni [[Uingereza]]. Kupitia [[Amani ya Westfalia]] ya mwaka wa 1648, mataifa yalitambua uhuru wa kila taifa. Hata hivyo, haikuwa mpaka ujio wa utaifa ya kiromani mwishoni mwa karne ya kumi na nane barani Ulaya ndipo utaifa ulipokuwa maarufu kiasi kwamba maneno "nchi ya utaifa" yalimaanisha kuwa watu waliokuwa wakiivuka mipaka walitakiwa kuonyesha vitambulisho. [[Picha:Armenian woman and her children from Geghi, 1899.jpg|thumb|150px|Waarmenia milioni moja walikimbia nchi ya Uturuki kati ya mwaka 1915 na 1923 wakitoroka mateso na [[mauaji ya kimbari]].]] Neno "mkimbizi" wakati mwingine hutumiwa na watu ambao wanaweza kuwa wanaufuata ufafanuzi ambao ungepatikana ikiwa Mkataba wa 1951 ungetumika kwa miaka ya nyuma. Kuna wengi ambao wangefaa kuitwa wakimbizi. Kwa mfano, baada ya [[Sheria ya Fontainebleau]] ya mnamo mwaka wa 1685 ilipopiga marufuku [[Uprotestanti]] nchini [[Ufaransa]], mamia ya maelfu ya Wayugenoti walihamia [[Uingereza]], [[Uholanzi]], [[Uswidi]], [[Afrika Kusini]], [[Ujerumani]] na [[Prussia]]. Mawimbi ya mauaji ya makundi ya kisiasa yaliikumba Ulaya ya Mashariki, yakipelekea uhamisho mkubwa wa Wayahudi (zaidi ya milioni 2 ya [[Wayahudi]] wa Kirusi walihama katika kipindi cha miaka ya 1881 na 1920). Tangu karne ya 19, watu wengi wa Kiislamu (ambao huitwa "Muhacir" chini ya ufafanuzi wa kijumla) walitoka eneo la Balkans, Caucasus, Crimea na Krete,<ref>By the early 19th century, as many as 45% of the islanders may have been Muslim.</ref> na kukimbilia [[Uturuki]] ya leo ambapo waliunda tabia za msingi za nchi hiyo.<ref>Justin McCarthy, ''Death and Exile: The Ethnic Cleansing of Ottoman Muslims, 1821-1922'', (Princeton, N.J: Darwin Press, c1995</ref> Vita vya Balkans vya 1912-1913 vilisababisha watu 800,000 kuondoka makwao.<ref>[http://tulp.leidenuniv.nl/content_docs/wap/ejz18.pdf Greek and Turkish refugees and deportees 1912-1924] {{Wayback|url=http://tulp.leidenuniv.nl/content_docs/wap/ejz18.pdf |date=20070716155929 }}. Universiteit Leiden.</ref> Makundi Mbalimbali ya watu yalitambuliwa rasmi kama wakimbizi kuanzia wakati wa [[Vita Vikuu vya Kwanza vya Dunia]]. Uratibu wa kwanza wa kimataifa kuhusu masuala ya wakimbizi uliendeshwa na Ubalozi wa Wakimbizi wa [[Shirikisho la Mataifa]]. Ubalozi huo, uliongozwa na Fridtjof Nansen, na ulianzishwa mnamo mwaka wa 1921 kuwasaidia watu takriban 1,500,000 waliokimbia Mapinduzi ya Kirusi ya mwaka wa 1917 na vita vya wenyewe kwa wenyewe vilivyofuata (1917-1921), wengi wao wakiwa matajiri waliokuwa wakikimbia serikali ya Kikomiunisti. Mnamo mwaka wa 1923, mamlaka ya Ubalozi yaliongezwa na kujumuisha zaidi ya Waarmenia milioni moja ambao waliondoka kutoka Asia Ndogo ya Kituruki mnamo mwaka wa 1915 na 1923 kutokana na mfululizo wa matukio ambayo sasa yanajulikana kama [[mauaji ya Kimbari]] ya Waarmenia. Katika miaka kadhaa iliyofuata, mamlaka yaliongezwa kuwajumuisha wakimbizi Waashuri na Waturuki.<ref name=nobel>[http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1938/nansen-history.html Nansen International Office for Refugee: The Nobel Peace Prize 1938], nobelprize.org</ref> Katika matukio haya yote, mkimbizi alifafanuliwa kuwa mtu katika kundi ambalo Shirikisho la Mataifa lilikuwa limekubali kupitia mamlaka yake, kinyume na mtu ambaye ufafanuzi wa kijumla ulitumika kwake. Mnamo mwaka wa 1923 kubadilishana kwa wakazi kati ya [[Ugiriki]] na [[Uturuki]] kulihusisha watu takriban milioni mbili, wengi wao wakiwa wamelazimishwa kufanywa wakimbizi na kunyimwa uraia kisheria kutoka makwao walipokuwa wamekaa kwa karne nyingi au hata milenia, katika mkataba uliokuzwa na kusimamiwa na jumuiya ya kimataifa kama sehemu ya Mkataba wa Lausanne. Bunge la nchini Marekani lilipitisha Sheria ya Dharura ya Kikuota mnamo mwaka wa 1921, ikifuatiwa na Sheria ya Uhamiaji ya mnamo mwaka wa 1924. Sheria ya Uhamiaji ya mwaka wa 1924 ililenga kudhibiti zaidi watu wa Ulaya ya Kusini na Mashariki, hasa Wayahudi, Waitaliano na Waslavu, waliokuwa wameanza kuingia nchini humo kwa idadi kubwa kuanzia miaka ya 1890.<ref>[http://seattletimes.nwsource.com/html/nationworld/2003265600_impghistory20.html Old fears over new faces], The Seattle Times, 21 Septemba 2006</ref> Wengi wa wakimbizi wa Ulaya (hasa [[Wayahudi]] na [[Waslavu]]) waliokuwa wakikimbia Stalin, Wanaksi na Vita Vikuu vya Pili vya Dunia walizuiwa kuingia Marekani.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.usconstitution.com/immigrationactof1924.htm |title=U S Constitution - The Immigration Act of 1924 |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://archive.today/20120526214020/http://www.usconstitution.com/immigrationactof1924.htm |archivedate=2012-05-26 }}</ref> Mnamo mwaka wa 1930, Ofisi ya Kimataifa ya Nansen ya Wakimbizi ilianzishwa kama chombo cha kuchukua nafasi ya Tume. Mafanikio yake mashuhuri yalikuwa pasipoti ya Nansen, iliyokuwa pasipoti kwa ajili ya wakimbizi, na iliyofanya Ofisi hiyo kutunukiwa [[Tuzo la Amani la Nobel]] la mwaka wa 1938. Ofisi ya Nansen ilikumbwa na uhaba wa fedha, kuongezeka kwa idadi ya wakimbizi na kukataa kwa wanachama wa Shirikisho la Mataifa kuiruhusu Ofisi kuwasaidia wananchi wao. Hata hivyo, iliweza kuyashawishi mataifa kumi na manne kutia saini Mkataba wa Wakimbizi wa 1933, chombo dhaifu cha [[haki za kibinadamu]], na kuwasaidia wakimbizi zaidi ya milioni moja. [[Picha:Spanish War Children001.jpg|thumb|250px|right|Watoto wakijitayarisha kuokolewa kutoka Uhisapania wakati wa [[Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Uhispania]] kati ya mwaka wa 1936 na 1939.]] Kuibuka kwa Unaksi kulisababisha ongezeko kubwa la wakimbizi kutoka Ujerumani kuliosababisha Shirikisho kuunda Ubalozi kuwashughulikia Wakimbizi waliokuwa wanatoka Ujerumani mnamo mwaka wa 1933. Mamlaka ya Ubalozi huu hatimaye yalipanuliwa kujumuisha watu kutoka [[Austria]] na Sudetenland. Wacheki 150,000 walifurushwa kutoka makazi yao baada ya tarehe 1 Oktoba 1938, wakati jeshi la Kijerumani lilipoingia katika maeneo ya mpakani ya [[Chekoslovakia]] wakizisalimu silaha zao kwa mujibu wa Mkataba wa Munich.<ref>[http://www.radio.cz/en/article/46238 Forced displacement of Czech population under Nazis in 1938 and 1943] {{Wayback|url=http://www.radio.cz/en/article/46238 |date=20090817081250 }}, Radio Prague</ref> Tarehe 31 Desemba 1938, Ofisi ya Nansen na Ubalozi zote zilivunjwa na badala yake Ofisi ya Ubalozi wa Wakimbizi chini ya Ulinzi wa Shirikisho ikaundwa.<ref name=nobel/> Tukio hili lilikuwa sambamba na kukimbia kwa laki kadhaa ya Waripablikani wa Kihispania kwenda Ufaransa baada ya kushindwa na Wanataifa mnamo mwaka wa 1939 katika [[Vita Vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Uhispania]].<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/from_our_own_correspondent/2809025.stm Spanish Civil War fighters look back]</ref> === Vita Vikuu vya Pili vya Dunia na Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi === Vita na migogoro ya kisiasa wakati wa [[Vita Vikuu vya Pili vya Dunia]] ilisababisha kiasi kikubwa cha uhamisho wa lazima (angalia [[Vita Vikuu vya Pili vya Dunia, ukombozi na kufukuzwa]]). Mnamo mwaka wa 1943, Muungano wa nchi Rafiki uliunda Shirika la Umoja wa Mataifa la Msaada na Kuanzisha Maisha Mapya (UNRRA kwa lugha ya Kiingereza) ili kutoa misaada kwa maeneo yaliyokombolewa kutoka nguvu za Kiaksisi, ikiwemo maeneo ya Ulaya na [[Uchina]]. Juhudi hizi zilijumuisha kuwarudisha zaidi ya wakimbizi milioni saba, ambao wakati huo walijulikana kama watu waliofukuzwa kutoka makwao, hadi katika nchi zao za kiasili na kuanzisha makambi ya watu waliotimuliwa makwao ya wakimbizi milioni moja ambayo walikataa kurudishwa nyumbani. Katika miezi ya mwisho ya [[Vita Vikuu vya Pili vya Dunia]] takriban raia milioni tano wa Kijerumani kutoka mikoa ya Ujerumani ya Prussia ya Mashariki, Pomerania na Silesia walikimbia ushambulizi wa Jeshi Lekundu na wakawa wakimbizi katika maeneo ya Mecklenburg, Brandenburg na Saxony. Baada ya kukombolewa kwa Wehrmacht mnamo Mei 1945, Muungano wa nchi rafiki ulichukua Ujerumani katika mipaka jinsi ilivyokuwa tarehe 31 Desemba 1937 (Azimio la Berlin la tarehe 5 Juni, mwaka 1945), lakini kuanzia mwaka wa 1945 Wapolandi walikuwa wameanza kuwafukuza raia wa Kijerumani waliokuwa wamebaki ([[utakaso wa kikabila]]) na kwa kipindi kifupi muungano wa nchi rafiki ulipokutana mjini Potsdam tarehe 17 Julai mwaka wa 1945 katika Mkutano wa Potsdam, hali ya ukimbizi iliyokuwa na vurugu nyingi ilizikabili nchi zilizokuwa na nguvu, ambazo, kwa mujibu wa Ibara ya IX ya Itifaki ya Potsdam ya tarehe 2 Agosti mwaka wa 1945 ilihifadhi mapema robo moja ya eneo la Ujerumani chini ya utawala wa Kipolandi; kwa mujibu wa Ibara ya XIII ya itifaki, raia wajerumani waliobaki nchini Polandi, Chekoslovakia na Hungaria walikuwa wahamishwe Magharibi kwa namna "taratibu na yenye kuzingatia utu". Ingawa haikukubalika na Muungano wa nchi rafiki zilizokutana mjini Potsdam, mamia ya maelfu ya raia wa kabila la Kijerumani waliokuwa wakiishi nchini Yugoslavia na [[Romania]] walifukuzwa nchini humo kufanya kazi ya utumwa katika nchi ya Umoja wa Kisovyeti na hatimaye kufukuzwa hadi Ujerumani iliyokuwa iliyotawaliwa, Ujerumani iliyokuwa chini ya nchi rafiki na hatimaye hadi Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kijerumani, Austria na Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani. Huu ulikuwa uhamisho mkubwa zaidi katika historia. Wajerumani milioni 15 waliathirika, na zaidi ya milioni mbili walikufa kufukuzwa kwa raia wa Kijerumani<ref>Statistisches Bundesamt, Die Deutschen Vertreibungsverluste, Wiesbaden, 1958; Alfred de Zayas, "Forced Resettlement", "Population, Expulsion and Transfer", "Repatriation" in Encyclopaedia of Public International Law, North Holland Publishers, Vols. 1–5, Amsterdam 1993–2003; Norman Naimark, The Russians in Germany, Harvard University Press, 1995; Alfred de Zayas, Nemesis at Potsdam, Routledge, London and Boston, 1977; Alfred de Zayas, "A Terrible Revenge" Palgrave/Macmillan 2006</ref>. (Angalia Wajerumani kuhama kutoka Ulaya ya Mashariki.) Kati ya mwisho wa Vita Vikuu vya Pili vya Dunia na ujenzi wa [[Ukuta wa Berlin]] mnamo mwaka wa 1961, zaidi ya wakimbizi 563,700 kutoka Ujerumani ya Mashariki walisafiri hadi Ujerumani ya Magharibi wakitoroka uvamizi wa Kirusi. Pia, mamilioni ya watu ambao awali walikuwa raia wa Kirusi walirudishwa kwa nguvu (dhidi ya mapenzi yao) hadi USSR.<ref>''The United States and Forced Repatriation of Soviet Citizens, 1944-47'' by Mark Elliott Political Science Quarterly, Vol. 88, No. 2 (Jun., 1973), pp. 253–275</ref> Mnamo tarehe 11 Februari mwaka wa 1945, katika hitimisho la Mkutano wa Yalta, [[Marekani]] na [[Uingereza]] zilitia saini Mkataba wa Kuwarejesha raia hadi nchi ya Umoja wa Kisovyeti.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.fff.org/freedom/0895a.asp |title=Repatriation -- The Dark Side of World War II |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2012-01-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120117182523/http://www.fff.org/freedom/0895a.asp }}</ref> Tafsiri ya Mkataba huu ilisababisha kurudishwa kwa lazima kwa Wasovyeti wote bila kuijali nia yao. Wakati vita vilipomalizika mnamo Mei mwaka wa 1945, wenye mamlaka nchini [[Uingereza]] na [[Marekani]] waliamuru majeshi yao yaliokuwa Ulaya wakati huo kuwarudisha hadi Umoja wa Kisovyeti mamilioni ya wakazi wa zamani wa Umoja wa Kisovyeti, pamoja na watu wengi ambao walikuwa wametoka nchini Urusi na kupata uraia tofauti miaka mingi hapo awali. Oparesheni za kuwarudisha raia makwao kwa lazima zilifanyika kati ya mwaka wa 1945 hadi mwaka wa 1947.<ref>[http://www.hillsdale.edu/news/imprimis/archive/issue.asp?year=1988&month=12 Forced Repatriation to the Soviet Union: The Secret Betrayal]</ref> Vita Vikuu vya Pili vya Dunia vilipokamilika, kulikuwa na zaidi ya watu milioni 5 "waliotimuliwa" kutoka Umoja wa Kisovyeti katika Ulaya ya Magharibi. Takriban milioni 3 walikuwa wafanyikazi wa lazima ([[Ostarbeiters]])<ref>[http://www.dw-world.de/dw/article/0,2144,1757323,00.html Final Compensation Pending for Former Nazi Forced Laborers]</ref> nchini Ujerumani na maeneo yaliyovamiwa.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://summeroftruth.org/enemy/barracks.html |title=Forced Labor at Ford Werke AG during the Second World War |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071014235036/http://summeroftruth.org/enemy/barracks.html |archivedate=2007-10-14 }}</ref><ref>[http://www.collectinghistory.net/ostarbeiter/index.html The Nazi Ostarbeiter (Eastern Worker) Program]</ref> Wafungwa wa Kivita (POW's kwa lugha ya Kiingereza) wa Urusi na wanaume Wavlasovu waliwekwa chini ya mamlaka ya SMERSH (Kifo kwa Majasusi). Kufikia mwisho wa vita, kati ya wale wafungwa wa vita milioni 5.7 wa Kisovyeti waliokuwa wamekamatwa na Wajerumani, milioni 3.5 walikuwa wamefariki wangali kifungoni mikononi mwa Wajerumani.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.historynet.com/wars_conflicts/world_war_2/3037296.html |title=Soviet Prisoners of War: Forgotten Nazi Victims of World War II |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2008-03-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080330210330/http://www.historynet.com/wars_conflicts/world_war_2/3037296.html }}</ref><ref>[http://www.gendercide.org/case_soviet.html Soviet Prisoners-of-War]</ref> Manusura baada ya kurudi nchi ya Umoja wa Kisovyeti walitazamwa kama wasaliti (Angalia Amri Nambari 270).<ref>[http://www.channel4.com/history/microsites/H/history/t-z/warlords1stalin.html The warlords: Joseph Stalin]</ref><ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.stsg.de/main/zeithain/geschichte/gedenken/index_en.php |title=Remembrance (Zeithain Memorial Grove) |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080227000846/http://www.stsg.de/main/zeithain/geschichte/gedenken/index_en.php |archivedate=2008-02-27 }}</ref> Zaidi ya wanajeshi milioni 1.5 wa Jeshi Jekundu walinusurika kifo na kufungwa na Wajerumani waliowatuma kwenda jela za Gulagi.<ref>[http://www.smh.com.au/news/opinion/patriots-ignore-greatest-brutality/2007/08/12/1186857342382.html?page=2 Patriots ignore greatest brutality]</ref><ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.moreorless.au.com/killers/stalin.html |title=Joseph Stalin killer file |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130803144222/http://www.moreorless.au.com/killers/stalin.html |archivedate=2013-08-03 }}</ref> [[Polandi]] na Ukraine ya Kisovyeti zilifanya ubadilishanaji wa raia- wa Kipolandi ambao waliishi mashariki ya mpaka uliokuwa umeundwa na Polandi na Wasovyeti walifukuzwa kwenda nchini Polandi (takriban watu 2,100,000) (Tazama Kurudishwa Nyumbani kwa Wapolandi) na Wayukreni walioishi magharibi mwa mpaka kati ya Polandi na Umoja wa Kisovyeti walihamishwa hadi Ukraine ya Kisovyeti. Uhamisho wa raia kwenda Ukraine ya Kisovyeti ulifanyika kuanzia Septemba mwaka wa 1944 hadi Mei mwaka wa 1946 (takriban watu 450,000) (angalia Kurudishwa nyumbani kwa Wayukreni). Baadhi ya Wayukreni (takriban watu 200,000) walihama kutoka Polandi ya kusini-mashariki kwa hiari yao (kati ya 1944 na 1945).<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.migrationeducation.org/13.0.html |title=Forced migration in the 20th century |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2015-10-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151021014423/http://www.migrationeducation.org/13.0.html }}</ref> UNRRA iliundwa mnamo mwaka wa 1947, wakati ilipoanza kusimamiwa na Shirika la Kimataifa la Wakimbizi lililokuwa limeanzishwa upya. Ingawa makabidhiano awali yalikuwa yamepangwa kufanyika mwanzoni mwa 1947, hayakuweza kutokea hadi Julai mwaka wa 1947.<ref name="infoplease1">[http://www.infoplease.com/ce6/history/A0850078.html "United Nations Relief and Rehabilitation Administration," The Columbia Electronic Encyclopedia, © 1994, 2000-2005, on Infoplease, © 2000–2006 Pearson Education, publishing as Infoplease. (accessed 13 October 2006)]</ref> Shirika la Kimataifa la Wakimbizi lilikuwa shirika la muda tu la [[Umoja wa Mataifa]] (UN kwa Kiingereza), ambalo lenyewe lilikuwa limeundwa mwaka wa 1945, likiwa na mamlaka makuu ya kumaliza kazi ya UNRRA ya kuwarejesha au kuwapea makao mapya wakimbizi wa Ulaya. Lilifutiliwa mbali mnamo mwaka wa 1952 baada ya kuwatafutia makao mapya wakimbizi milioni moja.<ref name="infoplease2">"[http://www.infoplease.com/ce6/history/A0825355.html International Refugee Organization %u2014 Infoplease.com."] ''The Columbia Electronic Encyclopedia'', The Columbia Electronic Encyclopedia, © 1994, 2000–2005, on Infoplease, © 2000–2006 Pearson Education, publishing as Infoplease. (accessed 13 Oktoba 2006)</ref> Ufafanuzi wa mkimbizi wakati huu ulikuwa mtu binafsi mwenye pasipoti ya Nansen au "Cheti cha Uwezo" zilizotolewa na Shirika la Kimataifa la Wakimbizi. === Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi === Ukiwa na makao yake makuu mjini [[Geneva]], [[Uswidi]], Ofisi ya [[Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]] (UNHCR kwa kiingereza) (ulioundwa mnamo tarehe 14 Desemba 1950) hulinda na kuwasaidia wakimbizi baada ya ombi la serikali au la [[Umoja wa Mataifa]] na huwasaidia kurudi kwao au huwasaidia kutafuta makazi upya. Wakimbizi wote duniani wamo chini ya mamlaka ya Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi isipokuwa Wapalestina wa Kiarabu waliokimbia lile lililokuja kuwa taifa la Kiyahudi kati ya 1947 na 1948 (angalia hapa chini). Hata hivyo, Wapalestina ambao walikimbia baada maeneo ya Kipalestina baada ya mwaka 1948 (kwa mfano, wakati wa vita vya siku sita vya 1967) wamo chini ya mamlaka ya UNHCR. UNHCR hutoa ulinzi na msaada sio tu kwa wakimbizi, lakini pia kwa makundi mengine ya watu waliofukuzwa makwao au ambao yana mahitaji fulani. Hawa ni pamoja na wanaotafuta hifadhi, wakimbizi waliorudi nyumbani lakini ambao bado wanahitaji msaada kuyajenga maisha yao upya, jamii za ndani za raia zilizoathirika moja kwa moja na kuhama kwa wakimbizi, watu wasiokuwa na taifa na kinachojulikana kama watu waliokimbia makazi ndani ya nchi yao ("IDPs" kwa Kiingereza). Waliokimbia makazi ndani ya nchi yao ni raia ambao wamefurushwa kutoka makazi yao, lakini ambao bado hawajafika nchi jirani na kwa hivyo, wakitofautishwa na wakimbizi, hawalindwi na sheria ya kimataifa na huenda ikawa vigumu kwao kupokea msaada wa aina yoyote. Kwa sababu hali ya vita imebadilika katika miongo michache iliyopita, idadi ya migogoro inayofanyika ndani ya nchi fulani inazidi vita kati ya nchi mbalimbali, idadi ya waliokimbia makazi yao imeongezeka kwa kiasi kikubwa kiasi cha kufikia takriban watu milioni 5 duniani kote. Ilikuja baada ya Shirika la Kimataifa la Wakimbizi la hapo awali na hata kabla ya hilo, Shirika la Umoja wa Mataifa la Kusimamia Usaidizi na Uanzishaji Upya wa Maisha (ambalo lenyewe lilikuja baada ya Ubalozi wa Wakimbizi wa Shirikisho la Umoja wa Mataifa). Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi ulitunukiwa [[Tuzo la Amani la Nobel]] katika miaka ya 1954 na 1981. Mamlaka ya shirikisho hilo ni kuongoza na kuratibu hatua za kimataifa za kuwalinda wakimbizi na kutatua matatizo ya wakimbizi duniani kote. Lengo lake msingi ni kulinda haki na ustawi wa wakimbizi. Linanuia kuhakikisha kwamba kila mtu anaweza kupewa haki ya kutafuta hifadhi na kupata kimbilio salama katika Jimbo jingine, na chaguo la kurudi nyumbani kwa hiari, kutangamana na wenyeji au kuishi katika nchi ya tatu. Watu wengi mashuhuri wanahusika na shirika hilo kama [[Mabalozi wa Fadhila wa Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]], kwa sasa wachache kati yao wakiwa Angelina Jolie, Giorgio Armani na wengineo. Mtu binafsi ambaye alichangisha pesa zaidi katika kuimba kwake na kazi ya kujitolea kwa niaba ya Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi alikuwa ni [[Luciano Pavarotti]][http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=990DE5D8133CF933A05756C0A9679C8B63&n=Top%2fReference%2fTimes%20Topics%2fSubjects%2fI%2fImmigration%20and%20Refugees].. Mamlaka ya Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi yamezidi kupanuliwa kujumuisha kulinda pamoja na kutoa msaada wa kibinadamu kwa wale ambao inawatambua kuwa watu wengine "wanaofaa kusaidiwa," ikiwa ni pamoja na watu waliokimbia makazi yao kimataifa jambo ambalo ni sambamba na ufafanuzi wa kisheria wa mkimbizi chini ya Mkataba wa Wakimbizi wa 1951 na Itifaki ya 1967, Mkataba wa Shirika la Umoja wa Afrika la 1969 , au mkataba wowote mwingine ikiwa walitoka nchi yao, lakini bado wanabaki katika nchi yao ya asili. Kwa hivyo Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi una mishoni nchini [[Kolombia]], [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]], [[Serbia na Montenegro]] na [[Ivory Coast]] ili kusaidia na kutoa huduma kwa wale waliokimbia makazi yao. Tangu tarehe 1 Januari 2006 kuna wakimbizi 20,751,900 duniani. Asia – 8,603,600 Afrika – 5,169,300 Ulaya – 3,666,700 Amerika ya Kilatini na Karibiani – 2,513,000 Amerika ya Kaskazini – 716,800 Osheania - 82,500 Wakimbizi ni kundi dogo la jamii pana ya watu wasiokuwa na makao. Wakimbizi wa kimazingira (watu waliokimbia makazi yao kwa sababu ya matatizo ya ki[[mazingira]] kama vile ukame) hawajumuishwi katika ufafanuzi wa "wakimbizi" chini ya sheria ya kimataifa, kama vile watu waliokimbia makazi yao. Kulingana na sheria ya wakimbizi ya kimataifa, mkimbizi ni mtu ambaye anatafuta kimbilio katika nchi geni kwa sababu ya vita na uhasama, au kwa sababu ya hofu ya mateso "kwa sababu ya rangi, [[dini]], utaifa, maoni ya kisiasa, au uanachama katika kundi fulani la kijamii" (kwa kutumia istilahi kutoka sheria ya Marekani). Hadi ombi la kimbilio likubaliwe, mtu huyo anaitwa "mtafuta hifadhi". Ni tu baada ya kutambua mahitaji ya kulindwa ya mtafuta hifadhi, ndipo yeye anajulikana rasmi kama mkimbizi na ana usalama wa hali ya ukimbizi, hali ambayo inaambatana na haki na wajibu fulani kwa mujibu wa sheria ya nchi inayompokea. Uamuzi bayana ikiwa mtu ni mkimbizi au la kwa kawaida ni jukumu la vyombo fulani vya serikali ndani ya nchi inayomtunza mkimbizi. Hili linaweza kusababisha hali ambapo nchi haitatambua hadhi ya ukimbizi ya watafuta hifadhi wala kuwaona kama wahamiaji halali na kuwafanya kama [[wahamiaji haramu]]. Kwa upande mwingine, maombi laghai katika mazingira yenye utekelezaji ambao si wa makini unaweza kusababisha hali ya ukimbizi isiyofaa, itakayosababisha kuondosha rasilimali kutoka kwa wale wenye mahitaji ya kweli.{{Inahitaji kuhakikishwa|tarehe =Desemba 2009}} Asilimia ya wakimbizi wanaotafuta hifadhi wasiotimiza mahitaji maalum ya kimataifa ya wakimbizi, na ambao inafaa wapewe makazi mapya inatofautiana kutoka nchi moja hadi nyingine. Waombaji hifadhi wasiofuzu mara nyingi hufukuzwa makwao, wakati mwingine baada ya kufungwa au kuzuiliwa, jinsi inavyofanywa nchini Uingereza. Madai ya kutafuta hifadhi, pia yanaweza kufanywa mkimbizi anapowasili katika nchi aliyokimbilia, kwa kawaida baada ya kuwasili bila ruhusa. Baadhi ya [[serikali]] huwahimili na kuwakubali wakimbizi wa aina hii; serikali nyingine hazitayakataa madai hayo tu, bali huweza kuwakamata au kuwaweka kizuizini wanaojaribu kutafuta hifadhi. Mashirika yasiyo ya kiserikali yanayojishughulisha na wakimbizi na wanaotafuta hifadhi yamedokeza ugumu kwa watu waliofukuzwa kutoka makazi yao kutafuta hifadhi katika nchi zilizostawi. Kwani sera za uhamiaji za nchi hizi mara nyingi hulenga na kupambana na uhamiaji usiokuwa wa kawaida na uimarishaji wa udhibiti wa mipaka unawafanya watu waliofukuzwa kutoka makwao washindwe kuingia katika eneo ambalo wangeweza kuwasilisha madai ya kutafuta hifadhi. Ukosefu wa fursa za kuzipata kisheria taratibu za hifadhi unaweza kulazimisha wanaotafuta hifadhi mara nyingi kufanya majaribio ghali au ya kihatari ili kuingia kinyume cha sheria. == Kuwapa wakimbizi makazi mapya == {| border=1 align="right" |- ! Jimbo ! Kuota (2001) ! Mwaka wa wa kuanzishwa |- | [[Marekani]] | 80,000 | 1980 |- | [[Kanada]] | 11,000 | 1978 |- | [[Australia]] | 10,000 | Haijulikani |- | [[Norway]] | 1,500 | Haijulikani |- | [[Uswidi]] | 1,375 | 1950 |- | [[New Zealand]] | 750 | 1979 |- | [[Finland]] | 750 | 1979 |- | [[Denmark]] | 517 | 1989 |- | [[Uholanzi]] | 500 | 1984 |} Kuwapa wakimbizi makazi mapya kunahusisha kuwasaidia wakimbizi ambao hawawezi kurudi salama nyumbani katika nchi za tatu.<ref name="What is resettlement">{{cite web|url=http://www.unhcr.org/pages/4a1d0a9e6.html|title=What is resettlement? A new challenge|publisher=UNHCR|accessdate=2009-07-19}}</ref><ref name=Resettlement>{{cite web|url=http://www.unhcr.org/pages/4a16b1676.html|title=Resettlement: A new beginning in a third country|publisher=UNHCR|accessdate=2009-07-19}}</ref> Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi kwa muda mrefu umetambua kwamba kuwapa wakimbizi makazi mapya kama mojawapo ya "masuluhisho ya kudumu" yasiyofaa kuchaguliwa kwa kawaida.<ref name="RIAF Guide">{{cite web|url=http://www.refugeecouncil.org.uk/OneStopCMS/Core/CrawlerResourceServer.aspx?resource=3140698F-6646-468B-AD6E-217439B9ACB5&mode=link&guid=eca93211dd1d4c9585770f026739c401|title=Understanding Resettlement to the UK: A Guide to the Gateway Protection Programme|date=Juni 2004|publisher=Refugee Council on behalf of the Resettlement Inter-Agency Partnership|accessdate=2009-07-19}}</ref> Hata hivyo, mwezi Aprili mwaka 2000 Balozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi, [[Sadako Ogata]], alisema: {{cquote| Kuwapa wakimbizi makazi mapya hakuwezi tena kutazamwa kama suluhisho la mwisho la kudumu; mara kwa mara, ndilo suluhisho la "kipekee" kwa wakimbizi|200px||Sadako Ogata, Balozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi, Aprili mwaka wa 2000 <ref name="RIAF Guide"/>}} Ubalozi wa Umoja wa Mtaifa wa Wakimbizi ulipendekeza kuwa zaidi ya wakimbizi 121,000 watiliwe maanani wakati wa kutafuta makazi mapya ya wakimbizi mnamo mwaka wa 2008. Hii ilikuwa ni idadi kubwa zaidi kwa kipindi cha miaka 15. Mnamo mwaka wa 2007, watu 98,999 walipendekezwa. Ubalozi wa Umoja wa Mtaifa wa Wakimbizi ulipendekeza wakimbizi 33,512 kutoka [[Iraq]], 30388 kutoka [[Myanmar]] na 23,516 kutoka [[Bhutan]] mnamo mwaka wa 2008.<ref name=Resettlement/> Kuhusiana na kuwapa makao mapya ''waliotoka'', mnamo mwaka wa 2008 wakimbizi 65,548 walipewa makao mapya katika nchi 26, ongezeko kutoka idadi ya 49,868 ya mwaka wa 2007.<ref name=Resettlement/> Idadi kubwa zaidi ya waliosaidiwa na Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi kutoka walikuwa kutoka nchi za [[Thailand]] (16.807), [[Nepal]] (8.165), [[Syria]] (7.153), [[Jordan]] (6.704) na [[Malaysia]] (5.865).<ref name=Resettlement/> Kumbuka kwamba hizi zilikuwa nchi za kutoka ambapo wakimbizi walipewa makao mapya, si nchi zao za kiasili. Idadi kubwa ya nchi za tatu zina mikakati maalum za kuwapa wakimbizi makao mapya zikishirikiana na Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi. Ukubwa wa harakati hizi umeonyeshwa katika jedwali.<ref name="RIAF Guide"/> Harakati kubwa zaidi zinaendeshwa na nchi za [[Marekani]], [[Kanada]] na [[Australia]]. Nchi nyingi za [[Ulaya]] zinaendesha harakati sawa lakini ndogo na mnamo mwaka wa 2004 [[Uingereza]] ilianzisha harakati yake yenyewe, inayojulikana kama [[Mpango wa Kulinda Lango]]<ref name="RIAF Guide"/> ikiwa na kuota ya awali ya 500 (2004), ambayo ilizidi hadi 750 katika mwaka wa kifedha wa 2009/09.<ref name="Gateway">{{cite journal|last=Evans|first=Olga|coauthors=Murray, Rosemary|date=Februari 2009|title=The Gateway Protection Programme: An evaluation|journal=Home Office Research Report|volume=12|url=http://www.homeoffice.gov.uk/rds/pdfs09/horr12c.pdf|access-date=2010-01-10|archive-date=2009-04-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20090414171757/http://www.homeoffice.gov.uk/rds/pdfs09/horr12c.pdf|dead-url=yes}}</ref> Mnamo Septemba mwaka wa 2009, [[Tume ya Ulaya]] ilizindua mipango ya harakati mpya za makazi mapya ya pamoja ya Tume ya Ulaya. Mpango huo ungehusisha nchi wanachama za Tume ya Ulaya ambapo zingefaa kuamua kwa pamoja wakimbizi ambao wangefaa kupewa kipaumbele. Nchi wanachama zingepokea €4,000 kutoka Mfuko wa Ulaya wa Wakimbizi kwa kila mkimbizi aliyepewa makao.<ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/8233187.stm|title=EU plans to admit more refugees|date=2009-09-02|publisher=BBC News|accessdate=2009-09-02}}</ref> == Sheria ya wakimbizi == Chini ya [[sheria ya kimataifa]], wakimbizi ni watu ambao: * wamo nje ya nchi yao ya kitaifa au makazi waliyoyazoea; * wana hofu ya kweli ya kuteswa kwa sababu ya rangi, dini, utaifa, uanachama katika kundi fulani la kijamii au maoni ya kisiasa na * hawawezi au hawataki kujitoa ili walindwe na nchi hiyo, au kurudi huko, kwa hofu ya mateso. Sheria ya wakimbizi inajumuisha sheria ya kimila, kanuni msingi, na vifaa vya kimataifa vya kisheria. Haya ni pamoja na: * Mkataba wa Umoja wa Mataifa unaohusiana na Hadhi ya Wakimbizi wa mwaka 1951; pia inajulikana kama Mkataba wa Geneva; * Itifaki ya 1967 inayohusiana na Hadhi ya Wakimbizi; * [http://www.africa-union.org/Official_documents/Treaties_%20Conventions_%20Protocols/Refugee_Convention.pdf Mkataba wa 1969 wa Shirika la Umoja wa Afrika (OAU kwa Kiigereza) unalosimamia Maswala Mahsusi ya Matatizo ya Wakimbizi barani Afrika] {{Wayback|url=http://www.africa-union.org/Official_documents/Treaties_%20Conventions_%20Protocols/Refugee_Convention.pdf |date=20120418150023 }} == Makambi ya wakimbizi == [[Picha:Refugee camp in Guinea.jpg|thumb|Kambi nchini [[Guinea]] ya wakimbizi kutoka [[Sierra Leone]].]] Makambi ya wakimbizi ni mahali palipojengwa na [[serikali]] au [[mashirika yasiyokuwa ya kiserikali]] (kama vile [[Shirika la Kimataifa la Msalaba Mwekendu]] (ICRC kwa lugha ya Kiingereza)) kupokea wakimbizi. Watu wanaweza kukaa katika kambi hizi, wakipokea chakula cha kidharura na msaada wa kimatibabu, hadi wakati ambapo itakuwa salama kurudi makwao au mpaka watakapochukuliwa na watu wengine waliotoka nje ya kambi hizo. Katika baadhi ya matukio, mara nyingi baada ya miaka kadhaa, nchi nyingine huamua kwamba kamwe haitakuwa salama kuwarudisha watu hawa, na wao hupewa makazi mapya katika "nchi za tatu," mbali na mipaka waliyoivuka. Hata hivyo, mara nyingi, wakimbizi hupewa makazi mapya. Katika muda huo wote, wanakumbwa na hatari za magonjwa, watoto kufanywa kuwa majeshi, kuajiriwa katika shughuli za kigaidi, na kubakwa. Kimataifa, takriban nchi 17 ([[Australia]], [[Benin]], [[Brazili]], [[Burkina Faso]], [[Kanada]], [[Chile]], [[Denimaki]], [[Finland]], [[Iceland]], [[Jamhuri ya Ireland]], [[Mexico]], [[Uholanzi]], [[New Zealand]], [[Norway]], [[Uswidi]], [[Uingereza]], na [[Marekani]] [http://www.unhcr.ch/cgi-bin/texis/vtx/protect?id=3bb2eadd6]) mara kwa mara hukubali '''wakimbizi wa kikuota''' kutoka maeneo kama vile makambi ya wakimbizi. Kawaida watu hawa ni watu ambao wametoroka vita. Katika miaka ya hivi karibuni, wakimbizi wengi wa kikuota wametoka [[Iran]], [[Afghanistan]], [[Iraq]], [[Liberia]], [[Somalia]], na [[Sudan]], nchi ziliizokumbwa na vita na mapinduzi mbalimbali, na [[Yugoslavia]] ya zamani, kutokana na Vita vya Kiyugoslavia. Kulingana na Agence France-Presse, [[Ujapani]] iliwakubali watu kumi tu kuingia nchini kama wakimbizi mnamo mwaka wa 2003, idadi ya watu ya chini kabisa nchi hiyo iliyowakubali kuingia nchini tangu mwaka wa 1997 ilipomkubali mtu mmoja pekee. Ijapokuwa iliwanyima hadhi ya ukimbizi, Ujapani iliwakubali watu 16 zaidi mwaka huo ikitumia misingi maalum ya kibinadamu - pia takwimu ya chini kabisa tangu mwaka wa 1997, ambapo iliwakubali watu watatu. Kwa kulinganisha, watu 336 waliomba kupewa hadhi ya ukimbizi nchini Ujapani mwaka huo, takwimu ya juu zaidi katika muda wa miaka miwili. Mashirika mbalimbali ya kimataifa, pamoja na [[Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]], zimeomba nchi ya Ujapani kuwakubali wakimbizi zaidi.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m0WDQ/is_2003_Feb_24/ai_98002254 |title=Japan's refugee policy |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2015-02-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150216094857/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0WDQ/is_2003_Feb_24/ai_98002254 }}</ref> [[Marekani]] iliwachukua wakimbizi 85,010 kwa ajili ya kuwapa makazi mapya, kulingana na Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi. [[New Zealand]] iliwakubali wakimbizi 1,140 mnamo mwaka wa 1999. === Watu wa meli === Neno "watu wa meli" lilikuja kutumika kawaida katika miaka ya 1970 wakati msafara mkubwa wa wakimbizi wa Kivietinamu ulipohama kutoka Vietnam kufuatia [[Vita vya Vietnam]]. Maneno hayo yanatumika sana kuashiria uhamiaji kutoka [[Cuba]], [[Haiti]], [[Moroko]], [[Vietnam]] au [[Albania]]. Wao mara nyingi uyahatarisha maisha yao katika meli zilizoundwa shaghalabaghala na zilizosongamana ili kutoroka uonevu au [[umaskini]] katika mataifa yao ya nyumbani. Matukio yaliyotokana na [[Vita vya Vietnam]] yaliwafanya watu wengi nchini [[Cambodia]], [[Laos]], na hasa [[Vietnam]] kuwa wakimbizi mwishoni mwa miaka ya 1970 na 1980. Mnamo mwaka wa 2001, watafuta hifadhi 353 waliokuwa wakisafiri kwa meli kutoka [[Indonesia]] hadi [[Australia]] walikufa maji chombo chao kilipozama. Hatari kuu kwa mtu wa meli ni kwamba meli wanazozitumia kusafiri zinaweza kuwa chochote ambacho kinaelea majini na kinachoweza kutosha kuwabeba abiria. Ingawa meli ya aina hiyo zilizoundwa shaghalabaghala zinaweza kusababisha janga, mnamo mwaka wa 2003 kundi dogo la wakimbizi 5 wa Kikiuba lilijaribu (bila kufaulu, lakini bila kupatwa na madhara yoyote) kufika jimbo la Florida likitumia lori la aina ya kubebea mizigo la miaka ya 1950 lililofanywa kuelea kutumia mapipa ya mafuta yaliyofungiliwa katika sehemu za upande. Watu wa meli mara nyingi ni chanzo cha utata katika taifa ambapo wananuia kutafuta makao, kama vile [[Marekani]], [[New Zealand]], [[Ujerumani]], [[Ufaransa]], [[Urusi]], [[Canada]], [[Italia]], [[Ujapani]], [[Korea ya Kusini]], [[Uhispania]] na [[Australia]]. Watu wa meli mara nyingi huzuiwa kwa kutumia nguvu kutowasili wanapotaka kufika, kama mfano Sheria ya Kipasifiki ya Australia (ambayo ilidumu kuanzia mwaka wa 2001 hadi mwaka wa 2008), au wanalazimishwa kuingia kizuizini baada ya wao kuwasili. Kuwekwa kizuizini kwa lazima nchini Australia kutakomeshwa, ilivyotangazwa na serikali ya Kazi ya [[Kevin Rudd]] mnamo Julai mwaka 2008, isipokuwa mtafuta hifadhi anayeonekana kuwa na uwezekano wa kuhatarisha usalama wa jamii kwa upana, kama vile kuhatarisha jamii kiafya.<ref>[http://www.abc.net.au/news/stories/2008/07/29/2317303.htm Sweeping changes to mandatory detention announced: ABC News 29/7/2008]</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7530156.stm Australia abandons asylum policy: BBC News 29/7/2008]</ref> == Shida ya wakimbizi kihistoria na wakati wa sasa == === Hali ya wakimbizi katika eneo la Mashariki ya Kati === ==== Wakimbizi wa Kipalestina ==== Kufuatia Israeli kufanywa kuwa taifa mnamo mwaka wa 1948, Vita vya kwanza kati ya Waarabu na Waisraeli vilianza. [[Wapalestina]] wengi tayari walikuwa wakimbizi, na Kutoka kwa Wapalestina] kuliendelea katika kipindi chote cha Vita Vya 1948 dhidi ya Waarabu na Waisraeli na baada ya mpango wa kusitisha vita ambao ulikomesha vita hivyo. Wengi wao wamebaki kuwa wakimbizi kwa vizazi vingi kwani hawakuwaruhusiwa kurudi makwao wala kufanya makao katika nchi za Kiarabu ambapo walikuwa wakiishi. Hali ya wakimbizi na kuwepo kwa makambi mengi ya wakimbizi inaendelea kuwa chanzo cha msuguano katika mgogoro wa Waarabu na Israel. Makisio ya mwisho ya idadi ya wakimbizi yalikuwa 711,000 kulingana na Tume ya Umoja wa Mataifa ya Upatanisho. Wakimbizi wa Kipalestina kutoka mwaka wa 1948 na wazao wao hawashughulikiwi na Mkataba wa mwaka wa 1951 wa Umoja wa Mataifa unaohusiana na Hadhi ya Wakimbizi, bali wanashughulikiwa na Chombo cha Umoja wa Mataifa cha Usaidizi na Kazi cha Wakimbizi wa Kipalestina katika eneo la Mashariki ya Karibu (UNRWA kwa lugha ya Kiingereza), ambalo liliunda vigezo vyake vyenyewe vya uanishaji wa wakimbizi. [https://web.archive.org/web/20101202040928/http://www.un.org/unrwa/refugees/whois.html tovuti ya UNRWA]: <blockquote>Wakimbizi wa Kipalestina ni watu ambao makazi yao ya kawaida yalikuwa Palestina kati ya mwezi Juni mwaka wa 1946 na mwezi Mei mwaka wa 1948, na ambao walipoteza nyumba zao na mbinu za kujipatia riziki kama matokeo ya mgogoro kati ya Waarabu na Israeli mnamo mwaka wa 1948. Huduma za UNWRA zinapatikana kwa wale wote wanaoishi katika eneo lake la kazi na ambao wanawiana na ufafanuzi huu, ambao wameandikishwa na Shirika na ambao wanahitaji msaada. Ufafanuzi wa UNWRA wa mkimbizi pia unajumuisha wazao wa watu ambao walikuwa wakimbizi mnamo mwaka wa 1948. </blockquote> Kwa hivyo wao ndio idadi ya kipekee ya wakimbizi iliyofafanuliwa kisheria kujumuisha wazao wa wakimbizi, ikiwemo wengine ambao pia vinginevyo wanaweza kutazamwa kama watu wasiokuwa na makao. Mnamo mwezi Desemba mwaka wa 2005, Wanatakwimu wa Dunia wa Wakimbizi wa Kamati ya Marekani ya Wakimbizi na Wahamiaji walikadiria idadi jumla ya wakimbizi wa Kipalestina kuwa 2,966,100. ==== Wakimbizi wa Kiyahudi ==== Kati ya Vita Vikuu vya Kwanza vya Dunia na vya Pili, uhamiaji wa Wayahudi kuelekea [[Palestina]] ulihimizwa na [[Harakati za Kizayuni|harakati ya Kizayuni]] iliyokuwa inazidi kukuwa lakini ulikatazwa na mamlaka ya Uingereza katika eneo la Palestina. Nchini Ulaya, mateso dhidi ya Wanaksi yalifikia kilele [[Mauaji ya Kimbari ya Wayahudi]] yalipotendeka na pia mauaji ya halaiki ya Wayahudi wengi wa barani Ulaya yalipofanyika. Mkutano wa Evian, Mkutano wa Bermuda, na mikutano mingine ilishindwa kutatua tatizo la kuwapa makao idadi kubwa ya wakimbizi wa Kiyahudi kutoka Ulaya iliyovamiwa na Wanaksi. Kufuatia kuundwa kwake mnamo mwaka wa 1948, kulingana na Mpango wa Ugawaji wa Umoja wa Mataifa wa 1947, Israeli ilitumia Sheria ya Kurejea, ikiwapa uraia wa Kiisraeli wahamiaji wowote wa Kiyahudi. Takriban wakimbizi 700,000 walifurika kuingia nchini humo, na walipewa makazi katika miji ya mahema iliyoitwa ma'abarot. Baada ya Kufutiliwa mbali kwa [[Umoja wa Kisovyeti]], uhamiaji wa pili mkubwa wa Wayahudi wa Kirusi 700,000 ulikimbilia Israeli kati ya 1990 na 1995. Wayahudi wameishi katika kile ambacho sasa ni majimbo ya Kiarabu angalau tangu kifungoni nchini Babeli (597 KK). Kukataa kwa dunia ya Kiarabu kukubali kuwepo kwa nchi ya Wayahudi kulisababisha kuongezeka kwa ubaguzi na ukatili dhidi ya Wayahudi. Mnamo mwaka wa 1948, shirikisho la Uarabu lilitangaza Wayahudi kuwa raia adui. Akaunti za benki za Kiyahudi na mali ya Kiyahudi yalinyakuliwa, Wayahudi walikamatwa na kufutwa kazi, na masinagogi yalishambuliwa.<ref name="haaretz1">'' All I wanted was justice'' https://web.archive.org/web/20080110192141/http://www.haaretz.com/hasen/spages/941518.html</ref> Katika miaka ya mwanzo baada ya uhuru wa Israel idadi ya Wayahudi katika nchi za Kiarabu ilipungua kwa kiwango kubwa: nchini Yemen, kutoka 55,000 hadi 4,000; Iraq kutoka 135,000 hadi 6000; Aden kutoka 8,000 hadi 800; Misri kutoka 80,000 hadi 50,000, Libya kutoka 38,000 hadi 4,000; na Syria kutoka 30,000 hadi 5000.<ref name="haaretz1"/> Kulingana na takwimu rasmi za Kiarabu, Wayahudi 856,000 walihama kutoka makazi yao katika nchi za Kiarabu tangu mwaka wa 1948 hadi miaka ya mapema ya 1970. Takriban 600,000 kati yao walipata makazi mapya nchini Israeli. Wazao wao, na wale wa Wayahudi wa kutoka nchi ya Iran na Uturuki, sasa hujumuisha idadi ya milioni 3.06 kati ya raia wa Israeli wa Kiyahudi walio kati ya milioni 5.4 na 5.8.<ref name=aiwwj>Schwartz, Adi. [https://web.archive.org/web/20080110192141/http://www.haaretz.com/hasen/spages/941518.html "All I wanted was justice"] ''[[Haaretz]]''. 10 Januari 2008.</ref> Taabu za Wayahudi katika nchi za Kiarabu ilizidi kuwa mbaya zaidi kufuatia [[Vita vya Siku Sita]] vya mwaka wa 1967, vilivyosababisha kutoka kwa idadi kubwa ya Wayahudi waliobaki. Wayahudi wachache sana wanaishi katika nchi za Kiarabu kwa sasa. Mnamo mwaka wa 2007, maazimio sawa (H.Res.185 na S.Res.85) yalipendekezwa na Bunge la [[Marekani]], ili: <blockquote>Kuifanya iwe wazi kuwa Serikali ya Marekani inaunga mkono msimamo kuwa, kama sehemu muhimu ya mpango wowote mpana wa amani, masuala ya wakimbizi na ukiukaji mkubwa wa haki za binadamu wa watu wanaopatikana kwa idadi chache katika nchi za Kiarabu na Kiislamu katika Mashariki ya Kati, Afrika Kaskazini na Ghuba la Kiajemi lazima yatatuliwe kupitia njia inayojumuisha (A) uzingatifu wa haki halali za wakimbizi wote waliofukuzwa kutoka nchi za Kiarabu na Kiislamu katika Mashariki ya Kati, Afrika Kaskazini na Ghuba la Kiajemi; na (B) Kutilia maanani hasara za Wayahudi, Wakristo, na makundi mengine yenye watu wachache kama matokeo ya migogoro ya Kiarabu na Kiisraeli. [http://frwebgate.access.gpo.gov/cgi-bin/getdoc.cgi?dbname=110_cong_bills&docid=f:sr85is.txt.pdf S. Res. 85]</blockquote> Maazimio haya yalijadiliwa mnamo tarehe 19 Julai, mwaka wa 2007 katika mkutano wa nyumba mbili za Bunge za Haki za Binadamu zilipojiandaa kupiga kura. ==== Wakimbizi wa Kiafrika nchini Israeli ==== Tangu mwaka wa 2003, takriban wahamiaji 10,000 wasiokuwa Wayahudi kutoka nchi mbalimbali za Kiafrika wameingia nchini Israeli kinyume cha sheria.<ref name="ynetnews1">1,000 Africans estimated to have infiltrated Israel in 2 weeks, Tani Goldstein, Published: 02.18.08, [http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-3508142,00.html Ynet news]</ref> Takriban wakimbizi 600 kutoka kanda ya [[Darfur]] ya [[Sudan]] wamepewa hadhi ya ukimbizi. Wakimbizi wengine 2,000 kutokana na vita kati ya [[Eritrea]] na [[Ethiopia]] wamepewa ruhusa ya kuwa wakazi kwa muda kwa misingi ya kibinadamu. Nchi ya Israeli haipendi kuwatambua kama wakimbizi kwa hofu ya kuziaibisha nchi za Eritrea na Ethiopia.<ref name="ynetnews1"/> Wahamiaji waliosalia wanaishi nchini Israeli kinyume cha sheria. Mnamo mwaka wa 2007, Israeli iliwafukuza wakimbizi 48 hadi Misri baada ya wao kufanikiwa kuuvuka mpaka, ishirini kati yao walifukuzwa hadi nchi ya Sudan na serikali ya Misri, kwa mujibu wa Shirika la Kimataifa la Msamaha. Mnamo mwezi Agosti mwaka wa 2008 Wanajeshi wa Ulinzi wa Israeli waliwafukuza nchini watafuta hifadhi wengine 91 wa Kiafrika mpakani. Katika kipindi chote cha mwaka huu, polisi wa Kimisri wamewapiga risasi na kuwauwa angalau watafuta hifadhi 20 wa Kiafrika waliokuwa wakijaribu kuingia Israel.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.alertnet.org/thenews/newsdesk/L490874.htm |title=Nakala iliyohifadhiwa |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2009-12-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091204120310/http://www.alertnet.org/thenews/newsdesk/L490874.htm }}</ref> ==== Wakimbizi wa Kirohingya nchini Bangladesh kutoka Burma ==== [[Bangladesh]] huwa makao ya zaidi ya wakimbizi 250,000 Waislamu wa [[Kirohingya]] waliolazimishwa kutoka magharibi mwa [[Burma]] (Myanmar) walipokimbia kati ya miaka ya 1991-1992 ili kuyaepuka mateso ya majeshi ya Kiburma. Wengi wameishi hapo kwa karibu miaka ishirini. Serikali ya Kibangladeshi inawagawanya wakimbizi wa Kirohingya katika makundi mawili - wakimbizi wanaotambulika na wanaoishi katika kambi rasmi na wakimbizi wasiotambulika na wanaoishi katika maeneo yasiyokuwa ya kirasmi au miongoni mwa jamii za Kibangladeshi. Wapatao wakimbizi 30,000 wa Kirohingya ni wakazi wa kambi mbili katika maeneo ya Nayapara na Kutupalong ya Cox, Wilaya ya Bazar nchini Bangladesh. Wakazi wa kambi hizi wanapata huduma za msingi, walioko nje hawapati huduma hizo. Mabadiliko nchini Burma bado yakiwa mbali, lazima Bangladesh iyafahamu mahitaji ya kipindi kirefu ya wakimbizi wote wa Kirohingya nchini, na kuyaruhusu mashirika ya kimataifa kupanua huduma ambazo zitafaidi Warohingya na vilevile jamii. Shirika la [[Umoja wa Mataifa]] la Wakimbizi, UNHCR limekuwa likiwabagua wakimbizi wa Kirohingya kutoka nchini za Burma na Bangladesh. Shirika hilo limekuwa likiwasaidia wakimbizi wa Kirohingya wanaoishi katika makambi. Kwa upande mwingine, shirika hilo halipokei maombi kwa ajili ya hadhi ya ukimbizi kutoka Warohingya wanaowasili upya. Jambo hili linaashiria kuwa shirika hilo linayakiuka mamlaka yake. Kampeni ya kikatili ya utakaso wa kikabila wa Waislamu katika [[Jimbo la Arakan]] IliYofanywa na majeshi ya Kiburma katika kipindi cha miaka ya 1991 na 1992 umesababisha maelfu ya watu wazuiliwe katika makambi ya wakimbizi nchini Bangladesh na makumi ya maelfu kurudishwa makwao ambapo watakandamizwa zaidi. Madai mengi ya mateso ya kidini yameenea, kutumikishwa kufanya kazi ya lazima na kunyimwa uraia wa Warohingya wengi waliolazimishwa kurudi Burma tangu mwaka wa 1996. Wengi wamekimbia tena hadi Bangladeshi kutafuta kazi au makao, au kukimbia uonevu unaotendwa dhidi yao na jeshi la Burma, na baadhi yao wanalazimishwa na vikosi vya usalama vya Burma kuivuka mipaka. Katika miezi michache iliyopita, dhuluma dhidi ya Warohingya katika Jimbo la Arakan imeendelea, ikijumuisha sheria kali za usajili zinazozidi kuwanyima Warohingya uraia, vikwazo vya kutembea, unyakuzi wa ardhi na kuondolewa kutoka ardhi kwa lazima ili kutayarisha njia kwa makazi ya Waburma wa Kibudha, kukithiri kwa kutumikishwa kufanya kazi ya lazima katika miradi miundombinu na kufungwa kwa baadhi ya misikiti, tisa ikihesabika katika kijiji cha Buthidaung ya Kaskazini cha jimbo la Arakan Magharibi katika nusu ya mwisho wa mwaka wa 2006.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.refintl.org/blog/photo-report/luck-draw-rohingya-refugees-bangladesh |title=Luck of the Draw: Rohingya Refugees in Bangladesh |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2009-12-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091219051437/http://www.refintl.org/blog/photo-report/luck-draw-rohingya-refugees-bangladesh }}</ref><ref>[http://www.hrw.org/en/news/2007/03/26/rohingya-refugees-burma-mistreated-bangladesh Human Rights Watch : Rohingya Refugees from Burma Mistreated in Bangladesh]</ref><ref>[http://www.rohingya.org/index.php?option=com_content&task=view&id=191&Itemid=28 Web site of Arakan Rohingya National Organisation]</ref> ==== Wakimbizi kutoka Vita vya Aljeria ==== Vita vya kupigania Uhuru vya Aljeria (1954-1962) viliwang'oa zaidi ya Waalijeria milioni 2, ambao walilazimishwa kuhamia makambi ya kifaransa au kukimbia hadi nchi ya Morocco, Tunisia, na mikoa ya ndani ya Aljeria. Wakazi wenye asili ya Ulaya, ''[[Pieds-Noirs]]'' kwa lugha ya Kifaransa, walijumuisha 10.4% ya idadi jumla ya watu wa [[Aljeria]] mnamo mwaka wa 1962. Katika miezi michache tu mnamo mwaka wa 1962, 900,000 kati yao walikimbia nchi hiyo, idadi hiyo ikiwa ndiyo idadi kubwa zaidi ya watu kuhamishwa hadi nchini Ulaya tangu [[Vita Vikuu vya Pili vya Dunia]]. Msemo uliotumika katika propaganda ya shirika la FLN likitaja jamii ya Pied-noirs ulikuwa "sanduku au jeneza" (''"La valise ou le cercueil''" kwa lugha ya Kifaransa).<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.iht.com/articles/2005/11/11/europe/web.1111globalist.php |title=On French immigrants, the words left unsaid |accessdate=2007-10-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071025053842/http://www.iht.com/articles/2005/11/11/europe/web.1111globalist.php |archivedate=2007-10-25 }}</ref><ref>[http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=940DEFDE1539F935A35757C0A96E948260&sec=&spon=&pagewanted=all For Pieds-Noirs, the Anger Endures]</ref> ==== Yordani ==== Yordani ina mojawapo ya idadi ukubwa zaidi duniani ya wahamiaji huku baadhi ya vyanzo vikidadisi asilimia ya wahamiaji kuwa 60%. Kuelewana kwa dini mbalimbali nchini Yordani, utulivu wa kisiasa, na mafanikio ya kiuchumi umefanya Yordani kuwavutia wale wanaokimbia vurugu na mateso. Yordani pia ina ubora wa maisha wa juu ikilinganishwa na nchi nyingine katika kanda na ikiwa na kiwango kikubwa cha watu wanaoweza kusoma, miundombinu bora ya afya, na mazingira huru ya kijamii na kiuchumi. Yordani ina idadi kubwa ya wahamiaji. Wakimbizi wa Kipalestina hujumuisha karibu nusu ya idadi ya wakazi wa Yordani, hata hivyo wametangamana na jamii ya Kiyordani. Idadi ya wakimbizi kutoka Irak ni kati ya 750,000 na milioni 1 wengi wao wakiishi mjini Amman. Yordani pia ina watu wachache wa Kiarmeni, Kichechen, na Kikirikassa. ==== Lebanon ==== Inakadiriwa kuwa takriban watu 900,000, wanaowakilisha humusi moja ya idadi ya watu kabla ya vita, walilazimishwa kuyahama makazi yao wakati wa Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Lebanon (1975-90).<ref>[http://www.irinnews.org/Report.aspx?ReportId=72218 Lebanon: Haven for foreign militants]</ref> Vita vya mwaka 2006 vya Lebanon viliwaacha Walebanoni takriban milioni moja <ref>Lebanon Higher Relief Council (2007). [http://www.lebanonundersiege.gov.lb/english/F/Main/index.asp? "Lebanon Under Siege"] {{Wayback|url=http://www.lebanonundersiege.gov.lb/english/F/Main/index.asp |date=20060927025252 }}. Retrieved 5 Machi 2007.</ref> na Waisraeli takriban 500,000, bila makao ingawa wengi wao mwishowe waliweza kurudi makwao.<ref>{{cite web | url = http://news.bbc.co.uk/2/hi/middle_east/5257128.stm | title = Middle East crisis: Facts and Figures | publisher = [[BBC News Online]] |date=2006-08-31 | accessdate = 2008-07-13}}</ref> Hamu ya Walebanoni kuhamia nchi zingine imeongezeka tangu mwanzo wa vita. Zaidi ya humusi moja ya Washia, robo moja ya [[Wasunni]], na karibu nusu ya Wamaronaiti wameonyesha hamu ya kutaka kuondoka nchini Lebanon. Karibu theluthi moja ya Wamaronaiti kama hao tayari wamewakilisha maombi yao ya viza kwa mabalozi ya kigeni, na Wakristo wengine 60,000 tayari wamekimbia kutoka Lebanon, tangu Aprili mwaka wa 2007. Wakristo wa Kilebanoni wana wasiwasi kwamba ushawishi wao unapungua, wanaogopa kupanda dhahiri kwa Uislamu haramu, na wana wasiwasi kuhusu uwezekano wa uhasama dhidi ya Wasunni na Washia.<ref>{{cite news|url=http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2007/04/01/wleb01.xml|title=Rise in radical Islam last straw for Lebanon's Christians|author=Michael Hirst|publisher=[[Daily Telegraph]]|date=2007-04-03|updated=1:12am BST 12/04/2007|accessdate=2021-07-13|archivedate=2008-04-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080423155642/http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=%2Fnews%2F2007%2F04%2F01%2Fwleb01.xml}}</ref> ==== Sahara ya Magharibi ==== Inakadiriwa kuwa zaidi ya Wasahrawi 150,000 - watu kutoka eneo linalopiganiwa la [[Sahara ya Magharibi]] - wameishi katika makambi matano ya wakimbizi karibu na Tindouf katika sehemu ya Algeria ya [[Jangwa la Sahara]] tangu mwaka wa 1975.<ref>[http://www.afrol.com/articles/21380 EU donates €10 million to Western Sahara refugees]</ref><ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.umsl.edu/services/govdocs/wofact2005/fields/2194.html |title=Refugees and internally displaced persons |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2009-12-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091206111124/http://www.umsl.edu/services/govdocs/wofact2005/fields/2194.html }}</ref> [[Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]] na [[Shirika la Kimataifa la Chakula]] (WFP kwa lugha ya Kiingereza) hivi sasa yanahusika katika kusaidia wanachokitaja kuwa "wakimbizi 90,000 wanaoishi katika mazingira magumu zaidi", bila kutoa makisio ya jumla ya idadi ya wakimbizi.<ref>[http://www.irinnews.org/Report.aspx?ReportId=74134 Western Sahara: Lack of donor funds threatens humanitarian projects]</ref> ==== Nagorno Karabakh ==== Mgogoro wa Nagorno Karabakh umesababisha watu 528,000 kufukuzwa kutoka makazi (takwimu hii haijumuishi watoto wanaozaliwa kwa watu hawa waliokimbia makazi yao) Waazerbaijani kutoka Armenia walinyakua maeneo mengi ikiwemo Nagorno Karabakh, Waazeri 220,000 na Wakurdi 18,000 walikimbia kutoka [[Armenia]] hadi nchi ya Azerbaijan tangu mwaka wa 1988 hadi mwaka wa 1989.<ref>De Waal, ''Black Garden'', p. 285</ref> Watu 280,000 - karibu watu wote wa kabila la Kiaarmeni - walikimbilia [[Azerbaijan]] wakati wa vita vya kati ya mwaka 1988 na mwaka 1993 kuhusu kanda iliyozozaniwa ya Nagorno-Karabakh.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://ourworld.compuserve.com/homepages/usazerb/refugees.htm |title=Refugees and displaced persons in Azerbaijan |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2008-07-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080725151006/http://ourworld.compuserve.com/homepages/usazerb/refugees.htm }}</ref> Wakati Azerbaijan na Armenia hatimaye zilikubali kusitisha mapigano mnamo mwaka wa 1994, takriban watu 17,000 walikuwa wameuawa, 50,000 walikuwa wamejeruhiwa, na zaidi ya milioni kuachwa bila makao.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.toplum.co.uk/template.asp?articleid=2075&zoneid=4 |title=Europe's Forgotten Refugees |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2011-10-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111008105315/http://www.toplum.co.uk/template.asp?articleid=2075&zoneid=4 }}</ref> ==== Uturuki ==== Kati ya miaka ya 1984 na 1999, PKK na Majeshi ya [[Uturuki]] yalipigana vita, na idadi ya watu ilipungua katika maeneo mengi ya mashambani katika sehemu ya kusini-mashariki, huku raia wa Kikurdi wakihamia vituo vyenye usalama kama vile Diyarbakir, Van, na Şırnak, na pia kuelekea miji ya magharibi mwa Uturuki na hata magharibi mwa Ulaya. Sababu ya idadi ya watu kupungua ilikuwa mauaji ya PKK yaliyotendwa dhidi ya koo za Kikurdi walizoshindwa kudhibiti, umaskini wa eneo la kusini-mashariki, na oparesheni za kijeshi za nchi ya Uturuki.<ref>Radu, Michael. (2001). "The Rise and Fall of the PKK", ''Orbis.'' 45(1):47–64.</ref> Shirika la Kulinda Haki za Binadamu lina kumbukumbu ya matukio mengi ambapo majeshi ya Kituruki yaliwafukuza wakazi wa vijiji kwa lazima, huku yakiharibu nyumba na vifaa ili kuzuia wenyeji hao kurudi. Takriban vijiji 3,000 vya Kikurdi viliharibiwa, vikiwakilisha kufukuzwa kwa watu 378,000 kutoka makazi yao.<ref>[http://www.hrw.org/reports/2005/turkey0305/3.htm#_Toc97005223 Turkey: "Still Critical" - Introduction]</ref><ref>[http://hrw.org/reports/2002/turkey/ DISPLACED AND DISREGARDED: Turkey's Failing Village Return Program]</ref><ref>[http://www.hrw.org/reports/2005/turkey0305/ Prospects in 2005 for Internally Displaced Kurds in Turkey]</ref><ref>[http://store.yahoo.com/hrwpubs/tur.html HRW Turkey Reports] {{Wayback|url=http://store.yahoo.com/hrwpubs/tur.html |date=20110605234545 }}<br />''See also:'' Report D612, Oktoba 1994, "Forced Displacement of Ethnic Kurds" (A Human Rights Watch Publication).</ref> ==== Wakimbizi kutoka vita vya Irak ==== Vita vya Iran na Irak kati ya mwaka wa 1980 hadi mwaka wa 1988, Irak kuivamia Kuwait mnamo mwaka wa 1990, [[Vita vya Kwanza vya Ghuba]] na migogoro ya baadaye yote ilisababisha kuongezeka kwa mamia ya maelfu kama sio mamilioni ya wakimbizi. Iran pia ilitoa hifadhi kwa wakimbizi 1,400,000 wa Kiirak waliokuwa wameng'olewa kutoka makwao kutokana na [[Vita vya Ghuba ya Kiajemi]] (1990-91). Angalau Wakurdi milioni moja wa Irak walipoteza makazi yao wakati wa Kampeni ya Al-Anfal (1986-1989). Vita vinavyoendelea vya Irak vimeongeza mamilioni ya wakimbizi na watu waliotimuliwa kutoka makazi yao. Tangu 2007 Wairaki ndio watu wengi zaidi waliopoteza makazi yao na kuwa wakimbizi kuliko wakazi wa nchi yoyote. Zaidi ya watu 4,700,000, zaidi ya 16% ya wakazi wa Irak, wameng'olewa kutoka makwao.<ref>[http://www.unhcr.org/iraq.html UNHCR | Iraq]</ref> Kati ya hawa, karibu milioni 2 wamekimbia Irak na kujaza nchi zingine, na inakadiriwa kuwa milioni 2.7 ni wakimbizi nchini Irak, huku karibu Wairaki 100,000 wakikimbia na kuingia nchi za Syria na Yordani kila mwezi.<ref>[http://www.cnn.com/2007/WORLD/meast/06/20/damon.iraqrefugees/index.html Iraq refugees chased from home, struggle to cope]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20070904002020/http://www.boston.com/news/world/middleeast/articles/2006/11/03/un_nearly_100000_flee_iraq_monthly/ U.N.: 100,000 Iraq refugees flee monthly]. Alexander G. Higgins, ''[[Boston Globe]],'' 3 Novemba 2006</ref><ref>Anthony Arnove: [http://www.atimes.com/atimes/Middle_East/IC20Ak01.html Billboarding the Iraq disaster] {{Wayback|url=http://www.atimes.com/atimes/Middle_East/IC20Ak01.html |date=20100616142239 }}, ''[[Asia Times]]'' 20 Machi 2007</ref> Ni 1% ya jumla pekee ya wakazi wote wa Irak waliopoteza makazi inayokadiriwa kuishi katika nchi za Magharibi.<ref>[http://www.amnesty.org/en/news-and-updates/report/iraqi-refugees-facing-desperate-situation-20080615 Iraqi refugees facing desperate situation] {{Wayback|url=http://www.amnesty.org/en/news-and-updates/report/iraqi-refugees-facing-desperate-situation-20080615 |date=20100125094608 }}, Amnesty International</ref> Takriban 40% ya Wairaki wa daraja la kati wanaaminika kukimbia, Umoja wa Mataifa umesema. Wengi wao wanatoroka kwa sababu ya utaratibu wa mateso na hawana nia ya kurudi. Kila aina ya watu, kutoka wahadhiri wa vyuo vikuu hadi waokaji, wamelengwa na wanamigambo, wapiganaji na wahalifu. Takriban waalimu wa shule 331 waliwawa katika miezi minne ya kwanza ya mwaka wa 2006, kulingana na Shirika la Ulinzi wa Haki za Kibinadamu, na angalau madaktari 2,000 wa Kiiraki wameuawa na 250 kutekwa nyara tangu uvamizi wa Marekani wa mwaka 2003.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=/c/a/2007/01/16/MNG2MNJBIS1.DTL |title=40% of middle class believed to have fled crumbling nation |accessdate=2010-01-10 |archive-date=2012-05-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120514154640/http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=%2Fc%2Fa%2F2007%2F01%2F16%2FMNG2MNJBIS1.DTL |url-status=dead }}</ref> Wakimbizi wa Irak nchini [[Syria]] na [[Yordani]] huishi katika jamii maskini ambapo hawasaidiwi vilivyo na nchi za kimataifa ili kupunguza shida zao na ambapo wanapata ulinzi mdogo sana wa kisheria.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.iht.com/articles/2007/08/09/asia/refugees.php |title=Iraq's middle class escapes, only to find poverty in Jordan |accessdate=2008-05-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080501105155/http://www.iht.com/articles/2007/08/09/asia/refugees.php |archivedate=2008-05-01 }}</ref> Nchini Syria pekee inakadiriwa kuwa wasichana na wanawake 50,000 wa Kiiraki, wengi wao wajane, wanalazimishwa kufanya ukahaba ili wajipatie riziki.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://news.independent.co.uk/world/middle_east/article2701324.ece |title='50,000 Iraqi refugees' forced into prostitution |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080708215548/http://news.independent.co.uk/world/middle_east/article2701324.ece |archivedate=2008-07-08 |=https://web.archive.org/web/20080708215548/http://news.independent.co.uk/world/middle_east/article2701324.ece }}</ref><ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.radionetherlands.nl/currentaffairs/iraq070824 |title=Iraqi refugees forced into prostitution |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081101164711/http://www.radionetherlands.nl/currentaffairs/iraq070824 |archivedate=2008-11-01 }}</ref> Kulingana na Shirika la Kimataifa la Wakimbizi lenye makao yake mjini [[Washington]], kati ya wakimbizi milioni 4.2 wachache kuliko 800 wameruhusiwa kuingia Marekani tangu uvamizi wa 2003. [[Uswidi]] imewakubali 18,000 na [[Australia]] imewapa wakimbizi takriban 6,000 makao mapya.<ref>[http://www.theaustralian.news.com.au/story/0,20867,21835052-2703,00.html US in Iraq for 'another 50 years'] {{Wayback|url=http://www.theaustralian.news.com.au/story/0,20867,21835052-2703,00.html |date=20091001111702 }}, [[The Australian]], 2 Juni 2007</ref> Kufikia mwaka wa 2006 Uswidi ilikuwa imewapa ulinzi wakimbizi wengi kuliko nchi zote za Ulaya kwa jumla. Hata hivyo, kufuatia wito ambao hukujibiwa kwa wanachama wenzake wa Ulaya wa kushikamana zaidi, Mnamo Julai 2007 Uswidi ilianzisha sera kali zaidi kwa watafuta hifadhi wa Kiiraki, sera ambayo inatarajiwa kupunguza kiwango cha utambuzi mnamo mwaka wa 2008.<ref>{{cite web|url=http://www.ecre.org/files/ECRE_Survey_Iraq_2008.pdf|format=PDF|title=Five years on Europe is still ignoring its responsibilities towards Iraqi refugees|publisher=ECRE|accessdate=2008-09-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080517125643/http://www.ecre.org/files/ECRE_Survey_Iraq_2008.pdf|archivedate=2008-05-17}}</ref> Tangu Septemba mwaka wa 2007 [[Syria]] iliamua kutekeleza mpango mkali wa utoaji viza ili kupunguza idadi ya Wairaki waliokuwa wakiingia nchini humo kwa idadi ya takriban 5,000 kila siku. Kufanya hivyo kulikata njia ya kipekee ya kutoroka ya maelfu ya wakimbizi waliokuwa wakikimbia vita vya wenyewe kwa wenyewe nchini Irak. Amri ya serikali ambao ilianza kutekelezwa mnamo tarehe 10 Septemba, mwaka wa 2007 inakataza wamiliki pasipoti wa Kiiraki kuingia nchini Syria isipokuwa wale ambao ni wafanyabiashara na wasomi. Kabla ya wakati huo, Syria ilikuwa nchi pekee iliyokuwa imepinga kanuni kali dhidi ya kuwakubali wakimbizi wa Kiiraki kuingia.<ref>[http://article.wn.com/view/2007/09/03/Syria_moves_to_restrain_Iraqi_refugee_influx/ Syria moves to restrain Iraqi refugee influx]</ref><ref>[http://www.smh.com.au/news/World/Syria-to-restricts-Iraqi-refugee-influx/2007/09/03/1188783155869.html Syria to restricts Iraqi refugee influx]</ref> ==== Makundi ya kidini yenye watu wachache zaidi katika eneo la Mashariki ya Kati ==== Ingawa Wakristo Waashuru wanawakilisha chini ya 5% ya idadi ya wakazi wa Irak, wao hujumuisha 40% ya idadi ya watu wanaokimbia Irak, kwa mujibu wa [[UNHCR|Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]].<ref>[http://www.usatoday.com/news/world/iraq/2007-03-22-christians-iraq_N.htm Christians, targeted and suffering, flee Iraq]</ref><ref>[http://www.asianews.it/index.php?l=en&art=7410 Terror campaign targets Chaldean church in Iraq]</ref> Katika karne ya 16, Wakristo walikuwa nusu ya wakazi wote wa Irak.<ref>[http://www.unhcr.org/cgi-bin/texis/vtx/iraq?page=news&id=461e5a644 UNHCR |Iraq]</ref> Mwaka wa 1987, sensa ya mwisho ya Irak ilipofanywa, Wakristo milioni 1.4 walihesabiwa.<ref>[http://www.irinnews.org/report.aspx?reportid=61897 Christians live in fear of death squads]</ref> Lakini kwa sababu vita vya sasa vimeongeza uhasama wa Waislamu, idadi ya Wakristo imeshuka hadi takriban 500,000, ambao wapatao 250,000 wanaishi mjini [[Baghdad]].<ref>[http://www.guardian.co.uk/pope/story/0,,1961207,00.html 'We're staying and we will resist']</ref> Isitoshe, jamii ndogo za [[Wamandayo]] na [[Wayazidi]] zinakabiliana na hatari ya kuangamizwa kutokana na [[utakaso wa kikabila]] unaofanywa na wanamgambo wa [[Kiislamu]].<ref>{{cite news|last=Crawford|first=Angus|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/middle_east/6412453.stm|publisher=BBC News|date=2007-03-04|title=Iraq's Mandaeans 'face extinction' }}</ref><ref>{{cite news|last=Damon|first=Arwa|coauthors=Mohammed Tawfeeq and Raja Razek|url=http://edition.cnn.com/2007/WORLD/meast/08/15/iraq.main/index.html?iref=topnews|title=Iraqi officials: Truck bombings killed at least 500|publisher=CNN|date=2007-08-15|access-date=2010-01-10|archive-date=2007-11-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20071118172345/http://edition.cnn.com/2007/WORLD/meast/08/15/iraq.main/index.html?iref=topnews|url-status=dead}}</ref> Vitongoji vizima mjini [[Baghdad]] vilitakaswa kikabila na wanamgambo wa Kishia na wa Kisunni.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/iraq-is-disintegrating-as-ethnic-cleansing-takes-hold-478937.html |title=Iraq is disintegrating as ethnic cleansing takes hold |accessdate=2008-08-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080820035652/http://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/iraq-is-disintegrating-as-ethnic-cleansing-takes-hold-478937.html |archivedate=2008-08-20 }}</ref><ref>{{Rejea tovuti |url=http://weekly.ahram.org.eg/2006/784/sc4.htm |title="There is ethnic cleansing" |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101012224431/http://weekly.ahram.org.eg/2006/784/sc4.htm |archivedate=2010-10-12 }}</ref> Picha za setelaiti zinaonyesha kuwa utakaso wa kikabila nchini Irak ulikuwa sababu muhimu ya mafanikio "kuongezeka".<ref>[http://www.reuters.com/article/scienceNews/idUSN1953066020080919 Satellite images show ethnic cleanout in Iraq], Reuters, 19 Septemba 2008</ref> Msimamo wa serikali ya Marekani kuhusu wakimbizi ni kwamba kuna ukandamizaji wa makundi ya kidini yenye watu wachache katika eneo la [[Mashariki ya Kati]] na nchini [[Pakistan]] hasa Wakristo, Wahindu, na vilevile madhehebu ya Kiislamu ya Ahmadiya na Zikri. Nchini [[Sudan]] ambapo [[Uislamu]] ndiyo [[dini rasmi]] ya nchi, Waislamu hushikilia wadhifa mkubwa serikalini na wao hudhibiti shughuli za Wakristo, wafuasi wa dini za jadi za kiasili za Kiafrika na wengine wasiokuwa Waislamu [http://www.state.gov/g/drl/rls/irf/2005/51662.htm]. Suala la wakimbizi wa Kiyahudi, wa Kikristo na wengineo kutoka nchi za [[Kiarabu]] na [[Kiislamu]] liliwasilishwa mnamo Machi mwaka wa 2007 mbele ya Bunge la Marekani. Katika Jamhuri ya Kiislamu ya [[Iran]], Wakristo wachache wananchi wanalalamikia ukosefu wa uhuru wa dini katika nchi za Kiislamu zenye wafuasi wachache <ref>[http://www.iranchristians.org/prayer.shtml] {{Wayback|url=http://www.iranchristians.org/prayer.shtml |date=20090926195822 }}</ref>, huku Wabahá'í vilevile wakiyakimbia mateso ya kidini <ref>[http://www.uga.edu/bahai/News/102800.html] {{Wayback|url=http://www.uga.edu/bahai/News/102800.html |date=20100603140644 }}</ref>. === Kuhama kwa wakimbizi Barani Asia === ==== Afghanistan ==== Tangu [[Urusi]] ivamie nchi ya Afghanistan mnamo mwaka wa 1979 hadi miaka ya mapema 1990, [[Vita vya Afghanistan]] (1978-92) vilisababisha zaidi ya wakimbizi milioni sita kukimbia kuelekea nchi jirani za Pakistan na Iran, na kuifanya [[Afghanistan]] iwe nchi yenye kuzalisha wakimbizi wengi zaidi duniani. Katika kilele cha Afghanistan kuvamiwa na Wasovyeti, takriban wakimbizi milioni saba wa Kiafghanistani walikimbilia usalama nchini Pakistan, hivyo kuifanya Pakistan nchi ya kipekee kuwahi kuwa na idadi kubwa kama hiyo ya wakimbizi. Idadi ya wakimbizi ilipanda na kushuka kulingana na mawimbi ya vita, huku maelfu zaidi wakikimbia baada ya kundi la [[Taliban]] kuyachukua mamlaka mnamo mwaka wa 1996. Uvamizi wa Marekani wa nchi ya Afghanistan mnamo mwaka wa 2001 na [[utakaso wa kikabila]] uliondelea na ghasia za kikabila pia zilisababisha watu zaidi kuyapoteza makazi yao. Ingawa wachache wamerudishwa makwao, mpango uliofadhiliwa na Umoja wa Mataifa kutoka Iran hadi Pakistan, sensa ya mwaka 2007 ya Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi ilitambua zaidi ya wakimbizi milioni mbili ambao bado walikuwa wakiishi nchini Pakistan pekee. Tangu mwezi Februari mwaka wa 2007, Iran ilikuwa nchi nyumbani kwa wakimbizi 915,000 wa Kiafghani na wakimbizi 54,000 wa Kiiraki.<ref name=IRIN>{{cite news|url=http://www.irinnews.org/Report.aspx?ReportId=70450|title=Afghan refugees given repatriation extension|date=2007-02-28|work=IRIN|publisher=UN Office for the Coordination of Humanitarian Affairs|accessdate=2009-10-10}}</ref> Mnamo mwaka wa 2002, Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi ulianza mpango wa hiari wa kuwarudisha Waafghanistani nyumbani.<ref name=IRIN/> Tangu mwishoni mwa Aprili mwaka wa 2007, serikali ya Iran imewarudisha wakimbizi ambao hawajasajiliwa (na wachache waliosajiliwa) waliokuwa wakiishi na kufanya kazi nchini Iran kwa lazima hadi Afghanistan. Kuwarudisha wakimbizi hao nyumbani kwa nguvu, huku wengi wao wakiwa wameishi nchini Iran na [[Pakistan]] kwa muda wa karibu miongo mitatu, ni sehemu ya mipango kubwa ya nchi hizi mbili za kuwarudisha wakimbizi wote wa Kiafghanistan makwao. Wataalam wanasema mpango huu utakuwa 'janga' kwa nchi ya Afghanistan.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.worldpoliticsreview.com/article.aspx?id=834 |title=Iranian Deportations Raise Fears of Humanitarian Crisis in Afghanistan |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2008-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080305033159/http://www.worldpoliticsreview.com/article.aspx?id=834 }}</ref><ref>[http://www.csmonitor.com/2007/0214/p06s02-wosc.html To root out Taliban, Pakistan to expel 2.4 million Afghans]</ref> Waafghanistan 362,000 walifukuzwa kutoka nchini humo mnamo mwaka wa 2008 .<ref name="Fars">{{cite news|url=http://english.farsnews.ir/newstext.php?nn=8807141624|title=Afghanistan denies laxity in visa rules|date=2009-10-06|publisher=Fars News Agency|accessdate=2009-10-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314131208/http://english.farsnews.ir/newstext.php?nn=8807141624|archivedate=2012-03-14}}</ref> ==== Ugawaji wa 1947 ==== Ugawaji wa Bara ndogo la Uhindi ili kuunda nchi za [[India]] na [[Pakistan]] mnamo mwaka wa 1947 ulisababisha '''kuhama kukubwa zaidi kwa binadamu kihistoria''': ubadilishanaji wa Wahindu na Wakalasinga 18,000,000 (65% kutoka Bangladesh na 35% kutoka Pakistan) na [[Waislamu]] (kutoka India). Wakati wa kipindi cha Vita ya Ukombozi vya Bangladesh vya mwaka wa 1971, kutokana na vita vya wenyewe kwa wenyewe nchini Bangladesh (iliyofahamika apo awali kama Pakistan ya Mashariki) na Oparesheni tafuta-taa, zaidi ya Wabangladeshi milioni kumi waliokuwa wazungumzaji wa lugha ya Kibengali walikimbilia nchi jirani ya Uhindi . ==== Wakimbizi wa Kibangladeshi nchini Uhindi mnamo mwaka wa 1971 ==== Kama matokeo ya Vita vya Ukombozi vya Bangladesh, mnamo tarehe 27 Machi mwaka wa 1971, Waziri Mkuu wa India, [[Indira Gandhi]], alionyesha kuunga mkono kamili kwa serikali yake kwa mapambano ya Kibangladeshi ya uhuru. Mpaka wa Bangladesh na Uhindi ulifunguliwa ili kuwapa Wabangladeshi walioadhirika kivita makao salama nchini Uhindi. Serikali za Bengal Magharibi, Bihar, Assam, Meghalaya na Tripura zilianzisha makambi ya wakimbizi mpakani. Maafisa wa jeshi la Kibangladeshi waliokuwa uhamishoni na jeshi la Uhindi mara moja walianza kutumia makambi haya kwa ajili ya kuwaajiri na kuwafunza wanachama wa Mukti Bahini. Wakati wa Vita vya Uhuru vya Bangladesh takriban Wabangladeshi milioni 10 walikimbia nchi kuepuka mauaji na mateso ya kinyama waliyotendewa na Jeshi la [[Pakistan]]. Wakimbizi wa Kibangladeshi wanajulikana kama "Chakmas"' nchini India. ==== Maeneo ya Himalaya ==== Baada ya msafara wa kutoka wa Watibeti wa mwaka 1959, kuna zaidi ya Watibeti 150,000 wanaoishi nchini [[Uhindi]], wengi katika makazi katika Dharamsala, Mysore, na Nepal. Hawa ni pamoja na watu ambao wamekimbia kwa kuikwea milima ya [[Himalaya]] wakitoroka eneo la [[Tibet]], wakiwa na watoto wao na wajukuu wao. Nchini Uhindi idadi kuu ya Watibeti wanaozaliwa nchini humo bado hawana uraia na wao hubeba hati iitwayo Kadi ya Utambulisho inayotolewa na serikali ya Uhindi badala ya pasipoti. Waraka huo unasema kuwa uraia wa mtu mwenye kuubeba waraka ni wa Kitibeti. Ni waraka huo ambao mara nyingi hukataliwa kama hati halali ya kusafiri katika idara nyingi za forodha na uhamisho. Wakimbizi wa Kitibeti pia humiliki Kitabu cha Kijani Kibichi kinachotolewa na Serikali ya Tibet Uhamishoni kwa haki na wajibu kuelekea utawala huu. Kati ya mwaka 1991 na mwaka wa 1992, [[Bhutan]] iliwafukuza takriban watu 100,000 wa kabila la Kinepali wenye asili ya nchi ya Nepal, wengi ambao wamekuwa wakiishi katika makambi saba ya wakimbizi katika Nepal mashariki tangu wafukuzwe. Mnamo mwezi Machi mwaka wa 2008, idadi hii ilianza kupewa makazi ya kudumu miaka mingi katika nchi tatu zikiwemo [[Marekani]], [[New Zealand]], [[Udenimaki]] na [[Australia]]. Kwa sasa, [[Marekani]] inajibidiisha kuwapa makao mapya zaidi ya wakimbizi 60,000 kati yao nchini Marekani kama harakati ya kuwapa makazi katika nchi ya tatu.<ref>{{cite news | url = http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/7082586.stm | title = Bhutan refugees are 'intimidated' | author = Bhaumik, Subir | date = 7 Novemba 2007 | work = BBC News | accessdate = 2008-04-25}}</ref> Wakati uo huo, ipatao Wanepali 200,000 walipoteza makao wakati wa ukereketwa wa Kimao na Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Nepali vilivyomalizika mnamo mwaka wa 2006. Zaidi ya raia wa Kipakistani milioni 3 wameyakimbia makazi yao baada ya Vita katika eneo la Kaskazini-Magharibi la Pakistan (tangu mwaka 2004-hadi wa leo) kati ya serikali ya Kipakistan na wanamigambo wa Kitaliban.<ref>[http://www.upi.com/Top_News/2009/05/30/34-million-displaced-by-Pakistan-fighting/UPI-68801243704876/ 3.4 million displaced by Pakistan fighting]. United Press International. 30 Mei 2009.</ref> ==== Watamil wa Sri Lanka ==== Vita vya wenyewe kwa wenyewe nchini [[Sri Lanka]] (tangu mwaka wa 1983 hadi mwaka wa 2009) vimefanya mamilioni kukimbia makazi na wengine kufanywa kuwa wakimbizi. Watamil wa Kisiri Lanka wametoroka hadi [[Uhindi]], [[Ulaya]] (hasa [[Ufaransa]], [[Udenmaki]], [[Uingereza]], na [[Ujerumani]]), na [[Kanada]] (zaidi ya watu 103,625). ==== Kashmir ==== Wakashmiri takriban milioni moja wa Kiislamu wanaoishi katika sehemu ya Kashmir inayosimamiwa na Uhindi walikimbilia Kashmir inayosimamiwa na Pakistan kwa hofu ya kutendewa mauaji ya kimbari mikononi mwa jeshi la Uhindi lililotumwa pale kukabiliana na harakati ya utengano ya tangu mwaka 1988. Wahindu Wakashmiri wa Kipandit takriban 300,000 (makisio ya upeo wa chini) wamehamishwa makazi yao kutoka Kashmir na mashirika ya utengano ya Kipakistan. Kulingana na Tume ya Taifa ya Haki za Binadamu, Wakashmiri wa Kipandit takriban 300,000 wamelazimika kuondoka Kashmir. Lakini makundi ya Kikashmiri yanadadisi kuwa idadi ya wahamiaji inakaribia 500,000.<ref>[https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/in.html India] {{Wayback|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/in.html |date=20080611033144 }}, ''The World Factbook''. Retrieved 20 Mei 2006.</ref> ==== Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Tajikistan ==== Tangu mwaka wa 1991, kiasi kikubwa cha idadi ya watu nchini humo ambao si Waislamu, ikiwemo Warusi wa Wayahudi wamekimbia [[Tajikstan]] kwa sababu ya [[umaskini]] mwingi, ukosefu wa usalama, na Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Tajikistan (1992-1997).<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/4420922.stm Russians left behind in Central Asia], by Robert Greenall, [[BBC News]], 23 Novemba 2005.</ref> Mnamo mwaka wa 1992, kiasi kikubwa cha watu wa Kiyahudi nchini humo walihamishwa hadi [[Israeli]].<ref>[http://www.jewishsf.com/bk960906/iend.htm For Jews in Tajikistan, the end of history is looming]</ref> Na vita vya wenyewe kwa wenyewe vilipokwisha, Tajikistan ilikuwa katika hali ya kusambaratika. Takriban watu milioni 1.2 walikuwa wakimbizi ndani na nje ya nchi.<ref name=TOLL>[https://web.archive.org/web/20060707150122/http://www.un.org/events/tenstories_2006/story.asp?storyID=600 Tajikistan: rising from the ashes of civil war] United Nations</ref> ==== Uzbekistan ==== Mnamo mwaka wa 1989, baada ya mashambulizi makali dhidi ya Waturuki wa Kimeskhetian katika Bonde la Ferghana la Asia ya Kati, karibu Waturuki 90,000 wa Kimeskhetian walikimbia nchi ya [[Uzbekistan]].<ref>[http://www.irinnews.org/report.aspx?reportid=28663 Focus on Mesketian Turks]</ref><ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.cal.org/co/pdffiles/mturks.pdf |title=Meskhetian Turk Communities around the World |accessdate=2007-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070714205907/http://www.cal.org/co/pdffiles/mturks.pdf |archivedate=2007-07-14 }}</ref> ==== Asia ya Kusini-mashariki (Vita vya Vietnam) ==== Kufuatia wakomunisti kuyachukua mamlaka katika nchi za Vietnam, Cambodia, na Laos mnamo mwaka wa 1975, takriban watu milioni tatu walijaribu kutoroka katika miongo iliyofuata. Kadiri wakimbizi wengi walivyofurika kila siku, ndivyo rasilimali za nchi zilizowapokea zilivyozidi kuwa chache. Taabu za watu wa meli ikawa shida kuu ya kimataifa ya kibinadamu. [[Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]] (UNHCR kwa lugha ya Kiingereza) ulijenga makambi ya wakimbizi katika nchi jirani ili kufanya mchakato wa watu wa meli. Bajeti ya Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi iliongezeka kutoka dola milioni 80 mnamo mwaka wa 1975 hadi dola milioni 500 mnamo mwaka wa 1980. Kwa kazi yake katika eneo la Indochina, Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi ulipatiwa tuzo ya Amani la Nobel mnamo mwaka wa 1981. * Idadi kubwa ya wakimbizi wa Kivietinamu ilitokea baada ya 1975 wakati ambapo Vietnam ya Kusini ilinyakuliwa na vikosi vya kikomunisti. Wengi walijaribu kutoroka, baadhi yao wakitumia meli, hivyo kuanzisha utumizi wa maneno "watu wa meli." Wakimbizi wa Kivietinamu walihama hadi [[Hong Kong]], [[Ufaransa]], [[Marekani]], [[Kanada]], [[Australia]], na nchi nyinginezo, ambapo waliunda jamii kubwa za wataalam kutoka nchi geni, hasa nchini Marekani. * Waathirika wa utawala wa Khmer Rouge nchini [[Cambodia]] walikimbia na kuvuka mpaka ambapo waliingia nchi ya [[Thailand]] baada ya uvamizi wa Kivietinamu wa 1978-79. Takriban watu 300,000 kati ya hawa hatimaye walipewa makao mapya nchini [[Marekani]], [[Ufaransa]], [[Kanada]], na [[Australia]] kati ya mwaka wa 1979 na mwaka 1992, wakati makambi yalifungwa na watu waliobaki kurudishwa makwao. * Takriban Walao 400,000 walikimbilia Thailand baada ya [[Vita vya Vietnam]] na Wakomunisti kuyachukua mamlaka mnamo mwaka wa 1975. Baadhi yao walitoroka kwa sababu ya mateso yenye misingi ya kidini au kikabila waliyotendewa na serikali. Wengi wao walikimbia kati ya mwaka wa 1976 na mwaka wa 1985 na kuishi katika makambi ya wakimbizi mpakani mwa [[Thailand]] na [[Laos]]. Wengi wao walipata makao nchini [[Marekani]], [[Kanada]], [[Ufaransa]], na [[Australia]]. Nchini [[Marekani]] wengi wao waliishi katika maeneo ya Jimbo la Washington, California, Washington DC, Texas, Virginia, na Minnesota. * Wamien au Wayao hivi karibuni waliishi katika eneo la [[Vietnam]] kaskazini, [[Laos]] kaskazini na kaskazini mwa [[Thailand]]. Mnamo mwaka wa 1975, vikosi vya Lao vya Kipathet vilianza kulipiza kisasi kuhusika kwa Wamien wengi kama askari katika Vita vya Kisiri nchini Laos vilivyodhaminiwa na Shirika la Ujasusi la Marekani (CIA katika lugha ya Kiingereza). Kama ishara ya shukrani kwa watu wa Kihmong na Kimien waliokuwa wanachama wa jeshi la kisiri la Shirika la Ujasusi la Marekani. Marekani iliwakubali wengi wao kama wakimbizi na kuwafanya kuwa raia wa Kimarekani (Wamien wa Kimarekani). Wahmong wengi zaidi wanaendelea kutafuta hifadhi katika nchi jirani ya Thailand [http://www.nationmultimedia.com/2006/06/07/national/national_30005937.php] {{Wayback|url=http://www.nationmultimedia.com/2006/06/07/national/national_30005937.php |date=20090825202845 }}. * Kutokana na mateso ya kikabila dhidi ya Wakaren, Wakarenni na wakazi wengine wenye idadi chache ya watu nchini Burma ([[Myanmar]]) idadi kubwa ya wakimbizi wanaishi mpakani mwa Thailand katika makambi yenye takriban watu 100,000. * Makabila ya Kiislamu kutoka Burma, Warohingya na Waarakanisi wamekuwa wakiishi katika makambi nchini [[Bangladesh]] tangu miaka ya 1990 [http://hrw.org/reports/2000/burma/burm005-01.htm] [http://www.burmalibrary.org/show.php?cat=463]. === Kuhama kwa wakimbizi barani Afrika === Tangu miaka ya 1950, mataifa mengi barani [[Afrika]] yamekumbwa na vita vya wenyewe kwa wenyewe na vita vya kikabila, hivyo kuzalisha idadi kubwa ya wakimbizi wa mataifa na makabila mbalimbali. Mgawanyiko wa Afrika kuwa nchi mbalimbali za kikoloni za [[Ulaya]] mnamo mwaka wa 1885, ambao ulitumiwa kuunda mipaka ya mataifa yaliyopata uhuru wao upya miaka ya 1950 na 1960, imedokezwa kama sababu kuu iliyosababisha Afrika kukumbwa na mapambano mengi ya wenyewe kwa wenyewe. Idadi ya wakimbizi barani Afrika iliongezeka kutoka 860,000 mnamo mwaka wa 1968 hadi 6,775,000 kufikia mwaka wa 1992 ([http://www.britannica.com/eb/article?tocId=9063038 Kamusi elezo ya Britannica, 2004]). Kufikia mwisho mwa mwaka wa 2004, idadi hiyo ilikuwa imeshuka hadi wakimbizi 2,748,400, kulingana na [[Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]] [https://web.archive.org/web/20100415001813/http://www.unhcr.ch/cgi-bin/texis/vtx/statistics/opendoc.pdf?tbl=STATISTICS&id=42b283744]. (takwimu hiyo haijumuishi idadi ya watu waliokimbia makazi yao, ambao hawavuki mipaka ya kimataifa na kwa hivyo hawaambatani na ufafanuzi rasmi wa mtu ambaye anafaa kuitwa mkimbizi.) Wakimbizi wengi barani Afrika huvuka na kuingia nchi jirani ili kutafuta usalama; mara nyingi, nchi za Kiafrika ni nchi za asili za wakimbizi na nchi za hifadhi za wakimbizi wengine kwa wakati mmoja. [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]], kwa mfano, ilikuwa nchi ya asili ya wakimbizi 462,203 mwishoni mwa mwaka 2004, lakini nchi ya hifadhi kwa wakimbizi wengine 199,323. Nchi za Afrika ambapo wakimbizi 5,000 au zaidi walitoka kufikia mwisho wa mwaka 2004, zimeorodheshwa hapa kwa mpangilio wa kupungua wa idadi ya wakimbizi. ([[Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]],, Jedwali ya 3.) Idadi kuu ya wakimbizi ni kutoka nchi ya Sudan na wamekimbia [[Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Sudan]] vilivyoendelea kwa kipindi kirefu kabla ya kuisha hivi majuzi na hivi karibuni [[mgogoro wa Darfur]] na wengi wao wanapatikana nchini [[Chad]], [[Uganda]], [[Ethiopia]], na [[Kenya]]. {| width="100%" |width="30%" align=left valign=top| * [[Angola]]: 228,838 * [[Burundi]]: 485,764 * [[Cameroon]]: 7,629 * [[Central African Republic]]: 31,069 * [[Chad]]: 52,663 * [[Côte d'Ivoire]]: 23,655 * [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]]: 462,203 |width="30%" align=left valign=top| * [[Eritrea]]: 131,119 * [[Ethiopia]]: 63,105 * [[Ghana]]: 14,767 * [[Liberia]]: 335,467 * [[Nigeria]]: 23,888 * [[Jamhuri ya Kongo]]: 28,152 * [[Rwanda]]: 63,808 |width="30%" align=left valign=top| * [[Senegal]]: 8,332 * [[Sierra Leone]]: 41,801 * [[Somalia]]: 389,272 * [[Sudan]]: 930,612 * [[Togo]]: 10,819 * [[Uganda]]: 31,963 * [[Zimbabwe]]: 9,568 |} ==== Angola ==== Upinzani dhidi ya ukoloni katika kipindi cha miaka ya 1960 na 1970 mara nyingi kulisababisha misafara mikubwa ya Walowezi wenye asili ya Kiulaya kuhama bara la Afrika - hasa kutoka Afrika Kaskazini (Watu wenye asili ya Ulaya yaani "pied noirs" milioni 1.6 ),<ref>[http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=940DEFDE1539F935A35757C0A96E948260&sec=&spon=&pagewanted=all For Pieds-Noirs, the Anger Endures], The New York Times, 6 Aprili 1988</ref> kutoka nchi za Kongo, Msumbiji na Angola.<ref>[http://www.economist.com/world/mideast-africa/displayStory.cfm?story_id=12079340 Flight from Angola], ''The Economist '', 16 Agosti 1975</ref> Kufikia miaka ya kati ya 1970, maeneo yaliyotawaliwa na Ureno barani Afrika yalikuwa yamepotea kutoka mikononi mwao, na Wareno takriban milioni moja au watu wa asili ya Kireno walihama kutoka maeneo hayo (hasa [[Angola]] ya Kireno na [[Msumbiji]]) kama wakimbizi hohehahe- yaani "retornados".<ref>[http://countrystudies.us/portugal/48.htm Portugal - Emigration], Eric Solsten, ed. Portugal: A Country Study. Washington: GPO for the Library of Congress, 1993.</ref> [[Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Angola]] (1975-2002), mojawapo ya migogoro mikubwa zaidi na yenye kusababisha vifo vingi iliyotokana na [[Vita Baridi]], ilitokea muda mfupi baadaye na kuenea katika nchi iliyokuwa imeanza kujitegemea upya. Takriban watu milioni moja waliuawa, milioni nne wakawachwa bila makao na wengine nusu milioni wakatoroka kama wakimbizi.<ref>[http://www.unhcr.org/publ/PUBL/4136de7f6.html Refugees Magazine Issue 131: (Africa) – Africa At A Glance], UNHCR</ref> ==== Uganda ==== Katika miaka ya 1970 [[Uganda]] na mataifa mengine ya Afrika Mashariki yalitekeleza sera za ubaguzi wa rangi zilizolenga wakazi wa Kiasia katika kanda hiyo. Uganda chini ya uongozi wa [[Idi Amin]] ilikuwa maarufu sana katika sera zake dhidi ya Waasia, ambazo hatimaye zilisababisha kufukuzwa na [[utakaso wa kikabila]] wa idadi chache ya watu wa Uganda waliokuwa Waasia.<ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/136628.cms Ugandan refugees recount black deeds of 'butcher of Kampala']</ref> Idadi kubwa ya Waasia 80,000 wa Uganda walikuwa Wahindi waliokuwa wamezaliwa nchini humo. [[Uhindi]] ilikuwa imekataa kuwakubali.<ref>[http://www.theage.com.au/news/business/uk-indians-taking-care-of-business/2006/03/07/1141701511987.html UK Indians taking care of business]</ref> Idadi kubwa ya Wahindi waliofukuzwa hatimaye walipata makazi [[Uingereza]], [[Kanada]] na [[Marekani]].<ref>[http://www.bbc.co.uk/legacies/immig_emig/england/suffolk/article_1.shtml Uganda's loss, Britain's gain]</ref> ==== Mgogoro wa wakimbizi wa eneo la Maziwa Makuu ==== [[Picha:Rwandan refugee camp in east Zaire.jpg|thumb|Kambi ya wakimbizi nchini Zaire, mnamo mwaka wa 1994]] Kufuatia [[Mauaji ya Kimbari ya Rwanda]] ya mnamo mwaka wa 1994, zaidi ya watu milioni mbili walikimbilia nchi jirani, hususan [[Zaire]]. Makambi ya wakimbizi baada ya hapo yalidhibitiwa na serikali ya awali na Wanamigambo wa Kihutu ambao walitumia makambi kama maeneo misingi ya kufanya mashambulizi dhidi ya serikali mpya nchini [[Rwanda]]. Hatua chache zilichukuliwa kuitatua shida hiyo na mgogoro haukuisha hadi wakati ambapo waasi walioungwa mkono na Rwanda walipowalazimisha wakimbizi kuvuka mpaka na kurudi Rwanda ndipo Vita vya Kwanza vya Kongo vilipoanza. ==== Darfur ==== Takriban watu 2.5 milioni ambao ni karibu theluthi moja ya wakazi wa eneo la [[Darfur]], wamelazimishwa kukimbia makazi yao baada ya mashambulizi ya wanamgambo wa Kiarabu wa Janjaweed wanaoungwa mkono na majeshi ya Sudan kutokana na mgogoro unaoendelea wa Darfur magharibi mwa [[Sudan]].<ref>[http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/10/15/AR2006101500655.html African Union Force Ineffective, Complain Refugees in Darfur]</ref><ref>{{Rejea tovuti |url=http://news.independent.co.uk/world/africa/article2768232.ece |title=Arabs pile into Darfur to take land 'cleansed' by janjaweed |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070716155314/http://news.independent.co.uk/world/africa/article2768232.ece |archivedate=2007-07-16 |=https://web.archive.org/web/20070716155314/http://news.independent.co.uk/world/africa/article2768232.ece }}</ref> === Kuhama kwa wakimbizi barani Ulaya === ===Umoja wa Ulaya=== [[Umoja wa Ulaya]] unajaribu kuunda mfumo sawa wa uhamiaji na hifadhi kwa wakimbizi na mkakati mmoja wa kudhibiti mipaka ya nje. Hili linahusisha kuwaainisha wakimbizi wawe tofauti na wahamiaji wa kiuchumi - yaani kama wahamiaji wa kisiasa na kujumuisha aina mbalimbali kama vile wahamiaji haramu, wanaotafuta hifadhi, na wakimbizi. Kulingana na Baraza ya Ulaya la Wakimbizi na watu walio Uhamishoni, mtandao wa mashirika yasiyokuwa ya kiserikali ya Ulaya ya kuwasaidia wakimbizi, kuna tofauti kubwa kati ya mifumo mbalimbali ya kitaifa ya hifadhi kwa wakimbizi Barani Ulaya, hivyo basi kufanya mfumo wa hifadhi wa wakimbizi kuwa kama 'bahati na nasibu' kwa wakimbizi. Kwa mfano, Wairaki ambao hukimbia nchi yao hadi Ujerumani wana uwezekano wa 85% wa kutambuliwa kama wakimbizi na wale wanaoomba hifadhi ya ukimbizi nchini Slovenia hawapati hadhi yoyote ya ulinzi.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.ecre.org/topics/asylum_in_EU |title=European Council on Refugees and Exiles (ECRE) - Asylum in the EU |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2010-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108061136/http://www.ecre.org/topics/asylum_in_EU }}</ref> Tabia inayojulikana kama 'kuhama kwa pili' inaelezea kusafiri kwa watafuta hifadhi kutoka nchi moja ya Ulaya hadi nyingine. Nchini [[Ufaransa]], kumsaidia mhamiaji haramu (kutoa malazi, kwa mfano) ni marufuku kwa mujibu wa sheria iliyopitishwa mnamo tarehe 27 Desemba mwaka wa 1994 [http://www.monde-diplomatique.fr/1995/06/ROCHU/1546]. Sheria hiyo ililaumiwa vikali na mashirika yasiyo ya kiserikali kama vile CIMADE na GISTI, vyama vya upinzani vya mrengo wa kushoto vyama kama vile Chama cha Kijani Kibichi na Wakomunisti, na mashirika ya kibiashara kama vile "Syndicat de la magistrature" la mahakimu . Gazeti ya Kituruki la "Hürriyet" lilichapisha makala mnamo Julai mwaka 2004 na Mei mwaka 2006 kuhusu meli za Kigiriki za Kulinda Pwani zilizorekodiwa kupitia filamu zikiwa majini mita mia chache kutoka pwani ya Kituruki ambapo ziliwaacha wahamiaji baharini. Zoezi hili linadaiwa kusababisha kufa maji kwa watu sita kati ya Chios na Rasi ya Karaburun mnamo tarehe 26 Septemba, mwaka wa 2006 ilhali wengine watatu walipotea na 31 kuokolewa na majeshi ya wanamaji wa Kituruki na wavuvi.<ref>[http://deletetheborder.org/aggregator/sources/10 Delete the Border] {{Wayback|url=http://deletetheborder.org/aggregator/sources/10 |date=20080503101219 }} quoting [[Khaleej Times]]; [http://www.adnki.com/index_2Level_English.php?cat=Security&loid=8.0.344294326&par=0 ADN Kronos] {{Wayback|url=http://www.adnki.com/index_2Level_English.php?cat=Security&loid=8.0.344294326&par=0 |date=20070313033622 }} Survivors of the immigrant boat tragedy accuse Greeks (in [[English language|English]]) – [http://hurarsiv.hurriyet.com.tr/goster/haber.aspx?id=5115588&tarih=2006-09-20] {{Wayback|url=http://hurarsiv.hurriyet.com.tr/goster/haber.aspx?id=5115588&tarih=2006-09-20 |date=20090819054250 }} [http://proje.hurriyet.com.tr/msnnews/?path=/gundem/5152587.asp&y=41] [http://proje.hurriyet.com.tr/msnnews/?path=/gundem/5155756.asp&y=41]. The newspaper [[Hürriyet]] (in [[Turkish language|Turkish]]). Three of the drowned were [[Tunisian people|Tunisians]], one was [[Algerian people|Algerian]], one [[Palestinian people|Palestinian]] and the other [[Iraqi people|Iraqi]]. The three disappeared were also Tunisians.</ref> Sheria mpya kali ya uhamiaji ya [[Umoja ya Ulaya]] inayowaweka kizuizini wahamiaji haramu kwa hata miezi 18 kabla ya kuwarudisha nyumbani imesababisha hasira katika eneo la Marekani ya Kilatini, huku Rais wa Venezuela, [[Hugo Chavez]] akitishia kukomesha kuyauza mafuta kutoka nchi yake barani Ulaya.<ref>[http://www.msnbc.msn.com/id/25275157/ Chavez: Europe risks oil over immigrant law]</ref><ref>[http://www.foxnews.com/story/0,2933,369389,00.html Venezuela's Chavez Threatens to Deny Oil, Investments to EU Over Immigration Laws]</ref> ==== Hungaria ==== Kati ya mwaka wa 1956 na mwaka wa 1957 kufuatia Mapinduzi ya Hungaria ya mwaka wa 1956 takriban watu 200,000, karibu asilimia mbili ya wakazi wa [[Hungaria]], walikimbia kama wakimbizi nchi za [[Austria]] na Ujerumani ya Magharibi.<ref>[http://www.unhcr.org/cgi-bin/texis/vtx/photos?set=hungarian_refugees The Lives of the Hungarian Refugees], UNHCR</ref> ==== Chekoslovakia ==== Mkataba wa Warsaw wa uvamizi wa Chekoslovakia mnamo mwaka wa 1968 ulifuatiwa na wimbi la uhamiaji, ghaibu hapo awali na ambao lilikomeshwa muda mfupi baadaye (makisio: 70,000 mara moja, jumla ya 300,000),<ref>[http://www.britskelisty.cz/9808/19980821h.html "Day when tanks destroyed Czech dreams of Prague Spring" (''Den, kdy tanky zlikvidovaly české sny Pražského jara'') at Britské Listy (British Letters)]</ref> kwa kawaida yalihusisha watu waliohitimu na waliohamia [[Austria]] au Ujerumani ya Magharibi. ==== Cyprus ==== Inakadiriwa kuwa 40% ya wakazi wa Kigiriki wa nchi ya [[Kupro]], na vilevile zaidi ya nusu ya idadi ya watu wa Uturuki wa Kisaiprasi, walipoteza makazi yao kufuatia uvamizi wa Cyprus na Waturuki mnamo mwaka wa 1974. Takwimu za Wasaiproti waliokimbia makazi ndani ya nchi zinatofautiana, Umoja wa Kikosi cha Kulinda Amani nchini Cyprus (UNFICYP) unakadiria idadi hiyo kuwa Wagiriki wa Kisaiprasi 165,000 na Waturuki wa Kisaiprasi 45,000. [[Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi]] una takwimu za juu zaidi za 200,000 na 65,000 mtawalia, zinazotokana na takwimu rasmi za Kisaiprasi ambazo husajili watoto wa familia zisizokuwa na makazi kama wakimbizi.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.internal-displacement.org/8025708F004CE90B/(httpCountrySummaries)/404B5F063033BD4B802570C00056B6EA?OpenDocument&count=10000 |title=internal-displacement.org |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2007-08-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070812185328/http://www.internal-displacement.org/8025708F004CE90B/%28httpCountrySummaries%29/404B5F063033BD4B802570C00056B6EA?OpenDocument&count=10000 }}</ref> Mgawanyiko wa jamii hizo mbili kupitia Mstari ya Kijani Kibichi unaochungwa na Umoja wa Mataifa ulipiga marufuku kurudi kwa watu wote waliokimbia makazi yao. ==== Eneo la Balkans ==== Kufuatia Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Kigiriki (1946-1949) mamia ya maelfu ya Wagiriki na watu wa kabila la Kimasedonia walikimbia nchi. Idadi ya wakimbizi ilikuwa kati ya 35,000 kufikia zaidi ya 213,000. Zaidi ya watoto 28,000 waliokolewa kwenda nchi za Kanada ya Mashariki na Jamhuri ya Kisoshalisti ya Masedonia. Jambo hili liliwaacha maelfu ya Wagiriki na Wamesedonia wa Kiegia kuenea duniani kote. Kampeni ya kuwafanya watu kutangamana kwa lazima ya miaka ya 1980 iliyowalenga watu wa kabila la Kituruki ilisababisha uhamiaji wa takriban Waturuki wa Kibulgaria 300,000 kuelekea nchi ya Uturuki. Kuanzia mwaka wa 1991, mapinduzi ya kisiasa katika eneo la [[Balkans]] kama vile kuvunjika kwa [[Yugoslavia]], kuliwaacha watu 2,700,000 bila makazi kufikia kipindi cha katikati cha mwaka wa 1992, ambapo zaidi ya 700,000 kati yao walitafuta hifadhi ya ukimbizi Barani Ulaya.<ref>[http://www.nytimes.com/specials/bosnia/context/dayton.html Bosnia: Dayton Accords]</ref><ref>[http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9C07E3D61339F937A15752C1A963958260&n=Top/Reference/Times%20Topics/Subjects/I/Immigration%20and%20Refugees Resettling Refugees: U.N. Facing New Burden]</ref> Mnamo mwaka wa 1999, takriban Waalbania milioni moja walitoroka kutoka mateso yaliyotendwa dhidi yao na Wasabia. Hadi wa leo bado kuna maelfu ya wakimbizi na watu waliokimbia makazi yao katika eneo la Balkans ambao hawawezi kurudi makwao. Wengi wao ni Waserbia ambao hawawezi kurudi [[Kosovo]], na ambao bado huishi katika makambi ya wakimbizi katika Serbia hadi wa leo. Zaidi ya Waserbia 200,000 na makundi mengine madogo ambayo siyo ya Kialbeni yalikimbia au yalifukuzwa kutoka Kosovo baada ya [[Vita vya Kosovo]] vya mwaka 1999.<ref>[http://www.guardian.co.uk/serbia/article/0,,1713498,00.html Serbia threatens to resist Kosovo independence plan]</ref><ref>[http://hrw.org/english/docs/2004/03/18/serbia8129.htm Kosovo/Serbia: Protect Minorities from Ethnic Violence (Human Rights Watch)]</ref> Wakimbizi na watu waliofurushwa kutoka makwao nchini [[Serbia]] ni kati ya 7% na 7.5% ya wakazi wake - karibu nusu milioni ya wakimbizi walikimbia nchini humo kufuatia mfululizo wa [[Vita vya Yugoslavia]] (hasa kutoka Kroatia, na wachache kutoka [[Bosnia na Herzegovina]] pia na watu waliofurushwa kutoka [[Kosovo]], ambao ndio wengi zaidi idadi yao ikizidi 200,000).<ref>{{cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/rb.html |title=Serbia |accessdate= |author=The World Factbook |authorlink=The World Factbook |publisher=Central Intelligence Agency |archivedate=2009-04-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090402193036/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/rb.html }}</ref> Serbia ina idadi kuu ya wakimbizi barai Ulaya.<ref>{{cite web |url=http://www.b92.net/eng/news/society-article.php?yyyy=2007&mm=10&dd=22&nav_id=44785 |title=Serbia's refugee population largest in Europe |accessdate= |accessmonthday= |author=Tanjug |authorlink=Tanjug |date=22 Oktoba 2007 |publisher=B92 |archivedate=2007-11-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071112013805/http://www.b92.net/eng/news/society-article.php?yyyy=2007&mm=10&dd=22&nav_id=44785 }}</ref> ==== Chechnya ==== Tangu mwaka wa 1992 kumekuwa na mgogoro katika eneo la Caucasus la [[Chechnya]] kutokana na uhuru uliotangazwa na jamhuri hii mnamo mwaka wa 1991 ambayo haikubaliki na Shirikisho la Kirusi au taifa lingine lolote duniani. Kama matokeo, takriban watu milioni 2 wameyakimbia makazi yao na bado hawawezi kurejea makwao. Miaka ya Kisovyeti ilipoisha, watu wa kabila la Kirusi walikuwa takriban 23% ya idadi ya watu (269,000 mnamo mwaka wa 1989). Kutokana na kuenea kwa uasi na [[utakaso wa kikabila]] chini ya serikali ya Dzhokhar Dudayev watu wengi ambao hawakuwa Wachechenia (na Wachechenia wengi vilevile) walikimbia nchi hiyo katika miaka ya 1990 au kuuawa.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.chechnyaadvocacy.org/refugees.html |title=Chechnya Advocacy Network. Refugees and Diaspora |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140615055058/http://www.chechnyaadvocacy.org/refugees.html |archivedate=2014-06-15 }}</ref><ref>[http://www.jamestown.org/edm/article.php?article_id=2369902 Ethnic Russians in the North of Caucasus - Eurasia Daily Monitor]</ref> ==== Georgia ==== Kuhamishwa kutoka makazi yao kwa lazima na [[utakaso wa kikabila]] wa zaidi ya watu 250,000, wengi wao Wajojia lakini baadhi yao wa makabila mengine pia, kutoka eneo la Abkhazia wakati wa vita na baadaye katika miaka ya 1993 na 1998.<ref>Bookman, Milica Zarkovic, "The Demographic Struggle for Power", (p. 131), Frank Cass and Co. Ltd. (UK), (1997) ISBN 0-7146-4732-2</ref> Kama matokeo ya Vita vya Ossetia Kusini vya 1991-1992, takriban watu 100,000 wa kabila la Kiossetia walikimbia kutoka eneo la Ossetia Kusini na Georgia yenyewe, wengi wakivuka mpaka na kuingia Ossetia ya Kaskazini. Watu wengine wa kabila la Kijojia 23,000 walikimbia Ossetia ya Kusini na kufanya makazi katika maeneo mengine ya [[Georgia]].<ref>Human Rights Watch/Helsinki, [http://hrw.org/reports/1996/Russia.htm RUSSIA. THE INGUSH-OSSETIAN CONFLICT IN THE PRIGORODNYI REGION], Mei 1996.</ref> Umoja wa Mataifa umekadiria kuwa Wajojia 100,000 wamelazimishwa kuhama kama matokeo ya Vita vya Ossetia Kusini vya mwaka 2008; Takriban wakazi 30,000 wa Ossetia Kusini walikimbilia jimbo jirani la Kirusi la Ossetia Kaskazini.<ref>[http://www.theage.com.au/world/100000-refugees-flee-conflict-20080812-3u5k.html 100,000 refugees flee Georgia conflict]</ref> === Kuhama kwa wakimbizi katika maeneo ya Amerika === Zaidi ya Wasalvadori milioni moja walifukuzwa kutoka makazi yao wakati wa Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Kisalvadori kati ya mwaka 1975 na mwaka 1982. Karibu nusu yao walikwenda Marekani, wengi wakifanya makao katika eneo la [[Los Angeles]]. Pia kulikuwa na msafara mkubwa wa Waguatemala uliotoroka Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe na pia [[mauaji ya kimbari]] katika miaka ya 1980. Watu hawa walikwenda Kusini mwa Meksiko na Marekani Kati ya mwaka 1991 hadi mwaka 1994, kufuatia mapinduzi ya kijeshi dhidi ya Rais Jean-Bertrand Aristide, maelfu ya Wa[[haiti]] walikimbia vurugu na ukandamizaji kupitia meli. Ingawa wengi walirudishwa nchini Haiti na serikali ya Marekani, wengine waliingia Marekani kama wakimbizi. Wahaiti walionekana haswa kama wahamiaji wa kiuchumi kutoka umaskini uliokidhiri nchini Haiti, ambalo ndilo taifa lenye umaskini mwingi zaidi katika ulimwengu wa Magharibi. Ushindi wa vikosi vilivyoongozwa na [[Fidel Castro]] katika [[Mapinduzi ya Cuba]] ulisababisha msafara mkubwa wa Wakiuba kutoka nchini humo kati ya mwaka wa 1959 na 1980. Wakiuba wengi kila mwaka huendelea kuyahatarisha maisha yao kuvuka hadi eneo la pwani ya Florida wakitafuta maisha bora ya kiuchumi na kisiasa nchini Marekani. Mnamo mwaka wa 1999 kesi iliyoangaziwa sana habarini ya mvulana wenye umri wa miaka sita, Elián González, iliupa uhamiaji wa kisiri kipaumbele kimataifa. Hatua za serikali zote mbili zimejaribu kushughulikia suala hilo; Marekani ilianzisha sera ya miguu yenye maji na, miguu mikavu kuruhusu kimbilio kwa wale wasafiri ambao wanafaulu kukamilisha safari yao, na serikali ya Cuba imeruhusu mara kwa mara uhamiaji uliopangwa. Maarufu zaidi kati ya uhamiaji wa aina hii ni ule wa safari ya meli ya Mariel ya 1980. [[Kolombia]] ina mojawapo ya idadi kubwa dunia ya watu waliokimbia makazi yao, na makadirio ni kati ya watu milioni 2.6 na 4.3, kutokana na mgogoro unaoendelea wa Kisilaha wa Kolombia. Takwimu ya upeo wa juu ni ya kuongeza idadi ya wakimbizi tangu mwaka wa 1985.<ref>{{cite web|url=http://www.reliefweb.int/rw/lib.nsf/db900sid/ASHU-7RR7QG/$file/IDMC_Apr2009.pdf?openelement|format=PDF|title=Internal Displacement. Global Overview of Trends and Developments in 2008.|publisher=IDMC|accessdate=2009-06-28}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://www.reliefweb.int/rw/rwb.nsf/db900SID/EGUA-7RQN5C?OpenDocument Number of internally displaced people remains stable at 26 million] {{Wayback|url=http://www.reliefweb.int/rw/rwb.nsf/db900SID/EGUA-7RQN5C?OpenDocument |date=20100521134016 }}. Source: United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR). 4 Mei 2009.</ref> Hivi sasa inakadiriwa na [Kamati ya Wakimbizi na Wahamiaji ya Marekani] kwamba kuna Wakolombia 150,000 katika "hali kama za ukimbizi" nchini Marekani, wasiotambulika kama wakimbizi au wasiopewa ulinzi wowote rasmi. Wakati wa [[Vita vya Vietnam]], raia wengi wa Marekani waliokataa vita na waliotaka kukwepa rasimu walitafuta hifadhi ya kisiasa nchini Kanada. Rais [[Jimmy Carter]] alitoa msamaha. Tangu mwaka wa 1975, Marekani imewapa makao mapya takriban wakimbizi milioni 2.6, huku takriban 77% wakiwa Wahindi wa Kichina au raia wa zamani wa Umoja wa Kisovyeti. Tangu kukubalika kwa Sheria ya Wakimbizi ya mwaka wa 1980, takwimu za kila mwaka za kusajiliwa zimeyumbayumba kati ya idadi juu ya 207,116 mnamo mwaka wa 1980 na idadi ndogo ya 27,100 mnamo mwaka wa 2002. Hivi sasa, mashirika kumi ya kujitolea yanawapa wakimbizi makazi mapya kitaifa kwa niaba ya serikali ya Marekani: [http://www.churchworldservice.org/ Huduma ya Kanisa ya Dunia], [http://www.ecdcinternational.org/ Baraza la Maendeleo ya Kijamii la Ethiopia], [http://www.ecusa.anglican.org/emm/ Wizara za Maaskofu za Uhamiaji] {{Wayback|url=http://www.ecusa.anglican.org/emm/ |date=20110410043219 }}, [http://www.hias.org/ Shirika la Kiyahudi la Usaidizi], [http://www.theirc.org Shirika la Kimataifa la Wokovu] {{Wayback|url=http://www.theirc.org/ |date=20090613001214 }}, Kamati ya Marekani ya Wakimbizi na Wahamiaji, [http://www.lirs.org , Huduma ya Uhamiaji na Wakimbizi ya Kilutherani], [http://www.usccb.org/mrs/reshome.shtml Mkutano Marekani wa Maaskofu wa Kikatoliki] {{Wayback|url=http://www.usccb.org/mrs/reshome.shtml |date=20100110174801 }}, [http://www.wr.org Shirika la Kimataifa la Usaidizi] na [http://www.dhs.state.ia.us/refugee/ Jimbo la Iowa, Ofisi ya Huduma za Wakimbizi] {{Wayback|url=http://www.dhs.state.ia.us/refugee/ |date=20091009135036 }}. Kwa mfano, [http://www.acf.hhs.gov/programs/orr/ Ofisi ya Marekani ya kuwapa Wakimbizi Makazi Mapya (ORR kwa Kiingereza)] {{Wayback|url=http://www.acf.hhs.gov/programs/orr/ |date=20100106034323 }} inazipa fedha [http://www.acf.hhs.gov/programs/orr/resources/tech_asst_providers.htm mashirika yanayotoa misaada ya kiufundi] {{Wayback|url=http://www.acf.hhs.gov/programs/orr/resources/tech_asst_providers.htm |date=20100125030029 }} kwa mashirika ya kujitolea na mashirika ya kitaifa ya kuwatafutia wakimbizi makazi mapya. [http://www.refugeeworks.org Kazi za Kikimbizi] {{Wayback|url=http://www.refugeeworks.org/ |date=20100106063615 }}, lenye makao yake mjini Baltimore, MD., ndilo tawi la ORR linalopeana mafunzo na misaada ya kiufundi kwa ajili ya ajira na shughuli za kujitosheleza. Shirika hili lisilokuwa la kutafuta faida huwasaidia watoa huduma wa wakimbizi katika juhudi zao za kuwasaidia wakimbizi kuweza kujitosheleza. Shirika la Kazi za Wakimbizi linachapisha majarida meupe, majarida ya kawaida na ripoti kuhusu mada za ajira kwa wakimbizi.<ref>RefugeeWorks [http://www.refugeeworks.org/about/mission_statement.html Mission Statement] {{Wayback|url=http://www.refugeeworks.org/about/mission_statement.html |date=20100705195941 }}</ref> == Kufifia kwa tofauti kati ya "wakimbizi" na "wahamiaji wa kiuchumi" == Sio wahamiaji wote wanaotafuta hifadhi katika nchi nyingine hulingana na ufafanuzi wa "mkimbizi" katika makala ya 1a ya Mkataba wa Geneva. Mnamo mwaka wa 1951, wakati Nakala ya Mkataba ilipojadiliwa, vyama vya mkataba huo vilikuwa na wazo kuwa [[utumwa]] ulikuwa ni kitu cha zamani: kwa hivyo watumwa waliokuwa wakikimbia na kutoroka walikuwa kundi ambalo halikutajwa katika ufafanuzi huo, na pia aina nyingine iliyojitokeza: k.m. mkimbizi wa hali ya anga (tazama hapa chini). Mnamo mwaka wa 2008 na 2009, hali ya kibinadamu ya kuhama kwa idadi kubwa ya Wazimbabwe, wakiingia nchi jirani ya [[Afrika Kusini]], kulifanya tofauti kati ya "wakimbizi" na wa "wahamiaji wa kiuchumi" kufifia. Watu kama hao hawaambatani na jamii yoyote kikamilifu na wana mahitaji ya kijumla, haki na majukumu, yanayopatikana nje ya majukumu ya Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi. Wao huanguka kati ya nyufa, kulingana na ripoti iitwayo Uhamiaji wa Kizimbabwe Kuingia Afrika Kusini: Mielekeo Mipya na Majibu, iliyozinduliwa mnamo Novemba 2009 na Mpango wa Masomo ya Uhamiaji wa Lazima (FMSP kwa Kiingereza) katika Chuo Kikuu cha Witwatersrand, [[Afrika Kusini]]. Kulingana na watafiti, ukosefu wa ulinzi wa wahamiaji katika kanda kulisababishwa na "''tofauti isiyo ya kweli"'' kati ya kuwa mhamiaji wa kulazimishwa na mhamiaji wa kiuchumi. Ripoti hiyo ilipendekeza kuwa maneno bora zaidi yangekuwa "wahamiaji wa kulazimishwa wa kibinadamu", ambao wanahama kwa kusudi la kuishi kwao na kuishi kwa wanaowategemea. Kusisitiza umuhimu wa mtazamio kawaida wa kibinadamu kuhusu kuhama kwa Wazimbabwe kuingia ofisi ya kanda hiyo, Ofisi ya Kanda ya Afrika Kusini ya Ofisi ya Umoja wa Mataifa ya Kuratibu Masuala ya Kibinadamu ilianzisha maneno "wahamiaji wanaofaa kushughulikiwa kidharura wa kibinadamu" mnamo mwaka wa 2008. Majibu rasmi kuhusu uhamiaji wa Wazimbabwe nchini [[Botswana]], [[Malawi]], [[Zambia]] na [[Msumbiji]] bado yanaambatana na ufafanuzi wa awali kutoka Mkataba wa mwaka wa 1951, na hivyo basi nchi hizi zinasemekana kushindwa kuwalinda Wazimbabwe na wananchi wao wenyewe. Waliokuwa wakivuka mpaka hawakuwa wakimbizi - wengi hata hawakuomba hadhi ya ukimbizi - na, kutokana na kiwango cha kuzoroteka wa kiuchumi nyumbani, hawangeweza hata kuchukuliwa kama wahamiaji wa kiuchumi wa "hiari". Kwa hivyo wengi wao hawalindwi kisheria, wala hawapokei msaada wa kibinadamu, kwani hawashughulikiwi na jukumu la miundo ya msaada inayotolewa na serikali na taasisi zisizo za kiserikali. Nchini Botswana, Zambia na Malawi, ukimbizi unapatikana kwa Wazimbabwe; nchini Msumbiji, waombaji wachache wa hadhi ya ukimbizi wamekataliwa kutokana na uamuzi wa serikali wa kuwatazama Wazimbabwe kama wahamiaji wa 'kiuchumi' na wala si wahamiaji wa kibinadamu wa kulazimishwa. Isipokuwa Afrika ya Kusini, ulinzi na upatikanaji wa huduma katika nchi nyingi katika kanda inategemea kupokea hadhi ya ukimbizi, na zinahitaji wanaotafuta hifadhi kukaa katika makambi, hawawezi kufanya kazi au kusafiri, na hivyo kutuma pesa kwa jamaa waliobaki nyuma nchini Zimbabwe. Afrika ya Kusini ilitaka kuanzisha kibali maalum kwa ajili ya Wazimbabwe, lakini sera hiyo bado inaendelea kuangaliwa. == Wakimbizi wa hali ya hewa == Ingawa hawaambatani na ufafanuzi wa wakimbizi uliowekwa katika Mkataba wa Umoja wa Mataifa, watu wanaokimbia makazi yao kutokana na [[madhara ya mabadiliko ya hali ya hewa]] mara nyingi wameitwa "wakimbizi".<ref name="Kirby">{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/613075.stm|title=West warned on climate refugees |last=Kirby|first=Alex|date=2000-01-24|publisher=BBC News|accessdate=2009-07-17}}</ref> or "climate change refugees".<ref name="Strange">{{cite news|url=http://www.timesonline.co.uk/tol/news/environment/article4159923.ece|title=UN warns of growth in climate change refugees|last=Strange|first=Hannah|date=2008-06-17|work=The Times|accessdate=2009-07-17|archivedate=2010-06-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100603002659/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/environment/article4159923.ece}}</ref> Kupanda kwa uwiano wa maji baharini na kuongezeka kwa joto duniani kunatishia usalama wa chakula na uhuru wa nchi nyingi na kuwaathiri wengi duniani kote. Vipimo vya juu zaidi vya joto vinatarajiwa kuinua maji ya bahari, kuyeyusha barafu na kuacha theluji ndogo juu ya milima, na kusababisha sehemu za barafu za Greenland na ya eneo la Antaktiki kuyeyuka. Jopo la Kimataifa la Mabadiliko ya Hali ya Hewa (IPCC kwa lugha ya Kiingereza) linakadiria kwamba eneo la bahari lenye maji la wastani la kimataifa litapanda kwa kiasi cha kati ya mita 0.18-0.59 (futi 0.6 na 2) katika karne ijayo.<ref>(http://www.epa.gov/climatechange/effects/coastal/index.html)Accessed Feb. 10 2009.</ref>, huku vyanzo vingine vikidokeza kwamba hitimisho hili ni la upeo wa chini. Majarida ya ''Sayansi'' na ''Sayansi Jiolojia ya Maumbile'' yalitumia data ya kupima kutoka karne iliyopita ili kutabiri kuwa kiwango cha maji cha bahari kinaweza kupanda hata futi 5 zaidi (mita 0.5-1.4) kufikia mwaka 2100 na kuongezeka kwa inchi 6 kila mwongo.<ref>Rahmstorf, Stephan. "A Semi-Empirical Approach to Projecting Sea Level Rise." ''Science.'' vol 315: Jan 19, 2007.</ref><ref>Rohling, E.J and Grant, K. et al., "High rates of sea-level raise during the last interglaical period". ''Nature GeoScience''. vol 1, pg 38–42. Published Online Dec. 16, 2007.</ref> Mifano hii inatoa ushahidi kwamba watu wa maatoli, visiwa, na eneo la Kiaktiki watakuwa wakimbizi. Katika maeneo ya kitropiki na maeneo yanayoelekea kuwa ya kitrokipi na hata katika maeneo yanayopatikana nje ya tropiki ambapo uzalishaji wa mazao na mifugo unachukua nafasi muhimu katika uchumi wa maeneo hayo, kuna uwezekano mkubwa sana wa kuathiriwa na kupanda kwa joto duniani na baada ya hapo shida za uhaba wa chakula.<ref name="Battisti pg 240-244">(Battisti, David and Naylor, Rosamond. "Historical Warnings of Future Food Insecurity with Unprecedented Seasonal Heat". ''Science.''vol 323, pg 240–244. Jan. 9 2009)</ref> Ukame uliokithiri na vifo vinavyotokana na njaa vitazidi, na kusababisha "viwango visivyotarajiwa vya uhamiaji kutoka kaskazini kwenda kusini, na kutoka vijijini kwenda mijini, na kutoka nchi zisizo na njia za kwenda baharini hadi nchi zinazopakana na bahari" kama ilivyoonekana kati ya miaka ya mwishoni mwa 1960 na miaka ya mapema ya 1990 na Sahel.<ref name="Battisti pg 240-244"/> == Wakimbizi kama vitisho vya usalama == Mara chache sana, wakimbizi wametumika na kuajiriwa kama wakimbizi wapiganaji,<ref>United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR) 1999 “The Security and Civilian and Humanitarian Character of Refugee Camps and Settlements.” UNHCR EXCOM Report</ref> na misaada ya kibinadamu inayoelekezwa kwa kuwasaidia wakimbizi imetumika mara chache sana kwa ununuzi wa silaha.<ref>Crisp, J. 1999 “A State of Insecurity: The Political Economy of Violence in Refugee-Populated Areas of Kenya.” Working Paper No. 16, “New Issues in Refugee Research.”</ref> Msaada kutoka nchi inayopokea wakimbizi imetumika nadra sana kuwawezesha wakimbizi kuhamasishwa kijeshi, na kuwezesha vita kuenea nje ya mipaka.<ref>{{cite journal|last=Weiss|first=Thomas G.|date=1999|title=Principles, politics, and humanitarian action|journal=Ethics & International Affairs|volume=13|issue=1|pages=1–22|doi=10.1111/j.1747-7093.1999.tb00322.x}}</ref> == Matatizo ya kawaida matibabu ya wakimbizi == [[Picha:Korean War refugees aboard USS Weiss (APD-135), 16 September 1952 (80-G-K-14209).jpg|thumb|Wakimbizi wa Kikorea katika meli ya Majeshi wanamaji wa Marekani]] Mbali na majeraha ya kimwili au njaa, asilimia kubwa ya wakimbizi huonyesha dalili za ugonjwa unaotokana na kukabiliana na shida nyingi (PTSD kwa Kiingreza) au unyogovu. Matatizo haya ya muda mrefu ya kiakili yanaweza kuzuia kutenda kazi kwa mtu katika hali za kila siku; yanafanya mambo kuwa hata mabaya zaidi kwa watu waliotimuliwa ambao wanakabiliwa na mazingira mapya na changamoto mpya. Wao pia wamo katika hatari kubwa ya kujiua.<ref>{{Rejea tovuti |url=http://archives.cnn.com/2002/WORLD/asiapcf/auspac/01/27/aust.detainee.suicide/index.html |title=CNN.com - Detainee children 'in suicide pact' - January 28, 2002 |accessdate=2010-01-10 |archivedate=2008-12-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081219184241/http://archives.cnn.com/2002/WORLD/asiapcf/auspac/01/27/aust.detainee.suicide/index.html }}</ref> Miongoni mwa dalili nyingine, ugonjwa unaotokana na kukabiliana na shida nyingi unahusisha wasiwasi, kuwa chonjo sana, kutolala, dalili za uchovu mwingi, matatizo ya kusongesha sehemu za mwili, kudhoofika kwa kumbukumbu ya muda mfupi, kusahau, mazingaombwe na kupooza-usingizi. Kukumbuka visa vibaya vya awali kila mara ni dalili ya ugonjwa huo: mgonjwa anawaza tukio la mateso, au vipande yake, tena na tena. Unyogovu pia ni dalili ya wagonjwa wa PTSD na pia huweza kutokea bila kuambatana na PTSD. Ugonjwa wa PTSD ulipatikana katika watoto 34.1% wa Kipalestina, wengi ambao walikuwa wakimbizi, wa kiume, na wenye kufanya kazi. Washiriki walikuwa watoto 1,000 kati ya umri wa miaka 12 hadi 16 kutoka mashirika ya kiserikali, ya kibinafsi, na shirika la Umoja wa Mataifa la kuwasaidia wakimbizi, shule za UNRWA katika eneo la Yerusalemu ya Mashariki na maeneo mbalimbali katika Ufuo wa Magharibi.<ref>Khamis, V. ''Post-traumatic stress disorder among school age Palestinian children.'' Child Abuse Negl. 2005 Jan;29(1):81–95.<br /></ref> Utafiti mwingine ulionyesha kuwa 28.3% ya wakimbizi wanawake wa Kibosnia walikuwa na dalili za PTSD miaka mitatu au minne baada ya kuwasili nchini Uswidi. Wanawake hawa pia walikuwa na hatari zaidi ya kuwa na dalili za unyogovu, wasiwasi, na dhiki ya kisaikolojia kuliko wanawake waliozaliwa nchini Uswidi. Kwa unyogovu, uwezekano wa uwiano ulikuwa 9.50 miongoni mwa wanawake wa Kibosnia.<ref>Sundquist K, Johansson LM, DeMarinis V, Johansson SE, Sundquist J. ''Posttraumatic stress disorder and psychiatric co-morbidity: symptoms in a random sample of female Bosnian refugees.'' Eur Psychiatry. 2005 Mar;20(2):158–64.<br /></ref> Utafiti wa Idara ya Afya ya Watoto na Matibabu ya Dharura katika Chuo Kikuu cha Boston cha Matibabu ulionyesha kuwa asilimia ishirini ya wakimbizi - watoto kutoka Sudan wanaoishi nchini Marekani walikuwa na utambuzi wa ugonjwa unaotokana na kukabiliana na shida nyingi. Pia walikuwa na uwezekano wa kuwa na matokeo mabaya zaidi katika Maswali ya Kupima Afya ya Watoto.<ref>Geltman PL, Grant-Knight W, Mehta SD, Lloyd-Travaglini C, Lustig S, Landgraf JM, Wise PH. ''The "lost boys of Sudan": functional and behavioral health of unaccompanied refugee minors re-settled in the United States.'' Arch Pediatr Adolesc Med. 2005 Jun;159(6):585–91.<br /></ref> Utafiti mwingi wa aina hii unaashiria matatizo sawa. Utafiti mmoja wa kimeta ulifanywa na idara ya Elimunafsia ya magonjwa ya akili yasiyokuwa ya kawaida ya Chuo Kikuu cha Oxford katika Hospitali ya Warneford nchini Uingereza. Utafiti ishirini tofauti ulichunguzwa, na kutoa matokeo ya wakimbizi wazima 6,743 kutoka nchi saba. Katika utafiti mkubwa zaidi, 9% walipatikana kuwa na ugonjwa unaotokana na kukabiliana na shida nyingi na 5% na unyogovu mkuu, pamoja na ushahidi wa kinafsia wa kuwa na maradhi zaidi ya moja. Utafiti tano mbalimbali wa watoto wakimbizi 260 kutoka nchi tatu kulionyesha kuwepo kwa ugonjwa unaotokana na kukabiliana na shida nyingi kwa kiwango cha 11%. Kulingana na utafiti huu, wakimbizi wanaopata makao mapya katika nchi za Magharibi wanaweza kuwa na uwezekano mara kumi zaidi wa kuwa na PTSD wakilinganishwa na watu wa umri sawa wa jumla ambao ni wakazi wa kiasili wa nchi hizo. Duniani kote, makumi ya maelfu ya wakimbizi na wakimbizi wa zamani ambao walipata makao mapya katika nchi za Magharibi wana ugonjwa unaotokana na kukabiliana na shida nyingi.<ref>Fazel M, Wheeler J, Danesh J. ''Prevalence of serious mental disorder in 7000 refugees resettled in western countries: a [[systematic review]].'' Lancet. 2005 Apr 9–15;365(9467):1309–14.<br /></ref> == Unyonyaji == Wakimbizi huwa watu wenye woga na wanaoishi mbali na mazingira waliyoyazoea. Kuna uwezekano wa kuwa na matukio ya unyonyaji mikononi mwa maafisa wa kutekeleza sheria, raia wa nchi waliyohamia, na hata walinda amani wa Umoja wa Mataifa. Matukio ya ukiukaji wa haki za binadamu, watoto kulazimishwa kufanya kazi, mateso/majeraha ya kiakili na kimwili, majeraha yanayotokana na unyanyasaji, na unyonyaji kingono, hasa wa watoto, hutokea mara kwa mara. Katika makambi mengi ya wakimbizi katika nchi tatu za Afrika ya Magharibi zilizoadhirika kivita: Sierra Leone, Guinea, na Liberia, wasichana wachanga walipatikana wakifanya ngono kwa ajili ya pesa, kiganja cha matunda, au hata kipande cha sabuni. Wasichana wengi miongoni mwa hawa walikuwa kati ya umri wa miaka 13 na 18. Katika visa vingi, ikiwa wasichana walikuwa wamelazimika kubaki, wangelazimishwa kuolewa. Walipata mimba walipokuwa na umri wa wastani wa miaka karibu 15. Hili lilitokea hivi karibuni tu, mnamo mwaka wa 2001. Wazazi walipuuza mambo haya kwani unyonyaji kingono ulikuwa "mfumo wa maisha'' katika makambi haya.<ref>Aggrawal A. (2005) "Refugee Medicine" in : Payne-James JJ, Byard RW, Corey TS, Henderson C (Eds.) Encyclopedia of Forensic and Legal Medicine, Elsevier Academic Press: London, Vol. 3, Pp. 514–525.</ref> == Siku ya Wakimbizi Duniani == [[File:Hopeful.jpg|thumb|Msichana kutoka [[Syria]] akiwa mkimbizi jijini Istanbul, Uturuki.]] Siku ya Wakimbizi Duniani huadhimishwa tarehe 20 mwezi Juni. Siku hiyo iliundwa mnamo mwaka wa 2000 na azimio maalum la mkutano Mkuu wa Umoja wa Mataifa. Tarehe 20 mwezi Juni hapo awali ilikuwa ikiadhimishwa kama Siku ya Wakimbizi wa Afrika katika nchi kadhaa za Kiafrika.<ref>{{UN document |docid=A-RES-55-76 |type=Resolution |body=General Assembly |session=55 |resolution_number=76 |accessdate=2021-09-04|date=4 December 2000}}</ref> Nchini [[Uingereza]] Siku ya Wakimbizi Duniani huadhimishwa kama sehemu ya Wiki ya Wakimbizi. Wiki ya Wakimbizi ni tamasha la kitaifa lilioundwa ili kukuza uelewano na kusherehekea mchango wa kitamaduni wa wakimbizi, na huhusisha matukio mengi kama vile muziki, ngoma na maigizo<ref>{{cite web |url=http://refugeeweek.org.uk/about-us/ |title=Refugee Week (UK) About Us |publisher=Refugee Week |access-date=24 July 2018 |accessdate=2021-11-27 |=https://web.archive.org/web/20200826120212/https://refugeeweek.org.uk/about-us/ |archivedate=2020-08-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200826120212/https://refugeeweek.org.uk/about-us/ }}</ref>. Katika [[Kanisa Katoliki]], Siku ya Wahamiaji na Wakimbizi Duniani huadhimishwa kila mwezi Januari kuanzia mwaka [[1914]], ilipoanzishwa na [[Papa Pius X]]<ref>{{Rejea habari|url=http://www.open.ac.uk/research/news/pope-francis-world-day-migrants-and-refugees|title=Day 10, Year of #Mygration: Pope Francis World Day of Migrants and Refugees, 14 January 2018|date=2018-01-12|work=Research at The Open University|access-date=2018-04-02|language=en}}</ref>. == Vitabu == * David Weissbrodt ''The human rights of non-citizens'', Oxford: Oxford UP, 2008 * Richard Perruchoud & Katarína Tömölová (ed.) ''Compendium of international migration law instruments'', The Hague: T.M.C. Asser Press, 2007 * Guy S. Goodwin-Gill ''The refugee in international law'', Oxford: Clarendon Press, 2007 (1983, 1996) * Richard Plender (ed.) ''Basic documents on international migration law'', Leiden: Nijhoff, 2007 (orig. 1988) * Peter W. Van Arsdale ''Forced to flee - human rights and human wrongs in refugee homelands'', Lanham, MD: Lexington Books, 2006 * Stephen H. Legomsky ''Immigration and refugee law and policy'', Westbury, NY: Foundation Press, 2005 (1992, 1997) * James C. Hathaway ''The rights of refugees under international law'', Cambridge: Cambridge UP, 2005 * Christina Boswell ''The ethics of refugee policy'', Aldershot: Ashgate, 2005 * Susan F. Martin ''The uprooted - improving humanitarian responses to forced migration'', Lanham, MD: Lexington Books, 2005 * Prakash Shah (ed.) ''The challenge of asylum to legal systems'', London: Cavendish, 2005 * Stephen John Stedman & Fred Tanner (ed.) ''Refugee manipulation - war, politics, and the abuse of human suffering'', Washington, D.C.: Brookings Institution Press, 2003 * Omprakash Mishra & Anindyo J. Majumdar (ed/) ''The elsewhere people - cross-border migration, refugee protection and state response'', New Delhi: Lancer, 2003 * Niraj Nathwani ''Rethinking refugee law'', The Hague: Nijhoff, 2003 * Arthur C. Helton ''The price of indifference - refugees and humanitarian action in the new century''. Oxford: Oxford UP, 2002 * James C. Hathaway ''The law of refugee status'', Toronto: Butterworths Canada, 2001 (orig. 1991) * Manik Chakrabarty ''Human rights and refugees - problems, laws and practices'', New Delhi: Deep & Deep Note, 2001 * Manoj Kumar Sinha ''Basic documents on international human rights and refugee laws'', Delhi: Manak, 2000 * Ivor C. Jackson ''The refugee concept in group situations'', The Hague: Nijhoff, 1999 * Elizabeth Adjin-Tettey ''A feminist analysis of the convention refugee definition'', Ann Arbor, MI: UMI, 1999 * Frances Nicholson & Patrick Twomey (ed/) ''Refugee rights and realities - evolving international concepts and regimes'', Cambridge: Cambridge University Press, 1999 * Pirkko Kourula ''Broadening the edges - refugee definition and international protection revisited'', The Hague: Nijhoff, 1997 * James C. Hathaway (ed.) ''Reconceiving international refugee law'', The Hague: Nijhoff, 1997 * Jean-Yves Carlier (ed.) ''Who is a refugee? a comparative case law study'', The Hague: Kluwer Law International, 1997 * Jean Aitchison ''International thesaurus of refugee terminology'', Dordrecht: Nijhoff, 1996 (orig. 1989) * Patricia Tuitt ''False images - law's construction of the refugee'', London: Pluto Press, 1996 * Paul Weis ''The Refugee Convention, 1951 - the travaux préparatoires analysed'', Cambridge: Cambridge UP, 1995 * Gil Loescher ''Beyond charity - international cooperation and the Global Refugee Crisis'', New York: Oxford UP, 1993 * Office of the United Nations High Commissioner for Refugees ''Handbook on procedures and criteria for determining refugee status - under the 1951 convention and the 1967 protocol relating to the status of refugees'', Geneva: Office of the United Nations High Commissioner for Refugees, 1992 (orig. 1988) * Louis B. Sohn & Thomas Buergenthal (ed.) ''The movement of persons across borders'', Washington, D.C : American Society of International Law, 1992 * Göran Rystad (ed.) ''The uprooted - forced migration as an international problem in the post-war era'', Lund : Lund University Press, 1990 * Alex Takkenberg & Christopher C. Tahbaz ''The collected Travaux préparatoires of the 1951 Geneva Convention relating to the Status of Refugees'', Amsterdam : Dutch Refugee Council, 1989/1990 * David Matas & Ilana Simon ''Closing the doors - the failure of refugee protection'', Toronto: Summerhill Press Downsview, 1989 * Aristide R. Zolberg, Astri Suhrke & Sergio Aguayo ''Escape from violence - conflict and the refugee crisis in the developing world'', New York: Oxford UP, 1989 * Göran Melander ''The two refugee definitions - Protection of refugees in Europe as seen in 1987, Lund: Raoul Wallenberg Institute, University of Lund, 1987 * Guy S. Goodwin-Gill ''International law and the movement of persons between states'', Oxford: Clarendon Press, 1978 * Atle Grahl-Madsen ''The status of refugees in international law'', part I ''Refugee character'', part II ''Asylum, entry and sojourn'', Leiden: Sijthoff, 1966 and 1972 * Robert Kee ''Refugee world'', London: Oxford UP, 1961 * John George Stoessinger ''The refugee and the world community'', Minneapolis: The University of Minnesota press, 1956 * Jacques Vernant ''The refugee in the post-war world'', London: Allen & Unwin, 1953 * Norman Angell & Dorothy Frances Buxton ''You and the refugee - the morals and economics of the problem'', Harmondsworth, Middlesex : Penguin Books, 1939 * John Hope Simpson ''The refugee problem - report of a survey'', London: Oxford UP, 1939 * Harold Fields ''The refugee in the United States'', New York: Oxford UP, 1938 == Vidokezo == {{Marejeo|2}} == Marejeo == * Mark Bixler, "The Lost Boys of Sudan: An American Story of the Refugee Experience," University of Georgia Press 2005 * Refugee number statistics taken from 'Refugee', Encyclopaedia Britannica CD Edition 2004. * Peter Fell and Debra Hayes, "What are they doing here? A critical guide to asylum and immigration." Venture Press 2007. * Matthew J. Gibney, "The Ethics and Politics of Asylum: Liberal Democracy and the Response to Refugees," Cambridge University Press 2004 * Michael Robert Marrus, The Unwanted: European refugees in the 20th century, Oxford University Press 1985 * Dietmar Schultke, refugees in former East-Germany 1945-1990, in: "Keiner kommt durch - Die *Geschichte der innerdeutschen Grenze und Berliner Mauer, Aufbau-Verlag, Berlin 2008 * Tony Waters, ''Bureaucatizing the Good Samaritan'', Westview Press, 2001. * Aristide R. Zolberg et al.,"Escape from Violence," Oxford University Press, 1989. == Viungo vya nje == {{Commons category|Wakimbizi }} {{Wiktionary}} * [http://www.llrx.com/features/refugee.htm "Guide to international refugee law resources on the Web"] {{Wayback|url=http://www.llrx.com/features/refugee.htm |date=20100111065452 }} * [http://www.llrx.com/features/rsd.htm "Guide to country research for refugee status determination"] {{Wayback|url=http://www.llrx.com/features/rsd.htm |date=20100111064018 }} * [http://www.unhcr.org UNHCR] United Nations High Commissioner for Refugees * [http://www.refugees.org USCRI] The United States Committee for Refugees and Immigrants (prints ''The World Refugee Survey'', a great resource) * [http://www.refugeesinternational.org Refugees International] * [http://www.respectrefugees.org RESPECT REFUGEES] {{Wayback|url=http://www.respectrefugees.org/ |date=20180307072525 }} Respect Refugees International - blog: [http://www.respectrefugeesblog.org Respect Refugees Blog] {{Wayback|url=http://www.respectrefugeesblog.org/ |date=20170214173929 }} [http://www.refunite.org] Refugees United an internet search engine designed for refugees looking for lost family and friends worldwide * [http://www.unhcrshelter.org Gimme Shelter] UNHCR's Gimme Shelter Campaign * [http://www.jrsusa.org Jesuit Refugee Service: serving, accompanying and advocating for the rights of refugees and internally displaced people in more than 57 countries.] {{Wayback|url=http://www.jrsusa.org/ |date=20210203134041 }} * [http://www.refugees.org/article.aspx?id=1941 World Refugee Survey] {{Wayback|url=http://www.refugees.org/article.aspx?id=1941 |date=20071005040657 }} * [http://www.jmclajot.net Pictures of Refugees in Europe] – Features by Jean-Michel Clajot, Belgian photographer * [http://www.azer.com/aiweb/categories/magazine/51_folder/51_articles/51_editorial.html Azerbaijani refugees] * [http://www.ecre.org European Council on Refugees and Exiles (ECRE)] The European umbrella organization for European non-governmental organizations concerned with refugees and asylum seekers. Website provides weekly updates on European asylum policies, country reports, refugee stories and a comprehensive list of related links among other materials on the issue. * [http://archives.cbc.ca/IDD-1-69-524/life_society/boat_people/ CBC Digital Archives—Boat People: A Refugee Crisis] * [http://refugeethesaurus.org/hms/home.php?publiclogin=1 UNHCR Thesaurus] {{Wayback|url=http://refugeethesaurus.org/hms/home.php?publiclogin=1 |date=20090316063824 }} of official terminology related to refugees * [http://www.nationmaster.com/graph-T/imm_ref Refugee numbers by country] {{Wayback|url=http://www.nationmaster.com/graph-T/imm_ref |date=20080905012228 }} * [http://www.pards.org PARDS.ORG] {{Wayback|url=http://www.pards.org/ |date=20190803215942 }} Political Asylum Research and Documentation Service (Princeton, New Jersey) * [http://www.refugeestories.org Refugee Stories—Listen to People's Experiences] {{Wayback|url=http://www.refugeestories.org/ |date=20190412205305 }} The site of the Refugee Communities History Project is full of oral history in mp3 format. The project won the 2006 Charity Award for arts, culture and heritage in the UK. * [http://www.rsc.ox.ac.uk/ Refugee Studies Centre, University of Oxford] * [http://uk.oneworld.net/guides/refugees OneWorld Guide to Refugees] {{Wayback|url=http://uk.oneworld.net/guides/refugees |date=20110408184555 }} * [http://www.unhcr.org/refworld UNHCR RefWorld] access to UNHCR Country of Origin and Legal Information databases * [http://www.unhcr.org/publ/PUBL/4579701b2.pdf Measuring Protection by Numbers, Report from official UNHCR home page] * [https://web.archive.org/web/20030428062511/http://www3.baylor.edu/~Charles_Kemp/refugee_health.htm Refugee Health ~ Immigrant Health] Populations and Issues & Infectious Diseases—from authors of Refugee and Immigrant Health: A Handbook for Health Professionals ISBN 0-521-82859-7 * [http://www.geocities.com/alp_cafr/L4R.html Australian Labor Party ''Labor for Refugees (Victorian Branch)'' website]{{Wayback|url=http://www.geocities.com/alp_cafr/L4R.html |date=20110624174724 }} * [http://www.redcross.org.uk/refugee British Red Cross refugee service] {{Wayback|url=http://www.redcross.org.uk/refugee |date=20101107063133 }} Details of what the Red Cross and other organisations in the UK offer refuges * [http://www.refugemediaproject.org/ The Refuge Media Project] {{Wayback|url=http://www.refugemediaproject.org/ |date=20110225114546 }} is developing several video documentaries and other resources for those working with immigrant torture survivors * [http://www.refugeecaselawsite.org/ The Refugee Caselaw Site] {{Wayback|url=http://www.refugeecaselawsite.org/ |date=20130805204145 }} Electronic search able repository of case law relating to the legal definition of refugee status under the 1951 Convention [[Jamii:Elimu jamii]] [[Jamii:Historia]] [[Jamii:Sheria]] [[Jamii:Vita]] pgw2qvaue1r5867zn4yt8djal9qp9en Ugonjwa wa Alzheimer 0 55352 1555232 1529960 2026-05-28T10:44:58Z CommonsDelinker 234 Replacing President_Ronald_Reagan_with_Charlton_Heston.jpg with [[File:President_Ronald_Reagan_with_Charlton_Heston_at_a_Meeting_with_The_Presidential_Task_Force_on_The_Arts_and_Humanities_in_Cabinet_Room_-_DPLA_-_47b9185ffd7680d8f23ce4d9fe269696.jpg]] (b 1555232 wikitext text/x-wiki '''Ugonjwa wa Alzheimer''' (pia hujulikana kama '''Udhaifu wa kiakili utokanao na uzee wa aina ya Alzeima''' au '''Alzeima''' tu) ni aina ya kawaida sana ya [[tatizo la kiakili]]. Huo [[ugonjwa]] usiotibika, wa kusawijika na unaoua, ulielezewa kwa mara ya kwanza na [[mtaalamu]] wa [[magonjwa ya akili]] na ya [[mfumo wa neva]] [[Alois Alzheimer]] katika [[mwaka]] wa [[1906]] ukapewa [[jina]] lake. Kwa jumla, huwa unatambuliwa kwa watu walio na [[umri]] wa zaidi ya miaka 65,<ref>{{cite journal |author=Brookmeyer R, Gray S, Kawas C |title=Projections of Alzheimer's disease in the United States and the public health impact of delaying disease onset |url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-public-health_1998-09_88_9/page/1337 |journal=Am J Public Health |volume=88 |issue=9 |pages=1337–42 |year=1998 |month=Septemba |pmid=9736873 |pmc=1509089 |doi=10.2105/AJPH.88.9.1337 }}</ref> ingawa kuna Alzeima ya nadra inayoanza mapema. Katika mwaka wa 2006, kulikuwa na wagonjwa [[milioni]] 26.6 kote [[duniani]]. Alzeima inakadiriwa itakuwa inaathiri mtu 1 kati ya watu 85 kote duniani kufikia mwaka wa 2050.<ref name="Brookmeyer2007"/> Ingawa [[chanzo]] cha ugonjwa wa Alzeima ni tofauti kwa kila mtu, kuna [[dalili]] kadhaa za kawaida.<ref name="alzheimers.org"> {{cite web | title=What is Alzheimer's disease? | url=http://www.alzheimers.org.uk/site/scripts/documents_info.php?documentID=100 | publisher=Alzheimers.org.uk | year=2007 | month=Agosti | accessdate=2008-02-21 }}</ref> Dalili za mwanzo zinazoonekana mara nyingi hudhaniwa kimakosa kuwa matatizo 'yanayotokana na umri', au kuonyesha kuwa mtu anafadhaika.<ref name="pmid17222085">{{cite journal |author=Waldemar G, Dubois B, Emre M, ''et al.'' |title=Recommendations for the diagnosis and management of Alzheimer's disease and other disorders associated with dementia: EFNS guideline |journal=Eur J Neurol |volume=14 |issue=1 |pages=e1–26 |year=2007 |month=Januari |pmid=17222085 |doi=10.1111/j.1468-1331.2006.01605.x }}</ref> Katika hatua za mwanzo, dalili za kawaida zinazotambuliwa ni kukosa uwezo wa kupata kumbukumbu mpya, kama vile wa kukumbuka mambo yaliyofanyika hivi karibuni. Wakati Alzeima inakisiwa, utambuzi kwa kawaida huwa unathibitishwa na tathmini ya tabia na vipimo vya utambuzi wa mambo, mara nyingi zikifuatiwa na skani ya ubongo kama inapatikana.<ref name="alzres">{{cite web | title=Alzheimer's diagnosis of AD | url=http://www.alzheimers-research.org.uk/info/diagnosis/ | publisher=Alzheimer's Research Trust | accessdate=2008-02-29 | archivedate=2007-10-22 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20071022154220/http://alzheimers-research.org.uk/info/diagnosis/ }}</ref> Ugonjwa unapoendelea, dalili huwa ni pamoja na kuchanganyikiwa, kukerwa na uchokozi, mabadiliko ya hali ya moyo, kutatizika kwa lugha, kupoteza kumbukumbu ya muda mrefu, na mgonjwa kujitenga sana kadiri hisia zake zinavyoendelea kupungua.<ref name="pmid17222085"/><ref name="pmid17823840"> {{cite journal |author=Tabert MH, Liu X, Doty RL, Serby M, Zamora D, Pelton GH, Marder K, Albers MW, Stern Y, Devanand DP |title=A 10-item smell identification scale related to risk for Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_annals-of-neurology_2005-07_58_1/page/155 |journal=Ann. Neurol. |volume=58 |issue=1 |pages=155–160 |year=2005 |pmid=15984022 |doi=10.1002/ana.20533 }}</ref> Hatua kwa hatua, kazi za [[mwili]] hupotea, na hatimaye kusababisha [[kifo]].<ref name="nihstages">{{cite web | title=Understanding stages and symptoms of Alzheimer's disease | url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/stages.htm | publisher=National Institute on Aging | date=2007-10-26 | accessdate=2008-02-21 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20080516213955/http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/stages.htm | archivedate=2008-05-16 }}</ref> Ni vigumu kubashiri hatima ya mgonjwa binafsi kwa vile muda wa ugonjwa unatofautiana. Alzeima hukua kwa kipindi kisichojulikana kabla ya kudhihirika kabisa, na inaweza kukua bila ya kutambuliwa kwa miaka mingi. Muda wa kuishi baada ya utambuzi ni takriban miaka saba.<ref name="pmid3776457">{{cite journal |author=Mölsä PK, Marttila RJ, Rinne UK |title=Survival and cause of death in Alzheimer's disease and multi-infarct dementia |journal=Acta Neurol Scand |volume=74 |issue=2 |pages=103–7 |year=1986 |month=Agosti |pmid=3776457 |accessdate=2008-08-04 |doi=10.1111/j.1600-0404.1986.tb04634.x }}</ref> Chini ya asilimia tatu ya wagonjwa huishi kwa zaidi ya miaka kumi na nne baada ya utambuzi.<ref name="pmid7793228">{{cite journal |author=Mölsä PK, Marttila RJ, Rinne UK |title=Long-term survival and predictors of mortality in Alzheimer's disease and multi-infarct dementia |journal=ActaNeurol Scand |volume=91 |issue=3 |pages=159–64 |year=1995 |month=Machi |pmid=7793228 }}</ref> Chanzo na kukua kwa Alzeima huwa havieleweki vizuri. Utafiti unaonyesha kuwa ugonjwa huu unahusiana na tando na mifungamano kwenye ubongo.<ref name="pmid15184601"/> Kwa sasa matibabu yanayotumika hupunguza dalili za ugonjwa lakini hakuna matibabu ya kuchelewesha au kusimamisha kuendelea kwa ugonjwa huu. Hadi mwaka wa 2012, zaidi ya majaribio 1000 ya kliniki yamefanywa kwa ajili ya kutambua tiba ya Alzeima, lakini haijulikani kama mojawapo ya mikakati iliyofanyiwa majaribio ya kusitisha ugonjwa huu itaonyesha matokeo yenye matumaini.<ref>{{cite web |url=http://www.clinicaltrials.gov/ct2/results?term=alzheimer |title= Alzheimer's Disease Clinical Trials |accessdate= 2008-08-18 |publisher= US National Institutes of Health }}</ref> Baadhi ya mienendo ya maisha ambayo haihusu upasuaji, imetajwa kwa ajili ya kuzuia ugonjwa wa Alzeima, lakini kuna ukosefu wa ushahidi wa kutosha wa uhusiano kati ya mapendekezo hayo na kupungua kwa kusawijika. Kusisimua akili, mazoezi, na lishe bora yanapendekezwa, kama njia za kujikinga na njia ya busara ya kudhibiti ugonjwa huo. <ref name="prevention1">{{cite web | title=Can Alzheimer's disease be prevented | url=http://www.nia.nih.gov/NR/rdonlyres/63B5A29C-F943-4DB7-91B4-0296772973F3/0/CanADbePrevented.pdf | format=pdf | publisher=National Institute on Aging | accessdate=2008-02-29 | date=2006-08-29 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20061002125551/http://www.nia.nih.gov/NR/rdonlyres/63B5A29C-F943-4DB7-91B4-0296772973F3/0/CanADbePrevented.pdf | archivedate=2006-10-02 }}</ref> Kwa sababu Alzeima haiwezi kutibiwa na husababisha kusawijika, utunzaji wa wagonjwa ni muhimu. Wajibu mkuu wa mlezi mara nyingi kuchukuliwa na mke au jamaa wa karibu.<ref name="metlife.com">{{cite web | title= The MetLife study of Alzheimer's disease: The caregiving experience | month= Agosti | year= 2006 |archivedate=2008-06-25 | archiveurl=http://web.archive.org/web/20080625071754/http://www.metlife.com/WPSAssets/14050063731156260663V1FAlzheimerCaregivingExperience.pdf | publisher=MetLife Mature Market Institute | format=PDF | accessdate=2008-02-12 }}</ref> Ugonjwa wa Alzeima unajulikana kwa kuwatwika walezi wa wagonjwa mzigo mkubwa na mashinikizo yanaweza kuwa ya aina nyingi, yakiwemo ya kijamii, ya kisaikolojia, ya kimwili, na ya kiuchumi katika maisha ya mlezi huyo.<ref name="pmid17662119">{{cite journal |author=Thompson CA, Spilsbury K, Hall J, Birks Y, Barnes C, Adamson J |title=Systematic review of information and support interventions for caregivers of people with dementia |journal=BMC Geriatr |volume=7 |page=18 |year=2007 |pmid=17662119 |pmc=1951962 |doi=10.1186/1471-2318-7-18 }}</ref><ref name="pmid10489656">{{cite journal |author=Schneider J, Murray J, Banerjee S, Mann A |title=EUROCARE: a cross-national study of co-resident spouse carers for people with Alzheimer's disease: I—Factors associated with carer burden |url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-geriatric-psychiatry_1999-08_14_8/page/651 |journal=International Journal of Geriatric Psychiatry |volume=14 |issue=8 |pages=651–661 |year=1999 |month=Agosti |pmid=10489656 |doi=10.1002/(SICI)1099-1166(199908)14:8<651::AID-GPS992>3.0.CO;2-B |accessdate=2008-07-04 }}</ref><ref>{{cite journal |author=Murray J, Schneider J, Banerjee S, Mann A |title=EUROCARE: a cross-national study of co-resident spouse carers for people with Alzheimer's disease: II—A qualitative analysis of the experience of caregiving |url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-geriatric-psychiatry_1999-08_14_8/page/662 |journal=International Journal of Geriatric Psychiatry |volume=14 |issue=8 |pages=662–667 |year=1999 |month=Agosti |pmid=10489657 |doi=10.1002/(SICI)1099-1166(199908)14:8<662::AID-GPS993>3.0.CO;2-4 }}</ref> Katika nchi zilizoendelea, Alzeima ni mojawapo ya magonjwa yenye gharama kubwa sana kwa jamii.<ref name="pmid15685097">{{cite journal |author=Bonin-Guillaume S, Zekry D, Giacobini E, Gold G, Michel JP |title=Impact économique de la démence (English: The economical impact of dementia) |language=French |journal=Presse Med |issn=0755-4982 |volume=34 |issue=1 |pages=35–41 |year=2005 |month=Januari |pmid=15685097 }}</ref><ref name="pmid9543467">{{cite journal |author=Meek PD, McKeithan K, Schumock GT |title=Economic considerations in Alzheimer's disease |journal=Pharmacotherapy |volume=18 |issue=2 Pt 2 |pages=68–73; discussion 79–82 |year=1998 |pmid=9543467 }}</ref> == Sifa == Mkondo wa ugonjwa umegawanywa katika hatua nne, na mwelekeo wa kuendelea kuharibika kwa utambuzi na utendaji wa mambo. === Kabla ya Dementia === Dalili za kwanza mara nyingi uhusishwa kimakosa kama zinazotokana na kuzeeka au fadhaa.<ref name="pmid17222085"/> Upimwaji wa kina wa kinyurosaikolojia unaweza kufichua matatizo madogo madogo ya utambuzi wa mambo hadi miaka minane kabla ya mtu kutimiza vigezo vya kliniki kwa ajili ya utambuzi wa Alzeima.<ref name="pmid15324363">{{cite journal |author=Bäckman L, Jones S, Berger AK, Laukka EJ, Small BJ |title=Multiple cognitive deficits during the transition to Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-internal-medicine_2004-09_256_3/page/195 |journal=J Intern Med |volume=256 |issue=3 |pages=195–204 |year=2004 |month=Sep |pmid=15324363 |doi=10.1111/j.1365-2796.2004.01386.x }}</ref> Dalili hizi za mapema zinaweza kuathiri shughuli tata zaidi za maisha ya kila siku.<ref>{{cite journal |author= Nygård L |title=Instrumental activities of daily living: a stepping-stone towards Alzheimer's disease diagnosis in subjects with mild cognitive impairment? |journal=Acta Neurol Scand |volume=Suppl |issue=179 |pages=42–6 |year=2003 |month= |pmid=12603250 |doi= 10.1034/j.1600-0404.107.s179.8.x }}</ref> Upungufu unaoonekana kwa urahisi sana ni kupoteza kwa kumbukumbu ya mambo, ambayo hujitokeza kama ugumu wa kukumbuka mambo msingi yaliyosomwa hivi karibuni na kukosa uwezo wa kupata habari mpya.<ref name="pmid15324363"/><ref name="pmid12603249">{{cite journal |author=Arnáiz E, Almkvist O |title=Neuropsychological features of mild cognitive impairment and preclinical Alzheimer's disease |journal=Acta Neurol. Scand., Suppl. |volume=179 |pages=34–41 |year=2003 |pmid=12603249 |doi=10.1034/j.1600-0404.107.s179.7.x |accessdate=2008-06-12 }}</ref> Matatizo ya utambuzi na utendaji rasmi waumakinifu, [[Mipango|kupanga]], uwezo wa kubadilika kwa urahisi kutoka na mageuzi ya mambo, na kuwaza kidhahania, au kuharibika kwa kumbukumbu ya kisemantiki (kumbukumbu ya maana, na uhusiano wa dhana), yanaweza pia kuwa ni dalili ya hatua za kwanza za Alzeima.<ref name="pmid15324363"/> Kutojali kunaweza kuonekana katika hatua hii, na inaenaendelea kuwa dalili sugu yakinyurosaikologia katika mwenendo wa ugonjwa huu.<ref>{{cite journal |author=Landes AM, Sperry SD, Strauss ME, Geldmacher DS |title=Apathy in Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-american-geriatrics-society_2001-12_49_12/page/1700 |journal=J Am Geriatr Soc |volume=49 |issue=12 |pages=1700–7 |year=2001 |month=Dec |pmid=11844006 |doi=10.1046/j.1532-5415.2001.49282.x }}</ref> Hatua ya kabla ya kutambuliwa ya ugonjwa pia hujulikana kama uharibifu mdogo wa utambuzi wa mambo,<ref name="pmid12603249"/>lakini kama jina hili linalingana na hatua tofauti ya utambuzi au linatambua hatua ya kwanza ya Alzeima ni suala lenye mgogoro.<ref name="pmid17279076"> {{cite journal |author=Petersen RC |title=The current status of mild cognitive impairment—what do we tell our patients? |journal=Nat Clin Pract Neurol |volume=3 |issue=2 |pages=60–1 |year=2007 |month=Februari |pmid=17279076 |doi=10.1038/ncpneuro0402 }}</ref> === Kuanza kwa Dementia === Kwa watu walio na Alzeima ongezeko la kuharibika kwa uwezo wa kujifunza na kumbukumbu hatimaye hupelekea kufanywa kwa utambuzi dhihiri. Katika sehemu ndogo ya watu hawa, matatizo ya lugha, utendaji wa mambo, utambuzi (agnosia), au utekelezaji wa majukumu (apraksia) ni dhahiri zaidi kuliko matatizo ya kumbukumbu.<ref name="pmid10653284"> {{cite journal |author=Förstl H, Kurz A |title=Clinical features of Alzheimer's disease |journal=European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience |volume=249 |issue=6 |pages=288–290 |year=1999 |pmid=10653284 |doi=10.1007/s004060050101 }}</ref> Alzeima haiathiri uwezo wote wa kumbukumbu kwa njia usawa. Kumbukumbu za kitambo za maisha ya mtu (kumbukumbu za matukio), mambo ya kujifunza (kumbukumbu za kisemantiki), na kumbukumbu isiyojitokeza wazi (kumbukumbu ya mwili kuhusu jinsi ya kufanya mambo, kama vile kutumia uma kula) huwa zinathirika na kiasi kidogo kuliko mambo mapya au kumbukumbu.<ref name="pmid1300219"> {{cite journal |author=Carlesimo GA, Oscar-Berman M |title=Memory deficits in Alzheimer's patients: a comprehensive review |journal=Neuropsychol Rev |volume=3 |issue=2 |pages=119–69 |year=1992 |month=Juni |pmid=1300219 |doi=10.1007/BF01108841 }}</ref><ref name="pmid8821346"> {{cite journal |author=Jelicic M, Bonebakker AE, Bonke B |title=Implicit memory performance of patients with Alzheimer's disease: a brief review |journal=International Psychogeriatrics |volume=7 |issue=3 |pages=385–392 |year=1995 |pmid=8821346 | doi = 10.1017/S1041610295002134 }}</ref> Matatizo ya lugha hasa huwa na sifa ya kupungua kwa msamiati na ufasaha wa maneno, husababisha kuharibika kwa jumla kwa lugha simulizi lugha ya kuandikwa.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid1856925">{{cite journal |author=Taler V, Phillips NA |title=Language performance in Alzheimer's disease and mild cognitive impairment: a comparative review |journal= J Clin Exp Neuropsychol |volume=30 |issue=5 |pages=501–56 |year=2008 |month=Jul |pmid=1856925 |doi=10.1080/13803390701550128 }}</ref> Katika hatua hii, mtu aliye na Alzeima kwa kawaida huwa na uwezo wa kutosha wa kuwasilisha mawazo ya msingi.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid1856925"/><ref name="pmid7967534">{{cite journal |author=Frank EM |title=Effect of Alzheimer's disease on communication function |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-south-carolina-medical-association_1994-09_90_9/page/417 |journal=J S C Med Assoc |volume=90 |issue=9 |pages=417–23 |year=1994 |month=Septemba |pmid=7967534 }}</ref> Wakati anapotekeleza majukumu ya misuli kama vile kuandika, kuchora au kuvaa nguo, baadhi ya matatizo ya kudhibiti mwendo na kuratibu (apraksia) zinaweza kuwepo lakini kwa kawaida hazitambuliwi.<ref name="pmid10653284"/> Ugonjwa unavyoendelea, watu wenye Alzeima mara nyingi huendelea kufanya kazi nyingi kwa kujitegemea, lakini huhitaji msaada au usimamizi katika shughuli zinazohitaji uamuzi mkubwa.<ref name="pmid10653284"/> === Dementia ya Wastani === Kudhoofika kunavyoendelea hatimaye kunazuia kujitegemea, huku anayehusika akishindwa kufanya shughuli za kawaida za maisha ya kila siku.<ref name="pmid10653284"/> Matatizo ya maongezi huwa wazi kutokana na kutokuwa na uwezo wa kukumbuka msamiati, ambayo hupelekea matumizi ya mara kwa mara ya misamiati isiyo sawa (paraphasia). Ujuzi wa kusoma na kuandika pia huendelea kupotea.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid7967534"/> Taratibu tata za shughuli zinazohusisha misuli huzidi hupoteza uwiano kadri wakati unavyopita na Alzeima inavyoendelea, hivyo hatari ya kuanguka huongezeka.<ref name="pmid10653284"/> Wakati wa awamu hii, matatizo ya kumbukumbu huwa mabaya, na mtu anaweza kushindwa kutambua jamaa wa karibu.<ref name="pmid10653284"/> Kumbukumbu ya muda mrefu, ambayo ilikuwa hapo awali haijaathiriwa, sasa hudhoofika.<ref name="pmid10653284"/> Mabadiliko ya kitabia na kinyurosaikayatri huenea zaidi. Mara nyingi haya hudhihirika katika kutangatanga, kuwashwa na kuathirika kwa maongezi, hali ambazo husababisha kilio, uvamizi usio na sababu au kukataa huduma za mtunzaji.<ref name="pmid10653284"/> Kuchanganyikiwa na njozi za usiku zinaweza pia kuonekana.<ref>{{cite journal |author=Volicer L, Harper DG, Manning BC, Goldstein R, Satlin A |title=Sundowning and circadian rhythms in Alzheimer's disease |journal=Am J Psychiatry |volume=158 |issue=5 |pages=704–11 |year=2001 |month=Mei |pmid=11329390 |url=http://ajp.psychiatryonline.org/cgi/content/full/158/5/704 |accessdate=2008-08-27 |doi=10.1176/appi.ajp.158.5.704 |archive-date=2011-06-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110611235057/http://ajp.psychiatryonline.org/cgi/content/full/158/5/704 |url-status=dead }}</ref> Takriban 30% ya wagonjwa huwa na kutambua kusiko sahihi kwa mawazo yasiyo ya ukweli na dalili zingine za kudanganyika.<ref name="pmid10653284"/> Anayehusika pia hupoteza ufahamu wa mchakato wa ugonjwa wao na upungufu (anosognosia).<ref name="pmid10653284"/> Shida ya kutoweza kuzuia mkojo pia huanza.<ref name="pmid10653284"/> Dalili hizi huleta dhiki ya kimawazo kwa jamaa na watunzaji wake, mambo ambayo yaweza kupunguzwa kwa kumhamisha mgonjwa kutoka kwa huduma ya nyumbani hadi vituo vya huduma ya muda mrefu .<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid7806732">{{cite journal |author=Gold DP, Reis MF, Markiewicz D, Andres D |title=When home caregiving ends: a longitudinal study of outcomes for caregivers of relatives with dementia |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-american-geriatrics-society_1995-01_43_1/page/10 |journal=J Am Geriatr Soc |volume=43 |issue=1 |pages=10–6 |year=1995 |month=Januari |pmid=7806732 }}</ref> === Dementia Pevu === Katika hatua hii ya mwisho ya Alzeima, mgonjwa hutegemea kabisa watunzaji.<ref name="pmid10653284"/> Lugha hupunguka hadi kwa maneno rahisi au hata neno moja, hatimaye kusababisha kupotea kabisa kwa uwezo wa maongezi.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid7967534"/> Hata baada ya kupoteza uwezo wa maongezi ya lugha, wagonjwa wanaweza mara kwa mara kuelewa na kujibu ishara za kihisia.<ref name="pmid10653284"/> Ingawa uchokozi bado upo, hali ya kutojali iliyokithiri na uchovu ni matokeo ya kawaida zaidi.<ref name="pmid10653284"/> Wagonjwa hatimaye watashindwa kutenda hata mambo rahisi kabisa bila kusaidiwa.<ref name="pmid10653284"/> Mkusanyiko wa misuli na uwezo wa kuenda huzorota hadi pale ambapo wagonjwa hulazwa tu kitandani, na hupoteza uwezo wa kujilisha wenyewe.<ref name="pmid10653284"/> Alzeima ni ugonjwa usiotibika lakini sababu ya kifo aghalabu huwa ugonjwa mwingine kama vile vidonda vya shinikizo au nimonia, si Alzeima yenyewe.<ref name="pmid10653284"/> == Chanzo == Nadharia tete kadhaa zipo zinazojaribu kuelezea chanzo cha ugonjwa huu. Ile ya zamani, ambayo ni msingi wa matibabu ya madawa mengi ya kisasa ni nadharia tete ya kikolinajia ''<ref name="pmid10071091">{{cite journal |author=Francis PT, Palmer AM, Snape M, Wilcock GK |title=The cholinergic hypothesis of Alzheimer's disease: a review of progress |journal=J. Neurol. Neurosurg. Psychiatr. |volume=66 |issue=2 |pages=137–47 |year=1999 |month=Februari |pmid=10071091 |pmc=1736202 |doi= 10.1136/jnnp.66.2.137|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-neurology-neurosurgery-and-psychiatry_1999-02_66_2/page/137}}</ref>ambayo inapendekeza kwamba Alzeima hunasababishwa na kupunguka kwa kutengezwa kwa kipeleki cha nyuro cha asetilikolini.'' Nadharia tete hii haijaungwa mkono sana, hasa kwa sababu madawa yanayonuiwa kutibu upungufu wa asetilikolini huwa si mazuri sana. Athari zingine za kikolinajia pia zimependekezwa, kwa mfano, kuanza kujikusanya kwa ukubwa wa amiloidi,<ref name="pmid15236795">{{cite journal |author=Shen ZX |title=Brain cholinesterases: II. The molecular and cellular basis of Alzheimer's disease |journal=Med Hypotheses |volume=63 |issue=2 |pages=308–21 |year=2004 |pmid=15236795 |doi=10.1016/j.mehy.2004.02.031 }}</ref>inayo sababisha uvimbe wa nyuro usio wa kawaida.<ref name="pmid12934968">{{cite journal |author=Wenk GL |title=Neuropathologic changes in Alzheimer's disease |journal=J Clin Psychiatry |volume=64 Suppl 9 |pages=7–10 |year=2003 |pmid=12934968 }}</ref> Katika mwaka wa 1991,''nadharia ya amiloidi'' ilidai kwamba amana za amiloidi beta (Aβ) ndiyo chanzo msingi cha ugonjwa huu.<ref name="pmid1763432">{{cite journal |author=Hardy J, Allsop D |title=Amyloid deposition as the central event in the aetiology of Alzheimer's disease |journal=Trends Pharmacol. Sci. |volume=12 |issue=10 |pages=383–88 |year=1991 |month=Oktoba |pmid=1763432 |doi=10.1016/0165-6147(91)90609-V }}</ref><ref name="pmid11801334">{{cite journal |author=Mudher A, Lovestone S |title=Alzheimer's disease-do tauists and baptists finally shake hands? |url=https://archive.org/details/sim_trends-in-neurosciences_2002-01_25_1/page/22 |journal=Trends Neurosci. |volume=25 |issue=1 |pages=22–26 |year=2002 |month=Januari |pmid=11801334 |doi=10.1016/S0166-2236(00)02031-2 }}</ref> Uungaji mkono wa madai haya unatokana na kuwepo kwa jeni ya amiloidi tangulizi ya protini beta (APP) juu ya kromosomu 21, pamoja na ukweli kwamba watu walio natrisomia 21 (Down Syndrome) ambao wana nakala ziada ya jeni karibu ulimwenguni kote hudhihirisha Alzeima wanapofikisha umri wa maika 40.<ref name="pmid16904243">{{cite journal |author=Nistor M, Don M, Parekh M, ''et al.'' |title=Alpha- and beta-secretase activity as a function of age and beta-amyloid in Down syndrome and normal brain |url=https://archive.org/details/sim_neurobiology-of-aging_2007-10_28_10/page/1493 |journal=Neurobiol Aging |volume=28 |issue=10 |pages=1493–1506 |year=2007 |month=Oktoba |pmid=16904243 |doi=10.1016/j.neurobiolaging.2006.06.023 |last12=Head |first12=E }}</ref><ref name="pmid15639317">{{cite journal |author=Lott IT, Head E |title=Alzheimer disease and Down syndrome: factors in pathogenesis |url=https://archive.org/details/sim_neurobiology-of-aging_2005-03_26_3/page/n112 |journal=Neurobiol Aging |volume=26 |issue=3 |pages=383–89 |year=2005 |month=Machi |pmid=15639317 |doi=10.1016/j.neurobiolaging.2004.08.005 }}</ref> APOE4 ndiyo hatari kubwa ya kimaumbile ya Alzeima, husababisha kuongezeka kwa mkusanyiko zaidi wa amiloidi katika ubongo kabla ya dalili za Alzeima kujitokeza. Hivyo basi, kujikusanya kwa Aβ hutokea kabla ya Alzeima ya kliniki.<ref name="pmid7566000">{{cite journal |author=Polvikoski T, Sulkava R, Haltia M, ''et al.'' |title=Apolipoprotein E, dementia, and cortical deposition of beta-amyloid protein |url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_the-new-england-journal-of-medicine_1995-11-09_333_19/page/1242 |journal=N Engl J Med |volume=333 |issue=19 |pages=1242–47 |year=1995 |month=Novemba |pmid=7566000 |doi=10.1056/NEJM199511093331902 }}</ref> Ushahidi zaidi unatokana na kupatikana kwamba panya wenye jeni geuzi iliyotokana na wanyama weingine ya jeni APP ya binadamu hukua na kusababisha utando wa amiloidi fibrila na ishara za ugonjwa wa akili kama Alzeima ulio na upungufu wa mafunzo ya kimahali. <ref>Panya wenye jeni za wanyama wengine: * {{cite journal |author=Games D, Adams D, Alessandrini R, ''et al.'' |title=Alzheimer-type neuropathology in transgenic mice overexpressing V717F beta-amyloid precursor protein |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_1995-02-09_373_6514/page/522 |journal=Nature |volume=373 |issue=6514 |pages=523–27 |year=1995 |month=Februari |pmid=7845465 |doi=10.1038/373523a0 }} * {{cite journal |author=Masliah E, Sisk A, Mallory M, Mucke L, Schenk D, Games D |title=Comparison of neurodegenerative pathology in transgenic mice overexpressing V717F beta-amyloid precursor protein and Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-neuroscience_1996-09-15_16_18/page/n244 |journal=J Neurosci |volume=16 |issue=18 |pages=5795–811 |year=1996 |month=Septemba |pmid=8795633 }} * {{cite journal |author=Hsiao K, Chapman P, Nilsen S, ''et al.'' |title=Correlative memory deficits, Abeta elevation, and amyloid plaques in transgenic mice |url=https://archive.org/details/sim_science_1996-10-04_274_5284/page/98 |journal=Science (journal) |volume=274 |issue=5284 |pages=99–102 |year=1996 |month=Oktoba |pmid=8810256 |doi=10.1126/science.274.5284.99 }} * {{cite journal |author=Lalonde R, Dumont M, Staufenbiel M, Sturchler-Pierrat C, Strazielle C. |title=Spatial learning, exploration, anxiety, and motor coordination in female APP23 transgenic mice with the Swedish mutation. |journal=Brain Research (journal) |volume=956 |pages=36–44, year=2002 |pmid=12426044 |doi=10.1016/S0006-8993(02)03476-5 |year=2002 |issue=1 }} </ref> Majaribio ya chanjo yalionekana kuondoa utando wa amiloidi katika majaribio ya awali ya binadamu, lakini hayakuwa na athari yoyote muhimu kwa dementia. <ref name="pmid18640458">{{cite journal |author=Holmes C, Boche D, Wilkinson D, ''et al.'' |title=Long-term effects of Abeta42 immunisation in Alzheimer's disease: follow-up of a randomised, placebo-controlled phase I trial |journal=Lancet |volume=372 |issue=9634 |pages=216–23 |year=2008 |month=Julai |pmid=18640458 |doi=10.1016/S0140-6736(08)61075-2 |last12=Nicoll |first12=JA }}</ref> Watafiti wamepelekewa kudhania kwamba oligoma zisizo za utando za Aβ (mkusanyiko wa monoma nyingi) ndio muundo wa kimsingi wa Aβ. Hizi oligoma za sumu, pia zinajulikana kama Seli-gandi Tawanyishi zitokanazo na Amiloidi (ADDLs), hujigandisha kwenye kipokezi cha nyuroni na kubadilisha muundo wa sinapsi, na hivyo basi kusitisha mawasiliano ya neva.<ref name="pmid17251419"> {{cite journal |author=Lacor PN,''et al.'' |title=Aß Oligomer-Induced Aberrations in Synapse Composition, Shape, and Density Provide a Molecular Basis for Loss of Connectivity in Alzheimer's Disease |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-neuroscience_2007-01-24_27_4/page/796 |journal=Journal of Neuroscience |volume=27 |issue=4 |pages=796–807 |year=2007 |month=Januari |pmid=17251419 |doi=10.1523/JNEUROSCI.3501-06.2007 |last2=Buniel |first2=MC |last3=Furlow |first3=PW |last4=Clemente |first4=AS |last5=Velasco |first5=PT |last6=Wood |first6=M |last7=Viola |first7=KL |last8=Klein |first8=WL }}</ref> Mojawapo ya kipokezi cha Oligoma ya Aβ inaweza kuwaprotini aina ya Prioni, protini ambayo pia imehusishwa na ugonjwa wa kichaa cha ng'ombe na hali inayofanana kwenye binadamu, ugonjwa wa Creutzfeldt-Jakob, hivyo basi kuunganisha mfumo wa msingi wa matatizo haya ya kuzorota kwa nyuro na yale ya ugonjwa wa Alzeima.<ref name="pmid19242475"> {{cite journal |author=Lauren J, Gimbel D, ''et al.'' |title=Cellular prion protein mediates impairment of synaptic plasticity by amyloid-beta oligomers |journal=Nature |volume=457 |issue=7233 |pages=1128–32 |year=2009 |month=Februari |pmid=19242475 |doi=10.1038/nature07761 |pmc=2748841 }}</ref> Katika 2009, nadharia hii iliboreshwa,huku ikipendekeza kuwa aina ya karibu ya protini ya beta-amiloidi, na siyo lazima iwe beta-amiloidi yenyewe, inaweza kuwa ndiyo chanzo kikubwa cha ugonjwa huu. Nadharia hii inashikilia kwamba utaratibu unaohusiana na amiloidi inayopogoa viunganishi vya nyuro katika ubongo katika awamu ya haraka ya awali ya ukuaji wa maisha inaweza kusababishwa na mifumo inayohusiana na kuzeeka katika maisha ya baadaye na kusababisha kunyauka kwa neva kwa ugonjwa wa Alzeima.<ref name="Nikolaev">{{cite journal | first= Anatoly | last= Nikolaev | coauthors= Todd McLaughlin, Dennis O'Leary, Marc Tessier-Lavigne | date= 19 Februari 2009 | title= N-APP binds DR6 to cause axon pruning and neuron death via distinct caspases | url= https://archive.org/details/sim_nature-uk_2009-02-19_457_7232/page/981 | journal= Nature | volume= 457 | issue= 7232 | pages= 981–989 | issn= 0028-0836 | pmid= 19225519 | pmc= 2677572 | doi= 10.1038/nature07767 | accessdate= Mei 2009 }} </ref> N-APP, sehemu ya APP kutoka peptidi ya N ya mwisho-, ni karibu na beta-amiloidi na imepasuliwa kutoka kwa APP na mojawapo ya vimeng'enya. N-APP huchochea mkondo wa kujiharibu kwa kujiunganisha kwa kipokezi cha kinyuro kinachoitwa kipokezi cha kifo 6 (DR6, pia inajulikana kama TNFRSF21).<ref name="Nikolaev"/> DR6 huonekana sana katika maeneo ya ubongo wa binadamu walioathirika zaidi na Alzeima, hivyo inawezekana kwamba njia ya N-APP/DR6 yaweza kutekwa nyara katika ubongo unaozeeka ili kusababisha uharibifu. Katika mfumo huu, Beta-amiloidi hutekeleza jukumu la usaidizi, kwa kukomesha kazi kwa kubana utendakazi wa kisinapti. Utafiti uliofanywa katika mwaka wa 2004 ulipata kuwa utando za amiloidi haziwiani vyema na upotevu wa nyuro.<ref name="pmid15039236">{{cite journal |author=Schmitz C, Rutten BP, Pielen A, ''et al.'' |title=Hippocampal neuron loss exceeds amyloid plaque load in a transgenic mouse model of Alzheimer's disease |journal=Am J Pathol |volume=164 |issue=4 |pages=1495–1502 |year=2004 |month=Aprili |pmid=15039236 |pmc=1615337 |last12=Steinbusch |first12=HW |last13=Pradier |first13=L |last14=Bayer |first14=TA }}</ref> Uchunguzi huu unaunga mkono nadharia tete ya''tau,'' dhana kwamba matatizo ya protini ya tau huanzisha kuzuka kwa ugonjwa huu.<ref name="pmid11801334"/> Kulingana na mfumo huu, tau ya haipafosforilia huanza kushikana na nyuzi zingine za tau. Hatimaye, hutengeneza utando wa nyurofibirila ndani ya miili ya seli za neva.<ref name="pmid1669718">{{cite journal |author=Goedert M, Spillantini MG, Crowther RA |title=Tau proteins and neurofibrillary degeneration |journal=Brain Pathol |volume=1 |issue=4 |pages=279–86 |year=1991 |month=Julai |pmid=1669718 |doi=10.1111/j.1750-3639.1991.tb00671.x }}</ref> Wakati hili linapotokea, mishipa midogo zaidi husambaratika na kusababisha kuharibika kwa mfumo wa usafiri wa nyuro.<ref name="pmid15615638">{{cite journal |author=Iqbal K, Alonso Adel C, Chen S, ''et al.'' |title=Tau pathology in Alzheimer disease and other tauopathies |journal=Biochim Biophys Acta |volume=1739 |issue=2–3 |pages=198–210 |year=2005 |month=Januari |pmid=15615638 |doi=10.1016/j.bbadis.2004.09.008 |url= |last12=Grundke-Iqbal |first12=I }}</ref> Hii inaweza kusababisha kwanza kutofanya kazi kwa mawasiliano ya biokemikali kati ya nyuro na baadaye kifo cha seli.<ref name="pmid17127334">{{cite journal |author=Chun W, Johnson GV |title=The role of tau phosphorylation and cleavage in neuronal cell death |journal=Front Biosci |volume=12 |pages=733–56 |year=2007 |pmid=17127334 |doi=10.2741/2097 }}</ref> Malengelenge ya Hepisi simpuleksiya virusi vya aina 1 pia yamependekezwa kutekeleza jukumu sababishi katika kubeba aina shawishi za jeni ya apoE. <ref name="pmid18487848"> {{cite journal |author=Itzhaki RF, Wozniak MA |title=Herpes simplex virus type 1 in Alzheimer's disease: the enemy within |journal=J Alzheimers Dis |volume=13 |issue=4 |pages=393–405 |year=2008 |month=Mei |pmid=18487848 |doi= |issn=1387-2877 |url=http://iospress.metapress.com/openurl.asp?genre=article&issn=1387-2877&volume=13&issue=4&spage=393 }}</ref> Nadharia tete nyingine inasisitiza kwamba ugonjwa huu unaweza kuwa unasababishwa na kuvunjika kwa mayelinindani ya ubongo kunakotokana na umri. Kuvunjika huku kwa mayelini husababisha kusitishwa kwa usafiri wa kimkongo, na hivyo husababisha kupotezwa kwa nyuro ambazo huganda. Madini ya chuma yanayotolewa wakati wa kuvunjwa kwa mayelina hudaiwa kuwa husababisha uharibifu zaidi. Mifumo karabati wa uthabitishaji wa mayelini huchangia katika kukua kwa amana za protini kama vile-beta Amiloidi na tau.<ref>{{Cite pmid| 19775776}}</ref><ref>{{Cite pmid| 15665415}}</ref><ref>{{Cite pmid|18596894}}</ref> Fadhaa ya uoksidishaji ni sababu kubwa katika kutokea kwa ugonjwa huu./} Watu walio na Alzeima huonyesha kupoteza kwa 70% ya udhibiti wa seli za [[kurulusi]] ambazo hutoa norepinefrini (pamoja na wajibu wake wa uwasilishi wa nyuro) ambazo kwa kawaida huenea kutoka kwa “varicositi” kama za kusababishwa na mwili wenyewe kupiganan na uvimbe kwenye mazingira madogo yanayozunguka nyuro, seli za gliali, na mishipa ya damu kwenye neokoteksi na hipokampasi.<ref name="Heneka"> Heneka MT, Nadrigny F, Regen T, Martinez-Hernandez A, Dumitrescu-Ozimek L, Terwel D, Jardanhazi-Kurutz D, Walter J, Kirchhoff F, Hanisch UK, Kummer MP. (2010). [http://www.pnas.org.libproxy.ucl.ac.uk/content/107/13/6058.full.pdf Locus ceruleus hudhibiti patholojia ya Alzeima kwa kusimamia utendajikazi wa microglial kupitia norepinephrine.] Proc Natl Acad Sci Marekani A. 107:6058-6063 {{doi|10.1073/pnas.0909586107}} PMID 20,231,476</ref> Imeonyeshwa kuwa norepinefrini huchangamsha kipanya cha microglia na kuzuia Aβ- uzalishaji ulishawishiwa wa saitokini na fagosaitosisi zao za Aβ.<ref name="Heneka"/> Hii inaashiria kwamba kuzorota kwa ceruleusi ya mahali maalum yaweza kuwajibika kwa utuaji uliongezeka wa Aβ kwenye ubongo wa Alzeima.<ref name="Heneka"/> == Pathofiziolojia == [[Picha:Alzheimer dementia (3) presenile onset.jpg|thumb|Mfano wa Histopatholojia wa utando dhoofu unavyoonekana katika oteksi ya serebali ya mtu alye na ugonjwa wa mwanzo Alzeima kabla ya uzee. Kutiliwa fedha.]] === Patholojia ya Nyuro === Ugonjwa wa Alzeima una sifa ya kupotezwa kwa nyuro na sinepsi katika tabaka la juu la ubongo na baadhi ya ya maeneo madogo ya oteksi. Upotevu huu hupelekea kudhoofika kwa jumla kwa maeneo yaliyoathirika, ikiwa ni pamoja na kuzorota kwa ndewe ya wakati na ndewe ya parietali, na sehemu ya mbele ya koteksi na mzunguko wa "singulate".<ref name="pmid12934968"/> Utafiti unaotumia MRI na PET umetia kwenye kumbukumbu kupunguka kwa ukubwa maeneo maalum ya ubongo ya wagonjwa wanavyoendelea kutoka kwa kuharibika kwa umauzi wa kadiri hadi kwa ugonjwa wa Alzeima , na kwa kulinganisha na picha zinazofanana kutoka kwa watu wazima walio na uzeee na wenye afya.<ref>{{cite journal|author=Moan R|title=MRI software accurately IDs preclinical Alzheimer's disease|journal=Diagnostic Imaging|date=20 Julai 2009|url=http://www.diagnosticimaging.com/news/display/article/113619/1428344|access-date=2010-10-18|archive-date=2016-05-16|archive-url=http://arquivo.pt/wayback/20160516192841/http://www.diagnosticimaging.com/news/display/article/113619/1428344|dead-url=yes|=http://arquivo.pt/wayback/20160516192841/http://www.diagnosticimaging.com/news/display/article/113619/1428344}}</ref> Tando zote za amiloidi na utanda neurofibrila huonekana wazi wazi na microscopia katika akili ya wale walio na taabu ya Alzeima.<ref name="pmid15184601">{{cite journal |author=Tiraboschi P, Hansen LA, Thal LJ, Corey-Bloom J |title=The importance of neuritic plaques and tangles to the development and evolution of AD |url=https://archive.org/details/sim_neurology_2004-06-08_62_11/page/n140 |journal=Neurology |volume=62 |issue=11 |pages=1984–9 |year=2004 |month=Juni |pmid=15184601 }}</ref> Tando ni nene, hakunaamana zaidi za beta peptidi amiloidi na nyenzo [[Seli|za mkononi]] nje na kuzunguka nyuro. Mfungamano (mfungamano wa neurofibrila) ni mkusanyiko wa neli ndogo za protini za tau ambazo zimekuwa haipafosoforia na kujilimbikiza ndani ya seli zenyewe. Ingawa watu wengi zaidi hupata tando na mfungamano kama matokeo ya uzee, wagonjwa wa Alzeima huwa nazo kwa wingi katika sehemu maalum za ubongo kama vile tundu ya wakati.<ref name="pmid8038565">{{cite journal |author=Bouras C, Hof PR, Giannakopoulos P, Michel JP, Morrison JH |title=Regional distribution of neurofibrillary tangles and senile plaques in the cerebral cortex of elderly patients: a quantitative evaluation of a one-year autopsy population from a geriatric hospital |journal=Cereb. Cortex |volume=4 |issue=2 |pages=138–50 |year=1994 |pmid=8038565 |doi=10.1093/cercor/4.2.138 }}</ref> Mkusanyiko mkubwa wa protini (Miili ya Lewy) si adimu katika ubongo wa mgonjwa wa Alzeima.<ref name="pmid11816795">{{cite journal |author=Kotzbauer PT, Trojanowsk JQ, Lee VM |title=Lewy body pathology in Alzheimer's disease |journal=J Mol Neurosci |volume=17 |issue=2 |pages=225–32 |year=2001 |month=Oct |pmid=11816795 |doi=10.1385/JMN:17:2:225 }}</ref> === Biokemia === [[Picha:Amyloid-plaque formation-big.jpg|right|thumb|border|Vimeng'enya hufanyia kazi APP (protini tangulizi ya amiloidi) na kuikata katika vipande. Kipande cha amiloidi beta ni muhimu katika uundaji wa utando dhoofu katika Alzeima.]] Ugonjwa wa Alzeima umetambuliwa kama ugonjwa wa u kukunjwa vibaya kwa protini (proteopathia) , unaosababishwa na protini za A/beta na tau zilizojikunja vibaya ubongoni.<ref name="pmid14528050">{{cite journal |author=Hashimoto M, Rockenstein E, Crews L, Masliah E |title=Role of protein aggregation in mitochondrial dysfunction and neurodegeneration in Alzheimer's and Parkinson's diseases |journal=Neuromolecular Med. |volume=4 |issue=1–2 |pages=21–36 |year=2003 |pmid=14528050 |doi=10.1385/NMM:4:1-2:21 }}</ref> Utando umeundwa kwa peptidi ndogo, zenye urefu wa asidi ya amino 39-43 uitwao beta amiloidi-(pia huandikwa pia kama A-beta-au Aβ). Beta-amiloidi ni kipande kutoka protini kubwa iitwayo amiloidi tangulizi (APP), protini iliyotanda na hupenya kwa utando wa nyuroni. APP ni muhimu kwa ukuaji nyuroni, kuishi na-kujirekebisha baada ya majeraha.<ref name="pmid16822978">{{cite journal |author=Priller C, Bauer T, Mitteregger G, Krebs B, Kretzschmar HA, Herms J |title=Synapse formation and function is modulated by the amyloid precursor protein |journal=J. Neurosci. |volume=26 |issue=27 |pages=7212–21 |year=2006 |month=Julai |pmid=16822978 |doi=10.1523/JNEUROSCI.1450-06.2006 }}</ref><ref name="pmid12927332">{{cite journal |author=Turner PR, O'Connor K, Tate WP, Abraham WC |title=Roles of amyloid precursor protein and its fragments in regulating neural activity, plasticity and memory |journal=Prog. Neurobiol. |volume=70 |issue=1 |pages=1–32 |year=2003 |month=Mei |pmid=12927332 |doi=10.1016/S0301-0082(03)00089-3 }}</ref> Katika ugonjwa wa Alzeima, mchakato usiojulikana husababisha APP kugawanyika kwa vipande vidogo kupitia kimengenyakatika proteolisisi.<ref name="pmid15787600">{{cite journal |author=Hooper NM |title=Roles of proteolysis and lipid rafts in the processing of the amyloid precursor protein and prion protein |journal=Biochem. Soc. Trans. |volume=33 |issue=Pt 2 |pages=335–8 |year=2005 |month=Aprili |pmid=15787600 |doi=10.1042/BST0330335 }}</ref> Moja ya vipande hivi inazaa fibrili za amiloidi-beta, ambazo zinatengeza vibonge ambazo zinakusanyika nje ya nyuroni kwa wingi na kuunda vikundi ambavyo vinajulikana kama utando dhaifu.<ref name="pmid15184601"/><ref name="pmid15004691">{{cite journal |author=Ohnishi S, Takano K |title=Amyloid fibrils from the viewpoint of protein folding |journal=Cell. Mol. Life Sci. |volume=61 |issue=5 |pages=511–24 |year=2004 |month=Machi |pmid=15004691 |doi=10.1007/s00018-003-3264-8 }}</ref> [[Picha:TANGLES HIGH.jpg|right|thumb|Katika ugonjwa wa Alzeima, mabadiliko katika protini ya tau yanapelekea kuharibika kwa mikrotubuli katika seli za ubongo.]] Alzeima pia hufikiriwa kuwa shida ya protini ya tau kutokana na kusanyikousio wa kawaida wa protini ya tau. Kila nyuroni ina mfupa wa ndani, mfumo wa ndani ambao kwa kiasi umeundwa kwa mifumo iitwayo mikrotubuli. Mikrotubuli hizi huwa kama alama, kuongoza virutubisho na molekuli kutoka katika mwili wa seli hadi mwisho wa mkongo na kurejea. Protini ya ''tau'' uhimarisha mikrotubuli wakati inapopata fosforasi, na kwa hiyo huitwa protini inayohusisha mikrotubuli. Katika Alzeima, tau bado hupitia mabadiliko ya kemikali, kuwa na fosfori nyingi, basi huanza kuunda jozi na nyuzi nyingine, na kuunda misokotano ya neurofibrila na kuharibu mfumo wa usafiri wa nyuroni.<ref name="pmid17604998">{{cite journal |author=Hernández F, Avila J |title=Tauopathies |url=https://archive.org/details/sim_cellular-and-molecular-life-sciences_2007-09_64_17/page/2219 |journal=Cell. Mol. Life Sci. |volume=64 |issue=17 |pages=2219–33 |year=2007 |month=Septemba |pmid=17604998 |doi=10.1007/s00018-007-7220-x }}</ref> === Utaratibu wa ugonjwa === Jinsi mvurugiko wa uzalishaji na mkusanyiko wa peptidi amiloidi beta husababisha kuongezeka kwa ugonjwa wa Alzeima haijulikani hasa.<ref name="pmid17622778">{{cite journal |author=Van Broeck B, Van Broeckhoven C, Kumar-Singh S |title=Current insights into molecular mechanisms of Alzheimer disease and their implications for therapeutic approaches |journal=Neurodegener Dis |volume=4 |issue=5 |pages=349–65 |year=2007 |pmid=17622778 |doi=10.1159/000105156 }}</ref> Nadharia tete ya amiloidi kijadi huashiria kuwa mkusanyiko wa peptidi amiloidi beta kama tukio kuu la kuchochea nyuroni kuzorota. Mkusanyiko wa fibrili za amiloidiambazo zinaaminika kuwa aina ya protini yenye sumu inayosababisha kuvuruga homiostasisi ya ayoni [[Kalisi|kalsiamu]] katika seli, husababisha chembe kufa (apoptosisi).<ref name="pmid2218531">{{cite journal |author=Yankner BA, Duffy LK, Kirschner DA |title=Neurotrophic and neurotoxic effects of amyloid beta protein: reversal by tachykinin neuropeptides |url=https://archive.org/details/sim_science_1990-10-12_250_4978/page/278 |journal=Science (journal) |volume=250 |issue=4978 |pages=279–82 |year=1990 |month=Oktoba |pmid=2218531 |doi=10.1126/science.2218531 }}</ref> Pia inajulikana kwamba Aβ huchagua kuendelea kukusanyika katika mitokondria katika seli za ubongo ulioathirika na Alzeima, na pia inazuia kazi fulani ya [[Kimeng'enya|kimengenya]] na matumizi ya glukosi na nyuroni.<ref name="pmid17424907">{{cite journal |author=Chen X, Yan SD |title=Mitochondrial Abeta: a potential cause of metabolic dysfunction in Alzheimer's disease |journal=IUBMB Life |volume=58 |issue=12 |pages=686–94 |year=2006 |month=Desemba |pmid=17424907 |doi=10.1080/15216540601047767}}</ref> Michakato mbalimbali yenye uvimbe na saitokini pia inaweza kuwa inahusika kwa kutokea kwa ugonjwa wa Alzeima. Kuvimba ni ishara ya jumla ya uharibifu wa tishu katika ugonjwa wowote, na huweza kuwa baada ya uharibifu wa tishu katika Alzeima au ishara ya jibu la kinga.<ref name="pmid15681814">{{cite journal |author=Greig NH, Mattson MP, Perry T, ''et al.'' |title=New therapeutic strategies and drug candidates for neurodegenerative diseases: p53 and TNF-alpha inhibitors, and GLP-1 receptor agonists |journal=Ann. N. Y. Acad. Sci. |volume=1035 |pages=290–315 |year=2004 |month=Desemba |pmid=15681814 |doi=10.1196/annals.1332.018 }}</ref> Tofauti katika ugawaji wa neurotrofiki na tofauti katika uelezaji wa vipokezi vyao kama vile vipengele vya neurotrofiki zinazotokana na ubongo(BDNF) zilivyoelezwa katika Alzeima.<ref>{{cite journal |author=Tapia-Arancibia L, Aliaga E, Silhol M, Arancibia S |title=New insights into brain BDNF function in normal aging and Alzheimer disease |journal=[[Brain Research Reviews]] |volume=59 |issue=1 |pages=201–20 |year=2008 |month=Nov |pmid=18708092 |doi=10.1016/j.brainresrev.2008.07.007 }}</ref><ref>{{cite journal |doi=10.1111/j.1601-183X.2007.00378.x |author=Schindowski K, Belarbi K, Buée L |title=Neurotrophic factors in Alzheimer's disease: role of axonal transport |journal= [[Genes, Brain and Behavior]] |volume=7 |issue=Suppl 1 |pages=43–56 |year=2008 |month=Feb |pmid=18184369 |pmc=2228393 }}</ref> === Jenetiki === Na idadi kubwa ya kesi za ugonjwa wa Alzeima ni za mtawanyiko, ina maana kuwa ugonjwa huu haurithiwi ingawa baadhi ya jeni zinaongeza hatari. Kwa upande mwingine, karibu 0.1% ya kesi ni aina ya ugonjwa unaosababishwa na urithi wa kifamilia kutoka jeni za mzazi mmoja, ambao kwa kawaida huanza kabla ya umri wa 65.<ref name="pmid16876668">{{cite journal |author=Blennow K, de Leon MJ, Zetterberg H |title=Alzheimer's disease |journal=Lancet |volume=368 |issue=9533 |pages=387–403 |year=2006 |month=Julai |pmid=16876668 |doi=10.1016/S0140-6736(06)69113-7 |url= }}</ref> Mara nyingi ugonjwa wa kifamilia wa Alzeima unaotokana na jeni za mzazi mmoja unaweza kuhusishwa na mabadiliko katika moja ya jeni tatu: protini tangulizi ya amiloidi (APP) na presenilini ya 1 na 2.<ref name="pmid18332245">{{cite journal |author=Waring SC, Rosenberg RN |title=Genome-wide association studies in Alzheimer disease |journal=Arch Neurol |volume=65 |issue=3 |pages=329–34 |year=2008 |month=Machi |pmid=18332245 |doi=10.1001/archneur.65.3.329 }}</ref> Mabadiliko mengi katika APP na jeni ya presenilini huchangia uzalishaji wa protini ndogo iitwayoAβ42, ambayo ni sehemu kuu ya utando dhaifu.<ref>{{cite journal |author=Selkoe DJ |title=Translating cell biology into therapeutic advances in Alzheimer's disease |journal=Nature |volume=399 |issue=6738 Suppl |pages=A23–31 |year=1999 |month=Juni |pmid=10392577 |doi=10.1038/19866 }}</ref> Baadhi ya mabadiliko hubadilisha tu uwiano wa kawaida kati ya Aβ42 na miundo mingine mikuu, kama vile Aβ40-bila kuongeza viwango vya Aβ42.<ref name="pmid8938131">{{cite journal |author=Borchelt DR, Thinakaran G, Eckman CB, ''et al.'' |title=Familial Alzheimer's disease-linked presenilin 1 variants elevate Aβ1-42/1-40 ratio in vitro and in vivo. |journal=Neuron |volume=17 |issue=5 |pages=1005–13 |year=1996 |month=Nov |pmid=8938131 |doi=10.1016/S0896-6273(00)80230-5 |last12=Wang |first12=R |last13=Seeger |first13=M |last14=Levey |first14=AI |last15=Gandy |first15=SE |last16=Copeland |first16=NG |last17=Jenkins |first17=NA |last18=Price |first18=DL |last19=Younkin |first19=SG |last20=Sisodia |first20=SS }}</ref><ref name="pmid17254019">{{cite journal |author=Shioi J, Georgakopoulos A, Mehta P, ''et al.'' |title=FAD mutants unable to increase neurotoxic Aβ 42 suggest that mutation effects on neurodegeneration may be independent of effects on Abeta. |journal=J Neurochem. |volume=101 |issue=3 |pages=674–81 |year=2007 |month=Mei |pmid=17254019 |doi=10.1111/j.1471-4159.2006.04391.x }}</ref> Hii inaashiria kwamba mabadiliko ya presenilini yanaweza kusababisha ugonjwa hata kama inapunguza kiwango cha Aβ zinazozalishwa na huweza kuashiria majukumu mengine ya presenilini au jukumu la mabadiliko katika kazi ya APP na / au vipande vyake vingine mbali na Aβ. Kesi zaidi za ugonjwa wa Alzeima hazionyeshi dalili za ugonjwa wa kurithi na hujulikana kama Alzeima ya mtawanyiko. Hata hivyo tofauti za kijenetiki zinaweza kuwa ishara ya hatari. Ishara ijulikanayo vyema zaidi ni urithi wa aleli ya ε4 apolipoprotini E (APOE).<ref name="pmid8446617">{{cite journal |author=Strittmatter WJ, Saunders AM, Schmechel D, ''et al.'' |title=Apolipoprotein E: high-avidity binding to beta-amyloid and increased frequency of type 4 allele in late-onset familial Alzheimer disease |journal=Proc. Natl. Acad. Sci. USA |volume=90 |issue=5 |pages=1977–81 |year=1993 |month=Machi |pmid=8446617 |pmc=46003 |doi=10.1073/pnas.90.5.1977 }}</ref><ref name="pmid16567625">{{cite journal |author=Mahley RW, Weisgraber KH, Huang Y |title=Apolipoprotein E4: a causative factor and therapeutic target in neuropathology, including Alzheimer's disease |journal=Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume=103 |issue=15 |pages=5644–51 |year=2006 |month=Aprili |pmid=16567625 |pmc=1414631 |doi=10.1073/pnas.0600549103 |url= }}</ref> Kati ya 40 na 80% ya wagonjwa walio na Alzeima wanayo aleli ya apoE4.<ref name="pmid16567625"/> Aleli ya APOE4 huongeza hatari ya ugonjwa huo kwa mara tatu katika heterozigoti na kwa mara 15 katika homozigoti.<ref name="pmid16876668"/> Wanasayansi wa jenetiki wanakubaliana kwamba jeni nyingine nyingi pia huwa kama sababu za hatari au zina athari za kinga zinayoshawishi kuanza kwa kuchelewa ugonjwa wa Alzeima.<ref name="pmid18332245"/> Zaidi ya jeni 400 zimepimwa kuonyesha uhusiano na Alzeima ya mtawanyiko inayoanza kwa kuchelewa,<ref name="pmid18332245"/>nyingi bila matokeo.<ref name="pmid16876668"/> == Utambuzi wa Ugonjwa == [[Picha:PET Alzheimer.jpg|thumb|right|upright|Uchungzi wa PET wa ubongo wa mtu aliye na Alzeima huonyesha upungufu wa utendaji kazi katika tundu ya panja]] Ugonjwa wa Alzeima kwa kawaida hutambulika kama ugonjwa kutoka kwa historia ya mgonjwa, historia ya pamoja kutoka kwa jamaa, na uchunguzi wa kimatibabu, kutegemea na kuwepo kwa sifaza kinyurolojia na kinyurosaikolojia za neva na kukosekana kwa hali mbadala.<ref name="pmid17407994">{{cite journal |author=Mendez MF |title=The accurate diagnosis of early-onset dementia |journal=International Journal of Psychiatry Medicine |volume=36 |issue=4 |pages=401–412 |year=2006 |pmid=17407994 |doi=10.2190/Q6J4-R143-P630-KW41 }}</ref><ref name="pmid17018549">{{cite journal |author=Klafki HW, Staufenbiel M, Kornhuber J, Wiltfang J |title=Therapeutic approaches to Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_brain_2006-11_129_11/page/2840 |journal=Brain |volume=129 |issue=Pt 11 |pages=2840–55 |year=2006 |month=Novemba |pmid=17018549 |doi=10.1093/brain/awl280 }}</ref> Matibabu ya mionzi ya hali ya juu na tomografia ya utendajikazi au mwangwi wa sumaku wa upigaji picha (MRI), na kwa upigaji picha wa kitomografia wa utendajikazi wa mwili(SPECT) au picha ya kompyuta ya miale ya gama (PET) zinaweza kutumika kusaidia kutenga magonjwa mengine ya ubongo au aina nyingine za magonjwa ya ubongo.<ref>{{cite web |url = http://www.nice.org.uk/nicemedia/pdf/CG042quickrefguide.pdf |format = PDF |title = Dementia: Quick reference guide |publisher = (UK) [[National Institute for Health and Clinical Excellence]] |location = London |month = Novemba |year = 2006 |isbn = 1-84629-312-X |accessdate = 2008-02-22 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20080227161412/http://www.nice.org.uk/nicemedia/pdf/CG042quickrefguide.pdf |archivedate = 2008-02-27 }}</ref> Aidha, inaweza kutabiri kubadilika kutoka hatua za mwanzo (upungufu wa uwezo wa utambuzi) hadi kwa ugonjwa wa Alzeima.<ref>{{cite journal |author=Schroeter ML, Stein T, Maslowski N, Neumann J |title=Neural correlates of Alzheimer's disease and mild cognitive impairment – A meta-analysis including 1351 patients. |journal=NeuroImage |volume=47 |issue=4 |pages=1196–1206 |year=2009 |pmid=19463961 |pmc=2730171 |doi=10.1016/j.neuroimage.2009.05.037 }}</ref> Tathmini ya utendajikazi wa wasomi pamoja na kupima kumbukumbu kunaweza kusaidia zaidi kutathmini hali ya ugonjwa huo.<ref name="pmid17222085"/> Mashirika ya kimatibabu yameunda vigezo vya uchunguzi wa kimatibabu ili kurahisisha na kuwekeza viwango vya michakato ya wauguzi. Utambuzi huweza kuwa imara zaidi wakati wa uchunguzi wa mwili wakati sehemu za ubongo zinaweza kupatikana na kuchunguzwa kihistoria.<ref name="pmid6610841">{{cite journal |author=McKhann G, Drachman D, Folstein M, Katzman R, Price D, Stadlan EM |title=Clinical diagnosis of Alzheimer's disease: report of the NINCDS-ADRDA Work Group under the auspices of Department of Health and Human Services Task Force on Alzheimer's Disease |url=https://archive.org/details/sim_neurology_1984-07_34_7/page/939 |journal=Neurology |volume=34 |issue=7 |pages=939–44 |year=1984 |month=Julai |pmid=6610841 }}</ref> === Vigezo vya uchunguzi wa kiutambuzi === Taasisi ya Taifa ya Kinyurojia na matatizo ya kimawasiliano na kiharusi (NINCDS) na Ushirika wa ugonjwa wa Alzeima na magonjwa husika (ADRDA, sasa inajulikana kama [[Chama cha Alzeima)]] [[NINCDS-ADRDA]] iliunda vigezo vinavyotumika kwa kawaida katika utambuzi mnamo 1984,<ref name="pmid6610841"/> vilivyoboreshwa mnamo 2007.<ref name="pmid17616482">{{cite journal |author=Dubois B, Feldman HH, Jacova C, ''et al.'' |title=Research criteria for the diagnosis of Alzheimer's disease: revising the NINCDS-ADRDA criteria |journal=Lancet Neurol |volume=6 |issue=8 |pages=734–46 |year=2007 |month=Agosti |pmid=17616482 |doi=10.1016/S1474-4422(07)70178-3 |last12=O'brien |first12=J |last13=Pasquier |first13=F |last14=Robert |first14=P |last15=Rossor |first15=M |last16=Salloway |first16=S |last17=Stern |first17=Y |last18=Visser |first18=PJ |last19=Scheltens |first19=P }}</ref> Vigezo hivi vinahitaji kuwa kuwepo kwa uharibifu wa utambuzi, na kukishukiwa kuwepo kwa shida ya akili, na kuthibitishwa na kupima saikolojia ya akili kwa uchunguzi wa kimatibabu wa uwezekano au uwepo wa Alzeima. Uthibitisho kutoka kwa uchunguzi wa kina wa ugonjwa ikiwa ni pamoja na uchunguzi wa kina wa tishu ya ubongo inahitajika kwa ajili ya kuthibitisha uchunguzi. Takwimu za kuaminika na uhalali zimeonyeshwa kati ya vigezo vya uchunguzi na uthibitisho wa uchunguzi wa historia na maendeleo ya ugonjwa huu.<ref name="pmid7986174">{{cite journal |author=Blacker D, Albert MS, Bassett SS, Go RC, Harrell LE, Folstein MF |title=Reliability and validity of NINCDS-ADRDA criteria for Alzheimer's disease. The National Institute of Mental Health Genetics Initiative |journal=Arch. Neurol. |volume=51 |issue=12 |pages=1198–204 |year=1994 |month=Desemba |pmid=7986174 }}</ref> Vitengo vinane vya utendaji kwa kawaida uharibiwa katika Alzeima- kumbukumbu, [[lugha]], ujuzi wa utambuzi, makini, uwezo wa kujenga, maelekezo, kutatua tatizo na uwezo wa utendaji. Vitengo hivi ni sawa na Vigezo vya Alzeima vya NINCDS-ADRDA kama vilivyoorodheshwa katika ''Uchunguzi na Takwimu za Mwongozo wa Magonjwa ya akili'' ''Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders '' (DSM-IV-TR) iliyochapishwa na Chama cha Marekani cha Kiakili.<ref>{{cite book |last=American Psychiatric Association |title=Diagnostic and statistical manual of mental disorders: DSM-IV-TR |url=https://archive.org/details/diagnosticstatis00amer_2 |edition=4th Edition Text Revision |publisher=American Psychiatric Association |year=2000 |location=Washington, DC |isbn=0890420254 }}</ref><ref name="pmid8752526">{{cite journal |author=Ito N |title=[Clinical aspects of dementia] |language=Japanese |journal=Hokkaido Igaku Zasshi |volume=71 |issue=3 |pages=315–20 |year=1996 |month=Mei |pmid=8752526 }}</ref> === Vifaa vya Uchunguzi === [[Picha:InterlockingPentagons.svg|right|thumb|Uchunguzi wa vipimo wa saikolojia ya ubongo unaweza kusaidia katika uchunguzi wa Alzeima. Katika uchunguzi huo wagonjwa wanapaswa kunakili michoro sawa na ile inayoonyeshwa katika picha, kumbuka maneno, kusoma, na kuondoa nambari katika mfululizo.]] Uchunguzi wa kinyrosaikolojia kama vile uchunguzi wa kiasi wa hali ya akili(MMSE), hutumika sana kutathmini upungufu wa utambuzi unaohitajika kwa uchunguzi. Uchunguzi pana zaidi unahitajika kwa matokeo ya kuaminika zaidi, hasa katika hatua za mwanzo za ugonjwa huo.<ref name="pmid1512391">{{cite journal |author=Tombaugh TN, McIntyre NJ |title=The mini-mental state examination: a comprehensive review |journal=J Am Geriatr Soc |volume=40 |issue=9 |pages=922–35 |year=1992 |month=Septemba |pmid=1512391 }}</ref><ref name="pmid9987708">{{cite journal |author=Pasquier F |title=Early diagnosis of dementia: neuropsychology |journal=J. Neurol. |volume=246 |issue=1 |pages=6–15 |year=1999 |month=Januari |pmid=9987708 |doi=10.1007/s004150050299 }}</ref> Uchunguzi wa neva mwanzoni mwa Alzeima hutoa matokeo ya kawaida, ila kwa uharibifu dhahiri katika utambuzi, ambayo inaweza kosa kuwa tofauti na ile itokanayo na michakato mingine ya magonjwa, ikiwa ni pamoja na sababu nyingine ya shida ya akili. Uchunguzi zaidi kinyurojia ni muhimu katika kutofautisha utambuzi wa Alzeima na magonjwa mengine.<ref name="pmid17222085"/> Mahojiano na jamaa wa familia pia hutumika katika tathmini ya ugonjwa huo. Walezi wanaweza kusambaza taarifa muhimu kuhusu uwezo wa kuishi wa kila siku, na pia juu ya kupungua, baada ya muda, uwezo wa akili ya mtu kufanya kazi.<ref name="pmid16327345">{{cite journal |author=Harvey PD, Moriarty PJ, Kleinman L, ''et al.'' |title=The validation of a caregiver assessment of dementia: the Dementia Severity Scale |journal=Alzheimer Dis Assoc Disord |volume=19 |issue=4 |pages=186–94 |year=2005 |pmid=16327345 |doi=10.1097/01.wad.0000189034.43203.60 }}</ref> Mtizamo wa mlezi ni muhimu sana, kwani mtu aliye na Alzeima ni kawaida hajui upungufu wake mwenyewe.<ref name="pmid15738860">{{cite journal |author=Antoine C, Antoine P, Guermonprez P, Frigard B |title=[Awareness of deficits and anosognosia in Alzheimer's disease.] |language=French |journal=Encephale |volume=30 |issue=6 |pages=570–7 |year=2004 |pmid=15738860 |doi=10.1016/S0013-7006(04)95472-3 }}</ref> Mara nyingi, pia familia huwa na shida ya kutambua dalili za awali za dementia na wanaweza kukosa kutoa habari sahihi kwa daktari.<ref name="pmid16197855">{{cite journal |author=Cruz VT, Pais J, Teixeira A, Nunes B |title=[The initial symptoms of Alzheimer disease: caregiver perception] |language=Portuguese |journal=Acta Med Port |volume=17 |issue=6 |pages=435–44 |year=2004 |pmid=16197855 }}</ref> Dalili nyingine nzuri katika utambuzi wa ugonjwa ni ichunguzi wa maji ya serebali ya uti wa mgongo kwa uwepo wa amiloidi beta au protini ya tau,<ref name="pmid17612711">{{cite journal |author=Marksteiner J, Hinterhuber H, Humpel C |title=Cerebrospinal fluid biomarkers for diagnosis of Alzheimer's disease: beta-amyloid(1-42), tau, phospho-tau-181 and total protein |journal=Drugs Today |volume=43 |issue=6 |pages=423–31 |year=2007 |month=Juni |pmid=17612711 |doi=10.1358/dot.2007.43.6.1067341 }}</ref>yaani protini ya tau na protini ya tau iliyo na fosforasi <sub>181P.</sub><ref name="demeyer"/> Kutafuta protini hizo kwa kufyonza uti wa mgongo unaweza kutabiri kuanza kwa ugonjwa wa Alzeima na usahihi kwa kati ya 94% na 100%.<ref name="demeyer"/> Inapotumika na mbinu zilizopo za upigaji picha za ubongo, madaktari wanaweza kutambua wagonjwa wa kupoteza kumbukumbu ambao tayari wameanza kuugua ugonjwa huu.<ref name="demeyer">{{cite journal |author=De Meyer G, Shapiro F, Vanderstichele H, Vanmechelen E, Engelborghs S, De Deyn PP, Coart E, Hansson O, Minthon L, Zetterberg H, Blennow K, Shaw L, Trojanowski JQ |title=Diagnosis-Independent Alzheimer Disease Biomarker Signature in Cognitively Normal Elderly People |journal=Arch Neurol. |volume=67 |issue=8 |pages=949–56 |year=2010 |month=Agosti |pmid=20697045 |doi=10.1001/archneurol.2010.179 }}</ref> Uchunguzi wa maji ya uti wa mgongo unapatikana kwa kulipia, tofauti na teknolojia ya kisasa ya kupiga picha za akili.<ref>{{cite news |author=Kolata G |title=Spinal-Fluid Test Is Found to Predict Alzheimer's |url=http://www.nytimes.com/2010/08/10/health/research/10spinal.html |work=[[The New York Times]] |date=9 Agosti 2010 |accessdate=10 Agosti 2010 }}</ref> Ugonjwa wa Alzeima ulitambuliwa katika kila mmoja ya watu watatu ambao hawakuwa na dalili yoyote katika utafiti wa 2010, ina maana kuwa ugonjwa huanza kuota kabla ya dalili kutokea.<ref>{{cite news |author=Roan S |title=Tapping into an accurate diagnosis of Alzheimer's disease |url=http://www.latimes.com/health/boostershots/aging/la-heb-alzheimers-20100809,0,5683387.story |work=[[Los Angeles Times]] |date=9 Agosti 2010 |accessdate=10 Agosti 2010 }}</ref> Uchunguzi wa zaidi hutoa habari ya ziada juu ya sifa za ugonjwa au hutumika kuondhosha utambuzi wa ugonjwa mwingine. Kupima damu kunaweza kubaini sababu nyingine za shida ya akili mbali na Alzeima<ref name="pmid17222085"/> -sababu ambazo, katika kesi nadra, zinaweza kupinduliwa.<ref>{{cite journal |author=Clarfield AM |title=The decreasing prevalence of reversible dementias: an updated meta-analysis |journal=Arch. Intern. Med. |volume=163 |issue=18 |pages=2219–29 |year=2003 |month=Oktoba |pmid=14557220 |doi=10.1001/archinte.163.18.2219 }}</ref> Ni kawaida kufanya vipimo vya utendakazi wa kikoromeo, kutathmini B12, kuondosha kaswende, na matatizo ya metaboli (ikiwa ni pamoja na vipimo utendakazi wa figo, viwango vya elektrolaiti na ugonjwa wa kisukari), tathmini viwango vya metali nzito (mfano risasi, zebaki) na upungufu wa damu. (Angalia njia tofauti za utambuzi wa shida za akili). (Pia ni muhimu kwa kuondosha uwezekano wa mapayo). Vipimo vya kisaikolojia kwa unyogovu hutumiwa, kwani unyogovu unaweza unaweza kuwa sambamba na Alzeima (tz Unyogovu wa ugonjwa wa Alzeima), ni ishara ya mapema ya kuharibika kwa utambuzi,<ref>{{cite journal |author=Sun x, Steffens DC, Au R, ''et al.'' |title=Amyloid-Associated Depression: A Prodromal Depression of Alzheimer Disease? |journal=Arch Gen Psychiatry |volume=65 |issue=5 |pages=542–550|year=2008 |url=http://archpsyc.ama-assn.org/cgi/content/short/65/5/542 |doi=10.1001/archpsyc.65.5.542 |pmid=18458206 |last1=Sun |first1=X |last2=Steffens |first2=DC |last3=Au |first3=R |last4=Folstein |first4=M |last5=Summergrad |first5=P |last6=Yee |first6=J |last7=Rosenberg |first7=I |last8=Mwamburi |first8=DM |last9=Qiu |first9=WQ}}</ref> au hata sababu.<ref name="pmid9153154">{{cite journal |author=Geldmacher DS, Whitehouse PJ |title=Differential diagnosis of Alzheimer's disease |journal=Neurology |volume=48 |issue=5 Suppl 6 |pages=S2–9 |year=1997 |month=Mei |pmid=9153154 }}</ref><ref name="pmid17495754">{{cite journal |author=Potter GG, Steffens DC |title=Contribution of depression to cognitive impairment and dementia in older adults |journal=Neurologist |volume=13 |issue=3 |pages=105–17 |year=2007 |month=Mei |pmid=17495754 |doi=10.1097/01.nrl.0000252947.15389.a9 }}</ref> ==== Kupiga Picha za Utambuzi ==== Wakati inapopatikana kama chombo cha utambuzi, upigaji picha wa kitomografia wa utendakazi wa mwili (SPECT) na picha ya kompyuta ya miale ya gama (PET) upigaji picha za ubongo hutumika kuthibitisha utambuzi wa Alzeima kwa ushirikiano na tathmini ya uchunguzi wa hali ya akili.<ref name="pmid16785801">{{cite journal |author=Bonte FJ, Harris TS, Hynan LS, Bigio EH, White CL |title=Tc-99m HMPAO SPECT in the differential diagnosis of the dementias with histopathologic confirmation |url=https://archive.org/details/sim_clinical-nuclear-medicine_2006-07_31_7/page/376 |journal=Clin Nucl Med |volume=31 |issue=7 |pages=376–8 |year=2006 |month=Julai |pmid=16785801 |doi=10.1097/01.rlu.0000222736.81365.63 }}</ref> Kwa mtu ambaye tayari ana shida ya akili, SPECT inaonekana kuwa bora katika kutofautisha ugonjwa wa Alzeima na sababu zingine, ikilinganishwa na majaribio ya kawaida yanayotumia kupima akili na uchambuzi wa historia ya matibabu.<ref name="pmid15545324">{{cite journal |author=Dougall NJ, Bruggink S, Ebmeier KP |title=Systematic review of the diagnostic accuracy of 99mTc-HMPAO-SPECT in dementia |journal=Am J Geriatr Psychiatry |volume=12 |issue=6 |pages=554–70 |year=2004 |pmid=15545324 |doi=10.1176/appi.ajgp.12.6.554 }}</ref> Maendeleo yamepelekea kupendekezwa kwa vigezo vipya vya utambuzi.<ref name="pmid17222085"/><ref name="pmid17616482"/> Mbinu mpya inayojulikana kama PiB PET imeundwa kwa ajili kupiga picha moja kwa moja na kwa uwazi amana za amiloidi beta katika vivo kwa kutumia kinakili ambacho kinajishikilia kwa kipendeleo kwa amana ya A-beta. <ref> PiB PET: * {{cite journal |author=Kemppainen NM, Aalto S, Karrasch M, ''et al.'' |title=Cognitive reserve hypothesis: Pittsburgh Compound B and fluorodeoxyglucose positron emission tomography in relation to education in mild Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_annals-of-neurology_2008-01_63_1/page/112 |journal=Ann. Neurol. |volume=63 |issue=1 |pages=112–8 |year=2008 |month=Januari |pmid=18023012 |doi=10.1002/ana.21212 }} * {{cite journal |author=Ikonomovic MD, Klunk WE, Abrahamson EE, ''et al.'' |title=Post-mortem correlates of in vivo PiB-PET amyloid imaging in a typical case of Alzheimer's disease |journal=Brain |volume=131 |issue=Pt 6 |pages=1630–45 |year=2008 |month=Juni |pmid=18339640 |pmc=2408940 |doi=10.1093/brain/awn016 |last12=Hope |first12=CE |last13=Isanski |first13=BA |last14=Hamilton |first14=RL |last15=Dekosky |first15=ST }} * {{cite journal |author=Jack CR, Lowe VJ, Senjem ML, ''et al.'' |title=11C PiB and structural MRI provide complementary information in imaging of Alzheimer's disease and amnestic mild cognitive impairment |journal=Brain |volume=131 |issue=Pt 3 |pages=665–80 |year=2008 |month=Machi |pmid=18263627 |doi=10.1093/brain/awm336 |pmc=2730157 }} </ref> Mchanganyiko wa PiB-PET unatumia uchunguzi wa PET kaboni-11. Utafiti wa karibuni unaonyesha kwamba PiB-PET ni sahihi 86% katika utabiri wa watu watakaoshikwa na ugonjwa wa Alzeima kati ya wale walio na viwango vya chini vya kupoteza uwezo wa utambuzi ndani ya miaka miwili, na usahihi wa 92% katika kuondoa uwezekano wa kushikwa na Alzeima. Mchanganyiko sawa wa uchunguzi wa PET wa uchunguzi wa dawa kwa miale ya redio uitwao(E) -4 - (2 - (6 - (2 - (2 - (2 - <sup>([18</sup> F]-fluoroethoxy) ethoxy) ethoxy) pyridin-3-yl) vinyl)-N -methyl benzenamine, au <sup>18</sup> F AV-45, au florbetapir-florini-18, au tu florbetapir, ina radionuclide florini-18 ya kudumu, viliundwa hivi karibuni, na kufanyiwa majaribio kama chombo kinachoweza kutumika katika uchunguzi wa wagonjwa wa Alzeima.<ref>{{cite journal |journal=Q J Nucl Med Mol Imaging |date=2009 Aug |volume=53 |issue=4 |pages=387–93 |title=The use of the exploratory IND in the evaluation and development of <sup>18</sup>F-PET radiopharmaceuticals for amyloid imaging in the brain: a review of one company's experience |author=Carpenter AP Jr, Pontecorvo MJ, Hefti FF, Skovronsky DM |pmid=19834448 }}</ref><ref>{{cite web |author=Leung K |url=http://www.ncbi.nlm.nih.gov/bookshelf/br.fcgi?book=micad&part=AV-45-18F |title=(E)-4-(2-(6-(2-(2-(2-(<sup>18</sup>F-fluoroethoxy)ethoxy)ethoxy)pyridin-3-yl)vinyl)-N-methyl benzenamine <nowiki>[[</nowiki><sup>18</sup>F<nowiki>]AV-45]</nowiki> |work=Molecular Imaging and Contrast Agent Database |date=8 Aprili 2010 |accessdate=2010-06-24}}</ref><ref>{{cite news |author=[[Gina Kolata|Kolata G]] |url=http://www.nytimes.com/2010/06/24/health/research/24scans.html |title=Promise Seen for Detection of Alzheimer's |work=[[The New York Times]] |date=23 Juni 2010 |accessdate=23 Juni 2010 }}</ref><ref name="pmid20501908">{{cite journal |doi=10.2967/jnumed.109.069088 |journal=J Nucl Med |date=2010 Jun |volume=51 |issue=6 |pages=913–20 |title=In vivo imaging of amyloid deposition in Alzheimer disease using the radioligand 18F-AV-45 (flobetapir F 18) |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-nuclear-medicine_2010-06_51_6/page/913 |author=Wong DF, Rosenberg PB, Zhou Y, Kumar A, Raymont V, Ravert HT, Dannals RF, Nandi A, Brasić JR, Ye W, Hilton J, Lyketsos C, Kung HF, Joshi AD, Skovronsky DM, Pontecorvo MJ |pmid=20501908 |laysummary=http://www.diagnosticimaging.com/news/display/article/113619/1598949 }}</ref> Florbetapir, kama PiB, hufungamana na amiloidi-beta, lakini kutokana na matumizi yake ya florini-18 ina maisha nusu ya dakika 110, kwa kulinganisha na maisha nusu ya kinyuklia ya PiB ya dakika 20. ''Et al Wong'' aligundua kwamba maisha marefu ya kinakili yalikiruhusu kujilimbikiza zaidi katika bongo za wagonjwa wa Alzeima, hasa katika sehemu zinazohusishwa na amana za amiloidi beta.<ref name="pmid20501908"/> Uchambuzi mmoja ulitabiri kwamba kuna uwezekano wa kutumika kwa kushirikiana na dalili nyengine badala ya kuwa mbadala.<ref name="pmid19847050">{{cite journal |author=Rabinovici GD, Jagust WJ |journal=Behav Neurol |year=2009 |volume=21 |issue=1 |pages=117–28 |title=Amyloid imaging in aging and dementia: testing the amyloid hypothesis in vivo |pmid=19847050 |pmc=2804478 |doi=10.3233/BEN-2009-0232 |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> Kupima ukubwa waMRI unaweza kuchunguza mabadiliko katika ukubwa wa sehemu za ubongo. Upimaji wa maeneo hayo ambayo hudhoofika wakati wa ueneaji wa ugonjwa wa Alzeima inaonyesha ahadi nzuri kama kama kiashiria ya diagnostiksamarbetet. Inaweza kuja kuwa njia isiyo ghali ikilinganishwa na njia nyingine zinazofanyiwa uchunguzi kwa sasa.<ref name="pmid18445747">{{cite journal |author=O'Brien JT |title=Role of imaging techniques in the diagnosis of dementia |journal=Br J Radiol |date=2007 Dec |volume=80 |issue=Spec No 2 |pages=S71–7 |pmid=18445747 |doi=10.1259/bjr/33117326 }}</ref> Utafiti wa karibuni unaonyesha kwamba ngazi za metaboli za ubongo zinaweza kutumika kama viashiria vya baolojia vya ugonjwa wa Alzeima.<ref name="pmid 19501936">{{cite journal |author=Rupsingh R, Borrie M, Smith M, Wells JL, Bartha R |title=Reduced hippocampal glutamate in Alzheimer disease |journal=[[Neurobiol Aging]] |year=2009 |month=Juni |pmid=19501936 |doi=10.1016/j.neurobiolaging.2009.05.002 }}</ref> == Kuzuia == [[Picha:Honoré Daumier 032.jpg|right|thumb|Shughuli za kitaaluma kama vile kucheza chesi au kushirikiana kijamii kumehusishwa na upungufu wa hatari ya Alzeima katika utafiti wa kiepidemolojia, ingawa hakuna sababu shirikishi iliyopatikana.]] Kwa sasa, hakuna ushahidi dhabiti kuonyesha kuwa kuna njia yoyote yenye ufanisi katika kuzuia Alzeima. <ref>Mapendekezo ya Kuzuia hayajaungwa mkono: * {{cite journal |author=Kawas CH |title=Medications and diet: protective factors for AD? |journal=Alzheimer Dis Assoc Disord |volume=20 |issue=3 Suppl 2 |pages=S89–96 |year=2006 |pmid=16917203|doi=}} * {{cite journal |author=Luchsinger JA, Mayeux R |title=Dietary factors and Alzheimer's disease |journal=Lancet Neurol |volume=3 |issue=10 |pages=579–87 |year=2004 |pmid=15380154 |doi=10.1016/S1474-4422(04)00878-6}} * {{cite journal |author=Luchsinger JA, Noble JM, Scarmeas N |title=Diet and Alzheimer's disease |journal=Curr Neurol Neurosci Rep |volume=7 |issue=5 |pages=366–72 |year=2007 |pmid=17764625 |doi=10.1007/s11910-007-0057-8}} * {{cite press release |url=http://www.nih.gov/news/health/apr2010/od-28.htm |title=Independent Panel Finds Insufficient Evidence to Support Preventive Measures for Alzheimer's Disease |date=28 Aprili 2010 |publisher=[[National Institutes of Health]] |access-date=2010-10-18 |archivedate=2010-05-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100502034409/http://www.nih.gov/news/health/apr2010/od-28.htm }} * {{cite web |url=http://consensus.nih.gov/2010/alzstatement.htm |title=NIH State-of-the-Science Conference: Preventing Alzheimer's Disease and Cognitive Decline |date=26 Aprili–28, 2010 |author=Daviglus ML ''et al.'' |accessdate=2010-10-18 |archivedate=2010-05-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100503054126/http://consensus.nih.gov/2010/alzstatement.htm }}</ref> Uchunguzi wa ulimwengu wa kuzuia au kuchelewesha kuanza kwa Alzeima mara nyingi umetoa matokeo yasiyowiana. Hata hivyo, tafiti za epidemiolojia na mapendekezo katika uhusiano kati ya mambo fulani yanayoweza kubadilishwa, kama vile chakula, hatari ya moyo na mishipa, bidhaa za dawa, au shughuli za kitaaluma kati ya nyingine, na uwezekano wa wakazi wa kuugua Alzeima. Utafiti zaidi tu, ikiwa ni pamoja na majaribio ya kimatibabu, ndio utakaonyesha kama haya yanaweza kusaidia kuzuia Alzeima.<ref> {{cite journal |author=Szekely CA, Breitner JC, Zandi PP |title=Prevention of Alzheimer's disease |journal=Int Rev Psychiatry |volume=19 |issue=6 |pages=693–706 |year=2007 |pmid=18092245 |doi=10.1080/09540260701797944 }}</ref> Ingawa sababu za hatari za moyo na mishipa, kama vile haipakolesterolemia , shinikizo la damu ugonjwa wa kisukari, na uvutaji sigara, zinahusishwa na hatari kubwa zaidi na mwanzo na mkondo wa Alzeima,<ref name="pmid18299540">{{cite journal |author=Patterson C, Feightner JW, Garcia A, Hsiung GY, MacKnight C, Sadovnick AD |title=Diagnosis and treatment of dementia: 1. Risk assessment and primary prevention of Alzheimer disease |journal=CMAJ |volume=178 |issue=5 |pages=548–56 |year=2008 |month=Februari |pmid=18299540 |pmc=2244657 |doi=10.1503/cmaj.070796 }}</ref><ref name="pmid17483665">{{cite journal |author=Rosendorff C, Beeri MS, Silverman JM |title=Cardiovascular risk factors for Alzheimer's disease |journal=Am J Geriatr Cardiol |volume=16 |issue=3 |pages=143–9 |year=2007 |pmid=17483665 |doi=10.1111/j.1076-7460.2007.06696.x }}</ref>statini, ambayo ni madawa ya kupunguza kolestroli, hayajakuwa na ufanisi katika kuzuia au kuboresha mkondo wa ugonjwa huo.<ref name="pmid17927279">{{cite journal |author=Reiss AB, Wirkowski E |title=Role of HMG-CoA reductase inhibitors in neurological disorders: progress to date |journal=Drugs |volume=67 |issue=15 |pages=2111–20 |year=2007 |pmid=17927279|doi=10.2165/00003495-200767150-00001 }}</ref><ref name="pmid17877925">{{cite journal |author=Kuller LH |title=Statins and dementia |journal=Curr Atheroscler Rep |volume=9 |issue=2 |pages=154–61 |year=2007 |month=Agosti |pmid=17877925 |doi=10.1007/s11883-007-0012-9 }}</ref> Vipengele vya vyakula vya Mediterenia, ambayo ni pamoja na matunda na mboga, [[Mkate|mikate]], [[Nafaka|unga]] wa [[ngano]] na nyinginezo, mafuta, [[Samaki|samaki]], na mvinyo mwekundu, vyote kwa kibinafsi au kwa pamoja vinaweza kupunguza hatari au mkondo wa ugonjwa huo wa Alzeima.<ref name="pmid18088206">{{cite journal |author=Solfrizzi V, Capurso C, D'Introno A, ''et al.'' |title=Lifestyle-related factors in predementia and dementia syndromes |journal=Expert Rev Neurother |volume=8 |issue=1 |pages=133–58 |year=2008 |month=Januari |pmid=18088206 |doi=10.1586/14737175.8.1.133 |url= }}</ref> Athari yake ya manufaa kwa moyo na mishipa imependekezwa kama utaratibu wa utekelezaji.<ref name="pmid18088206"/> Kuna ushahidi mdogo kwamba kutumia pombe kwa wastani , hasa mvinyo mwekundu, kunahusiana na hatari ya chini ya Alzeima.<ref>{{cite journal |author=Panza F, Capurso C, D'Introno A, Colacicco AM, Frisardi V, Lorusso M, Santamato A, Seripa D, Pilotto A, Scafato E, Vendemiale G, Capurso A, Solfrizzi V. |title=Alcohol drinking, cognitive functions in older age, predementia, and dementia syndromes |journal=J Alzheimers Dis |volume=17 |issue=1 |pages=7–31 |date=Mei 2009 |pmid=19494429 |doi=10.3233/JAD-2009-1009 |last12=Capurso |first12=A |last13=Solfrizzi |first13=V |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> Uchambuzi juu ya matumizi ya vitamini haujapata ushahidi wa kutosha wa umuhimu kupendekeza vitamini C,<ref name="pmid16227450">{{cite journal |author=Boothby LA, Doering PL |title=Vitamin C and vitamin E for Alzheimer's disease |journal=Ann Pharmacother |volume=39 |issue=12 |pages=2073–80 |year=2005 |month=Desemba |pmid=16227450 |doi=10.1345/aph.1E495 |url=https://archive.org/details/sim_annals-of-pharmacotherapy_2005-12_39_12/page/2073 }}</ref> E,<ref name="pmid16227450"/><ref>{{cite journal |author=Isaac MG, Quinn R, Tabet N |title=Vitamin E for Alzheimer's disease and mild cognitive impairment |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=3 |pages=CD002854 |year=2008 |pmid=18646084 |doi=10.1002/14651858.CD002854.pub2 |url= }}</ref> au asidi ya foliki na au bila vitamini B <sub>12,</sub><ref>{{cite journal |author=Malouf R, Grimley Evans J |title=Folic acid with or without vitamin B<sub>12</sub> for the prevention and treatment of healthy elderly and demented people |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=4 |pages=CD004514 |year=2008 |pmid=18843658 |doi=10.1002/14651858.CD004514.pub2 |url= }}</ref> kama kinga au tiba ya mawakala katika Alzeima. Kuzidisha vitamini E inahusishwa na hatari muhimu za kiafya.<ref name="pmid16227450"/> Majaribio ya kuchunguza asidi ya foliki B9 () na vitamini nyingine za B zilishindwa kuonyesha uhusiano wowote muhimu kwa kupungua kwa utambuzi.<ref>{{cite journal |title=Effect of folic acid, with or without other B vitamins, on cognitive decline: meta-analysis of randomized trials |url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-medicine_2010-06_123_6/page/522 |author=Wald DS, Kasturiratne A, Simmonds M |journal=[[The American Journal of Medicine]] |date=Juni 2010 |volume=123 |issue=6 |pages=522-527.e2 |doi=10.1016/j.amjmed.2010.01.017 |pii=S0002-9343(10)00131-2 }}</ref> Matumizi ya muda mrefu yamadawa yasiyo steroidi zenye mshawasho (NSAIDs) yamehusishwa na kupunguza uwezekano wa kuugua Alzeima.<ref name="pmid17612054">{{cite journal |author=Szekely CA, Town T, Zandi PP |title=NSAIDs for the chemoprevention of Alzheimer's disease |journal=Subcell Biochem |volume=42 |issue= |pages=229–48 |year=2007 |month= |pmid=17612054 |doi=10.1007/1-4020-5688-5_11 }}</ref> Masomo ya uchunguzi wa miili ya binadamu, katika mifano ya wanyama , au katika uchunguzi wa vitro pia uanongeza nguvu kwa dhana kwamba NSAID huweza kupunguza uvimbe kuhusiana na utando wa amiloidi.<ref name="pmid17612054"/> Hata hivyo uchunguzi wa majaribio ya matumizi yao kama matibabu ya kupunguza yameshindwa kuonyesha matokeo mazuri wakati hakuna majaribio ya kuzuia ambayo yamekamilika.<ref name="pmid17612054"/> Sakamini kutoka bizari manjano imeonyesha ufanisi kiasi katika kuzuia uharibifu wa ubongo kwa mifano ya panya kutokana na uwezo wake wa kuzuia uvimbe.<ref>{{cite journal |author=Ringman JM, Frautschy SA, Cole GM, Masterman DL, Cummings JL |title=A potential role of the curry spice curcumin in Alzheimer's disease |journal=Curr Alzheimer Res |issn=1567-2050 |volume=2 |issue=2 |pages=131–6 |year=2005 |month=Aprili |pmid=15974909 |pmc=1702408 |doi=10.2174/1567205053585882 }}</ref><ref>{{cite journal |author=Aggarwal BB, Harikumar KB |title=Potential therapeutic effects of curcumin, the anti-inflammatory agent, against neurodegenerative, cardiovascular, pulmonary, metabolic, autoimmune and neoplastic diseases |journal=Int J Biochem Cell Biol |volume=41 |issue=1 |pages=40–59 |year=2009 |month=Januari |pmid=18662800 |doi=10.1016/j.biocel.2008.06.010 |pmc=2637808 }}</ref> Tiba ya kubadilisha homoni, ingawa ilitumika awali, haidhaniwi tena kuzuia shida ya ubongo na kwa wakati mwingine inadhaniwa kuhusishwa nayo.<ref name="pmid19370593">{{cite journal |author=Farquhar C, Marjoribanks J, Lethaby A, Suckling JA, Lamberts Q |title=Long term hormone therapy for perimenopausal and postmenopausal women |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=2 |pages=CD004143 |date=15 Aprili 2009 |pmid=19370593 |doi=10.1002/14651858.CD004143.pub3 }}</ref><ref name="pmid19401958">{{cite journal |author=Barrett-Connor E, Laughlin GA |title=Endogenous and exogenous estrogen, cognitive function, and dementia in postmenopausal women: evidence from epidemiologic studies and clinical trials |journal=Semin Reprod Med |volume=27 |issue=3 |date=Mei 2009 |pages=275–82 |pmc=2701737 |doi=10.1055/s-0029-1216280 |pmid=19401958 |last1=Barrett-Connor |first1=E |last2=Laughlin |first2=GA }}</ref> Kuna ushahidi pinzani usioshawishi kwamba "ginkgo" ina athari yoyote chanya juu ya kuharibika kwa utambuzi na shida ya akili na utafiti wa hivi karibuni unaonyesha kwamba haina athari katika kupunguza kasi ya matukio ya Alzeima.<ref>{{cite journal |author=DeKosky ST, Williamson JD, Fitzpatrick AL ''et al.'' |title=Ginkgo biloba for Prevention of Dementia |journal=Journal of the American Medical Association |year=2008 |volume=300 |issue=19 |pages=2253–2262 |pmid=19017911 |doi=10.1001/jama.2008.683 |url=http://jama.ama-assn.org/cgi/content/full/300/19/2253 |accessdate=2008-11-18 |last12=Robbins |first12=JA |last13=Tracy |first13=RP |last14=Woolard |first14=NF |last15=Dunn |first15=L |last16=Snitz |first16=BE |last17=Nahin |first17=RL |last18=Furberg |first18=CD |last19=Ginkgo Evaluation Of Memory (Gem) Study |first19=Investigators |pmc=2823569 }}</ref> Utafiti wa miaka 21 uligundua kwamba wanywa kahawa vikombe 3-5 kwa siku katika makamo walikuwa na upungufu wa 65% katika hatari ya shida ya akili katika maisha ya uzeeni.<ref>{{cite journal |author=Eskelinen MH, Ngandu T, Tuomilehto J, Soininen H, Kivipelto M |title=Midlife coffee and tea drinking and the risk of late-life dementia: a population-based CAIDE study |journal=J Alzheimers Dis |volume=16 |issue=1 |pages=85–91 |year=2009 |month=Januari |pmid=19158424 |doi=10.3233/JAD-2009-0920 |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> Watu wanaoshiriki katika shughuli za kitaaluma kama vile kusoma, kucheza michezo ya bodi, kukamilisha jedwali za maneno /, kucheza muziki wa ala, au kuhusiana mara kwa mara kijamii huonyesha kupungua kwa hatari ya ugonjwa wa Alzeima.<ref name="pmid16917199">{{cite pmid|16917199}}</ref> Hii inawiana na nadharia ya hifadhi ya utambuzi, ambayo inasema kwamba baadhi ya uzoefu wa maisha huleta ufanisi wa neva kufanya kazi zaidi kwa kumpa mtu hifadhi ya utambuzi na kuchelewesha kuanza kwa shida ya akili.<ref name="pmid16917199"/> Elimu huchelewesha mwanzo wa dalili za Alzeima, lakini haina uhusiano na kifo cha mapema baada ya utambuzi wa ugonjwa.<ref name="pmid19026089">{{cite journal |author=Paradise M, Cooper C, Livingston G |title=Systematic review of the effect of education on survival in Alzheimer's disease |journal=Int Psychogeriatr |volume=21 |issue=1 |pages=25–32 |year=2009 |month=Februari |pmid=19026089 |doi=10.1017/S1041610208008053 }}</ref> Mazoezi pia uhusishwa na kupunguza hatari ya Alzeima.<ref name="pmid19026089"/> Baadhi ya tafiti zimeonyesha ongezeko la hatari ya kupatwa na Alzeima kwa sababu ya mazingira hasa matumizi ya [[Metali|madini]], hasa[[Alumini|alumini]],<ref name="pmid17522444">{{cite journal |author=Shcherbatykh I, Carpenter DO |title=The role of metals in the etiology of Alzheimer's disease |journal=J Alzheimers Dis |volume=11 |issue=2 |pages=191–205 |year=2007 |month=Mei |pmid=17522444 }}</ref><ref>{{cite journal |author=Rondeau V, Commenges D, Jacqmin-Gadda H, Dartigues JF |title=Relation between aluminum concentrations in drinking water and Alzheimer's disease: an 8-year follow-up study |journal=Am J Epidemiol |volume=152 |issue=1 |pages=59–66 |year=2000 |month=Julai |pmid=10901330 |pmc=2215380 |doi=10.1093/aje/152.1.59 }}</ref> au kuingiliana na viyeyuko.<ref name="pmid7771442">{{cite journal |author=Kukull WA, Larson EB, Bowen JD, ''et al.'' |title=Solvent exposure as a risk factor for Alzheimer's disease: a case-control study |journal=Am J Epidemiol |volume=141 |issue=11 |pages=1059–71; discussion 1072–9 |year=1995 |month=Juni |pmid=7771442 }}</ref> Ubora wa baadhi ya tafiti hizi umekosolewa,<ref>{{cite journal |author=Santibáñez M, Bolumar F, García AM |title=Occupational risk factors in Alzheimer's disease: a review assessing the quality of published epidemiological studies |journal=Occupational and Environmental Medicine |volume=64 |issue=11 |pages=723–732 |year=2007 |pmid=17525096 |doi=10.1136/oem.2006.028209 }}</ref> na tafiti zingine zimekwisha pata kuwa hakuna uhusiano kati ya mazingira haya na kuugua Alzeima.<ref>{{cite journal |author=Seidler A, Geller P, Nienhaus A, ''et al.'' |title=Occupational exposure to low frequency magnetic fields and dementia: a case-control study |journal=Occup Environ Med |volume=64 |issue=2 |pages=108–14 |year=2007 |month=Februari |pmid=17043077 |doi=10.1136/oem.2005.024190 |pmc=2078432 }}</ref><ref name="pmid12222737">{{cite journal |author=Rondeau V |title=A review of epidemiologic studies on aluminum and silica in relation to Alzheimer's disease and associated disorders |journal=Rev Environ Health |volume=17 |issue=2 |pages=107–21 |year=2002 |pmid=12222737 }}</ref><ref name="pmid9115023">{{cite journal |author=Martyn CN, Coggon DN, Inskip H, Lacey RF, Young WF |title=Aluminum concentrations in drinking water and risk of Alzheimer's disease |journal=Epidemiology |volume=8 |issue=3 |pages=281–6 |year=1997 |month=Mei |pmid=9115023 |doi=10.1097/00001648-199705000-00009 }}</ref><ref name="pmid9861186">{{cite journal |author=Graves AB, Rosner D, Echeverria D, Mortimer JA, Larson EB |title=Occupational exposures to solvents and aluminium and estimated risk of Alzheimer's disease |journal=Occup Environ Med |volume=55 |issue=9 |pages=627–33 |year=1998 |month=Septemba |pmid=9861186 |pmc=1757634 |doi=10.1136/oem.55.9.627 }}</ref> Wakati baadhi ya uchunguzi unaonyesha kwamba marudio madogo sana ya maeneo ya sumakuumeme huweza kuongeza hatari ya ugonjwa wa Alzeima, wachunguzi walipata kwamba uchunguzi zaidi wa kiepidelemojia na uchunguzi wa maabara zaidi ya nadharia tete hili unahitajika.<ref>{{Cite document |title=Health Effects of Exposure to EMF |author=Scientific Committee on Emerging and Newly Identified Health Risks-SCENIHR|date=Januari 2009|publisher=Directorate General for Health&Consumers; European Commission |location=Brussels |pages=4–5 |url=http://ec.europa.eu/health/ph_risk/committees/04_scenihr/docs/scenihr_o_022.pdf |accessdate=2010-04-27 |postscript=}}</ref> Sigara ni kati ya sababu zenye hatari kubwa za Alzeima.<ref>{{cite journal |author=Cataldo JK, Prochaska JJ, Glantz SA |title=Cigarette smoking is a risk factor for Alzheimer's disease: an analysis controlling for tobacco industry affiliation |journal=J Alzheimers Dis |year=2010 |volume=19 |issue=2 |pages=465–80 |pmid= 20110594 |doi=10.3233/JAD-2010-1240 |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> Utaratibu wa dalili za mifumo ya kinga ya ndani ni sababu za hatari za Alzeima inayaonza kuchelewa.<ref>{{cite journal|pmid=20160456}}</ref> == Udhibiti == Hakuna tiba ya ugonjwa wa Alzeima, matibabu yanayopatikana hutoa kiasi kidogo cha faida kwa kupunguza dalili lakini kimsingi huwa ya kupunguza athari. Matibabu ya sasa yanaweza kugawanywa katika dawa, kisaikolojia-kijamii na ulezi wa wagonjwa. === Dawa === [[Picha:Donepezil 1EVE.png‎|kulia | thumb | Pande Tatu mfano wa molekuli ya donepezili, ni kizuizi cha asetilkolinesterasi kinachotumika katika kutibu dalili za Alzeima.]] [[Picha:Memantine.svg|right|thumb|upright|Muundo Masi wa memantine, dawa iliyopitishwa kwa kutibu dalili za Alzeima iliyokomaa]] Dawa nne sasa zimeidhinishwa na mashirika ya udhibiti kama vile ya Shirika la Chakula na Matumizi ya Dawa la Marekani(FDA) na Shirika la Dawa la Ulaya (EMA) kutibu dalili za kiutambuzi za Alzeima: tatu kati ya hizi ni vizuizi vya kolinesterasi na nyingine ni memantini, ambacho ni kipokezi pimgamizi cha NMDA. Hakuna dawa iliyoonyesha dalili ya kuchelewesha au kusimamisha kuendelea kwa ugonjwa huu. Kupunguza kazi kwa nyuroni za kolineji ni kipengele maalumu kinachojulikana vizuri cha ugonjwa wa Alzeima.<ref name="pmid8534419">{{cite journal |author=Geula C, Mesulam MM |title=Cholinesterases and the pathology of Alzheimer disease |journal=[[Alzheimer Dis Assoc Disord]] |volume=9 Suppl 2 |pages=23–28 |year=1995 |pmid=8534419 }}</ref> Vizuizi vya Asetilkolinesterasi zinatumiwa kupunguza kasi ambayo asetikolini /1} (ACh) inavunjwa, na hivyo kuongeza kukoleza kwa ACh katika ubongo na kupambana na upotevu wa ACh ulionasababishwa na kufa kwa nyuroni za kolineji.<ref name="pmid11105732">{{cite journal |author=Stahl SM |title=The new cholinesterase inhibitors for Alzheimer's disease, Part 2: illustrating their mechanisms of action |journal=[[J Clin Psychiatry]] |volume=61 |issue=11 |pages=813–814 |year=2000 |pmid=11105732 }}</ref> {{as of | 2008}}Vizuizi vya kolinesterasi vilivyoidhinishwa kwa ajili ya udhibiti wa dalili za Alzeima ni [[donepesili]] (jina la kibiashara ni ''Arisepti),<ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a697032.html |title=Donepezil |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref>galanitamini ''(Rasadine),'' <ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a699058.html |title=Galantamine |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref> na [[rivasitigimini]] (huitwa ''Ekiloni'' <ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a602009.html |title=Rivastigmine |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref> na ''Pachi ya Ekiloni'' <ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a607078.html |title=Rivastigmine Transdermal |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref> ).'' Kuna ushahidi wa kufaa wa dawa hizi katika kutibu ugonjwa wa kadiri wa Alzeima,<ref name="pmid16437532">{{cite journal |author=Birks J |title=Cholinesterase inhibitors for Alzheimer's disease |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=1 |pages=CD005593 |year=2006 |pmid=16437532 |doi=10.1002/14651858.CD005593 |last2=Birks |first2=Jacqueline }}</ref><ref name="pmid19370562">{{cite journal |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |date=2009 Apr 15 |issue=2 |at=CD001191 |title=Rivastigmine for Alzheimer's disease |author=Birks J, Grimley Evans J, Iakovidou V, Tsolaki M, Holt FE |pmid=19370562 }}</ref> na baadhi ya ushahidi wa matumizi yao katika hatua zilizoendelea. Donepesili tu ndiyo iliyopitishwa kwa ajili ya kutibu Dementia Alzeima ya kiwango cha juu. <ref name="pmid16437430">{{cite journal |author=Birks J, Harvey RJ |title=Donepezil for dementia due to Alzheimer's disease |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |issue=1 |pages=CD001190 |date=2006 Jan 25 |pmid=16437430 |doi=10.1002/14651858.CD001190.pub2 }}</ref> Matumizi ya dawa hizi katika kuharibika kwa uamuzi wa mambo wa kadiri hakijaonyesha athari yoyote katika kuchelewesha kuanza kwa Alzeima.<ref name="pmid18044984">{{cite journal |author=Raschetti R, Albanese E, Vanacore N, Maggini M |title=Cholinesterase inhibitors in mild cognitive impairment: a systematic review of randomised trials |journal=[[PLoS Med]] |volume=4 |issue=11 |pages=e338 |year=2007 |pmid=18044984 |doi=10.1371/journal.pmed.0040338 |pmc=2082649 }}</ref> Athari za kawaida sana ni kichefuchefu na [[Kutapika|kutapika]], zote ambazo zinahusishwa na koligeni ya kupindukia. Madhara haya hutokea katika takriban 10-20% ya watumiaji na ukali wake ni wa chini hadi wastani. Athari za mkondo wa pili ambazo si za kawaida ni pamoja na kukakamaa misuli, kupungua kwa kiwangocha kupiga moyo (bradikadia), kupungua kwa hamu ya chakula na uzito, na ongezeko la uzalishaji wa asidi ya tumbo. <ref>Maelezo ya kutolewa kwa vizuizi vya astelikolinesterasi: * {{cite web |url=http://www.aricept.com/images/AriceptComboFullPINovember02006.pdf |form=pdf |title=Aricept Prescribing information |accessdate=2008-08-18 |format=PDF |publisher=Eisai and [[Pfizer]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080910154231/http://www.aricept.com/images/AriceptComboFullPINovember02006.pdf |archivedate=2008-09-10 }} (chanzo msingi) * {{cite web |url=http://razadyneer.com/razadyneer/pages/pdf/razadyne_er.pdf |title=Razadyne ER U.S. Full Prescribing Information |accessdate=2008-02-19 |format=PDF |publisher=[[Ortho-McNeil Neurologics]] |archivedate=2008-05-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080528195504/http://razadyneer.com/razadyneer/pages/pdf/razadyne_er.pdf }} (chanzo msingi) * {{cite web |url=http://www.pharma.us.novartis.com/product/pi/pdf/exelonpatch.pdf |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070728014715/http://www.pharma.us.novartis.com/product/pi/pdf/exelonpatch.pdf |archivedate=2007-07-28 |title=Exelon ER U.S. Prescribing Information |accessdate=2008-02-19 |format=PDF |publisher=[[Novartis Pharmaceuticals]] }} (chanzo msingi) * {{cite web |url=http://www.accessdata.fda.gov/drugsatfda_docs/label/2006/020823s016,021025s008lbl.pdf |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070710074347/http://www.fda.gov/cder/foi/label/2006/020823s016,021025s008lbl.pdf |archivedate=2007-07-10 |title=Exelon U.S. Prescribing Information |date=Juni 2006 |accessdate=2009-07-30 |format=PDF |publisher=[[Novartis Pharmaceuticals]] }} ( chanzo msingi) * {{cite web |url=http://www.fda.gov/downloads/Drugs/GuidanceComplianceRegulatoryInformation/EnforcementActivitiesbyFDA/WarningLettersandNoticeofViolationLetterstoPharmaceuticalCompanies/ucm054180.pdf |format=PDF |title=Exelon Warning Letter |date=Agosti 2007 |accessdate=2009-07-30 |publisher=[[US Food and Drug Administration]] }}</ref> Glutamate ni kisisimuzi muhimu cha nyurotransmita ya mfumo wa neva, ingawa kuwepo kwa kiwango kingi katika ubongo kunaweza kusababisha kifo cha [[seli]] kupitia mchakato uitwao usisimuzi ambao unahusisha kusimuliwa sana kwa vipokezi vya glutamate. Usisimuzi hutokea sio tu kwa ugonjwa wa Alzeima, lakini pia katika magonjwa mengine ya neva kama vile ugonjwa wa Parkinson na uwingi-sklerosi.<ref name="pmid16424917">{{cite journal |author=Lipton SA |title=Paradigm shift in neuroprotection by NMDA receptor blockade: memantine and beyond |journal=[[Nat Rev Drug Discov]] |volume=5 |issue=2 |pages=160–170 |year=2006 |pmid=16424917 |doi=10.1038/nrd1958 }}</ref> Memanitine (jina la kibiashara ni ''Akatinoli, Axura, Ebixa'' / ''Abixa, Memox'' na ''Namenda),'' <ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a604006.html |title=Memantine |accessdate=2010-02-03 |date=2004-01-04 |publisher= US National Library of Medicine (Medline) }}</ref> ni kizuizi kisicholeta ushindani cha kipokezi cha NMDA iliyoanza kutumika kama dawa ya kupigana nainfluenza. Hufanya kazi katika mfumo wa glutamaterigiki na kuzuia vipokezi vya NMDA na kuzuia kusisimuliwa zaidi kwao na glutamate.<ref name="pmid16424917"/> Memanatine imeonyeshwa kuwa kwa kiasi cha kadiri kuleta matokeo yanayokusudiwa katika matibabu ya ugonjwa wa Alzeima wa wastani hadi wa kiwango cha juu. Athari zake katika hatua za awali za Alzeima hazijulikani.<ref name="pmid15495043">{{cite journal |author=Areosa Sastre A, McShane R, Sherriff F |title=Memantine for dementia |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |issue=4 |pages=CD003154 |year=2004 |pmid=15495043 |doi=10.1002/14651858.CD003154.pub2 }}</ref> Taarifa za matukio mabaya na memanitine si za kila mara na ni za kadiri, ikiwa ni pamoja na kuota, kuchanganyikiwa , kizunguzungu, kuumwa na kichwa na uchovu.<ref>[384] ^ {{cite web |url=http://www.frx.com/pi/namenda_pi.pdf |title=Namenda Prescribing Information |accessdate=2008-02-19 |format=PDF |publisher=[[Forest Pharmaceuticals]] }} (Asili ya msingi)</ref> Mchanganyiko wa memantine na donepesili imeonekana kuwa "yenye umuhimu kitwakimu lakini ufanisi mdogo wa kimatibabu".<ref name="pmid18316756">{{cite journal |author=Raina P, Santaguida P, Ismaila A, ''et al.'' |title=Effectiveness of cholinesterase inhibitors and memantine for treating dementia: evidence review for a clinical practice guideline |journal=[[Annals of Internal Medicine]] |volume=148 |issue=5 |pages=379–397 |year=2008 |pmid=18316756 }}</ref> Dawa za kuzuia kichaa ni muhimu katika kupunguza kwa kadiri kwa uchokozi na kichaa katika ya wagonjwa wa Alzeima na matatizo ya kitabia, lakini zinahusishwa na athari mbaya sana, kama vile matukio ya damubongo, matatizo ya kutembea au kupungua kwa uamuzi wa mambo, ambazo haziruhusu matumizi yake ya kawaida. <ref> Matumizi ya dawa za kuzuia kichaa: * {{cite journal |author=Ballard C, Waite J |title=The effectiveness of atypical antipsychotics for the treatment of aggression and psychosis in Alzheimer's disease |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |issue=1 |pages=CD003476 |year=2006 |pmid=16437455 |doi=10.1002/14651858.CD003476.pub2}} * {{cite journal |author=Ballard C, Lana MM, Theodoulou M, ''et al.'' |title=A randomised, blinded, placebo-controlled trial in dementia patients continuing or stopping neuroleptics (The DART-AD trial) |journal=[[PLoS Med]] |volume=5 |issue=4 |pages=e76 |year=2008 |pmid=18384230 |doi=10.1371/journal.pmed.0050076 |pmc=2276521 }} * {{cite journal |author=Sink KM, Holden KF, Yaffe K |title=Pharmacological treatment of neuropsychiatric symptoms of dementia: a review of the evidence |journal=[[J Am Med Assoc]] |volume=293 |issue=5 |pages=596–608 |year=2005 |pmid=15687315 |doi=10.1001/jama.293.5.596 }} </ref><ref name="pmid19138567"> {{cite journal |author=Ballard C, Hanney ML, Theodoulou M, Douglas S, McShane R, Kossakowski K, Gill R, Juszczak E, Yu L-M, Jacoby R |title=The dementia antipsychotic withdrawal trial (DART-AD): long-term follow-up of a randomised placebo-controlled trial |journal=[[Lancet Neurology]] |date=9 Januari 2009 |pmid=19138567 |doi=10.1016/S1474-4422(08)70295-3 |laysummary=http://www.physorg.com/news150695213.html |volume=8 |page=151 |issue=2 }}</ref>Wakati zinapotumika kwa muda mrefu, zionyeshwa kuhusishwa na kuongezeka kwa vifo.<ref name="pmid19138567"/> === Hatua za Kisaikolojia na Kijamii === [[Picha:Snoezelruimte.JPG|thumb|upright|righ|Chumba kilichooundwa haswa kwa minajili ya tiba ya kuimarisha hisia , pia hujulikana kama snoezelen; kuingilia hisia kijamii na kwa kisaikolojia ili kuwasaidia watu wenye shida ya akili]] Hatua zakisaikolojia an kijamii zinatumiwa kama nyongeza ya matibabu ya dawa na kunaweza kuorodheshwa ndani mbinu zinazoegemea tabia, hisia, utambuzi au usisimuzi. Utafiti juu ya ufanifu wake hakupatikani na nadra ule unaozingatia kwa Alzeima, badala yake hulenga dementia kwa ujumla.<ref name="pracGuideAPA">{{cite web | url=http://www.psychiatryonline.com/pracGuide/loadGuidelinePdf.aspx?file=AlzPG101007 | format=PDF | title =Practice Guideline for the Treatment of Patients with Alzheimer's disease and Other Dementias | publisher =[[American Psychiatric Association]] | month=Oktoba | year=2007 | accessdate=2007-12-28 | doi=10.1176/appi.books.9780890423967.152139 }}</ref> Hatua za kitabia hujaribu kutambua na kupunguza chanzo na matokeo ya tabia zinazotatiza. Njia hii haijaonyesha mafanikio katika kuboresha utendaji kwa ujumla,<ref name="pmid16323385">{{cite journal |author=Bottino CM, Carvalho IA, Alvarez AM, ''et al.'' |title=Cognitive rehabilitation combined with drug treatment in Alzheimer's disease patients: a pilot study |journal=Clin Rehabil |volume=19 |issue=8 |pages=861–869 |year=2005 |pmid=16323385 |doi=10.1191/0269215505cr911oa }}</ref> lakini inaweza kusaidia kupunguza baadhi ya matatizo ya tabia fulani, kama vile kushindwa kudhibiti mkojo.<ref name="pmid11342679">{{cite journal |author=Doody RS, Stevens JC, Beck C, ''et al.'' |title=Practice parameter: management of dementia (an evidence-based review). Report of the Quality Standards Subcommittee of the American Academy of Neurology |url=https://archive.org/details/sim_neurology_2001-05-08_56_9/page/1154 |journal=Neurology |volume=56 |issue=9 |pages=1154–1166 |year=2001 |pmid=11342679 }}</ref> Kuna ukosefu wa twakimu bora kuhusu ufanisi wa mbinu hizi katika matatizo ya tabia mengine kama vile kuzurura.<ref name="pmid17253573">{{cite journal |author=Hermans DG, Htay UH, McShane R |title=Non-pharmacological interventions for wandering of people with dementia in the domestic setting |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=1 |pages=CD005994 |year=2007 |pmid=17253573 |doi=10.1002/14651858.CD005994.pub2 }}</ref><ref name="pmid17096455">{{cite journal |author=Robinson L, Hutchings D, Dickinson HO, ''et al.'' |title=Effectiveness and acceptability of non-pharmacological interventions to reduce wandering in dementia: a systematic review |url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-geriatric-psychiatry_2007-01_22_1/page/9 |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=22 |issue=1 |pages=9–22 |year=2007 |pmid=17096455 |doi=10.1002/gps.1643 }}</ref> Hatua zinazoegemea hisia zinahusu matibabu ya kukumbuka mambo ya zamani, matibabu ya uthibitishaji, matibabu ya kisaikolojia yanayounga mkono, kuunganishwa kwa hisi, pia hujulikana kama snoeseleni, na matibabu ya usimulizi wa sasa. Matibabu ya kisaikolojia yanyounga mkono yamepokea rasmi utafiti kidogo au usiokuwepo wa kisayansi, lakini baadhi ya madaktari huona kuwa yana manufaa katika kuwasaidia wagonjwa wenye uharibifu wa kadiri kuzoea maradhi yao.<ref name="pracGuideAPA"/> Matibabu ya kukumbuka mambo ya zamani (RT) yanahusu majadiliano ya mambo ya zamani na mtu mmoja au katika kikundi, mara nyingi kwa kutumia picha, vitu vya nyumbani, muziki na rekodi za sauti, au vitu vinavyofahamika vya zamani. Ingawa kuna uchache wa utafiti bora kuhusu ufanisi wa RT, inaweza kuwa ya manufaa kwa utambuzi wa mambo na hali ya hisia.<ref name="pmid15846613">{{cite journal |author=Woods B, Spector A, Jones C, Orrell M, Davies S |title=Reminiscence therapy for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=2 |pages=CD001120 |year=2005 |pmid=15846613 |doi=10.1002/14651858.CD001120.pub2 }}</ref> Matibabu ya uigaji mambo ya sasa (SPT) yana msingi wake katika nadharia za kushikamana na yanahusisha kucheza na kurekodi kwa sauti za jamaa wa karibu wa mtu huyo aliye na ugonjwa wa Alzeima. Kuna kiasi cha ushahidi unaoonyesha kwamba SPT yaweza kupunguza tabia zenye changamoto.<ref name="pmid19023729">{{cite journal |author=Zetteler J |title=Effectiveness of simulated presence therapy for individuals with dementia: a systematic review and meta-analysis |journal=Aging Ment Health |volume=12 |issue=6 |pages=779–85 |year=2008 |month=Novemba |pmid=19023729 |doi=10.1080/13607860802380631 }}</ref> Hatimaye, matibabu ya uthibitishi ni msingi wake katika kukubali ukweli na ukweli wa kibinafsi wa maisha binafsi, wakati kuunganishwa kwa hisia nyingi kunatokana na mazoezi yenye lengo la kuchochea hisia. Kuna kiasi cha ushahidi kinachounga mkono manufaa ya matibabu haya.<ref name="pmid12917907">{{cite journal |author=Neal M, Briggs M |title=Validation therapy for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=3 |pages=CD001394 |year=2003 |pmid=12917907 |doi=10.1002/14651858.CD001394 }}</ref><ref name="pmid12519587">{{cite journal |author=Chung JC, Lai CK, Chung PM, French HP |title=Snoezelen for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=4 |pages=CD003152 |year=2002 |pmid=12519587 |doi=10.1002/14651858.CD003152 }}</ref> Lengo la matibabu yanayoegemea utambuzi, ambayo ni pamoja na mwelekeo wa ukweli na kufunzwa tena kwa utambuzi wa mambo, ni kupunguza nakisi ya utambuzi wa mambo. Mwelekeo wa ukweli unahusisha katika uwasilishaji wa taarifa juu ya muda, mahali au mtu ili kurahisisha kuelewa kwa mtu juu ya mazingira yake na sehemu yake ndani yake. Kwa upande mwingine kufunzwa tena utambuzi wa mambo hujaribu kuboresha uwezo wa utendaji ulioharibika kwa kusisimua uwezo wa akili. Hatua zote zimeonyesha baadhi ya matokeo yaliyotarajiwa ya kuboresha uwezo wa utambuzi,<ref name="pmid17636652">{{cite journal |author=Spector A, Orrell M, Davies S, Woods B |title=Withdrawn: Reality orientation for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=3 |pages=CD001119 |year=2000 |pmid=17636652 |doi=10.1002/14651858.CD001119.pub2 }}</ref><ref name="pmid12948999">{{cite journal |author=Spector A, Thorgrimsen L, Woods B, ''et al.'' |title=Efficacy of an evidence-based cognitive stimulation therapy programme for people with dementia: randomised controlled trial |journal=Br J Psychiatry |volume=183 |pages=248–254 |year=2003 |pmid=12948999 |doi=10.1192/bjp.183.3.248 }}</ref>ingawa katika baadhi ya utafiti madhara haya yalikuwa ya muda mfupi na ya athari mbaya, kama vile kuudhika, pia yameripotiwa.<ref name="pracGuideAPA"/> Matibabu yanayoegemea usisimuzi ni pamoja na sanaa, muziki na matibabu ya chuki, mazoezi, na aina yoyote ya shughuli nyingine za burudani. Kusisimua kunasaidia kidogo katika kuboresha tabia, hisia, na, kwa kiasi cha chini utendakazi. Hata hivyo, muhimu kama athari hizi ni usaidizi mkuu kwa ajili ya matumizi ya matibabu ya kusisimua ni mabadiliko ya maisha ya mtu ya kawaida.<ref name="pracGuideAPA"/> === Matunzo === Kwa vile Alzeima haina tiba na hatua kwa hatua huwanya watu kutoweza kuchunga mahitaji yao wenyewe, utunzaji kimsingi ndiyo matibabu na lazima yathibitiwe kwa makini katika kipindi cha ugonjwa huu. Katika awamu za mapema na za wastani, mabadiliko ya mazingira ya kuishi na maisha yanaweza kuongeza usalama wa mgonjwa na kupunguza mzigo wa mlezi<ref name="pmid15860476">{{cite journal |author=Gitlin LN, Hauck WW, Dennis MP, Winter L |title=Maintenance of effects of the home environmental skill-building program for family caregivers and individuals with Alzheimer's disease and related disorders |url=https://archive.org/details/sim_journals-of-gerontology_2005-03_60a_3/page/368 |journal=J. Gerontol. A Biol. Sci. Med. Sci. |volume=60 |issue=3 |pages=368–74 |year=2005 |month=Machi |pmid=15860476 }}</ref> Mifano wa mabadiliko haya ni kama vile kuzingatia matendo yalirahisishwa ya kila siku, na kuweka kwa wa kufuli za usalama, na kuweka alama kwa vitu vya nyumbani ili kumtambulisha mtu mwenye ugonjwa au matumizi ya vitu vilivyobadilishwa vya maisha ya kila siku.<ref name="pracGuideAPA"/><ref>{{cite web |url=http://www.alz.org/Health/Treating/agitation.asp |title=Treating behavioral and psychiatric symptoms |year=2006 |accessdate=2006-09-25 |publisher=Alzheimer's Association |archivedate=2006-09-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060925112503/http://www.alz.org/Health/Treating/agitation.asp }}</ref><ref name="pmid15297089"> {{cite journal | author = Dunne TE, Neargarder SA, Cipolloni PB, Cronin-Golomb A | title = Visual contrast enhances food and liquid intake in advanced Alzheimer's disease | url = https://archive.org/details/sim_clinical-nutrition_2004-08_23_4/page/533 | journal = Clinical Nutrition | volume = 23 | issue = 4 | pages = 533–538 | year = 2004 | pmid = 15297089 | doi = 10.1016/j.clnu.2003.09.015 }}</ref> Mgonjwa anaweza pia kutoweza kujilisha mwenyewe, hivyo huhitaji chakula kikiwa katika vipande vidogo au kilichosagwa.<ref>{{cite book |author=Dudek, Susan G. |title=Nutrition essentials for nursing practice |publisher=Lippincott Williams & Wilkins |location=Hagerstown, Maryland |year=2007 |page=360 |isbn=0-7817-6651-6 |oclc= |doi= |url= http://books.google.com/?id=01zo6yf0IUEC&pg=PA360&dq=alzheimer%27s+chew |accessdate=2008-08-19 }}</ref> Wakati wa kumeza matatizo hutokea, na matumizi ya neli za kulisha zinaweza kuhutajika. Katika hali kama hizo, na ufanifu wa matibabu na maadili ya kuendelea kulisha ni muhimu kuzingatiwa na watunzaji na familia.<ref name="pmid16415742">{{cite journal |author=Dennehy C |title=Analysis of patients' rights: dementia and PEG insertion |journal=Br J Nurs |volume=15 |issue=1 |pages=18–20 |year=2006 |pmid=16415742 }}</ref><ref name="pmid16556924">{{cite journal |author=Chernoff R |title=Tube feeding patients with dementia |url=https://archive.org/details/sim_nutrition-in-clinical-practice_2006-04_21_2/page/142 |journal=Nutr Clin Pract |volume=21 |issue=2 |pages=142–6 |year=2006 |month=Aprili |pmid=16556924 |doi=10.1177/0115426506021002142 }}</ref> Matumizi ya vifaa vya kumfunga mgonjwa nadra huhitajika katika hatua yoyote ya ugonjwa huu, ingawa kuna wakati ambapo huwa muhimu ili kuzuia madhara kwa wagonjwa wa Alzeima au watunzaji wao.<ref name="pracGuideAPA"/> Ugonjwa unavyoendelea, masuala mbalimbali ya matibabu yanaweza kuonekana, kama vile maradhi ya mdomo na meno, vidonda vya mbano, utapiamlo, matatizo ya usafi, au matatizo ya upumuaji, ngozi, au [[Jicho|macho]]. Usimamizi wa makini unaweza kuzuia haya yote, na matibabu maalum yanahitajika wakati yanapotokea.<ref name="pmid10369823">{{cite journal |author=Gambassi G, Landi F, Lapane KL, Sgadari A, Mor V, Bernabei R |title=Predictors of mortality in patients with Alzheimer's disease living in nursing homes |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-neurology-neurosurgery-and-psychiatry_1999-07_67_1/page/59 |journal=J. Neurol. Neurosurg. Psychiatr. |volume=67 |issue=1 |pages=59–65 |year=1999 |month=Julai |pmid=10369823 |pmc=1736445 |doi=10.1136/jnnp.67.1.59 }}</ref><ref> Masuala ya Matibabu: * {{cite journal |author=Head B |title=Palliative care for persons with dementia |journal=Home Healthc Nurse |volume=21 |issue=1 |pages=53–60; quiz 61 |year=2003 |month=Januari |pmid=12544465 |doi=10.1097/00004045-200301000-00012 }} * {{cite journal |author=Friedlander AH, Norman DC, Mahler ME, Norman KM, Yagiela JA |title=Alzheimer's disease: psychopathology, medical management and dental implications |journal=J Am Dent Assoc |volume=137 |issue=9 |pages=1240–51 |year=2006 |month=Septemba |pmid=16946428 }} * {{cite journal |author=Belmin J |title=Practical guidelines for the diagnosis and management of weight loss in Alzheimer's disease: a consensus from appropriateness ratings of a large expert panel |journal=J Nutr Health Aging |volume=11 |issue=1 |pages=33–7 |year=2007 |pmid=17315078 |author2=Expert Panel and Organisation Committee }} * {{cite journal |author=McCurry SM, Gibbons LE, Logsdon RG, Vitiello M, Teri L |title=Training caregivers to change the sleep hygiene practices of patients with dementia: the NITE-AD project |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-american-geriatrics-society_2003-10_51_10/page/1455 |journal=J Am Geriatr Soc |volume=51 |issue=10 |pages=1455–60 |year=2003 |month=Oktoba |pmid=14511168 |doi=10.1046/j.1532-5415.2003.51466.x }} * {{cite journal |author=Perls TT, Herget M |title=Higher respiratory infection rates on an Alzheimer's special care unit and successful intervention |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-american-geriatrics-society_1995-12_43_12/page/1341 |journal=J Am Geriatr Soc |volume=43 |issue=12 |pages=1341–4 |year=1995 |month=Desemba |pmid=7490383 }}</ref> Katika hatua ya mwisho ya ugonjwa huu, matibabu uhusisha kupunguza usumbufu hadi kifo.<ref name="pmid12854952">{{cite journal |author=Shega JW, Levin A, Hougham GW, ''et al.'' |title=Palliative Excellence in Alzheimer Care Efforts (PEACE): a program description |journal=J Palliat Med |volume=6 |issue=2 |pages=315–20 |year=2003 |month=Aprili |pmid=12854952 |doi=10.1089/109662103764978641 }}</ref> Utafiti mdogo wa hivi karibuni huko Marekani ulihitimisha kuwa wagonjwa ambao watunzaji wao walikuwa na uelewa mzuri wa matatizo na shida za kimatibabu za hatua ya mwisho ya dementia walikuwa na uwezekano wa chini wa kupata matibabu ya kutumia nguvu karibu na mwisho wa maisha. <ref>{{cite journal |author=Mitchell SL, Teno JM, Kiely DK, ''et al.'' |title=The clinical course of advanced dementia |url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_2009-10-15_361_16/page/1528 |journal=N Engl J Med |volume=361 |issue=16 |pages=1529–38 |year=2009 |month=Oct |pmid=19828530 |doi=10.1056/NEJMoa0902234 |pmc=2778850}}</ref> == Kutabiri Maendeleo yake == [[Picha:Alzheimer and other dementias world map - DALY - WHO2004.svg|thumb|Maisha yaliobadilishwa na Ulemavu-mwaka kwa Alzeima na shida ya akili nyingine kwa wakazi 100,000 katika 2004.[446][447][448][449][450][451][452][453][454][455][456][ 457][458]]] Hatua za kwanza za ugonjwa wa Alzeima ni ngumu kuzitambua. Utambuzi wa hakika huweza kufanyika mara tu uharibifu wa utambuzi huanza kuathiri shughuli za kila siku, ingawa mtu anaweza kuwa bado anaishi kivyake. Dalili huongezeka kutokana na shida ndogo ndogo za utambuzi, kuzidi kupoteza kumbukumbu katika hatua za kuzidi kuharibika kwa uwezo wa utambuzi, kuondoa uwezekano wowote wa kuishi ukiwa huru.<ref name="pmid10653284"/> Muda wa kuishi wa walio na ugonjwa huo hupungua.<ref name="pmid3776457"/><ref name="pmid8757016">{{cite journal |author=Bowen JD, Malter AD, Sheppard L, ''et al.'' |title=Predictors of mortality in patients diagnosed with probable Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_neurology_1996-08_47_2/page/433 |journal=Neurology |volume=47 |issue=2 |pages=433–9 |year=1996 |month=Agosti |pmid=8757016 }}</ref><ref name="pmid12580712">{{cite journal |author=Dodge HH, Shen C, Pandav R, DeKosky ST, Ganguli M |title=Functional transitions and active life expectancy associated with Alzheimer disease |journal=Arch. Neurol. |volume=60 |issue=2 |pages=253–9 |year=2003 |month=Februari |pmid=12580712 |doi=10.1001/archneur.60.2.253 }}</ref> Kadiri ya muda wa kuishi baada ya kugunduliwa kwa ugonjwa ni takriban miaka saba.<ref name="pmid3776457"/> Chini ya 3% ya wagonjwa huishi zaidi ya miaka kumi na minne.<ref name="pmid7793228"/> Sifa za ugonjwa huu zinazohusishwa sana na kupunguka kwa maisha ni kuzidi kwa upungufu wa utambuzi, kupungua kwa kiwango cha utendaji kazi, historia ya kuanguka, na usumbufu katika uchunguzi wa kinyurolojia. Magonjwa mengine ya kisadfa kama vile matatizo ya moyo, [[Kisukari|ugonjwa wa kisukari]] au historia ya [[Utumiaji mbaya wa Pombe|ulevi]] pia uhusishwa na kupungua kwa maisha.<ref name="pmid8757016"/><ref name="pmid15068977">{{cite journal |author=Larson EB, Shadlen MF, Wang L, ''et al.'' |title=Survival after initial diagnosis of Alzheimer disease |journal=Ann. Intern. Med. |volume=140 |issue=7 |pages=501–9 |year=2004 |month=Aprili |pmid=15068977 }}</ref><ref name="pmid7792352">{{cite journal |author=Jagger C, Clarke M, Stone A |title=Predictors of survival with Alzheimer's disease: a community-based study |url=https://archive.org/details/sim_psychological-medicine_1995-01_25_1/page/171 |journal=Psychol Med |volume=25 |issue=1 |pages=171–7 |year=1995 |month=Januari |pmid=7792352 |doi=10.1017/S0033291700028191 }}</ref> Iwapo ugonjwa utaanza mapema basi maisha huwa marefu zaidi, matarajio ya maisha ya walio wadogo kiumri hupungua sana hasa ikilinganishwa na jamii kwa jumla.<ref name="pmid12580712"/> Wagonjwa wanaume wana matarajio madogo zaidi ya kuishi ikilinganishwa na wanawake.<ref name="pmid7793228"/><ref name="pmid15883266">{{cite journal |author=Ganguli M, Dodge HH, Shen C, Pandav RS, DeKosky ST |title=Alzheimer disease and mortality: a 15-year epidemiological study |journal=Arch. Neurol. |volume=62 |issue=5 |pages=779–84 |year=2005 |month=Mei |pmid=15883266 |doi=10.1001/archneur.62.5.779 }}</ref> Ugonjwa ni [[Mauti|sababu]] ya kimsingi [[Mauti|ya kifo]] katika 70% ya kesi zote.<ref name="pmid3776457"/> Nimonia na kuishiwa na maji mwilini ni sababu kuu za vifo vya haraka, wakati saratani ni sababu ndogo ya kifo ikilinganishwa na jamii kwa jumla.<ref name="pmid3776457"/><ref name="pmid15883266"/> == Epidemiolojia == Hatua mbili kuu hutumiwa katika masomo ya epidemolojia: matukio na maenezi. Matukio ni idadi ya kesi mpya kwa idadi ya watu -na wakati kuna hatari ya kuambukiza (kwa kawaida idadi ya kesi mpya kwa watu na miaka elfu moja) matukio ya mwezi kwa kila wa elfu-); ilhali maenezi ni jumla ya idadi ya matukio ya ugonjwa kati ya watu wote katika wakati fulani. Kuhusu matukio, masomo ya kilongitudo {{/0} (masomo ambapo kundi la watu wasio na ugonjwa hufuatwa kwa muda) hutoa viwango kati ya miaka 10 na 15 kwa kila watu elfu 5-8 kwa Alzeima,<ref name="pmid17727890">{{cite journal |author=Bermejo-Pareja F, Benito-León J, Vega S, Medrano MJ, Román GC |title=Incidence and subtypes of dementia in three elderly populations of central Spain |journal=J. Neurol. Sci. |volume=264 |issue=1–2 |pages=63–72 |year=2008 |month=Januari |pmid=17727890 |doi=10.1016/j.jns.2007.07.021 }}</ref><ref name="pmid12028245">{{cite journal |author=Di Carlo A, Baldereschi M, Amaducci L, ''et al.'' |title=Incidence of dementia, Alzheimer's disease, and vascular dementia in Italy. The ILSA Study |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-american-geriatrics-society_2002-01_50_1/page/41 |journal=J Am Geriatr Soc |volume=50 |issue=1 |pages=41–8 |year=2002 |month=Januari |pmid=12028245 |doi=10.1046/j.1532-5415.2002.50006.x |last12=Ilsa Working |first12=Group }}</ref> ambayo ina maana kwamba nusu ya kesi za shida ya akili kila mwaka ni za Alzeima. Kuongezeka kwa umri ni sababu ya kimsingi ya kuongezeka kwa hatari ya ugonjwa, na viwango vya matukio si sawa kwa rika zote: kila baada ya miaka mitano baada ya umri wa miaka 65, hatari ya kupata ugonjwa huongezeka takriban maradufu, kuongezeka kutoka 3 hadi 69 kwa kila miaka elfu ya mtu.<ref name="pmid17727890"/><ref name="pmid12028245"/> Pia kuna tofauti za kijinsia katika viwango vya matukio, wanawake huwa na hatari kubwa ya kuugua Alzeima hasa katika idadi ya watu wenye umri zaidi ya 85.<ref name="pmid12028245"/><ref>{{cite journal |author=Andersen K, Launer LJ, Dewey ME, ''et al.'' |title=Gender differences in the incidence of AD and vascular dementia: The EURODEM Studies. EURODEM Incidence Research Group |url=https://archive.org/details/sim_neurology_1999-12-10_53_9/page/1992 |journal=Neurology |volume=53 |issue=9 |pages=1992–7 |year=1999 |month=Desemba |pmid=10599770 |last12=Martinez-Lage |first12=JM |last13=Stijnen |first13=T |last14=Hofman |first14=A }}</ref> Maenezi ya Alzeima katika watu hutegemea mambo mbalimbali ikiwa ni pamoja na matukio na kuendelea kuishi. Kwa kuwa matukio ya Alzeima yanaongezeka na umri, ni muhimu kujumuisha umri wa watu walio na mvuto. Nchini Marekani, maambukizi ya Alzeima yalikadiriwa kuwa 1.6% mwaka 2000 kwa ujumla na katika umri 65-74, na kuongezeka kwa kiwango cha 19% katika kundi 75-84 na 42% katika kundi waliozidi miaka 84. <ref> 2000 Makadirio ya Marekani: * {{cite journal |author=Hebert LE, Scherr PA, Bienias JL, Bennett DA, Evans DA |title=Alzheimer disease in the US population: prevalence estimates using the 2000 census |journal=Arch. Neurol. |volume=60 |issue=8 |pages=1119–22 |year=2003 |month=Agosti |pmid=12925369 |doi=10.1001/archneur.60.8.1119 }} * {{cite web |title=Profiles of general demographic characteristics, 2000 census of population and housing, United States |year=2001 |publisher=U.S. Census Bureau |url=http://www.census.gov/prod/cen2000/dp1/2kh00.pdf |format=PDF |accessdate=2008-08-27 }} </ref> Uenezi katika sehemu zenye ustawi mdogo ni wa chini. [[Shirika la Afya Duniani|Shirika]] la [[Shirika la Afya Duniani|Afya Ulimwenguni]] lilikadiria kwamba mnamo mwaka 2005, 0.379% ya watu duniani kote walikuwa na shida ya akili, na kwamba kiwango cha maambukizi kitaongezeka kwa 0.441% katika 2015 na 0.556% katika 2030.<ref name="isbn9789241563369">{{cite book | last = World Health Organization | title = Neurological Disorders: Public Health Challenges | publisher = World Health Organization | year = 2006 | location = Switzerland | pages = 204–207 | url = http://www.who.int/mental_health/neurology/neurodiso/en/index.html | isbn = 978-92-4-156336-9 }}</ref> Tafiti zingine zimepata hitimisho sawa.<ref name="pmid16360788">{{cite journal |author=Ferri CP, Prince M, Brayne C, ''et al.'' |title=Global prevalence of dementia: a Delphi consensus study |journal=Lancet |volume=366 |issue=9503 |pages=2112–7 |year=2005 |month=Desemba |pmid=16360788 |pmc=2850264 |doi=10.1016/S0140-6736(05)67889-0 |url=http://www.sbgg.org.br/profissional/artigos/pdf/demencia_mundo.pdf |accessdate=2008-06-25 |format=PDF |last12=Mathers |first12=C |last13=Menezes |first13=PR |last14=Rimmer |first14=E |last15=Scazufca |first15=M |last16=Alzheimer's Disease |first16=International |archive-date=2008-06-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080625071754/http://www.sbgg.org.br/profissional/artigos/pdf/demencia_mundo.pdf |dead-url= }}</ref> Utafiti mwingine ulikadiria kwamba mwaka 2006, 0.40% ya idadi ya watu duniani (kati ya % 0.17-0.89; idadi kamili {{Nowrap|26.6 million}}, kati ya {{Nowrap|11.4–59.4 million}} ) walikuwa wameathirika na Alzeima, na kwamba maenezi ya maambukizi yameongezeka mara tatu na idadi kamili ingekuwa mara nne kwa 2050. <ref name="Brookmeyer2007">2006 maambukizi ya makisio: * {{cite journal |author=Brookmeyer R, Johnson E, Ziegler-Graham K, MH Arrighi |title=Forecasting the global burden of Alzheimer's disease |journal=Alzheimer's and Dementia |volume=3 |issue=3 |pages=186–91 |year=2007 |month=Julai |doi=10.1016/j.jalz.2007.04.381 |url=http://works.bepress.com/cgi/viewcontent.cgi?article=1022&context=rbrookmeyer |accessdate=2008-06-18 |pmid=19595937 |last1=Brookmeyer |first1=R |last2=Johnson |first2=E |last3=Ziegler-Graham |first3=K |last4=Arrighi |first4=HM |archive-date=2008-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081207025403/http://works.bepress.com/cgi/viewcontent.cgi?article=1022&context=rbrookmeyer |dead-url=yes }} * {{cite paper |url=http://un.org/esa/population/publications/wpp2006/WPP2006_Highlights_rev.pdf |format=PDF |accessdate=2008-08-27 |year=2007 |title=World population prospects: the 2006 revision, highlights |publisher=Population Division, Department of Economic and Social Affairs, United Nations |version=Working Paper No. ESA/P/WP.202 |journal= |archive-date=2008-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080819191533/http://www.un.org/esa/population/publications/wpp2006/WPP2006_Highlights_rev.pdf |dead-url=yes |=https://web.archive.org/web/20080819191533/http://www.un.org/esa/population/publications/wpp2006/WPP2006_Highlights_rev.pdf }}</ref> == Historia == [[Picha:Auguste D aus Marktbreit.jpg|thumb|Alois mgonjwa wa Alzeima Auguste Deter katika 1902. Chake ndicho kisa cha kwanza kilichofafanuliwa kwa ugonjwa uliokuja kujulikana kama Alzeima.]] Wanafalsafa na madaktari wa [[Ugiriki ya Kale|Ugiriki]] na [[Roma wa Kale]] walihusisha kuzeeka na kuongezeka kwa dementia.<ref name="pmid9661992">{{cite journal |author=Berchtold NC, Cotman CW |title=Evolution in the conceptualization of dementia and Alzheimer's disease: Greco-Roman period to the 1960s |journal=Neurobiol. Aging |volume=19 |issue=3 |pages=173–89 |year=1998 |pmid=9661992 |doi=10.1016/S0197-4580(98)00052-9 }}</ref> Haikuwa hadi 1901 ndipo 0}mtaalamu wa saikolojia wa Kijerumani { Alois Alzheimer alipotambua kesi ya kwanza ya kile kilichochokuja kujulikana kama ugonjwa wa Alzeima katika mwanamke mwenye umri wa miaka 50 aliyemwita {1}Auguste D. Alzheimer alimfuata hadi alipokufa mnamo 1906, ambapo aliitangaza kesi hiyo hadharani kwa mara ya kwanza. <ref> Auguste D.: * {{ cite journal | author=Alzheimer Alois | title=Über eine eigenartige Erkrankung der Hirnrinde [About a peculiar disease of the cerebral cortex] | journal=Allgemeine Zeitschrift fur Psychiatrie und Psychisch-Gerichtlich Medizin | volume=64 | issue=1–2 | pages=146–148 | year=1907 | language={{de icon}} }} * {{cite journal |author=Alzheimer Alois |title=About a peculiar disease of the cerebral cortex. By Alois Alzheimer, 1907 (Translated by L. Jarvik and H. Greenson) |journal=Alzheimer Dis Assoc Disord |volume=1 |issue=1 |pages=3–8 |year=1987 |pmid=3331112 }} * {{cite book |author=Maurer Ulrike, Maurer Konrad |title=Alzheimer: the life of a physician and the career of a disease |url=https://archive.org/details/alzheimerlifeofp00maur |publisher=Columbia University Press |location=New York |year=2003 |page=[https://archive.org/details/alzheimerlifeofp00maur/page/270 270] |isbn=0-231-11896-1 |oclc= }} </ref> Katika kipindi cha miaka mitano iliyofuata, kesi sawa kumi na mmoja ziliripotiwa katika maandiko ya matibabu, na baadhi yao yakitumia jina la ugonjwa wa Alzeima kuutaja ugonjwa huo.<ref name="pmid9661992"/> Ugonjwa ulielezewa kama ugonjwa bainifu naye Emil Kraepelin baada ya kuzuia baadhi ya sifa za ugonjwa (upotovu na ndoto) na za kipatholojia (mabadiliko mkakamo wa ateri) zilizoko katika ripoti ya awali ya Auguste D.<ref>{{cite journal |author=Berrios G E |title=Alzheimer's disease: a conceptual history |journal=Int. J. Ger. Psychiatry |volume=5 |issue= |pages=355–365 |year=1990 |month= |pmid= |doi=10.1002/gps.930050603 }}</ref> Alijumuisha ''ugonjwa wa Alzeima,'' pia uiutwaodementiaya ''kabla ya udhoofu'' naye Kraepelin, kama aina ya ''shida ya akili ya udhoofu'' katika toleo la nane ya ''kitabu'' chake ''cha Saikayatria,'' kilichochapishwa mwaka 1910.<ref name="isbn1-4325-0833-4">{{cite book |author=Kraepelin Emil, Diefendorf A. Ross (translated by) |title=Clinical Psychiatry: A Textbook For Students And Physicians (Reprint) |url=https://archive.org/details/clinicalpsychiat0000emil |publisher=Kessinger Publishing |date=2007-01-17 |page=[https://archive.org/details/clinicalpsychiat0000emil/page/568 568] |isbn=1-4325-0833-4 |oclc= }}</ref> Kwa sehemu kubwa ya karne ya 20, utambuzi wa ugonjwa wa Alzeima ulikuwa miliki ya watu wenye umri kati ya 45 na 65 ambao walionyesha dalili za dementia. Istilahi hii ilipita baada ya 1977, wakati mkutano juu ya Alzeima ulihitimisha kuwa na dalili za kimatibabu na zakipatholojia za dementia za kudhoofika na kabla ya kudhoofika zilikuwa karibu sawa, ingawa waandishi pia waliongeza hawakuondoa uwezekano wa kuwa yalisababishwa na sababu tofauti.<ref name="isbn0-89004-225-X">{{cite book |author=Katzman Robert, Terry Robert D, Bick Katherine L (editors) |title=Alzheimer's disease: senile dementia and related disorders |url=https://archive.org/details/alzheimersdiseas0000work |publisher=Raven Press |location=New York |year=1978 |page=[https://archive.org/details/alzheimersdiseas0000work/page/594 595] |isbn=0-89004-225-X |oclc= }}</ref> Hii hatimaye ilipelekea utambuzi wa ''ugonjwa wa'' ''Alzeima'' bila kutegemea umri.<ref name="pmid9702682">{{cite journal |author=Boller F, Forbes MM |title=History of dementia and dementia in history: an overview |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-the-neurological-sciences_1998-06-30_158_2/page/n9 |journal=J. Neurol. Sci. |volume=158 |issue=2 |pages=125–33 |year=1998 |month=Juni |pmid=9702682 |doi=10.1016/S0022-510X(98)00128-2 }}</ref> Jina '' dementia ya kudhoofika ya Alzeima '' (SDAT) lilitumika kwa muda kuelezea hali ya watu wa zaidi ya miaka 65, huku ugonjwa wa Alzeima ukitumika kuwaelezea wale waliokuwa na umri wa chini. Hatimaye, jina Alzeima lilichukuliwa rasmi katika utaratibu wa majina ya matibabu ya kuwaelezea watu wa umri wowote wenye sampuli sawa ya dalili mfano tabia, mkondo wa ugonjwa, na neuropatholojia.<ref name="pmid3531918">{{cite journal |author=Amaducci LA, Rocca WA, Schoenberg BS |title=Origin of the distinction between Alzheimer's disease and senile dementia: how history can clarify nosology |journal=Neurology |volume=36 |issue=11 |pages=1497–9 |year=1986 |month=Novemba |pmid=3531918 }}</ref> == Jamii na utamaduni == === Gharama za kijamii === Shida ya akili, na hasa ya ugonjwa wa Alzeima, inaweza kuwa kati ya magonjwa yenye gharama kubwa kwa jamii katika Ulaya na Marekani,<ref name="pmid15685097"/><ref name="pmid9543467"/> wakati gharama zao katika nchi nyingine kama vile [[Argentina|Ajentina]],<ref name="pmid16870037">{{cite journal |author=Allegri RF, Butman J, Arizaga RL, ''et al.'' |title=Economic impact of dementia in developing countries: an evaluation of costs of Alzheimer-type dementia in Argentina |journal=Int Psychogeriatr |volume=19 |issue=4 |pages=705–18 |year=2007 |month=Agosti |pmid=16870037 |doi=10.1017/S1041610206003784 }}</ref> au [[Korea Kusini]],<ref name="pmid16858741">{{cite journal |author=Suh GH, Knapp M, Kang CJ |title=The economic costs of dementia in Korea, 2002 |url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-geriatric-psychiatry_2006-08_21_8/page/722 |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=21 |issue=8 |pages=722–8 |year=2006 |month=Agosti |pmid=16858741 |doi=10.1002/gps.1552 }}</ref> pia inazidi kupanda. Gharama hizi pengine zitaongezeka sambamba na kuzeeka kwa jamii, na hivyo kuwa tatizo kuu katika kijamii. Gharama zinazohusiana na Alzeima ni pamoja na gharama za matibabu ya moja kwa moja kama vile huduma ya nyumba za uuguzi, gharama za moja kwa moja zisizo za matibabu kama vile katika huduma ya mchana ya nyumbani, gharama zisizo za moja kwa moja kama vile kupoteza uzalishaji wa mgonjwa na mtunzaji.<ref name="pmid9543467"/> Hesabu inatofautiana kati ya tafiti lakini gharama ya dementia duniani kote imekadiriwa karibu $ bilioni 160,<ref name="pmid16401889">{{cite journal |author=Wimo A, Jonsson L, Winblad B |title=An estimate of the worldwide prevalence and direct costs of dementia in 2003 |journal=Dement Geriatr Cogn Disord |volume=21 |issue=3 |pages=175–81 |year=2006 |pmid=16401889 |doi=10.1159/000090733 }}</ref>wakati gharama ya Alzeima nchini Marekani inaweza kuwa $ bilioni 100 kila mwaka.<ref name="pmid9543467"/> Asili kubwa zaidi ya gharama kwa jamii ni huduma ya muda mrefu kutoka kwa wataalamu wa huduma ya afya na hasa kuwekwa kwenye taasisi, ambazo zinahusiana na 2/3 ya jumla ya gharama kwa jamii.<ref name="pmid15685097"/> Gharama za maisha nyumbani pia ni za juu sana,<ref name="pmid15685097"/> hasa wakati gharama rasmi kwa familia zinapojumuishwa, kama vile ulezi, mapato yaliyopotezwa na mtunzaji.<ref name="pmid11445614">{{cite journal |author=Moore MJ, Zhu CW, Clipp EC |title=Informal costs of dementia care: estimates from the National Longitudinal Caregiver Study |journal=J Gerontol B Psychol Sci Soc Sci |volume=56 |issue=4 |pages=S219–28 |year=2001 |month=Julai |pmid=11445614 }}</ref> Gharama huongezeka na kuongezeka kwa dementia na kuwepo kwa shida za kitabia,<ref name="pmid16676288">{{cite journal |author=Jönsson L, Eriksdotter Jönhagen M, Kilander L, ''et al.'' |title=Determinants of costs of care for patients with Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-geriatric-psychiatry_2006-05_21_5/page/449 |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=21 |issue=5 |pages=449–59 |year=2006 |month=Mei |pmid=16676288 |doi=10.1002/gps.1489 }}</ref> na inahusiana na kuongezeka kwa muda unaohitajika wa utunzaji ya kimwili.<ref name="pmid11445614"/> Kwa hiyo tiba yoyote ambayo kwamba inapunguza kupotea kwa utambuzi, inayochelewesha kuwekwa kwenye taasisi au inayopunguza masaa ya mtunzaji yana faida za kiuchumi. Tathmini kiuchumi za matibabu ya sasa yameonyesha matokeo mazuri.<ref name="pmid9543467"/> === Mzigo wa utunzaji === Wajibu wa mtunzaji mkuu mara nyingi huchukuliwa na mke au jamaa wa karibu.<ref name="metlife.com"/> Ugonjwa wa Alzeima unajulikana kwa kuweka mzigo mkubwa juu ya walezi ambao ni pamoja na wa kisaikolojia, kimwili au hali ya kiuchumi.<ref name="pmid17662119"/><ref name="pmid10489656"/><ref name="pmid10489657">{{cite journal |author=Murray J, Schneider J, Banerjee S, Mann A |title=EUROCARE: a cross-national study of co-resident spouse carers for people with Alzheimer's disease: II—A qualitative analysis of the experience of caregiving |url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-geriatric-psychiatry_1999-08_14_8/page/662 |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=14 |issue=8 |pages=662–7 |year=1999 |month=Agosti |pmid=10489657 |doi=10.1002/(SICI)1099-1166(199908)14:8<662::AID-GPS993>3.0.CO;2-4 }}</ref> Hudumaza nyumbani hupendelewa kwa kawaida na wagonjwa na familia.<ref name="pmid18044111">{{cite journal |author=Zhu CW, Sano M |title=Economic considerations in the management of Alzheimer's disease |journal=Clin Interv Aging |volume=1 |issue=2 |pages=143–54 |year=2006 |pmid=18044111 |doi=10.2147/ciia.2006.1.2.143 |pmc=2695165 }}</ref> Fursa hii pia huchelewesha au hupunguza haja ya huduma za kitaalamu zaidi na viwango vya gharama kubwa za matibabu.<ref name="pmid18044111"/><ref>{{cite journal |author=Gaugler JE, Kane RL, Kane RA, Newcomer R |title=Early community-based service utilization and its effects on institutionalization in dementia caregiving |url=https://archive.org/details/sim_gerontologist_2005-04_45_2/page/177 |journal=Gerontologist |volume=45 |issue=2 |pages=177–85 |year=2005 |month=Aprili |pmid=15799982 }}</ref> Hata hivyo, theluthi mbili ya wakazi wa nyumba ya uuguzi ni wagonjwa wa akili.<ref name="pracGuideAPA"/> Watunzaji wa dementia/0} wanaathiriwa na kiwango cha juu cha matatizo ya [[kiakili]] na kimwili.<ref name="pmid12480441">{{cite journal |author=Ritchie K, Lovestone S |title=The dementias |url=https://archive.org/details/sim_the-lancet_2002-11-30_360_9347/page/1758 |journal=Lancet |volume=360 |issue=9347 |pages=1759–66 |year=2002 |month=Novemba |pmid=12480441 |doi=10.1016/S0140-6736(02)11667-9 }}</ref> Mambo yanayohusiana na matatizo zaidi ya kisaikolojia ya watunzaji wa kimsingi ni pamoja na watunzaji na mtu aliyeathirika nyumbani, na mtunzaji kuwa mumewe au mkewe, tabia za mgonjwa kama vile huzuni, usumbufu wa kitabia, ndoto, matatizo ya kulala au matatizo ya kutembea na kutengwa kijamii.<ref name="pmid2241719">{{cite journal |author=Brodaty H, Hadzi-Pavlovic D |title=Psychosocial effects on carers of living with persons with dementia |journal=Aust N Z J Psychiatry |volume=24 |issue=3 |pages=351–61 |year=1990 |month=Septemba |pmid=2241719 |doi=10.3109/00048679009077702 }}</ref><ref name="pmid9646153">{{cite journal |author=Donaldson C, Tarrier N, Burns A |title=Determinants of carer stress in Alzheimer's disease |url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-geriatric-psychiatry_1998-04_13_4/page/248 |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=13 |issue=4 |pages=248–56 |year=1998 |month=Aprili |pmid=9646153 |doi=10.1002/(SICI)1099-1166(199804)13:4<248::AID-GPS770>3.0.CO;2-0 }}</ref> Kuhusu matatizo ya kiuchumi, watunzaji wa familia mara nyingi huacha masaa ya kazi na kutumia kwa wastani masaa 47 kwa wiki kumshughulikia mtu aliye na Alzeima, wakati gharama za kuwatunza ziko juu. Gharama moja kwa moja na zisizo za moja kwa moja za kuhudumia wagonjwa wa Alzeima kwa kadri ni kati ya $ 18,000 na $ 77,500 kwa mwaka katika nchi ya Marekani, kulingana na utafiti. Matibabu ya tabia za utambuzi na mafundisho ya mikakati ya kukabiliana aitha mmoja mmoja au katika vikundi imeonyesha ufanisi katika kuboresha afya ya kisaikolojia ya walezi.<ref name="pmid17662119"/><ref name="pmid11511058">{{cite journal |author=Pusey H, Richards D |title=A systematic review of the effectiveness of psychosocial interventions for carers of people with dementia |journal=Aging Ment Health |volume=5 |issue=2 |pages=107–19 |year=2001 |month=Mei |pmid=11511058 |doi=10.1080/13607860120038302 }}</ref> === Kesi zinazotambulika === [[Picha:President Ronald Reagan with Charlton Heston at a Meeting with The Presidential Task Force on The Arts and Humanities in Cabinet Room - DPLA - 47b9185ffd7680d8f23ce4d9fe269696.jpg|thumb|Charlton Heston na Ronald Reagan katika mkutano katika White House. Wote wawili baadaye walishikwa.]] Kwa kuwa ugonjwa wa Alzeima unapatikana sana, kuna watu wengi maarufu ambao wameathiriwa nao. Mifano maarufu ni pamoja Rais wa zamani wa Marekani [[Ronald Reagan]] na mwandishi wa Ayalandi Iris Murdoch, ambao wote walikuwa katika makala za kisayansi zikichunguza jinsi uwezo wao wa utambuzi ulivyoshushwa na ugonjwa huo.<ref name="pmid15574466">{{cite journal |author=Garrard P, Maloney LM, Hodges JR, Patterson K |title=[http://brain.oxfordjournals.org/cgi/content/full/128/2/250 The effects of very early Alzheimer's disease on the characteristics of writing by a renowned author] |url=https://archive.org/details/sim_brain_2005-02_128_2/page/250 |journal=Brain |volume=128 |issue=Pt 2 |pages=250–60 |year=2005 |month=Februari |pmid=15574466 |doi=10.1093/brain/awh341 }}</ref><ref name="pmid15461232">{{cite journal |author=Sherman FT |title=[http://www.modernmedicine.com/modernmedicine/article/articleDetail.jsp?id=121676 Did President Reagan have mild cognitive impairment while in office? Living longer with Alzheimer's Disease] |journal=Geriatrics |volume=59 |issue=9 |pages=11, 15 |year=2004 |month=Septemba |pmid=15461232 }}</ref><ref name="pmid15788549">{{cite journal |author=Venneri A, Forbes-Mckay KE, Shanks MF |title=Impoverishment of spontaneous language and the prediction of Alzheimer's disease |journal=Brain |volume=128 |issue=Pt 4 |pages=E27 |year=2005 |month=Aprili |pmid=15788549 |doi=10.1093/brain/awh419 |url= }}</ref> Kesi nyingine ni pamoja na mwanakandanda mstaafu Ferenc Puskas,<ref>{{cite news | url=http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/europe/6155766.stm |title=Hungary legend Puskas dies at 79 |publisher=BBC News |date=2006-11-17 |accessdate=2008-01-25}} </ref> na waliokuwa Maziri Wakuu Harold Wilson (Uingereza) na Adolfo Suárez [[Hispania|(Uhispania)]],<ref>{{cite web |url=http://www.number10.gov.uk/history-and-tour/prime-ministers-in-history/harold-wilson |title=Prime Ministers in History: Harold Wilson |publisher=10 Downing Street |location=London |accessdate=2008-08-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080825211328/http://www.number10.gov.uk/history-and-tour/prime-ministers-in-history/harold-wilson |archivedate=2008-08-25 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.elpais.com/articulo/espana/padre/reconocio/Rey/noto/carino/elpepiesp/20080718elpepinac_11/Tes |title=Mi padre no reconoció al Rey pero notó el cariño |publisher=El País |location=Madrid |year=2008 |accessdate=2008-10-01 }}</ref> na mwigizaji Rita Hayworth,<ref>{{cite web |url=http://www.alz.org/galas/Rita/overview.asp |title=Chicago Rita Hayworth Gala |publisher=Alzheimer's Association |year=2007 |accessdate=2010-02-03 }} </ref> mwigizaji Charlton Heston,<ref>{{cite web |url=http://archives.cnn.com/2002/US/08/09/heston.illness/ |title=Charlton Heston has Alzheimer's symptoms |publisher=CNN |date=2002-08-09 |accessdate=2008-01-25 |archivedate=2008-02-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080201123928/http://archives.cnn.com/2002/US/08/09/heston.illness/ }}</ref> na mwandishi wa riwaya Terry Pratchett,<ref>{{cite news |url=http://www.guardian.co.uk/books/2007/dec/12/news.michellepauli1 |author=Pauli Michelle |title=Pratchett announces he has Alzheimer's |publisher=Guardian News and Media |date=2007-12-12 |accessdate=2008-08-18 | location=London}}</ref> na mshindi wa 2009 wa [[Tuzo ya Nobeli|Tuzo]] la [[Tuzo ya Nobeli|Nobel]] katika Fizikia Charles K. Kao.<ref>{{cite web |url=http://www.straitstimes.com/Breaking%2BNews/Asia/Story/STIStory_439665.html |title=Nobel Prize Winner has Alzheimer's |publisher=The Straits Times |date=2009-10-08 |accessdate=2009-10-09 }}</ref> Alzeima pia imeweza kuonyeshwa katika filamu kama vile: ''Iris'' (2001),<ref>{{cite web |url=http://www.imdb.com/title/tt0280778/ |title=Iris |date=2002-01-18 |publisher=IMDB |accessdate=2008-01-24}}</ref> iliyo na asili yake katika kumbukumbu zake John Bayley za mke wake Iris Murdoch,<ref>{{cite book |title=Iris: a memoir of Iris Murdoch |author=Bayley John |publisher=Abacus |location=London |year=2000 |isbn=9780349112152 |oclc=41960006 }}</ref> ''Daftari'' ya (2004),<ref>{{cite web |url=http://www.imdb.com/title/tt0332280/ |title=The notebook |publisher=IMDB |accessdate=2008-02-22}}</ref> iliyo na msingi wake katika riwaya ya jina kama hilo ya Nicholas Sparks ya 1996<ref>{{cite book |title=The notebook |url=https://archive.org/details/notebook00spar_1 |author=Sparks Nicholas |year=1996 |publisher=Thorndike Press |location=Thorndike, Maine |page=[https://archive.org/details/notebook00spar_1/page/268 268] |isbn=078620821X }} </ref> ''Muda wa kumbuka'' (2004); ''Thanmathra'' (2005),<ref>{{cite web |url=http://www.webindia123.com/movie/regional/thanmatra/index.htm |title=Thanmathra |publisher=Webindia123.com |accessdate=2008-01-24}} </ref> ''Kumbukumbu ya Kesho (Ashita no Kioku)'' (2006 ), <ref>{{cite web |url=http://www.imdb.com/title/tt0494640/ |title=Ashita no kioku |originallanguage={{jp icon}} |publisher=IMDB |accessdate=2008-01-24}}</ref> msingi wake ukiwa riwaya ya Ogiwara Hiroshi ya jina kama hilo, <ref>{{cite book |author=Ogiwara Hiroshi |year=2004 |title=Ashita no Kioku |url=https://archive.org/details/ashitanokioku0000ogiw |location=Tōkyō |publisher=Kōbunsha |isbn=9784334924461 |oclc=57352130 |language={{jp icon}} |isbn-status=Mei be invalid – please double check }}</ref> ''Mbali kutoka kwake'' (2006), msingi wake ukiwa ni hadithi fupi ya Alice Munro "Dubu alikuja juu ya mlima"."The Bear Came over the Mountain".<ref>{{cite book |title=[[Hateship, Friendship, Courtship, Loveship, Marriage|Hateship, Friendship, Courtship, Loveship, Marriage: Stories]] |author=Munro Alice |location=New York |publisher=A.A. Knopf |year=2001 |isbn=9780375413001 |oclc=46929223 |chapter-url=The bear came over the mountain}}</ref> Kumbukumbu juu ya ugonjwa Alzeima ni pamoja na ''Malcolm na Barbara: Hadithi ya Mapenzi'' (1999) na ''Malcolm na Barbara: Upendo wa Wasalaam'' (2007), zote zikiwashirikisha Malcolm Pointon. <ref>Malcolm na Barbara: * {{cite web |url=http://www.dfgdocs.com/Directory/Titles/700.aspx |title=Malcolm and Barbara: A love story |publisher=Dfgdocs |accessdate=2008-01-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080524213821/http://www.dfgdocs.com/Directory/Titles/700.aspx |archivedate=2008-05-24 |=https://web.archive.org/web/20080524213821/http://www.dfgdocs.com/Directory/Titles/700.aspx }} * {{cite web |url=http://www.bbc.co.uk/cambridgeshire/content/articles/2007/08/06/pointon_audio_feature.shtml |title=Malcolm and Barbara: A love story |publisher=BBC Cambridgeshire |accessdate=2008-03-02 }} * {{cite news |url=http://www.guardian.co.uk/media/2007/aug/07/broadcasting.itv |title=Alzheimer's film-maker to face ITV lawyers |publisher=Guardian Media |date=2007-08-07 |accessdate=2008-01-24 |location=London |first=John |last=Plunkett }}</ref> == Mkondo wa Utafiti == Mnamo 2008, usalama na ufanifu wa zaidi ya dawa za matibabu 400 ulifanyiwa uchunguzi katika utafiti wa kimatibabu ulimwenguni kote, na karibu nusu ya michanganyiko hiyo iko katika awamu ya ya III; majaribio ya hatua ya mwisho kabla ya kupitia kwa vyombo vya udhibiti viwango.<ref>{{cite web |url=http://www.clinicaltrials.gov/ct2/results?term=alzheimer |title= Clinical Trials. Found 459 studies with search of: alzheimer |accessdate= 2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health }}</ref> Eneo moja la utafiti wa kliniki limetilia makini katika kutibu sababu za kimsingi za ugonjwa. Kupunguza viwango vya Amiloidi beta ni lengo la kawaida la michanganyiko<ref> {{cite journal |author=Lashuel HA, Hartley DM, Balakhaneh D, Aggarwal A, Teichberg S, [[David J E Callaway|Callaway DJE]] |title=New class of inhibitors of [[Beta amyloid|amyloid-beta]] fibril formation. Implications for the mechanism of pathogenesis in Alzheimer's disease |url=http://www.jbc.org/cgi/content/abstract/277/45/42881 |journal=[[Journal of Biological Chemistry|J Biol Chem]] |year=2002 |volume=277 |pages=42881–42890 |pmid=12167652 |doi=10.1074/jbc.M206593200 |issue=45 }}</ref> (kama vile apomofini) inayofanyiwa uchunguzi. Tiba ya kuzuia au chanjo dhidi ya protini ya amiloidi ni moja matibabu yaliyo chini ya masomo ya kielelezo.<ref>{{cite journal |author=Dodel r, Neff F, Noelker C, Pul R, Du Y, Bacher M Oertel W. |title=Intravenous Immunoglobulins as a Treatment for Alzheimer's Disease: Rationale and Current Evidence |url=http://adisonline.com/drugs/Abstract/2010/70050/Intravenous_Immunoglobulins_as_a_Treatment_for.1.aspx |journal=Drugs |year=2010 |volume=70 |pages=513–528 |pmid=20329802 |doi=10.2165/11533070-000000000-00000 |issue=5 |access-date=2010-10-18 |archive-date=2011-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110917191608/http://adisonline.com/drugs/Abstract/2010/70050/Intravenous_Immunoglobulins_as_a_Treatment_for.1.aspx |dead-url=yes |=https://web.archive.org/web/20110917191608/http://adisonline.com/drugs/Abstract/2010/70050/Intravenous_Immunoglobulins_as_a_Treatment_for.1.aspx }}</ref> Tofauti na chanjo ya kuzuia, tiba iliyodhaniwa itakuwa ikitumika kutibu watu ambao tayari wametambuliwa. Msingi wake ni dhana ya mafunzo kwa mfumo wa kinga ya kutambua, mashambulizi, na kurejesha nyuma utuaji wa amiloidi, hivyo Kubadili mwenendo wa ugonjwa huo.<ref>Kutoa Chanjo: * {{cite journal |author=Hawkes CA, McLaurin J |title=Immunotherapy as treatment for Alzheimer's disease |journal=Expert Rev Neurother |volume=7 |issue=11 |pages=1535–48 |year=2007 |month=Novemba |pmid=17997702 |doi=10.1586/14737175.7.11.1535 }} * {{cite journal |author=Solomon B |title=Clinical immunologic approaches for the treatment of Alzheimer's disease |journal=Expert Opin Investig Drugs |volume=16 |issue=6 |pages=819–28 |year=2007 |month=Juni |pmid=17501694 |doi=10.1517/13543784.16.6.819 }} * {{cite journal |author=Woodhouse A, Dickson TC, Vickers JC |title=Vaccination strategies for Alzheimer's disease: A new hope? |journal=Drugs Aging |volume=24 |issue=2 |pages=107–19 |year=2007 |pmid=17313199 |doi=10.2165/00002512-200724020-00003 }}</ref> Mfano wa chanjo hiyo iliyokuwa ikifanyiwa uchunguzi ni ACC-001,<ref>{{cite web |url=http://www.clinicaltrials.gov/ct/show/NCT00498602 |title = Study Evaluating ACC-001 in Mild to Moderate Alzheimers Disease Subjects |work = Clinical Trial |publisher =US National Institutes of Health |accessdate=2008-06-05 |date = 2008-03-11}}</ref><ref>{{cite web |url=http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00479557 |title=Study Evaluating Safety, Tolerability, and Immunogenicity of ACC-001 in Subjects With Alzheimer's Disease |publisher=US National Institutes of Health |accessdate=2008-06-05 }}</ref> ingawa majaribio yalisitishwa katika 2008.<ref>{{cite web |url=http://www.medpagetoday.com/MeetingCoverage/AAN/tb/9165 |title = Alzheimer's Disease Vaccine Trial Suspended on Safety Concern |publisher =Medpage Today |accessdate=2008-06-14 |date = 2008-04-18}}</ref> Kiungo kmwingine sawa na hiyo ni bapineuzumab, zindiko iliyoundwa ili kufanana na zindiko iliyo dhidi ya amiloidi inayopatikana kiasili mwilini.<ref>{{cite web |url=http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00574132 |title= Bapineuzumab in Patients With Mild to Moderate Alzheimer's Disease/ Apo_e4 non-carriers |work = Clinical Trial |accessdate=2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health |date= 2008-02-29 }}</ref> Njia nyingine ni wakala wa kukinga akili kama ,vile AL-108,<ref>{{cite web |url = http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00422981 |title = Safety, Tolerability and Efficacy Study to Evaluate Subjects With Mild Cognitive Impairment |work = Clinical Trial |accessdate=2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health |date = 2008-03-11 }}</ref> na viungo vya kuzuia mwingiliano wa protini na chuma, kama vile PBT2.<ref>{{cite web |url = http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00471211 |title = Study Evaluating the Safety, Tolerability and Efficacy of PBT2 in Patients With Early Alzheimer's Disease |work = Clinical Trial |accessdate=2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health |date = 2008-01-13 }}</ref> Kipokezi cha TNFα protini ya uyeunganishaji , etanercept imeonyesha matokeo ya kutia moyo.<ref name="pmid16926764">[629] ^utafiti wa Etanercept : ** {{cite journal |author=Tobinick E, Gross H, Weinberger A, Cohen H |title=TNF-alpha modulation for treatment of Alzheimer's disease: a 6-month pilot study |journal=MedGenMed |volume=8 |issue=2 |page=25 |year=2006 |pmid=16926764 |pmc=1785182 }} ** {{cite journal |author=Griffin WS |title=Perispinal etanercept: potential as an Alzheimer therapeutic |journal=J Neuroinflammation |volume=5 |page=3 |year=2008 |pmid=18186919 |pmc=2241592 |doi=10.1186/1742-2094-5-3 }} ** {{cite journal |author=Tobinick E |title=Perispinal etanercept for treatment of Alzheimer's disease |journal=Curr Alzheimer Res |volume=4 |issue=5 |pages=550–2 |year=2007 |month=Desemba |pmid=18220520 |doi=10.2174/156720507783018217 }}</ref> Katika 2008, majaribio mawili tofauti ya kimatibabu yalionyesha matokeo mazuri katika kubadilisha mwenendo wa ugonjwa wa Alzeima ya kiwango kidogo au cha kadri kwa kutumia methilithioniniamu kloridi (ijulikanayo kibiashara kama ''rember'' ), dawa izuiayo mrundiko wa tau, <ref>{{cite journal |title=Tau aggregation inhibitor (TAI) therapy with remberTM arrests disease progression in mild and moderate Alzheimer's disease over 50 weeks |author=Wischik Claude M, Bentham Peter, Wischik Damon J, Seng Kwang Meng |journal=Alzheimer's & Dementia |publisher=Alzheimer's Association |year=2008 |month=Julai |volume=4 |issue=4 |page=T167 |url=http://www.abstractsonline.com/viewer/viewAbstractPrintFriendly.asp?CKey={E7C717CF-8D73-41E0-8DB0-FA92205978CD}&SKey={68E04DB5-AB1C-4F7B-9511-DA3173F4F755}&MKey={CFC5F7C6-CB6A-40C4-BC87-B30C9E64B1CC}&AKey={50E1744A-0C52-45B2-BF85-2A798BF24E02} |accessdate=2008-07-30 |doi=10.1016/j.jalz.2008.05.438 }}</ref> <ref> {{cite journal |author=Harrington Charles, Rickard Janet E, Horsley David, ''et al.'' |title=Methylthioninium chloride (MTC) acts as a Tau aggregation inhibitor (TAI) in a cellular model and reverses Tau pathology in transgenic mouse models of Alzheimer's disease |journal=Alzheimer's & Dementia |publisher=Alzheimer's Association |year=2008 |month=Julai |pages=T120–T121 |doi=10.1016/j.jalz.2008.05.259 |volume=4 }}</ref> na dimebon, ni kimaliza kemikali za mzio.<ref name="pmid18640457">{{cite journal |author=Doody RS, Gavrilova SI, Sano M, ''et al.'' |title=Effect of dimebon on cognition, activities of daily living, behaviour, and global function in patients with mild-to-moderate Alzheimer's disease: a randomised, double-blind, placebo-controlled study |journal=Lancet |volume=372 |issue=9634 |pages=207–15 |year=2008 |month=Julai |pmid=18640457 |doi=10.1016/S0140-6736(08)61074-0 }}</ref> Awamu ya III ya mfululizo ya majaribio ya Dimebon ilishindwa kuonyesha athari chanya katika sehemu za mwisho za msingi na za upili.<ref> [http://www.alzforum.org/new/detail.asp?id=2387 Dimebon yavunja moyo katika majaribio ya Awamu ya 3]</ref> Uwezekano wa kwamba Alzeima inaweza kutibiwa na dawa kinzavirusi unatolewa na utafiti kuonyesha kuwa pamoja kwa malengelenge ya virusi vya vidonda mwilini na utando wa amiloidi.<ref>{{cite journal |author=Wozniak M, Mee A, Itzhaki R |title=Herpes simplex virus type 1 DNA is located within Alzheimer's disease amyloid plaques |journal=J Pathol |volume=217 |issue=1 |pages=131–138 |year=2008 |pmid=18973185 |doi=10.1002/path.2449}}</ref> Utafiti wa awali wa athari za tiba katika kurejesha kumbukumbu na uwezo wa kutambua umekuwa wa kutia moyo. Upungufu wa utafiti huu unaweza kushughulikiwa katika utafiti wa baadaye kwa uchambuzi wa kina zaidi.<ref>{{cite journal |pages=517–26 |last1=Newberg |first1=AB |issue=2 |last2=Wintering |first2=N |last3=Khalsa |first3=DS |last4=Roggenkamp |first4=H |last5=Waldman |first5=MR |author8=Newberg AB, Wintering N, Khalsa DS, Roggenkamp H, Waldman MR |volume=20 |title=Meditation effects on cognitive function and cerebral blood flow in subjects with memory loss: a preliminary study |year=2010 |journal=[[Journal of Alzheimer's Disease]] |url=http://www.j-alz.com/issues/20/vol20-2.html |pmid=20164557 |doi=10.3233/JAD-2010-1391 |doi_brokendate=2010-08-25 |archive-date=2010-10-07 |access-date=2010-10-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101007041817/http://j-alz.com/issues/20/vol20-2.html |url-status=dead }} (Asili ya msingi)</ref> == Tanbihi == {{Marejeo|colwidth=30em}} == Marejeo == * {{cite book | title=Alzheimer's Disease: Unraveling the Mystery | url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/UnravelingTheMystery | publisher=US Department of Health and Human Services, National Institute on Aging, NIH | year=2008 }} * {{cite book |url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/ADPrevented/ |title=Can Alzheimer's Disease Be Prevented? |publisher=US Department of Health and Human Services, National Institute on Aging, NIH |year=2009 }} * {{cite book | title=Caring for a Person with Alzheimer's Disease: Your Easy-to-Use Guide from the National Institute on Aging | url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/CaringAD/ | publisher=US Department of Health and Human Services, National Institute on Aging, NIH | year=2009 }} * {{cite journal |author=Cummings JL, Frank JC, Cherry D, Kohatsu ND, Kemp B, Hewett L, Mittman B |title=Guidelines for managing Alzheimer's disease: Part I. Assessment |journal=American Family Physician |volume=65 |issue=11 |pages=2263–2272 |year=2002 |pmid=12074525 |url=http://www.aafp.org/afp/20020601/2263.html }} * {{cite journal |author= Cummings JL, Frank JC, Cherry D, Kohatsu ND, Kemp B, Hewett L, Mittman B |title=Guidelines for managing Alzheimer's disease: Part II. Treatment |journal=American Family Physician |volume=65 |issue=12 |pages=2525–2534 |year=2002 |pmid=12086242 |url=http://www.aafp.org/afp/20020615/2525.html }} * {{cite web | title=Alzheimer's Behavior Management: Learn to manage common behavior problems | url=http://www.helpguide.org/elder/alzheimers_behavior_problems.htm | author=Russell D, Barston S, White M | publisher=helpguide.org | date=2007-12-19 | accessdate=2008-02-29 }} == Viungo vya nje == {{Commons category|Alzheimer's disease}} * '''''(en)''''' [http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/ResearchInformation/ResearchCenters/ Vituo vya Ugonjwa wa Alzeima (AlzeimaCs)] {{Wayback|url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/ResearchInformation/ResearchCenters/ |date=20100604070324 }} * '''''(en)''''' [http://www.nia.nih.gov/alzheimers Kituo cha Elimu na Malazi cha Ugojwa wa Alzeima (AlzeimaEAR) ] * '''''(en)''''' [http://www.alz.org/index.asp Chama cha Alzeima] {{Wayback|url=http://www.alz.org/index.asp |date=20120730181212 }} * '''''(en)''''' [http://memory.ucsf.edu/ Kituo cha Kuzeeka na Kumbukumbu UCSF] {{DEFAULTSORT:Alzeima}} [[Jamii:Maradhi ya ubongo]] [[Jamii:Maradhi ya uzee]] gwt06gcc7o89crs11s9oimv2wny70fx Saikolojia ya Kimatibabu 0 55730 1555187 1477287 2026-05-28T09:13:15Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555187 wikitext text/x-wiki {{tafsiri kompyuta}} '''Saikolojia ya Kimatibabu''' ni muungano wa sayansi, nadharia na maarifa ya kiafya kwa madhumuni ya kuelewa, kuzuia, na kupunguza dhiki au utendakazi mbaya wa kisaikolojia na kuendeleza ustawi wa dhahania na maendeleo ya kibinafsi.<ref name="apa1"> Ushirika wa Marekani wa Kisaikolojia, Idara ya 12, [http://www.apa.org/divisions/div12/aboutcp.html Kuhusu Saikolojia ya Kimatibabu]</ref><ref name="plante"> Plante, Thomas. mwaka wa(2005). ''Saikolojia ya kiafya ya kisasa .'' New York: Wiley. ISBN 0-471-47276-X</ref> Muhimu katika huduma yake ni tathmini ya kisaikolojia na matibabu ya kisaikolojia, ingawa pia wanasaikolojia ya kimatibabu pia hushiriki katika utafiti, mafunzo, ushauri, kutoa ushahidi, na kuendeleza mipango na utawala.<ref name="brain"> Brain, Christine. (2002). ''Saikolojia ya Juu: matumizi, masuala na mitazamo.'' Cheltenham: Nelson Thornes. ISBN 0-17-490058-9</ref> Katika nchi nyingi, saikolojia ya kimatibabu ni taaluma iliyothibitiwa ya afya ya akili. Ulingo huu mara nyingi huchukuliwa kuwa ulianza katika 1896 kwa ufunguzi wa kwanza wa kliniki ya kisaikolojia katika Chuo Kikuu cha Pennsylvania naye Lightner Witmer. Katika nusu ya kwanza ya karne ya 20, saikolojia ya kimatibabu ilikuwa ikilenga tathmini ya kisaikolojia, huku matibabu yakiwapewa umuhimu kidogo. Hii ilibadilika baada ya miaka ya 1940 wakati wa Vita Vikuu vya Pili vya Dunia kusababisha ongezeko kubwa la mahitaji ya idadi ya matabibu walihitimu. Tangu wakati huo, mifumo miwili mikuu ya elimu imeundwa-ya Ph.D. mtaalamu-sayansi mfano (kulenga juu ya utafiti) na Psy.D. mfumo wa muuguzi-msomi (unaolenga matibabu ya kiafya). Wanasaikolojia wa kiafya sasa wanachukuliwa kuwa wataalamu katika kutoa matibabu ya kisaikolojia, na kwa ujumla hujifunza katika nadharia nne za kimsingi usomi wa kisaikolojia wa vipengele vya tabia ya binadamu, kibinadamu, tiba ya kitabia / utambuzi wa kitabia, na tiba ya [[mifumo]] au ya familia. ==Historia== [[File:Phrenology1.jpg|thumb|left|Mengi ya matibabu katika karne ya 18 ya dhiki ya kisaikolojia yalikuwa na msingi mawazo yasiyo ya kisayansi kamili, kama vile kutafsiri tabia ya mtu kutokana na umbo la kichwa chake.]] Ingawa saikolojia ya kisayansi ya kisasa, husemekana iliasisiwa kwa ufunguzi wa maabara ya kwanza ya kisaikolojia 1879 na Wilhelm Wundt, jitihada za kuunda mbinu za kuchunguza na kutibu shida za kiakili zilikuwepo kwa muda mrefu. Mifumo iliyorekodiwa ya kwanza ilikuwa ni mchanganyiko wa dini, uchawi na/au mitazamo ya kimatibabu.<ref name="benjamin"> Benjamin, Ludy. (2007). ''Historia fupi ya Saikolojia ya kisasa.'' Malden, MA: Blackwell Publishing. ISBN 978-1-4051-3206-0</ref> Mifano ya mapema ya madaktari hao ni pamoja na Patañjali, Padmasambhava,<ref> T. Clifford na Samuel Wiser (1984), ''Tibetan Wabuda dawa na psychiatry'' </ref> Rhazes, [[Ibn Sina|Avicenna]],<ref> Afzal Iqbal na AJ Arberry, ''Maisha na kazi ya Jalaluddin Rumi,'' s. 94.</ref> na Rumi.<ref> Rumi (1995) alitolewa kama mfano katika Zokav (2001), p. 47.</ref> Mapema katika karne ya 19, mtu angeweza kuchunguzwa kichwa, kwa hali halisi, kwa kutumia taaluma ya umbo la fuvu, masomo ya utu kwa kutumia umbo la fuvu. Matibabu ya aina nyingine maarufu ni pamoja na fisionomia utafiti wa umbo la uso na upumbazaji, matibabu ya Mesmer kwa kutumia sumaku. Imani za kiroho na "uponyaji akili" wake Phineas Quimby pia zilikuwa maarufu.<ref name="benjamin2"> Benjamin, Ludy. mwaka wa(2005). Historia ya saikolojia ya kimatibabu kama taaluma nchini Marekani (na kuchungulia hatma yake). ''Mapitio ya kila mwaka ya Saikolojia ya Kimatibabu,'' 1, 1-30.</ref> Hatimaye jamii ya kisayansi ilikuja kukufuru njia hizi zote, wanasaikolojia wa kielimu pia hawakujihusisha na aina mbaya ya ugonjwa wa akili. Eneo hilo tayari lilikuwa likishughulikiwa na ulingo uliokuwa unakuwa wa saikolojia na nyurolojia katika harakati ya hifadhi.<ref name="benjamin"></ref> Haikuwa hadi mwisho wa karne ya 19, karibu wakati [[Sigmund Freud]] alipoanzisha "tiba ya kuzungumza" huko [[Vienna]], ndipo matumizi ya kwanza ya kiafya ya saikolojia yalianza. ===Saikolojia ya kimatibabu ya mapema=== Kufikia nusu ya pili ya 1800, utafiti wa kisayansi wa saikolojia ulikuwa unaimarika vyema katika maabara ya vyuo vikuu. Ingawa kulikuwa na sauti chache zilizotawanyika zikitoa wito wa saikolojia yenye matumizi, jamii ya kisaikolojia kwa ujumla ilidharau wazo hili na kusisitiza kuwa sayansi "safi" kuwa tu matumizi yanayostahili.<ref name="benjamin"></ref> Hii ilibadilika wakati Lightner Witmer (1867-1956), mwanafunzi wa zamani wa Wundt na mkuu wa idara ya saikolojia katika Chuo Kikuu cha Pennsylvania, alipokubali kutibu kijana ambaye alikuwa na matatizo na herufi. Mafanikio ya matibabu yake yalipelekea kwa ufunguzi wa kwanza wa kliniki ya kisaikolojia huko Penn naye Witmer katika 1896, wenye lengo la kuwasaidia watoto wenye ulemavu wa kujifunza.<ref name="heiden"> Alessandri, M., Heiden, L., & Dunbar-Welter, M. (1995). "Historia na Muhtasari" katika Heiden, Hersen, Michel Lynda & (eds.), ''Utangulizi kwa Saikolojia ya Kimatibabu.'' New York: Plenum Press. ISBN 0-306-44877-7</ref> Miaka kumi baadaye katika 1907, Witmer alianzisha jarida la kwanza katika fani hii, ''Zahanati ya Kisaikolojia,'' ambapo neno "saikolojia ya kimatibabu" lilianzishwa, ambayo hufafanuliwa kama "utafiti wa watu, kwa maangalizi au majaribio, kwa nia ya kuendeleza mabadiliko".<ref name="compass"> Compas, Bruce & Gotlib, Ian. (2002). ''Kuanzishwa kwa Saikolojia ya Kimatibabu.'' New York, NY: McGraw-Hill Elimu ya Juu. ISBN 0-07-012491-4</ref> Fani haikufuata mfano wa Witmer haraka, lakini kufikia 1914, kulikuwa na kliniki 26 sawia katika Marekani <ref name="evans"> Evans, Rand. (1999). [http://www.apa.org/monitor/dec99/ss12.html Saikolojia ilianzishwa na kukuzwa katika utata.] ''APA Monitor,'' 30 (11),.</ref> Hata vile saikolojia ya kimatibabu ilivyokuwa ikikua, kushughulikia masuala sugu ya dhiki kubwa ya akili ilisalia kuwa kazi ya wanasaikayatria na wananyurolojia.<ref name="routh"> Routh, Donald. (1994). ''Saikolojia ya Kimatibabu tangu 1917: Sayansi, utendaji, na Maandalizi.'' New York: Plenum Press. ISBN 0-306-44452-6</ref> Hata hivyo, wanasaikolojia wa kimatibabu waliendelea kuingia katika eneo hili kutokana na kuongezeka kwa ujuzi wao katika uchunguzi wa kisaikolojia. Sifa ya wanasaikolojia kama wataalamu wa tathmini iliimarishwa wakati wa [[Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia|Vita Vikuu vya 1 vya Dunia]] kwa maendelezo ya vipimo viwili vya akili, ''Jeshi Alpha'' na ''Jeshi Beta'' (upimaji wa ujuzi usio na usemi na wenye usemi, mtawalia), ambayo ingeweza kutumika na makundi makubwa ya makurutu.<ref name="benjamin2"></ref><ref name="heiden"></ref> Kutokana na ufanisi kwa sehemu kubwa wa vipimo hivi, tathmini ilikuja kuwa nidhamu ya msingi ya saikolojia kiafya kwa robo karne iliyofuatia, wakati vita vingine viliposukuma fani kwenda katika matibabu. ===Mashirika ya Awali ya Kitaalamu=== Fani ilianza kujipanga chini ya jina la "Saikolojia ya Kimatibabu" katika 1917 kwa kuanzishwa kwa Shirika la Marekani la Saikolojia ya Kimatibabu. Hiki kilikuwepo hadi 1919 tu, ambapo Shirika la Marekani la Kisaikolojia (lililoanzishwa naye G. Stanley Hall katika 1892) lilipoanzisha sehemu ya Saikolojia ya Kimatibabu, ambayo ilitoa vyeti hadi 1927. <ref name="evans"></ref> Ukuaji katika fani ulikuwa wa polepole kwa muda wa miaka michache iliyofuatia wakati mashirika mbalimbali yasiyohusiana ya kisaikolojia yalipoungana pamoja kama Chama cha Marekani cha Saikolojia ya Mpakato mnamo 1930, ambayo ilifanya kazi kama jukwaa la kimsingi kwa wanasaikolojia mpaka baada ya Vita Kuu vya Pili vya Dunia wakati APA ilipojipanga upya.<ref name="apa100"> Shirika la Kisaikolojia la Marekani. (1999). [http://www.apa.org/monitor/dec99/ss13.html APA: kuunganisha wanasaikolojia kwa zaidi ya miaka 100]. ''APA Monitor Online,'' 30 (11).</ref> Katika 1945, APA iliunda kile sasa kiitwacho Idara 12, mgawanyo wake wa saikolojia ya kimatibabu, ambayo bado ni shirika linaloongoza katika fani. Jamii za Kisaikolojia na vyama katika nchi nyingine zinazozungumza Kiingereza zilianzisha migawanyiko sawa, ikiwa ni pamoja na Uingereza, Canada, Australia na New Zealand. ===Vita Vikuu vya II na kuunganishwa kwa matibabu=== Wakati [[Vita Kuu ya Pili ya Dunia|Vita Vikuu vya II]] vilipoanza jeshi tena lilitoa mwito kwa wanasaikolojia wa kimatibabu. Kama vile askari walipoanza kurudi kutoka mapambano, wanasaikolojia walianza kuona dalili ya kiwewe cha kisaikolojia kilichoitwa "mshtuko Mkuu" (hatimaye ilikuja kuitwa ugonjwa unaotokana na kiwewe) ambao ulikuwa bora kutibiwa haraka iwezekanavyo.<ref name="heiden"></ref> Kwa sababu madaktari (madaktari wa akili wakiwemo) walikuwa walikuwa na mzigo mzito sana katika kutibu majeraha ya kimwili, wanasaikolojia waliitwa kusaidia kutibu hali hii.<ref name="reisman"> Reisman, John. (1991). ''Historia ya Saikolojia ya Kimatibabu.'' Uingereza: Taylor Francis. ISBN 1-56032-188-1</ref> Wakati huo huo, wanasaikolojia wa kike (ambao walikuwa wametengwa kutoka kwa jitihada ya kivita) waliunda Baraza la Taifa la Wanasaikolojia Wanawake wakiwa na lengo la kusaidia jamii kukabiliana na dhiki za vita na kutoa ushauri kwa akina mama vijana juu ya kulea watoto.<ref name="compass"></ref> Baada ya vita, Utawala wa Askari Wastaafu katika Marekani ulifanya uwekezaji mkubwa sana katika kuanzisha programu za mafunzo kwa viwango vya udaktari katika saikolojia ya kimatibabu ili kusaidia kutibu maelfu ya askari wastaafu waliohitaji huduma. Hii ilisababisha, Marekani kutoka kutokuwa na mipango ya chuo kikuu rasmi katika saikolojia ya kimatibabu katika 1946 hadi zaidi ya nusu ya Ph.D zote katika saikolojia katika 1950 kutuzwa katika saikolojia ya kimatibabu.<ref name="compass"></ref> Vita Vikuu vya Pili vya Dunia vilisaidia kuleta mabadiliko makubwa kwa saikolojia ya kimatibabu, sio tu Marekani lakini pia kimataifa. Elimu ya uzamili ya saikolojia ilianza kuongeza matibabu ya saikolojia kwa sayansi na utafiti kulingana na mwelekeo wa mwanasayansi-muuguzi wa 1947, unaojulikana leo ''kama'' mfano wa ''Boulder,'' kwa programu Ph.D. za katika saikolojia ya kimatibabu.<ref> Routh, Donald. mwaka wa (2000). Mafunzo ya Saikolojia ya Kimatibabu : Historia ya Mawazo na Desturi Kabla ya 1946. ''Mwansaikolojia Mmarekani, 55 (2),'' 236.</ref> Saikolojia ya kiafya nchini [[Ufalme wa Muungano|Uingereza]] ilikua sawia na Marekani baada ya Vita vya Pili vya Dunia, katika muktadha wa Afya ya Uingereza<ref name="whatis"> Hall, John & Llewelyn, Susan. mwaka wa (2006) ''Saikolojia ya Kimatibabu ni nini?'' Toleo la 4. Uingereza: Oxford University Press. ISBN 0-19-856689-1</ref> sifa, viwango, na mishahara pamoja na kusimamiwa na Jamii ya Uingereza ya Kisaikolojia.<ref> Henry, David. (1959). Saikolojia ya Kimatibabu nje ya nchi. ''Mwanasaikolojia Mmarekani , 14 (9),'' 601-604.</ref> ===Maendelezo ya shahada ya Udaktari wa Saikolojia=== Kufikia miaka ya 1960, matibabu ya shida ya akili yalikuwa yamejumuishwa ndani ya saikolojia ya kimatibabu, lakini kwa wengi mfumo wa elimu ya Ph.D. haukutoa mafunzo muhimu kwa wale waliopende katika utendaji badala ya utafiti. Kulikuwa na hoja iliyokuwa ikienea ikisema fani ya saikolojia nchini Marekani ilikuwa imekua kwa kiwango kilichoruhudu mafunzo rasmi katika huduma ya kimatibabu. Dhana ya shahada ya utekelezaji ilijadiliwa katika 1965 na kupata kibali cha kiasi kwa ajili ya mpango wa majaribio katika Chuo Kikuu cha Illinois iliyokuwa ianze mwaka wa 1968.<ref name="murray"> Murray, Bridget. mwaka wa (2000). [http://www.apa.org/monitor/jan00/ed1.html Shahada ambayo karibu isiwepo:Kukua kwa PsyD]. ''Monitor ikizungumzia Saikolojia, 31 (1).'' </ref> Programu nyingine kadhaa sawia na hiyo zilianzishwa baada kidogo, na mnamo 1973, katika Mkutano wa pazia katika Mafunzo ya Kitaalamu katika Saikolojia, Mfumo wa Madaktari Watekelezi wa Saikolojia ya Kimatibabu ''Mfumo wa Pazia-Iliyosababisha'' Daktari wa Saikolojia (Psy.D.) shahada ilitambuliwa.<ref name="norcrosspsyd">Norcross, J. & Castle, P. (2002). [http://www.psichi.org/pubs/articles/article_171.asp Kutathmini Psy.] {{Webarchive|url=https://archive.today/20060927062930/http://www.psichi.org/pubs/articles/article_171.asp |date=2006-09-27 }}[http://www.psichi.org/pubs/articles/article_171.asp D: Mambo.] {{Webarchive|url=https://archive.today/20060927062930/http://www.psichi.org/pubs/articles/article_171.asp |date=2006-09-27 }} ''Jicho katika Psi Chim , 7 (1),'' 22-26.</ref> Ingawa mafunzo yangeendelea kuhusisha ujuzi wa utafiti na ufahamu wa kisayansi wa saikolojia, dhamira ilikuwa kuzalisha wataalamu sawa kimafunzo, sawa na mipango katika dawa, udaktari wa meno, na sheria. Programu ya kwanza iliyopangwa kulingana na kielelezo cha Psy.D. ulioanzishwa katika Chuo Kikuu cha Rutgers.<ref name="murray"></ref> Leo, karibu nusu ya wanafunzi wote wa Marekani wa mafunzo ya uzamili wamejisajili katika saikolojia ya kimatibabu ya programu za Psy.D.<ref name="norcrosspsyd"></ref> ===Taaluma inayobadilika=== Tangu miaka ya 1970, saikolojia ya kimatibabu imeendelea kukua kuwa fani imara na fani ya kielimu na utafiti. Ingawa idadi kamili ya watekelezaji wa saikolojia ya kimatibabu haijulikani, inakadiriwa kuwa kati ya 1974 na 1990, idadi katika Marekani iliongezeka kutoka 20,000 hadi 63,000.<ref> Menninger, Roy na Nemiah, John. mwaka wa (2000). ''Saikayatria ya Marekani baada ya Vita Kuu ya II: 1944-1994.'' Washington, DC: American Psychiatric Press. ISBN 0-88048-866-2</ref> Wanasaikolojia wa kiafya wanaendelea kuwa wataalam katika tathmini ya tiba ya shida ya akili huku wakipanua mtazamo wao kushughulikia masuala ya jerontolojia, michezo, na mfumo wa makosa ya jinai ukitaja chache. Eneo moja muhimu ni saikolojia ya afya, sehemu iliyotoa ongezeko kubwa sana la ajira kwa wanasaikolojia wa kiafya katika muongo uliopita.<ref name="benjamin2"></ref> Mabadiliko mengine makubwa ni pamoja na matokeo ya huduma iliyosimamiwa katika huduma ya afya ya akili, na kuongezeka kwa umuhimu wa utambuzi wa elimu zinazohusiana na watu wenye tamaduni mbalimbali, na kujitokeza kwa haki ya kuagiza dawa za shida ya akili. ==Utekelezaji wa Kitaalamu== Wanasaikolojia wa kiafya wanaweza kutoa huduma mbalimbali za kitaaluma, ikiwa ni pamoja na:<ref name="compass"></ref> * Kusimamia na kutafsiri tathmini na upimaji wa kisaikolojia * Kufanya utafiti wa kisaikolojia * Mashauriano (hasa na shule na biashara) * Maendelezo ya mipango ya kuzuia na matibabu * Usimamizi wa mpango * Kutoa ushahidi wa kitaalam(saikolojia ya uchunguzi) * Kutoa tiba ya kisaikolojia (matibabu ya kisaikolojia) * Kufundisha Katika utekelezaji, wanasaikolojia wa kimatibabu wanaweza kufanya kazi na watu binafsi, wapenzi, familia, au vikundi katika mazingira mbalimbali , ikiwa ni pamoja na kliniki za kibinafsi, hospitali, mashirika ya afya ya akili, shule, biashara, na mashirika yasiyo ya kifaida. Wansaikolojia wa kiafya ambao hushiriki katika utafiti na kufundisha hufanya hivyo katika mazingira ya chuo au chuo kikuu. Wanasaikolojia ya kimatibabu pia wanaweza kuchagua kubobea katika sehemu moja ya fani-sehemu za kawaida za ubobeaji, ambazo baadhi zinaweza kupata vyeti vya bodi,<ref>[35] ^Bodi ya Marekani ya Saikolojia ya Kitaalam, [http://www.abpp.org/abpp_certification_specialties.htm Tunu za kitaalam katika Saikolojia ya Kitaalam] {{Wayback|url=http://www.abpp.org/abpp_certification_specialties.htm |date=20090217170400 }}</ref> ni pamoja na: * Watoto na vijana wanaobalehe * Familia na ushauri juu uhusiano * Saikolojia ya Mahakama * Afya * Matatizo ya kinyurosaikolojia * Shirika na biashara * Shule * Matatizo maalum (km kiwewe, utegemezi, kula, kulala, ngono, unyogovu wa kiafya, wasiwasi, au woga) * Michezo ==Mafunzo na vyeti vya kufanyia kazi== [[File:Penn campus 2.jpg|thumb|250px|Chuo Kikuu cha Pennsylvania kilikuwa cha kwanza kutoa elimu rasmi katika saikolojia ya kimatibabu.]] anasaikolojia wa kiafya husoma mpango wa kijumla katika saikolojia pamoja na mafunzo ya uzamili na/au kupata ajira na usimamizi wa kimatibabu. Urefu wa mafunzo unatofautiana duniani kote, kuanzia miaka minne pamoja na utekelezaji uliosimamiwa<ref> [https://web.archive.org/web/20080819231047/http://www.deakin.edu.au/hmnbs/psychology/pdf-docs/pathways-melb.pdf Njia za kujiandikisha kama mwanasaikolojia pamoja na mwansaikolojia wa k kliniki katika Australia]</ref> na udaktari wa miaka mitatu hadi sita ambao inajumlisha kufanya kazi.<ref> [http://www.apa.org/divisions/div12/aboutcp.html APA: Kuhusu saikolojia ya kimatibabu]</ref> Huko Marekani, karibu nusu ya wanafunzi wote wazamili wa saikolojia ya kimatibabu wanapata mafunzo ya programu za Ph.D.-mfumo unaosisitiza utafiti-na nusu nyingine katika programu ya Psy.D., ambayo ina mwelekeo unaogemea zaidi katika utekelezaji (sawa na shahada za taaluma ya utabibu na sheria).<ref name="norcrosspsyd"></ref> Mifumo yote imepewa vibali na Shirika la Marekani la Kisaikolojia<ref>[40] ^APA. (2005 [http://www.apa.org/ed/accreditation/qrg_doctoral.html Miongozo na Kanuni kwa Kukubalika kwa Miradi katika Saikolojia ya Kitaalam: Muongozo wa haraka kwa Programu za udaktari] .</ref> na jamii za kisaikolojia nyingine nyingi zinazozungumza Kiingereza. Idadi ndogo ya vyuo hutoa programu katika saikolojia ya kimatibabu zenye vibali zinazotunukiwa shahada ya uzamili, ambazo kwa kawaida huchukua miaka 2-3 baada ya shahada ya kwanza. Nchini Uingereza, wanasaikolojia ya kimatibabu hufanya shahada ya Udaktari wa Saikolojia ya Kimatibabu (D.Clin.Psych.), Ambayo ni shahada ya udaktari yenye sehemu za kimatibabu na utafiti. Hii ni programu yenye malipo ya miaka mitatu iliyofanywa wakati wote iliyofadhiliwa na mpango wa Taifa wa Huduma ya Afya (NHS) na iliyokuwa katika vyuo vikuu na NHS. Kuingia katika programu hizi kuna ushindani mkubwa, na inahitaji angalau miaka mitatu ya kiwango cha shahada ya kwanza katika saikolojia pamoja na aina fulani ya uzoefu, kwa kawaida katika NHS kama Mwanasaikolojia Msaidizi au kwa usomi kama msaidizi wa utafiti. Ni kawaida kwa wagombeaji kutuma maombi mara kadhaa kabla ya kukubaliwa kwenye mafunzo kwani kila mwaka ni mmoja kati ya watano ya wagombeaji ndio wanaokubaliwa kila mwaka.<ref>[41] ^ Cheshire, K. & Pilgrim, D. (2004). ''Utangulizi mfupi kwa saikolojia ya kimatibabu'' London, Thousand Oaks, CA: Sage Publications. ISBN 0-7619-4768-X</ref> Digrii hizi za kisaikolojia ya kimatibabu zimepewa vibali na Shirika la Kisaikolojia Uingereza na Baraza la Taaluma ya Afya(HPC). HPC ni msimazi wa kisheria kwa wanasaikolojia watekelezi nchini Uingereza. Wale ambao hukamilisha shahada za digrii ya udaktari wa saikolojia ya kimatibabu wanauwezo wa kuomba kusajiliwa kwa HPC kama wanasaikolojia wa kiafya. Kufanya kazi ya saikolojia ya kimatibabu kunahitaji leseni nchini Marekani, Canada, Uingereza, na nchi nyingi nyingine. Ingawa kila moja ya majimbo ya Marekani yanatofautiana kidogo katika mahitaji na leseni, kuna mambo ya kawaida matatu:<ref name="ASPPB">{{cite web|url=http://www.asppb.org/|title=Association of State and Provincial Psychology Boards|accessdate=2007-02-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110222185047/http://asppb.org/|archivedate=2011-02-22}}</ref> # Kuhitimu kutoka shule yenye kibali na shahada mwafaka # Kukamilisha kwa kazi ya kiafya iliyosimamiwa au uanagenzi # Kupita mtihani wa kuandikwa na katika baadhi ya majimbo, mtihani simulizi Bodi zote za majimbo ya Marekani na Kanada za kutoa leseni ni wanachama wa Shirika la Nchi na Majimbo la Bodi ya Saikolojia (ASPPB) ambayo iliunda na kusimamia Mitihani ya Utekelezaji wa Kitaalam katika Saikolojia(EPPP). Majimbo mengi yanahitaji mitihani mingine mbali na EPPP, kama vile mtihani wa nadharia na filosofia ya sheria(yaani sheria ya afya ya akili) na/au mtihani kimazungumzo.<ref name="ASPPB"></ref> Majimbo mengi pia yanahitaji idadi fulani ya wasili za elimu kwa kila mwaka ili kuthibitisha upya leseni zao, ambayo inaweza kupatikana kwa njia mbalimbali, kama vile kwenda madarasa yaliyokaguliwa na kuhudhuria semina zilizokubaliwa. Wanasaikolojia wa kiafya wanatakiwa kuwa na leseni ya Mwanasaikolojia ili kufanya kazi, ingawa leseni zinaweza kupatikana kwa kiwango cha shahada ya uzamili, kama vile Mshauri wa Ndoa na Familia (MFT), Mtaalamu wa Ushauri mwenye Leseni (LPC), na leseni ya Mshirika wa Kisaikolojia (LPA).<ref>{{cite web|url=http://www.psychotherapyguild.com/disciplines.html|title=Professional Disciplines|accessdate=2008-12-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081208112351/http://www.psychotherapyguild.com/disciplines.html|archivedate=2008-12-08}}</ref> Katika Uingereza usajili kama mwanasaikolojia wa kimatibabu na Baraza la Taaluma za Afya (HPC)ni muhimu. HPC ni msimazi wa kisheria wa madaktari wa kisaikolojia nchini Uingereza. Nchini Uingereza majina yafuatayo yamezuiliwa kisheria "mwanasaikolojia aliyesajiliwa" na "mwanasaikolojia mtekelezi"; kwa kuongezea cheo cha kitaalamu "mwanasaikolojia wa kiafya" pia kunazuiwa na sheria. ==Tathmini== Eneo muhimu la utaalamu kwa wanasaikolojia wa kiafya wengi ni tathmini ya kisaikolojia, na kuna dalili kwamba karibu 91% ya wanasaikojia hushiriki katika utekelezaji huu muhimu.<ref name="groth"> Groth-Marnat, G. (2003). ''kitabu cha Tathmini ya ya Kisaikolojia,'' toleo la 4. Hoboken, NJ: John Wiley & Sons. ISBN 0-471-41979-6</ref> Tathmini hiyo kwa kawaida hufanyika ili kupata mwanga na kutengeneza nadharia kuhusu matatizo ya kisaikolojia au kitabia. Kwa hivyo, matokeo ya tathmini hiyo kwa kawaida hutumika kuunda maoni ya ujumla (badala ya kutambua) katika kutoa habari kwa mipango ya kutibu. Mbinu zinahusisha hatua rasmi za kupima, mahojiano, kupitia upya kumbukumbu za zamani, uchunguzi wa kliniki, na uchunguzi wa kimwili.<ref name="plante"></ref> Kuna mamia ya njia tofauti za tathmini, ingawa ni chache tu zimeonyeshwa kuwa na ukweli wa juu (yaani, vipimo kweli vinapima kile vinavyodai kupima) na za kutegemewa (yaani, thabiti). Vipimo hivi kwa ujumla huwa chini ya mojawapo ya aina mbalimbali, ikiwa ni pamoja na zifuatazo: * '''Werevu na vipimo vya mafanikio''' - vipimo hivi vimeundwa maalum ili kupima aina fulani ya utendajikazi wa akili katika utambuzi (mara nyingi hujulikana kama IQ) ikilinganishwa na kundi la kawaida. Majaribio haya, kama vile WISC-IV, hujaribu kupima sifa kama ya ufahamu wa jumla, ujuzi wa kimaneno, kumbukumbu, kadiri ya umakini, kufikiria kimantiki, na ufahamu wa maono/mahala. vipimo kadhaa vimeonyeshwa kutabiri kwa usahihi aina fulani ya utekelezaji, hasa wa kimasomo.<ref name="groth"></ref> * '''Vipimo vya Kitabia''' - Uchunguzi wa [[tabia]] unalenga kuelezea mwelekeo wa tabia, mawazo, na hisia. Hivyo kwa jumla huwa katika makundi mawili: lengo na kukisia. Vipimo vya lengo, kama vile MMPI(Minnesota Multiphasic Personality Inventory), vina msingi wa majibu yaliyoelekezwa kama ndiyo / hapana, ukweli / uongo, au kipimo cha kukadiria -ambacho kinaruhusu kuhesabiwa kwa alama ambayo inaweza kulinganishwa na kundi linalochukuliwa kuwa la kawaida. Vipimo vya kukadiria, kama vile jaribio la Rorschach la tone la wino mara nyingi huruhusu majibu wazi, mara nyingi hutegemea skumizi tata, hufikiriwa kuwa huonyesha mienendo ya kisaikolojia isiyo ya kifahamu. * '''Vipimo vya Nyurosaikolojia''' - Vipimo vya Nyurosaikolojia vinahusisha kazi zilizoundwa maalum kutumiwa kupima kazi za kisaikolojia zinazojulikana kuhusishwa na sehemu maalum ya muundo wa ubongo au njia. Hizo kwa kawaida hutumika kutathmini uharibifu baada ya kuumia au ugonjwa unaojulikana kuathiri utendajikazi wa utambuzi wa ubongo, au wakati inapotumika katika utafiti, ili kulinganisha uwezo wa nyurosaikolojia kati ya makundi ya majaribio. * '''Uchunguzi wa Kiafya''' - Wanasaikolojia wa kiafya pia wana mafunzo ya kukusanya data kwa kuchunguza tabia. Mahojiano ya kiafya ni sehemu muhimu ya tathmini, wakati wa kutumia zana nyingine rasmi, ambazo zinaweza kuajiri mfumo wenye muundo au usio na muundo. Tathmini kama hiyo inaangalia baadhi ya maeneo, kama vile kuonekana kwa ujumla na tabia, hisia na kuathiri, mtazamo, ufahamu, maelekezo, mtizamo, kumbukumbu, na maudhui ya mawasiliano. Mfano mmoja wa mahojiano rasmi ya kiakili ni majaribio ya hali ya akili, ambayo mara nyingi hutumika katika taaluma ya tiba ya magonjwa ya akili kama chombo cha uchunguzi kwa ajili ya matibabu au kupima zaidi.<ref name="groth"></ref> ===Utambuzi wa Kiuguzi=== Baada ya tathmini, wanasaikolojia wa kiafya mara nyingi hutoa hisia za utambuzi. Nchi nyingi hutumia ''International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems'' yaani (ICD-10) ilhali Marekani mara nyingi hutumia ''Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders'' (toleo IV-TR la DSM ). Zote hudhania dhana za kimatibabu na sheria, na hali ya kuwa kuna matatizo ya vikundi ambayo yanaweza kutambuliwa kwa kuwekwa kwa orodha ya vigezo vya maelezo.<ref name="jablensky"> Jablensky, Assen. mwaka wa(2005). Vikundi, vipimo na vitangulizi: masuala nyeti ya Uainishaji wa akili. ''Saikopatholojia, 38 (4),'' 201</ref> Mifano kadhaa mipya inajadiliwa, ikiwemo " mtindo wa vipimo" mifano ya ujarabati iliyothibitishwa ya tofauti za binadamu (kama vile mitindo mitano ya vipengele vya kitabia<ref name="widiger">[53] ^ Widiger, Thomas & Trull, Timothy. (2007). Gandunia katika Ainisho wa matatizo ya nafsi: kusonga kuelekea kwa mtindo wa pande. ''Mwanasaikolojia Mmarekani, 62 (2),'' 71-83.</ref><ref name="jablensky"></ref>) na "muundo wa kisaikolojia", itakayochukulia maanani zaidi hali zinazobadilika, kati ya dhahania na zenye lengo.<ref> Mundt, Christoph & Backenstrass, Matthias. mwaka wa(2005). Matibabu ya Kisaikolojia na Uainishaji: Kisaikolojia, saikodamiki, na nyanja ya utambuzi. ''Saikopatholojia, 38 (4),'' 219</ref> Watetezi wa miundo hii wanadai kwamba wangeweza kutoa utambuzi wenye unyumbufu zaidi na matumizi ya kiafya bila kutegemea dhana ya matibabu ya ugonjwa. Hata hivyo, pia wanakubali kuwa miundo hiyo si imara vya kutosha kuweza kutumika sana, na inapaswa kuendelea kuimarishwa. Baadhi wanasaikolojia wa kiafya mara nyingi huwa hawajaribu kutambua, lakini hutumia ''kuandaa'' ramani ya matatizo ambayo mgonjwa au mteja anapitia, inayojumuisha kuwekwa hatarini, kusababisha na kutunza (kudumisha) vipengele.<ref> Kinderman, P. na Lobban, F. (2000) Misombo inayobadilika: Kutoa habari ngumu kwa wateja. ''Matibabu ya Kisaikolojia ya Kitabia na Kitambuzi, 28 (3),'' 307-310</ref> ==Nadharia za Kiafya na kuchukua Hatua== Matibabu ya shida ya akili yanahusisha uhusiano rasmi kati ya mtu binafsi na mtaalamu, mteja kwa kawaida ni, wanandoa, familia, au kikundi-ambayo inatumia seti ya taratibu zenye nia ya kuunda muungano wa tiba, kuchunguza hali ya matatizo ya kisaikolojia, na kuhimiza njia mpya za kufikiria, kuhisi, au za kitabia.<ref name="gabbard"></ref><ref name="plante"></ref> Matabibu wana hatua nyingi mbalimbali za kibinafsi za kufuata, mara nyingi wakiongozwa na mafunzo yao-kwa mfano, tiba ya utambuzi wa tabia (CBT) Tabibu anaweza kutumia shiti za kazi kurekodi utambuzi unaosababisha dhiki, mtathmini wa hali ya akili anaweza kuhamasisha ushirikiano huru, wakati mwanasaikolojia mwenye mafunzo katika mbinu ya Gestalt anaweza kuzingatia mwingiliano wa mara moja kati ya mteja na mtaalamu. Wanasaikolojia wa kiafya kwa ujumla huegemeza kazi yao kwa ushahidi wa kitafiti na matokeo ya majaribio na vilevile juu ya uamuzi unaotokana na mafunzo ya kiafya. Ingawa kuna idadi kubwa ya mifumo ya matibabu yaliyotambuliwa, tofauti zao zinaweza mara kwa mara kujumuishwa kwa vipimo viwili : ufahamu dhidi ya hatua na katika kikao dhidi ya nje ya kikao.<ref name="compass"></ref> * Maarifa- inatilia mkazo kwa kupata ufahamu zaidi juu ya msingi wa motisha ya mawazo na hisia za mtu (kama mfano tiba ya kisaiklojia ya kumsaidia mtu kupata nafuu kutokana na dhiki ya hisia) * Kuchukua hatua - kunazingatia jinsi ya kufanya mabadiliko ya jinsi mtu anavyofikiria na kutenda (kwa mfano tiba inayozingatia ufumbuzi, tiba ya utambuzi wa kitabia) * Katika kikao - kuingilia kunaegemea mwingiliano wa hapa-na-sasa kati ya mteja na mtaalamu (kwa mfano tiba ya kibinadamu, tiba ya Gestalt) * Nje ya kikao-- sehemu kubwa ya kazi ya matibabu inanuiwa kutokea nje ya kikao (km matumizi ya vitabu kusuluhisha shida za kihisia au kitabia, tiba ya hisia na tabia za kimantiki) Mbinu zinazotumika pia ni tofauti kulingana na idadi ya watu watakaokuwa wakitumukiwa pamoja na mazingira na hali ya tatizo. Tiba itakuwa tofauti sana kati, tuseme, mtoto aliyeteseka, mtu mzima mwenye kufadhaika lakini mwenye utendajikazi mzuri, kundi la watu wanaopata nafuu kutokana na utegemezi wa dutu, na mfungwa anayeugua wazimu. Mambo mengine yanayokuwa na majukumu muhimu katika mchakato wa tiba kwa shida ya akili ni pamoja na mazingira, utamaduni, umri, utendajikazi wa utambuzi, motisha, na Muda (yaani mfupi au mrefu matibabu).<ref name="gabbard"></ref><ref name="laroche"> La Roche, Martin. (2005 Muktadha wa kiutamaduni na utaratibu matibabu ya Kisaikolojia: Kuelekea matibabu ya kisaikolojia yanayotilia mila maanani. ''Jarida la Kuunganishwa kwa Matibabu ya Kisaikolojia, 15 (2),'' 169-185</ref> ===Matapo manne makuu=== Fani inatawaliwa katika misingi ya mafunzo na matapo manne makuu ya utekelezaji: kutumia mazungumzo ili kumtibu mtu kutokana na dhiki ya kihisia, kibinadamu, tabia / utambuzi tabia, na tiba ya mifumo au familia.<ref name="plante"></ref> ====Kumtibu mtu kutokana na dhiki ya kihisia==== Mtazamo wa saikodinamiki ulikuwa kutokana na tathmini ya kisaikolojia yake [[Sigmund Freud|Sigmund Freud.]] Lengo la msingi la tathmini ya kisaikolojia ni kufanya isofahamu kuwa na fahamu-ili kumjuza mteja wake juu ya haja zake za kimsingi (yaani zile zinazohusiana na mbali za ulinzi zinazotumika kuyathibiti. <ref name="gabbard"> Gabbard, Glen. mwaka wa(2005). ''Saikayatria ya Kisaikodaimiki katika Matumizi ya Kiafya,'' 4 Ed. Washington, DC: American Psychiatric Press. ISBN 1-58562-185-4</ref> Zana muhimu za mchakato wa tibanafsia ni matumizi ya muungano huru na uchunguzi wa ubadilishanaji wa mteja kuelekea kwa mtaalamu, hufafanuliwa kama tabia ya kuchukua mawazo yasiyo fahamu au hisia kumhusu mtu muhimu (kwa mfano mzazi) na "kuzihamisha" kwenda kwa mtu mwingine. Mabadiliko makubwa katika tibanafsia yake Freud yanayoendelezwa kwa sasa ni pamoja na saikolojia binafsi, saikolojia nafsi, na nadharia ya mahusiano ya vifaa. Maelekezo haya ya jumla sasa huwa chini ya mwavuli wa istiliahi '' saikolojia saikodamiki,'' na maudhui ya kawaida ikiwa ni pamoja na uchunguzi wa ubadilishanaji na ulinzi, na kuongezeka kwa nguvu ya fahamu, na hulenga jinsi maendeleo ya mapema utotoni yameumba hali ya kisaikolojia ya mteja.<ref name="gabbard"></ref> ====Kibinadamu==== Saikolojia ya kibinadamu ilianzishwa katika miaka ya 1950 kama mmenyuko kwa umwenendo na uchunguzi nafsia, kwa kiasi kikubwa kutokana na tiba ilimpa mtu-kipaombele yake Carl Rogers (mara nyingi hujulikana kama Rogerian Therapy) na saikolojia ya uwepo zilizotengenezwa nao Victor Frankl na Rollo May.<ref name="plante"></ref> Rogers aliamini kuwa mteja alihitaji mambo matatu tu kutoka kwa tabibu ili kuonyesha kuimarika kwa hali yake-uwiano, kujihisi vizuri bila masharti, na kuelewa kwa huruma.<ref> McMillan, Michael. (2004). ''Njia inayomlenga mtu ya mabadiliko ya kimatibabu.'' London, Thousand Oaks: SAGE Publications. ISBN 0-7619-4868-6</ref> Kwa kutumia fenomenolojia, inayopatikana kwa ajili ya masomo mawili na aina ya nafsi ya kwanza, mbinu ya kibinadamu inajaribu kupata picha nzima ya mtu na sio sehemu zilizogawanyika vipande vipande za utu.<ref> Rowan, John. mwaka wa(2001). ''Raha ya Kawaida:Njia ya kufikia Ukwel ya Saikolojia ya kibinadamu.'' London, UK: Brunner-Routledge. ISBN 0-415-23633-9</ref> Hali hii ya uzima inaunganisha pamoja lengo lingine la kawaida la utaratibu wa kibinadamu katika saikolojia ya kimatibabu, ambayo ni ya kutafuta muungano wa mtu mzima, pia hujulikana kama ''kujithamini.'' Kwa mujibu wa kufikiria kibinadamu,<ref name="Schneider"> Schneider, K., Bugental, J., & Pierson, J. ((2001). ''Kitabu cha saikolojia ya kibinadamu: pande zinazo katika nadharia ya utafiti, na mazoezi,'' 2 ed. Thousand Oaks, CA: Sage Publications. ISBN 978-0-7619-2121-9</ref> kila mtu binafsi tayari ana uwezo wa kindani na rasilimali ambayo inaweza kumsaidia kujenga hulka na dhana binafsi nzuri zaidi. Jukumu la mwanasaikolojia wa kibinadamu ni kumsaidia mtu kutumia rasilimali hizi kupitia uhusiano wa matibabu. ====Tabia na Utambuzi tabia ==== Tiba ya utambuzi wa kitabia (CBT) ilitokana na kuunganishwa kwa matibabu ya utambuzi na tiba ya hisia za kimantiki na tabia, zote mbili zilikua kutoka kwa saikolojia tambuzi na utabia. CBT ina misingi yake katika nadharia inayosema kwamba jinsi sisi hufikiria (utambuzi), jinsi tunavyojisikia (hisia), na jinsi tunavyotenda (tabia) vinahusiana na kuingiliana katika njia ngumu kuelewa. Kwa mtazamo huu, baadhi ya njia zisizofanya kazi za kutafsiri na kutathmini dunia (mara nyingi kwa njia ya ''vielelezo'' au ''imani)'' inaweza kuchangia kwa dhiki ya kihisia au kusababisha matatizo ya kitabia. Lengo la tiba tambuzi za tabia nyingi ni kugundua na kutambua njia za upendeleo, na zisizofanya kazi za kuhusiana au kujibu na kupitia njia mbalimbali kusaidia wateja kuzishinda shida hizi kwa njia itakayosababisha hali zao kuimarika.<ref> Beck, A., Davis, D., na Freeman, A. (2007). '' Tiba Tambuzi ya ugonjwa wa Nafsi,'' 2 Ed. New York: Guilford Press. ISBN 978-1-59385-476-8</ref> Kuna mbinu nyingi zinazotumika, kama vile upunguzaji fahamu kwa utaratibu, maswali yanayojibiwa na aliyeyauliza, na kuhifadhi rekodi ya uchunguzi wa utambuzi. Mbinu zilizobadilishwa ziko chini ya jamii ya CBT pia zimeendelezwa, ikiwa ni pamoja na tiba ya tabia tafakari na tiba ya utambuzi inayoegemea uangalifu.<ref>[75] ^ Chama cha Tiba ya tabia Utambuzi. mwaka wa (2006) Ellis Albert mara nyingi hutajwa kama "babu" ya CBT kwa ajili ya kazi yake mashuhuri katika fani hii. [http://www.aabt.org/What%20are/What%20Are%20Behavioral%20and%20Cognitive%20Therapies.html CBT ni nini?] {{Wayback|url=http://www.aabt.org/What%20are/What%20Are%20Behavioral%20and%20Cognitive%20Therapies.html |date=20101115004811 }}. Ilirudishwa 2007/03/04.</ref> Tiba ya tabia ni desturi iliyo na mengi. Imetafitiwa vizuri na ina msingi imara wa ushahidi. Mizizi yake iko katika umwenendo. Katika tiba ya kitabia, matukio katika mazingira hutabiri vile sisi hufikiria na kuhisi. Tabia zetu zinaweka masharti kwa mazingira kurudisha maoni kwake. Wakati mwingine maoni hupelekea tabia kuongezeka-kuimarisha na wakati mwingine hupelekea tabia kupunguka-adhabu. Mara nyingi matabibu wa tabia huitwa wachambuzi wa tabia inayotumika. Wamesomea maeneo mengi kutoka ulemavu wa ukuaji hadi unyogovu na matatizo ya kiwewe. Katika eneo la afya ya akili na utegemezi, makala ya hivi karibuni yaliangalia orodha ya APA utendaji ulioimarika na unaoonyesha ahadi za ukuaji na kupata idadi fulani inayozingatia kanuni za kufaa na hali ya mhojiwa.<ref>{{cite journal |author= O'Donohue W, Ferguson KE |year=2006 |title= Evidence-based practice in psychology and behavior analysis |journal= Behav Analyst Today |volume=7 |issue=3 |pages=335–50 |url=http://baojournal.com|format=PDF}}</ref> Mbinu nyingi za tathmini zimetokana njia hii ikiwa ni pamoja na uchambuzi wa utendajikazi (saikolojia), ambayo imepata lengo kuu katika mfumo wa shule. Aidha, hatua mbalimbali za kuingilia kati zimetokana na utamaduni huu ikiwa ni pamoja na kuimarisha mfumo wa jamii kwa ajili ya kutibu utegemezi, tiba ya Kukubalika na kujitolea, uchambuzi wa matibabu ya kisaikolojia ya utendajikazi , ikiwa ni pamoja na tiba ya kitabia ya kitafakari na kuwezesha tabia. Aidha, mbinu maalum kama vile usimamizi wa dharura na matibabu yaonekanayo yametokana na utamaduni huu. ====Tiba ya mifumo au familia==== Tiba ya mifumo au familia inafanya kazi na wapenzi na familia, na inatilia mkazo uhusiano wa familia kama jambo muhimu katika afya ya kisaikolojia. Lengo kuu huwa kwa mienendo kati ya watu, hasa katika suala la jinsi mabadiliko kwa mtu mmoja yataathiri mfumo mzima.<ref> Bitter, J. & Corey, G. ((2001). "Tiba ya Mifumo ya Familia" kwa Gerald Corey (: toleo), ''Nadharia na utekelezaji wa ushauri nasaha na matibabu ya kisaikolojia.'' Belmost, CA: Brooks / Cole.'''' </ref> Tiba kwa hivyo inafanywa na wanachama wengi iwezekanavyo wa "mfumo" wakiwemo. Malengo yanaweza kuwa pamoja na kuboresha mawasiliano, kuweka majukumu ya afya, kuuunda simulizi mbadala, na kushughulikia matatizo ya kitabia. Wachangiaji ni pamoja na John Gottman, Jay Haley, Sue Johnson, na Virginia Satir. ===Mikondo mingine muhimu ya matibabu=== Kuna mikondo au aina kadhaa za matibabu ya kisaikolojia inayotambuliwa- orodha iliyo chini inawakilisha aina chache mashuhuri ambazo hazikutajwa hapo juu. Ingawa zote huwa na mbinu za utekelezaji zitumiwazo na matabibu, hizi kwa ujumla zinafahamika zaidi kwa kutoa mfumo wa nadharia na falsafa ambao huongoza tabibu katika kazi yake na mteja. *'''Uwepo''' - Tiba ya kisaikolojia ya uwepo inadai kwamba watu kwa kiasi kikubwa huwa huru kuchagua sisi ni nani na jinsi ya kutafsiri na kuingiliana na ulimwengu. Ina nia ya kumsaidia mteja kupata maana ya ndani zaidi katika maisha na kukubali wajibu katika kuishi. Kwa hivyo, inashughulikia masuala ya msingi ya maisha, kama vile kifo, upweke, na uhuru. Tabibu husisitiza mteja ana uwezo wa kujifahamu, hiari ya kufanya uchaguzi kwa sasa, kuunda utambulisho wa nafsia na mahusiano ya kijamii, kuleta maana, na kukabiliana na wasiwasi wa asili wa kuishi.<ref> Van Deurzen, Emmy. (2002). ''Ushauri wa Uwepo & Matibabu ya Kisaikolojia katika Utekelezaji.'' London, Thousand Oaks: Sage Publications. ISBN 0-7619-6223-9</ref> Waandishi wa muhimu katika tiba ya uwepo ni pamoja na Rollo May, Victor Frankl, James Bugental, na Irvin Yalom.<p>Tiba moja mashuhuri iliyokuwa kutokana na matibabu ya uwepo ni tiba ya Gestalt, hasa iliyoanzishwa na Fritz Perls katika miaka ya 1950. Inajulikana vizuri kwa ajili ya mbinu zilizoundwa ili kuongeza aina mbalimbali ya utambuzi nafsia- maarufu sana labda ni "mbinu ya kiti tupu "-ambazo kwa ujumla zinalengwa kuchunguza upinzani kwa "kuwasiliana halisi", kutatua migogoro ya ndani, na kumsaidia mteja kukamilisha "shughuli ambayo haijamalizika".<ref name="woldt"> Woldt, Ansel na Toman, Sarah. mwaka wa(2005). ''Tiba ya Gestalt : Historia, nadharia, na utekelezaji.'' Thousand Oaks, CA. : Sage Publications. ISBN 0-7619-2791-3</ref></p> * '''Baada-usasa''' - saikolojia ya baada-usasa inasema kuwa uzoefu wa hali halisi ni ujenzi wa dhahania ambao umejengwa juu ya lugha, mazingira ya kijamii, na historia, na bila ukweli wa kimsingi.<ref> Slife, B., Barlow, S. na Williams, R. ((2001). ''Masuala muhimu katika matibabu ya kisaikolojia: kutafsiri mawazo mapya katika utekelezaji.'' London: SAGE. ISBN 0-7619-2080-3</ref> Kwa vile "ugonjwa wa akili" na "afya ya akili" havitambuliwi kuwa na lengo, hali halisi zinazoweza kufafanuliwa, mwanasaikolojia wa kisasa badala yake anaona lengo madhubuti la tiba kama kitu kinachoundwa kati ya mteja na mtaalamu.<ref> Blatner, Adam. (1997). [http://www.blatner.com/adam/level2/pmodpsy198.htm Maana halisi ya Baada ya Sasa kwa Matibabu ya Kisaikolojia]. ''Saikolojia ya kibinafsi, 53 (4),'' 476-482.</ref> Aina ya matibabu ya kisaikolojia ya kisasa ni pamoja na matibabu simulizi, [[matibabu yenye msingi wa]] ufumbuzi, na tiba ya ufasaha. * '''Zaidi ya binafsi''' - mtazamo wa zaidi ya binafsi unazingatia zaidi kijisehemu cha [[Maisha ya kiroho|kiroho]] katika maisha ya binadamu.<ref> Boorstein, Seymour. mwaka wa (1996). ''Matibabu ya Kisaikolojia Kati ya Watu Wengi.'' Albany: State University of New York Press. ISBN 0-7914-2835-4</ref> Si seti ya mbinu bali ni nia ya kumsaidia mteja kuchunguza mambo ya kiroho na/au kuzidi hali za fahamu. Pia inajihusisha na kuwasaidia wateja kufikia uwezo wao wa hali ya juu. Waandishi wa muhimu katika eneo hili ni pamoja na Ken Wilber, Abrahamu Maslow, Stanislav Grof, John Welwood, David Brazier na Roberto Assagioli. ===Mitazamo mingine === * '''Wingi-tamaduni ''' - Ingawa nadharia ya msingi ya saikolojia ina mizizi katika utamaduni wa Ulaya, kuna utambuzi unaokua kuwa kuna tofauti kati ya makabila na makundi mbalimbali ya kijamii na kwamba mifumo ya matibabu ya kisaikolojia yana haja ya kutilia maanani zaidi tofauti hizo.<ref name="laroche"></ref> Zaidi, vizazi vifuatazo uhamiaji wa wahamiaji vitakuwa na mchanganyiko wa tamaduni mbili au zaidi- ikiwa ni pamoja na mambo kutoka kwa wazazi na jamii jirani-na utaratibu huu wa ubadilishanaji tamaduni unaweza kuwa na jukumu kuu katika matibabu (na inaweza kuwa yenyewe ni tatizo linalowasilishwa). Utamaduni huathiri mawazo kuhusu mabadiliko, kutafuta msaada, mahali maalum pa kudhibiti mamlaka, na umuhimu wa mtu binafsi dhidi ya kundi, yote ambayo inaweza kusababisha mgongano na hali zilizotambulika katika tawala za nadharia na vitendo vya matibabu ya kisaikolojia.<ref> Young, Mark. mwaka wa(2005). ''Kujifunza Taaluma ya Kusaidia,'' 3 ed. Ch. 4, "Kumsaidia mtu ambaye ni tofauti." Upper Saddle River, NJ: Pearson Education. ISBN 0-13-111753-X</ref> Kwa hivyo, kuna harakati inayokua ya kuunganisha maarifa ya utamaduni wa vikundi mbalimbali ili kufahamisha utendaji wa matibabu katika njia bora zaidi kimila na njia yenye ufanisi zaidi.<ref name="price"> Price, Michael. (2008). mambo ya utamaduni : kukisia asili ya wateja na maadili husaidia kwa matibabu bora zaidi. ''Monitor juu ya Saikolojia, 39 (7),'' 52-53.</ref> * '''Ufeministi''' - tiba ya wanawake ni mwelekeo unaotokana na tofauti kati ya asili ya nadharia ya kisaikolojia nyingi (ambazo zina waandishi wa kiume) na wengi wa watu wanaotafuta ushauri kuwa wanawake. Inalenga masuala ya jamii, utamaduni, na sababu za kisiasa na ufumbuzi yanayokabiliwa katika mchakato wa ushauri. Inamhimiza mteja waziwazi kushiriki katika ulimwengu kwa njia ya kijamii na kisiasa zaidi.<ref> Hill, Márcia na Ballou, Maria. mwaka wa(2005). ''Msingi na hali ya usoni ya matibabu ya wanawake.'' New York: Haworth Press. ISBN 0-7890-0201-9</ref> * '''Saikolojia chanya ''' - saikolojia Chanya ni utafiti wa kisayansi wa furaha ya binadamu na ustawi, ambao ulianza kupata kasi mnamo 1998 kutokana na wito wa Martin Seligman,<ref> Seligman, Martin na Csikszentmihalyi, Mihaly. mwaka wa (2000). saikolojia Chanya : Utangulizi. ''Mwanasaikolojia Mmarekani , 55 (1),'' 5-14.</ref> kwa wakati huo rais wa APA. Historia ya saikolojia inaonyesha kwamba fani imekuwa kimsingi imejitolea kushughulikia ugonjwa wa akili kuliko ustawi ya akili. Lengo kuu la Saikolojia chanya inayotumika, kwa hiyo, ni kuongeza uzuri wa maisha yale mtu anayopitia na uwezo wa kustawi kwa kukuza mambo kama matumaini juu ya siku zijazo, hisia za mtiririko katika wakati wa sasa, na sifa za kibinafsi kama ujasiri uvumilivu, na kuwajali wengine.<ref> Snyder, C. na Lopez, S. ((2001). ''Kitabu cha Saikolojia Chanya.'' New York, Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-513533-4</ref><ref> Linley, Alex, et al. mwaka wa (2006) saikolojia Chanya : Zamani, sasa, na (inawezekana) usoni. ''Jarida la Saikolojia chanya, 1 (1),'' 3-16.</ref> Kwa sasa kuna ushahidi wa awali wa kuonyesha kwamba kwa kukuza sehemu tatu za Seligman za furaha -hisia chanya (maisha mazuri), ushiriki (maisha husika), na maana (maisha yenye maana)-tiba chanya inaweza kupungua unyogovu wa kiafya.<ref> Seligman, M., Rashid, T., & Parks, A. (mwaka wa (2006) Matibabu Chanya ya Kisaikolojia. ''Mwanasaikolojia Mmarekani, 61 (8),'' 774-788.</ref> ===Kuunganisha=== atika miongo michache iliyopita, kumekuwa na harakati zinazokua kwa kujumuisha mbinu mbalimbali za tiba, hasa kwa ongezeko la ufahamu wa utamaduni, jinsia, kiroho, na masuala ya aina ya kijinsia. Wanasaikolojia wa kiafya wanaanza kuangalia uwezo na udhaifu mbalimbali wa kila mwelekeo wakati huku pia wakifanya kazi na fani zinazohusiana, kama vile sayansi ya neva, sayansi ya jeni, baiolojia ya kubadilika, na taaluma ya athari za dawa za magonjwa ya akili. Matokeo yake ni kuongezeka kwa utekezaji wa mseto wa nadharia, huku wansaikolojia wakijifunza mifumo mbalimbali na mbinu za tiba zenye ufanisi zaidi kwa nia ya kutoa suluhisho bora kwa tatizo lolote.<ref> Norcross, John na Goldfried, Marvin. (2005 Mustakabali wa ushirikiano wa matibabu ya kisaikolojia: Meza iliyozunguka. ''Jarida la muungano wa matibabu ya kisaikolojia, 15 (4),'' 392</ref> ==Maadili ya kitaaluma== Fani ya saikolojia kiafya katika nchi nyingi iko chini ya kanuni za maadili. Nchini Marekani, maadili ya kitaalamu kwa kiasi kikubwa hufafanuliwa na ''Kanuni za Maadili'' za APA, ambazo ni tano: vitendo vinavyoimarisha wengine na kutotenda madhara, uaminifu na uwajibikaji, Uaminifu, haki, na kuheshima Haki za Watu na Adhima.<ref name="apa3"></ref> Mambo kindani yanashughulikia jinsi ya kutatua masuala ya kimaadili, uwezo, uhusiano wa kibinadamu, kwa siri na usiri, matangazo, kumbukumbu, ada, mafunzo, utafiti, kuchapisha, tathmini, na tiba. ==Ulinganishi na taaluma nyingine za afya ya akili== ===Saikiatria=== [[File:Prozac.jpg|thumb|200px|Fluoxetine hydrochloride, iliyoitwa Prozac naye Lilly, ni dawa dhidi ya mfadhaiko ya kawaida kuagizwa na wanasaikayatria. Kuna harakati ndogo lakini inayoongezeka ya kutoa uhuru wa kuagiza kwa wanasaikolojia waliohitimu.]] Ingawa wanasaikolojia wa kiafya na wataalamu wa saikolojia wanaweza kusemekana kuwa na lengo sawa la msingi- kupunguza dhiki ya akili-mafunzo yao, mtazamo, na mbinu mara nyingi ni tofauti kabisa. Pengine tofauti kubwa zaidi ni kwamba wanasaikayatria wana leseni za utabibu. Kwa hivyo, mara nyingi wanasaikiatria hutumia mifumo ya matibabu kutathmini matatizo ya kisaikolojia (yaani, wale wanaowatibu huonekana kama wagonjwa walio na ugonjwa) na hutegemea dawa za akili kama njia kuu ya kushughulikia ugonjwa <ref> Graybar, S. & Leonard, L. (2005), ''Jarida la Marekani la Matibabu ya Kisaikolojia, 59 (1),'' 1-19.</ref> -ingawa wengi pia hutumia matibabu ya kisaikolojia. Wanasaikayatria na wansaikolojia wa kimatibabu (ambao ni wanasaikolojia wa kiafya ambao pia wana leseni za kuagiza) wana uwezo wa kufanya majaribio ya kimwili, kuagiza na kutafsiri vipimo vya maabara na EEG, na wanaweza kuagiza masomo ya kupima ubongo kama vile CT au CAT, MRI, na ubainishaji wa PET. Wanasaikolojia wa kiafya kwa ujumla hawatoi maagizo ya dawa, ingawa kuna harakati za kukua kwa psychologists kuwa na marupurupu maagizo.<ref> Klusman, Lawrence. mwaka wa(2001). Wanasaikolojia wanaotoa maagizo na mahitaji ya wagonjwa ya kimatibabu, Masomo Kutoka Saikayatria ya Kiafya. ''Saikolojia ya Kitaalam: Utafiti na Utekelezaji, 32 (5),'' 496.</ref> Haki hizi za kimatibabu zinahitaji mafunzo na elimu ya ziada. Hadi sasa, wanasaikolojia wa kimatibabu wanaweza kuagiza dawa za akili katika [[Guam]], [[New Mexico]], na Louisiana na wanasaikolojia wa kijeshi.<ref> Halloway, Jennifer. (2004). [http://www.apa.org/monitor/jun04/gaining.html kupata elimu kuagiza]. ''Monitor juu ya Saikolojia, 35 (6) p.22..'' </ref> ===Saikolojia ya ushauri=== Wanasaikolojia wa shauri hutafiti na kutumia njia nyingi za kusaidia na zana kama wanasaikolojia wa kiafya, ikiwa ni pamoja na matibabu ya kisaikolojia na tathmini. Kijadi, wanasikolojia wa ushauri huwasaidia watu kwa kile kinachoweza kuzingatiwa kuwa matatizo ya kisaikolojia ya kawaida au wastani -kama vile hisia za wasiwasi au huzuni unaosababishwa na mabadiliko makubwa au matukio maishani.<ref name="brain"></ref><ref name="compass"></ref> Wanasaikolojia wengi wa ushauri pia hupewa mafunzo maalum katika tathmini ya kazi, tiba ya kikundi, na ushauri wa uhusiano, ingawa baadhi ya wanasaikolojia wa ushauri pia hufanya kazi na matatizo makubwa zaidi ambayo wanasaikolojia wa kiafya wamepewa mafunzo kuyashughulikia, kama vile shida ya akili au kichaa. Kuna programu chache uzamili za saikolojia ya ushauri kuliko zile za saikolojia ya kimatibabu na mara nyingi huwa chini ya idara ya elimu badala ya saikolojia. Taaluma hizi mbili zinaweza kupatikana zinaweza kupatikana zikifanya kazi katika mazingira yote sawa lakini wanasaikolojia wa ushauri mara nyingi zaidi hufanya kazi katika vituo vya ushauri vya vyuo vikuu ikilinganishwa na wanasaikolojkia wa kiafya wanaokuwa katika hospitali na utendaji wa kibinafsi.<ref>Norcross, John. mwaka wa (2000). [http://www.psichi.org/pubs/articles/article_73.asp saikolojia ya kimatibabu dhidi ya ushauri : Nini tofauti?] {{Webarchive|url=https://archive.today/20030415061149/http://www.psichi.org/pubs/articles/article_73.asp |date=2003-04-15 }} ''Jicho katika Psi Chi, 5 (1),'' 20-22.</ref> Taaluma hizi mbili zinaingilia sana na tofauti baina yao inaendelea kupungua. ===Saikolojia ya Shule=== Wanasaikolojia wa shule kimsingi wanahusika na ustawi wa kielimu, kijamii na kihisia wa watoto na vijana katika mazingira ya kishule. Nchini Uingereza, ni inayojulikana kama "wanasaikolojia elimu". Kama wanasaikoloijia wa kiafya (na ushauri), wanasaikolojia wa shule wenye shahada za udaktari wanastahiki kupata leseni kama wanasaikolojia wa huduma za afya, na wengi hufanya kazi katika kliniki za kibinafsi. Tofauti na wanasaikolojia wa kiafya, watapewa mafunzo zaidi katika elimu, maendeleo ya mtoto na tabia, na saikolojia ya kujifunza. Digrii za kawaida ni pamoja na Shahada ya Mtaalamu wa Elimu (Ed.S.), Daktari wa Falsafa (Ph.D.), na Daktari wa Elimu (Ed.D.). Majukumu ya kikazi ya kijadi ya wanasaikolojia wa shule wanaofanya kazi katika mazingira ya shule yametilia mkazo zaidi juu ya tathmini ya wanafunzi kuamua kustahiki kwao kwa ajili ya kupata huduma maalum ya elimu katika shule, na kwa kushauriana na walimu na wataalamu wengine wa shule ili kubuni na kutekeleza maingilio kwa niaba ya wanafunzi. Majukumu mengine makubwa pia yanajumuisha kutoa huduma kwa mtu binafsi ama kikundi cha watoto na familia zao, kuandaa mipango ya kuzuia (km kwa kupunguza kuacha shule), kutathmini mipango ya shule, na kufanya kazi na walimu na watendaji ili kusaidia kuongeza ufanisi wa mafundisho, katika darasa na kimfumo.<ref>Silva, Arlene. (2003). ''[http://www.nasponline.org/about_sp/whatis.aspx Je, nani ndio wanasaikolojia wa shule?] {{Wayback|url=http://www.nasponline.org/about_sp/whatis.aspx |date=20140823194130 }}'' . Muungano wa Kitaifa wa Wanasaikolojia wa Shule.</ref><ref> Ushirika wa Marekani wa Kisaikolojia (nd). ''[http://www.apa.org/crsppp/schpsych.html Nyaraka za Maelezo ya Saikolojia ya Shule]'' . Ushirika wa Kisaikolojia Marekani Association.</ref> ===Matibabu ya kazi ya kijamii=== Wafanyakazi wa kijamii hutoa huduma mbalimbali, kwa ujumla zinazohusiana na matatizo ya kijamii, vyanzo vyao, na ufumbuzi. Wakiwa na mafunzo maalum, wafanyakazi wa kijamii pia wanaweza kutoa ushauri wa kisaikolojia (katika Marekani na Kanada), pamoja na kazi zaidi ya jadi ya jamii. Shahada ya uzamili katika Kazi ya Kijamii nchini Marekani ni mpango wenye wasili sitini unaochukua miaka miwili, na unaojumuisha angalau mwaka mmoja wa masomo ya utendaji katika fani (miaka miwili kwa matabibu). ===Matibabu ya utendaji=== Tiba ya utendajimara nyingi hufupishwa kama OT-ni "matumizi au shughuli za ubunifu katika matibabu au ukarabati kwa watu walemavu kimwili, kitambuzi, au kihisia".<ref>[109] ^Kamusi ya Lugha ya Kiingereza ya Urithi wa Marekani: Toleo la Nne. mwaka wa (2000). [http://www.bartleby.com/61/19/O0021900.html "Tiba ya Kazini ."] {{Wayback|url=http://www.bartleby.com/61/19/O0021900.html |date=20081208123505 }}</ref> Kwa kawaida sana, matabibu hufanya kazi na watu wenye ulemavu ili kuwawezesha kuongeza ujuzi na uwezo wao. Matabibu wa tiba ya kazi ni wataalamu wenye ujuzi ambao elimu yao inajumuisha utafiti wa ukuaji wa binadamu na maendeleo ikitilia mkazo maalum vipengele vya mazingira vya kimwili, kihisia, kisaikolojia, kijamii na kiitikadi, kitambuzi vya ugonjwa na majeraha. Wao kwa kawaida hufanya kazi pamoja na wanasaikolojia wa kiafya katika mazingira kama vile ya wagonjwa wa kulazwa na wagonjwa wasiolazwa wa afya ya akili,kliniki za usimamizi wa maumivu, kliniki za shida za kula, na huduma za maendeleo ya watoto. OT hutumia makundi ya kusaidiana, vikao binafsi vya ushauri, na njia zinazotegema utendi ili kushughulikia dalili za shida za akili na kuongeza uwezo wa utendajikazi katika maisha. ==Ukosoaji na ubishi== Saikolojia ya kimatibabu ni fani iliyo na sehemu nyingi na kumekuwa na mvutano unarudiwarudiwa juu ya kiwango ambacho utendaji wa kiafya ungethibitiwa kwa matibabu yanayoungwa mkono na utafiti wa kijarabati.<ref name="observing"> Pilgram, D. & Treacher, A. (1992) Saikolojia ya Kimatibabu ikiangalia. Routledge, London & USA / Canada. ISBN 0-415-04632-7</ref> Licha ya baadhi ya ushahidi kuonyesha kuwa aina zote kubwa za kimatibabu zina ufanisi karibu sawa,<ref> Leichsenring, Falk & Leibing, Eric. (2003). Ufanisi wa Matibabu ya Kisaikodainamiki tabia ya kitambuzi katika kutibu matatizo ya nafsi: tathmini. Jarida la Marekani , 160 (7), 1223-1233.</ref><ref> Reisner, Andrew. mwaka wa(2005). Vipengele vya kawaida, matibabu yaliyokubalika kijarabati, na mifumo ya mabadiliko ya kimatibabu. Rekodi ya kimatibabu , 55 (3), 377-400.</ref> bado kuna mjadala kuhusu effektiva ya aina ya matibabu mbalimbali katika matumizi ya saikolojia ya kimatibabu.<ref> Lilienfeld, Scott et al. (2002). ''Sayansi na dhana katika Saikolojia ya kiafya.'' New York: Guilford Press. ISBN 1-57230-828-1</ref> Imeripotiwa kwamba saikolojia ya kimatibabu imejishirikisha kinadra na vikundi vya wateja na huelekea kubinafsisha matatizo inayopelekea kutotiliwa maanani kwa masuala ya kiuchumi, kisiasa na kijamii masuala ya usawa, ambayo yanaweza kuwa si wajibu wa mteja.<ref name="observing"></ref> Imesemekana kuwa utendaji wa tiba za kiafya ni inevitably akamtibu na usawa nguvu, ambayo inaweza kutumika kwa ajili ya mema na mabaya.<ref> Kyuken, W. (1999) [http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=PubMed&list_uids=11657486 Mamlaka na saikolojia ya kimatibabu: mfumo wa kutatua masuala yanayohusiana matatizo ya mamlaka kimaadili.] ''Ethics Behav.'' 1999; 9 (1) :21-37.</ref> Harakati muhimu ya kisaikolojia imesema kuwa saikolojia ya kimatibabu, na nyingine na taaluma nyingine zinazounda kundi la"psy", mara nyingi hushindwa kushirikisha au kushughulikia kutokuwa na usawa wa mamlaka na tofauti za mamlaka na inaweza kuwa na jukumu kubwa katika jamii kwenye udhibiti wa maadili ya ukosefu, kukaidi, na kukosa utulivu.<ref> Smail, D. [http://www.davidsmail.freeuk.com/introfra.htm Mamlaka, Wajibu na Uhuru.] Toleo la Intanet.</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ispn-psych.org/docs/11-01prescriptive-authority.pdf|title=International Society of Psychiatric-Mental Health Nurses. (2001). ''Response to Clinical Psychologists Prescribing Psychotropic Medications''|accessdate=2007-03-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070614091424/http://www.ispn-psych.org/docs/11-01prescriptive-authority.pdf|archivedate=2007-06-14}}</ref> Uhariri wa Oktoba 2009 katika jarida la ''Asili'' unaonyesha kwamba idadi kubwa ya wataalamu wa saikolojia ya kimatibabu nchini Marekani hufikiria kuwa ushahidi wa kisayansi"si muhimu kama wao binafsi - kwamba hauzidi uzoefu - wao wa kiafya".<ref>[119] ^ Asili 461, 847 (15 Oktoba 2009) | Doi: 10.1038/461847a; Ilichapishwa mtandaoni 14 Oktoba 2009</ref> ==Majarida ya Saikolojia ya Kimatibabu== Ifuatayo inawakilisha (haijakamilika) orodha ya majarida muhimu katika au yanayohusiana na fani ya saikolojia ya kimatibabu: [http://www.apa.org/journals/by_subject.html#basic majarida kijarabati yaliyochapishwa na APA] ==Wenye ushawishi mkubwa== {{colbegin|colwidth=30em}} * Aaron Beck * Abraham Maslow * Albert Bandura * Albert Ellis * Alfred Adler * Anna Freud * Carl Gustav Jung * Carl Rogers * David Shakow * Donald Woods Winnicott * Erich Fromm * Erik H. Erikson * Fritz Perls * George Kelly * Gordon Allport * Hans Eysenck * Harry Stack Sullivan * Heinz Kohut * Irvin Yalom * James Bugental * John Bowlby * John Gottman * Joseph Wolpe * Karen Horney * Lightner Witmer * Milton H. Erickson * Otto F. Kernberg * Otto Rank * Robert Yerkes * Rollo May * Ronald David Laing * [[Sigmund Freud]] * Stanislav Grof * Marsha M. Linehan * Martin Seligman * Mary Ainsworth * Melanie Klein * Shoma Morita * Viktor Frankl * Wilhelm Reich {{colend}} ==Marejeo== {{Marejeo|colwidth=30em}} ==Viungo vya nje== {{Wikiquotepar|Category:Psychology|Psychology}} * [http://www.aacpsy.org/ Shule ya Kimarekani ya Saikolojia ya Kimatibabu] * [http://www.aamft.org/ Chama cha Marekani cha Tiba ya Ndoa na Familia] {{Wayback|url=http://www.aamft.org/ |date=20091024032013 }} * [http://www.abpp.org/ Bodi ya Taaluma ya Saikolojia ya Marekani ] * [http://arjournals.annualreviews.org/loi/clinpsy/ Mapitio ya kila mwaka ya Saikolojia ya Kimatibabu] {{Wayback|url=http://arjournals.annualreviews.org/loi/clinpsy/ |date=20090120001426 }} * [http://www.apa.org/divisions/div12/homepage.html Shirika la APA la Saikolojia ya Kimatibabu (Idara ya 12)] * [http://psycholocareersblog.com Blogu ya Kazi za Saikolojia] {{Wayback|url=http://psycholocareersblog.com/ |date=20110715125840 }} Makala na bidhaa nyingine nzuri kuhusu Kazi katika Saikolojia * [http://www.asppb.org/ Muungano wa Bodi za Majimbo na Mikoa ya Saikolojia (ASPPB)] {{Wayback|url=http://www.asppb.org/ |date=20110222185047 }} * [http://www.bls.gov/oco/ocos056.htm Habari kwenye fani ya saikolojia kutoka Idara ya Marekani ya Kazi, Ofisi ya Takwimu za Kazi] {{Wayback|url=http://www.bls.gov/oco/ocos056.htm |date=20120104133612 }} * [http://www.iscp.org/ Jamii ya kimataifa ya Saikolojia ya Kimatibabu] {{Wayback|url=http://www.iscp.org/ |date=20061211023100 }} * [http://www.psychiatrist.com/ Jarida la Saikayatria ya Kiafya] * [http://www.nami.org/ NAMI: Muungano wa Nchi Kuhusu ugonjwa wa akili] * [http://www.nimh.nih.gov/ Taasisi ya Taifa ya Afya ya Akili] * [http://dictionary-psychology.com Saikolojia ] [[Category:afya]] [[Category:saikolojia]] 8gbjtkeddqo40j7kn4xo90wqg6euxjt Mbuni (maana) 0 57751 1554608 641998 2026-05-27T19:37:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554608 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} Mbuni ni neno linaloweza kumaanisha: * [[Ndege]] mkubwa sana ([[mbuni]]) * [[Kichaka]] kinachozaa [[buni]] ambazo hutumika kutengeneza [[kahawa]] ([[mbuni (mmea)]]) * [[Mtu]] anayebuni vitu ([[mbuni (mtu)]] {{maana}} pklvgpx8br55n3jq8a8a8p9g0f7hvw9 Transua 0 63887 1554284 719818 2026-05-27T18:45:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554284 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Transua''' ni jina la maeneo ya [[Cote d'Ivoire]]: *[[Transua (mji)|mji wa Transua]] na *[[Transua (wilaya)|wilaya wa Transua]]. {{maana}} 1b06yay57bo10zj9gsus66bhffgkuc9 Kounahiri 0 63917 1554677 719851 2026-05-27T19:48:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554677 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kounahiri''' ni jina la maeneo ya [[Cote d'Ivoire]]: *[[Kounahiri (mji)|mji wa Kounahiri]] na *[[Kounahiri (wilaya)|wilaya wa Kounahiri]]. {{maana}} dxu51yvhwpgop1qeegvdnkuazao7i3b Mcheri 0 69293 1554891 915366 2026-05-27T20:23:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554891 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{Uainishaji (Mimea) | rangi = lightgreen | jina = Mcheri<br />(''Prunus'' spp.) | picha = Süßkirsche Prunus avium.jpg | upana_wa_picha = 250px | maelezo_ya_picha = '''Mcheri uliotoa maua''' | himaya = [[Plantae]] ([[Mmea|Mimea]]) | divisheni_bila_tabaka = [[Angiospermae]] (Mimea inayotoa maua) | ngeli_bila_tabaka = [[Eudicots]] (Mimea ambayo mche wao una majani mawili) | oda_bila_tabaka = [[Rosids]] (Mimea kama [[mwaridi]]) | oda = [[Rosales]] (Mimea kama mwaridi) | familia = [[Rosaceae]] (Mimea iliyo na mnasaba na mwaridi) | nusufamilia = [[Amygdaloideae]] (Mimea iliyo na mnasaba na [[mlozi]]) | jenasi = ''[[Prunus]]'' | bingwa_wa_jenasi = [[Carolus Linnaeus|L.]] | nusujenasi = ''Cerasus'' | spishi= nyingi }} '''Micheri''' ni [[mti|miti]] ya [[jenasi]] ''[[Prunus]]'', na [[nusujenasi]] ''Cerasus''. Matunda yao huitwa [[cheri]]. Kuna spishi nyingi za micheri, lakini mbili tu hupandwa sana katika [[Ulaya]] na [[Asia]] na pia katika [[Amerika]], [[Australia]] na [[Afrika]] ya Kaskazini-magharibi: [[mcheri mtamu]] (''Prunus avium'') na [[mcheri mchachu]] (''P. cerasus''). == Spishi == == Picha == <gallery> File:Cherry Blossom 6562 02.jpg|Maua File:Cerises à cueillir.jpg|Majani na cheri bichi File:Prunus avium fruit.jpg|Cheri bivu mtini File:Cherry2.jpg|Cheri nyeusi </gallery> {{mbegu-mmea}} [[Jamii:Mwaridi na jamaa]] [[Jamii:Miti ipandwayo]] jy0g6epo1pegz14qv9va07hwr9o31cq Karne ya 27 KK 0 69934 1554040 917560 2026-05-27T18:05:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554040 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{KarneKK|27}} '''Karne ya 27 KK''' (= [[kabla ya Kristo]]) ni kipindi cha miaka mia kuanzia tarehe [[1 Januari]] [[2700 KK]] na kuishia tarehe [[31 Desemba]] [[2601 KK]]. == Matukio == {{MuongoKarneKK|27}} == Watu muhimu == == Viungo vya nje == {{Commonscat|27th century BC}} {{Mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 27 KK]] 3akwrb4gralxou4435a5x4m33gv9yjb 499 KK 0 70080 1553972 917815 2026-05-27T17:54:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553972 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{mwakaKK|499}} Makala hii inahusu [[mwaka]] 499 [[Kabla ya Kristo|KK]]. ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == == Viungo vya nje == {{Commonscat|499 BC}} {{Mbegu-historia}} [[Category:Karne ya 5 KK]] q36q0jczz4ldhhz8mtwbmxmr4uoj95c Kimeru 0 70303 1554787 920459 2026-05-27T20:06:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554787 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kimeru''' ni jina la lugha mbili tofauti, yaani: *[[Kimeru (Kenya)|lugha ya Kibantu]] nchini [[Kenya]]; *[[Kimeru (Tanzania)|lugha ya Kibantu]] nchini [[Tanzania]]. {{maana}} 4imb0cyjt98ajntfgx67hh5w36ttfw7 Kiaja 0 70353 1554084 920602 2026-05-27T18:12:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554084 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kiaja''' ni jina la lugha mbili tofauti, yaani: *[[Kiaja (Benin)|lugha ya Kikwa]] nchini [[Benin]] na [[Togo]]; *[[Kiaja (Sudan)|lugha ya Kikresh]] nchini [[Sudan Kusini]]. {{maana}} 97furm1xjzvywok8g8videj02s2ypye 517 KK 0 70531 1554007 921484 2026-05-27T18:00:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554007 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|517|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''517 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 6 KK]] 453x0jq2z3h4reguom4rykrpxs3hpdl 545 KK 0 70632 1554094 921888 2026-05-27T18:14:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554094 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|545|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''545 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 6 KK]] 1rm0b9fb39hsrn9s0j37jllenpvnb4w 567 KK 0 70648 1554166 921906 2026-05-27T18:26:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554166 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|567|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''567 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 6 KK]] a8boxj57lh5znj3qp4zcy63yiabuisl 597 KK 0 70664 1554243 921923 2026-05-27T18:38:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554243 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|597|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''597 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 6 KK]] mfng8wu6kjhd7l5o0ppse27k60vsd35 971 KK 0 70767 1554090 922214 2026-05-27T18:13:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554090 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|971|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''971 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 10 KK]] b7rgdc7qtq29rnvin864k31aoz3jviy Centro Federal de Educação Tecnológica Celso Suckow da Fonseca 0 71074 1554241 923089 2026-05-27T18:38:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554241 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[Picha:Logotipo_cefet-rj.jpg|thumb|right|250px|Cefet-RJ]] '''Chuo Kikuu cha Celso Suckow da Fonseca''' ('''Centro Federal de Educação Tecnológica Celso Suckow da Fonseca''', '''Cefet-RJ''') ni chuo kikuu nchini [[Brazil]], kilichoanzishwa mnamo mwaka 1917 katika [[Rio de Janeiro]], [[Brazil]]. == Viungo vya Nje == * {{official|http://portal.cefet-rj.br/}} {{commons|Centro Federal de Educação Tecnológica Celso Suckow da Fonseca}} {{mbegu-elimu}} [[Jamii:Brazil]] fi0i5azbno7jnabfn7mt883nird7d6p 613 KK 0 72679 1554191 934115 2026-05-27T18:30:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554191 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|613|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] 613 KK ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == [[Jamii:Karne ya 7 KK]] [[Jamii:613 KK]] 2lawdtvgzow6lf5avyo0ew4zbwnpo1d 629 KK 0 72689 1554408 934128 2026-05-27T19:05:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554408 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|629|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''629 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 7 KK]] f56ghnk42017rnp7ef0bpjd8ru2ti43 693 KK 0 72710 1554482 934169 2026-05-27T19:16:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554482 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|693|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''693 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 7 KK]] 4054u6vjczqnv3uz036b3tmase68zoz 673 KK 0 72726 1554555 934202 2026-05-27T19:28:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554555 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|673|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''673 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 7 KK]] 576skhbjvqwo81ampw7v489ml4o73rv 648 KK 0 72743 1554641 934219 2026-05-27T19:42:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554641 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|648|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''648 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 7 KK]] smwf1e35zlshzx5ogzt47p53zq2pnmi Jimbo Katoliki la Kitui 0 74308 1555230 1468964 2026-05-28T10:37:32Z Riccardo Riccioni 452 1555230 wikitext text/x-wiki {{Kanisa Katoliki}} '''Jimbo Katoliki la Kitui''' ni mojawapo kati ya ma[[dayosisi|jimbo]] 28 ya [[Kanisa Katoliki]] nchini [[Kenya]]. Liko chini ya [[jimbo kuu la Nairobi]]. [[Makao makuu]] yako mjini [[Kitui]]. [[Askofu]] mteule ni [[John Mbua Mwandi]]. Eneo lake ni [[kilometa mraba]] 30,496, ambamo mwaka [[2023]] kati ya wakazi 1,200,946 Wakatoliki walikuwa 242,065 (20.2% ya wakazi wote), wakigawanyika katika [[parokia]] 32. [[Mapadri]] ni 84, wakiwemo [[Mwanajimbo|wanajimbo]] 82 na [[mtawa|wanashirika]] 2. Watawa wa kiume ni 9 na wa kike ni 89. ==Tazama pia== * [[Ukristo nchini Kenya]] {{mbegu-katoliki}} [[Jamii:Kanisa Katoliki Kenya| ]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] i6lu9tfhzy9eg7i2u6ncexb98sxa91q 706 KK 0 79476 1554737 959087 2026-05-27T19:57:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554737 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|706|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''706 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == [[Category:Karne ya 8 KK]] od4hwlxgw6jput7f5b09yy8n45pqejq 738 KK 0 79492 1554794 959103 2026-05-27T20:07:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554794 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|738|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''738 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == [[Category:Karne ya 8 KK]] nzfzfo6gczqn1kyd6bzb446s71x2grb 741 KK 0 79715 1554706 960058 2026-05-27T19:53:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554706 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|741|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''741 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 8 KK]] fawat5yoi268z8f8h3kahfxiad9qe5c 855 KK 0 79754 1554586 960173 2026-05-27T19:33:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554586 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|855}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''855 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 9 KK]] pmfid616xxl6y5ktjrve5n5jp8sccwy 894 KK 0 79773 1554665 960197 2026-05-27T19:46:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554665 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|894}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''894 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 9 KK]] rhpl3qg0hzju1tfrggyrqq12l75n0f2 863 KK 0 79797 1554733 960223 2026-05-27T19:57:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554733 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|863}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''863 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 9 KK]] 5olw61mzaph2egaz7x0a5xkoym4hnel 818 KK 0 79822 1554929 960252 2026-05-27T20:29:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554929 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|818|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''818 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == [[Category:Karne ya 9 KK]] forg05yyp2ey93wrgk2sxehfu7quxm8 784 KK 0 79872 1554769 960387 2026-05-27T20:03:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554769 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|784|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''784 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 8 KK]] ooaiz3a0jgbvey1m6wuu2lsatqil8tr 764 KK 0 79889 1554831 960404 2026-05-27T20:13:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554831 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|764|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''764 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 8 KK]] 15nelx5mtofihdd4iy3qrkeon040fl4 914 KK 0 79918 1554163 960436 2026-05-27T18:25:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554163 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|914|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''914 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 10 KK]] 0m3k95sam1a38hfqj1dhevchcg4tjy9 938 KK 0 79934 1554239 960453 2026-05-27T18:38:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554239 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|938|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''938 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 10 KK]] pblsi0tbh16oimfcmqpqxnhqe3tlshw Miaka ya 980 KK 0 79950 1554340 960476 2026-05-27T18:54:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554340 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MuongoKKMakala|100}} Makala hii inahusu [[muongo]] ya [[mwaka|miaka]] [[989 KK|989]] - [[980 KK|980]] [[Kabla ya Kristo|KK]]. == Matukio == == Utamaduni == == Sayansi == == Watu == == Viungo vya nje == {{Commonscat|980s BC}} {{Mbegu-historia}} 2nx8z68rruqqzc8jfs103g9wja18lc4 942 KK 0 79957 1554323 960484 2026-05-27T18:51:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554323 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|942|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''942 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 10 KK]] n29nxuikmms3uat5d1vgvy81ifm4v2j 967 KK 0 79977 1554403 960506 2026-05-27T19:04:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554403 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|967|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''967 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 10 KK]] cp4a2s97ccqimmdq4s8stfwdm7tyffm 987 KK 0 79994 1554478 960524 2026-05-27T19:16:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554478 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|987|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''987 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 10 KK]] hcz4s9lmh2spzvh7s6dz3b0k1f6wtr4 991 KK 0 80010 1554547 960540 2026-05-27T19:27:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554547 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|991|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''991 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 10 KK]] 3hbsg8wk9q9jnkbkoy2owb8saix6do3 1064 KK 0 80219 1554543 961134 2026-05-27T19:26:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554543 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1064|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1064 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 11 KK]] 5un0xb1iqg92utrdolz8ebd2550lw3e 1058 KK 0 80236 1554633 961152 2026-05-27T19:41:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554633 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1058|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1058 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 11 KK]] edvx8cnxdrhgyo37m4qki4kpehakewn 1050 KK 0 80257 1554702 961175 2026-05-27T19:52:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554702 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1050|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1050 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 11 KK]] mgt6l3jnqancm6o6vhbmml19scwlnjr 1034 KK 0 80284 1554765 961202 2026-05-27T20:02:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554765 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1034|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1034 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 11 KK]] jx2wlh314czffwx18xb786ib30npat4 1150 KK 0 80291 1554924 961210 2026-05-27T20:28:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554924 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1150}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1150 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 12 KK]] jz2wi82o11mx5r05zwzculpexumazic 1018 KK 0 80313 1554825 961232 2026-05-27T20:12:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554825 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1018|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1018 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 11 KK]] 2q3x21rxmtyxvtz4bcce9wbsvvvgvcz 1002 KK 0 80335 1554893 961254 2026-05-27T20:23:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554893 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1002|KK}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1002 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 11 KK]] l8v9ocaoytodcn26qalv05aoqainy60 1128 KK 0 80369 1554030 961289 2026-05-27T18:03:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554030 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1128}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1128 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 12 KK]] 1swpsrppcmrjhwzvlnmroef3106i962 1178 KK 0 80386 1554112 961308 2026-05-27T18:17:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554112 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1178}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1178 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 12 KK]] 6cojowadsspwbtk6ybswnxaoc04j6z5 1292 KK 0 80466 1554185 961577 2026-05-27T18:29:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554185 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1292}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1292 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 13 KK]] mpewdtg9gygfyst3k3s55fbf3x0l77i 1217 KK 0 80483 1554263 961595 2026-05-27T18:42:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554263 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1217}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1217 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 13 KK]] suca0po78pohokk3ygp5c1yio0eotzt 1284 KK 0 80499 1554353 961611 2026-05-27T18:56:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554353 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1284}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1284 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 13 KK]] i3gwdikj2m20pyc9wbhpzo1k18usvko 1272 KK 0 80515 1554433 961627 2026-05-27T19:09:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554433 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1272}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1272 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 13 KK]] sgmsm02uo8yloegmhgnrgadgxcp8hfb 1262 KK 0 81254 1554502 965418 2026-05-27T19:20:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554502 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1262}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1262 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 13 KK]] k0temnve09kf0ylnez4cdy43o3w46o3 1258 KK 0 81270 1554583 965436 2026-05-27T19:33:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554583 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1258}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1258 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 13 KK]] ku92w76jd2t5zangfkzjqokdq28giw2 1234 KK 0 81299 1554660 965466 2026-05-27T19:45:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554660 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1234}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1234 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 13 KK]] 7scapmk198ovdv0c511bo6r1e2io9i6 1385 KK 0 81320 1554723 965489 2026-05-27T19:55:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554723 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1385}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1385 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 14 KK]] 4ko4gzrbqj72982zlxrdrt3ca765r4g 1362 KK 0 81680 1554782 968091 2026-05-27T20:05:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554782 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1362}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1362 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 14 KK]] m0dac3rymknonwav45op39uc7ox2doj 1358 KK 0 81698 1554849 968116 2026-05-27T20:16:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554849 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1358}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1358 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 14 KK]] hvdx4edruzpuozmr4mbagtt2m1c5pku 1333 KK 0 81714 1554919 968138 2026-05-27T20:27:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554919 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1333}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1333 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 14 KK]] 6nkimzkaltc8pgd8nmuzrzchxzt7pei 1483 KK 0 81763 1554025 968212 2026-05-27T18:03:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554025 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1483}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1483 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 15 KK]] hffyqzfifjeev1hocm730g896g5k5ce 1474 KK 0 81780 1554107 968231 2026-05-27T18:16:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554107 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1474}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1474 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 15 KK]] ikdgl3ikqs6cs35pgahfg6mcw4fau36 1417 KK 0 81796 1554181 968248 2026-05-27T18:28:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554181 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1417}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1417 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 15 KK]] je0beyw927oix4rbj4cs5pql8ygo946 1455 KK 0 81817 1554257 968279 2026-05-27T18:41:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554257 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1455}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1455 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 15 KK]] nnor21lcx1yjtm3kvsybtup6y0mhr4b 1431 KK 0 81833 1554345 968297 2026-05-27T18:55:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554345 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1431}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1431 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 15 KK]] n08dtfc7cqgkgca3aw7bfwn56dxap3p 1428 KK 0 81850 1554427 968314 2026-05-27T19:08:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554427 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1428}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1428 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 15 KK]] m07832sprmuvjkm29uys8lltq3gaohe 1581 KK 0 81873 1554496 968348 2026-05-27T19:19:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554496 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1581}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1581 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 16 KK]] q1ifn0s2t0paygfle59bxikwtdp5fsi 1578 KK 0 81991 1554574 968583 2026-05-27T19:31:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554574 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1578}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1578 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 16 KK]] e7zdmjt1xw3gp7qb7iar57t46bluggm 1554 KK 0 82010 1554655 968604 2026-05-27T19:44:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554655 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1554}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1554 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 16 KK]] 28f1wkcmlx1lj7puijy9cp2sbetdukc 1507 KK 0 82029 1554719 968623 2026-05-27T19:55:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554719 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1507}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1507 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 16 KK]] 3pods376frvbx4t7ka4us8qm9c9hnjo 1532 KK 0 82047 1554780 968643 2026-05-27T20:05:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554780 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1532}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1532 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 16 KK]] g0ustf4wu4w7d0lj14vpuwm3yp2xxad 1529 KK 0 82087 1554845 968700 2026-05-27T20:15:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554845 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1529}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1529 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 16 KK]] qurm43yjlgbf2y1kq0820t3lofqk35d 1680 KK 0 82104 1554915 968720 2026-05-27T20:27:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554915 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1680}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1680 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 17 KK]] 2y3xt39h48fasp24xu4wsmn33qqp225 1649 KK 0 82180 1554017 968819 2026-05-27T18:01:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554017 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1649}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1649 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 17 KK]] ry0mpjtza9nj6k4j1eo9t86xquu1js2 1605 KK 0 82198 1554102 968849 2026-05-27T18:15:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554102 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1605}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1605 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 17 KK]] bzmquzo4owww37tcvq0q50d360qyd0a 1612 KK 0 82216 1554177 968869 2026-05-27T18:27:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554177 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1612}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1612 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 17 KK]] a2roiqtr6fxs5xx80z0kbf2lw0vuhbz 1795 KK 0 82237 1554254 968891 2026-05-27T18:40:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554254 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1795}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1795 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 17 KK]] svaa1f3279qkdcgym07ipushxfcgmes 1714 KK 0 82298 1554339 969111 2026-05-27T18:54:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554339 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1714}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1714 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 18 KK]] tq4zw7thiuadhdlds9f9rti3wgd7unx 1726 KK 0 82316 1554423 969131 2026-05-27T19:07:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554423 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1726}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1726 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 18 KK]] 8ntlllahh2fbby6tar8i4g7134zjdih 1730 KK 0 82334 1554491 969149 2026-05-27T19:18:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554491 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1730}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1730 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 18 KK]] gy0m2jas5t11uo5rrg77uo696uyw2hy 1768 KK 0 82352 1554567 969168 2026-05-27T19:30:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554567 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1768}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1768 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 18 KK]] t0abz0cyp67biw14ixjrudaax89myt9 1748 KK 0 82369 1554648 969193 2026-05-27T19:43:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554648 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1748}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1748 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 18 KK]] 0k83emciokbuprciz7w73rmmc0kwyf5 1802 KK 0 82387 1554714 969228 2026-05-27T19:54:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554714 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1802}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1802 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 19 KK]] oxsbm5xbproogt5u8dip9s00ur4kv41 1840 KK 0 82403 1554774 969249 2026-05-27T20:04:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554774 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1840}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1840 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 19 KK]] o6dhhkuqcq3xtlamt4e6ki5gqop2y6s 1881 KK 0 82455 1554841 969487 2026-05-27T20:14:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554841 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1881}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1881 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 19 KK]] jajicpk5sjpboutjexa46r0q92bucv5 1834 KK 0 82544 1554911 969718 2026-05-27T20:26:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554911 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1834}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1834 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 19 KK]] 6qd2ec2e3ogmghu1jhxql8wk153ti52 1902 KK 0 82596 1554013 969787 2026-05-27T18:01:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554013 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1902}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1902 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 20 KK]] kdeabenw3d3kfnv03nvhwf1mdeg6akn 1994 KK 0 82612 1554098 969814 2026-05-27T18:14:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554098 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1994}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1994 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 20 KK]] h5by7db2m03sbjh5wng32b4xd67m342 1975 KK 0 82628 1554172 969856 2026-05-27T18:27:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554172 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1975}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1975 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 20 KK]] blfabcwonb8vpggyxw98tv13i30nztc 1955 KK 0 82649 1554247 969896 2026-05-27T18:39:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554247 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1955}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1955 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 20 KK]] hyvk6bc67a4p1voytmk4belzv1tktxn 1906 KK 0 82665 1554331 969912 2026-05-27T18:53:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554331 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1906}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1906 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 20 KK]] 157k3kaf5i5v3obwl9t6n16xyjpaluj 1934 KK 0 83504 1554417 974025 2026-05-27T19:06:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554417 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|1934}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''1934 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 20 KK]] qtnpknzt6ekw0rac3evbxulhnuyemku Papa Stefano 0 84479 1554577 980095 2026-05-27T19:32:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554577 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Papa Stefano''' ni jina la mapapa wafuatao: *[[Papa Stefano I]] (254-257) *[[Papa mteule Stefano]] (752) *[[Papa Stefano II]] (752-757) *[[Papa Stefano III]] (767-772) *[[Papa Stefano IV]] (816-817) *[[Papa Stefano V]] (885-891) *[[Papa Stefano VI]] (896-897) *[[Papa Stefano VII]] (928-931) *[[Papa Stefano VIII]] (939-942) *[[Papa Stefano IX]] (1057-1058) {{maana}} [[Jamii:Papa]] 35saxgklb9762kuevh3xgixe2fgvjlc 2040 0 84723 1554811 980890 2026-05-27T20:10:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554811 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{Mwaka|2040}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''2040 BK''' ([[Baada ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == {{Kalenda za Dunia}} == Waliofariki == {{commonscat}} [[Jamii:Karne ya 21]] [[Jamii:2040|*]] dfsi347iy571rn1toug0jbb989g9x83 Miaka ya 2060 0 84740 1554692 980920 2026-05-27T19:50:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554692 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MuongoMakala|207}} Makala hii inahusu [[mwaka|miaka]] [[2060]] - [[2069]]. == Matukio == === Afrika === === Amerika ya Kaskazini === === Amerika ya Kusini === === Asia === === Australia na Pasifiki === === Ulaya === == Utamaduni == === Filamu === === Muziki === == Sayansi == == Watu == === Tuzo === == Viungo vya nje == {{Commonscat|2060s}} 2vxpmjsri4wtr5uxx6crzz4vczdqcl7 2082 0 84800 1554877 981091 2026-05-27T20:20:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554877 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{Mwaka|2082}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''2082 BK''' ([[Baada ya Kristo]]). == Matukio == == Waliozaliwa == {{Kalenda za Dunia}} == Waliofariki == {{commonscat}} [[Jamii:Karne ya 21]] [[Jamii:2082|*]] bsh4716otmkzyxzl5xqg2dqbt66gl4b 2091 KK 0 85027 1554564 981544 2026-05-27T19:29:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554564 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{MwakaKK|2091}} Makala hii inahusu [[mwaka]] '''2091 KK''' ([[kabla ya Kristo]]). ==Matukio== == Waliozaliwa == == Waliofariki == {{mbegu-historia}} [[Jamii:Karne ya 21 KK]] hnvogdv2k26zkwg1824j97hbh03yg5q Orodha ya lugha za Uzbekistan 0 86823 1554672 985841 2026-05-27T19:47:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554672 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} Orodha hii inaorodhesha lugha za [[Uzbekistan]]: *[[Kiarabu Simulizi ya Kiuzbeki]] *[[Kibukhariki]] *[[Kikarakalpak]] *[[Kikazakh]] *[[Kikorea]] *[[Kirusi]] *[[Kitajiki]] *[[Kitatar ya Krimea]] *[[Kituruki]] *[[Kiuzbek]] *[[Kiuzbek ya Kaskazini]] ==Tazama pia== *[[Uzbekistan]] *[[Lango:Lugha]] ==Viungo vya nje== *http://www.ethnologue.com/country/UZ [[Jamii:Lugha za Uzbekistan|*]] [[Jamii:Orodha za lugha|Uzbekistan]] 8am3qki37w3srb59l5duqeqm00ittts Lugha za Kikaukazi ya Kaskazini 0 86972 1554462 986239 2026-05-27T19:13:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554462 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Lugha za Kikaukazi ya Kaskazini''' ni familia ya lugha ambazo huzungumzwa katika eneo la [[Kaukazi]] hasa nchini [[Urusi]]. Idadi ya lugha katika familia hiyo ni takriban 35. ==Viungo vya nje== *[https://www.ethnologue.com/subgroups/north-caucasian-1 Lugha za Kikaukazi ya Kaskazini katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Kaukazi, Kaskazini}} [[Jamii:Lugha za Urusi]] [[Jamii:Makundi ya lugha]] 08fc90wi3vtrmxml4rjt98f9wxaay4e Uchaguzi wa Rais wa Marekani, 1928 0 87203 1554827 986986 2026-05-27T20:12:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554827 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Uchaguzi wa Rais wa Marekani, mwaka wa 1928''' ulikuwa wa 36 katika historia ya Marekani. Ukafanywa Jumanne tarehe 6 Novemba. Upande wa "[[Chama cha Jamhuri cha Marekani|Republican Party]]", [[Herbert Hoover]] (pamoja na kaimu wake [[Charles Curtis]]) alimshinda mgombea wa "[[Chama cha Kidemokrasia cha Marekani|Democratic Party]]" [[Al Smith]] (pamoja na kaimu wake [[Joseph T. Robinson]]). ==Matokeo== Hoover akapata kura 444, na Smith 87. Ramani yaonyesha kura kwa kila [[Orodha ya majimbo ya Marekani|jimbo]]. [[File:ElectoralCollege1928.svg]] {{mbegu-siasa}} [[Jamii:Chaguzi za Rais wa Marekani]] 8wu0vmmfvakhu8y2b1e60an7uy8acxf Uchaguzi wa Rais wa Marekani, 1864 0 87215 1554705 986998 2026-05-27T19:53:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554705 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Uchaguzi wa Rais wa Marekani, mwaka wa 1864''' ulikuwa wa 20 katika historia ya Marekani. Ukafanywa Jumanne tarehe 8 Novemba. Upande wa "[[Chama cha Jamhuri cha Marekani|Republican Party]]" (chini ya jina la "National Union"), Rais [[Abraham Lincoln]] (pamoja na kaimu wake [[Andrew Johnson]]) alimshinda mgombea wa "[[Chama cha Kidemokrasia cha Marekani|Democratic Party]]" [[George McClellan]] (pamoja na kaimu wake [[George Pendleton]]). ==Matokeo== Lincoln akapata kura 212, na McClellan 21. Ramani yaonyesha kura kwa kila [[Orodha ya majimbo ya Marekani|jimbo]]. Hakuwa na kupiga kura katika majimbo kuminamoja yaliyoasi na Maungano wakati wa [[Vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Marekani|vita]]. [[File:ElectoralCollege1864.svg]] {{mbegu-siasa}} [[Jamii:Chaguzi za Rais wa Marekani]] s59zaow8eb6nnndmk7rdmyrgx4mdz0e Uchaguzi wa Rais wa Marekani, 1860 0 87216 1554322 986999 2026-05-27T18:51:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554322 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Uchaguzi wa Rais wa Marekani, mwaka wa 1860''' ulikuwa wa 19 katika historia ya Marekani. Ukafanywa Jumanne tarehe 6 Novemba. Upande wa "[[Chama cha Jamhuri cha Marekani|Republican Party]]", [[Abraham Lincoln]] (pamoja na kaimu wake [[Hannibal Hamlin]]) aliwashinda mgombea wa "[[Chama cha Kidemokrasia cha Marekani|Democratic Party]]" wa Kusini [[John Breckinridge]] (pamoja na kaimu wake [[Joseph Lane]]), mgombea wa "Democrats" wa Kaskazini [[Stephen Douglas]] (pamoja na kaimu wake [[Herschel Johnson]]) na mgombea wa "Constitutional Union" [[John Bell]] (pamoja na kaimu wake [[Edward Everett]]). ==Matokeo== Lincoln akapata kura 180, Breckinridge 72, Douglas 12 na Bell 39. Ramani yaonyesha kura kwa kila [[Orodha ya majimbo ya Marekani|jimbo]]. [[File:ElectoralCollege1860.svg]] {{mbegu-siasa}} [[Jamii:Chaguzi za Rais wa Marekani]] bnz48g7z3kums35c3ubzskdmpwqjpvs Willa Cather 0 87239 1554413 987061 2026-05-27T19:05:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554413 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[File:Willa_Cather_ca._1912_wearing_necklace_from_Sarah_Orne_Jewett.jpg|right|thumb|Willa Sibert Cather, 1912]] '''Willa Sibert Cather''' ([[7 Desemba]] [[1873]] – [[24 Aprili]] [[1947]]) alikuwa mwandishi wa kike kutoka nchi ya [[Marekani]]. Mwaka wa [[1923]], alipokea '''[[Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi]]''' kwa [[riwaya]] yake ''One of Ours''. {{DEFAULTSORT:Cather, Willa}} [[Category:Waliozaliwa 1873]] [[Category:Waliofariki 1947]] [[Category:Waandishi wa Marekani]] [[Category:Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi]] {{Mbegu-mwandishi}} 67mwfi1zjtaz7l9pzispk6q63jb16tn Frank D. Gilroy 0 87670 1554905 988875 2026-05-27T20:25:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554905 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Frank Daniel Gilroy''' ([[13 Oktoba]] [[1925]] – [[12 Septemba]] [[2015]]) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya [[Marekani]]. Mwaka wa 1965, alipokea '''[[Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya]]''' kwa [[tamthiliya]] yake ''The Subject Was Roses''. {{DEFAULTSORT:Gilroy, Frank}} [[Category:Waliozaliwa 1925]] [[Category:Waliofariki 2015]] [[Category:Waandishi wa Marekani]] [[Category:Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya]] {{Mbegu-mwandishi}} m89c1nxtq2a5dxbghslvzrs6mjfm57w Howard Sackler 0 87671 1554901 988881 2026-05-27T20:24:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554901 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Howard Oliver Sackler''' ([[19 Desemba]] [[1929]] – [[12 Oktoba]] [[1982]]) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya [[Marekani]]. Mwaka wa 1967, alipokea '''[[Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya]]''' kwa [[tamthiliya]] yake ''The Great White Hope''. {{DEFAULTSORT:Sackler, Howard}} [[Category:Waliozaliwa 1929]] [[Category:Waliofariki 1982]] [[Category:Waandishi wa Marekani]] [[Category:Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya]] {{Mbegu-mwandishi}} 5epr1j3x4b7aqt5bepjvuvjb363by6y Mgogwe 0 89388 1554691 995253 2026-05-27T19:50:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554691 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{Uainishaji (Mimea) | rangi = lightgreen | jina = Mgogwe<br />(''Solanum betaceum'') | picha = Solanum betaceum.jpg | upana_wa_picha = 250px | maelezo_ya_picha = '''Mgogwe''' | himaya = [[Plantae]] ([[Mmea|Mimea]]) | divisheni_bila_tabaka = [[Angiospermae]] (Mimea inayotoa maua) | ngeli_bila_tabaka = [[Eudicots]] (Mimea ambayo mche wao una majani mawili) | oda_bila_tabaka = [[Asterids]] (Mimea kama [[alizeti]]) | oda = [[Solanales]] (Mimea kama [[mnavu]]) | familia = [[Solanaceae]] (Mimea iliyo na mnasaba na mnavu) | jenasi = ''[[Solanum]]'' | bingwa_wa_jenasi = [[Carolus Linnaeus|L.]] | spishi = ''[[Solanum betaceum|S. betaceum]]'' | bingwa_wa_spishi = [[Antonio José Cavanilles|Cav.]] }} '''Mgogwe''' au '''kinyomoro''' (''Solanum betaceum'') ni [[mti]] mdogo katika [[familia (biolojia)|familia]] [[Solanaceae]]. [[Tunda|Matunda]] yake yanayoitwa [[gogwe|magogwe]] au '''matunda ya damu''' yana [[vitamini]] na [[madini]] nyingi, [[vitamini A]] na [[vitamini C|C]] na [[chuma]] hasa. Asili ya mti huu ni [[mlima|milima]] ya [[Andes]] lakini siku hizi hukuzwa katika maeneno mengi ya [[nusutropiki]], k.m. nchini kwa [[Afrika]] [[Afrika Kusini]], [[Kenya]] na [[Rwanda]]. ==Picha== <gallery> Cyphomandra betaceae.jpg|Majani Solanum betaceum-IMG 4476.jpg|Maua na matunda machanga Cyphomandra betacea (DITSL).JPG|Magogwe mtini Boucheries André - Tamarillos de Colombie.JPG|Magogwe yaliyovunwa Tamarillos im Anschnitt(janek2005).jpg|Magogwe yaliyokatwa </gallery> {{mbegu-mmea}} [[Jamii:Mnavu na jamaa]] tnxs20cci60xia67qbxb0yq37w71mkr Kibadimaya 0 89952 1554732 1002690 2026-05-27T19:57:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554732 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kibadimaya''' ni [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] inayozungumzwa na [[Wabadimaya]] katika jimbo la [[Australia ya Magharibi]]. Mwaka wa 2005, kulikuwa na wasemaji wa Kibadimaya watatu tu, yaani lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibadimaya kiko katika kundi la Kiwadjari, yaani inahusiana na [[Kiwajarri]]. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/bia lugha ya Kibadimaya kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/bia makala za OLAC kuhusu Kibadimaya] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/badi1246 lugha ya Kibadimaya katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/bia lugha ya Kibadimaya katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Badimaya}} [[Jamii:Lugha za Australia]] rkxiwzuo5ihxdh4bi9gzfzk8ogruopj Kiyugul 0 90560 1554546 1004130 2026-05-27T19:27:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554546 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kiyugul''' ni [[Lugha za Kigunwinyguan|lugha ya Kigunwinyguan]] nchini [[Australia]] inayozungumzwa na [[Wayugul]] katika jimbo la [[Northern Territory]]. Hakuna habari kuhusu idadi ya wasemaji wa Kiyugul, na inawezekana kuwa lugha imeshatoweka. Angalau iko hatarini mwa kutoweka. Uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi haujulikani kwa uhakika. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/ygu lugha ya Kiyugul kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/ygu makala za OLAC kuhusu Kiyugul] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/yugu1250 lugha ya Kiyugul katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/ygu lugha ya Kiyugul katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Yugul}} [[Jamii:Lugha za Australia]] 5czgmsimheh7ffyypaxz1mz28b1g1e7 Kiwambaya 0 90953 1554798 1005204 2026-05-27T20:08:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554798 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kiwambaya''' ni [[Lugha za Kimirndi|lugha ya Kimirndi]] nchini [[Australia]] inayozungumzwa na [[Wawambaya]] katika jimbo la [[Northern Territory]]. Katika sensa ya mwaka 2006, kulikuwa na wasemaji wa Kiwambaya 89. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwambaya kiko katika kundi la Kibarkly. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/wmb lugha ya Kiwambaya kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/wmb makala za OLAC kuhusu Kiwambaya] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/wamb1258 lugha ya Kiwambaya katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/wmb lugha ya Kiwambaya katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Wambaya}} [[Jamii:Lugha za Australia]] 2cl2kmbrkhwrgibd0ypo8biyjnqdd5d Kidjinba 0 90963 1554269 1005230 2026-05-27T18:42:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554269 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kidjinba''' ni [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] inayozungumzwa na [[Wadjinba]] katika jimbo la [[Northern Territory]]. Katika sensa ya mwaka 2006, kulikuwa na wasemaji wa Kidjinba 53. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kidjinba kiko katika kundi la [[Kiyolngu]]. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/djb lugha ya Kidjinba kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/djb makala za OLAC kuhusu Kidjinba] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/djin1252 lugha ya Kidjinba katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/djb lugha ya Kidjinba katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Djinba}} [[Jamii:Lugha za Australia]] 3ldc06sdwwc08vwq6nqm7b6nouha9yn Kigungabula 0 91030 1554745 1005447 2026-05-27T19:59:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554745 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kigungabula''' kilikuwa [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] iliyozungumzwa na [[Wagungabula]] katika jimbo la [[Queensland]]. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kigungabula ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigungabula kiko katika kundi la Kimariki. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/gyf lugha ya Kigungabula kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/gyf makala za OLAC kuhusu Kigungabula] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/gung1248 lugha ya Kigungabula katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/gyf lugha ya Kigungabula katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Gungabula}} [[Jamii:Lugha za Australia]] 3ghmwo3h767jgynhgby13myep4872v3 Kiwanggamala 0 91192 1554654 1006088 2026-05-27T19:44:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554654 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kiwanggamala''' kilikuwa [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] iliyozungumzwa na [[Wawanggamala]] katika jimbo la [[Northern Territory]]. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kiwanggamala ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwanggamala kiko katika kundi la Kikarniki. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/wnm lugha ya Kiwanggamala kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/wnm makala za OLAC kuhusu Kiwanggamala] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/wang1289 lugha ya Kiwanggamala katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/wnm lugha ya Kiwanggamala katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Wanggamala}} [[Jamii:Lugha za Australia]] a2s1vxcn7hor67ur3mpxkd4z8di62v9 Kinyamal 0 91322 1554466 1006374 2026-05-27T19:14:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554466 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kinyamal''' ni [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] inayozungumzwa na [[Wanyamal]] katika jimbo la [[Australia Magharibi]]. Katika sensa ya mwaka 2006, kulikuwa na wasemaji wa Kinyamal 35 tu, na lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinyamal kiko katika kundi la Kipama-Nyungan cha Kusini-Magharibi. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/nly lugha ya Kinyamal kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/nly makala za OLAC kuhusu Kinyamal] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/nyam1271 lugha ya Kinyamal katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/nly lugha ya Kinyamal katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Nyamal}} [[Jamii:Lugha za Australia]] 8rykpg1y99cp08jqb1v66tkz8q4mtvh Kipallanganmiddang 0 91522 1554064 1006976 2026-05-27T18:09:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554064 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kipallanganmiddang''' (au '''Kibalangamida''') kilikuwa [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] iliyozungumzwa na [[Wapallanganmiddang]] katika jimbo la [[Victoria (Australia)|Victoria]]. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea Kipallanganmiddang, yaani lugha imetoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kipallanganmiddang kiko katika kundi la Gippsland. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/pmd lugha ya Kipallanganmiddang kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/pmd makala za OLAC kuhusu Kipallanganmiddang] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/pall1243 lugha ya Kipallanganmiddang katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/pmd lugha ya Kipallanganmiddang katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Pallanganmiddang}} [[Jamii:Lugha za Australia]] ss0f9rqjn6k5q9tp1bsd85zo96gyqvt Kiyuyu 0 91544 1554667 1007046 2026-05-27T19:46:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554667 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kiyuyu''' kilikuwa [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] iliyozungumzwa na [[Wayuyu]] katika majimbo ya [[New South Wales]] na [[Victoria (Australia)|Victoria]]. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea Kiyuyu, yaani lugha imetoweka kabisa. Uainishaji wa lugha ya Kiyuyu kwa ndani zaidi haujulikani. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/yxu lugha ya Kiyuyu kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/yxu makala za OLAC kuhusu Kiyuyu] *[http://www.ethnologue.com/language/yxu lugha ya Kiyuyu katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Yuyu}} [[Jamii:Lugha za Australia]] a8naroxyslsgbii9vei2svirqsz0qtc Kithawa 0 91657 1554730 1007321 2026-05-27T19:56:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554730 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kithawa''' kilikuwa [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] iliyozungumzwa na [[Wathawa]] katika jimbo la [[New South Wales]]. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea Kithawa, yaani lugha imetoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kithawa kiko katika kundi la Kiyuin. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/xtv lugha ya Kithawa kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/xtv makala za OLAC kuhusu Kithawa] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/sout2771 lugha ya Kithawa katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/xtv lugha ya Kithawa katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Thawa}} [[Jamii:Lugha za Australia]] jjs6uow4kq1w68rf8pb6yj2rddq4t91 Kithayore 0 91658 1554664 1007322 2026-05-27T19:46:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554664 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kithayore''' ni [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] inayozungumzwa na [[Wathayore]] katika jimbo la [[Queensland]]. Katika sensa ya mwaka 2006, kulikuwa na wasemaji wa Kithayore 29 tu, yaani lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kithayore kiko katika kundi la Kipaman. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/thd lugha ya Kithayore kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/thd makala za OLAC kuhusu Kithayore] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/thay1249 lugha ya Kithayore katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/thd lugha ya Kithayore katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Thayore}} [[Jamii:Lugha za Australia]] af22t37r5acdxantq7mkv4o548x8uat Kiuradhi 0 91768 1554495 1007675 2026-05-27T19:18:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554495 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kiuradhi''' kilikuwa [[Lugha za Kipama-Nyungan|lugha ya Kipama-Nyungan]] nchini [[Australia]] iliyozungumzwa na [[Wauradhi]] katika jimbo la [[Queensland]]. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea Kiuradhi, yaani lugha imetoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiuradhi kiko katika kundi la Kipaman. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/urf lugha ya Kiuradhi kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/urf makala za OLAC kuhusu Kiuradhi] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/urad1238 lugha ya Kiuradhi katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/urf lugha ya Kiuradhi katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Uradhi}} [[Jamii:Lugha za Australia]] 1oh931782vnerbgm0ivvmmfy9zqkpcz Sikukuu ya amri 0 92001 1554283 1008480 2026-05-27T18:45:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554283 wikitext text/x-wiki {{Kanisa Katoliki}} '''Sikukuu ya amri''' ni [[msamiati]] unaotumika katika [[Kanisa Katoliki]] kutaja [[sikukuu]] ambayo waumini wake "wanapaswa kushiriki [[Misa]]; pia waepe kufanya [[kazi]] na [[shughuli]] zinazozuia [[ibada]] kwa [[Mungu]] na kuvuruga [[furaha]] maalumu ya [[siku ya Bwana]] au [[pumziko]] la [[akili]] na [[mwili]] linalohitajika" ([[Mkusanyo wa Sheria za Kanisa|kan.]] 1247). "Anatimiza [[wajibu]] wa kushiriki Misa muumini anayeihudhuria popote inapoadhimishwa kadiri ya [[liturujia]] [[Katoliki]] ama siku yenyewe ya sikukuu, ama [[jioni]] mwa jana yake" (kan. 1248) Amri hiyo inafafanua namna ya Mkatoliki kutekeleza amri ya tatu ya Mungu na inakumbushwa katika katekisimu kama ya kwanza kati ya zile tano kuu. [[Wakatoliki wa Mashariki]] wana [[sheria]] zinazofanana na hizo (kan. 880-881). "Siku ya [[jumapili|Dominika]], ambapo [[fumbo]] la [[Pasaka]] linaadhimishwa, kutokana na [[mapokeo ya Mitume]] ni lazima ishikwe katika [[Kanisa]] lote kama sikukuu asili ya amri. Vilevile inabidi zishikwe siku za [[Krismasi|Kuzaliwa kwa Bwana wetu Yesu Kristo]], [[Epifania]], [[Kupaa Bwana]], [[Mwili na Damu ya Kristo|Mwili na Damu takatifu sana ya Kristo]], [[bikira Maria|Mtakatifu Maria]] [[Mama wa Mungu]], [[Kukingiwa dhambi ya asili]] na [[Kupalizwa mbinguni|Kupalizwa kwake mbinguni]], [[Yosefu (mume wa Maria)|mtakatifu Yosefu]], watakatifu [[mitume Petro na Paulo]], na hatimaye [[Watakatifu wote]]. Hata hivyo, [[Baraza la Maaskofu]] linaweza, kwa [[idhini]] ya [[Ukulu mtakatifu|Ukulu wa Kitume]], kufuta au kuhamishia Dominika baadhi ya sikukuu za amri" (kan. 1246). == Marejeo == <references/> == Tazama pia == * [[Mwaka wa liturujia]] * [[Sheria za Kanisa]] ==Viungo vya nje== * [https://web.archive.org/web/20080220062727/http://www.vatican.va/archive/ENG1104/_INDEX.HTM Code of Canon Law in English] * [http://www.intratext.com/X/LAT0758.HTM Latin (original) text of the Code of Canons of the Eastern Churches] * [http://www.intratext.com/X/ENG1199.HTM An often inaccurate translation of the Code of Canons of the Eastern Churches] {{mbegu-Ukristo}} [[Jamii:Kanisa Katoliki]] [[Jamii:Mwaka wa Kanisa]] [[Jamii:Sikukuu za Ukristo]] a4xh3qromxk81h37whzz7m71t06p4nn Mto Myakaliza 0 92064 1554149 1008741 2026-05-27T18:23:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554149 wikitext text/x-wiki '''Mto Myakaliza''' ni mmojawapo kati ya [[mito]] ya [[Tanzania]]. Unatiririka upande wa [[kusini]] [[magharibi]] katika [[bonde]] la [[Rukwa]].<ref name="Division">{{cite book|author=Tanganyika. Geological Division|title=Short Paper|url=https://books.google.com/books?id=m8Y6AAAAIAAJ|accessdate=31 March 2012}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] by8k5bj85b1j12qmbvjvyafc74v3dif Fumbo 0 92334 1554392 1009945 2026-05-27T19:02:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554392 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Fumbo''' (kutoka [[kitenzi]] "kufumba"; kwa [[Kiingereza]] "mystery", kutoka [[neno]] la [[Kigiriki]] μυστήριον, myusterion, ambalo mzizi wake ni μύω, myuo, "nanyamaza") ni jambo ambalo linanyamazisha [[watu]] kwa jinsi linavyozidi [[uwezo]] wa [[akili]] yao kuelewa. Mbele ya fumbo, kila mmoja anaweza kulikubali kwa [[imani]] au kulikataa. [[Hoja]] haziwezi kutosha kumfanya aamue la kwanza au la pili. Hata hivyo, baada ya kuamini, pengine mtu anaweza kutumia akili na hoja ili kujaribu kuelewa na kueleza kwa kiasi fulani fumbo lenyewe, mradi kwanza amelikubali kama limefunuliwa na [[Mungu]]. [[Ufafanuzi]] huo unategemea hasa [[maandiko]] matakatifu ya [[dini]] husika, kwa mfano [[Biblia]] kwa [[Wakristo]]. {{mbegu-dini}} [[Jamii:Dini]] [[Jamii:Ukristo]] [[Jamii:Teolojia]] c3iz8vcqcksf8tcvt78xkc0k3k3pysw Go-Horikawa wa Japani 0 93330 1554754 1013623 2026-05-27T20:00:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554754 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[Picha:Emperor_Go-Horikawa.jpg|right|thumb|Mchoro wa Go-Horikawa]] '''Go-Horikawa''' ([[22 Machi]], [[1212]] – [[31 Agosti]], [[1234]]) alikuwa mfalme mkuu wa 86 (''[[Tenno]]'') wa [[Japani]]. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa ''Yutahito'', na alikuwa mjukuu wa Tenno [[Takakura]]. Mwaka wa [[1221]] alimfuata binamu yake [[Chukyo]], na kuwa mfalme hadi kujiuzulu mwaka wa 1232. Aliyemfuata kama Tenno ni mwana wake [[Shijo]]. ==Angalia pia== *[[Orodha ya Wafalme Wakuu wa Japani]] {{Mbegu-Kaizari-Japani}} {{DEFAULTSORT:Go-Horikawa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1212]] [[Jamii:Waliofariki 1234]] [[Jamii:Watawala wa Japani]] rfm5tufz93x9tx8xxo5oym2ljeu5a5w Kiwardaman 0 94818 1554613 1018649 2026-05-27T19:38:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554613 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kiwardaman''' ni [[Lugha za Kigunwinyguan|lugha ya Kigunwinyguan]] nchini [[Australia]] inayozungumzwa na [[Wawardaman]] katika jimbo la [[Northern Territory]]. Katika sensa ya mwaka 2006, idadi ya wasemaji wa Kiwardaman ilihesabiwa kuwa watu 84 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwardaman kiko katika kundi la Kiyangmaniki. ==Viungo vya nje== *[http://multitree.org/codes/wrr lugha ya Kiwardaman kwenye Multitree] *[http://www.language-archives.org/language/wrr makala za OLAC kuhusu Kiwardaman] *[http://glottolog.org/resource/languoid/id/ward1246 lugha ya Kiwardaman katika Glottolog] *[http://www.ethnologue.com/language/wrr lugha ya Kiwardaman katika Ethnologue] {{mbegu-lugha}} {{DEFAULTSORT:Wardaman}} [[Jamii:Lugha za Australia]] jxnkzz8pojayr82h8osz9hm5y2y4szp Tikri 0 95166 1554518 1019784 2026-05-27T19:22:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554518 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mchezo]] asilia wa [[watoto]] wa [[Afrika Mashariki]]. {{mbegu-utamaduni}} [[Jamii:Michezo]] [[Jamii:Utamaduni wa Afrika]] l4mrpume1a6bipchostx60480zmku9n Mlima Razorback 0 95296 1553987 1020161 2026-05-27T17:57:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553987 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mlima]] wa [[Kanada]], wenye [[kimo]] cha [[mita]] 3,183 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya milima]] {{mbegu-jio-Kanada}} [[Jamii:Milima ya Kanada]] pzbbr7i0c20hb34n14byrcnbftx2aro The Rajah 0 95403 1554078 1020498 2026-05-27T18:11:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554078 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mlima]] wa [[Kanada]], wenye [[kimo]] cha [[mita]] 3,018 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya milima]] {{mbegu-jio-Kanada}} [[Jamii:Milima ya Kanada]] 53h4ubb9i7s83dbntzwwmuz336t1d6s Mlima Kilimandege 0 96620 1554604 1025307 2026-05-27T19:36:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554604 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[milima ya Usambara]] iliyoko katika [[Mkoa wa Tanga]] nchini [[Tanzania]]. Una [[urefu]] wa [[mita]] ? juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Tanga]] 6dqfpx17sm7v2y3e0icz1lc6wrq80xk Mlima Mlomboza 0 96628 1554369 1025315 2026-05-27T18:58:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554369 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[milima ya Usambara]] iliyoko katika [[Mkoa wa Tanga]] nchini [[Tanzania]]. Una [[urefu]] wa [[mita]] 2,289 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Tanga]] 5cyh6usd1lfbgnj79skq86gs2epq7ew Milima ya Omuchwekano 0 96705 1554880 1025426 2026-05-27T20:21:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554880 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' iko katika [[Mkoa wa Kagera]] nchini [[Tanzania]]. [[Kilele]] kina [[urefu]] wa [[mita]] 1,543 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Kagera]] k4f7g6d47w42nlpix30koy0x7f2d1hs Mlima Kilimangombe 0 96748 1554679 1025492 2026-05-27T19:48:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554679 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[milima]] iliyoko katika [[Mkoa wa Kilimanjaro]] nchini [[Tanzania]]. Una [[urefu]] wa [[mita]] ? juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Kilimanjaro]] mxuzy4kjudnwgl9tpbwq8ibs2ek26l7 Mlima Singiri 0 96757 1554065 1025504 2026-05-27T18:09:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554065 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[milima]] iliyoko katika [[Mkoa wa Singida]] nchini [[Tanzania]]. Una [[urefu]] wa [[mita]] ? juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] ieskj04f0spkorycnz5wndxw1h2do58 Mlima Mbogo 0 96776 1554870 1025527 2026-05-27T20:19:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554870 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[milima]] iliyoko katika [[Mkoa wa Shinyanga]] nchini [[Tanzania]]. Una [[urefu]] wa [[mita]] ? juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Shinyanga]] qi3ezwozb5mkuouta02qvvx20lpjffm Mlima Malambo 0 96800 1554609 1025555 2026-05-27T19:37:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554609 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[milima]] iliyoko katika [[Mkoa wa Katavi]] nchini [[Tanzania]]. Una [[urefu]] wa [[mita]] 1,458 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Katavi]] rrpnj4zpwk7amm9m5yhjuk5e1jrnfrx Mlima Yamba 0 96802 1554806 1025557 2026-05-27T20:09:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554806 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[milima]] iliyoko katika [[Mkoa wa Katavi]] nchini [[Tanzania]]. Una [[urefu]] wa [[mita]] ? juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Katavi]] 4xbt92t3e1yczk0qjhh1xv3r0cycjyx Milima ya Lindi 0 96811 1554300 1025571 2026-05-27T18:48:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554300 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' iko katika [[Mkoa wa Rukwa]] nchini [[Tanzania]]. [[Kilele]] kina [[urefu]] wa [[mita]] 1,877 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] {{Mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Rukwa]] fcvs9t0s90eje41fd9gauz3ixho6r8f La Primavera 0 96980 1554290 1025960 2026-05-27T18:46:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554290 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mlima]] wa [[Meksiko]] katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Una [[kimo]] cha [[mita]] 3,030 juu ya [[UB]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya milima]] {{mbegu-jio-Mexiko}} [[Jamii:Milima ya Mexiko]] c1my9f0gsdhe9o4ekt2pqqlau3pubuv Nandan Peak (Hushe Valley) 0 97098 1554456 1026174 2026-05-27T19:12:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554456 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mlima]] wenye [[kimo]] cha [[Mita|m]] 6,096 juu ya [[Usawa bahari wastani|usawa wa bahari]]. Ni sehemu ya [[safu ya milima]] ya [[Karakoram]]. Uko nchini [[Pakistan]]. {{mbegu-jio-Asia}} [[Jamii:Milima]] [[Jamii:Milima ya Asia]] [[Jamii:Karakoram]] [[Jamii:Milima ya Pakistan]] 5s9ms5m714nab1q9qszypp38v48vs3w Maria Tebbo 0 97156 1554804 1026258 2026-05-27T20:08:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554804 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{Infobox Album | Jina = Maria Tebbo | Type = studio | Msanii = [[Sam Mangwana]] | Cover = Maria TebboCover.jpg | Imetolewa = 1979 | Imerekodiwa = 1979 | Aina = [[Soukous]] | Urefu = | Studio = Systeme Art Musique | Mtayarishaji = B. Nyati | Review = | Albamu iliyopita = | Albamu ya sasa = "{{PAGENAME}}"<br>(1979) | Albamu ijayo = | Misc = }} '''"Maria Tebbo "''' ni jina la albamu iliyotoka mwaka 1979 kutoka kwa msanii wa muziki wa soukous kutoka [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]], [[Sam Mangwana]]. Albamu ina nyimbo nne tu, upande A 2 na upande B 2. Albamu ilitolewa katika muundo wa [[Vinyl]] (LP). Kazi ya utayarishwaji ilifanywa huko mjini [[Abidjan]], [[Cote d'Ivoire]], chini ya Internation Sam Production. Mtindo uliotumiwa humu kwa nyakati hizo uliitwa "highlife". Wimbo maarufu ni huohuo Maria Tebbo. ==Orodha ya nyimbo== Zifuatazo ni orodha kamili ya nyimbo zinapatikana katika albamu hii. *A1 - Maria Tebbo *A2 - Lingala *B1 - Zimbabwe *B2 - Bana Ba Cameroun ==Viungo vya Nje== *[https://www.discogs.com/Sam-Mangwana-Maria-Tebbo/release/4171664 {{PAGENAME}}] katika wavuti ya Discogs. [[Jamii:Albamu za 1979]] [[Jamii:Albamu za Sam Mangwana]] o1oy49ms1c24r869ph2e64v4vhocvwq Torres Peak 0 97584 1554052 1027250 2026-05-27T18:07:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554052 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mlima]] wa [[New Zealand]] wenye [[kimo]] cha [[mita]] 3,160 juu ya [[usawa wa bahari]]. Kama milima yote 30 mirefu zaidi ya nchi hiyo, uko katika [[kisiwa cha kusini]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya milima]] * [[Orodha ya milima ya New Zealand]] {{mbegu-jio}} [[Jamii:Milima ya New Zealand]] a39hncwicdz99t5pgonnukbq4fra5zy Pedro Cays 0 97878 1554483 1028078 2026-05-27T19:17:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554483 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[visiwa]] vinne vidogo vya [[bahari ya Karibi]] karibu na [[Jamaika]]. == Marejeo == {{Reflist}} {{Amerika Kaskazini}} {{mbegu-jio-Karibi}} [[Jamii:Jamaika]] [[Category:Visiwa vya Atlantiki| ]] [[Category:Karibi]] [[Jamii:Amerika ya Kaskazini]] 49tqt9d08sgpp4c06wvzeevbredr0p9 Northern Liech (jimbo) 0 97970 1553998 1028326 2026-05-27T17:58:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553998 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement  | name = Northern Liech State | native_name = | other_name= | nickname = | motto = | settlement_type = [[Majimbo ya Sudan Kusini|Jimbo]] | image_map = Northern Liech in South Sudan 2015.svg | mapsize = 240px | map_caption = Mahali pa Northern Liech katika Sudan Kusini | subdivision_type = {{flag|South Sudan}} | subdivision_name = [[Sudan Kusini]] | subdivision_type1 = [[Makao makuu]] | subdivision_name1 = [[Bentiu]] | subdivision_type2 = Idadi ya [[kaunti]] | subdivision_name2 = 4 | subdivision_type3 = Idadi ya [[manispaa]] | subdivision_name3 = | start_date = | number_date = | population_as_of = Kadirio la 2014 | population_total = 561,240 | population_range = | area_range = | leader_party = | leader_title = [[Gavana]] | leader_name = [[Joseph Monytuil]] }} '''Northern Liech State''' ni mojawapo kati ya [[majimbo]] 32 yanayounda [[Sudan Kusini]]. Imegawanyika katika [[kaunti]] 4: [[Rubkona County]], [[Guit County]], [[Koch County]] na [[Mayom County]]. == Marejeo == {{Reflist}} {{Majimbo ya Sudan Kusini}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Majimbo ya Sudan Kusini]] qfye9yabrw270wnqun2qux5st8x5l1c Mto Bwiga 0 98119 1554457 1028830 2026-05-27T19:12:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554457 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Geita]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]-[[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari ya Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Geita]] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Geita]] [[Jamii:Mto Kongo]] to8rcj8ok0g6ndkptsb14xbe2rg5b3r Mto Nyabulela 0 98130 1554309 1028842 2026-05-27T18:49:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554309 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Geita]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]-[[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[mto Nile]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Geita]] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Geita]] [[Jamii:Nile]] 91hkx2cqnbnj289n6n9wn7iatyh87p1 Mto Makamba 0 98178 1553978 1028895 2026-05-27T17:55:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553978 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Kigoma]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]-[[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari ya Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kigoma]] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Kigoma]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] n06kd7dj05j25pt40xnw6l5ekd80yys Mto Msimba 0 98198 1554068 1028929 2026-05-27T18:09:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554068 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Kigoma]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]-[[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari ya Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kigoma]] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Kigoma]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] n06kd7dj05j25pt40xnw6l5ekd80yys Mto Mvunwa 0 98225 1554142 1028990 2026-05-27T18:21:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554142 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Kigoma]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]-[[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari ya Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kigoma]] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Kigoma]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] n06kd7dj05j25pt40xnw6l5ekd80yys Mto Ruwiti 0 98247 1554212 1029017 2026-05-27T18:33:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554212 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Kigoma]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]-[[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari ya Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kigoma]] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Kigoma]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] n06kd7dj05j25pt40xnw6l5ekd80yys Mto Jakulu 0 98471 1554028 1029965 2026-05-27T18:03:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554028 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Morogoro]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Morogoro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Morogoro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9kauidzp6usazkn1achuae5uubs90pj Mto Liwale 0 98489 1554108 1029983 2026-05-27T18:16:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554108 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Morogoro]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Morogoro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Morogoro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9kauidzp6usazkn1achuae5uubs90pj Mto Lusongwe 0 98506 1554182 1030001 2026-05-27T18:28:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554182 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Morogoro]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Morogoro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Morogoro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9kauidzp6usazkn1achuae5uubs90pj Mto Mgambira 0 98522 1554258 1030017 2026-05-27T18:41:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554258 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Morogoro]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Morogoro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Morogoro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9kauidzp6usazkn1achuae5uubs90pj Mto Mvumi 0 98555 1554429 1030052 2026-05-27T19:08:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554429 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Morogoro]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Morogoro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Morogoro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9kauidzp6usazkn1achuae5uubs90pj Mto Saso 0 98571 1554498 1030068 2026-05-27T19:19:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554498 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Morogoro]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Morogoro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Morogoro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9kauidzp6usazkn1achuae5uubs90pj Orodha ya mito ya Unguja 0 98581 1554505 1030079 2026-05-27T19:20:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554505 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Orodha ya mito ya Unguja''' inataja kwa mpangilio wa [[alfabeti]] baadhi tu ya [[mito]] ya [[kisiwa]] hicho cha [[Zanzibar]] ([[Tanzania visiwani]]). *[[Mto Alimsudi]] *[[Mto Chumbuni]] *[[Mto Kipange]] *[[Mto Kitope]] *[[Mto Maji Mekundu]] *[[Mto Mawe]] *[[Mto Mchanga]] *[[Mto Mjura]] *[[Mto Mkiwa]] *[[Mto Mpepo]] *[[Mto Mwanakombo]] *[[Mto Pangeni]] *[[Mto Upepo]] *[[Mto wa Maji]] *[[Mto Zingwe Zingwe]] ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Orodha za kijiografia]] [[Jamii:Jiografia ya Tanzania]] [[Jamii:Unguja]] [[Jamii:Zanzibar]] [[Jamii:Mito]] l3x9ed3v83xglqlj6imfdi4iusje5c4 Mto Mawe 0 98588 1553984 1030089 2026-05-27T17:56:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553984 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[Unguja]] ([[Tanzania Visiwani]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya Unguja]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Unguja]] [[Jamii:Zanzibar]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 89l79rtq9boirohsm53xiv9dmbgcx0q Mto Bandarini 0 98608 1554155 1030114 2026-05-27T18:24:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554155 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Dar es Salaam]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambao [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Dar es Salaam]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Dar es Salaam]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 8w9kd2z9mt4pu0vy0dypnu5zah2jh4m Mto River-Quarter 0 98626 1554230 1030134 2026-05-27T18:36:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554230 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Dar es Salaam]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambao [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Dar es Salaam]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Dar es Salaam]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 8w9kd2z9mt4pu0vy0dypnu5zah2jh4m Mto Kibubu 0 98663 1554255 1030182 2026-05-27T18:40:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554255 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Lindi]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] aok19babyw3pjse3eljqi8um8yzbyvc Mto Lihonja 0 98689 1554342 1030236 2026-05-27T18:54:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554342 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Lindi]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] aok19babyw3pjse3eljqi8um8yzbyvc Mto Malembo 0 98706 1554424 1030253 2026-05-27T19:07:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554424 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Lindi]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] aok19babyw3pjse3eljqi8um8yzbyvc Mto Mitondo (Lindi) 0 98723 1554492 1030271 2026-05-27T19:18:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554492 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Lindi]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] aok19babyw3pjse3eljqi8um8yzbyvc Mto Nahatu 0 98743 1554570 1030308 2026-05-27T19:30:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554570 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Lindi]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] aok19babyw3pjse3eljqi8um8yzbyvc Mto Namgaru 0 98761 1554649 1030327 2026-05-27T19:44:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554649 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Lindi]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] aok19babyw3pjse3eljqi8um8yzbyvc Mto Nganga 0 98778 1554715 1030344 2026-05-27T19:54:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554715 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Lindi]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] aok19babyw3pjse3eljqi8um8yzbyvc Mto Lukonge 0 98827 1553966 1030449 2026-05-27T17:53:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553966 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Tanga]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Tanga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Tanga]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bfyaumvilmw1527ogvm6qe14a613pwi Mto Mlemwa 0 98843 1554054 1030465 2026-05-27T18:07:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554054 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Tanga]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Tanga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Tanga]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bfyaumvilmw1527ogvm6qe14a613pwi Mto Mzingi 0 98860 1554130 1030486 2026-05-27T18:20:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554130 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Tanga]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Tanga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Tanga]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bfyaumvilmw1527ogvm6qe14a613pwi Mto Wimba 0 98876 1554207 1030502 2026-05-27T18:32:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554207 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Tanga]] ([[Tanzania]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Tanga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Tanga]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bfyaumvilmw1527ogvm6qe14a613pwi Mto Kifinuka 0 98889 1553997 1030521 2026-05-27T17:58:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553997 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Kilimanjaro]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Galana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kilimanjaro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Kilimanjaro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] lc76l7ympowbg2mnszi6lrydv86y98l Mto Zongoa 0 98937 1553991 1030586 2026-05-27T17:57:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553991 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Kilimanjaro]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]] [[Mashariki]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Pangani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kilimanjaro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Kilimanjaro]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] rv6vrv77iasve96tj1e06kvau3hhhqm Mto Kilemba 0 98981 1554014 1030662 2026-05-27T18:01:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554014 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Rukwa]] ([[Tanzania]] [[Magharibi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rukwa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Rukwa]] 6sm8ze91yrshorbq5tlp03szh4frkzh Mto Halili 0 99156 1554871 1031065 2026-05-27T20:19:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554871 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Mbeya]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Magharibi]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mbeya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mbeya]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] opmz9s3jwg281kex6oae0l07pwj9jtl Mto Kasanga (Mbeya) 0 99169 1553996 1031078 2026-05-27T17:58:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553996 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Mbeya]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Magharibi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mbeya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mbeya]] f1dxf64icg4i6ea8ntr0wyjmpez83ja Mto Ruanda (Mbeya) 0 99225 1554520 1031173 2026-05-27T19:23:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554520 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Mbeya]] ([[Tanzania]] [[Kusini]] [[Magharibi]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Zambezi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mbeya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mbeya]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 3zb5ty1ofr28jlftkd60nnxx0k1zcw5 Mto Litoa 0 99357 1554314 1031426 2026-05-27T18:50:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554314 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Ruvuma]] ([[Tanzania]] [[Kusini]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 03wpuwq721ozbitxy7qsekbnqj8wmt8 Mto Lukangago 0 99372 1554310 1031442 2026-05-27T18:49:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554310 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Ruvuma]] ([[Tanzania]] [[Kusini]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Zambezi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] mg0c9k8k2xqtpp5vi8s12f3x05iajwp Mto Matalalu 0 99394 1554393 1031464 2026-05-27T19:02:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554393 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Ruvuma]] ([[Tanzania]] [[Kusini]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Ruvuma]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] a0ed8onayxh67hbr8hfacv92i7blu02 Mto Mhangasi (Ruvuma) 0 99407 1554389 1031477 2026-05-27T19:02:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554389 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Ruvuma]] ([[Tanzania]] [[Kusini]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Zambezi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] mg0c9k8k2xqtpp5vi8s12f3x05iajwp Mto Msauesi 0 99426 1554472 1031497 2026-05-27T19:15:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554472 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Ruvuma]] ([[Tanzania]] [[Kusini]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Ruvuma]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] a0ed8onayxh67hbr8hfacv92i7blu02 Mto Nampunga 0 99450 1554540 1031522 2026-05-27T19:26:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554540 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Ruvuma]] ([[Tanzania]] [[Kusini]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Ruvuma]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] a0ed8onayxh67hbr8hfacv92i7blu02 Mto Njalila 0 99461 1554467 1031533 2026-05-27T19:14:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554467 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Ruvuma]] ([[Tanzania]] [[Kusini]]) ambayo [[maji]] yake yanaishia katika [[bahari Hindi]] kupitia [[mto Zambezi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] mg0c9k8k2xqtpp5vi8s12f3x05iajwp Mto Chanso 0 99509 1554435 1031644 2026-05-27T19:09:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554435 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[mkoa wa Mwanza]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]] [[magharibi]]) ambao [[maji]] yake yanaingia katika [[ziwa Viktoria]] na hatimaye yanaelekea [[Bahari ya Kati]] kupitia [[mto]] [[Naili]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mwanza]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mwanza]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] i6rgogpvnaxhbgi0fiiyaxux91b8s7n Mto Nyanama 0 99525 1554504 1031661 2026-05-27T19:20:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554504 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[mkoa wa Mwanza]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]] [[magharibi]]) ambao [[maji]] yake yanaingia katika [[ziwa Viktoria]] na hatimaye yanaelekea [[Bahari ya Kati]] kupitia [[mto]] [[Naili]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mwanza]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mwanza]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] i6rgogpvnaxhbgi0fiiyaxux91b8s7n Mto Kwisaka 0 99571 1554931 1031776 2026-05-27T20:29:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554931 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[mkoa wa Mara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]) ambao [[maji]] yake yanaingia katika [[ziwa Viktoria]] na hatimaye yanaelekea [[Bahari ya Kati]] kupitia [[mto]] [[Naili]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mara]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] 400rpbixff8ybg7lzav2j7ianrkwkck Mto Nyakitambi 0 99619 1553955 1031860 2026-05-27T17:51:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553955 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[mkoa wa Mara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]) ambao [[maji]] yake yanaingia katika [[ziwa Viktoria]] na hatimaye yanaelekea [[Bahari ya Kati]] kupitia [[mto]] [[Naili]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mara]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] 400rpbixff8ybg7lzav2j7ianrkwkck Mto Sumuji 0 99636 1554043 1031878 2026-05-27T18:05:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554043 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[mkoa wa Mara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]) ambao [[maji]] yake yanaingia katika [[ziwa Viktoria]] na hatimaye yanaelekea [[Bahari ya Kati]] kupitia [[mto]] [[Naili]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mara]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] 400rpbixff8ybg7lzav2j7ianrkwkck Mto Arash 0 99651 1554557 1031901 2026-05-27T19:28:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554557 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Arusha]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Arusha]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Arusha]] jluk2c6m26vonm64wr12mvgd0zztzyr Mto Engedyu Nyiro 0 99667 1554400 1031920 2026-05-27T19:03:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554400 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Arusha]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[Bahari ya Hindi]] kupitia [[mto Pangani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Arusha]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Arusha]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 68108vkvz3jo1hysc6ppi4ct9a54qz5 Mto Kiruruma 0 99700 1554775 1031997 2026-05-27T20:04:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554775 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Arusha]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[ziwa Manyara]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Arusha]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Arusha]] 3tpukir2pyjtc9c8l3mr3gp74gfcueg Mto Lenakuru 0 99710 1554003 1032007 2026-05-27T17:59:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554003 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Arusha]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Arusha]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Arusha]] 4z1r4gn89n2nxb5crnqz0lmypafarzj Mto Lukale 0 99716 1554642 1032013 2026-05-27T19:42:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554642 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Arusha]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Arusha]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Arusha]] jluk2c6m26vonm64wr12mvgd0zztzyr Mto Salgamida 0 99754 1554707 1032055 2026-05-27T19:53:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554707 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Arusha]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Arusha]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Arusha]] jluk2c6m26vonm64wr12mvgd0zztzyr Mto Endabec Ayat 0 99796 1554333 1032171 2026-05-27T18:53:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554333 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Manyara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[ziwa Babati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Manyara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Manyara]] kvbtipsle7lc526pg7o7udjmf3s3dua Mto Endagak 0 99797 1554550 1032172 2026-05-27T19:27:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554550 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Manyara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Manyara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Manyara]] ldnfy13ogsyhkhccu4mvfu03sxajedz Mto Gidabiyunga 0 99817 1554897 1032196 2026-05-27T20:24:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554897 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Manyara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Manyara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Manyara]] cb4tvl7gpt54isr8eowb7hlj540ta2r Mto Haidarer 0 99820 1554158 1032200 2026-05-27T18:24:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554158 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Manyara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Manyara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Manyara]] dbpnw1l9cbx8m96u28yb2scx9gwqv3f Mto Sokota 0 99847 1554884 1032228 2026-05-27T20:22:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554884 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Manyara]] ([[Tanzania]] [[kaskazini]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[Bahari ya Hindi]] kupitia [[mto Pangani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Manyara]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Manyara]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] r5j9xk0n9o7d30vr2sdrlgjb73xrzyj Mto Mbono 0 99924 1554629 1032358 2026-05-27T19:40:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554629 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Simiyu]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]-[[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[mto Nile]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Simiyu]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Simiyu]] [[Jamii:Nile]] phh5thuv21lsk140f4dtxbtu321bqgd Mto Mwigulu 0 99941 1554578 1032377 2026-05-27T19:32:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554578 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Simiyu]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[mto Nile]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Simiyu]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Simiyu]] [[Jamii:Nile]] m28sxv1dvw2tht7oqzf7rmrlkd1joms Mto Zama 0 99969 1554770 1032406 2026-05-27T20:03:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554770 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Simiyu]] ([[Tanzania]] [[Kaskazini]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Simiyu]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Simiyu]] 0uvpqakuwxvte9wduk5vcc52k7x2sno Mto Mjomwio 0 99999 1553956 1032524 2026-05-27T17:52:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553956 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Tabora]] ([[Tanzania]] [[Magharibi]]). [[Maji]] yake yanaelekea [[ziwa Tanganyika]], [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari ya Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Tabora]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Tabora]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] haefxap3shugr66cydnnhsxnota494x Mto Mkomero 0 100002 1554091 1032527 2026-05-27T18:13:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554091 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[mito]] ya [[mkoa wa Tabora]] ([[Tanzania]] [[Magharibi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Tabora]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Tabora]] sp6wxrikasuvcjh0xz9dafusoy79szn Mto Endagulda 0 100035 1554031 1032590 2026-05-27T18:04:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554031 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] 1ou419ezwsmtgd5znflzqw6wj7dsm5o Mto Gombe (Singida) 0 100039 1553960 1032594 2026-05-27T17:52:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553960 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). [[Maji]] yake yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 54yig1n633azdhsccsyh0cjfezcyivo Mto Kinswagi 0 100063 1554113 1032618 2026-05-27T18:17:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554113 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] 1ou419ezwsmtgd5znflzqw6wj7dsm5o Mto Mabigiri 0 100080 1554049 1032635 2026-05-27T18:06:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554049 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). [[Maji]] yake yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 54yig1n633azdhsccsyh0cjfezcyivo Mto Matiuku 0 100094 1554187 1032649 2026-05-27T18:29:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554187 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] 1ou419ezwsmtgd5znflzqw6wj7dsm5o Mto Munkinka 0 100121 1554264 1032689 2026-05-27T18:42:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554264 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] 1ou419ezwsmtgd5znflzqw6wj7dsm5o Mto Sukwe 0 100138 1554125 1032706 2026-05-27T18:19:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554125 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). [[Maji]] yake yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 54yig1n633azdhsccsyh0cjfezcyivo Mto Urungu 0 100152 1554357 1032744 2026-05-27T18:56:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554357 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Mkoa wa Singida]] ([[Tanzania]] ya kati). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] 1ou419ezwsmtgd5znflzqw6wj7dsm5o Mto Ilole (Dodoma) 0 100211 1554009 1032848 2026-05-27T18:00:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554009 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Dodoma]] ([[Tanzania]] ya kati). [[Maji]] ya [[mto]] huo yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Dodoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Dodoma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] riz9s12l06gbcj9i0s208ck2q0zvyly Mto Kiwanga 0 100247 1554920 1032952 2026-05-27T20:28:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554920 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Dodoma]] ([[Tanzania]] ya kati). ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Dodoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Dodoma]] bon1wq539yh6h3zp76grzuqlg7nls59 Mto Lusali 0 100251 1554095 1032956 2026-05-27T18:14:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554095 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Dodoma]] ([[Tanzania]] ya kati). [[Maji]] ya [[mto]] huo yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Dodoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Dodoma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] riz9s12l06gbcj9i0s208ck2q0zvyly Mto Mkundi (Dodoma) 0 100281 1554168 1032986 2026-05-27T18:26:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554168 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Dodoma]] ([[Tanzania]] ya kati). [[Maji]] ya [[mto]] huo yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Dodoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Dodoma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] riz9s12l06gbcj9i0s208ck2q0zvyly Mto Nyabu 0 100310 1554245 1033015 2026-05-27T18:39:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554245 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Dodoma]] ([[Tanzania]] ya kati). [[Maji]] ya [[mto]] huo yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Dodoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Dodoma]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] riz9s12l06gbcj9i0s208ck2q0zvyly Mto Mgega 0 100359 1554933 1033070 2026-05-27T20:30:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554933 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Iringa]] ([[Nyanda za Juu za Kusini]], [[Tanzania]]). [[Maji]] ya [[mto]] huo yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Iringa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Iringa]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] pse3oopz4wmslx4jhqlqypzwjjhakl5 Mto Mtsatsavi 0 100365 1554219 1033076 2026-05-27T18:34:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554219 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' (pia: '''Mtsatsawi''') unapatikana katika [[Mkoa wa Iringa]] ([[Nyanda za Juu za Kusini]], [[Tanzania]]). [[Maji]] ya [[mto]] huo yanaishia [[Bahari Hindi]] kupitia [[mto Rufiji]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Iringa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Iringa]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] t8wogblop89i7hymyy7j6dyk6d9z5ty Ziwa Longil 0 100540 1554099 1033830 2026-05-27T18:15:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554099 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[Ziwa|maziwa]] madogo ya [[Tanzania]]. Linapatikana katika [[mkoa wa Arusha]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya maziwa ya Tanzania]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Maziwa ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mkoa wa Arusha]] [[Jamii:Maziwa ya Tanzania]] dby96nkf3z4hkern9z4ihjbhbv45wc9 Ziwa Kwera 0 100555 1554568 1033845 2026-05-27T19:30:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554568 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[Ziwa|maziwa]] madogo ya [[Tanzania]]. Linapatikana katika [[mkoa wa Rukwa]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya maziwa ya Tanzania]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Maziwa ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mkoa wa Rukwa]] [[Jamii:Maziwa ya Tanzania]] 0rgdugdpsiq9d2tpbwlaa5wwm4uhqdl Ziwa Moye 0 100561 1554174 1033852 2026-05-27T18:27:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554174 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[Ziwa|maziwa]] madogo ya [[Tanzania]]. Linapatikana katika [[mkoa wa Kigoma]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya maziwa ya Tanzania]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{Maziwa ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mkoa wa Kigoma]] [[Jamii:Maziwa ya Tanzania]] av1gsd6t9yk66gpav8bh5f1toihsxyu Mto Burususwa 0 100840 1554119 1034607 2026-05-27T18:18:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554119 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] q8egahz187g2159jv2wwuib6wzj5267 Mto Cheberen 0 100843 1554000 1034611 2026-05-27T17:59:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554000 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[mito]] miwili inayopatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] ya mmojawapo yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] eq1zn9bufyl2smyklt77m731ae8t1lv Mto Embamon 0 101318 1554826 1036290 2026-05-27T20:12:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554826 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] qvilk7s7681bg5t01irby4kwhy1bse6 Mto Kibereget 0 101387 1554894 1036530 2026-05-27T20:23:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554894 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] qvilk7s7681bg5t01irby4kwhy1bse6 Mto Komol 0 101406 1554271 1036549 2026-05-27T18:43:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554271 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] q8egahz187g2159jv2wwuib6wzj5267 Mto Nasagum 0 101458 1554360 1036741 2026-05-27T18:57:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554360 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] q8egahz187g2159jv2wwuib6wzj5267 Mto Ndau 0 101461 1554124 1036744 2026-05-27T18:19:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554124 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Baringo]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] efmyow05rhzkhahkqokwthvu712rs5o Mto Chepkoisi 0 101504 1554802 1036811 2026-05-27T20:08:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554802 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya Bomet]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bomet]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bomet]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] k5seqb2hjps4rwrxq3q93hiq4kj2w3j Mto Itibo 0 101513 1554699 1036826 2026-05-27T19:52:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554699 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bomet]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bomet]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bomet]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] fh66mf7743qro8qnptd677nnt8wmew9 Mto Leldayet 0 101529 1554763 1036842 2026-05-27T20:02:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554763 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bomet]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bomet]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bomet]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] fh66mf7743qro8qnptd677nnt8wmew9 Mto Taibenai 0 101545 1554822 1036858 2026-05-27T20:11:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554822 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bomet]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bomet]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bomet]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] fh66mf7743qro8qnptd677nnt8wmew9 Mto Kipwen 0 101559 1554325 1036874 2026-05-27T18:52:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554325 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Elgeyo-Marakwet]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Elgeyo-Marakwet]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Elgeyo-Marakwet]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gm1jyjj6qei44il2b8ywn65lnaelskt Mto Kapsang 0 101579 1554593 1036895 2026-05-27T19:34:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554593 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Elgeyo-Marakwet]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Elgeyo-Marakwet]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Elgeyo-Marakwet]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 3hoamkfufp4nnxucjojyr8sub8mzzu5 Mto Senetwet 0 101639 1554016 1036974 2026-05-27T18:01:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554016 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kericho]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kericho]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kericho]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 78pdyynd3uk89no4teofi8kw9jwtsse Mto Kamila (West Pokot) 0 101656 1554847 1037000 2026-05-27T20:15:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554847 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya West Pokot]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya West Pokot]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] hcibzo1njk8oj4ovfe4apapjmfacsmc Mto Barua 0 101672 1553961 1037016 2026-05-27T17:52:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553961 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya West Pokot]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya West Pokot]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] jlgru55myf44h61aqx0ss0jcj9xcn2m Mto Iang 0 101692 1554050 1037036 2026-05-27T18:07:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554050 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya West Pokot]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya West Pokot]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] jlgru55myf44h61aqx0ss0jcj9xcn2m Mto Kordei 0 101711 1554916 1037057 2026-05-27T20:27:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554916 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya West Pokot]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya West Pokot]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] hcibzo1njk8oj4ovfe4apapjmfacsmc Mto Nagomolkipik 0 101723 1554126 1037069 2026-05-27T18:19:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554126 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya West Pokot]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya West Pokot]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] jlgru55myf44h61aqx0ss0jcj9xcn2m Mto Tamogh 0 101741 1554837 1037088 2026-05-27T20:14:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554837 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya West Pokot]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya West Pokot]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] dmukgm8kll2esjqad0seoecwbvhqs8o Mto Wei Wei 0 101747 1554202 1037094 2026-05-27T18:32:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554202 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya West Pokot]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya West Pokot]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] jlgru55myf44h61aqx0ss0jcj9xcn2m Mto Kanigiyum 0 101868 1554500 1037526 2026-05-27T19:19:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554500 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 0y2j8o7ye6jdii5unqobui04b1kydwn Mto Lokore 0 101892 1554581 1037551 2026-05-27T19:32:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554581 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 0y2j8o7ye6jdii5unqobui04b1kydwn Mto Kaemasekin 0 101957 1553977 1037670 2026-05-27T17:55:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553977 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 8mp8qljt4tzbq5bd7xqn3qhgknwb7sa Mto Kangisirite 0 101973 1554063 1037687 2026-05-27T18:09:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554063 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 8mp8qljt4tzbq5bd7xqn3qhgknwb7sa Mto Lochwai 0 101989 1554139 1037703 2026-05-27T18:21:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554139 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 8mp8qljt4tzbq5bd7xqn3qhgknwb7sa Mto Murua Nyaap 0 102006 1554211 1037720 2026-05-27T18:33:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554211 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 8mp8qljt4tzbq5bd7xqn3qhgknwb7sa Mto Ngipurryo 0 102022 1554289 1037736 2026-05-27T18:46:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554289 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 8mp8qljt4tzbq5bd7xqn3qhgknwb7sa Mto Chepropoi 0 102050 1554819 1037818 2026-05-27T20:11:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554819 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Kagiro 0 102068 1554886 1037836 2026-05-27T20:22:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554886 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Kateruk 0 102116 1553990 1037886 2026-05-27T17:57:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553990 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Komen Angalio 0 102132 1554080 1037902 2026-05-27T18:11:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554080 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Loketi 0 102150 1554152 1037920 2026-05-27T18:23:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554152 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Loperichich 0 102166 1554222 1037936 2026-05-27T18:35:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554222 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Nachoo 0 102216 1554308 1038044 2026-05-27T18:49:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554308 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Naiyenaelim 0 102232 1554387 1038060 2026-05-27T19:01:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554387 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Nakwehe 0 102251 1554465 1038081 2026-05-27T19:14:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554465 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Narototin 0 102271 1554535 1038103 2026-05-27T19:25:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554535 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Ngiputire 0 102288 1554625 1038121 2026-05-27T19:40:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554625 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa la magadi]] linaloitwa [[Turkana (ziwa)|Turkana]] na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la [[Jangwa|jangwani]] lililo kubwa kuliko yote [[duniani]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] relbs5cgugo4a1wh6jrmthl0zjzxjzw Mto Ayena Etuthuru 0 102436 1554599 1038468 2026-05-27T19:35:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554599 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Samburu]], nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Samburu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Samburu]] o15kys1vljlgkwngq37ukxzx8n58iqe Mto Kurseini 0 102457 1554866 1038494 2026-05-27T20:19:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554866 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Samburu]], nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Samburu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Samburu]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9rjbvk830zd7sf3y46k75gewotr9i2v Mto Kerpusut 0 102524 1554441 1038567 2026-05-27T19:10:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554441 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Samburu]], nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Samburu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Samburu]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] gsfpkx1j7cjvhr22338fk1hffe3omus Mto Ututa 0 102546 1554513 1038589 2026-05-27T19:21:53Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554513 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Samburu]], nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Samburu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Samburu]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] gsfpkx1j7cjvhr22338fk1hffe3omus Mto Chekuri 0 102552 1554373 1038596 2026-05-27T18:59:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554373 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Trans-Nzoia]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Trans-Nzoia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Trans-Nzoia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1sneiufpnagyu5qpvh2rzvkg2b1as3c Mto Katalele 0 102568 1554448 1038612 2026-05-27T19:11:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554448 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Trans-Nzoia]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Trans-Nzoia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Trans-Nzoia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1sneiufpnagyu5qpvh2rzvkg2b1as3c Mto Sikinwa 0 102709 1554517 1039074 2026-05-27T19:22:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554517 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Trans-Nzoia]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Trans-Nzoia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Trans-Nzoia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1sneiufpnagyu5qpvh2rzvkg2b1as3c Mto Sitatunga 0 102713 1554531 1039078 2026-05-27T19:24:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554531 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Trans-Nzoia]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Trans-Nzoia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Trans-Nzoia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] jbwkfzd5h84keyabjj5xsljftduthal Mto Rongai (Baringo) 0 102715 1554436 1039086 2026-05-27T19:09:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554436 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Baringo]] nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Baringo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] q8egahz187g2159jv2wwuib6wzj5267 Mto Kapekuni 0 102730 1554603 1039104 2026-05-27T19:36:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554603 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Uasin Gishu]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Uasin Gishu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Uasin Gishu]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tesvpedqn8uzbr8isjjnf7dq2ca4dsc Mto Ngaria 0 102746 1554676 1039121 2026-05-27T19:48:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554676 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Uasin Gishu]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Uasin Gishu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Uasin Gishu]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tesvpedqn8uzbr8isjjnf7dq2ca4dsc Mto Mokong (Nandi) 0 102795 1553986 1039172 2026-05-27T17:56:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553986 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nandi]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nandi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nandi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] qis3s5s3iufxwxrt4zdw9rmz81ke5jy Mto Biruwa (Laikipia) 0 102824 1554773 1039229 2026-05-27T20:03:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554773 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Laikipia]], katikati ya [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Laikipia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Laikipia]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 3wpxf0dnjynwvctg7mqv88bzseqnfgw Mto Ithanji Mbaya 0 102840 1554838 1039245 2026-05-27T20:14:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554838 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Laikipia]], katikati ya [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Laikipia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Laikipia]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 3wpxf0dnjynwvctg7mqv88bzseqnfgw Mto Muruku 0 102856 1554907 1039261 2026-05-27T20:25:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554907 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Laikipia]], katikati ya [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Laikipia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Laikipia]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 3wpxf0dnjynwvctg7mqv88bzseqnfgw Mto Baruku (Nakuru) 0 102898 1554276 1039323 2026-05-27T18:44:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554276 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nakuru]] nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nakuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] 1hzokox5xonsa4lofm8n0yp3oh6i1lh Mto Nkidongi Mdogo 0 102919 1554366 1039347 2026-05-27T18:58:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554366 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nakuru]] nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nakuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] 1hzokox5xonsa4lofm8n0yp3oh6i1lh Mto Sundu (Nakuru) 0 102966 1554218 1039440 2026-05-27T18:34:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554218 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nakuru]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nakuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] p30gob6w4sr1bpsg6ccsb4abhbwmdc5 Mto Olobanita 0 102969 1554438 1039443 2026-05-27T19:09:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554438 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nakuru]] nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nakuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] 1hzokox5xonsa4lofm8n0yp3oh6i1lh Mto Chebumon 0 103013 1554460 1039585 2026-05-27T19:13:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554460 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bungoma]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bungoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bndirt0q1v0j07g3cfkdxnesd3ekens Mto Kapstat 0 103029 1554530 1039601 2026-05-27T19:24:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554530 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bungoma]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bungoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bndirt0q1v0j07g3cfkdxnesd3ekens Mto Laboot (Bungoma) 0 103045 1554620 1039617 2026-05-27T19:39:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554620 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bungoma]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bungoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bndirt0q1v0j07g3cfkdxnesd3ekens Mto Namilama 0 103061 1554690 1039633 2026-05-27T19:50:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554690 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bungoma]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bungoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bndirt0q1v0j07g3cfkdxnesd3ekens Mto Tambari (Bungoma) 0 103077 1554753 1039649 2026-05-27T20:00:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554753 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Bungoma]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Bungoma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bndirt0q1v0j07g3cfkdxnesd3ekens Mto Yafwa 0 103094 1554144 1039684 2026-05-27T18:22:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554144 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Busia]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Busia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Busia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 553oip14l00h8nii9cn4gap9dqwuimw Mto Kamusenu 0 103107 1554890 1039697 2026-05-27T20:23:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554890 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Busia]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Busia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Busia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] o99bt84hedwpzgacxizbzdqqpvdf47e Mto Furue 0 103140 1554579 1039731 2026-05-27T19:32:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554579 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kakamega]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kakamega]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kakamega]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] qwdppoo89c9ig31jxppffyckengldmk Mto Murogusi 0 103158 1554657 1039749 2026-05-27T19:45:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554657 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kakamega]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kakamega]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kakamega]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] qwdppoo89c9ig31jxppffyckengldmk Mto Enkejo Oolowurak 0 103193 1554242 1039789 2026-05-27T18:38:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554242 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ml6vewws2ov72ya8o99nt678o7cujl2 Mto Kandi (Kajiado) 0 103332 1554326 1040100 2026-05-27T18:52:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554326 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ml6vewws2ov72ya8o99nt678o7cujl2 Mto Kilonito 0 103338 1554053 1040106 2026-05-27T18:07:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554053 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] 3l5aitdiulkevi2qxf23nv3cinmy2pp Mto Lolmariko 0 103375 1554407 1040196 2026-05-27T19:05:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554407 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ml6vewws2ov72ya8o99nt678o7cujl2 Mto Ngatataik 0 103396 1554481 1040220 2026-05-27T19:16:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554481 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ml6vewws2ov72ya8o99nt678o7cujl2 Mto Olkeju Aross 0 103417 1554776 1040244 2026-05-27T20:04:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554776 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Nasikie Engida]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] fhu5h5ju79zgnhdp4083kw84mabx2sl Mto Oloolera 0 103429 1554553 1040258 2026-05-27T19:28:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554553 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ml6vewws2ov72ya8o99nt678o7cujl2 Mto Sinya Landari 0 103447 1554129 1040280 2026-05-27T18:19:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554129 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kajiado]] nchini [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] 3l5aitdiulkevi2qxf23nv3cinmy2pp Mto Kapio 0 103475 1554002 1040353 2026-05-27T17:59:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554002 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la mmoja kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya Nairobi]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] ya mmojawapo yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nairobi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nairobi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] lh53g3u6rjq599zbgq6o9l9onnu7bch Mto Sosian (Nairobi) 0 103493 1554089 1040371 2026-05-27T18:13:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554089 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la mmoja kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya Nairobi]] nchini [[Kenya]]. [[Maji]] ya mmojawapo yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nairobi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nairobi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] lh53g3u6rjq599zbgq6o9l9onnu7bch Mto Ludha 0 103507 1554305 1040388 2026-05-27T18:48:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554305 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Siaya]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Siaya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Siaya]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] p10hsx56rr2zuidbkgsq4c8uyxci3jm Mto Raye (Siaya) 0 103526 1554386 1040408 2026-05-27T19:01:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554386 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Siaya]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Siaya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Siaya]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] p10hsx56rr2zuidbkgsq4c8uyxci3jm Mto Goyo (Homa Bay) 0 103574 1554439 1040465 2026-05-27T19:10:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554439 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Homa Bay]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Homa Bay]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Homa Bay]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gfl4ycb9z5s9labcjkcxo6g80f2ua8d Mto Nyalala 0 103590 1554511 1040483 2026-05-27T19:21:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554511 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Homa Bay]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Homa Bay]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Homa Bay]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gfl4ycb9z5s9labcjkcxo6g80f2ua8d Mto Osani (Homa Bay) 0 103606 1554594 1040499 2026-05-27T19:34:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554594 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Homa Bay]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Homa Bay]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Homa Bay]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gfl4ycb9z5s9labcjkcxo6g80f2ua8d Mto Charachani 0 103623 1554674 1040530 2026-05-27T19:48:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554674 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyamira]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyamira]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyamira]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bxjjw8urqvp13iw8zv48nmodcad8951 Mto Buguri 0 103790 1554060 1040900 2026-05-27T18:08:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554060 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Migori]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Migori]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Migori]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] aatto0u9cu1y3ruzonc1xmhgw1he9rh Mto Kondeng 0 103806 1554137 1040916 2026-05-27T18:21:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554137 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Migori]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Migori]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Migori]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] aatto0u9cu1y3ruzonc1xmhgw1he9rh Mto Nathanti 0 103827 1554209 1040938 2026-05-27T18:33:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554209 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Migori]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Migori]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Migori]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] aatto0u9cu1y3ruzonc1xmhgw1he9rh Mto Nyarago 0 103880 1554286 1041073 2026-05-27T18:45:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554286 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Migori]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Migori]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Migori]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] aatto0u9cu1y3ruzonc1xmhgw1he9rh Mto Owiet 0 103896 1554378 1041092 2026-05-27T19:00:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554378 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Migori]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[ziwa Nyanza]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Migori]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Migori]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] aatto0u9cu1y3ruzonc1xmhgw1he9rh Mto Bokini 0 103910 1554696 1041108 2026-05-27T19:51:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554696 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Mombasa]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[bahari ya Hindi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Mombasa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Mombasa]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 8euuxm82257k3uu0hljga33kfwtd8ra Mto Dambole 0 103928 1554159 1041127 2026-05-27T18:24:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554159 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kwale]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[bahari ya Hindi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kwale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kwale]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ct1jaadthiq9gwwaxi7uytr2gn5d7wj Mto Kirindini 0 103944 1554235 1041144 2026-05-27T18:37:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554235 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kwale]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[bahari ya Hindi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kwale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kwale]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ct1jaadthiq9gwwaxi7uytr2gn5d7wj Mto Mamtambwi 0 103960 1554318 1041160 2026-05-27T18:50:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554318 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kwale]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[bahari ya Hindi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kwale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kwale]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ct1jaadthiq9gwwaxi7uytr2gn5d7wj Mto Mtawa 0 103977 1554399 1041180 2026-05-27T19:03:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554399 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kwale]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[bahari ya Hindi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kwale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kwale]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ct1jaadthiq9gwwaxi7uytr2gn5d7wj Mto Mwereni 0 103993 1554476 1041197 2026-05-27T19:15:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554476 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kwale]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[bahari ya Hindi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kwale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kwale]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ct1jaadthiq9gwwaxi7uytr2gn5d7wj Mto Vigurungani 0 104009 1554544 1041213 2026-05-27T19:26:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554544 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kwale]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (kwenye [[bahari ya Hindi]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kwale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kwale]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ct1jaadthiq9gwwaxi7uytr2gn5d7wj Mto Dzihana 0 104023 1554904 1041232 2026-05-27T20:25:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554904 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kilifi]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[pwani]]). ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kilifi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kilifi]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 3auhy8y16k92snwlphuz2ug9fb8qjpk Mto Koromi 0 104038 1554896 1041247 2026-05-27T20:24:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554896 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Kilifi]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[pwani]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kilifi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kilifi]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] fwzdstc7tfrgncrr6fwmkyahadnu5vz Mto Gurusumes 0 104094 1554076 1041309 2026-05-27T18:11:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554076 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Tana River]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[pwani]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[Mto Tana]] na hatimaye [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Tana River]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tana River]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] si0jx68yc47l1oafhxzz9nl7snhhtil Mto Ilangi 0 104116 1554488 1041331 2026-05-27T19:17:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554488 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Tana River]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[pwani]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[Mto Tana]] na hatimaye [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Tana River]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tana River]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 12l5o9r4dd4clcmjo9shzoum8036jw9 Mto Mitani (Tana River) 0 104133 1554561 1041350 2026-05-27T19:29:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554561 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Tana River]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[pwani]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[Mto Tana]] na hatimaye [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Tana River]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tana River]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 12l5o9r4dd4clcmjo9shzoum8036jw9 Sandra A. Mushi 0 104668 1555216 1525149 2026-05-28T10:04:05Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555216 wikitext text/x-wiki {{Mtu |rangi = |jina =Sandra A. Mushi |picha =Sandra Seated01.jpg |maelezo_ya_picha = |jina la kuzaliwa = |alizaliwa = 28 Februari 1974 |alikufa = |nchi =Tanzania |kazi yake =Msanifu |ndoa = |wazazi = |watoto = |tovuti rasmi = }} '''Sandra Aikaruwa Mushi''' (alizaliwa [[28 Februari]] [[1974]]) ni [[mwanamke]] [[Mtanzania]] ambaye ni [[msanifu]] wa mambo ya ndani ya majengo na [[mwanzilishi]] wa [[kampuni]] ya [http://www.creativestudios.co.tz/ Creative Studios Limited] mjini [[Dar es Salaam]], [[Tanzania]].<ref>http://www.sheroes.co.tz/sheroes.html {{Wayback|url=http://www.sheroes.co.tz/sheroes.html |date=20190308083906 }} iliangaliwa tar 7 March 2019</ref>. Pia ni mwanachama wa [http://www.iida.org/#!/ International Interior Design Association] na [https://www.iidprofessions.org.za/ The African Institue Of Interior Design Professions]<ref>{{Rejea tovuti |url=https://www.iidprofessions.org.za/listing-by-area/dar-es-salaam/professional-interior-designers |title=Nakala iliyohifadhiwa |accessdate=2018-09-24 |archivedate=2017-11-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171105215604/http://www.iidprofessions.org.za/listing-by-area/dar-es-salaam/professional-interior-designers }}</ref> na [[mwandishi]] wa [[hadithi]]<ref>http://www.authorsden.com/visit/viewshortstories_all.asp?Authorid=28003&order=title&page=1</ref><ref>[https://www.africanwriter.com/author/sandra-a-mushi/ Author - Sandra A. Mushi] {{Wayback|url=https://www.africanwriter.com/author/sandra-a-mushi/ |date=20190718091737 }} kwenye tovuti ya www.africanwriter.com, iliangaliwa Septemba 2018</ref> na [[mashairi]]<ref>{{Cite web |url=http://badilishapoetry.com/sandra-a-mushi/ |title=Nakala iliyohifadhiwa |accessdate=2018-09-08 |archive-date=2019-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190202152006/http://badilishapoetry.com/sandra-a-mushi/ |url-status=dead }}</ref> yanayolenga matatizo na changamoto wanazopata wanawake na [[watoto]]. ==Hadithi zake== #A Choice #A Leaking Roof #Bride Price #Family Business #Her Eyes #Her Mother #Imbeciles #Jasmine #Kokushiba #Lunch #Miscounted Dreams #Oil On Water #Shattered Dreams<ref>[https://www.africanwriter.com/shattered-dreams-fiction-by-sandra-a-mushi/ Shattered Dreams: Fiction by Sandra A. Mushi] {{Wayback|url=https://www.africanwriter.com/shattered-dreams-fiction-by-sandra-a-mushi/ |date=20190824072038 }}, kwenye tovuti ya www.africanwriter.com, iliangaliwa Septemba 2018</ref> #Stupid Women #Stains on My Khanga (Mkusanyiko wa hadithi fupi), Hadithi Media, Centurion (Gauteng, South Africa) 2014, ISBN13 9780620584753<ref>[https://www.goodreads.com/book/show/23482409-stains-on-my-khanga Stains on My Khanga], kwenye tovuti ya goodreads.com, iliangaliwa septemba 2018</ref> ==Marejeo== {{reflist}} {{mbegu-mwandishi}} {{BD|1974|}} [[Jamii:Wanawake wa Tanzania]] [[Jamii:Waandishi wa Tanzania]] [[Jamii:Wiki Loves Women Tanzania]] 0b1luzsodl7dsha38myyanp5nghxfn0 Mto Ikindu (Embu) 0 104876 1554044 1044329 2026-05-27T18:06:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554044 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Embu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] ambao ndio mrefu kuliko [[Mito ya Kenya|yote nchini]] na unaishia katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Embu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Embu]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] cjp5601qgfsoyvhtcydjpbkxipn1nva Mto Kathanguni 0 104892 1554122 1044345 2026-05-27T18:18:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554122 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Embu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] ambao ndio mrefu kuliko [[Mito ya Kenya|yote nchini]] na unaishia katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Embu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Embu]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] cjp5601qgfsoyvhtcydjpbkxipn1nva Mto Rututu 0 104910 1554197 1044367 2026-05-27T18:31:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554197 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Embu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] ambao ndio mrefu kuliko [[Mito ya Kenya|yote nchini]] na unaishia katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Embu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Embu]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] cjp5601qgfsoyvhtcydjpbkxipn1nva Mto Jilango 0 104927 1554736 1044417 2026-05-27T19:57:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554736 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Garissa]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Garissa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Garissa]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] fxmprss0ouj3p82fxdrkw1cy5ckgkne Mkondo wa Mkumbi 0 104947 1554861 1044439 2026-05-27T20:18:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554861 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Lamu]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Lamu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Lamu]] 97537wzmmkt8h36rfhxigilvfmh3olq Mto Laga Badoda 0 104954 1554908 1044449 2026-05-27T20:26:03Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554908 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Wajir]], [[kaskazini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Juba]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]] nchini [[Somalia]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Wajir]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Wajir]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 9h09t0oi99cpcnm9n0tzej0he7ig6vc Mto Engare Sirgon 0 105034 1554451 1044628 2026-05-27T19:11:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554451 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Isiolo]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Juba]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]] nchini [[Somalia]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Isiolo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Isiolo]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] tmcyo2ow8nveqr1d9o6rp4in4ouig6h Mto Lolkoitoi 0 105061 1554521 1044690 2026-05-27T19:23:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554521 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Isiolo]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Juba]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]] nchini [[Somalia]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Isiolo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Isiolo]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] tmcyo2ow8nveqr1d9o6rp4in4ouig6h Mto Mlunguni (Isiolo) 0 105071 1554259 1044702 2026-05-27T18:41:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554259 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Isiolo]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Isiolo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Isiolo]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 7wvpqsvuacv0kjeiaxaah0x7ni2mmtb Mto Palaglan 0 105086 1554606 1044718 2026-05-27T19:36:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554606 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Isiolo]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Juba]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]] nchini [[Somalia]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Isiolo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Isiolo]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] tmcyo2ow8nveqr1d9o6rp4in4ouig6h Mto Laga Merille 0 105135 1553962 1044801 2026-05-27T17:53:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553962 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Isiolo]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Juba]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]] nchini [[Somalia]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Isiolo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Isiolo]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] d3ve68yottgndu0ti5o9vn27w712q5h Mto Kishusi 0 105150 1554527 1044822 2026-05-27T19:24:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554527 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Taita-Taveta]], [[kusini]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Galana]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Taita-Taveta]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Taita-Taveta]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] ndn1w4e0nvf0xdxoengitn7bpwii5px Mto Gathanji (Kiambu) 0 105182 1554406 1044885 2026-05-27T19:04:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554406 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] submifuh2knmlshchx3o1vpaw6lgpbe Mto Karangi 0 105201 1554480 1044905 2026-05-27T19:16:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554480 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] submifuh2knmlshchx3o1vpaw6lgpbe Mto Kiariga 0 105218 1554552 1044924 2026-05-27T19:28:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554552 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] submifuh2knmlshchx3o1vpaw6lgpbe Mto Kivuvu (Kiambu) 0 105234 1554638 1044941 2026-05-27T19:42:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554638 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] submifuh2knmlshchx3o1vpaw6lgpbe Mto Matimbei 0 105251 1554703 1044959 2026-05-27T19:52:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554703 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] submifuh2knmlshchx3o1vpaw6lgpbe Mto Niara (Kiambu) 0 105268 1554176 1044977 2026-05-27T18:27:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554176 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] glaq12sn3nbpchnjs38d39vk2m4p9ia Mto Niendu 0 105269 1554767 1044978 2026-05-27T20:02:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554767 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] submifuh2knmlshchx3o1vpaw6lgpbe Mto Susumwa 0 105286 1554828 1044997 2026-05-27T20:12:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554828 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kiambu]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kiambu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] submifuh2knmlshchx3o1vpaw6lgpbe Mto Karie (Kirinyaga) 0 105318 1554900 1045100 2026-05-27T20:24:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554900 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya Kirinyaga]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kirinyaga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kirinyaga]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] qhos0p1m0ppnqgcnis376cjsj6tsnpl Mto Kangaita 0 105333 1554381 1045115 2026-05-27T19:00:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554381 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kirinyaga]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kirinyaga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kirinyaga]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] k2anaeglpypw8w2fiqqor147neeyem8 Mto Mukou 0 105350 1554458 1045132 2026-05-27T19:13:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554458 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kirinyaga]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kirinyaga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kirinyaga]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] k2anaeglpypw8w2fiqqor147neeyem8 Mto Thiara (Kirinyaga) 0 105368 1554528 1045152 2026-05-27T19:24:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554528 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kirinyaga]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kirinyaga]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kirinyaga]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] k2anaeglpypw8w2fiqqor147neeyem8 Mto Kalungu (Kitui) 0 105500 1554895 1045484 2026-05-27T20:23:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554895 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Keyeni 0 105567 1553999 1045587 2026-05-27T17:58:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553999 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Kitulani (Kitui) 0 105585 1554086 1045606 2026-05-27T18:12:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554086 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Mandingu 0 105604 1554157 1045631 2026-05-27T18:24:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554157 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Mewee 0 105620 1554232 1045649 2026-05-27T18:37:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554232 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Mui (Kitui) 0 105632 1554640 1045662 2026-05-27T19:42:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554640 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili katika ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 96aqq5d46l0tclzo10xvea36gpnuvdu Mto Mombasa 0 105638 1554316 1045669 2026-05-27T18:50:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554316 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Munvooni 0 105641 1554463 1045672 2026-05-27T19:13:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554463 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 06y3nr4po9641tzt5t556u0gs8efiyt Mto Mwenzwa 0 105658 1554395 1045691 2026-05-27T19:03:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554395 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Ngolomo 0 105718 1554474 1045864 2026-05-27T19:15:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554474 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Nzetu 0 105735 1554542 1045883 2026-05-27T19:26:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554542 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Ukongo 0 105753 1554631 1045902 2026-05-27T19:41:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554631 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Yinzyei 0 105769 1554701 1045921 2026-05-27T19:52:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554701 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Kitui]], [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Kitui]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5kyom3spws85ysbocntmg0zty2juur2 Mto Arage 0 105791 1554839 1045956 2026-05-27T20:14:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554839 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Marsabit]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]] nchini [[Somalia]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Marsabit]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Marsabit]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 7rm99l5xxb5zbg47x8tdq46vguadtg2 Mto Laga Diribsoi 0 105807 1554909 1045973 2026-05-27T20:26:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554909 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Marsabit]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] ambao unaingia katika [[Bahari ya Hindi]] nchini [[Somalia]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Marsabit]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Marsabit]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 7rm99l5xxb5zbg47x8tdq46vguadtg2 Mto Kathimbi 0 105867 1554035 1046067 2026-05-27T18:04:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554035 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Meru]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Meru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Meru]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] njh74261ejs30rtmlkanb472hle9stz Mto Mathanjui 0 105885 1554116 1046087 2026-05-27T18:17:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554116 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Meru]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Meru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Meru]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] njh74261ejs30rtmlkanb472hle9stz Mto Gathanda 0 105930 1553968 1046178 2026-05-27T17:53:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553968 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Murang'a]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Murang’a]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Murang'a]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 2tjopag1z5yh0koktux941aul1ktcbu Mto Ragia 0 105973 1553969 1046227 2026-05-27T17:54:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553969 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Murang'a]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Murang’a]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Murang'a]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] mrrk5k8hz4n35bjdgkaph46g24wi2i5 Mto Engare Syiana 0 106093 1554249 1046531 2026-05-27T18:39:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554249 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyandarua]], katikati ya [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyandarua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyandarua]] 5razmvc4frwx923pnszt0pdk5j77qc2 Mto Kariani 0 106109 1554332 1046547 2026-05-27T18:53:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554332 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyandarua]], katikati ya [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyandarua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyandarua]] 5razmvc4frwx923pnszt0pdk5j77qc2 Mto Makungi (Nyandarua) 0 106125 1554420 1046563 2026-05-27T19:06:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554420 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyandarua]], katikati ya [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyandarua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyandarua]] 5razmvc4frwx923pnszt0pdk5j77qc2 Mto Oloronyo 0 106141 1554489 1046579 2026-05-27T19:17:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554489 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyandarua]], katikati ya [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyandarua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyandarua]] 5razmvc4frwx923pnszt0pdk5j77qc2 Mto Gachiguini 0 106217 1554189 1046885 2026-05-27T18:29:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554189 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5tt613bk3lg3l6508fzdts9l9664vqy Mto Gunia 0 106234 1554266 1046903 2026-05-27T18:42:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554266 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5tt613bk3lg3l6508fzdts9l9664vqy Mto Kahohi 0 106251 1554358 1046922 2026-05-27T18:57:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554358 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5tt613bk3lg3l6508fzdts9l9664vqy Mto Kariara (Nyeri) 0 106268 1554434 1046941 2026-05-27T19:09:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554434 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5tt613bk3lg3l6508fzdts9l9664vqy Mto Kazita 0 106288 1554503 1046974 2026-05-27T19:20:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554503 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5tt613bk3lg3l6508fzdts9l9664vqy Mto Mwathe 0 106306 1554585 1046993 2026-05-27T19:33:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554585 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5tt613bk3lg3l6508fzdts9l9664vqy Mto Nanyuki Kusini 0 106310 1554278 1046998 2026-05-27T18:44:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554278 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] eo9ttmrxlscvo11mr1dxpe26glist6l Mto Siha 0 106401 1554661 1047220 2026-05-27T19:45:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554661 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Nyeri]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Nyeri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 5tt613bk3lg3l6508fzdts9l9664vqy Mto Kamagogo 0 106423 1554329 1047246 2026-05-27T18:52:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554329 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Tharaka-Nithi]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Tharaka-Nithi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tharaka-Nithi]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 2o5trkgxfwahxej065quw5e2ukrk97o Mto Mara (Tharaka-Nithi) 0 106439 1554412 1047262 2026-05-27T19:05:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554412 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Tharaka-Nithi]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Tharaka-Nithi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tharaka-Nithi]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 2o5trkgxfwahxej065quw5e2ukrk97o Mto Ngoru 0 106447 1554453 1047270 2026-05-27T19:12:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554453 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Tharaka-Nithi]], katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]], ambao ndio mrefu kuliko yote nchini, na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Tharaka-Nithi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tharaka-Nithi]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 2o5trkgxfwahxej065quw5e2ukrk97o Mto Ikumba 0 106527 1554533 1047551 2026-05-27T19:25:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554533 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Ititu (Makueni) 0 106535 1554742 1047559 2026-05-27T19:58:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554742 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] gu031hcn7v3wv8phx4jrjk15yqbttzm Mto Kalawa (Makueni) 0 106544 1554622 1047568 2026-05-27T19:39:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554622 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Kikameni 0 106560 1554693 1047584 2026-05-27T19:51:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554693 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Kisyusyu 0 106576 1554758 1047601 2026-05-27T20:01:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554758 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Kwandeke 0 106593 1554815 1047619 2026-05-27T20:10:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554815 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Kyangima 0 106609 1554882 1047636 2026-05-27T20:21:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554882 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Mumbole 0 106701 1553985 1047822 2026-05-27T17:56:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553985 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Ndungumu 0 106718 1554075 1047839 2026-05-27T18:11:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554075 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Singa (Makueni) 0 106734 1554147 1047857 2026-05-27T18:22:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554147 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Wanduli 0 106750 1554215 1047873 2026-05-27T18:34:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554215 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Makueni]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] dxqhesih7dsatmf20elxaaj6300vmgx Mto Inon Korvirr 0 106783 1554616 1048081 2026-05-27T19:38:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554616 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bxbelrrzc5gk89adhb556sci94r200w Mto Kawituuo 0 106807 1554105 1048107 2026-05-27T18:15:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554105 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 57hmka34rvwb5j8h3sytp87qk7lg4x0 Mto Kitheuni 0 106818 1554689 1048120 2026-05-27T19:50:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554689 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bxbelrrzc5gk89adhb556sci94r200w Mto Maluva 0 106841 1554749 1048144 2026-05-27T19:59:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554749 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bxbelrrzc5gk89adhb556sci94r200w Mto Mathuatha 0 106853 1554178 1048157 2026-05-27T18:28:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554178 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 57hmka34rvwb5j8h3sytp87qk7lg4x0 Mto Muoni (Machakos) 0 106870 1554809 1048195 2026-05-27T20:09:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554809 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bxbelrrzc5gk89adhb556sci94r200w Mto Tulimyumbu 0 106894 1554256 1048221 2026-05-27T18:40:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554256 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] 57hmka34rvwb5j8h3sytp87qk7lg4x0 Mto Ngoma (Machakos) 0 106898 1554875 1048225 2026-05-27T20:20:33Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554875 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Machakos]], kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Machakos]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bxbelrrzc5gk89adhb556sci94r200w Mto Asure 0 106921 1554475 1048252 2026-05-27T19:15:43Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554475 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] kk10ewrw4dd1n5ff94i14h3kd4mhkmg Mto Enaibor 0 106926 1554605 1048258 2026-05-27T19:36:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554605 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b5shseapvtdauhxa2aluul43dg0trc8 Mto Idepes 0 106946 1554681 1048280 2026-05-27T19:49:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554681 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b5shseapvtdauhxa2aluul43dg0trc8 Mto Langata Sein 0 106963 1554744 1048298 2026-05-27T19:59:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554744 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b5shseapvtdauhxa2aluul43dg0trc8 Mto Naiputa 0 106979 1554801 1048314 2026-05-27T20:08:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554801 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b5shseapvtdauhxa2aluul43dg0trc8 Mto Olare Lamun 0 106995 1554865 1048330 2026-05-27T20:18:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554865 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b5shseapvtdauhxa2aluul43dg0trc8 Mto Posimuru 0 107044 1553967 1048383 2026-05-27T17:53:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553967 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b5shseapvtdauhxa2aluul43dg0trc8 Mto Engare Ngosorr 0 107074 1554347 1048414 2026-05-27T18:55:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554347 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] i1lcswnge0a4an2wfg8t10q4207d6eg Mto Kishankuatet 0 107090 1554428 1048430 2026-05-27T19:08:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554428 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] i1lcswnge0a4an2wfg8t10q4207d6eg Mto Nosagami 0 107106 1554497 1048446 2026-05-27T19:19:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554497 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] i1lcswnge0a4an2wfg8t10q4207d6eg Mto Olngakuala 0 107123 1554576 1048463 2026-05-27T19:31:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554576 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] i1lcswnge0a4an2wfg8t10q4207d6eg Mto Siabi 0 107139 1554656 1048479 2026-05-27T19:45:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554656 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] i1lcswnge0a4an2wfg8t10q4207d6eg Mto Wamgong 0 107142 1554055 1048482 2026-05-27T18:07:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554055 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kaunti ya Narok]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Narok]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b5shseapvtdauhxa2aluul43dg0trc8 Mto Chamarubia 0 107160 1554789 1048526 2026-05-27T20:06:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554789 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] ulio mrefu kuliko yote nchini na unaishia katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] elohjmh3t1whh0nsi1rpf7x98mtud8t Mto Kapkandiwa 0 107238 1554214 1048666 2026-05-27T18:34:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554214 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] shb17kvdn7buoorr15nvvb2qp5zbe0s Mto Kures 0 107287 1554297 1048751 2026-05-27T18:47:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554297 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] shb17kvdn7buoorr15nvvb2qp5zbe0s Mto Lokwakipi 0 107313 1554164 1048797 2026-05-27T18:25:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554164 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Kenya]], kuanzia mpakani mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:ziwa Turkana]] jirwsmwos2zkev39vt7xvv50ufnt4tl Mto Masyungwa 0 107342 1554228 1048906 2026-05-27T18:36:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554228 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] bjbjgpz5mvfdciqdd2jpzcvaf4kqbdi Mto Nabukut 0 107385 1554085 1048981 2026-05-27T18:12:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554085 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]]-[[magharibi]] mwa [[Kenya]], mpakani mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] efuxfyvbobmku4oquj2lg85sjq3j9an Mto Nasaia 0 107401 1554046 1049006 2026-05-27T18:06:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554046 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Kenya]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] dyiyh34dpju07rltugkqq2tmof9t6e7 Mto Ngutoto Ombaar 0 107416 1554510 1049022 2026-05-27T19:21:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554510 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana kusini mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] gjdxlqm35fgnufrt71gvtdrj63ixp55 Mto Ofula 0 107430 1554382 1049037 2026-05-27T19:01:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554382 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] shb17kvdn7buoorr15nvvb2qp5zbe0s Mto Rumindi 0 107445 1554879 1049053 2026-05-27T20:21:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554879 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] cerfofq85ag0w6rnq83g1oc4t8zgbqy Mto Thowa 0 107648 1554610 1050366 2026-05-27T19:37:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554610 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[mashariki]] mwa [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Tana]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:mto Tana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] c13wfe6b4jm25cuzlp9e0rx34xyzo5f Mto Tura (Jubba) 0 107654 1554614 1050374 2026-05-27T19:38:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554614 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katikati ya [[Kenya]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Jubba]] na hatimaye katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Mto Jubba]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] s3w4om7j1674tbktm5wbtn6g0cmmqke Mto Kawala (Turkana) 0 107735 1554658 1050721 2026-05-27T19:45:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554658 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[kaunti ya Turkana]], [[kaskazini]] [[magharibi]] mwa [[Kenya]] (eneo la [[Bonde la Ufa la Afrika Mashariki]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Kenya]] * [[Orodha ya mito ya kaunti ya Turkana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Mito ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 0y2j8o7ye6jdii5unqobui04b1kydwn Mto Engare Nairobi Kusini 0 107817 1554008 1050995 2026-05-27T18:00:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554008 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Tanzania]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Athi-Galana-Sabaki]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mto Galana]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] mraim2c6axucc5rkprydgf8f983gt8v Mto Makasumbi 0 107839 1554671 1051032 2026-05-27T19:47:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554671 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katikati ya [[Tanzania]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Rufiji]] na hatimaye katika [[Bahari Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mto Rufiji]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] o5tc8jomdlllp96ca4j5z5ug196wn38 Mto Kianga 0 107875 1554032 1051185 2026-05-27T18:04:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554032 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[kisiwa]] cha [[Unguja]] ([[Tanzania]]). [[Maji]] yake yanaishia katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Unguja]] [[Jamii:Zanzibar]] [[Jamii:Bahari ya Hindi]] tqm778ckesz5jx2du5cgar3phnysq9g Mto Musa (Singida) 0 107885 1554912 1051198 2026-05-27T20:26:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554912 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katikati ya [[Tanzania]], katika [[mkoa wa Singida]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Singida]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Singida]] nam2b2so4ty8o4k3xrwm57wb1vix1et Mto Olgedyu 0 107897 1554346 1051212 2026-05-27T18:55:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554346 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Tanzania]]. ==Tazama pia== * [[Mito ya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Tanzania}} {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Mito ya Tanzania]] ii847x84lbk7gnnd163zftkw1zmt7uf Mlima Benamapinde 0 108093 1554842 1051841 2026-05-27T20:15:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554842 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Dodoma]], katikati ya [[Tanzania]]. [[Kilele]] kina [[urefu]] wa [[mita]] 1,226 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya milima ya mkoa wa Dodoma]] * [[Orodha ya milima ya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Dodoma]] artknxyw2cfab8pcqvrfuapjna5f7m6 Mlima Imagi Base South 0 108111 1554668 1051875 2026-05-27T19:47:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554668 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Iringa]] nchini [[Tanzania]]. [[Kilele]] kina [[urefu]] wa [[mita]] 1,427 juu ya [[usawa wa bahari]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya milima ya mkoa wa Iringa]] *[[Orodha ya milima ya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Milima ya Tanzania]] [[Jamii:Milima ya Afrika]] [[Jamii:Mkoa wa Iringa]] spa1asl0npu1u2lucyt3pl67v7fd0zc Orodha ya milima ya mkoa wa Ruvuma 0 108522 1554711 1053920 2026-05-27T19:54:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554711 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Orodha ya milima ya mkoa wa Ruvuma''' inataja kwa mpangilio wa [[alfabeti]] baadhi tu ya [[milima]] ya eneo hilo la [[Tanzania]] [[kusini]]. * [[Milima ya Madambasi]] * [[Mlima Lisenga]] * [[Mlima Madunda]] ==Tazama pia== * [[Orodha ya milima ya Tanzania]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruvuma]] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Orodha za kijiografia]] [[Jamii:Jiografia ya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Ruvuma]] [[Jamii:Milima ya Tanzania]] r9xz5k241fikw0vvr3rdeaf15dydavp Tshikapa 0 108679 1553983 1054668 2026-05-27T17:56:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553983 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement   |official_name = Tshikapa |other_name = |native_name =  |nickname = |settlement_type =  |motto =  |image_skyline = |imagesize = |image_caption = |image_flag = |flag_size = |image_seal = |seal_size = |image_shield = |shield_size = |image_blank_emblem = |blank_emblem_type = |blank_emblem_size = |image_map = |mapsize = |map_caption = |image_map1 = |mapsize1 = |map_caption1 = |image_dot_map = |dot_mapsize = |dot_map_caption = |dot_x = |dot_y = |pushpin_map = |pushpin_label_position = |pushpin_map_caption =  |subdivision_type = Country |subdivision_name = [[Image:Flag of the Democratic Republic of the Congo.svg|25px]] [[Democratic Republic of the Congo]] |subdivision_type1 = [[Mikoa ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo|Mkoa]] |subdivision_name1 = [[mkoa wa Kasai|Kasai]] |subdivision_type2 = |subdivision_name2 = |subdivision_type3 = |subdivision_name3 = |subdivision_type4 = |subdivision_name4 =  |government_footnotes = |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 =  |leader_name1 = |leader_title2 = |leader_name2 = |leader_title3 = |leader_name3 = |leader_title4 = |leader_name4 = |established_title = |established_date = |established_title2 =  |established_date2 = |established_title3 =  |established_date3 =  |area_magnitude = |area_footnotes = |area_total_km2 = |area_land_km2 =  |area_water_km2 = |area_total_sq_mi = |area_land_sq_mi = |area_water_sq_mi = |area_water_percent = |area_urban_km2 = |area_urban_sq_mi = |area_metro_km2 = |area_metro_sq_mi = |area_blank1_title = |area_blank1_km2 = |area_blank1_sq_mi =  |population_as_of =2012 |population_footnotes = |population_note = |population_total =587548 |population_density_km2 =auto |population_density_sq_mi = |population_metro = |population_density_metro_km2 = |population_density_metro_sq_mi = |population_urban = |population_density_urban_km2 = |population_density_urban_sq_mi = |population_blank1_title = |population_blank1 = |population_blank2_title = |population_blank2 = |population_density_blank1_km2 = |population_density_blank1_sq_mi =  |timezone = |utc_offset = |timezone_DST = |utc_offset_DST = |coordinates = |elevation_footnotes =  |kimo_m = |elevation_ft =  |postal_code_type =  |postal_code = |area_code = |blank_name = |blank_info = |blank1_name = [[Lugha za Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo|Lugha]] |blank1_info = |website = |footnotes = }} [[Picha:Aerial photograph of Kananga.jpg|thumb|250px|Kananga kutoka angani, 2012.]] '''Tshikapa''' ni [[mji]] mkubwa zaidi wa [[mkoa wa Kasai]] katika [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]]. Wakazi ni 587,548. [[Mji]] uko kwenye [[mto Tshikapa]] na [[mto Kasai]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo}} [[Category:Mkoa wa Kasai]] [[Category:Miji ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] 4jc70onl2bzfchxc3l6jwe36jya1hgp Kisiwa cha Sangi 0 108745 1554437 1054995 2026-05-27T19:09:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554437 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kisiwa]] kimojawapo cha [[mkoa wa Tanga]], nchini [[Tanzania]], ambacho kinapatikana katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi]] [[Jamii:Mkoa wa Tanga]] bj80v2odnh94nmoorslito2ga2bgnk9 Kisiwa cha Fanjove cha Kaskazini 0 108758 1554783 1055015 2026-05-27T20:05:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554783 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kisiwa]] kimojawapo cha [[mkoa wa Pwani]], nchini [[Tanzania]], ambacho kinapatikana katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-pwani}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi]] [[Jamii:Mkoa wa Pwani]] 74ekvlnqsihwvv155klqglllaeziwul Kisiwa cha Nono 0 108785 1554850 1055079 2026-05-27T20:16:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554850 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kisiwa]] kimojawapo cha [[mkoa wa Lindi]], nchini [[Tanzania]], ambacho kinapatikana katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-lindi}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi]] [[Jamii:Mkoa wa Lindi]] grodkreul8w9bt6bd6wo6bkvbmgvlec Kisiwa cha Nyeke 0 108804 1554532 1055106 2026-05-27T19:24:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554532 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Unguja Kusini]], [[Zanzibar]], nchini [[Tanzania]], ambacho kinapatikana katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi]] [[Jamii:Mkoa wa Unguja Kusini]] owb2buxjamb23m69s7ba6q80fs8q5k4 Kisiwa cha Kokota 0 108835 1554725 1055151 2026-05-27T19:56:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554725 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Pemba Kaskazini]], [[Zanzibar]], nchini [[Tanzania]], ambacho kinapatikana katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] * [[Funguvisiwa la Zanzibar]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi]] [[Jamii:Mkoa wa Pemba Kaskazini]] [[Jamii:Zanzibar]] lbb88o7ck1p8c3aug50j4i130z8yht9 Kisiwa cha Sumwago 0 108863 1554131 1055179 2026-05-27T18:20:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554131 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Pemba Kusini]], [[Zanzibar]], nchini [[Tanzania]], ambacho kinapatikana katika [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] * [[Funguvisiwa la Zanzibar]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-TZ}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi]] [[Jamii:Mkoa wa Pemba Kusini]] [[Jamii:Zanzibar]] 31e36fnpgwvalmhcnmn8839cirnduk9 Kisiwa cha Nyabugudzi 0 108910 1554004 1055257 2026-05-27T17:59:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554004 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Geita]], nchini [[Tanzania]], ambacho kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-geita}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Geita]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] 8voqzar4b2o3nk4s2aixtxdxx7vu00f Kisiwa cha Luanji 0 108927 1554889 1055294 2026-05-27T20:22:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554889 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Mwanza]], [[kaskazini]] mwa [[Tanzania]]. Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-mwanza}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mwanza]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] h7gzynaigcm7wrhahdofvidlqegzh2x Kisiwa cha Namatembe 0 108968 1554720 1055343 2026-05-27T19:55:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554720 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Wilaya ya Ukerewe]], [[mkoa wa Mwanza]], [[kaskazini]] mwa [[Tanzania]]. Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-mwanza}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Wilaya ya Ukerewe]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] k0j346ndpewijeeaix2x37409y9hig2 Kisiwa cha Kiamugasire 0 108989 1554405 1055367 2026-05-27T19:04:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554405 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Mara]], [[kaskazini]] mwa [[Tanzania]]. Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-mara}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mara]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] razefv8kcge1d4bat7uzy792jd95twf Kisiwa cha Masakara 0 109005 1554479 1055385 2026-05-27T19:16:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554479 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Mara]], [[kaskazini]] mwa [[Tanzania]]. Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-mara}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mara]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] razefv8kcge1d4bat7uzy792jd95twf Kisiwa cha Ramawe 0 109022 1554551 1055403 2026-05-27T19:27:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554551 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Mara]], [[kaskazini]] mwa [[Tanzania]]. Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-mara}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mara]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] razefv8kcge1d4bat7uzy792jd95twf Kisiwa cha Mikongolo 0 109044 1554206 1055437 2026-05-27T18:32:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554206 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[mkoa wa Rukwa]], [[magharibi]] mwa [[Tanzania]]. Kinapatikana katika [[ziwa Tanganyika]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Tanzania]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-rukwa}} [[Jamii:Visiwa vya Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Rukwa]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] qm5if98elkc82n1wlqp6vc124f1mhp8 Kisiwa cha Buyange 0 109285 1554808 1056039 2026-05-27T20:09:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554808 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] [[kusini]] ([[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]], [[Wilaya ya Kalangala]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Wilaya ya Kalangala]] jehxo2ocj76you2j5mnogwltrgu66oi Kisiwa cha Buziri 0 109288 1554304 1056042 2026-05-27T18:48:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554304 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] [[kusini]] ([[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]], [[Wilaya ya Buvuma]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Wilaya ya Buvuma]] o965si2uuysvmi46x6y48nvsqct5176 Kalima 0 109307 1554397 1056086 2026-05-27T19:03:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554397 wikitext text/x-wiki '''Kalima''' ni [[mji]] wa [[mkoa wa Maniema]] katika [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]](<ref>[http://www.maplandia.com/democratic-republic-congo/kivu/kalima-2-34-0-s-26-37-0-e/ www.maplandia.com]</ref><ref>National Geographic Atlas of the World: Revised Sixth Edition, [[National Geographic Society]], 1992</ref>). [[Idadi]] ya wakazi ni 41,776 hivi ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2004]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] == Marejeo == {{reflist}} {{coord|02|34|00|S| 26|37|00|E|display=title}} {{mbegu-jio-Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo}} [[Category:Mkoa wa Maniema]] [[Category:Miji ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] ktxpjlobdq9d1iblcmqpiqqqhtc6mmh Watsotso 0 109449 1554443 1056673 2026-05-27T19:10:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554443 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Watsotso''' ni kati ya [[Ukoo|koo]] kubwa za [[Waluhya]] (Abaluhya) katika [[magharibi]] ya [[Kenya]], hasa [[kaunti ya Kakamega]]. ==Viungo vya nje== * http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=bxk {{Makabila ya Kenya}} {{mbegu-utamaduni-KE}} [[Jamii:Makabila ya Kenya|Tsotso]] [[Jamii:Kaunti ya Kakamega]] 7pknonelk0t9h6foqdivz3tj9e6hila Kisiwa cha Mbive 0 109722 1554790 1057543 2026-05-27T20:06:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554790 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] [[kusini]] ([[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]], [[Wilaya ya Kalangala]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa wa eneo. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Wilaya ya Kalangala]] pl7ej21yo6kvxi3x2w4ht6h7f3enjo7 Kisiwa cha Mpuga 0 109729 1553975 1057551 2026-05-27T17:55:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553975 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] [[kusini]] ([[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]], [[Wilaya ya Buvuma]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa wa eneo. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Wilaya ya Buvuma]] 5anx14m6e67bwwitb5q4uixcx1wlx88 Kisiwa cha Nsimba 0 109761 1554059 1057586 2026-05-27T18:08:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554059 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] [[kusini]] ([[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]], [[Wilaya ya Buvuma]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa wa eneo. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Wilaya ya Buvuma]] 5anx14m6e67bwwitb5q4uixcx1wlx88 Kisiwa cha Semuganja Omutono 0 109784 1554855 1057648 2026-05-27T20:17:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554855 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] [[kusini]] ([[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]], [[Wilaya ya Kalangala]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa wa eneo. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Wilaya ya Kalangala]] pl7ej21yo6kvxi3x2w4ht6h7f3enjo7 Kisiwa cha Wabuziba 0 109793 1554135 1057659 2026-05-27T18:20:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554135 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] [[kusini]] ([[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]], [[Wilaya ya Buvuma]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa wa eneo. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Wilaya ya Buvuma]] 5anx14m6e67bwwitb5q4uixcx1wlx88 Kisiwa cha Kabaganja 0 109830 1554874 1057806 2026-05-27T20:20:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554874 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni kati ya [[visiwa]] vya [[Uganda]] ([[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|Mkoa wa Mashariki]], [[Wilaya ya Mayuge]]). Kinapatikana katika [[ziwa Nyanza]], la pili [[duniani]] kwa ukubwa wa eneo. ==Tazama pia== * [[Orodha ya visiwa vya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mayuge]] [[Jamii:Visiwa vya Uganda]] [[Jamii:Visiwa vya Ziwa Viktoria]] 3o09261dley7aea2zvc0i1ml1rj67ln Ziwa Harris Tarn 0 110055 1554418 1058262 2026-05-27T19:06:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554418 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[ziwa]] dogo la [[Kenya]] ([[kaunti ya Meru]])<ref>www.getamap.net</ref>. ==Tazama pia== • [[Orodha ya maziwa ya Kenya]] == Marejeo == {{Marejeo}} {{maziwa ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Maziwa ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Meru]] c48yrd5t3s00dfc8ehh1pt5zcqhonsh Ziwa Bilisa 0 110085 1554223 1058313 2026-05-27T18:35:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554223 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[ziwa]] dogo lisilo la kudumu la [[Kenya]] ([[kaunti ya Tana River]])<ref>www.getamap.net</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya maziwa ya Kenya]] == Marejeo == {{Marejeo}} {{maziwa ya Kenya}} {{mbegu-jio-KE}} [[Jamii:Maziwa ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tana River]] a8g61zmejo3e9hk03tbvtpy2simqyfc Mto Dangali (Uganda) 0 110255 1554298 1058978 2026-05-27T18:47:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554298 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Adjumani]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Adjumani]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 03vjx5fiflrujleut8w2nezxnqvnoat Mto Echele 0 110256 1554726 1058979 2026-05-27T19:56:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554726 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto]] [[Nile ya Albert]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Adjumani]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Adjumani]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] dtgc56mso4x91rfk0ds5f55c8ajahjq Mto Lomeruru 0 110265 1554062 1058989 2026-05-27T18:09:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554062 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Adjumani]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Adjumani]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] mvd2m6k7jvlrqgdp1xdgzgg7jxitxnl Mto Nyumazi 0 110277 1554383 1059002 2026-05-27T19:01:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554383 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Adjumani]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Adjumani]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 03vjx5fiflrujleut8w2nezxnqvnoat Mto Uji 0 110294 1554461 1059019 2026-05-27T19:13:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554461 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Adjumani]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Adjumani]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 03vjx5fiflrujleut8w2nezxnqvnoat Mto Chapeth 0 110306 1554898 1059038 2026-05-27T20:24:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554898 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Agago]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Agago]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 5sk50d0l4unm0co1yr3v7t14rv1qthr Mto Loitabela 0 110409 1554784 1059291 2026-05-27T20:05:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554784 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]] lililoko [[Kenya]] na [[Ethiopia]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amudat]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amudat]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] tambwsldgd46vn1lhgu33jjnpmgv5ge Mto Akore (Amuru) 0 110431 1554001 1059316 2026-05-27T17:59:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554001 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Ayangyang 0 110448 1554088 1059333 2026-05-27T18:13:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554088 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Kalakala (Uganda) 0 110466 1554160 1059353 2026-05-27T18:25:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554160 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Lagwenokutu 0 110498 1554236 1059438 2026-05-27T18:37:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554236 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Nyakachoto 0 110515 1554319 1059455 2026-05-27T18:51:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554319 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Omerpajugu 0 110531 1554401 1059472 2026-05-27T19:04:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554401 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Palulu 0 110548 1554477 1059490 2026-05-27T19:16:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554477 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Watkilere 0 110566 1554545 1059509 2026-05-27T19:27:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554545 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuru]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuru]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kwos0nqi5epqdrm5s8g5cktwq6zqs5y Mto Uru (Uganda) 0 110613 1554010 1059647 2026-05-27T18:00:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554010 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Arua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Arua]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1u6ri3zr4em3gadcsc1nkwuzexygyhn Mto Baria 0 110629 1554096 1059663 2026-05-27T18:14:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554096 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Arua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Arua]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1u6ri3zr4em3gadcsc1nkwuzexygyhn Mto Odro 0 110645 1554169 1059679 2026-05-27T18:26:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554169 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Arua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Arua]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1u6ri3zr4em3gadcsc1nkwuzexygyhn Mto Zakizava 0 110661 1554246 1059695 2026-05-27T18:39:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554246 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Arua]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Arua]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1u6ri3zr4em3gadcsc1nkwuzexygyhn Mto Ochamayom 0 110669 1554156 1059704 2026-05-27T18:24:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554156 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Dokolo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Dokolo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] hgvxyznhf2efs55nkpwwfuo0shk1ox9 Mto Gulu (Uganda) 0 110687 1554328 1059722 2026-05-27T18:52:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554328 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Gulu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Gulu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] amz5np7e821l9bdogpga7wtctnrdrwx Mto Pece (Gulu) 0 110705 1554410 1059740 2026-05-27T19:05:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554410 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Gulu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Gulu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] amz5np7e821l9bdogpga7wtctnrdrwx Mto Agwo 0 110721 1554485 1059761 2026-05-27T19:17:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554485 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Gulu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Gulu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] amz5np7e821l9bdogpga7wtctnrdrwx Mto Gimore 0 110737 1554559 1059777 2026-05-27T19:29:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554559 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Gulu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Gulu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] amz5np7e821l9bdogpga7wtctnrdrwx Mto Laminabili 0 110753 1554644 1059796 2026-05-27T19:43:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554644 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Gulu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Gulu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] amz5np7e821l9bdogpga7wtctnrdrwx Mto Lanyakalem 0 110794 1554708 1059932 2026-05-27T19:53:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554708 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Gulu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Gulu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] amz5np7e821l9bdogpga7wtctnrdrwx Mto Omoro (Gulu) 0 110810 1554771 1059948 2026-05-27T20:03:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554771 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Gulu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Gulu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] amz5np7e821l9bdogpga7wtctnrdrwx Mto Omoro (Kitgum) 0 110845 1554231 1059985 2026-05-27T18:36:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554231 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kitgum]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kitgum]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gvffiquct1ifjef1opuxh9mp2nn55y6 Mto Ayul 0 110870 1554315 1060065 2026-05-27T18:50:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554315 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kitgum]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kitgum]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gvffiquct1ifjef1opuxh9mp2nn55y6 Mto Lagwal 0 110886 1554394 1060081 2026-05-27T19:02:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554394 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kitgum]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kitgum]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gvffiquct1ifjef1opuxh9mp2nn55y6 Mto Lodokedanglobey 0 110902 1554473 1060097 2026-05-27T19:15:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554473 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kitgum]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kitgum]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gvffiquct1ifjef1opuxh9mp2nn55y6 Mto Odyeka 0 110918 1554541 1060113 2026-05-27T19:26:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554541 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kitgum]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kitgum]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gvffiquct1ifjef1opuxh9mp2nn55y6 Mto Porokoc 0 110934 1554630 1060129 2026-05-27T19:40:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554630 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kitgum]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kitgum]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gvffiquct1ifjef1opuxh9mp2nn55y6 Kimasedonia 0 111146 1554903 1061478 2026-05-27T20:25:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554903 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kimasedonia''' (''македонски јазик, makedonski jazik'') ni moja kati ya [[Lugha za Kihindi-Kiulaya]] kinachozungumzwa zaidi katika nchi ya [[Masedonia Kaskazini]]. Kimasedonia ni moja katika [[Muungano wa Lugha za Balkan]], ambao unajumlisha [[Kigiriki]], [[Kibulgaria]], [[Kiromania]], [[Kialbania]] na [[Kitorlakia]] ambacho kina [[lafudhi]] ya lugha ya [[Kiserbokroatia]]. Kimasedonia kinafanana hasa na Kibulgaria, lakini pia na Kiserbokroatia, ambavyo vyote vina [[asili]] moja ya [[Kislavoni]]. Wanaoongea Kimasedoniia ni watu [[milioni]] 2 hivi. {{mbegu-lugha}} [[Jamii:Lugha za Kislavoni]] [[Jamii:Lugha za Masedonia Kaskazini]] [[Jamii:Lugha za Bulgaria]] [[Jamii:Lugha za Ugiriki]] [[Jamii:Lugha za Serbia]] l5x0shyh6js6a2th2uvthgbuwnb35jc Mto Kaikwa 0 111235 1554390 1061768 2026-05-27T19:02:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554390 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kaabong]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kaabong]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] j1kxoctaa2s0x183e87wk62db5j37w6 Mto Kokolio 0 111261 1554468 1061833 2026-05-27T19:14:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554468 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kaabong]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kaabong]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] j1kxoctaa2s0x183e87wk62db5j37w6 Mto Lokupoi 0 111280 1554537 1061859 2026-05-27T19:25:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554537 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kaabong]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kaabong]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] j1kxoctaa2s0x183e87wk62db5j37w6 Mto Lubalangat 0 111297 1554627 1061878 2026-05-27T19:40:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554627 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kaabong]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kaabong]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] j1kxoctaa2s0x183e87wk62db5j37w6 Mto Nangen 0 111323 1554697 1061928 2026-05-27T19:51:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554697 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kaabong]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kaabong]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] j1kxoctaa2s0x183e87wk62db5j37w6 Mto Chuchu 0 111345 1554700 1061955 2026-05-27T19:52:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554700 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kotido]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kotido]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ekbh2gnsqpn04ssubmiteq57gt7zerw Mto Abalang 0 111356 1554834 1061966 2026-05-27T20:13:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554834 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Lira]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Lira]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] igd6319yes0wbq1b8hebg27ru5i1rzj Mto Akuru (Lamwo) 0 111384 1554635 1061999 2026-05-27T19:41:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554635 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Lamwo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Lamwo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] oqejyyxkqxsrijamfslk4gaj3x2qeb2 Mto Gal 0 111454 1554764 1062270 2026-05-27T20:02:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554764 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Lamwo]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Lamwo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Lamwo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] izmwlxfn0mnl7dfgf4qfmjnrx84ykco Mto Lakidodoi 0 111470 1554823 1062287 2026-05-27T20:12:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554823 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Lamwo]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Lamwo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Lamwo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] izmwlxfn0mnl7dfgf4qfmjnrx84ykco Mto Mujuri 0 111491 1554892 1062336 2026-05-27T20:23:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554892 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Lamwo]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Lamwo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Lamwo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] izmwlxfn0mnl7dfgf4qfmjnrx84ykco Mto Mita (Uganda) 0 111551 1554923 1062425 2026-05-27T20:28:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554923 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Maracha-Terego]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Maracha-Terego]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Maracha-Terego]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 83o5eqo7k0emf7ldj39hkho57e6sv3i Mto Ariu 0 111564 1554617 1062441 2026-05-27T19:38:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554617 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Moroto]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Moroto]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Moroto]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] j3r96366ixn3qgrk2o7ah1plo913ich Mto Angoji 0 111631 1553992 1062662 2026-05-27T17:57:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553992 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nebbi]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nebbi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nebbi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] dpt1a2kmxbk36eskb2hhk3bq7jeaj98 Mto Munyango 0 111648 1554083 1062684 2026-05-27T18:12:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554083 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nebbi]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nebbi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nebbi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] dpt1a2kmxbk36eskb2hhk3bq7jeaj98 Mto Orunga 0 111671 1554153 1062901 2026-05-27T18:23:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554153 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nebbi]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nebbi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nebbi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] dpt1a2kmxbk36eskb2hhk3bq7jeaj98 Mto Among (Uganda) 0 111685 1554793 1062953 2026-05-27T20:07:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554793 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nakapiripirit]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nakapiripirit]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nakapiripirit]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ta289dn1258zaxamuyxyz37f1iz9knf Mto Mosite 0 111711 1554858 1063031 2026-05-27T20:17:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554858 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nakapiripirit]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nakapiripirit]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nakapiripirit]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ta289dn1258zaxamuyxyz37f1iz9knf Mto Aminomir 0 111735 1554486 1063101 2026-05-27T19:17:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554486 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Oyam]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Oyam]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Oyam]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 5i0r5bqmm3awujjw6m7mzlh78gzgxm3 Mto Lii (Oyam) 0 111753 1554560 1063120 2026-05-27T19:29:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554560 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Oyam]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Oyam]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Oyam]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 5i0r5bqmm3awujjw6m7mzlh78gzgxm3 Mto Atar (Pader) 0 111872 1554225 1063456 2026-05-27T18:35:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554225 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Pader]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Pader]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Pader]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] rg1xqablvou4ymkchzlfpqd73sync0q Mto Lajeng 0 111890 1554311 1063474 2026-05-27T18:49:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554311 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Pader]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Pader]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Pader]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] rg1xqablvou4ymkchzlfpqd73sync0q Mto Okuba 0 111906 1554391 1063491 2026-05-27T19:02:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554391 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Pader]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Pader]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Pader]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] rg1xqablvou4ymkchzlfpqd73sync0q Mto Wangober 0 111922 1554470 1063507 2026-05-27T19:14:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554470 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Pader]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Pader]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Pader]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] rg1xqablvou4ymkchzlfpqd73sync0q Mto Ceke 0 111941 1554538 1063536 2026-05-27T19:25:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554538 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nwoya]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nwoya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nwoya]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] klyxqg94jykjk6lokquh6v8544zwczz Mto Kecharaba 0 111982 1554628 1063637 2026-05-27T19:40:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554628 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nwoya]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nwoya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nwoya]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] klyxqg94jykjk6lokquh6v8544zwczz Mto Nyaca 0 111998 1554698 1063653 2026-05-27T19:51:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554698 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nwoya]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nwoya]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nwoya]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] klyxqg94jykjk6lokquh6v8544zwczz Mto Ibiza 0 112016 1554761 1063671 2026-05-27T20:01:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554761 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Yumbe]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Yumbe]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Yumbe]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] k45uq4f1xg77sd8gvn12es1u5p1xqzs Mto Woyi 0 112033 1554818 1063688 2026-05-27T20:11:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554818 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Yumbe]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Yumbe]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Yumbe]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] k45uq4f1xg77sd8gvn12es1u5p1xqzs Mto Aloda 0 112045 1554006 1063738 2026-05-27T18:00:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554006 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[wilaya ya Zombo]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Zombo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Zombo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 589p63rwetqh1snitiasfetsc7ouupq Mto Owope 0 112056 1554885 1063749 2026-05-27T20:22:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554885 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Zombo]], [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|kaskazini]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Zombo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Zombo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1d89u9x76d6r4syncftnee01m59ofy4 Mto Omunyari 0 112334 1554750 1064671 2026-05-27T20:00:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554750 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Amuria]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Amuria]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Amuria]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] iojqvqkoaidlqm09fi1aa735x8glfas Mto Kasolwe 0 112392 1554810 1064841 2026-05-27T20:09:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554810 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Bugiri]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Bugiri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Bugiri]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] sirfik5i36gp6xx7uotxh8oi3528w5h Mto Nalumirambasa 0 112411 1554876 1064862 2026-05-27T20:20:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554876 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Bugiri]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Bugiri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Bugiri]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] sirfik5i36gp6xx7uotxh8oi3528w5h Mto Nambogo 0 112447 1553988 1064919 2026-05-27T17:57:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553988 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Busia]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Busia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Busia]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] mbwtfz2mipkn0btxcvavfmz05ofkfpi Orodha ya mito ya wilaya ya Bukwa 0 112482 1554680 1064999 2026-05-27T19:49:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554680 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Orodha ya mito ya wilaya ya Bukwa''' inataja kwa mpangilio wa [[alfabeti]] baadhi tu ya [[mito]] ya eneo hilo la [[Uganda]] [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]]. * [[Mto Amanyang]] * [[Mto Nyaluti]] * [[Mto Senendet]] ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Orodha za kijiografia]] [[Jamii:Wilaya ya Bukwa]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Mkoa wa Mashariki (Uganda)]] q81po4s3xqnsncm04p00iiohqdmlmb4 Mto Nabigaga (Buyende) 0 112485 1554203 1065004 2026-05-27T18:32:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554203 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Buyende]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Buyende]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Buyende]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] fnd90lym4gq57obv8y5vcl4b0srh1v7 Mto Nangwe 0 112631 1554930 1065516 2026-05-27T20:29:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554930 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mbale]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mbale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mbale]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] a2zbxul80h2sfoe015kfvz9uoyg3vxz Mto Mukhuwa 0 112640 1554079 1065525 2026-05-27T18:11:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554079 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mbale]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mbale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mbale]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 6apxabb8mfxld0qe3stwehmnirr4xig Mto Nagawoloma 0 112681 1553980 1065623 2026-05-27T17:55:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553980 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mayuge]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mayuge]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mayuge]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 56l4009thy0yr4n32i4cjfaoo2q4dzq Mto Tabu (Uganda) 0 112718 1554070 1065668 2026-05-27T18:10:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554070 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kamuli]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kamuli]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kamuli]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] sw65626lehjtsf5wwf3a1ym9ctzqics Mto Nabwali 0 112875 1554279 1066143 2026-05-27T18:44:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554279 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Pallisa]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Pallisa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Pallisa]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tnpk09f7iqqo862hjbkg38hovvkrtjq Mto Nawansenyhe 0 112893 1554651 1066165 2026-05-27T19:44:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554651 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Namutumba]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Namutumba]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Namutumba]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 4lej9tvurt6fxrj65mwbu6kecscjcn6 Mto Nakalama 0 112937 1554639 1066263 2026-05-27T19:42:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554639 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Jinja]] [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Jinja]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Jinja]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tuscy8ciclcbug4g8ofimd8bqsszdz3 Mto Obotiya 0 112965 1554645 1066373 2026-05-27T19:43:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554645 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kumi]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kumi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kumi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ovjx1g03dwsz4yl0mmc87s63dx5zjdt Mto Mangara 0 112975 1554348 1066388 2026-05-27T18:55:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554348 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Manafwa]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Manafwa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Manafwa]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] 2ae0cswew7tcfcnva4h1bc6h0im9hx7 Mto Lyendali 0 112991 1554368 1066405 2026-05-27T18:58:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554368 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Manafwa]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Manafwa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Manafwa]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 9nw3v3bfxb7w1kpliwf1cooruah5iul Mto Namuninga 0 113008 1554440 1066422 2026-05-27T19:10:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554440 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Manafwa]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Manafwa]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Manafwa]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 9nw3v3bfxb7w1kpliwf1cooruah5iul Mto Tabuk (Uganda) 0 113034 1554150 1066452 2026-05-27T18:23:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554150 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kween]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kween]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kween]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tnw434e5a3k67gsdeio9frnb1qsavxe Mto Ojom 0 113057 1554143 1066494 2026-05-27T18:22:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554143 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Soroti]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Soroti]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Soroti]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bxyrvbuuhfoqaq15ls3ugz7touudl8m Mto Diragana 0 113064 1554512 1066502 2026-05-27T19:21:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554512 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Sironko]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Sironko]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Sironko]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 6ecb881ylml8q16jkl2l3b2p0oajreo Mto Age 0 113079 1554114 1066523 2026-05-27T18:17:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554114 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Tororo]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Tororo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Tororo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] swp22e8726296i0c65tjiuljjctbwp7 Mto Akurukit 0 113085 1554213 1066529 2026-05-27T18:33:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554213 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Tororo]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Tororo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Tororo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 7wha0pl4hyo3fud9cz6ftzwpbr03a7y Mto Kapilaika 0 113102 1554293 1066546 2026-05-27T18:46:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554293 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Tororo]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Tororo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Tororo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 7wha0pl4hyo3fud9cz6ftzwpbr03a7y Mto Nyamatunya 0 113123 1554379 1066589 2026-05-27T19:00:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554379 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Tororo]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Tororo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Tororo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 7wha0pl4hyo3fud9cz6ftzwpbr03a7y Mto Pajacipi 0 113142 1554452 1066616 2026-05-27T19:12:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554452 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Tororo]], [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mashariki]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Tororo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Tororo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 7wha0pl4hyo3fud9cz6ftzwpbr03a7y Mto Amapogi 0 113164 1554525 1066640 2026-05-27T19:23:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554525 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Bundibugyo]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Bundibugyo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Bundibugyo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] iv466mrs3ry3mj784xsg6es9522fwxt Mto Kaga (Bundibugyo) 0 113167 1554409 1066643 2026-05-27T19:05:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554409 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Bundibugyo]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Bundibugyo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Bundibugyo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] b4wubqfzsxv8w1utz6hkqoq2fseo4dp Mto Nyaduli 0 113185 1554612 1066663 2026-05-27T19:37:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554612 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Bundibugyo]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Bundibugyo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Bundibugyo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] iv466mrs3ry3mj784xsg6es9522fwxt Mto Kanyara (Uganda) 0 113210 1554662 1066737 2026-05-27T19:46:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554662 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Bushenyi]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Bushenyi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Bushenyi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 5o1cm3fx6xj7ifc65n5dtffggpoes19 Mto Kabaigara 0 113228 1554162 1066755 2026-05-27T18:25:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554162 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Hoima]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]], kwenye [[Ziwa Albert (Afrika)|ziwa Albert]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Hoima]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Hoima]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ff182evp52tps76r6zhqx3x8u4ukewm Mto Kazirankuku (Uganda) 0 113246 1554238 1066773 2026-05-27T18:38:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554238 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Hoima]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]], kwenye [[Ziwa Albert (Afrika)|ziwa Albert]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Hoima]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Hoima]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ff182evp52tps76r6zhqx3x8u4ukewm Edvige Carboni 0 113687 1554563 1068431 2026-05-27T19:29:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554563 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Edvige Carboni''' ([[Pozzomaggiore]], [[Sassari]], [[2 Mei]] [[1880]] - [[Roma]], [[17 Februari]] [[1952]]) alikuwa [[mwanamke]] [[Mkristo]] wa [[Utawa wa Tatu wa Mt. Fransisko]] nchini [[Italia]]. Tangu [[Utoto|utotoni]] alijaliwa [[karama]] za pekee, zikiwemo [[njozi]], [[kutoka nje ya nafsi]] na, akiwa na [[umri]] wa miaka 29, [[madonda matakatifu]], pamoja na kuteswa na [[shetani]]. Alitangazwa na [[Papa Fransisko]] kuwa [[mwenye heri]] tarehe [[15 Juni]] [[2019]]. [[Category:Waliozaliwa 1880]] [[Category:Waliofariki 1952]] [[Category:Wafransisko]] [[Category:Wenye heri wa Italia]] fk4t1b71q0udzb71bbz70p57oa9rqzq Mto Alanga 0 113708 1554281 1068471 2026-05-27T18:44:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554281 wikitext text/x-wiki '''Mto Alanga''' unapatikana [[kusini]] [[magharibi]] mwa [[Ethiopia]]. Ni [[tawimto]] la [[mto Gibe]], ambao ni tawimto la [[mto Omo]]. Kwa njia hiyo [[maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Turkana]]. == Tazama pia == *[[Orodha ya mito ya Ethiopia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mito ya Ethiopia}} {{mbegu-jio-Ethiopia}} [[Category:Mito ya Ethiopia]] [[Jamii:Ziwa Turkana]] 6ln0p5mst15fzxdfejswffugq5douwt Mto Ala 0 113719 1554859 1068510 2026-05-27T20:17:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554859 wikitext text/x-wiki '''Mto Ala''' (pia: '''A'ura''') ni [[tawimto]] la [[mto Mille]] nchini [[Ethiopia]]. == Tazama pia == *[[Orodha ya mito ya Ethiopia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mito ya Ethiopia}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Mito ya Ethiopia]] mz0duq81n0aqu44ee45d6yqpqhp1dwr Mto Ataba 0 113740 1554092 1068549 2026-05-27T18:13:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554092 wikitext text/x-wiki [[picha:Atbara OSM.png|250px|right|Ramani ya beseni la mto Atbara.]] '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Ethiopia]]. Ni [[tawimto]] la [[mto Tekeze]] ambao unaungana na [[mto Atbarah]] kuelekea [[Nile]]. == Tazama pia == *[[Orodha ya mito ya Ethiopia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mito ya Ethiopia}} {{mbegu-jio-Ethiopia}} [[Category:Mito ya Ethiopia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] qbqd8zuz112xzr5qbwwsd09a6c80vva Mto Mago 0 113767 1554619 1068706 2026-05-27T19:39:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554619 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] [[magharibi]] mwa [[Ethiopia]]. Ni [[tawimto]] la [[mto Usno]], ambao ni tawimto la [[mto Omo]], ambao unatokana na muungano wa [[mto Gibe]] na [[mto Wabe]] na unaishia katika [[ziwa Turkana]]. == Tazama pia == *[[Orodha ya mito ya Ethiopia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mito ya Ethiopia}} {{mbegu-jio-Ethiopia}} [[Category:Mito ya Ethiopia]] [[Jamii:ziwa Turkana]] g41w97cwj7xcyiv9a9gniidtoyw7q96 Mto Gulla 0 113779 1553982 1068749 2026-05-27T17:56:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553982 wikitext text/x-wiki [[File:Abbay OSM.png|thumb|[[Ramani]] ya [[beseni]] la mto Abay.]] '''Mto Gulla''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Ethiopia]]. Ni [[tawimto]] la [[mto Abay]] (Nile ya Buluu). == Tazama pia == *[[Orodha ya mito ya Ethiopia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mito ya Ethiopia}} {{mbegu-jio-Ethiopia}} [[Category:Mito ya Ethiopia]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] lwzs8hmzzlhq8145qopv62pg5jkqos1 Mto Barosio 0 113842 1554128 1068890 2026-05-27T18:19:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554128 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[Eritrea]] na ni [[tawimto]] la [[mto Aligide]] ambao huishia katika [[Bahari ya Shamu]] baada ya kuungana na [[mto Comaile]] na [[mto Haddas]]. ==Tazama pia== *[[Orodha ya mito ya Eritrea]] == Marejeo == {{Reflist}} {{mito ya Eritrea}} [[Jamii:Mito ya Eritrea]] [[Jamii:Bahari ya Shamu]] 41nrf7x3y568f4f73up56pd8yc6d2xi Mto Chogo 0 113853 1554523 1068915 2026-05-27T19:23:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554523 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kabale]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabale]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] pk5q7sof2xg49l0ak9api3zz6aeegga Mto Mulindi (Uganda) 0 113885 1553951 1068955 2026-05-27T17:51:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553951 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kisoro]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kisoro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kisoro]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 933bc0oj8t7wf2t5k1yxmfx6orv00ay Mto Kuruguta 0 113906 1554038 1069009 2026-05-27T18:05:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554038 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kasese]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kasese]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kasese]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] pbd81kcl3031gzn087m9xfkjv9ci0mc Mto Kitongwito 0 113950 1554426 1069080 2026-05-27T19:07:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554426 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kabarole]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabarole]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] h2g7byubgpkyz4hjj648xrkoj347h2o Mto Ntabago 0 113967 1554494 1069099 2026-05-27T19:18:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554494 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kabarole]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabarole]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] h2g7byubgpkyz4hjj648xrkoj347h2o Mto Nyamuganywa 0 113998 1554572 1069183 2026-05-27T19:31:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554572 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kabarole]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabarole]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] h2g7byubgpkyz4hjj648xrkoj347h2o Mto Wamikira 0 114016 1554653 1069203 2026-05-27T19:44:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554653 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kabarole]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabarole]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] h2g7byubgpkyz4hjj648xrkoj347h2o Mto Kahama 0 114022 1554351 1069209 2026-05-27T18:56:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554351 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kabarole]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabarole]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] ] 0lqjjooqzomyldfhhbxo9z756sshfsz Mto Itoro 0 114041 1554508 1069229 2026-05-27T19:21:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554508 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[wilaya ya Kabarole]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabarole]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] dw8lxd6nw3fy3b6ekzk8jsj117j0f1r Mto Kaborogota 0 114042 1554873 1069230 2026-05-27T20:20:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554873 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[wilaya ya Kabarole]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kabarole]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] 5usuoxnt4um1f7gkhzvxpwz65uqia54 Mto Lwenyana 0 114108 1554029 1069311 2026-05-27T18:03:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554029 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Masindi]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Masindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Masindi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] i616r4l9e0hzvll0nk02jmb9ju1a2hj Mto Nyakabale (Masindi) 0 114128 1554590 1069330 2026-05-27T19:34:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554590 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana katika [[wilaya ya Masindi]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Masindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Masindi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 78ze3f1j2km7qb64vue1tkrvv5rpdsp Mto Nyakajunjo 0 114130 1554111 1069333 2026-05-27T18:16:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554111 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Masindi]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Masindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Masindi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] i616r4l9e0hzvll0nk02jmb9ju1a2hj Mto Nyarunkoizi 0 114140 1554204 1069342 2026-05-27T18:32:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554204 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[wilaya ya Masindi]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Masindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Masindi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 2bvyjrznf0lupaci0ruob5alty85dip Mto Sonso (Masindi) 0 114151 1554184 1069350 2026-05-27T18:29:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554184 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Masindi]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Masindi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Masindi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] i616r4l9e0hzvll0nk02jmb9ju1a2hj Mto Lutembe 0 114211 1554718 1069528 2026-05-27T19:55:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554718 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Ntungamo]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Ntungamo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Ntungamo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] i13gtgeuruicbd71qd4mvrul7x2c0s8 Mto Ntunga (Rukungiri) 0 114279 1554840 1069833 2026-05-27T20:14:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554840 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Rukungiri]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Rukungiri]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Rukungiri]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 6vq2f1fl0guy73gm8zoiy8ad5rp6s3g Mto Kakinga (Kamwenge) 0 114314 1554779 1070008 2026-05-27T20:04:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554779 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kamwenge]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kamwenge]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kamwenge]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] cjnyit452h360sa0bb89miwupmqda71 Mto Nyansura 0 114334 1554844 1070031 2026-05-27T20:15:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554844 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kamwenge]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kamwenge]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kamwenge]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] cjnyit452h360sa0bb89miwupmqda71 Mto Chiruruma (Kanungu) 0 114342 1554262 1070047 2026-05-27T18:41:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554262 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kanungu]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kanungu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kanungu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ent2dslz8ma81oxhsgd4276mcx3bduw Mto Ntengyere 0 114380 1554352 1070209 2026-05-27T18:56:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554352 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kanungu]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kanungu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kanungu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ent2dslz8ma81oxhsgd4276mcx3bduw Mto Kyeza 0 114572 1554728 1071220 2026-05-27T19:56:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554728 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kyenjojo]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kyenjojo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kyenjojo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 9hm5pmwil4r4ttr5chxldd9lsyr57cb Mto Nyakiro 0 114588 1554786 1071237 2026-05-27T20:06:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554786 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kyenjojo]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kyenjojo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kyenjojo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 9hm5pmwil4r4ttr5chxldd9lsyr57cb Mto Orutunga 0 114655 1554611 1071480 2026-05-27T19:37:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554611 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Ibanda]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Ibanda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Ibanda]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] f26u4ngkxqtrmyf8ynkc99jr4e6ufg4 Mto Kabimba 0 114662 1554852 1071490 2026-05-27T20:16:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554852 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Isingiro]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Isingiro]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Isingiro]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] n82lxry3f9ebuuhwbseku09rpoyo83k Mto Kishanga 0 114684 1554922 1071522 2026-05-27T20:28:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554922 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kiruhura]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kiruhura]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kiruhura]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 07msaj0ql6o17yzj9huz2wv7pgodwaz Mto Kafu (Kiryandongo) 0 114921 1554867 1072749 2026-05-27T20:19:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554867 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kiryandongo]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kiryandongo]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kiryandongo]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b05fe3e0bnvrvw1dehbdrpx3hc3p8cc Mto Rwabaseveni 0 115008 1554595 1072888 2026-05-27T19:35:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554595 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Ntoroko]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Ntoroko]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Ntoroko]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] g1v2kindj7sg1v8h66wmwwmcwi94fqt Mto Nkuse 0 115173 1554208 1073276 2026-05-27T18:33:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554208 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Buikwe]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Buikwe]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Buikwe]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 79816c9q522q64d70j744e9wjhc632c Mto Nabajuzi 0 115196 1554507 1073355 2026-05-27T19:20:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554507 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Bukomansimbi]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Bukomansimbi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Bukomansimbi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 14azthfy0sk8fx5b5aiqab9x8988j9h Mto Kurira 0 115204 1554624 1073364 2026-05-27T19:39:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554624 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Buvuma]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[ziwa Viktoria]], halafu [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Buvuma]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Buvuma]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 2bs7nskxpwpm05nt6mm8bz161tbt5bn Orodha ya mito ya wilaya ya Gomba 0 115217 1554833 1073617 2026-05-27T20:13:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554833 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Orodha ya mito ya wilaya ya Gomba''' inataja kwa mpangilio wa [[alfabeti]] baadhi tu ya [[mito]] ya eneo hilo la [[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]] nchini [[Uganda]]. * [[Mto Bwanalaki]] * [[Mto Sembula]] ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Orodha za kijiografia]] [[Jamii:Wilaya ya Gomba]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Mkoa wa Kati (Uganda)]] da5nbs4nvqan1n06ydbu06156vw8zjz Mto Mugumba 0 115245 1554792 1073821 2026-05-27T20:07:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554792 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kalungu]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kalungu]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kalungu]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] q27x9vzxjlsurb4ppif5394oed4i92j Mto Nankende 0 115260 1554683 1073840 2026-05-27T19:49:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554683 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kyankwanzi]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kyankwanzi]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kyankwanzi]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] jn9v10dqfangc9fx3vdhgm7fwj6alpc Mto Kamira (Kibaale) 0 115289 1554431 1074375 2026-05-27T19:08:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554431 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kibaale]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kibaale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kibaale]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] f2hs6sl2bvnyjk51pno6nvdyozoj216 Mto Nabiko 0 115320 1554501 1074554 2026-05-27T19:19:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554501 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Kibaale]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Kibaale]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] *[https://web.archive.org/web/20100717033047/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Africa/Region2/UGANDA.pdf Rivers and Lakes of Uganda]. {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Kibaale]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] f2hs6sl2bvnyjk51pno6nvdyozoj216 Mto Mugoja 0 115373 1554857 1074682 2026-05-27T20:17:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554857 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mityana]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mityana]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mityana]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] owa55298oeci5wd2v8awuc5n3xc3b85 Mto Kamamba (Uganda) 0 115413 1554927 1074784 2026-05-27T20:29:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554927 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mubende]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mubende]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mubende]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] lk3hiotpxdzwnm81ehfe5gvipv4lqud Mto Kifu (Uganda) 0 115524 1554372 1075240 2026-05-27T18:59:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554372 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mukono]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mukono]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mukono]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gdsii54kinkbimdkp678u9sneit4a3j Mto Nakalaga 0 115546 1554447 1075266 2026-05-27T19:11:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554447 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mukono]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mukono]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mukono]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gdsii54kinkbimdkp678u9sneit4a3j Mto Natonka 0 115569 1554516 1075291 2026-05-27T19:22:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554516 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Mukono]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Mukono]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Mukono]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gdsii54kinkbimdkp678u9sneit4a3j Mto Kabale (Nakaseke) 0 115598 1554022 1075441 2026-05-27T18:02:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554022 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nakaseke]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nakaseke]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nakaseke]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] s7mmrupbjy1361l9g6qyt6dirolf0q3 Mto Katete (Nakasongola) 0 115620 1554051 1075482 2026-05-27T18:07:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554051 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nakasongola]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nakasongola]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nakasongola]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] pwgs8or3ae4ufb4wqfwpdk3uyucmo77 Mto Namwanga 0 115638 1554127 1075508 2026-05-27T18:19:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554127 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Nakasongola]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nakasongola]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nakasongola]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] pwgs8or3ae4ufb4wqfwpdk3uyucmo77 Mto Kibale (Rakai) 0 115648 1554812 1075531 2026-05-27T20:10:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554812 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Rakai]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Rakai]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Rakai]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 0hxu52phu9aoruss5nmffiotikw151l Mto Lunkingiride 0 115693 1554602 1075838 2026-05-27T19:36:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554602 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Wakiso]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Wakiso]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Wakiso]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 4sxi0z6l20rnzy3m4nswiw3ep5qrpb9 Mto Serinyabi 0 115712 1554675 1075857 2026-05-27T19:48:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554675 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Wakiso]], [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Wakiso]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Wakiso]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 4sxi0z6l20rnzy3m4nswiw3ep5qrpb9 Mto Akoyo (Uganda Kaskazini) 0 115735 1554854 1075924 2026-05-27T20:17:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554854 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|mkoa wa Kaskazini]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] igxz0y0np9e9obnpziyg0pywh3adob7 Mto Atari 0 115749 1554100 1075939 2026-05-27T18:15:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554100 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' (pia: '''Atar''') unapatikana nchini [[Uganda]] kati ya [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|mkoa wa Kaskazini]] na [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|Mkoa wa Mashariki]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 4iuvkrixddgczz32eo7rku3hdvezqyo Mto Birira (Uganda) 0 115759 1554925 1075951 2026-05-27T20:28:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554925 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|mkoa wa Magharibi]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 92u6dumtrkojsuv0y0gxuo3vhw8seyw Mto Kabuta (Uganda Kati) 0 116020 1554684 1077289 2026-05-27T19:49:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554684 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] iqy5qkt2vfj3l2fwy598rcb9ofwp07b Mto Katugo (Nakaseke) 0 116057 1554934 1077328 2026-05-27T20:30:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554934 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kati (Uganda)|mkoa wa Kati]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Nakaseke]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Nakaseke]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] aymo95oj2s42uv7gutawaufs1y5es2l Mto Kitumbezi 0 116079 1554033 1077394 2026-05-27T18:04:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554033 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|mkoa wa Mashariki]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] c6jlz5zcebuyre597e5twzrd34i07dy Mto Loker 0 116112 1553953 1077494 2026-05-27T17:51:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553953 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|mkoa wa Kaskazini]], nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] isrqs9v2dhkucnedseknqja69532z89 Mto Nyakibengo 0 116168 1554220 1077857 2026-05-27T18:35:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554220 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Hoima]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Hoima]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Hoima]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 85dv1mb7auxp1t7mowqyfwd4rf0klp7 Mto Sansa (Uganda) 0 116186 1554306 1077875 2026-05-27T18:48:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554306 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Hoima]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Hoima]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Hoima]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 85dv1mb7auxp1t7mowqyfwd4rf0klp7 Mto Wambabya 0 116192 1554321 1077881 2026-05-27T18:51:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554321 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[wilaya ya Hoima]], [[Mkoa wa Magharibi (Uganda)|magharibi]] mwa [[Uganda]], kwenye [[Ziwa Albert (Afrika)|ziwa Albert]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] * [[Orodha ya mito ya wilaya ya Hoima]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Wilaya ya Hoima]] [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ff182evp52tps76r6zhqx3x8u4ukewm Mto Merita 0 116202 1554041 1077899 2026-05-27T18:05:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554041 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|Mkoa wa Kaskazini]] nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gm02o0y4kxph01cijp4l051uk5po9mt Mto Mpongo (Uganda) 0 116205 1554291 1077903 2026-05-27T18:46:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554291 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kati (Uganda)|Mkoa wa Kati]] nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 7kgg3dby6ny3d48k7i9743pd20ma1hv Mto Nangairira 0 116248 1554120 1078100 2026-05-27T18:18:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554120 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|Mkoa wa Mashariki]] nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tbm60bqsqm9rzd2xmsq1fg6llajpq5q Mto Olworingu 0 116272 1554194 1078155 2026-05-27T18:30:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554194 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|Mkoa wa Kaskazini]] nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gm02o0y4kxph01cijp4l051uk5po9mt Mto Pululu 0 116290 1554272 1078181 2026-05-27T18:43:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554272 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Kaskazini (Uganda)|Mkoa wa Kaskazini]] nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] gm02o0y4kxph01cijp4l051uk5po9mt Mto Sisiwaki 0 116310 1554361 1078202 2026-05-27T18:57:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554361 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[Mkoa wa Mashariki (Uganda)|Mkoa wa Mashariki]] nchini [[Uganda]]. [[Maji]] yake yanaishia katika [[mto Naili]] na hatimaye katika [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Uganda]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mito ya Uganda}} {{mbegu-jio-Uganda}} [[Jamii:Mito ya Uganda]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tbm60bqsqm9rzd2xmsq1fg6llajpq5q Gayo wa Korintho 0 118975 1554455 1092387 2026-05-27T19:12:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554455 wikitext text/x-wiki '''Gayo wa Korintho''' alikuwa [[Mkristo]] wa [[Korintho|mji huo]] wa [[Ugiriki]] katika [[karne ya 1]]. [[Mtume Paulo]] mwenyewe [[Ubatizo|alimbatiza]] ([[1Kor]] 1:14) akawa mgeni wake miaka [[57]]-[[58]] ([[Rom]] 16:23). [[Jina]] hilo linapatikana katika madondoo mengine ya [[Agano Jipya]] lakini hakuna hakika kama linahusu mtu huyohuyo. Tangu kale anaheshimiwa na [[Wakatoliki]] na [[Waorthodoksi]] kama [[mtakatifu]]. [[Sikukuu]] yake huadhimishwa [[tarehe]] [[4 Oktoba]]. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-mtu-Biblia}} [[Category:Watu wa Biblia]] [[Jamii:Waliofariki karne ya 1]] [[Category:Watakatifu wa Ugiriki]] h4boyf9mb0bbq64awn8vrsjl9qy5fit Mto Groot Letaba 0 120502 1554205 1097476 2026-05-27T18:32:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554205 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Afrika Kusini]], [[tawimto]] la [[mto Letaba]]. == Tazama pia == * [[Orodha ya mito ya Afrika Kusini]] == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-jio-AfrikaKusini}} [[Jamii:Mito ya Afrika Kusini]] pnjbm8wudp8uaw9y4nbkjzzzf5zzon4 Rafiki (filamu ya 2018) 0 121926 1555078 1550422 2026-05-28T05:55:15Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555078 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" ! colspan="2" |<big>Rafiki</big> |- |'''Imeongozwa na''' |Wanuri Kahiu<ref>{{Rejea tovuti|title=Kenyan Director Wanuri Kahiu Is Fun, Fierce, Frivolous and Timely|url=https://www.hollywoodreporter.com/features/kenyan-director-wanuri-kahiu-is-fun-fierce-frivolous-timely-1145485|work=The Hollywood Reporter|accessdate=2020-03-05|language=en}}</ref> |- |'''Imetayarishwa na''' |Steven Markovitz |- |'''Wasanii''' |Wanuri Kahiu Jena Cato Bass |- |'''Nyota''' |[https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki Samantha Mugatsia] {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} [https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki Sheila Munyiva]{{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 |- |'''Sinematograﬁ''' |Christopher Wessels |- |'''Imehaririwa na''' |Isabelle Dedieu |- |'''Imetolewa tar.''' |9 May 2018 ([[Cannes]]) 23 September 2018 (Kenya) |- |'''Ina muda wa dakika''' |82 |- |'''Nchi''' |Kenya |- |'''Lugha''' |Kiingereza Kiswahili |- |'''Mauzo ya Ofisi''' |$176,513<ref>{{Rejea tovuti|title=Rafiki (2018) - Financial Information|url=https://www.the-numbers.com/movie/Rafiki-(Kenya)-(2018)|work=The Numbers|accessdate=2020-03-05|archive-date=2024-02-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20240203144814/https://www.the-numbers.com/movie/Rafiki-(Kenya)-(2018)|url-status=dead}}</ref> |} [[Picha:Wanuri Kahiu at the 2025 Sundance Film Festival (cropped).jpg|thumb|162x162px]] '''Rafiki'''<ref>{{Rejea tovuti|title=RAFIKI|url=http://www.festival-cannes.com/en/festival/films/rafiki|work=Festival de Cannes 2019|accessdate=2020-03-05|language=en}}</ref> ni [[ﬁlamu]] kutoka nchi ya [[Kenya]] iliyotengenezwa katika [[mwaka]] [[2018]]. Filamu imeongozwa na [http://www.wanurikahiu.com/bio Wanuri Kahiu] ambaye ni Mkenya. Yeye aliandika “Rafiki” na Jenna Bass, [[meneja]] wa cinema kutoka [[Afrika ya Kusini]]. == Hadithi == “Rafiki” inahusu wanawake wawili, Kena na Ziki, ambao walianza kupendana. Kena alitoka jiji la Nairobi na alikaa katika nyumba ya mama yake, lakini husaidia katika duka la baba yake. Baba ya Kena alifanya kampeni katika uchaguzi wa serekali ya mtaa. Wakati wa kufanya kazi, Kena alianza kuonyesha mapenzi na Ziki, mwanamke wa mtaa. Lakini, Ziki ni binti la Peter Okemi, mshindani wa baba ya Kena katika uchaguzi wa serekali ya mtaa. Hata hevyo, Ziki na Kena waliendelea mchezo wa datsi nyingi na walikuwa karibukaribu sana. Lakini hawaweza kuonyesha uhusiano wao kwa sababu usenge ni haramu katika nchi ya Kenya. Marafiki wa Ziki walikasirika kwa sababu yeye hutumia wakati mwingi na Kena kwa hivyo walimpiga Kena. Kisha, Ziki alisaidia kupona Kena katika nyumba ya Ziki lakini mama ya Ziki aliona, wakati alienda chumbani, wakibusu. Walijaribu kukimbia lakini kundi la watu wenye waliwapata. Wamekamatwa, kisha wazazi wao walikuja kuwachukua. Baddaye, wazazi wa Ziki wanampeleka jiji la London na wazazi wa Kena waliﬁcha hali hiyo yote. Mwisho wa ﬁlamu, miaka kadhaa baadaye, Ziki alirudi mtaa na alikutana na Kena tena. Kena alimaliza shule wakaanza tena uhusiano wao. == Washiriki == • Samantha Mugatsia ni Kena<ref>{{Rejea tovuti|title=What I Learnt from My Lesbian Role in "Rafiki"- Samantha Mugatsia|url=https://www.eelive.ng/what-i-learnt-from-my-lesbian-role-in-rafiki-samantha-mugatsia/|work=Eelive|date=2019-03-13|accessdate=2020-03-05|language=en-US}}</ref> • Sheila Munyiva ni Ziki • Neville Misati ni Blacksta • Nini Wacera ni Mercy • Jimmy Gathu ni John Mwaura • Charlie Karumi ni Waireri • Muthoni Gathecha ni Mama Atim • Dennis Musyoka ni Peter Okemi • Patricia Amira ni Rose Okemi • Nice Githinji ni Nduta • Patricia Kihoro ni Josephine • Mellen Aura ni Elizabeth == Mapokezi == Wakati ﬁlamu "Rafiki" ilitolewa watu hawakuruhusiwa kuitazama katika nchi ya Kenya kwa sababu Bodi ya Uainishaji Filamu Nchini Kenya (KFCB) walipiga marufuku ﬁlamu<ref>{{Citation|title=Lesbian film banned ahead of Cannes debut|date=2018-04-27|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-43922780|work=BBC News|language=en-GB|access-date=2020-03-05}}</ref>. KFCB walisema ni marufuku kwa sababu ya mada yake ya [[ushoga]] na dhamira ya wazi ya kukuza [[usagaji]] nchini Kenya kinyume na [[sheria]]. Bodi waliomba Wanuri Kahiu abadilishe mwisho wa ﬁlamu usiwe tumaini lakini Kahiu alisema hapana. Kwa hiyo, KFCB walionya watu kwamba wakinunua ﬁlamu wanaweza kuenda jela. Wapigania haki za ushoga wa kimataifa walikasirika.<ref>{{Rejea tovuti|title=Ban of Kenyan film over lesbianism criticised|url=https://www.nation.co.ke/news/Ban-of-Kenyan-film-over-lesbianism-criticised/1056-4535138-iuvqlo/index.html|work=Daily Nation|accessdate=2020-03-05|language=en}}</ref> Kisha, Wanuri Kahiu alidai [[serikali]] ya Kenya kwa sababu alitaka kuingia Tuzo la Chuo (Academy Award) cha Filamu Bora ya Lugha ya Kigeni kwa mwaka tisini na moja za maadhimisho<ref>{{Rejea tovuti|title=Govt Sued for Preventing Kenyan Movie From Winning Oscars|url=https://www.kenyans.co.ke/news/33039-government-sued-preventing-kenyan-movie-winning-oscars|work=Kenyans.co.ke|accessdate=2020-03-05|language=EN|author=Mumbi Mutuko on 11 September 2018-6:45 pm}}</ref>. Mnamo [[21 Septemba]] 2018, [[Mahakama Kuu]] ya Wakenya iliondoa marufuku ya ﬁlamu kwa siku saba<ref>{{Rejea tovuti|title=High Court lifts ban on lesbian movie, dismisses moral police Ezekiel Mutua|url=https://www.tuko.co.ke/286608-high-court-lifts-ban-controversial-lesbian-movie-dismisses-moral-police-ezekiel-mutua.html|work=Tuko.co.ke - Kenya news.|date=2018-09-21|accessdate=2020-03-05|language=en|author=Tuko.co.ke}}</ref>.<ref>{{Rejea tovuti|title=High court lifts ban on lesbian themed movie 'Rafiki'|url=https://www.the-star.co.ke/news/2018-09-21-high-court-lifts-ban-on-lesbian-themed-movie-rafiki/|work=The Star|accessdate=2020-03-05|language=en-KE}}</ref> Baada ya marufuku kutolewa, “Rafiki” iliuzwa kabisa kutoka sinema katika jiji la Nairobi<ref>{{Rejea tovuti|title=Lesbian film Rafiki sells out after Kenyan court lifts ban|url=https://www.smh.com.au/entertainment/movies/lesbian-film-rafiki-sells-out-after-kenyan-court-lifts-ban-20180924-p505k2.html|work=The Sydney Morning Herald|date=2018-09-23|accessdate=2020-03-05|language=en|author=Cecilie Kallestrup}}</ref>. Lakini, hata hivyo, “Rafiki” haikuenda Tuzo la Chuo. == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== *https://www.the-numbers.com/movie/Rafiki-(Kenya)-(2018)#tab=summary {{Wayback|url=https://www.the-numbers.com/movie/Rafiki-(Kenya)-(2018)#tab=summary |date=20240203144814 }} *https://twitter.com/InfoKfcb/status/989837096251781120 *https://www.nation.co.ke/news/Ban-of-Kenyan-film-over-lesbianism-criticised/1056-4535138-iuvqlo/index.html *https://www.bbc.com/news/world-africa-43922780 *https://www.festival-cannes.com/en/festival/films/rafiki *https://www.kenyans.co.ke/news/33039-government-sued-preventing-kenyan-movie-winning-oscars *https://www.the-star.co.ke/news/2018-09-21-high-court-lifts-ban-on-lesbian-themed-movie-rafiki/ *https://www.tuko.co.ke/286608-high-court-lifts-ban-controversial-lesbian-movie-dismisses-moral-police-ezekiel-mutua.html#286608 *https://www.smh.com.au/entertainment/movies/lesbian-film-rafiki-sells-out-after-kenyan-court-lifts-ban-20180924-p505k2.html *https://www.hollywoodreporter.com/features/kenyan-director-wanuri-kahiu-is-fun-fierce-frivolous-timely-1145485 *https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki {{Wayback|url=https://i-d.vice.com/en_uk/article/zm8eaj/meet-the-stars-of-kenyas-banned-lesbian-drama-rafiki |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} |date=20201028033653 }} *https://www.eelive.ng/what-i-learnt-from-my-lesbian-role-in-rafiki-samantha-mugatsia/ {{mbegu-filamu}} [[Jamii:Filamu za Kenya]] [[Jamii:filamu za 2018]] swxxe8ij3e933a6jg16btz4idhgn7h5 Hideo Sakai 0 122163 1554192 1103873 2026-05-27T18:30:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554192 wikitext text/x-wiki '''Hideo Sakai''' (堺井秀雄; [[10 Juni]] [[1909]] - [[3 Juni]] [[1996]]) alikuwa [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Sakai alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 13 Mei 1934 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Indonesia|Indonesia]]. Sakai alicheza Japani katika mechi 3.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players_unknown/38.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1934||3||0 |- !Jumla||3||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1909|1996}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] s4tpflk3gbvgh855zfqaf70nfiusyym Yukio Tsuda 0 122196 1553959 1103909 2026-05-27T17:52:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553959 wikitext text/x-wiki '''Yukio Tsuda''' (津田幸男; [[15 Agosti]] [[1917]] - [[17 Aprili]] [[1979]]) alikuwa [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Tsuda alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 16 Juni 1940 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ufilipino|Ufilipino]]. Tsuda alicheza Japani katika mechi 4.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/tsuda_yukio.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1940||1||0 |- |1941||0||0 |- |1942||0||0 |- |1943||0||0 |- |1944||0||0 |- |1945||0||0 |- |1946||0||0 |- |1947||0||0 |- |1948||0||0 |- |1949||0||0 |- |1950||0||0 |- |1951||3||0 |- !Jumla||4||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1917|1979}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] m0hk12z71dtvc1qywyheva2xsl26yjp Mto Gatwenzi (Muyinga) 0 122198 1554268 1103911 2026-05-27T18:42:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554268 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]] na [[mkoa wa Kirundo]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kirundo]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|A]] [[Jamii:Mkoa wa Kirundo]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 0hf4obtwfe7306eaithwdc5vdhqo1zp Mto Gisiza (Gitega) 0 122226 1554171 1103943 2026-05-27T18:26:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554171 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]] na [[mkoa wa Muramvya]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muramvya]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Mkoa wa Muramvya]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ntfpxg2onpg4tv3zssrc72ujnu3q4gb Waichiro Omura 0 122245 1554832 1103963 2026-05-27T20:13:23Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554832 wikitext text/x-wiki '''Waichiro Omura''' (大村和市郎; [[1 Januari]] [[1933]] - ?) alikuwa [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Omura alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 3 Juni 1956 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Korea Kusini|Korea Kusini]]. Omura alicheza Japani katika mechi 5.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/omura_waichiro.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1956||3||0 |- |1957||0||0 |- |1958||2||0 |- !Jumla||5||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1933|u}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] sotf8yjvc8jz5hvjf1tqnq35znxn72p Shigeo Yaegashi 0 122248 1554229 1103966 2026-05-27T18:36:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554229 wikitext text/x-wiki '''Shigeo Yaegashi''' (八重樫茂生; [[24 Machi]] [[1933]] - [[2 Mei]] [[2011]]) alikuwa [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Yaegashi alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 3 Juni 1956 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Korea Kusini|Korea Kusini]]. Yaegashi alicheza Japani katika mechi 45, akifunga mabao 11.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/yaegashi_shigeo.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1956||3||0 |- |1957||0||0 |- |1958||2||0 |- |1959||5||0 |- |1960||1||0 |- |1961||7||2 |- |1962||7||3 |- |1963||5||4 |- |1964||2||2 |- |1965||4||0 |- |1966||2||0 |- |1967||3||0 |- |1968||4||0 |- !Jumla||45||11 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1933|2011}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] ll044zs6h41c7ukd5l7xhtyy0yjh2ih Masakatsu Miyamoto 0 122258 1554302 1103977 2026-05-27T18:48:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554302 wikitext text/x-wiki '''Masakatsu Miyamoto''' (宮本征勝; [[4 Julai]] [[1938]] - [[7 Mei]] [[2002]]) alikuwa [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Miyamoto alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 25 Desemba 1958 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Hong Kong|Hong Kong]]. Miyamoto alicheza Japani katika mechi 44, akifunga mabao 1.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/miyamoto_masakatsu.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1958||1||0 |- |1959||8||0 |- |1960||1||0 |- |1961||6||0 |- |1962||7||0 |- |1963||4||0 |- |1964||1||0 |- |1965||2||1 |- |1966||5||0 |- |1967||1||0 |- |1968||2||0 |- |1969||2||0 |- |1970||0||0 |- |1971||4||0 |- !Jumla||44||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1938|2002}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] 4zj516rzmn37q2fjvriatyt2w1vxzuf Shusaku Hirasawa 0 122316 1554385 1104044 2026-05-27T19:01:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554385 wikitext text/x-wiki '''Shusaku Hirasawa''' (平沢周策; alizaliwa [[5 Machi]] [[1949]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Hirasawa alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 4 Agosti 1972 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ufilipino|Ufilipino]]. Hirasawa alicheza Japani katika mechi 11, akifunga mabao 1.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/hirasawa_shusaku.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1972||2||0 |- |1973||4||1 |- |1974||5||0 |- !Jumla||11||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1949|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] 9zp17md1vitt2tgu0ribz2izkukgygj Noritaka Hidaka 0 122317 1554341 1104045 2026-05-27T18:54:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554341 wikitext text/x-wiki '''Noritaka Hidaka''' (日高憲敬; alizaliwa [[29 Mei]] [[1947]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Hidaka alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 14 Septemba 1972 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Korea Kusini|Korea Kusini]]. Hidaka alicheza Japani katika mechi 4.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/hidaka_noritaka.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1972||1||0 |- |1973||3||0 |- !Jumla||4||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1947|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] hk3b3knd0cv39tu63lqz0l84fb2hm8x Keizo Imai 0 122326 1554048 1104054 2026-05-27T18:06:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554048 wikitext text/x-wiki '''Keizo Imai''' (今井敬三; alizaliwa [[19 Novemba]] [[1950]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Imai alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 3 Septemba 1974 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ufilipino|Ufilipino]]. Imai alicheza Japani katika mechi 29.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/imai_keizo.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1974||1||0 |- |1975||0||0 |- |1976||0||0 |- |1977||2||0 |- |1978||13||0 |- |1979||9||0 |- |1980||4||0 |- !Jumla||29||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1950|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] q6weluslwsh7hrkt2peheas7ovo72xe Osamu Taninaka 0 122395 1554398 1104133 2026-05-27T19:03:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554398 wikitext text/x-wiki '''Osamu Taninaka''' (谷中治; alizaliwa [[24 Septemba]] [[1964]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Taninaka alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 30 Septemba 1984 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Korea Kusini|Korea Kusini]]. Taninaka alicheza Japani katika mechi 3.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/taninaka_osamu.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1984||1||0 |- |1985||0||0 |- |1986||2||0 |- !Jumla||3||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1964|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] 9kztrx1nnmssmppyldzvstkykollb8s Nobuhiro Takeda 0 122409 1554324 1104147 2026-05-27T18:51:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554324 wikitext text/x-wiki '''Nobuhiro Takeda''' (武田修宏; alizaliwa [[10 Mei]] [[1967]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Takeda alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 8 Aprili 1987 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Indonesia|Indonesia]]. Takeda alicheza Japani katika mechi 18, akifunga mabao 1.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/takeda_nobuhiro.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1987||4||1 |- |1988||0||0 |- |1989||0||0 |- |1990||4||0 |- |1991||2||0 |- |1992||2||0 |- |1993||4||0 |- |1994||2||0 |- !Jumla||18||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1967|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] 5tpkmv51eli8o4xszq57146ug7bzcc4 Hajime Moriyasu 0 122441 1554615 1104182 2026-05-27T19:38:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554615 wikitext text/x-wiki [[file:Hajime Moriyasu at Iran-Japan pre-match conference 2.jpg|200px|right]] '''Hajime Moriyasu''' (森保一; alizaliwa [[23 Agosti]] [[1968]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Moriyasu alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 31 Mei 1992 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Argentina|Argentina]]. Moriyasu alicheza Japani katika mechi 35, akifunga mabao 1.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/moriyasu_hajime.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1992||7||0 |- |1993||15||0 |- |1994||4||0 |- |1995||6||0 |- |1996||3||1 |- !Jumla||35||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1968|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] jwrz6vr15u35egszbnndp34xs4gf91d Motohiro Yamaguchi 0 122461 1554280 1104202 2026-05-27T18:44:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554280 wikitext text/x-wiki '''Motohiro Yamaguchi''' (山口素弘; alizaliwa [[29 Januari]] [[1969]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Yamaguchi alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 6 Januari 1995 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Nigeria|Nigeria]]. Yamaguchi alicheza Japani katika mechi 58, akifunga mabao 4.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/yamaguchi_motohiro.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1995||14||1 |- |1996||13||2 |- |1997||22||1 |- |1998||9||0 |- !Jumla||58||4 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1969|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] 090nayep2r4ebufsr3e9gfd2gymgqc8 Tadashi Nakamura 0 122464 1554817 1104206 2026-05-27T20:11:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554817 wikitext text/x-wiki '''Tadashi Nakamura''' (中村忠; alizaliwa [[10 Juni]] [[1971]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Nakamura alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 15 Februari 1995 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Australia|Australia]]. Nakamura alicheza Japani katika mechi 16.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/nakamura_tadashi.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1995||3||0 |- |1996||4||0 |- |1997||8||0 |- |1998||1||0 |- !Jumla||16||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1971|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] ouof0bku10b9cz5e6432doir1con058 Hideto Suzuki 0 122499 1554686 1104261 2026-05-27T19:50:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554686 wikitext text/x-wiki '''Hideto Suzuki''' (鈴木秀人; alizaliwa [[7 Oktoba]] [[1974]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Suzuki alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 28 Juni 1997 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Omani|Omani]]. Suzuki alicheza Japani katika mechi 1.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/suzuki_hideto.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1997||1||0 |- !Jumla||1||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1974|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] ra10heb9xk8ou7mhm0qudd9sg5q9s64 Hiromi Kojima 0 122526 1554860 1104292 2026-05-27T20:18:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554860 wikitext text/x-wiki '''Hiromi Kojima''' (小島宏美; alizaliwa [[12 Desemba]] [[1977]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Kojima alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 26 Aprili 2000 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Korea Kusini|Korea Kusini]]. Kojima alicheza Japani katika mechi 1.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/kojima_hiromi.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2000||1||0 |- !Jumla||1||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1977|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] 66yz0qzynrwfzcdej3fqgnd7kmhcbw2 Koji Yamase 0 122576 1554199 1104347 2026-05-27T18:31:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554199 wikitext text/x-wiki '''Koji Yamase''' (山瀬功治; alizaliwa [[22 Septemba]] [[1981]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Yamase alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 9 Agosti 2006 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Trinidad na Tobago|Trinidad na Tobago]]. Yamase alicheza Japani katika mechi 13, akifunga mabao 5.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/yamase_koji.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2006||1||0 |- |2007||1||1 |- |2008||10||4 |- |2009||0||0 |- |2010||1||0 |- !Jumla||13||5 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1981|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] lu0i6cygb1kigo3dsw0jxgiu9bn4w8u Yuzo Kurihara 0 122578 1554301 1104349 2026-05-27T18:48:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554301 wikitext text/x-wiki '''Yuzo Kurihara''' (栗原勇蔵; alizaliwa [[18 Septemba]] [[1983]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Kurihara alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 9 Agosti 2006 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Trinidad na Tobago|Trinidad na Tobago]]. Kurihara alicheza Japani katika mechi 20, akifunga mabao 3.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/kurihara_yuzo.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2006||1||0 |- |2007||0||0 |- |2008||0||0 |- |2009||0||0 |- |2010||4||0 |- |2011||3||0 |- |2012||5||2 |- |2013||7||1 |- !Jumla||20||3 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1983|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] a49f82ojua514h23ltonvs1hd7jpz2h Takeshi Aoki 0 122602 1554803 1104376 2026-05-27T20:08:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554803 wikitext text/x-wiki '''Takeshi Aoki''' (青木剛; alizaliwa [[28 Septemba]] [[1982]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Aoki alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 20 Agosti 2008 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Uruguay|Uruguay]]. Aoki alicheza Japani katika mechi 2.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/aoki_takeshi.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2008||1||0 |- |2009||1||0 |- !Jumla||2||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1982|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] 5i43m6q0wc7pc628ycs6a2gfmvan6s7 Naoya Kikuchi 0 122616 1553973 1104391 2026-05-27T17:54:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553973 wikitext text/x-wiki '''Naoya Kikuchi''' (菊地直哉; alizaliwa [[24 Novemba]] [[1984]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Kikuchi alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 6 Januari 2010 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Yemen|Yemen]]. Kikuchi alicheza Japani katika mechi 1.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/kikuchi_naoya.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2010||1||0 |- !Jumla||1||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1984|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] qcip2a87cuq11hr55dlz1gmcregp6d8 Sota Hirayama 0 122620 1554148 1104396 2026-05-27T18:22:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554148 wikitext text/x-wiki [[file:Sota Hirayama - top.jpg|200px|right]] '''Sota Hirayama''' (平山相太; alizaliwa [[6 Juni]] [[1985]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Hirayama alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 6 Januari 2010 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Yemen|Yemen]]. Hirayama alicheza Japani katika mechi 4, akifunga mabao 3.<ref name="JNFTD">[http://www.jfootball-db.com/en/players/hirayama_sota.html Japan National Football Team Database]</ref><ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="JNFTD"/><ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2010||4||3 |- !Jumla||4||3 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1985|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] etanw66lrlgzu6hwnt4tkabqqcpq87j Mike Havenaar 0 122634 1554419 1104411 2026-05-27T19:06:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554419 wikitext text/x-wiki [[file:Mike Havenaar - 2011 (cropped).jpg|200px|right]] '''Mike Havenaar''' (ハーフナー・マイク; alizaliwa [[20 Mei]] [[1987]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Havenaar alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 2 Septemba 2011 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Korea Kaskazini|Korea Kaskazini]]. Havenaar alicheza Japani katika mechi 18, akifunga mabao 4.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2011||5||2 |- |2012||4||1 |- |2013||8||1 |- |2014||0||0 |- |2015||0||0 |- |2016||1||0 |- !Jumla||18||4 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1987|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] iocrze14nhg4d70spmjxq65u8foo62v Yuki Muto 0 122671 1554081 1104457 2026-05-27T18:12:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554081 wikitext text/x-wiki '''Yuki Muto''' (武藤雄樹; alizaliwa [[7 Novemba]] [[1988]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Muto alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 2 Agosti 2015 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Korea Kaskazini|Korea Kaskazini]]. Muto alicheza Japani katika mechi 2, akifunga mabao 2.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2015||2||2 |- !Jumla||2||2 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1988|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] ejupr5gi52swu0bn27reaf5vspkyg84 Yosuke Ideguchi 0 122691 1554354 1104479 2026-05-27T18:56:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554354 wikitext text/x-wiki [[file:Yosuke Ideguchi (37340172202) (cropped).jpg|200px|right]] '''Yosuke Ideguchi''' (井手口陽介; alizaliwa [[23 Agosti]] [[1996]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Anachezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Ideguchi alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 7 Juni 2017 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Syria|Syria]]. Ideguchi alicheza Japani katika mechi 15, akifunga mabao 2.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2017||11||2 |- |2018||1||0 |- |2019||3||0 |- !Jumla||15||2 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1996|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] c50jmc5u5c15amnlvsgyvqpbnhzgmm8 Yugo Tatsuta 0 122733 1554374 1104525 2026-05-27T18:59:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554374 wikitext text/x-wiki '''Yugo Tatsuta''' (立田悠悟; alizaliwa [[21 Juni]] [[1998]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Anachezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Tatsuta alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 20 Juni 2019 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Uruguay|Uruguay]]. Tatsuta alicheza Japani katika mechi 1.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2019||1||0 |- !Jumla||1||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1998|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] sbm773qtjfcy9nwu2ueis8a6ksljrhb Kyosuke Tagawa 0 122737 1554415 1104529 2026-05-27T19:06:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554415 wikitext text/x-wiki '''Kyosuke Tagawa''' (田川亨介; alizaliwa [[11 Februari]] [[1999]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Anachezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Tagawa alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 10 Desemba 2019 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya China|China]]. Tagawa alicheza Japani katika mechi 2, akifunga mabao 1.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2019||2||1 |- !Jumla||2||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1999|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] gt1bix8idm13p411q0y5e29ngqmaxpt Koki Ogawa 0 122742 1554012 1104534 2026-05-27T18:01:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554012 wikitext text/x-wiki '''Koki Ogawa''' (小川航基; alizaliwa [[8 Agosti]] [[1997]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Japani]]. Anachezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]]. Ogawa alicheza kwa mara ya kwanza katika [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|timu ya taifa ya Japani]] tarehe 14 Desemba 2019 dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Hong Kong|Hong Kong]]. Ogawa alicheza Japani katika mechi 1, akifunga mabao 3.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Japani|Timu ya Taifa ya Japani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2019||1||3 |- !Jumla||3||3 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1997|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Japani]] bhk7vf79okbpn7k7tu9o0bkh55cm83w Mirko Hrgović 0 122831 1554626 1104666 2026-05-27T19:40:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554626 wikitext text/x-wiki [[file:Mirko Hrgović 2008.jpg|200px|right]] '''Mirko Hrgović''' (alizaliwa [[5 Februari]] [[1979]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Bosnia na Herzegovina]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Bosnia na Herzegovina|timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina]]. Hrgović ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Bosnia na Herzegovina|timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina]] tangu mwaka wa 2003. Hrgović alicheza Bosnia na Herzegovina katika mechi 29, akifunga mabao 3.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Bosnia na Herzegovina|Timu ya Taifa ya Bosnia na Herzegovina]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2003||7||0 |- |2004||4||0 |- |2005||2||0 |- |2006||8||2 |- |2007||6||1 |- |2008||1||0 |- |2009||1||0 |- !Jumla||29||3 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1979|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Bosnia na Herzegovina]] 5cy8znhkjpkqwn7hv3de6fbkds4o835 Owusu Benson 0 122895 1554380 1104749 2026-05-27T19:00:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554380 wikitext text/x-wiki '''Owusu Benson''' (alizaliwa [[22 Machi]] [[1977]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Ghana]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ghana|timu ya taifa ya Ghana]]. Benson ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ghana|timu ya taifa ya Ghana]] tangu mwaka wa 1999. Benson alicheza Ghana katika mechi 1.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ghana|Timu ya Taifa ya Ghana]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1999||1||0 |- !Jumla||1||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1977|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Ghana]] qoxwcomhgyzv85r9gqwidw3paanttmz Dragiša Binić 0 123012 1554887 1104909 2026-05-27T20:22:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554887 wikitext text/x-wiki '''Dragiša Binić''' (alizaliwa [[21 Oktoba]] [[1961]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Serbia]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Yugoslavia|timu ya taifa ya Yugoslavia]]. Binić ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Yugoslavia|timu ya taifa ya Yugoslavia]] tangu mwaka wa 1990. Binić alicheza Yugoslavia katika mechi 3, akifunga mabao 1.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Yugoslavia|Timu ya Taifa ya Yugoslavia]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1990||1||0 |- |1991||2||1 |- !Jumla||3||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1961|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Serbia]] jkk9uw18qgx7tkq3aad911694fuvdxs Sigfried Held 0 123063 1554133 1104966 2026-05-27T18:20:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554133 wikitext text/x-wiki [[file:Siggi Held.jpg|200px|right]] '''Sigfried Held''' (alizaliwa [[7 Agosti]] [[1942]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Ujerumani]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ujerumani|timu ya taifa ya Ujerumani]]. Held ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ujerumani|timu ya taifa ya Ujerumani]] tangu mwaka wa 1966. Held alicheza Ujerumani katika mechi 41, akifunga mabao 5.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Ujerumani|Timu ya Taifa ya Ujerumani]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1966||11||1 |- |1967||3||0 |- |1968||7||2 |- |1969||5||1 |- |1970||5||0 |- |1971||4||1 |- |1972||3||0 |- |1973||3||0 |- !Jumla||41||5 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1942|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Ujerumani]] qqcodln32fu2pu5hpv33s7wxmhtepdb Mto Nyankaya 0 123119 1554863 1105032 2026-05-27T20:18:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554863 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]] na [[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 2oxdy4htemun7hi4b9qbckgmsypeq8e Edu Coimbra 0 123126 1554449 1105040 2026-05-27T19:11:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554449 wikitext text/x-wiki [[file:Edu Coimbra.JPG|200px|right]] '''Edu Coimbra''' (alizaliwa [[5 Februari]] [[1947]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Brazil]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]]. Edu ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]] tangu mwaka wa 1967. Edu alicheza Brazil katika mechi 2.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|Timu ya Taifa ya Brazil]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1967||2||0 |- !Jumla||2||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1947|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Brazil]] jl9l81xnc5zmzhaqshzid2yx107nbjg Elivélton Alves Rufino 0 123130 1554077 1105044 2026-05-27T18:11:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554077 wikitext text/x-wiki '''Elivélton Alves Rufino''' (alizaliwa [[31 Julai]] [[1971]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Brazil]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]]. Elivélton ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]] tangu mwaka wa 1991. Elivélton alicheza Brazil katika mechi 13, akifunga mabao 1.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|Timu ya Taifa ya Brazil]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1991||2||1 |- |1992||3||0 |- |1993||8||0 |- !Jumla||13||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1971|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Brazil]] q993r3p36jnk7xvz7cxcv13w8j30yxx Fábio Júnior 0 123142 1553952 1105056 2026-05-27T17:51:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553952 wikitext text/x-wiki '''Fábio Júnior''' (alizaliwa [[20 Novemba]] [[1977]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Brazil]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]]. Júnior ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]] tangu mwaka wa 1998. Júnior alicheza Brazil katika mechi 3, akifunga mabao 3.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|Timu ya Taifa ya Brazil]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1998||1||0 |- |1999||2||0 |- !Jumla||3||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1977|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Brazil]] cmgycxbpziwponmhn4zywrve4b69a4k Émerson Leão 0 123146 1554404 1105060 2026-05-27T19:04:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554404 wikitext text/x-wiki [[file:Emerson Leao.jpg|200px|right]] '''Émerson Leão''' (alizaliwa [[11 Julai]] [[1949]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Brazil]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]]. Leão ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]] tangu mwaka wa 1970. Leão alicheza Brazil katika mechi 80.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|Timu ya Taifa ya Brazil]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1970||2||0 |- |1971||0||0 |- |1972||4||0 |- |1973||5||0 |- |1974||15||0 |- |1975||0||0 |- |1976||5||0 |- |1977||13||0 |- |1978||12||0 |- |1979||8||0 |- |1980||0||0 |- |1981||0||0 |- |1982||0||0 |- |1983||14||0 |- |1984||0||0 |- |1985||0||0 |- |1986||2||0 |- !Jumla||80||0 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1949|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Brazil]] etyagcw59uk0hj6m2nipf2lafzclxte Paulo Silas 0 123179 1554024 1105093 2026-05-27T18:02:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554024 wikitext text/x-wiki [[file:Paulo Silas.jpg|200px|right]] '''Paulo Silas''' (alizaliwa [[27 Agosti]] [[1965]]) ni [[mchezaji]] wa zamani wa [[mpira wa miguu]] wa [[Brazil]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]]. Silas ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|timu ya taifa ya Brazil]] tangu mwaka wa 1986. Silas alicheza Brazil katika mechi 34, akifunga mabao 1.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Brazil|Timu ya Taifa ya Brazil]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |1986||5||0 |- |1987||5||0 |- |1988||0||0 |- |1989||16||1 |- |1990||6||0 |- |1991||0||0 |- |1992||2||0 |- !Jumla||34||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1965|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Brazil]] 189kohk7k2wblpzmmewznab9vhft2cb Mto Tawe (Burundi) 0 123229 1554312 1105178 2026-05-27T18:49:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554312 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la miwili kati ya [[mito]] inayopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Rutana]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|T]] [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 3hi0k5cskctnk0jeai3wo35zndkfu3v Mto Ruzibazi 0 123230 1554252 1105179 2026-05-27T18:40:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554252 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Rumonge]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rumonge]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Rumonge]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] b4g1cgsw20b9hab5ps68e2qpbab21aw Emil Salomonsson 0 123250 1554165 1105211 2026-05-27T18:25:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554165 wikitext text/x-wiki [[file:Emil Salomonsson (2015, crop 2).jpg|200px|right]] '''Emil Salomonsson''' (alizaliwa [[28 Aprili]] [[1989]]) ni [[mchezaji]] wa [[mpira wa miguu]] wa [[Uswidi]]. Aliwahi kucheza [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Uswidi|timu ya taifa ya Uswidi]]. Salomonsson ameichezea [[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Uswidi|timu ya taifa ya Uswidi]] tangu mwaka wa 2012. Salomonsson alicheza Uswidi katika mechi 7, akifunga mabao 1.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Takwimu== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Timu ya Taifa ya Kandanda ya Uswidi|Timu ya Taifa ya Uswidi]] |- !Mwaka||Mechi||Magoli |- |2012||2||0 |- |2013||0||0 |- |2014||0||0 |- |2015||0||0 |- |2016||3||1 |- |2017||2||0 |- !Jumla||7||1 |} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1989|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Uswidi]] 2mekyuoj6d1vnwa2phpn4i2chqmnjme Mto Kirambi 0 123323 1554636 1105399 2026-05-27T19:41:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554636 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Bujumbura Vijijini]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bujumbura Vijijini]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Bujumbura Vijijini]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] dmbxt69beh7trk29hclbepxebirh6wp Mto Nyamuvoga 0 123372 1554621 1105485 2026-05-27T19:39:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554621 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bujumbura Vijijini]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bujumbura Vijijini]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Bujumbura Vijijini]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] puaxsywiuwgsva4qru4edb4752fp6b4 Mto Kadakama 0 123445 1554928 1105681 2026-05-27T20:29:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554928 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bubanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bubanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Bubanza]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 2awvy8nkgawaug3pzmxy6ymqwfj6nyx Mto Ngomante (Bubanza) 0 123473 1553981 1105711 2026-05-27T17:56:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553981 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bubanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bubanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Bubanza]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] nz2wlqrl8x5rhzhx2sss2yx27kqqact Mto Nyakabingo (Bubanza) 0 123486 1554729 1105727 2026-05-27T19:56:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554729 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[Korongo (jiografia)|makorongo]] mawili yanayopatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bubanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bubanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Bubanza]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] q9ws66svz9toyy8mlacyexuu4zeroiy Mto Rurabo 0 123508 1554071 1105750 2026-05-27T18:10:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554071 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bubanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bubanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Bubanza]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] jrsxvul11a608ywa88nr6zpws0axq31 Mto Kaziramihunda (Cibitoke) 0 123550 1553957 1105818 2026-05-27T17:52:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553957 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cibitoke]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cibitoke]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Cibitoke]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] gp4pq2g2ykvl8sjc59dyovslh5azfks Mto Mpimbiguye 0 123561 1554459 1105829 2026-05-27T19:13:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554459 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cibitoke]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cibitoke]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Cibitoke]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 6z3ysmtyw9r3z2c8np5o4sdgp6w5lex Mto Muzenga 0 123574 1554045 1105844 2026-05-27T18:06:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554045 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cibitoke]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cibitoke]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Cibitoke]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] cgl05pew4tjbqxd167gblurpsxyzhxk Mto Nyambehe 0 123602 1554123 1105919 2026-05-27T18:18:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554123 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cibitoke]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cibitoke]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Cibitoke]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] q2k4idg7xc5bjhwuqrapj69pj2cxhct Mto Kabuye (Burundi) 0 123682 1554138 1106053 2026-05-27T18:21:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554138 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] sq5ovv5k4mbllehmu6ha9u69wq6oa0d Mto Kibanga (Makamba) 0 123697 1554151 1106080 2026-05-27T18:23:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554151 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 90ritx2wxyvkku39xhwe6y4konwwmq8 Mto Mihanda 0 123747 1554210 1106192 2026-05-27T18:33:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554210 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] axlned2nvp1nh1p0umhcxxw5f9isi6a Mto Murungu 0 123770 1554221 1106222 2026-05-27T18:35:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554221 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 3m8pr9z6mol8d1bisqvd8ns54uwxc8w Mto Musha 0 123774 1554287 1106226 2026-05-27T18:45:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554287 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] axlned2nvp1nh1p0umhcxxw5f9isi6a Mto Nyabigete 0 123799 1554596 1106276 2026-05-27T19:35:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554596 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] yake huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 3unrgp5fxys1jkon6y1axtjlnaljfa1 Mto Nyamabuye (Makamba) 0 123829 1554073 1106312 2026-05-27T18:10:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554073 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] yake huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] hor5zu3zah14pfokuhrzynd6ylq2z3j Mto Nyampanda (Burundi) 0 123837 1554670 1106321 2026-05-27T19:47:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554670 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] yake huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 3unrgp5fxys1jkon6y1axtjlnaljfa1 Mto Zingure 0 123883 1554145 1106398 2026-05-27T18:22:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554145 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Makamba]]). [[Maji]] yake huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Makamba]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|Z]] [[Jamii:Mkoa wa Makamba]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] fqew4qynbooemp8dg79r83y3oyc45oe Mto Gacabwatsi 0 123899 1554739 1106426 2026-05-27T19:58:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554739 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' (pia: '''Gacabwetsi''') ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Ngozi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ngozi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Mkoa wa Ngozi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] p1rnwmlsoevl0hnztql3lwviwb64e5o Mto Gasagara (Burundi) 0 123906 1554926 1106434 2026-05-27T20:29:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554926 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Ngozi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ngozi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Mkoa wa Ngozi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] tw5ygbde0yzj35phxh9xure3h1z148h Mto Mukibizi 0 123970 1554709 1106538 2026-05-27T19:53:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554709 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Ngozi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ngozi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Ngozi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] lumkuinswr4n4iz51zrh2hn83h05ise Mto Rugarura 0 123993 1554034 1106564 2026-05-27T18:04:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554034 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Ngozi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ngozi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Ngozi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] c88a0uz4rrvwknmez3j8ih2aggi7nhp Mto Gahahe 0 124043 1554109 1106683 2026-05-27T18:16:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554109 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kirundo]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kirundo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kirundo]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] s2hqfyd48tk93783sx44asa6cp363tv Mto Mwisumo (Kirundo) 0 124083 1554282 1106727 2026-05-27T18:45:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554282 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kirundo]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kirundo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kirundo]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] l2mgmfcghq94ryihcx0iv3mzc6riher Mto Nyandabwe 0 124089 1554183 1106734 2026-05-27T18:28:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554183 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kirundo]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kirundo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kirundo]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] lsbb49tv813uepkcpzkbdilxjkqhbve Mto Gasebuzi (Muyinga) 0 124139 1554685 1106847 2026-05-27T19:49:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554685 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] dqhyekj1tdivr8t87jghx5ze3i13qoy Mto Gitandara 0 124153 1554343 1106867 2026-05-27T18:54:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554343 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] q6pa1sltprubk673fewcn95218v9z39 Mto Kagoti (Muyinga) 0 124166 1554747 1106885 2026-05-27T19:59:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554747 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] dpixdre1aa4vnmugnx2sx4knvk6hsff Mto Kinyanderama 0 124189 1554425 1106913 2026-05-27T19:07:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554425 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ne9yw4lt982w0771as649v14nurzsez Mto Mudahanga (Muyinga) 0 124210 1554805 1106987 2026-05-27T20:09:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554805 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] fuehcfyxjqx7mi18j5xgyt6zqifv1a6 Mto Mukovo 0 124224 1554493 1107002 2026-05-27T19:18:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554493 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] s34ramrxq2jdbu306vgfmlvjmsamlhh Mto Nyagonga (Muyinga) 0 124293 1554872 1107212 2026-05-27T20:20:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554872 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 40tbszjas4bi79aq9pn9me2gf0ka1sp Mto Nyamaganya 0 124295 1554571 1107214 2026-05-27T19:31:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554571 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muyinga]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muyinga]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muyinga]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] hd8vil3qw6moav6vmbkhased374d2cp Mto Agasenyi 0 124328 1553954 1107256 2026-05-27T17:51:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553954 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Karuzi]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Karuzi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|A]] [[Jamii:Mkoa wa Karuzi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] qhzpdbupnpaaedtr909tg8jzsyivro4 Mto Kanyamangati 0 124357 1554042 1107292 2026-05-27T18:05:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554042 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Karuzi]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Karuzi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Karuzi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] p15z38gonrwpbpuyj7gfboc5z6mniki Mto Kibihe 0 124365 1554175 1107301 2026-05-27T18:27:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554175 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Karuzi]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Karuzi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Karuzi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] kltvyrcif3opuiujtfkxtuszhsbsvf8 Mto Mwisumo (Karuzi) 0 124393 1554121 1107330 2026-05-27T18:18:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554121 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Karuzi]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Karuzi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Karuzi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b16m965vjk85d9267mng8z4st3n16rx Mto Ruhama 0 124437 1554251 1107445 2026-05-27T18:40:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554251 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Karuzi]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Karuzi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Karuzi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ohbs7wwf7nrr99cci7b4e3r9rqrxpys Mto Rusabagi (Karuzi) 0 124440 1554195 1107448 2026-05-27T18:30:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554195 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kaskazini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Karuzi]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Karuzi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Karuzi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 7xuyrdajudq2vht6qyfesnftjti38sc Mto Buzimba (Burundi) 0 125568 1554288 1111651 2026-05-27T18:46:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554288 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Mto]] huo unatiririsha [[maji]] hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|B]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] sr75id8isdtkxmu1wtxntnbgh1369o5 Mto Gakere 0 125578 1554233 1111667 2026-05-27T18:37:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554233 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] b0ao2ktywywfjbi99wxx499k5yxddqc Mto Gatabo 0 125586 1554582 1111678 2026-05-27T19:32:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554582 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] rmmi85jos2vrvfi3jtlhmugw6fj0jzh Mto Gishanga (Bururi) 0 125590 1554632 1111685 2026-05-27T19:41:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554632 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[mito]] miwili na [[Korongo (jiografia)|makorongo]] mawili vinavyopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yake yanafikia [[ziwa Tanganyika]] halafu yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]], ila yale ya mto mmojawapo yanaelekea [[mto Nile]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] nt6s9yc8nuzq6atnc53ut0dt184o7s2 Mto Kavuba (Bururi) 0 125609 1554659 1111707 2026-05-27T19:45:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554659 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] lxp30evbv26352y3hngnvgc7kt6wi3h Mto Kigezi (Bururi) 0 125618 1554296 1111725 2026-05-27T18:47:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554296 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[mito]] miwili na [[Korongo (jiografia)|korongo]] moja vinavyopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] eqkankxn1tojk5vq26edybjlz4ce46k Mto Mugurube 0 125700 1554722 1111956 2026-05-27T19:55:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554722 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 1zfy58fvz33b3ck987unnpkzt2jm6sr Mto Muhisirizi 0 125702 1554317 1111958 2026-05-27T18:50:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554317 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] ei1ezvc2ewjrhg6f1in7y5h6za1t4me Mto Nkegete 0 125754 1554396 1112066 2026-05-27T19:03:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554396 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] ieb5duwpz0rb48ibr7v0t21zeo9qb06 Mto Nyabisheke (Burundi) 0 125759 1554781 1112073 2026-05-27T20:05:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554781 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yanafikia [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, maji yanakwenda kuchangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] b2urwxz202sv0pqil9vdvv3ujk3341p Mto Nyarwonga (Bururi) 0 125818 1554217 1112189 2026-05-27T18:34:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554217 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] r99ck2dtmo5i0aundnwb86hj3ye17kk Mto Shanga (Bururi) 0 125838 1553970 1112212 2026-05-27T17:54:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553970 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|S]] [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] skdck3mlao7n0npzih1pq5xz5dja8lh Mto Kamiranzogera (Bururi) 0 125851 1554115 1112227 2026-05-27T18:17:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554115 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[kusini]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Bururi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Bururi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Bururi]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] m49hj845tdiabgdqbar9l5mxgkx0f4x Listra 0 126040 1554914 1112746 2026-05-27T20:27:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554914 wikitext text/x-wiki [[File:Willem de Poorter - St. Paul and St. Barnabus at Lystra - 2011.13 - Minneapolis Institute of Arts.jpg|thumb|''Mt. Paulo na Mt. Barnaba kuko Listra'', [[mchoro]] wa [[Willem de Poorter]], [[1636]].]] '''Listra''' (kwa [[Kigiriki]]: Λύστρα, ''Lyustra'') ulikuwa [[mji]] wa [[rasi]] ya [[Anatolia]], katika [[Uturuki]] wa leo. Kwa sasa ni [[kijiji]] tu kinachoitwa Klistra, [[km]] 30 [[kusini]] kwa [[Konya]]<ref>{{cite web|url=http://www.kilistra.org.tr|title=Kilistra (Gökyurt) Kültür ve Turizm Derneği|publisher=kilistra.org.tr}}</ref>. Mji huo unatajwa mara sita katika [[Biblia ya Kikristo]] ([[Mdo]] 14:6,8,21; 16:1, [[2Tim]] 3:11) kwa sababu kuanzia [[mwaka]] [[46]] [[Mtume Paulo]] alifika huko mara kadhaa [[uinjilishaji|kuinjilisha]] akiwa mara na [[Barnaba]], mara na [[Sila]]<ref>{{cite web|url=http://www.biblestudy.org/maps/pauls-secd-journey-map.html|title=Apostle Paul's Second Missionary Journey Map|publisher=biblestudy.org|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081222153754/http://www.biblestudy.org/maps/pauls-secd-journey-map.html|archivedate=2008-12-22}}</ref>. Ndipo alipomkuta [[Timotheo]] ambaye akawa mshirika na hatimaye [[mwandamizi]] wake. == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vyanje== *[http://www.lib.utexas.edu/maps/historical/shepherd/asia_minor_p20.jpg Map of Asia Minor (modern Turkey) which shows Lystra in the province of Lycaonia] *[http://www.holylandphotos.org/browse.asp?s=1,3,8,21,57 Photos from Lystra] *[http://www.deeperstudy.com/link/first_journey_all.html Satellite-based map of First Missionary Journey] *[https://web.archive.org/web/20110905131523/http://www.biaatr.org/collections/site.php?id=638 BIAA – Site.638 'Hatunsaray (Lystra)'] *[https://web.archive.org/web/20150206123144/http://coinproject.com/search_city_result.php?city=Lystra&region=LYCAONIA&type=5 Coins of the Ancient city of Lystra] {{Safari za Mtume Paulo}} {{mbegu-jio-Uturuki}} [[Jamii:Miji ya Uturuki]] [[Jamii:Miji ya Biblia]] [[Jamii:Mtume Paulo]] tieb0ze8ivb41z8xj2cio7goaavimlv Mukamira 0 126355 1554746 1113914 2026-05-27T19:59:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554746 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni mji wa [[Mkoa wa Magharibi (Rwanda)|mkoa wa Magharibi]] nchini [[Rwanda]]. Ni [[makao makuu]] ya [[wilaya ya Nyabihu]]. == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Rwanda]] ==Viungo vya nje== {{commonscat}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Rwanda]] [[Jamii:Mkoa wa Magharibi (Rwanda)]] 6gg4fzrwhyk9luklhtzezk7wvl4pewf Mto Akagoti 0 126570 1554442 1114831 2026-05-27T19:10:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554442 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake, kupitia [[ziwa Tanganyika]], huelekea [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|A]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|A]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] bt04pdly8gcbeuemhrb4igy1ljpdssv Mto Gashoka (Cankuzo) 0 126583 1554566 1114855 2026-05-27T19:30:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554566 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake, kupitia [[ziwa Tanganyika]], huelekea [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|G]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] g2d7u4041f1q2g9jwvgllgbt7rjjkm9 Mto Kabingo (Cankuzo) 0 126616 1554330 1114963 2026-05-27T18:52:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554330 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[Korongo (jiografia)|makorongo]] mawili yanayopatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake, kupitia [[ziwa Tanganyika]], huelekea [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|K]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 29n1jwpldo091wpxt1jvbovn1hft9tq Mto Kazibaziba (Cankuzo) 0 126627 1554514 1114977 2026-05-27T19:22:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554514 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake, kupitia [[ziwa Tanganyika]], huelekea [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|K]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] p6l3052zadzd03j3ucw3q0u92i8jkdg Mto Mukiro 0 126657 1554647 1115032 2026-05-27T19:43:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554647 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake, kupitia [[ziwa Tanganyika]], huelekea [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] q5zmqeaes4ko3gqs7zslj4oh6ollzt7 Mto Mumika 0 126661 1554597 1115036 2026-05-27T19:35:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554597 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake, kupitia [[ziwa Tanganyika]], huelekea [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 57wdj1eitpqn70odrmso5qyu7xafel0 Mto Rutoyi 0 126699 1554713 1115083 2026-05-27T19:54:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554713 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake, kupitia [[ziwa Tanganyika]], huelekea [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|R]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] smqb7pc0b36fvxaag4zmlrztivmz5hx Mto Mugasemanyi 0 126722 1554454 1115131 2026-05-27T19:12:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554454 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake huelekea [[mto Ruvubu]], [[ziwa Nyanza]], [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|M]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ax4srogz28riukk982k6rnzp5teavqa Mto Rudasenywa 0 126745 1554526 1115156 2026-05-27T19:23:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554526 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Cankuzo]]). [[Maji]] yake huelekea [[mto Ruvubu]], [[ziwa Nyanza]], [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Cankuzo]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Cankuzo|R]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 6p8y25s59mou49urswgtqo0vkb9djhb Uwanja wa ndege wa Masasi 0 126785 1554592 1115275 2026-05-27T19:34:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554592 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Uwanja wa ndege wa Masasi''' ni [[kiwanja cha ndege]] kinachohudumia [[mji]] wa [[Masasi]], [[kusini]] mwa [[Tanzania]]. ==Viungo vya nje== *[http://www.taa.go.tz/ Tovuti ya Mamlaka ya Viwanja vya Ndege Tanzania] {{en}} {{Viwanja vya ndege nchini Tanzania}} {{Tanzania-airport-stub}} {{DEFAULTSORT:Masasi}} [[Jamii:Viwanja vya ndege nchini Tanzania]] [[Jamii:Mkoa wa Mtwara]] hl1pt5oc0fdv54cr7tqreur00cfytas Mto Akaguya 0 126832 1554757 1115425 2026-05-27T20:01:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554757 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mito ya Burundi|A]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] s6d246u0wyv11n19rind1chmva4z748 Mto Gashiru (Gitega) 0 126841 1554371 1115438 2026-05-27T18:59:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554371 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 99tkoj6vhn19qnkra9o7evtvtc08h97 Mto Kamiranzoge 0 126880 1554446 1115499 2026-05-27T19:11:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554446 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 8jmwlb8exdnsm629himak2h794u39oe Mto Kanywampeke 0 126885 1554814 1115504 2026-05-27T20:10:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554814 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 5ow7zj47pefsp8p62wa2rsdp5gtwnx1 Mto Nyabitanga 0 127023 1554196 1115850 2026-05-27T18:31:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554196 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] a9n9osofazf46ddff6qc7oebe3788fe Mto Nyakwezi 0 127074 1553979 1115957 2026-05-27T17:55:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553979 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 3zs6oo9qpo3dkjbnspsvquslw2200sj Mto Rugabano (Gitega) 0 127143 1554069 1116111 2026-05-27T18:10:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554069 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 2y5cqucanoklbqkagddrtzk8mgb95qf Mto Rukungere 0 127148 1554273 1116118 2026-05-27T18:43:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554273 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Gitega]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Gitega]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Gitega]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] je34sm3ajkmuuk7z2z863137rl24vcp Mto Jembegeti 0 128137 1554370 1125563 2026-05-27T18:59:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554370 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kayanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kayanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kayanza]] [[Jamii:Mito ya Burundi|J]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 28cs8tfgqxsps6y96uvgduq602e9o4l Mto Makirwe 0 128197 1554445 1125703 2026-05-27T19:10:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554445 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kayanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kayanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kayanza]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] bsoe2lgss0djhulc6dnrjmw9rjblugg Mto Munyanana 0 128203 1554198 1125710 2026-05-27T18:31:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554198 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kayanza]]). [[Maji]] yake, kupitia [[mto Ruvubu]] na [[ziwa Nyanza]], huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kayanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kayanza]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] i488amk57gxc5ha8j7s5zdw9y04ux79 Mto Nyababisha 0 128220 1554515 1125728 2026-05-27T19:22:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554515 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kayanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kayanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kayanza]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 2cnibclfvzhefqcf25i5qs5zdqpshfa Mto Nyankenke 0 128240 1554601 1125749 2026-05-27T19:36:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554601 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kayanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kayanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kayanza]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 2cnibclfvzhefqcf25i5qs5zdqpshfa Mto Mizenga 0 128291 1554260 1125911 2026-05-27T18:41:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554260 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana nchini [[Burundi]] ([[mkoa wa Kayanza]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Kayanza]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Kayanza]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 8xapknrkm05c3zf5bf630rw6q56g2yh Mto Cogo (Muramvya) 0 128303 1554250 1125940 2026-05-27T18:39:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554250 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muramvya]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muramvya]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muramvya]] [[Jamii:Mito ya Burundi|C]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] a36uvbwsciu11x4gs1ojap9hkbk641m Mto Mugisukiro 0 128321 1554335 1125961 2026-05-27T18:53:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554335 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muramvya]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muramvya]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muramvya]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] pv5256v6asb71tic88ds5cd0946gsui Mto Gasenyi (Muramvya) 0 128412 1554669 1126195 2026-05-27T19:47:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554669 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muramvya]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muramvya]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muramvya]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] pqreaztmpn6glqw10vvdq7zebcutki5 Mto Musabagi 0 128429 1554738 1126216 2026-05-27T19:58:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554738 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Muramvya]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Muramvya]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Muramvya]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] cu1g2brsx21oetvshcz2lp8g9tc1wlx Mlima Patti 0 130784 1554067 1132860 2026-05-27T18:09:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554067 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[Picha:River Niger, Kogi State, Nigeria.jpg|thumb|Mlima Patti]] '''Mlima Patti''' ni [[mlima]] wenye [[urefu]] wa [[mita]] 458 na pia ni kivutio cha [[watalii]] unaopatikana [[Lokoja]], [[Nigeria]]. [[Jina]] Nigeria lilibuniwa na Flora Shaw mnamo [[1914]] wakati akiwa akiangalia Lokoja kutoka juu ya Mlima Patti. {{mbegu-jio-Nigeria}} [[Jamii:Milima ya Nigeria]] kjw0yvwejdifun1r3m7sprjwgyavmw5 Mto Rwuya (Mwaro) 0 132011 1554835 1137285 2026-05-27T20:13:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554835 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Mwaro]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mwaro]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Mwaro]] [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 0jmljxpzwtl80bj7ky0exu4u9d6a2yj Mto Kagoma (Mwaro) 0 132012 1554188 1137286 2026-05-27T18:29:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554188 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Mwaro]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mwaro]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Mwaro]] [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] ssba2ra143jcdhzra2s6e4uq3uv1vzi Mto Nyagasenyi (Mwaro) 0 132029 1554265 1137307 2026-05-27T18:42:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554265 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[magharibi]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Mwaro]]). [[Maji]] yake huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Mwaro]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Mwaro]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 13ulgmtbqybci6z4gr26j8th905ke9t Mto Giterama (Rutana) 0 132058 1554307 1137340 2026-05-27T18:49:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554307 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Burundi]] [[mashariki]] ([[mkoa wa Rutana]]) ambao unatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, [[maji]] mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] ixphwiaxr3tockzt8rb7akvsomycseo Mto Jogo (Burundi) 0 132059 1554695 1137341 2026-05-27T19:51:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554695 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Burundi]] [[mashariki]] ([[mkoa wa Rutana]]) ambao unatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, [[maji]] mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|J]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 8kqsgo4uanafkcwhcni2pzis96mw9iy Mto Mpanda (Rutana) 0 132194 1554760 1138061 2026-05-27T20:01:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554760 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Burundi]] [[mashariki]] ([[mkoa wa Rutana]]) ambao unatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, [[maji]] mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] g4pxzcx19c0qftq3u5t03nc0eq70rel Mto Muyovozi 0 132210 1554816 1138078 2026-05-27T20:10:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554816 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Burundi]] [[mashariki]] ([[mkoa wa Rutana]]) ambao unatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, [[maji]] mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] g4pxzcx19c0qftq3u5t03nc0eq70rel Mto Nyakagonde 0 132227 1554883 1138097 2026-05-27T20:21:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554883 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mto]] wa [[Burundi]] [[mashariki]] ([[mkoa wa Rutana]]) ambao unatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, [[maji]] mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] d461vvu1gx4rg1m5ww1iiiw7maksfhs Mto Rutenga (Rutana) 0 132287 1554848 1138261 2026-05-27T20:16:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554848 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[mto]] na [[korongo]] vya [[mkoa wa Rutana]] ([[Burundi]] [[mashariki]]) ambavyo vinatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, [[maji]] mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 2n2dkafwq87ydhfydbr3kiynoaxseao Mto Bigamba 0 132293 1554261 1138273 2026-05-27T18:41:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554261 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[korongo (jiografia)|korongo]] la [[mkoa wa Rutana]] ([[Burundi]] [[mashariki]]) ambalo [[maji]] yake yanatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|B]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 65hg0mbviz3hva9y6mg2cop04ba508f Mto Mazimero (Rutana) 0 132321 1554918 1138337 2026-05-27T20:27:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554918 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[korongo (jiografia)|korongo]] la [[mkoa wa Rutana]] ([[Burundi]] [[mashariki]]) ambalo [[maji]] yake yanatiririka hadi [[ziwa Tanganyika]]. Baadaye, mengine yanachangia [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mkoa wa Rutana]] [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] nbp65anzmd3hnvghm98aiku41v7uxoq Juliana wa Firenze 0 132624 1554327 1150381 2026-05-27T18:52:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554327 wikitext text/x-wiki '''Juliana wa Firenze''' alikuwa [[Mkristo]] [[mjane]] wa [[mji]] [[firenze|huo]] katika [[karne ya 4]]<ref>http://www.santiebeati.it/dettaglio/39840</ref>. Tangu kale anaheshimiwa kama [[mtakatifu]]. [[Sikukuu]] yake huadhimishwa kila [[mwaka]] [[tarehe]] [[7 Februari]]<ref>[[Martyrologium Romanum]]</ref>. ==Tazama pia== *[[Watakatifu wa Agano la Kale]] *[[Orodha ya Watakatifu Wakristo]] *[[Orodha ya Watakatifu wa Afrika]] *[[Orodha ya Watakatifu Wafransisko]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-Mkristo}} [[Category:Watakatifu wa Italia]] ord0upr0k0ikqytg1voae3gsclkjcge Mto Gasasa (Ruyigi) 0 132740 1554536 1150840 2026-05-27T19:25:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554536 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana [[mashariki]] mwa [[Burundi]] ([[mkoa wa Ruyigi]]). [[Maji]] huelekea [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. Katika [[mkoa]] huohuo kuna pia [[Korongo (jiografia)|makorongo]] mawili yenye [[jina]] hilo, lakini [[maji]] yake huelekea [[ziwa Tanganyika]], [[mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|G]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Mediteranea]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Atlantiki]] 1j9nbug0jo67sw94pyrpxfuzzuoqdb4 Panya-vinamasi 0 134347 1554190 1158331 2026-05-27T18:30:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554190 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} {{Uainishaji | rangi = #D3D3A4 | jina = Panya-vinamasi | picha = | upana_wa_picha = 250px | maelezo_ya_picha = | himaya = [[Mnyama|Animalia]] <small>(Wanyama)</small> | faila = [[Chordate|Chordata]] <small>(Wanyama wenye ugwe wa neva mgongoni)</small> | ngeli = [[Mamalia]] <small>(Wanyama wenye viwele wanaonyonyesha wadogo wao)</small> | oda = [[Rodentia]] <small>(Wanyama wagugunaji)</small> | nusuoda = [[Myomorpha]] <small>(Wanyama kama [[panya]])</small> | familia = [[Muridae]] <small>(Wanyama walio na mnasaba na [[panya (Rattus)|panya]])</small> | nusufamilia = [[Murinae]] <small>(Wanyama wanaofanan na [[kipanya-miiba|vipanya-miiba]]) | jenasi = ''[[Dasymys]]'' | bingwa_wa_jenasi = [[Wilhelm Carl Hartwig Peters|Peters]], 1875 | subdivision = '''Spishi 11:'''<br> * ''[[Dasymys alleni|D. alleni]]'' <small>[[Barbara Lawrence|Lawrence]] & [[Arthur Loveridge|Loveridge]], 1953</small> * ''[[Dasymys cabrali|D. cabrali]]'' <small>[[Walter N. Verheyen|Verheyen]] ''et al.'', 2003</small> * ''[[Dasymys capensis|D. capensis]]'' <small>[[Austin Roberts|Roberts]], 1936</small> * ''[[Dasymys foxi|D. foxi]]'' <small>[[Oldfield Thomas|Thomas]], 1912</small> * ''[[Dasymys griseifrons|D. griseifrons]]'' <small>[[Wilfred Hudson Osgood|Osgood]], 1936</small> * ''[[Dasymys incomtus|D. incomtus]]'' <small>([[Carl Jakob Sundevall|Sundevall]], 1847)</small> * ''[[Dasymys longipilosus|D. longipilosus]]'' <small>[[Martin Eisentraut|Eisentraut]], 1963</small> * ''[[Dasymys medius|D. medius]]'' <small>Thomas, 1906</small> * ''[[Dasymys montanus|D. montanus]]'' <small>Thomas, 1906</small> * ''[[Dasymys nudipes|D. nudipes]]'' <small>(Peters, 1879)</small> * ''[[Dasymys robertsii|D. robertsii]]'' <small>[[Sarah K. Mullin|Mullin]], [[Peter John Taylor|Taylor]] & [[Neville Pillay|Pillay]], 2004</small> * ''[[Dasymys rufulus|D. rufulus]]'' <small>[[Gerrit Smith Miller|Miller]], 1900</small> * ''[[Dasymys rwandae|D. rwandae]]'' <small>Verheyen ''et al.'', 2003</small> * ''[[Dasymys shortridgei|D. shortridgei]]'' <small>Mullin, Taylor & Pillay, 2004</small> * ''[[Dasymys sua|D. sua]]'' <small>Verheyen ''et al.'', 2003</small> }} '''Panya-vinamasi''' ni [[mnyama|wanyama]] [[mgugunaji|wagugunaji]] wa [[jenasi]] ''[[Dasymys]]'' katika [[nusufamilia]] [[Murinae]] ya [[familia (biolojia)|familia]] [[Muridae]] ambao wanatokea [[Afrika]] kusini kwa [[Sahara]] katika [[kinamasi|vinamasi]] na maeneo manyevu mengine yenye [[nyasi]] ndefu nyingi, mara nyingi kwenye [[mwinuko|miinuko]]. ==Maelezo== [[Panya]] hao wanaonekana kuwa wenye nguvu na [[unyoya|manyoya]] marefu. Wana [[uso]] bapa kiasi na [[sikio|masikio]] [[pinki]] ya [[mviringo]]. Urefu wa [[mwili]] ni [[sm]] 12-19, urefu wa [[mkia]] sm 10-18 na uzito ni [[g]] 80-165. [[Wayo|Nyayo]] zao ni ndefu. Manyoya ni kahawia iliyoiva hadi meusi lakini meupe upande wa chini. Haijulikani sana juu ya [[mwenendo]] wa panya-vinamasi kwa sababu ya ugumu wa kunasa vielelezo hai na tabia yao ya kuishi katika vikundi vidogo vilivyotengwa. Panya-vinamasi hujulikana kujenga [[kiota|viota]] tata ili kubaki wakilindwa wakati wa kunyonyesha wachanga wao. Hukiakia [[usiku]] ingawa wengine walionekana wakati wa [[mchana]]. Huishi [[ardhi]]ni lakini huingia [[maji]] mara nyingi na kwa kawaida huchimba vishimo vyao kando ya [[ukingo|kingo]] za [[mto|mito]] vinavyopita sambamba na mto au kuuelekea moja kwa moja. Panya-vinamasi wanaweza kuogelea vizuri na hata kuogelea kupitia vishimo vyao, wakati vimejaa maji. [[Lishe]] ya panya-vinamasi kimsingi imeundwa na dutu ya [[mmea|mimea]] kijani. Walakini, vielelezo vingine vimeonekana na [[wadudu]] kwenye yaliyomo ndani ya [[tumbo]] pia. Lakini hula mimea hasa. Kwa kawaida hutegemea [[shina|mashina]] na vichwa vya nyasi na [[tete|matete]] yanayokua majini karibu na vishimo vyao. ==Spishi== * ''Dasymys alleni'', [[Panya-vinamasi wa Allen]] ([[w:Glover Allen's dasymys|Glover Allen's shaggy rat]]) – [[Tanzania]] * ''Dasymys cabrali'' ([[w:Crawford-Cabral's shaggy rat| Crawford-Cabral's shaggy rat]]) * ''Dasymys capensis'' ([[w:Cape shaggy rat|Cape shaggy rat]]) * ''Dasymys foxi'' ([[w:Fox's shaggy rat|Fox's shaggy rat]]) * ''Dasymys griseifrons'' ([[w:Grey-fronted shaggy rat|Grey-fronted shaggy rat]]) * ''Dasymys incomtus'' ([[w:African marsh rat|African marsh rat]]) * ''Dasymys longipilosus'' ([[w:Long-haired shaggy rat|Long-haired shaggy rat]]) * ''Dasymys medius'', [[Panya-vinamasi milima]] ([[w:Montane shaggy rat|Montane shaggy rat]]) – [[Burundi]], [[Kenya]], [[Rwanda]], [[Uganda]] * ''Dasymys montanus'', [[Panya-vinamasi wa Ruwenzori]] ([[w:Montane shaggy rat|Montane shaggy rat]]) – Uganda * ''Dasymys nudipes'' ([[w:Angolan marsh rat|Angolan marsh rat]]) * ''Dasymys robertsii'' ([[w:Roberts's shaggy rat|Roberts's shaggy rat]]) * ''Dasymys rufulus'', [[Panya-vinamasi wa Kawaida]] ([[w:West African shaggy rat|West African shaggy rat]]) – Kenya, Tanzania, Uganda * ''Dasymys rwandae'', [[Panya-vinamasi wa Rwanda]] ([[w:Rwandan shaggy rat|Rwandan shaggy rat]]) – Rwanda * ''Dasymys shortridgei'' ([[w:Roberts's shaggy rat|Roberts's shaggy rat]]) – labda [[kisawe]] cha ''D. cabrali'' * ''Dasymys sua'', [[Panya-vinamasi wa Tanzania]] ([[w:Tanzanian shaggy rat|Tanzanian shaggy rat]]) – Tanzania [[Jamii:Panya na jamaa]] eyla198ic1y42ay90nhdalvg5j7j78y Now United 0 134769 1554963 1522421 2026-05-27T23:54:06Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554963 wikitext text/x-wiki {{Msanii muziki 2|Jina=Now United|Img=Now United на финале Голос. Дети 5.jpg|Img_capt=Washiriki wa Now United mnamo 2018|Img_size=|Landscape=|Background=group|Pia anajulikana kama=|Asili yake=[[Los Angeles]], [[California]], U.S.|Aina={{Plainlist| *Muziki wa Pop *Densi }}|Miaka ya kazi=2017–sasa|Studio={{plainlist| * XIX Entertainment * AWAL<ref>{{Rejea tovuti|date=24 September 2019|title=Simon Fuller's Global Pop Group Now United Signs Worldwide Deal With AWAL|url=http://www.billboard.com/articles/business/8530555/now-united-simon-fuller-awal|access-date=15 August 2020|website=Billboard}}</ref> }}|Ameshirikiana na={{plainlist| *RedOne *Badshah *R3hab<ref>{{Rejea tovuti|date=2020-11-02|title=Now United irá lançar parceria com R3HAB, que já trabalhou com Zayn, TINI, Sofia Carson e mais - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2020/11/now-united-ira-lancar-parceria-com-r3hab-que-ja-trabalhou-com-zayn-tini-sofia-carson-e-mais/|access-date=2020-11-12|language=pt-BR}}</ref>}}|Tovuti={{URL|https://www.nowunited.com}}|Wanachama wa sasa=ona [[Now United#Washiriki|Washiriki]]|Wanachama wa zamani=|Ala=}} '''Now United''' ([[ufupisho]] '''NU''') ni kikundi cha kimataifa cha [[muziki]] wa [[vijana]] wa [[Muziki wa pop|pop]] kilichoundwa huko [[Los Angeles]], [[California]] mnamo Agosti [[2017]] na muundaji wa ''Idols'' Simon Fuller. Uzinduzi wake rasmi ulifanyika katikati ya mwaka wa 2018. Hapo awali kikundi kilikuwa na washiriki 14 kutoka nchi 14 tofauti. Sasa kikundi kina washiriki 18, kila mmoja akiwakilisha nchi na utaifa tofauti kutoka kote ulimwenguni. <ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.zoomzine.com.br/single-post/2017/12/15/Brasileira-brilha-em-clipe-do-Now-United-novo-grupo-do-criador-das-Spice-Girls|title=Brasileira brilha em clipe do Now United, novo grupo do criador das Spice Girls|work=zoomzine|language=pt|accessdate=2020-02-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171228000542/https://www.zoomzine.com.br/single-post/2017/12/15/Brasileira-brilha-em-clipe-do-Now-United-novo-grupo-do-criador-das-Spice-Girls|archivedate=2017-12-28}}</ref> == Historia == === 2017: Kabla ya kuanza, tangazo na "Summer in the City" === Katikati ya mwaka 2016, muundaji wa ''Idols'' na meneja wa [[Spice Girls]] Simon Fuller alianza kutafuta talanta kutimiza mpango wake wa kuunda kikundi cha [[Muziki wa pop|pop]] ulimwenguni na washiriki kutoka kote ulimwenguni. Uteuzi huo ulifanyika kupitia msaada wa majukwaa ya didijitali kama vile [[Instagram]], [[Facebook]], [[YouTube]] na TikTok na pia shule za densi na vyuo vya muziki, kwa kutumia wataalam wa ''choreography'', makocha wa sauti na waandishi wa nyimbo. Fuller alithibitisha kwa MBW mnamo Septemba 2017 kwamba ili kuajiri vijana 11 huko Now United, aliajiri watu 20 kusafiri ulimwenguni kwa miezi 18, wakifanya ukaguzi na vikundi vya watu 10 hadi 20 kwa wakati mmoja. <ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.musicbusinessworldwide.com/can-simon-fullers-new-band-overcome-a-music-business-going-through-turmoil-and-confusion/|title=Can Simon Fuller's new global pop band emerge triumphant in a music business 'going through confusion'?|date=18 September 2018|work=Music Business Worldwide|language=en-US|accessdate=5 February 2020}}</ref> Lakini baada ya kuona talanta za vijana anuwai aliamua kuunda kikundi cha washiriki 14 wa mataifa tofauti na anaweza kuongeza washiriki zaidi katika siku zijazo ikiwa hadhira wataitikia muziki wao. Kuanzia Novemba 11 hadi 22, washiriki walitangazwa. Mnamo Novemba 13, video ndogo ya kwanza ya kikundi kamili ilitolewa, katika wimbo " ''Boom Boom "'' na RedOne . Mnamo Desemba 5, 2017, Now United walitoa wimbo wao wa kwanza ''"Summer In The City"'', kwenye ''Al Gore's 24 Hours of Reality'', matangazo ya ulimwengu yaliyokusudiwa kufanya kazi ili kukuza ufahamu wa shida ya [[hali ya hewa]] duniani. <ref>{{Rejea tovuti|url=https://steemit.com/nowunited/@nicksongarcia/summer-in-the-city-now-united-first-performance-or-24-hours-of-reality-by-philip-seven|title=Summer in The City (NOW UNITED First Performance {{!}} 24 Hours of Reality) by Philip Seven|author=Ago|first=Nicksongarciain Nowunited • 2 Years|date=14 December 2017|work=Steemianny it|accessdate=4 February 2020}}</ref> Wimbo huo ni toleo la [[Kiingereza]] la ''" Sommaren i City "'' ulioimbwa na kikundi cha wasichana wa [[Uswidi]] ''Angel'' mnamo 1992. === 2018: Kuanza, Ziara ya Ulimwenguni ya Promo na Pepsi === Kuanzia Aprili 2018, kikundi hicho kilianza Ziara ya Ulimwenguni ya Promo, ambapo walionekana kwenye vipindi vingi vya [[Televisheni|runinga]] katika nchi tofauti, na pia kufanya maonyesho. Ziara hiyo ilianza huko [[Moscow]], ambapo walifanya uonekano wao wa kwanza kwa umma kwenye runinga wakicheza ''"Summer in the City"'' kwenye onyesho ya mwisho wa kipindi cha [[Urusi]] ''Sauti ya Watoto'' . Mwisho wa 2018, kikundi hicho kilizuru nchi zote za washiriki na zingine mbili pia, haswa [[Uswidi]] na [[Austria]] . Mnamo Mei 30, Now United iliangaziwa kwenye wimbo ''"One World",'' ushirikiano wa kwanza wa kikundi hicho na RedOne na Adelina. Wimbo wa video, ulioelekezwa na Daniel Zlotin, ulionyeshwa kwenye chaneli zote za BeIN Sports wakati wa [[Kombe la Dunia la FIFA]] kote [[Mashariki ya Kati|Mashariki ya Kati,]] [[Afrika ya Kaskazini|Afrika Kaskazini]] na [[Ufaransa]]. Wimbo huo ulikuwa saini ya muziki ya ''BeIN Sports'' wakati wa mashindano yote. Mnamo Julai 5, Now United ilijitokeza nchini [[Marekani]] katika kipindi cha ''The Late Late Show na James Corden'' wakiimba wimbo wao mpya ''"What Are We Waiting For"''. <ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.billboard.com/articles/columns/pop/8467160/late-late-show-now-united-us-debut-summer-in-the-city|title=Now United Make American TV Debut On 'Late Late Show' with Breezy 'Summer in the City': Watch|work=Billboard|accessdate=5 February 2020}}</ref> Katika kipindi kisichozidi miezi mitatu, kikundi hicho kilitoa video rasmi za nyimbo zao tatu, mnamo Julai 24, ''"What Are We Waiting For"'', iliyorekodiwa [[Korea Kusini]] ; mnamo Septemba 28, ''"Who Would Think That Love?"'' iliyorekodiwa huko [[Mexiko|Mexico]] ; na mnamo Novemba 6, ''"All Day"'', iliyorekodiwa huko [[California]] . Wakati wa ziara yao ya Uhindi, wimbo ''"How We Do It"'' wa Now United ulitolewa mnamo Desemba 15, ambao ulimshirikisha rapa wa [[Uhindi]] Badshah . Mnamo Januari 29, 2019, ''"Beautiful Life"'', ambayo pia ilirekodiwa [[Uhindi|India]], pia ilitolewa. Mnamo Desemba 29, ''Dreams Come True:Documentary'' ilitolewa, ikionyesha mchakato wa uundaji wa kikundi. === 2019: Olimpiki Maalum na Ziara ya ''Dreams Come True'' === Wakati wa ziara ya [[Ufilipino]], wimbo wa Now United "Afraid of Letting Go" ilitolewa Machi 17. Mchezaji densi mwenye uraia wa Kifilipino na Kanada AC Bonifacio, ambaye hapo awali alionekana katika hati ya ''Dreams Come True'', alishirikishwa. Mnamo Aprili 28, ''"Sundin Ang Puso"'', ambayo video yake pia ilirekodiwa huko [[Ufilipino]] ilitolewa. Ilikuwa toleo la lugha ya Kifilipino ya ''Pepsi jingle'', ''"For the Love of It"''. Kikundi pia kilishiriki katika Sherehe za Ufunguzi wa Michezo maalum ya msimu wa joto ya Olimpiki ya 2019 huko [[Abu Dhabi]] . Mnamo Juni 7, ''"Paraná"'' ilirekodiwa video huko Brazil. Kufikia katikati ya 2019, ilitangazwa kuwa washiriki wawili wapya wataongezwa kwa Now United. Uteuzi huo ulifanyika kupitia media ya kijamii, ambapo mashabiki waliweza kuamua ni nchi gani na ni washiriki wepi wanapaswa kuwa sehemu ya kikundi. Ilitangazwa kuwa mshiriki mpya wa kwanza atatoka [[Australia]] na baadaye mshiriki wa pili atatoka Mashariki ya Kati au Afrika Kaskazini. <ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/now-united-announce-search-for-new-member-from-middle-east-and-north-africa-300964743.html|title=Now United and Pepsi® Announce Search for New Member from Middle East and North Africa|author=Entertainment|first=Now United, XIX|work=prnewswire.com|accessdate=15 April 2020}}</ref> Mnamo Juni 1, 2019, kikundi kilishiriki kwenye fainali ya UEFA ya Ligi ya Mabingwa ya 2019 huko [[Madrid]] . Mnamo Julai 25, Now United ilitoa wimbo ''"Sunday Morning"''. Mnamo Agosti 11, ''"Crazy Stupid Silly Love"'' ilitolewa, ikiwa na wacheza densi kutoka ''Velocity Dance Convention'' na video yake kurekodiwa huko [[Las Vegas, Nevada|Las Vegas]], USA, na ilielekezwa na Kyle Hanagami. Mwezi uliofuata, ''"Like That"'' ilitolewa mnamo Septemba 8. Kikundi pia kilisafiri na kutumbuiza katika nchi kadhaa za Nafasi ya YouTube ulimwenguni kote na ushirikiano wa Pepsi na ''YouTube Music'' . Pia walirekodi video yao ya muziki inayoitwa ''"Legends"'' wakati wa ziara hiyo, ambayo ilitolewa mnamo Novemba 14. Mnamo Septemba 20, ''"You Give Me Something"'' ilitolewa. Wimbo huo ambao uliimbwa kwa lugha mbili, ni ''cover'' ya wimbo wa James Morrison.Uliimbwa kwa Kiingereza na Kireno na washiriki Lamar Morris na Any Gabrielly . Kikundi kilizuru Brazil mnamo Novemba 2019, kama sehemu ya ziara yao ya ''Dreams Come True.'' Mnamo Desemba 15, ''"Na Na Na",'' iliyoonyeshwa kwenye ukumbi wa michezo wa Manispaa huko [[Rio de Janeiro]] ilitolewa, na mnamo Septemba 2, 2020, [[Kihispania|toleo lake la Uhispania]] lilitolewa. Mnamo Desemba 28, ''"Let Me Be The One"'' ilitolewa. Wimbo huo pia ilirekodiwa katika nchi anuwai, ikiwa na vijisehemu vya video kutoka kwa kikundi kikiwa kwenye jukwaa. === 2020: Kujitenga, Ziara ya ''Come Together'', Ziara ya UAE na Washiriki Wapya === Now United walitoa wimbo wao wa ''"Live This Moment",'' ambao ulishirikisha Bailey, Josh, Krystian na Noah pekee, mnamo Februari 12, 2020. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Live This Moment (Official Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=-tmmCMrXTxw&list=PLNjvUcOym2UduW-FvhCY_k8lAfZm8fOM1}}</ref> Mnamo Machi 7, ''" Come Together "'' ilitolewa. Baadaye ziara ya ''"Come Together"'' lilitangazwa, ambayo ingefanyika nchini Brazil, lakini wakati nchi nyingi ulimwenguni zilitengwa kwa sababu ya [[Mlipuko wa virusi vya corona 2019-20|janga la COVID-19]], ziara hiyo iliahirishwa na kusababisha washiriki wa kikundi kurudi katika nchi zao. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Come Together (Official Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=_tileyCRZlA&list=PLtDx_7pWzh_Zopmw-5_MA-hhuJBE-2BCc}}</ref> Mnamo Aprili 3, wimbo wao wa ''"Wake Up"'' ulitolewa ukiwa umerekodiwa katika Kaunti ya Orange, California kabla ya janga la '''''[[Virusi vya Corona|Coronavirus]]'''''. Pia mnamo Aprili 3, kikundi kilizindua video ya ''" Hoops "'', lakini baadaye ilitengwa, shida na kitabu kitakatifu cha Koran. "''By My Side"'' ilitolewa, ilirekodiwa na kila mshiriki kutoka nchi yao, kwa sababu ya janga hilo. Mnamo Aprili 30, ''"Better"'' ilitolewa, wimbo ambao hapo awali ulikuwa umerekodiwa Machi 2018. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Wake Up (Official Home Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=WL5hj-htvqE}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - By My Side (Official Music Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=PU-ArqydS-c&vl=en}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Better (Official Home Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=2ATEejy2Fgk&vl=it}}</ref> Mnamo Mei 8, ''"Dana Dana"'' ilitolewa, pia ilirekodiwa na kila mshiriki katika nyumba zao. Mnamo Mei 29, wimbo wao wa "''Let Music Music Move You"'' ulitolewa, na mnamo Juni 18 video ya muziki ya uhuishaji hiyo hiyo ilitolewa, kwa kushirikiana na programu [[:ko:ZEPETO|ya ZEPETO.]] <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Dana Dana (Official Music Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=xp_JHjy00-I&vl=es-419}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Let The Music Move You (Official Animated Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=YTpoVLTpJ4M}}</ref> Mnamo Juni 23, ''"Stand Together"'' ilitolewa, ambayo ilitumika kusaidia hafla zinazotokea ulimwenguni (Kutetea watu wenye rangi Nyeusi na [[Mlipuko wa virusi vya corona 2019-20|janga la COVID-19]] ). Mnamo Julai 29, Now United ilitoa wimbo ulio na nyimbo zao zote kusherehekea utazamaji bilioni 1 kwenye YouTube. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Stand Together (Official Music Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=YGIvNGvQaWc}}</ref> Mnamo Julai 30, wimbo wao wa ''"Show You How To Love"'' ulitolewa. Mnamo Agosti 8, ''"Nobody Fools Me Twice"'' ilitolewa. Video ya muziki ilirekodiwa katika nyumba ya Heyoon. Mnamo Agosti 18, ''"Feel It Now"'' ilitolewa ambayo ilirekodiwa na kila mshiriki katika nchi yao. <ref>{{Rejea tovuti|title=Show You How To Love - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=yn5tEDcJ48w}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Nobody Fools Me Twice (Official Home Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=7Mo932dwAZA}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Feel It Now (Official Music Video) - YouTube|url=https://m.youtube.com/watch?v=jglAUjBw3qI&list=PLRueoudEoUFxJssXSp88GkmMxwe9dHgaS}}</ref> Mnamo Septemba 2, video ya muziki ya toleo la Uhispania la ''"Na Na Na"'' ilitolewa na ilipofika Septemba 11, wimbo huo ulisambazwa kwenye majukwaa ya kidijitali. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United – Na Na Na (Official Spanish Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=RvlZmvT9ixM}}</ref> Katika mahojiano na ''Hollywood Fix'' mnamo Septemba 5, [[Diarra Sylla|Diarra]] alithibitisha kuondoka kwake kwenye kikundi. <ref name="auto1">{{Rejea tovuti|date=6 September 2020|title=Diarra Sylla confirma que não faz mais parte do Now United e iniciará oficialmente sua carreira solo em breve|url=https://portalpopline.com.br/diarra-sylla-nao-faz-mais-parte-now-united/|accessdate=7 September 2020|work=POPline|language=pt-BR}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|date=6 September 2020|title=Diarra Sylla dá a entender que realmente saiu do Now United e conta novos detalhes sobre primeiro single - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2020/09/diarra-sylla-da-a-entender-que-realmente-saiu-do-now-united-e-conta-novos-detalhes-sobre-primeiro-single/|accessdate=7 September 2020|language=pt-BR|archivedate=2021-06-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210621013409/https://febreteen.com.br/2020/09/diarra-sylla-da-a-entender-que-realmente-saiu-do-now-united-e-conta-novos-detalhes-sobre-primeiro-single/}}</ref> <ref name="auto">{{Rejea tovuti|author=Frasinelli|first=Isabela Pascoal|date=6 September 2020|title=Diarra Sylla fala sobre saída do Now United e revela detalhes da carreira solo|url=http://todateen.uol.com.br/diarra-sylla-fala-sobre-saida-do-now-united-e-revela-detalhes-da-carreira-solo/|accessdate=7 September 2020|work=TodaTeen|language=pt-BR|archivedate=2021-03-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210301085845/https://todateen.uol.com.br/diarra-sylla-fala-sobre-saida-do-now-united-e-revela-detalhes-da-carreira-solo/}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|author=Pinheiro|first=Otavio|title=Diarra Sylla confirma que não faz mais parte do Now United: "Vou para minha carreira solo"|url=https://poltronavip.com/diarra-sylla-confirma-que-nao-faz-mais-parte-do-now-united-vou-para-minha-carreira-solo/|accessdate=7 September 2020|work=Poltrona Vip|language=pt-BR}}</ref> Wimbo ''"The Weekend's Here"'' ulitolewa mnamo Septemba 18. Wimbo unaangazia Heyoon, Sofya, Sina, na Savannah . Upigaji picha wa video ya muziki ulifanyika katika Hoteli ya Al Seef Heritage na Paramount huko [[Dubai (mji)|Dubai]] na mshiriki Heyoon aliwahi kuwa mwelekezaji mwenza. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - The Weekend's Here (Official Girls Trip Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=WLL1v4sUjxI|work=YouTube|publisher=NOW UNITED|accessdate=21 September 2020|format=Description}}</ref> Siku tatu baadaye, Simon Fuller alithibitisha rasmi kupitia simu ya video kwamba mshiriki mpya Nour Ardakani atajiunga na kikundi hicho. Kutoka [[Lebanoni|Lebanon]], atakuwa mshiriki wa kwanza kutumikia kama mwakilishi kutoka eneo la [[Mashariki ya Kati]] . <ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.cosmopolitanme.com/life/exclusive-young-lebanese-singer-nour-ardakani-is-now-uniteds-first-arab-member|title=Exclusive: Meet Lebanese singer Nour Ardakani, Now United's first Arab member|work=Cosmopolitan Middle East}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|author=Vivarelli|first=Nick|date=2020-09-21|title=Lebanese Newcomer Nour Ardakani Joins Global Pop Group Now United|url=https://variety.com/2020/music/news/lebanon-nour-ardakani-joins-now-united-simon-fuller-1234777214/|accessdate=2020-09-21|work=Variety}}</ref> Mnamo Septemba 30, Now United ilitoa wimbo mwingine, uitwao ''"Somebody"'', akishirikiana na Heyoon, Sofya, Sina na Savannah, na Heyoon aliwahi kuwa mwelekezaji mwenza tena. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Somebody (Official Girls Trip Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=BZIBMRxwxqE}}</ref> Mnamo Oktoba 7, Now United ilitoa wimbo mwingine, uitwao ''"Chained Up"'', uliowashirikisha wavulana wa Now United, Lamar, Josh, Krystian, Bailey na Noah na nyota mgeni wa Heyoon ambayo ilirekodiwa huko Dubai na nchi za nyumbani za wavulana hao. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Chained Up (Official Music Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=cMPrKX_t1tY}}</ref> Mnamo Oktoba 10, Now United ilitoa wimbo ''"Paradise"'' kwenye mifumo yote ya dijiti. Siku iliyofuata, Now United ilitoa changamoto kwa ''Uniters'' kuunda ''choreography'' rasmi ya ''"Paradise"'' yao kwa ushirikiano wa Rexona. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United x Rexona Paradise Challenge - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=5T6HwmKNEdw}}</ref> Video ya muziki ya ''"Habibi"'' ilitolewa mnamo Oktoba 19, ambayo ilipigwa picha huko Lebanon na Dubai na kundi lote. Video ilitazamwa na zaidi ya watu milioni 7 katika siku mbili za kwanza. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Habibi (Official Music Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=Fp1AK7rFnRw}}</ref> Video ya muziki ya ''"Golden"'' ilitolewa mnamo Oktoba 28 ikiwa na sauti za Savannah, siku mbili baadaye ''single'' hiyo ilitolewa kwenye majukwaa yote ya utiririshaji wa kidijitali. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Golden (Official Music Video) - Youtube|url=https://www.youtube.com/watch?v=Btk8QDquZj4}}</ref> Mnamo Oktoba 31, wimbo ''"Come Together"'' ulichezwa na kundi hilo kule Global Village Dubai. Huu ulikuwa utendaji wa kwanza wa Nour na kikundi, kurudi kwa Joalin baada ya mwaka na utendaji wa kwanza wa kikundi tangu janga la [[coronavirus]]. <ref>{{Rejea tovuti|title=Global Village creates world record in virtual rock concert|url=http://tradearabia.com/news/TTN_374619.html|accessdate=2021-04-21|archivedate=2021-04-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210421145007/http://tradearabia.com/news/TTN_374619.html}}</ref> Mnamo Novemba 7, Now United ilitoa video nyingine na ya muziki, inayoitwa ''"One Love"'' kwa kushirikiana na R3HAB, video ya muziki ilitizamwa na zaidi ya watu milioni 3.7 katika masaa 24 ya kwanza. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United & R3HAB - One Love (Official Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=Iv1VR5Jdgoc}}</ref> Mnamo Novemba 18, Now United ilitoa video ndogo kwa mshiriki wao mtarajiwa. Wakati wa wiki hiyo, washiriki walitoa vidokezo kuhusu mshiriki wa 17, Any alidokeza kuwa mshiriki huyo mpya angetoka nchi iliyo na bendera ya kijani kibichi, Diarra alifahamisha kuwa mshiriki huyo mpya anazungumza Kifaransa na Noah alidokeza kuwa mshiriki huyo mpya ana miaka 17. Mnamo Novemba 30, Now United ilitangaza rasmi kuwa mshiriki huyo mpya anatoka Ivory Coast. Siku iliyofuata mshiriki mpya Mélanie Thomas alitngazwa rasmi. <ref>{{Rejea tovuti|title=Meet Mélanie #NowUnited17 - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=KEAluS65NIE}}</ref> Mnamo Novemba 28, Now United ilitoa video ya muziki ya ''"Paradise"'', iliyo na ''Uniters'' na ''choreography'' iliyoundwa na baadhi ya ''Uniters'' kwa kushirikiana na ''Rexona Dance Studio''. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Paradise (Official Uniters Dance Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=K9J5osafKOs}}</ref> Mnamo Desemba 3, Now United ilibaini kwamba walikuwa wakitafuta mwanachama mpya mvulana ambaye angejiunga rasmi katika msimu wa ''Spring'' ya 2021. Siku iliyofuata, Now United iliwauliza ''Uniters'' kutuma maoni yao ya mwanachama huyo mpya. <ref>{{Rejea tovuti|title=The Search for #NowUnited18 Begins!|url=https://www.youtube.com/watch?v=ul2PgOwidx8}}</ref> Mnamo Desemba 5, Now United ilifanya sherehe ya densi ya kuagana, ikiashiria mwisho wa kukaa kwao UAE. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United Goodbye Dance Party!! - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=4hWTxJLJObY}}</ref> Mnamo Desemba 10, wimbo ''"Pas Le Choix"'' ilitolewa kwenye majukwaa yote ya utiririshaji wa kidijitali. Video ya muziki ilitolewa wiki moja baadaye ikiwa na wasichana wa Now United, [[Diarra Sylla|Diarra,]] Sabina, Shivani, Sofya, Any, Hina, Heyoon, Sina, Joalin, Savannah, Nour na Mélanie na ushirikiano mdogo wa haraka kwa Josh. Huu ulikuwa wimbo wa kwanza ambapo washiriki wote wana mistari na uliimbwa kwa lugha nyingi pamoja na Kifaransa, Kiingereza, Uhispania, Kireno, Kihindi, Kirusi, Kijerumani, Kijapani, Kikorea na Kiarabu. Video ya muziki ilitizamwa na zaidi ya watu milioni 2.4 katika masaa 24 ya kwanza baada ya kutolewa. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Pas Le Choix - Manal Mix (Official Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=IM-rp-wAgaw}}</ref> Mnamo Desemba 30, walitoa video ya muziki, inayoitwa ''"Hewale"'' iliyomshirikisha Mélanie na Diarra. Wimbo unaashiria mara ya kwanza ambapo maneno ni ya Kiingereza, Kifaransa na Wolof. Video ya muziki ilipata utazamaji zaidi ya milioni 1.3 katika masaa 24 ya kwanza. Mwisho wa video ya muziki, ilinukuliwa kuwa, "Hewale" inamaanisha nguvu. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Hewale (Official Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=h8ZJCaYenfM}}</ref> Mnamo Desemba 31, walitoa video, inayoitwa ''"How Far We've Come - (The Journey So Far)"'', mkusanyiko wa safari ya kikundi hicho kwa miaka. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - How Far We've Come (The Journey So Far)|url=https://www.youtube.com/watch?v=eiJQa6OA7Gg}}</ref> === 2021: Mwaka Mpya, Ziara ya Malengo Mapya, Ziara Mexico, Wanachama Wapya === Mnamo Januari 1, Washiriki walisherehekea sherehe ya densi ya Mwaka Mpya katika kila nchi yao. <ref>{{Rejea tovuti|date=2017-11-14|title=Now United - New Years Special!!|url=https://www.youtube.com/watch?v=KOUXj5l45sA/}}</ref> Katika sehemu ya kwanza ya Msimu wa Nne wa Onyesho la Now United, wavulana walijifanya kama wakaguliwa wa sehemu mpya ya mwanachama. <ref>{{Rejea tovuti|date=2017-11-14|title=New Year, New Goals, New BOY!! - Season 4 Episode 1 - The Now United Show|url=https://www.youtube.com/watch?v=CyTmtx1oT4E/}}</ref> Mnamo Januari 8, Now United walitoa video ya muziki kwa wimbo wao wa ''"How Far We've Come"''. Video ya muziki ilirekodiwa siku yao ya mwisho huko Dubai wakati wa safari yao. <ref>{{Rejea tovuti|date=2017-11-14|title=Now United - How Far We've Come (Official Music Video) - Season 4 Episode 1 - The Now United Show|url=https://www.youtube.com/watch?v=NxTJLbjuHEA/}}</ref> Mnamo Januari 14, saa 11:59 jioni, Now United ilitoa wimbo wao wa ''"How Far We've Come"'' kwenye majukwaa yote ya dijiti ya muziki. Mnamo Januari 15, Now United ialiachia video ya muziki ya wimbo wao ''"Lean On Me"''. Video ya muziki ilipata watazmaji zaidi ya milioni 5 siku 2 za kwanza. Miondoko ya video ya muziki huu umefundishwa na Nicky Andersen na kurekodiwa katika Jumba la Emirates huko UAE. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Lean On Me (Official Music Video) - YouTube|url=https://www.youtube.com/watch?v=YR0CKwOE1Ew}}</ref> Mnamo Januari 19, Now United walitoa video "Kutana na Nour kutoka Lebanon" kwenye akaunti yao rasmi ya YouTube. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - Meet Nour from Lebanon|url=https://www.youtube.com/watch?v=eySdcWjMdtA}}</ref> Mnamo Januari 22, Now United walitoa toleo la studio ya ''"Hewale"'' kwenye majukwaa yote ya muziki wa kidijitali. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United on Spotify|url=https://open.spotify.com/artist/1dXQpSjXcTO288b5D5IIE6}}</ref> Mnamo Januari 29, Now United walitoa toleo la studio ya wimbo wao ''"Lean On Me"'' kwenye majukwaa yote ya muziki wa kidijitali. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United on Spotify|url=https://open.spotify.com/artist/1dXQpSjXcTO288b5D5IIE6}}</ref> Now United pia walitoa video ya muziki wa wimbo wao ''"All Around The World"''. Video ya muziki ilirekodiwa katika nchi za nyumbani za washiriki. <ref>{{Rejea tovuti|title=Now United - All Around the World (Official Music Video)|url=https://www.youtube.com/watch?v=jeonqE_sgAs}}</ref> Mnamo Februari 9, ''"All Around The World"'' ulipata watazamaji milioni 5 kwenye YouTube. Mnamo Februari 14, Kikundi kiliungana tena huko Cancun, Mexico. Mnamo Februari 18, Now United walitoa toleo la studio ya wimbo wao ''"All Around The World"'' kwenye jukwaa lote la muziki wa kidijitali. Mnamo Machi 9, Now United walitoa video ya kumbukumbu ''"Paradise - Official Mexico Memories Video"''. Mnamo Machi 16, Now United waliachia video yao ya wimbo "''Turn It Up''", muziki huu ulifanywa kwa ushirikiano na Kit Kat. Video ya muziki ilipata watazamaji milioni 1 kwenye YouTube kwa masaa machache. Mnamo Machi 19, Now United walitoa toleo la studio ya wimbo wao wa ''"Turn It Up"'' kwenye majukwaa yote ya muziki wa kidijitali. Mnamo Aprili 5, Now United waliondoka shamba na kwenda Malibu. Mnamo Aprili 9, kikundi kiliondoka Malibu, na kwenda Los Angeles. Mnamo Aprili 10, Now United walitoa video ya muziki ''"Fiesta"''. Video ya muziki ilipata watazamaji milioni 1.1 kwenye YouTube katika masaa 20 ya kwanza. Mnamo Aprili 13, Now United waliondoka [[Los Angeles]], na kwenda [[Hawaii]]. Mnamo Aprili 25, Now United walitoa video ya muziki wao "Baila" kwenye runinga katika chemichemi ya Brazil iitwayo Fantástico na mnamo Aprili 26, video hiyo iliwekewa watazamaji na mashabiki kwenye akaunti yao ya YouTube. Mnamo Aprili 25, kikundi cha Now United kilitoa tangazo rasmi kwamba mshiriki mpya wa kumi na nane angetoka nchini Hispania na ya kwamba angetambulishwa siku chache baadaye. Mnamo Aprili 28, Now United walimtambulisha rasmi Alex Mandon Ray kama mshiriki huyo mpya aliyekuwa anatarajiwa. Mnamo Meyi 1, Kikundi kilitoa video ya muziki wao "Let The Music Move You", video ambayo ilirekodiwa huko Hawaii, Marekani. Mnamo Meyi 8, kikundi cha Now United kilitoa video ya muziki "Show You How To Love", ikiyorekodiwa huko Malibu, Marekani. == Washiriki == [[Picha:CountriesNowUnitedMembers.png|thumb|226x226px| Nchi Zinazowakilisha Washiriki]] {| class="wikitable" !Jina !Tarehe ya kizaliwa !Nyumbani !Uwepo !Marejeo |- |Alex Mandon Ray |10 Julai 2005 (umri 15) |Mallorca, [[Hispania|Uhispania]] |28 Aprili 2021 – leo | |- |Any Gabrielly |{{birth date and age|2002|10|09|df=y}} |Guarulhos, [[Brazil]] |14 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|date=2017-11-14|title=Brasileira é escolhida para fazer parte do primeiro grupo pop global, Now United - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2017/11/brasileira-e-escolhida-para-fazer-parte-do-primeiro-grupo-pop-global-now-united/|accessdate=2020-09-21|language=pt-BR}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Brasileira é escolhida para fazer parte do primeiro grupo pop global, Now United - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2017/11/brasileira-e-escolhida-para-fazer-parte-do-primeiro-grupo-pop-global-now-united/|date=2017-11-14|accessdate=2021-05-10|language=pt-BR}}</ref> |- |Bailey May |{{birth date and age|2002|08|06|df=y}} |Cebu City, [[Ufilipino]] |16 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|title=Bailey May joins Simon Fuller's group Now United|url=https://rappler.com/entertainment/bailey-may-joins-now-united-simon-fuller|accessdate=2020-09-21|work=Rappler|language=en|archivedate=2020-09-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200929115642/https://www.rappler.com/entertainment/bailey-may-joins-now-united-simon-fuller}}</ref> |- |[[Diarra Sylla]] |{{birth date and age|2001|01|30|df=y}} |[[Dakar]], [[Senegal]] |12 Novemba 2017 – 2020 |<ref>{{Rejea tovuti|author=Tine|first=Modou Mamoune|date=27 September 2019|title=Mame Diarra Sen Petit Gallé passe du bon temps avec Tyga, l’ex de Kylie Jenner (photos)|url=https://www.senenews.com/actualites/mame-diarra-sen-petit-galle-passe-du-bon-temps-avec-tyga-lex-de-kylie-jenner-photos_286304.html|accessdate=7 September 2020|work=SeneNews.com|language=fr-FR}}</ref> |- |Heyoon Jeong<br /><br />([[Kikorea|Korean]]: 정혜윤) |{{birth date and age|1996|10|01|df=y}} |[[Daejeon]], [[Korea Kusini]] |14 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|date=2017-11-14|title=Meet HEYOON, the Korean Member Of Upcoming Global Group NOW UNITED|url=https://www.koreaboo.com/news/meet-heyoon-korean-member-upcoming-global-group-now-united/|accessdate=2020-09-21|work=Koreaboo|language=en-US}}</ref> |- |Hina Yoshihara<br /><br />([[Kijapani|Japanese]]: 吉原日奈) |{{birth date and age|2001|10|12|df=y}} |Niiza, [[Japani]] |13 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|date=2019-07-01|title=Now United 日本人メンバーもいる多国籍ポップグループ｜おすすめの洋楽|url=https://wstlv.com/feature/now-united.html|accessdate=2020-09-21|work=洋楽のススメ　JAY'S ROOM|language=ja}}</ref> |- |Joalin Loukamaa |{{birth date and age|2001|07|12|df=y}} |[[Turku]], [[Ufini]] |11 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|title=Uusi popsentaatio Now United saapuu tänään Suomeen! Mukana 16-vuotias suomalainen|url=https://www.seiska.fi/Uutiset/Uusi-popsentaatio-Now-United-saapuu-tanaan-Suomeen-Mukana-16-vuotias-suomalainen-B-Girl|accessdate=2020-09-21|work=www.seiska.fi|language=en|archive-date=2020-11-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20201123012033/https://www.seiska.fi/Uutiset/Uusi-popsentaatio-Now-United-saapuu-tanaan-Suomeen-Mukana-16-vuotias-suomalainen-B-Girl|url-status=dead}}</ref> |- |Josh Beauchamp |{{birth date and age|2000|03|31|df=y}} |[[Edmonton]], [[Kanada]] |14 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|date=2017-11-16|title=Meet Now United's Canada and UK Members {{!}} TigerBeat|url=https://tigerbeat.com/2017/11/now-united-josh-beauchamp-lamar-morris/|accessdate=2020-09-21|work=web.archive.org|archivedate=2017-11-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171116001058/https://tigerbeat.com/2017/11/now-united-josh-beauchamp-lamar-morris/}}</ref> |- |Krystian Wang<br /><br />([[Mwandiko wa Kichina|Chinese]]: 王南钧) |{{birth date and age|2000|01|22|df=y}} |[[Beijing]], [[Jamhuri ya Watu wa China|China]] |17 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|title=请稍等，正在进入...|url=http://www.foodandlifelover.com/?p=1253|accessdate=2020-09-21|work=www.foodandlifelover.com|archivedate=2017-12-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171227122000/http://www.foodandlifelover.com/?p=1253}}</ref> |- |Lamar Morris |{{birth date and age|1999|12|01|df=y}} |[[London]], [[Uingereza|England]] |15 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|author=C-M|first=Tyrel|date=2020-05-20|title=Feature Interview: Lamar Morris, Now United|url=https://tyrelcm.wixsite.com/tyrelable/post/exclusiveinterview|accessdate=2020-09-21|work=Tyrelable|language=en}}</ref> |- |Mélanie Thomas |{{birth date and age|2003|10|24|df=y}} |[[Abidjan]], [[Cote d'Ivoire]] |30 Novemba 2020 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|date=2019-07-01|title=WELCOME TO THE FAMILY MÉLANIE!! - Season 3 Episode 42 (Part 2) - The Now United Show|url=https://www.youtube.com/watch?v=tPbNe-T1-so|accessdate=2020-09-21|work=YouTube}}</ref> |- |Noah Urrea |{{birth date and age|2001|03|31|df=y}} |[[Orange, California|Orange]], [[Marekani]] |13 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|title=NOAH URREA — About Noah Urrea — A Biography|url=https://www.noahurrea.com/about|accessdate=2020-09-21|work=NOAH URREA|language=en-US|archivedate=2021-04-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210421145009/https://www.noahurrea.com/about}}</ref> |- |Nour Ardakani<br /><br />([[Kiarabu|Arabic]]: نور أردكاني) |{{birth date and age|2001|11|30|df=y}} |[[Beirut]], [[Lebanoni]] |21 Septemba 2020 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|title=Nour Ardakani from Beirut selected to join global pop group Now United|url=https://www.thenational.ae/arts-culture/music/nour-ardakani-from-beirut-selected-to-join-global-pop-group-now-united-1.1080922|accessdate=2020-09-21|work=The National|language=en}}</ref> |- |Sabina Hidalgo |{{birth date and age|1999|09|20|df=y}} |[[Guadalajara, Jalisco|Guadalajara]], [[Mexiko]] |21 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|author=Redacción|title=Sabina busca compartir la cultura mexicana en Now United|url=https://www.diariodequeretaro.com.mx/gossip/sabina-busca-compartir-la-cultura-mexicana-en-now-united-1953251.html|accessdate=2020-09-21|work=Diario de Querétaro|language=en}}</ref> |- |Savannah Clarke |{{birth date and age|2003|7|9|df=y}} |[[Sydney]], [[Australia]] |28 Februari 2020 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|date=2020-05-29|title=Now United Welcomes Aussie Member {{!}} Dance Life|url=https://www.dancelife.com.au/now-united-welcomes-aussie-member/|accessdate=2020-09-21|language=en-AU|archive-date=2020-09-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20200928221312/https://www.dancelife.com.au/now-united-welcomes-aussie-member/|url-status=dead}}</ref> |- |Shivani Paliwal<br /><br />([[Kihindi|Hindi]]: शिवानी पालीवाल) |{{birth date and age|2002|03|13|df=y}} |Udaipur, [[Uhindi]] |14 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|title=Meet the Indian girl in the first ever global pop band, Now United|url=https://www.vogue.in/content/meet-the-indian-girl-in-the-first-ever-global-pop-band-now-united|accessdate=2020-09-21|work=Vogue India|language=en-IN}}</ref> |- |Sina Maria Deinert |{{birth date and age|1998|08|24|df=y}} |[[Karlsruhe]], [[Ujerumani]] |22 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|date=2017-08-02|title="Now United" Bewerbung - Sina: »Am liebsten tanze ich Hip Hop - Musik - Bild.de|url=https://www.bild.de/video/clip/now-united/sina-deinert-now-united-52717578.bild.html|accessdate=2020-09-21|work=web.archive.org|archivedate=2017-08-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170802023030/https://www.bild.de/video/clip/now-united/sina-deinert-now-united-52717578.bild.html}}</ref> |- |Sofya Plotnikova<br /><br />([[Kirusi|Russian]]: Софья Плотникова) |{{birth date and age|2002|10|23|df=y}} |[[Moscow]], [[Urusi]] |11 Novemba 2017 – leo |<ref>{{Rejea tovuti|author=MAGAZINE|first=Автор записи: KIDS RUSSIA|title=Плотникова Софья {{!}} Журнал KIDS Россия|url=https://kidsrussiamag.ru/plotnikova-sofya/|accessdate=2020-09-21|language=ru-RU|archivedate=2020-09-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200925121229/https://kidsrussiamag.ru/plotnikova-sofya/}}</ref> |} == Discografia == <blockquote>Tafadhali tazama [[discografia ya Now United]].</blockquote> {| class="wikitable" ! rowspan="2" |Mwaka ! colspan="2" |Tarehe ! rowspan="2" |Wimbo |- ! scope="col" |Mwezi ! scope="col" |Siku |- |2017 |Disemba | 5 |Summer In The City |- | rowspan="5" |2018 |Mei |30 |One World |- |Julai |5 |What Are We Waiting For |- |Septemba |28 |Who Would Think That Love |- |Novemba |6 |All Day |- |Disemba |15 |How We Do It |- | rowspan="11" |2019 |Januari |29 |Beautiful Life |- |Machi |17 |Afraid of Letting Go |- |Aprili |28 |Sundin Ang Puso |- | rowspan="2" |Juni |1 |Sunday Morning |- |7 |Parana |- |Agosti |11 |Crazy Stupid Silly Love |- | rowspan="2" |Septemba |8 |Like That |- |20 |You Give Me Something |- |Novemba |14 |Legends |- | rowspan="2" |Disemba |15 |Na Na Na |- |28 |Let Me Be The One |- | rowspan="25" |2020 |Februari |12 |Live This Moment |- |Machi |7 |Come Together |- | rowspan="4" |Aprili | rowspan="2" |3 |Wake Up |- |Hoops |- |10 |By My Side |- |30 |Better |- | rowspan="2" |Meyi |8 |Dana Dana |- |29 |Let Music Move You |- |Juni |23 |Stand Together |- |Julai |30 |Show You How To Love |- | rowspan="2" |Agosti |8 |Nobody Foojs Me Twice |- |18 |Feel It Now |- | rowspan="3" |Septemba |11 |Na Na Na (Spanish) |- |18 |The Weekend's Here |- |30 |Somebody |- | rowspan="5" |Octoba |7 |Chained Up |- |10 |Paradise |- |19 |Habibi |- |28 |Golden |- |31 |Come Together |- | rowspan="2" |Novemba |7 |One Love |- |28 |Paradise |- | rowspan="3" |Disemba |10 |Pas Le Choix |- |30 |Hewale |- |31 |How Far We've Come(The Journey So Far) |- | rowspan="5" |2021 | rowspan="2" |Januari |15 |Lean On Me |- |29 |All Around The World |- | rowspan="2" |Machi |9 |Paradise—Official Mexico Memories Video |- |16 |Turn It Up |- |Aprili |10 |Fiesta |} == Filamu zao == === Vipindi vya mtandaoni === {| class="wikitable" !Mwaka !Kichwa !Jukwaa !Vipindi !Vidokezo !Mar. |- | rowspan="6" |2018 |''Now United - Kutana na Kikundi'' | rowspan="12" |YouTube |1 | rowspan="2" |Maalum | |- |''Now United - Kuimba na kucheza bila Muziki'' |14 | |- |''Now United wakiwa Moscow, Urusi'' |6 | rowspan="2" |''Vlog'' | |- |''Now United wakiwa Kitzbüel, Austria'' |2 | |- |''Sasa Tumeungana / Huyu Ni Mimi'' | rowspan="3" |Inazindua |Maalum juu ya maisha ya kibinafsi ya washiriki | |- |''Now United - Kwanini Nacheza x Studio ya Densi ya Rexona'' |Maalum na Rexona Studio ya Densi | |- |2018 – sasa |''Onyesho la Now United'' |Backstage ya ziara ya ulimwengu, maonyesho na mazoezi. Misimu 3. |<ref>{{Rejea tovuti|date=2019-02-17|title=FINALMENTE! The Now United Show estreia 2º temporada com tudo! - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2019/02/finalmente-the-now-united-show-estreia-2o-temporada-com-tudo/|accessdate=2020-09-29|language=pt-BR}}</ref> |- |2018-sasa |Kutana ... kutoka... |17 |Maalum | |- |2018 |''Dreams Come True: The Documentary'' |1 |Documentary |<ref>{{Rejea tovuti|date=2018-12-29|title=Now United lança documentário mostrando como tudo começou! - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2018/12/now-united-lanca-documentario-com-os-bastidores-do-grupo/|accessdate=2020-09-29|language=pt-BR}}</ref> |- |2019 |Barabara ya ''Dreams Come True'' |20 |Ukumbi wa nyuma kwa maandalizi kwa Ziara ya ''Dreams Come True'' . | |- |2020 |''Dance Parties'' |4 (kwa sasa) |Mubashara. Washiriki wakati wa [[Mlipuko wa virusi vya corona 2019-20|janga la COVID-19]] . |<ref>{{Rejea tovuti|date=2020-03-31|title=Como uma festa para ficar em casa, Now United anuncia transmissão ao vivo com foco nas danças|url=https://portalpopline.com.br/como-uma-festa-para-ficar-em-casa-now-united-anuncia-transmissao-ao-vivo-com-foco-nas-dancas/|accessdate=2020-09-29|work=POPline|language=pt-BR}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|date=2020-04-10|title=Now United faz live com os 15 integrantes e mostra nova versão de "Dana" com voz de Savannah Clarke - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2020/04/now-united-faz-live-com-os-15-integrantes-e-mostra-nova-versao-de-dana-com-voz-de-savannah-clarke/|accessdate=2020-09-29|language=pt-BR}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|date=2020-04-01|title=Com Joalin dançando "Come Together" e Lamar "Summer In The City", Now United faz live no YouTube - Febre Teen|url=https://febreteen.com.br/2020/04/com-joalin-dancando-come-together-e-lamar-summer-in-the-city-now-united-faz-live-no-youtube/|accessdate=2020-09-29|language=pt-BR}}</ref> |} == Tuzo na uteuzi == {| class="wikitable" |+Tuzo na Uteuzi walizozipata Now United !Mwaka !Tuzo !Jamii !Kazi imeteuliwa !Matokeo !Mar. |- |2018 |BreakTudo Awards |Video ya Kwanza |"Summer In The City" | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa |<ref>{{Rejea tovuti|date=25 August 2018|title=BreakTudo Awards 2018: Aqui está a lista completa de indicados, confira! -|url=https://www.breaktudoawards.com/breaktudo-awards-2018-aqui-esta-a-lista-completa-de-indicados-confira/|access-date=22 August 2020|language=pt-BR|archive-date=2018-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20180927050616/https://www.breaktudoawards.com/breaktudo-awards-2018-aqui-esta-a-lista-completa-de-indicados-confira/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=BreakTudo Awards 2018: Confira a lista de vencedores, tem Anitta, BTS, Selena Gomez, Emilly Araújo, Kaysar, Luan Santana... {{!}} BreakTudo|url=https://www.breaktudo.com/breaktudo-awards-2018-confira-a-lista-de-vencedores-tem-anitta-bts-selena-gomez-emilly-araujo-kaysar-luan-santana/|access-date=22 August 2020|website=www.breaktudo.com}}</ref> |- | rowspan="5" |2019 | rowspan="2" |Meus Prêmios Nick |Msanii Pendwa wa Kimataifa | rowspan="8" |Now United | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa | rowspan="2" |<ref>{{Rejea tovuti|title=Saiu a lista dos indicados ao Meus Prêmios Nick 2019 e a Maisa está dominando tudo!|url=https://www.purebreak.com.br/noticias/meus-premios-nick-2019-veja-a-lista-completa-dos-indicados/88732|access-date=22 August 2020|website=www.purebreak.com.br|language=br}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Veja quem foram os vencedores do Meus Prêmios Nick 2019|url=https://capricho.abril.com.br/entretenimento/veja-quem-foram-os-vencedores-do-meus-premios-nick-2019/|access-date=22 August 2020|website=Capricho|language=pt-BR}}</ref> |- |Ushabiki wa Mwaka |{{won}} |- |BreakTudo Awards |Mgeni wa Kimataifa |{{won}} |<ref>{{Rejea tovuti|title=BreakTudo Awards 2019: Confira a lista completa de vencedores {{!}} BreakTudo|url=https://www.breaktudo.com/breaktudo-awards-2019-confira-a-lista-completa-de-vencedores/|access-date=22 August 2020|website=www.breaktudo.com}}</ref> |- |Prêmio Jovem Brasileiro |Rookie K-Pop ya Mwaka |{{won}} |<ref>{{Rejea tovuti|title=Prêmio Jovem Brasileiro 2019: Lista de vencedores tem Carol Peixinho, Flavia Pavanelli, Anitta, Felipe Neto, Carol Biazin e muitos outros {{!}} BreakTudo|url=https://www.breaktudo.com/premio-jovem-brasileiro-2019-lista-de-vencedores-tem-carol-peixinho-flavia-pavanelli-anitta-felipe-neto-carol-biazin-e-muitos-outros/|access-date=22 August 2020|website=www.breaktudo.com}}</ref> |- |Prêmio Contigo! Online |Mgeni wa Kimataifa|| {{won}} |<ref>{{Rejea tovuti|title=Prêmio Contigo! Online 2019 - Veja a lista completa dos vencedores {{!}} Contigo!|url=https://contigo.uol.com.br/noticias/exclusivas/premio-contigo-online-2019-veja-a-lista-completa-dos-vencedores.phtml|access-date=22 August 2020|website=contigo.uol.com.br|archive-date=2020-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114021846/https://contigo.uol.com.br/noticias/exclusivas/premio-contigo-online-2019-veja-a-lista-completa-dos-vencedores.phtml|url-status=dead}}</ref> |- | rowspan="17" |2020 |Kids' Choice Awards |Ushabiki wa Brazil |{{won}} |<ref>{{Rejea tovuti|date=14 June 2020|title=NickALive!: Nickelodeon’s Kids’ Choice Awards 2020: Celebrate Together International Nominees, Winners and Airdates|url=http://nickalive.blogspot.com/2020/02/nickelodeon-kids-choice-awards-2020.html|access-date=22 August 2020|website=NickALive!}}</ref> |- | rowspan="2" |Tudo Information Awards |Kikundi cha Mwaka | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa |<ref>{{Rejea tovuti|title=Tudo Information Awards 2020: Blackpink, BTS, CNCO, EXO, Little Mix e Now United concorrem a Grupo do Ano, veja! {{!}} BreakTudo|url=https://www.breaktudo.com/tudo-information-awards-2020-blackpink-bts-cnco-exo-little-mix-e-now-united-concorrem-a-grupo-do-ano-veja/|access-date=22 August 2020|website=www.breaktudo.com}}</ref> |- |''Artist Boom'' |{{won}} |<ref>{{Rejea tovuti|title=Tudo Information Awards 2020: Doja Cat, Megan, Danna Paola, Now United, Melanie Martinez e Trevor concorrem a Artista Boom {{!}} BreakTudo|url=https://www.breaktudo.com/tudo-information-awards-2020-doja-cat-danna-paola-now-united-e-melanie-martinez-concorrem-a-artista-boom/|access-date=22 August 2020|website=www.breaktudo.com}}</ref> |- |Prêmio Jovem Brasileiro |''Bombastic Clip'' | rowspan="2" |"Come Together" | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa |<ref>{{Rejea tovuti|title=Prêmio Jovem Brasileiro 2020: Confira quem são os 5 finalistas de cada categoria, entre eles estão Rafa Kalimann, Blogueirinha, Manu Gavassi e Juju Franco{{!}} BreakTudo|url=https://www.breaktudo.com/premio-jovem-brasileiro-2020-confira-quem-sao-os-5-finalistas-de-cada-categorias-entre-eles-estao-rafa-kalimann-blogueirinha-manu-gavassi-e-juju-franco/|access-date=22 August 2020|website=www.breaktudo.com}}</ref> |- | rowspan="4" |<nowiki>2020 Nickelodeon Meus Prêmios Nick|Meus Prêmios Nick</nowiki> |Hit ya Kimataifa |{{won}} | rowspan="3" |<ref name=":0">{{Rejea tovuti|last=Redação|title=Exitoína · Now United sai com quatro vitórias do Meus Prêmios Nick 2020|url=https://exitoina.uol.com.br/noticias/premiacoes/now-united-e-vitorioso-nas-categorias-artista-internacional-favorito-e-fandom-do-ano-no-meus-premios-nick-2020.phtml|access-date=2020-09-28|website=Exitoína|language=pt-br|archive-date=2020-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20201227102141/https://exitoina.uol.com.br/noticias/premiacoes/now-united-e-vitorioso-nas-categorias-artista-internacional-favorito-e-fandom-do-ano-no-meus-premios-nick-2020.phtml|url-status=dead}}</ref><ref>{{Rejea habari|title=Manu Gavassi e Maísa lideram indicações ao Meus Prêmios Nick 2020|language=pt-BR|url=https://entretenimento.uol.com.br/noticias/redacao/2020/07/22/manu-gavassi-e-maisa-lideram-indicacoes-ao-meus-premios-nick-2020.htm|access-date=22 August 2020}}</ref> |- |Ubora wa Mwaka | rowspan="6" |Now United |{{won}} |- |Msanii Pendwa wa Kimataifa |{{won}} |- |''Epic KCA Winners'' |{{won}} |<ref>{{Rejea tovuti|title=Meus Prêmios Nick divulga finalistas e três novas categorias; veja|url=https://entretenimento.uol.com.br/noticias/redacao/2020/08/13/meus-premios-nick-divulga-finalistas-e-tres-novas-categorias-veja.htm|access-date=2020-09-28|website=entretenimento.uol.com.br|language=pt-br}}</ref><ref name=":0" /> |- | rowspan="2" |BreakTudo Awards |Kikundi cha Kimataifa | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa | rowspan="2" |<ref>{{Rejea tovuti|title=Saiba quem são os indicados do BreakTudo Awards 2020 {{!}} BreakTudo|url=https://www.breaktudo.com/saiba-quem-sao-os-indicados-do-breaktudo-awards-2020/|access-date=22 August 2020|website=www.breaktudo.com}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|last=Cartiê|first=Igor|date=19 August 2020|title=BreakTudo Awards 2020: Lista completa de indicados sai hoje; Manu Gavassi e Bianca Andrade lideram|url=https://hashtagpop.com.br/trending/breaktudo-awards-2020-lista-completa-de-indicados-sai-hoje-e-manu-gavassi-e-bianca-andrade-lideram/|access-date=22 August 2020|website=Hashtag Pop|language=pt-BR}}</ref> |- |''International Fandom'' | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa |- |MTV Video Music Awards |Kikundi Bora | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa |<ref>{{Rejea tovuti|last=Montgomery|first=Daniel|date=25 August 2020|title=MTV VMAs announce nominees for Song of the Summer and Best Group: BTS, Harry Styles, Taylor Swift and more|url=https://www.goldderby.com/article/2020/mtv-vma-song-of-summer-best-group-nominees/|access-date=31 August 2020|website=GoldDerby|language=en-US}}</ref> |- |Kids Choice Awards Mexico |Kibao cha Kimataifa | rowspan="2" |"Come Together" | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa |<ref>{{Rejea tovuti|date=25 August 2020|title=Revelan lista de pre nominados a los Kids’ Choice Awards México 2020 ¡Vota por tu favorito!|url=https://culturacolectiva.com/entretenimiento/kids-choice-awards-mexico-2020-revelan-lista-de-pre-nominados|access-date=31 August 2020|website=culturacolectiva.com|language=es}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=¡Elige tu favorito! Está abierta la votación de los Kids’ Choice Awards México 2020 {{!}} Spoiler|url=https://spoiler.bolavip.com/amp/extra/Kids-Choice-Awards-Mexico-2020-como-votar-a-tus-favoritos-20200825-0006.html|access-date=31 August 2020|website=spoiler.bolavip.com|archive-date=2021-04-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20210421145009/https://spoiler.bolavip.com/amp/extra/Kids-Choice-Awards-Mexico-2020-como-votar-a-tus-favoritos-20200825-0006.html|url-status=dead}}</ref> |- | rowspan="3" |Capricho Awards |Internacional Hit |{{Won}} | rowspan="3" |<ref>{{Rejea tovuti|title=CH Awards: vote nos destaques da música nacional e internacional em 2020|url=https://capricho.abril.com.br/entretenimento/ch-awards-vote-nos-destaques-da-musica-nacional-e-internacional-em-2020/|access-date=2020-10-29|website=Capricho|language=pt-BR}}</ref> |- | rowspan="2" |Kikundi cha Kimataifa | rowspan="3" |Now United |- | style="background: #99FF99;text-align: center;" |Ameshinda |- | rowspan="2" |Prêmio Todateen |Kikundi cha Mwaka | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa | rowspan="2" |<ref>{{Rejea tovuti|date=2020-11-19|title=PRÊMIO TODATEEN 2020: Veja a lista completa dos indicados e indicadas!|url=http://todateen.uol.com.br/premio-todateen-2020-indicados/|access-date=2020-11-19|website=TodaTeen|language=pt-BR|accessdate=2021-04-21|archivedate=2021-04-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210424144439/https://todateen.uol.com.br/premio-todateen-2020-indicados/}}</ref> |- |Kibao cha Kimataifa |"Come Together" |{{Won}} |- | rowspan="3" |2021 |Kids' Choice Awards |Msanii Pendwa Duniani | rowspan="2" |Savannah Clarke | style="background: #fdd;text-align: center;" |Ameteuliwa | |- |Kids' Choice Awards Australia |''Aussie/Kiwi Legend of the Year'' |{{Won}} | |- |Kids' Choice Awards Brasilia |Ushabiki wa Brazil |Now United |{{Won}} | |} == Ziara == * Ziara ya Ulimwenguni ya Promo (2018) * Ziara ya Ulimwengu 2019 - Iliyotolewa na Muziki wa YouTube (2019) * ''Dreams Come True'' (2019) * Ziara ya ''Come Together'' (2020) - (imehairishwa kwa sababu ya [[Mlipuko wa virusi vya corona 2019-20|janga la COVID-19]] ) * Ziara ya Maleno Mapya(2021) == Marejeo == {{reflist}} == Viungo vya nje == * [https://nowunited.com Tovuti rasmi ya Now United] [[Jamii:Wanamuziki]] [[Jamii:Now United]] 2p42r660p097zpncy8ai5oi0e2ndehg Mto Mugitanga 0 134962 1554917 1161831 2026-05-27T20:27:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554917 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|M]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] o3e0wy2e4criek1rechfeqhse95vz79 Mto Rugaragara (Ruyigi) 0 134996 1554836 1161872 2026-05-27T20:14:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554836 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[mto]] na la [[Korongo (jiografia)|korongo]] vinavyopatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] ya mto huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[Bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|R]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] d9r0fsrxem8gx3s61tls4qypgyv3tz7 Mto Kinyangurube 0 135008 1554717 1161886 2026-05-27T19:55:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554717 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Nyanza]], [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|K]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] b2aze1hqzysj2sn2zjeg77lqc69wv73 Mto Mwiyanike (Ruyigi) 0 135024 1554778 1161903 2026-05-27T20:04:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554778 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Nyanza]], [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|M]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 1ls2ranwsh8k1c9oio5nbvj46hq1ie3 Mto Nyangara (Burundi) 0 135040 1554843 1161921 2026-05-27T20:15:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554843 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' unapatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Nyanza]], [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|N]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 7ye91uudls74t1yno8wxahbks5tt7ri Mto Mugahera (Ruyigi) 0 135069 1553993 1161958 2026-05-27T17:58:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553993 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Nyanza]], [[Mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|M]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|M]] [[Jamii:Ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 3bs5gqqnrdm7rqw4x8i6n5h1nu8jqyr Mto Gishanga (Ruyigi) 0 135100 1554868 1161996 2026-05-27T20:19:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554868 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|G]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|G]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] llvfatmg1hmogu7d2eqhvjt4taz324f Mto Kabuyenge (Ruyigi) 0 135105 1554154 1162003 2026-05-27T18:23:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554154 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[mto]] na la [[Korongo (jiografia)|korongo]] vinavyopatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] ya mto huelekea [[ziwa Nyanza]], [[mto Naili]] na hatimaye [[Bahari ya Kati]], kumbe ya korongo huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|K]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] [[Jamii:ziwa Viktoria]] [[Jamii:Nile]] [[Jamii:Mediteranea]] 0yhhlih940k81ma7jnzs5ouvhtso7fb Mto Kiruhura (Ruyigi) 0 135118 1554101 1162017 2026-05-27T18:15:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554101 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jina]] la [[Korongo (jiografia)|makorongo]] mawili yanayopatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|K]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|K]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 4repig2zk7ez3sa62ctkgthy7a3amj0 Mto Nyamisuri (Burundi) 0 135152 1553971 1162055 2026-05-27T17:54:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553971 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|N]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|N]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 10mczpt72w9pfjq28m7ylo9izpfi0js Mto Ruyogoro (Burundi) 0 135168 1554056 1162072 2026-05-27T18:08:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554056 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[Korongo (jiografia)|korongo]] linalopatikana katika [[mkoa wa Ruyigi]] ([[mashariki]] mwa [[Burundi]]). [[Maji]] yake huelekea [[Ziwa Tanganyika]], [[Mto Kongo]] na hatimaye [[bahari]] ya [[Atlantiki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi]] * [[Orodha ya mito ya Burundi]] * [[Mito mirefu ya Afrika]] == Marejeo == {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.geonames.org Geonames.org] {{mbegu-jio-Burundi}} [[Jamii:Mito ya Burundi|R]] [[Jamii:Mkoa wa Ruyigi|R]] [[Jamii:Ziwa Tanganyika]] [[Jamii:Mto Kongo]] [[Jamii:Atlantiki]] 7r1vpfnbcqcyvqg089pop486qgrwzwo Geronsi wa Milano 0 135187 1554529 1162162 2026-05-27T19:24:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554529 wikitext text/x-wiki [[Picha:Gerontius bishop of Milan.JPG|thumb|Mt. Geronsi wa Milano.]] '''Geronsi wa Milano''' (alifariki [[Milano]], [[Italia Kaskazini]], [[465]]) alikuwa [[askofu]] wa [[mji]] huo kuanzia [[mwaka]] [[462]]<ref>[http://www.dmgh.de/de/fs1/object/goToPage/bsb00000873.html?pageNo=103&sortIndex=010%3A050%3A0008%3A010%3A00%3A00 ''Catalogus Archiepiscoporum Mediolanensium''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170410214139/http://www.dmgh.de/de/fs1/object/goToPage/bsb00000873.html?pageNo=103&sortIndex=010%3A050%3A0008%3A010%3A00%3A00 |data=10 aprile 2017 }}, [[Monumenta Germaniae Historica]], ''Scriptores'', vol. VIII, Hannover 1848, p. 103.</ref><ref>[[Pius Bonifacius Gams]], [https://archive.org/stream/seriesepiscoporu00gamsuoft#page/795/mode/1up ''Series episcoporum Ecclesiae Catholicae''], Leipzig 1931, pp. 795.</ref>. Aliendeleza juhudi za [[mtangulizi]] wake, [[Eusebi wa Milano]]<ref>Pietri, '' Prosopographie de l'Italie chrétienne'', I, p. 704.</ref>, kwa kujenga upya Milano baada ya [[maangamizi]] yaliyofanywa na [[Wahunni]] wa [[Attila]] na kusaidia walioathirika na hali hiyo<ref>http://www.santiebeati.it/dettaglio/51940</ref>. Tangu kale anaheshimiwa na [[Wakatoliki]] na [[Waorthodoksi]] kama [[mtakatifu]]. [[Sikukuu]] yake huadhimishwa [[tarehe]] [[5 Mei]]<ref>[[Martyrologium Romanum]]</ref><ref>[http://www.saint.gr/392/saint.aspx]</ref>. ==Tazama pia== *[[Watakatifu wa Agano la Kale]] *[[Orodha ya Watakatifu Wakristo]] *[[Orodha ya Watakatifu wa Afrika]] *[[Orodha ya Watakatifu Wafransisko]] == Marejeo == {{reflist}} == Marejeo== *{{la}} Giuseppe Antonio Sassi, [[Baldassarre Oltrocchi]], [https://books.google.it/books?id=dfo-AAAAcAAJ&pg=PA126 ''Archiepiscoporum Mediolanensium series historico-chronologica''], vol. I, Milano 1755, pp. 126-128 *{{la}} [https://archive.org/stream/actasanctorum15unse#page/n95/mode/1up ''De Sancto Gerontio archiepiscopo Mediolanensi''], [[Acta Sanctorum|Acta Sanctorum maii]], tomo II, Parigi-Roma 1866, p. 44 * [[Francesco Lanzoni]], [https://www.archive.org/stream/MN5017ucmf_0#page/n1060/mode/1up ''Le diocesi d'Italia dalle origini al principio del secolo VII (an. 604)''], vol. II, Faenza 1927, pp. 1020-1021 *{{fr}} Élisabeth Paoli, [http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/mefr_0223-5110_1988_num_100_1_2969 ''Les notices sur les évêques de Milan (IVe-VIe siècle)''], in « Mélanges de l'Ecole française de Rome. Moyen-Age, Temps modernes », tomo 100, nº1 (1988), pp. 207-225 *{{fr}} Charles Pietri, Luce Pietri (ed.), [http://digital.casalini.it/10.1400/38931 ''Prosopographie chrétienne du Bas-Empire. 2. Prosopographie de l'Italie chrétienne (313-604)''], École française de Rome, vol. I, Roma 1999, p. 926 *{{it}} Antonio Rimoldi, ''Geronzio, vescovo di Milano, santo'', in [[Bibliotheca Sanctorum]], vol. VI, coll. 273-274 {{Mbegu-Mkristo}} [[Jamii:Waliozaliwa karne ya 4]] [[Jamii:Waliofariki 465]] [[Jamii:Maaskofu Wakatoliki]] [[Jamii:Watakatifu wa Italia]] k1lbh5pwovm5vbfft4cw3x3eamkdlbv Viktorini wa Camerino 0 135609 1554201 1163363 2026-05-27T18:31:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554201 wikitext text/x-wiki [[Picha:VittorinoPioraco.JPG|thumb|Mt. Viktorini akiwa amejitundika [[Mti|mtini]] kwa [[toba]].]] '''Viktorini wa Camerino''' (Settempeda, leo [[San Severino Marche]], [[Italia]] [[470]] hivi - [[Pioraco]], [[538]]) alikuwa [[Mkristo]] ambaye, alipofiwa [[wazazi]] wake, aliamua pamoja na [[ndugu]] yake [[Severino wa Settempeda]] kuwagawia [[maskini]] [[urithi]] wao mkubwa na kwenda kuishi [[Mkaapweke|upwekeni]] kwenye [[Mlima Nero]]. [[Papa Vigili]] alimfanya yeye [[askofu]] wa [[Camerino]] ([[Italia ya Kati]]) na Severino askofu wa Settempeda<ref>[http://www.santiebeati.it/dettaglio/90942</ref>. Tangu kale anaheshimiwa kama [[mtakatifu]]. [[Sikukuu]] yake huadhimishwa [[tarehe]] [[8 Juni]]<ref>[[Martyrologium Romanum]]</ref>. ==Tazama pia== *[[Watakatifu wa Agano la Kale]] *[[Orodha ya Watakatifu Wakristo]] *[[Orodha ya Watakatifu wa Afrika]] *[[Orodha ya Watakatifu Wafransisko]] == Marejeo == <references/> ==Viungo vya nje== * http://www.orthodoxengland.org.uk/stdjun.htm {{mbegu-Mkristo}} {{BD|470|538}} [[Jamii:Wakaapweke]] [[Category:Maaskofu Wakatoliki]] [[Jamii:Watakatifu wa Italia]] kzt3ypw9y822k2qtu9eu7ahv5531c48 Kabutiei 0 138826 1554741 1176045 2026-05-27T19:58:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554741 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Baringo]], [[eneo bunge la Baringo Kaskazini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] 74vmwsdvaukunaiq5r3fgk873nj3c9t Lembus Mogotio 0 138875 1554336 1176096 2026-05-27T18:53:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554336 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Baringo]], [[eneo bunge la Mogotio]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] l2f90y35pe0x4ua6p6ov98hi8ok594p Solian 0 138891 1554216 1176114 2026-05-27T18:34:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554216 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Baringo]], [[eneo bunge la Eldama Ravine]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] ne2s1zxgjg74w74ctt5iqf84dqqkqjl Mwakirunge 0 138944 1554082 1176341 2026-05-27T18:12:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554082 wikitext text/x-wiki {{Infobox Settlement |jina_rasmi = {{PAGENAME}} |picha_ya_satelite = |maelezo_ya_picha = |pushpin_map = |pushpin_map_caption = Mahali pa katika Kenya |settlement_type = Mji |subdivision_type = [[Madola|Nchi]] |subdivision_name = [[Kenya]] |subdivision_type1 = [[Kaunti za Kenya|Kaunti]] |subdivision_name1 = [[Kaunti ya Mombasa|Mombasa]] |subdivision_type2 = |subdivision_name2 = |wakazi_kwa_ujumla = |latd= |latm= |lats=00 |latNS=S |longd=36 |longm= |longs=00 |longEW=E |website = }} '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Mombasa]], [[eneo bunge la Kisauni]] nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{Mombasa}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Mombasa]] [[Jamii:Mombasa]] [[Jamii:Kata za Kenya]] lkovi4v4fq0pp1ll6weu80ibh4ryti6 Tononoka 0 138958 1554821 1176366 2026-05-27T20:11:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554821 wikitext text/x-wiki {{Infobox Settlement |jina_rasmi = {{PAGENAME}} |picha_ya_satelite = |maelezo_ya_picha = |pushpin_map = |pushpin_map_caption = Mahali pa katika Kenya |settlement_type = Mji |subdivision_type = [[Madola|Nchi]] |subdivision_name = [[Kenya]] |subdivision_type1 = [[Kaunti za Kenya|Kaunti]] |subdivision_name1 = [[Kaunti ya Mombasa|Mombasa]] |subdivision_type2 = |subdivision_name2 = |wakazi_kwa_ujumla = |latd= |latm= |lats=00 |latNS=S |longd=36 |longm= |longs=00 |longEW=E |website = }} '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Mombasa]], [[eneo bunge la Mvita]] nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{Mombasa}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Mombasa]] [[Jamii:Mombasa]] [[Jamii:Kata za Kenya]] cmpwspyxpcbcigwofyxojeyhrvr9l5e Mwamgunga 0 139016 1554735 1176538 2026-05-27T19:57:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554735 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kwale]], [[eneo bunge la Matuga]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kwale]] 82yhujimwzbh39sdgwdi8ehxms7k208 Ngolia 0 139239 1554589 1177383 2026-05-27T19:34:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554589 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Taita-Taveta]], [[eneo bunge la Voi]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Taita-Taveta]] q4vosfrbw8lhwjjxjqbajrv1popj3yl Mahoo 0 139250 1554663 1177395 2026-05-27T19:46:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554663 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Taita-Taveta]], [[eneo bunge la Taveta]], [[kusini]] [[mashariki]] mwa [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Taita-Taveta]] f5xcuich4flsp5ty7kcd4eyb1pv0ys5 Sololo 0 139331 1554274 1177800 2026-05-27T18:43:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554274 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Marsabit]], [[eneo bunge la Moyale]], [[kaskazini]] mwa [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Marsabit]] 4c3s69vf7yedkin3z91yuu92ew1938r Kina (Isiolo) 0 139345 1554161 1177826 2026-05-27T18:25:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554161 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Isiolo]], [[eneo bunge la Isiolo Kusini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Isiolo]] a38vdahj2fzyj3ed2ndbb90mjhgye26 Ntima Mashariki 0 139385 1554704 1177899 2026-05-27T19:52:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554704 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Meru]], [[eneo bunge la Imenti Kaskazini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Meru]] qwuihnaeeolp12kvlaecogpwqbhh4x8 Mariani 0 139415 1554797 1178009 2026-05-27T20:07:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554797 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Tharaka-Nithi]], [[Eneo bunge la Chuka/Igambang'ombe]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tharaka-Nithi]] a1u3sq2278gfxiiwol6cwkukmhpq9ya Kagaari Kaskazini 0 139424 1554785 1178026 2026-05-27T20:05:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554785 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Embu]], [[Eneo bunge la Runyenjes]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Embu]] ewzj7b9lzi7bv26opsrosbv235hr87a Mwea 0 139428 1554422 1178030 2026-05-27T19:07:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554422 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Embu]], [[Eneo bunge la Mbeere Kusini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Embu]] ka1prsj1j6fn69ayt1s0ujbci9sxgiy Kwa Mutonga/Kithumula 0 139480 1554237 1178664 2026-05-27T18:37:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554237 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kitui]], [[Eneo bunge la Kitui Magharibi]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] bz0pft3nox9rme150xl4df1pk1sx5mh Ikanga/Kyatune 0 139496 1554906 1178680 2026-05-27T20:25:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554906 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kitui]], [[Eneo bunge la Kitui Kusini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kitui]] esstsm0gp8mccuvqpyecqy2d3ahwkzm Kangundo Kaskazini 0 139513 1554768 1178707 2026-05-27T20:03:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554768 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Machakos]], [[Eneo bunge la Kangundo]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] bbi0pebqausadbbqaem4svo2erpd8uq Mutitini 0 139531 1554522 1178727 2026-05-27T19:23:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554522 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Machakos]], [[Eneo bunge la Machakos Mjini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Machakos]] fh5pmljy63xqbenhbnjkx9a76lgz533 Kilungu 0 140016 1554020 1183404 2026-05-27T18:02:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554020 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Makueni]], [[Eneo bunge la Kaiti]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] b29gqgt0fy20yeam20o7z64j5fd3p4v Mavindini 0 140018 1554490 1183406 2026-05-27T19:18:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554490 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Makueni]], [[Eneo bunge la Makueni]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] rjix7cvy60cn2ch7r725c7dha44x9js Nguumo 0 140022 1554796 1183411 2026-05-27T20:07:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554796 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Makueni]], [[Eneo bunge la Kibwezi Magharibi]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Makueni]] nmfrihjmp7aahg3qzn1viteajnc0s7d Njabini/Kibiru 0 140087 1554464 1183666 2026-05-27T19:14:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554464 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nyandarua]], [[Eneo bunge la Kinangop]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyandarua]] 55eqys0pp1qj2hugota633k5emx2evk Shamata 0 140103 1554534 1183682 2026-05-27T19:25:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554534 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nyandarua]], [[Eneo bunge la Ndaragwa]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyandarua]] gem6v51cq0cvn6zqmkvu8cm9xc4ym69 Gakwa 0 140115 1554362 1183696 2026-05-27T18:57:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554362 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nyeri]], [[Eneo bunge la Kieni]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] 0jt0gssigyq6s6f3pi5k13eieal5j33 Kamakwa/Mukaro 0 140134 1554650 1183716 2026-05-27T19:44:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554650 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nyeri]], [[Eneo Bunge la Nyeri Town]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyeri]] 1kudchwlbs2rse1wi29dq4e2wasy8hf Rwathia 0 140254 1554902 1184095 2026-05-27T20:25:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554902 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Murang'a]], [[Eneo bunge la Kangema]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Murang'a]] ani6um6nqjht70u4lu5wf3rht4peyeh Lari/Kirenga 0 140400 1554791 1184519 2026-05-27T20:06:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554791 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kiambu]], [[eneo bunge la Lari]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] qa93mqvt6c7nrgzo07pg6w8onmoak7s Nachu 0 140407 1554349 1184528 2026-05-27T18:55:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554349 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kiambu]], [[eneo bunge la Kikuyu]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] nri2sq4ifxh2pgn1nfdh41oxu9eljan Mang'u 0 140593 1553976 1185121 2026-05-27T17:55:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553976 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kiambu]], [[Eneo bunge la Gatundu Kaskazini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] dl58i4iv6p83x49eddobgdolhf7mo4d Kahawa Wendani 0 140602 1554851 1185130 2026-05-27T20:16:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554851 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kiambu]], [[Eneo bunge la Ruiru]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kiambu]] 4pk13kq47btpj47xiv3rmmumw9ctma4 Songot 0 140617 1554864 1185149 2026-05-27T20:18:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554864 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Turkana]], [[Eneo bunge la Turkana Magharibi]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] edtqaty3peeakxgeorwj59qbe62puem Endugh 0 140928 1554110 1186573 2026-05-27T18:16:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554110 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Pokot Magharibi]], [[Eneo bunge la Kapenguria]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] kp34alh2fugox2lf1ekwx9h5w724oiq Ndoto (Samburu) 0 140954 1554935 1186601 2026-05-27T20:30:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554935 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Samburu]], [[Eneo bunge la Samburu Kaskazini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Samburu]] b34b6dgn95m3a8amzgc5wmqqibuaw7b Sinyerere 0 140964 1554795 1186622 2026-05-27T20:07:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554795 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Trans-Nzoia]], [[Eneo bunge la Cherangany]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Trans-Nzoia]] rkf3jjotb8slcpp7zchjr8kt1nvgwt9 Matumbei 0 140977 1554607 1186637 2026-05-27T19:37:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554607 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Trans-Nzoia]], [[Eneo bunge la Endebess]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Trans-Nzoia]] 968mkbwtx94w4tbk62snsmktzxtac68 Simat/Kapseret 0 141104 1554748 1187257 2026-05-27T19:59:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554748 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Uasin Gishu]], [[eneo bunge la Kapseret]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Uasin Gishu]] q6nbb6ybslgnrcibn5tm67jte2sod9r Moiben 0 141115 1554338 1187268 2026-05-27T18:53:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554338 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Uasin Gishu]], [[eneo bunge la Moiben]], [[magharibi]] mwa [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Uasin Gishu]] 6d3z5lubz91evll8nx4qsr5sh50nu2n Nakuru East 0 141401 1554037 1189152 2026-05-27T18:04:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554037 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nakuru]], [[eneo bunge la Nakuru Mjini Mashariki]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] on9ywg8e3b67do6td6ikud9sm0p0xsr Elementaita 0 141407 1554430 1189158 2026-05-27T19:08:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554430 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nakuru]], [[eneo bunge la Gilgil]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] 09nndl983d2i6u5l0hggtemxb749z7x Kiptororo 0 141411 1554061 1189162 2026-05-27T18:08:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554061 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nakuru]], [[eneo bunge la Kuresoi Kaskazini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] 59m59ltx6ly1riakav84tk0f8knvtis Amalo 0 141415 1554623 1189166 2026-05-27T19:39:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554623 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nakuru]], [[eneo bunge la Kuresoi Kusini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nakuru]] 69bj0crdypl6p47obkbtgk0id1dkxd7 Ilmotok 0 141470 1554320 1189406 2026-05-27T18:51:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554320 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Narok]], [[Eneo bunge la Narok Magharibi]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] pud71a0euvbd2qodovidyerwniyz2z7 Cheboin 0 141536 1554716 1189550 2026-05-27T19:54:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554716 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kericho]], [[Eneo bunge la Bureti]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kericho]] lqdac6u5y4cedjzeppqjpod7egvmzhv Tendeno/Sorget 0 141552 1554363 1189567 2026-05-27T18:57:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554363 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kericho]], [[Eneo bunge la Kipkelion Mashariki]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kericho]] pkch3md8qvmhiv5a3yjvp1p8h2vtoy9 Chepchabas 0 141571 1554106 1189597 2026-05-27T18:16:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554106 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Bomet]], [[Eneo bunge la Konoin]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bomet]]′ 1pf5gbv8bzdguufr3hxt7dizm0ylvyh Marama South 0 141591 1554011 1189623 2026-05-27T18:00:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554011 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kakamega]], [[Eneo bunge la Butere]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kakamega]] d6jyrc4fyzdffk2lfn1p0te9jvpl58n Idakho South 0 141592 1554402 1189624 2026-05-27T19:04:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554402 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kakamega]], [[Eneo bunge la Ikolomani]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kakamega]] gx8rlkmbky8x1nf5rm2h7ippyigrby9 Nzoia 0 141603 1554829 1189635 2026-05-27T20:13:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554829 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kakamega]], [[Eneo bunge la Likuyani]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kakamega]] 81tvlwpskhnhu0frqmpx9bf55rvaqme Makunga/East Wanga 0 141629 1554862 1189662 2026-05-27T20:18:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554862 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kakamega]], [[Eneo bunge la Mumias Mashariki]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kakamega]] nt4qdbt6fcaqyssuffltfqabdespk5q Banja 0 141650 1554499 1189688 2026-05-27T19:19:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554499 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Vihiga]], [[Eneo bunge la Hamisi]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Vihiga]] aj3b4md57c1mgm6b8jq1i0eaprycf4k East Sang'alo 0 141724 1554565 1189857 2026-05-27T19:30:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554565 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Bungoma]], [[Eneo bunge la Kanduyi]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] q0qi3kx4sovtcv9a6wiq6sa8jhqaxwo Naitiri/Kabuyefwe 0 141740 1554097 1189873 2026-05-27T18:14:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554097 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Bungoma]], [[Eneo bunge la Tongaren]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] l1634plw852qfh6sp7b8gfhtzo41knv Matayos South 0 141766 1554921 1189905 2026-05-27T20:28:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554921 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Busia]], [[eneo bunge la Matayos]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Busia]] i76e85s75wicw970pnlke5hxvzbwhpj North Ugenya 0 141809 1554856 1189952 2026-05-27T20:17:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554856 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Siaya]], [[eneo bunge la Ugenya]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Siaya]] sug1m3kayt1x8vcfp07xhf8j1dowq0p Masogo/Nyang'oma 0 141849 1554777 1190108 2026-05-27T20:04:33Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554777 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kisumu]], [[Eneo bunge la Muhoroni]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kisumu]] k9zvqagdyxust7xjo3w54mwxzg4w5zn South East Nyakach 0 141852 1554180 1190111 2026-05-27T18:28:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554180 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kisumu]], [[Eneo bunge la Nyakach]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kisumu]] 0tv85myt5v9yzltq6l1zp173zu5nk75 Kobura 0 141860 1554580 1190119 2026-05-27T19:32:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554580 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kisumu]], [[Eneo bunge la Nyando]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kisumu]] o9b7dalkivn6wqx02ij1qi3z0fbeg3o Central Karachuonyo 0 141871 1554299 1190142 2026-05-27T18:47:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554299 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Homa Bay]], [[Eneo bunge la Karachuonyo]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Homa Bay]] bgagwsqgswcoos64whjijn3vwm25217 Kanyikela 0 141897 1554170 1190169 2026-05-27T18:26:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554170 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Homa Bay]], [[Eneo bunge la Ndhiwa]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Homa Bay]] ib6lyaq1c08ia4hogwiz9l98d5v5wx7 Kakrao 0 141931 1554694 1190219 2026-05-27T19:51:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554694 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Migori]], [[Eneo bunge la Suna Mashariki]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Migori]] 77bfuz3obpy7kywg614r8f4epatacih Getenga 0 142007 1554759 1190503 2026-05-27T20:01:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554759 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Kisii]], [[Eneo bunge la Mugirango Kusini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kisii]] s88mej5kn8bi2m2o8bilfswujaq1egj Kemera 0 142027 1554384 1190529 2026-05-27T19:01:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554384 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nyamira]], [[Eneo bunge la Kitutu Masaba]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyamira]] n7xdrms7rph0zg6vmoujn5tmnc98i9g Nyamaiya 0 142037 1554682 1190539 2026-05-27T19:49:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554682 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kata]] ya [[kaunti ya Nyamira]], [[Eneo bunge la Mugirango Kusini]], nchini [[Kenya]]<ref>Electoral Commission of Kenya: [http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070929000000/http://www.agendaafrica.com/files/Voters.pdf |date=September 29, 2007 }}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Kata za Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Nyamira]] pdrhpdrea00s9p0i68nj200vnzu5jwr Kinyach 0 142118 1554587 1190913 2026-05-27T19:33:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554587 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya Baringo]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Baringo]] 81pu1iht5yxhw9074jnztze6fc7k8ag Laboot 0 142136 1554666 1190934 2026-05-27T19:46:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554666 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya Bungoma]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Bungoma]] qpigmq88kud8esvwjwzeh4m2njw023f Port Victoria, Kenya 0 142138 1554200 1190936 2026-05-27T18:31:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554200 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya Busia]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Busia]] pi3ilbjudz6elgxan5ds1ym9gxg3kqk Ole Seni 0 142158 1554734 1190962 2026-05-27T19:57:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554734 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya Kajiado]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Kajiado]] 3j0fxsbxngsspfzaa6bz8bej6mn1oyc Iminuet 0 142201 1554277 1191162 2026-05-27T18:44:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554277 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya Narok]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Narok]] cbczozzg493ok3vdblr6txmygratc50 Idsowe 0 142235 1554019 1191215 2026-05-27T18:02:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554019 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya Tana River]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Tana River]] 1yi6y25xyxme5epzghst3r9ba901g4f Lomelo 0 142257 1554788 1191256 2026-05-27T20:06:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554788 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya Turkana]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya Turkana]] s4lj0ouhza7l2ee3ygowhwpzs4geec3 Makutano (West Pokot) 0 142324 1554104 1191785 2026-05-27T18:15:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554104 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[kijiji]] cha [[Kenya]] katika [[kaunti ya West Pokot]]<ref>https://www.knbs.or.ke/?wpdmpro=2019-kenya-population-and-housing-census-volume-ii-distribution-of-population-by-administrative-units</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Kenya]] == Marejeo == {{reflist}} {{Kaunti za Kenya}} {{mbegu-jio-Kenya}} [[Jamii:Miji ya Kenya]] [[Jamii:Kaunti ya West Pokot]] s8x46ge3jx0xxzbdcijo8f3dh0dl0e4 Ghaziabad, India 0 143668 1554018 1196110 2026-05-27T18:02:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554018 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jiji]] la [[Uttar Pradesh|Jimbo la Uttar Pradesh]] nchini [[Uhindi]] lenye wakazi [[milioni]] 1.65 ([[2011]]). Ni [[mji]] mkubwa wa [[ishirini na moja]] nchini Uhindi. == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Uhindi]] == Marejeo == <references/> {{mbegu-jio-Uhindi}} [[Jamii:Miji ya Uhindi]] [[Jamii:Uttar Pradesh]] do92ng9s14y23xbu9jw0ubzpnid57b2 Nashik 0 143690 1554506 1196142 2026-05-27T19:20:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554506 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jiji]] la [[Maharashtra|Jimbo la Maharashtra]] nchini [[Uhindi]] lenye wakazi [[milioni]] 1.5 ([[2011]]). Ni [[mji]] mkubwa wa [[ishirini na nne]] nchini Uhindi. == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Uhindi]] == Marejeo == <references/> {{mbegu-jio-Uhindi}} [[Jamii:Miji ya Uhindi]] [[Jamii:Maharashtra]] su8p3ebpyhnu4w7rswzv3qjojhkzqiw Jodhpur 0 143702 1554047 1196158 2026-05-27T18:06:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554047 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[jiji]] la [[Rajasthan|jimbo la Rajasthan]] nchini [[Uhindi]] lenye wakazi [[milioni]] 1.035 ([[2011]]). Ni [[mji]] mkubwa wa [[arubaini na nne]] nchini Uhindi. == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Uhindi]] == Marejeo == <references/> {{mbegu-jio-Uhindi}} [[Jamii:Miji ya Uhindi]] [[Jamii:Rajasthan]] bucu348tb35nhqbt0cbxfdzrwkfnket Biel/Bienne 0 143713 1554253 1196207 2026-05-27T18:40:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554253 wikitext text/x-wiki '''Biel/Bienne''' ni [[mji]] uliopo nchini [[Uswisi]] katika [[Majimbo ya Uswisi|jimbo]] la [[Bern]]. Mnamo [[Januari]] [[2019]] ulikuwa na wakazi 55,000 <ref>"Lebensqualität in den Städten und Agglomerationen (Agglo 2012): Demographischer Kontext". www.pxweb.bfs.admin.ch/ (Statistics). Federal Statistical Office, Neuchâtel, Swiss Federal Administration. 2019. Retrieved 22 January 2020.</ref>. == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Uswisi]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Uswisi}} [[Jamii:Miji ya Uswisi|B]] [[Jamii:Bern]] n5bxvt3p3vfpa3qm7cdpj8yibuio3am Póvoa de Santa Iria 0 143718 1554364 1196214 2026-05-27T18:58:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554364 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[mkoa wa Lisbon]] nchini [[Ureno]]. == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Ureno]] {{mbegu-jio-Ureno}} [[Jamii:Miji ya Ureno]] 52uylwm0idow63lqvv89dg5xn3jhbxq Chililabombwe 0 143858 1554673 1196595 2026-05-27T19:47:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554673 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zambia]] katika [[mkoa]] wa [[Mkoa wa Copperbelt|Copperbelt]]. [[Mwaka]] [[2010]] ulikuwa na wakazi 91,833 <ref>https://web.archive.org/web/20151113143928/http://www.zamstats.gov.zm/report/Census/2010/National/Zambia%20National%20Descriptive%20Population%20Tables.pdf</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Miji ya Zambia]] [[Jamii:Mkoa wa Copperbelt]] 785c0h9d05qtc99dmrv6bs2hp3pgp7x Nakonde 0 144014 1554846 1196961 2026-05-27T20:15:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554846 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zambia]] katika [[Mkoa wa Kaskazini (Zambia)|Mkoa wa Kaskazini]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Miji ya Zambia]] [[Jamii:Mkoa wa Kaskazini (Zambia)]] imlbd597bm7zdrvi2a5fdvrk5m2czb0 Monze (Zambia) 0 144016 1554356 1196963 2026-05-27T18:56:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554356 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zambia]] katika [[Mkoa wa Kusini (Zambia)|Mkoa wa Kusini]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Miji ya Zambia]] [[Jamii:Mkoa wa Kusini (Zambia)]] 7fw30stb58r6dws4tc8873fwxmvswrr Ilheus Secos ou do Rombo 0 144183 1554687 1197755 2026-05-27T19:50:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554687 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[Picha:Cv-map.png|thumb|[[Ramani]] ya [[funguvisiwa]] la Cabo Verde.]] '''{{PAGENAME}}''' ni [[kisiwa]] kisiwa cha wakazi cha [[jamhuri]] ya [[Cabo Verde]], katika [[kundi]] la [[Sotavento]] (yaani "chini ya [[upepo]]"). {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Visiwa vya Cabo Verde]] [[Jamii:Visiwa vya Atlantiki]] sltiu1a3p850hvd8vao7fzihsfa5slm Roboti ya viwandani 0 144353 1555153 1524527 2026-05-28T07:52:07Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555153 wikitext text/x-wiki [[Picha:FANUC_6-axis_welding_robots.jpg|thumb|350px|Seti ya roboti za ekseli sita zinazotumika kuchomelea.]] '''Roboti ya viwandani''' ''(kwa [[Kiingereza]]: industrial robot)'' ni mfumo wa [[roboti]] unaotumika katika [[uzalishaji]] wa [[bidhaa]]. Roboti za [[Kiwanda|viwandani]] ni za kiotomatiki, zinaweza kupangwa na zinaweza kusonga kwa [[ekseli]] tatu au zaidi. Roboti za viwandani hutumiwa kwa shughuli kama kuchomelea vyuma, kupaka [[rangi]], kuunganisha na kutenganisha, <ref>[https://www.researchgate.net/publication/277712748_Robot_Assisted_Disassembly_for_the_Recycling_of_Electric_Vehicle_Batteries Robot Assisted Disassembly for the Recycling of Electric Vehicle Batteries]</ref> kuchukua na kuweka [[Kipuli|vipuli]] kwa [[Bodi ya saketi iliyochapishwa|bodi za saketi zilizochapishwa]], kuweka lebo, ukaguzi wa bidhaa na majaribio; yote yametimizwa kwa [[kasi]], na usahihi. Zinaweza kusaidia katika utunzaji wa nyenzo. Katika [[mwaka]] wa [[2020]], roboti za viwandani [[milioni]] 1.64 zilikuwa zikifanya kazi kote [[Ulimwengu|ulimwenguni]] kulingana na Shirikisho la Kimataifa la Roboti (IFR). <ref>{{Rejea habari|url=https://www.economist.com/news/special-report/21729864-automation-less-threat-workers-emerging-world-it-made-out|title=Worries about premature industrialisation|work=The Economist|access-date=2017-10-21|language=en|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021014710/https://www.economist.com/news/special-report/21729864-automation-less-threat-workers-emerging-world-it-made-out|archive-date=2017-10-21}}</ref> == Marejeo == {{Marejeo}} == Viungo vya nje == ** [https://www.osha.gov/dts/osta/otm/otm_iv/otm_iv_4.html Industrial robots and robot system safety] (by [[:en:Occupational_Safety_and_Health_Administration|OSHA]], so [https://www.osha.gov/html/Feed_Back.html in the public domain]). ** [http://www.ifr.org/ International Federation of Robotics IFR (worldwide)] ** [http://www.roboticsonline.com/ Robotic Industries Association RIA (North America)] {{Wayback|url=http://www.roboticsonline.com/ |date=20080119205616 }} ** [http://www.bara.org.uk/ BARA, British Automation and Robotics Association (UK)] {{Wayback|url=http://www.bara.org.uk/ |date=20190403203106 }} ** [https://www.cdc.gov/niosh/topics/robotics/default.html Center for Occupational Robotics Research] by [[:en:National_Institute_for_Occupational_Safety_and_Health|NIOSH]] ** [https://www.robotics.org/robotic-standards Safety standards applied to Robotics] {{Wayback|url=https://www.robotics.org/robotic-standards |date=20210414235346 }} ** [http://www.inrs.fr/risques/nouvelles-technologies-assistance-physique/points-repere-prevention.html Strategies for addressing new technologies from the INRS] {{Wayback|url=http://www.inrs.fr/risques/nouvelles-technologies-assistance-physique/points-repere-prevention.html |date=20180221230632 }} ** [https://www.industrialguarding.ca/machine-guarding-why-its-a-legal-requirement/ Machine Guarding - Why It's a Legal Requirement] {{Wayback|url=https://www.industrialguarding.ca/machine-guarding-why-its-a-legal-requirement/ |date=20210415003641 }} {{mbegu-sayansi}} [[Jamii:Teknolojia]] 1i58s9m1phsfsxwwizw8xw3kn7g3y31 Reli Assets Holding Company 0 144695 1555120 1297167 2026-05-28T06:50:28Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555120 wikitext text/x-wiki '''Reli Assets Holding Company''' (RAHCO) ni [[shirika]] la [[biashara|kibiashara]] lililoundwa na kumilikiwa na [[Jamhuri ya Muungano wa Tanzania]] kwenye [[mwaka]] [[2007]]. Sheria ya Reli (Railway Act No. 4 of 2002) iliandaa kuundwa kwa shirika<ref>http://repository.businessinsightz.org/bitstream/handle/20.500.12018/322/The%20Railways%20Act%2c%202002.pdf?sequence=1&isAllowed=y {{Wayback|url=http://repository.businessinsightz.org/bitstream/handle/20.500.12018/322/The%20Railways%20Act%2c%202002.pdf?sequence=1&isAllowed=y |date=20211204213942 }} The 2002 Railways Act</ref>. Kazi yake ilikuwa hasa kutunza na kuendeleza [[miundombinu]] za [[reli]] nchini. Kwa hiyo ilipokea majukumu ambayo hadi wakati ule yalitekelezwa na kumilikiwa na [[Shirika la Reli Tanzania]] (TRC). [[Sheria]] ilitaja pia utoaji wa huduma za usafirishaji wa reli lakini iliunda nafasi ya makampuni ambayo yatatekeleza huduma hizo kwa niaba ya RAHCO kwenye njia zinazomilikiwa nayo<ref>https://www.tanzaniainvest.com/rahco {{Wayback|url=https://www.tanzaniainvest.com/rahco |date=20211204213945 }} Reli Assets Holding Company (RAHCO), tovuti rasmi</ref>. Hali halisi huduma hizo zilitekelezwa na Tanzania Railways Limited (TRL), iliyoendeleza sehemu hii ya shughuli ya TRC ya awali ikisimamiwa na kampuni ya RITES kutoka nchini [[Uhindi]]. Kwa hiyo mtandao wa reli ulibaki mikononi mwa [[serikali]] ikimilikiwa na RAHCO kama [[wakala]] wa serikali.<ref>Tovuti rasmi</ref> Huduma za reli na pia hali ya miundombinu zilishuka katika miaka iliyofuata. Mnamo mwaka [[2017]] mkataba na RITES ulikwisha. TRL na RAHCO ziliunganishwa tena na TRC ilifufuliwa. Kuanzia hapo huduma zilianza kuboreka tena. TRC ilianzisha pia mfumo mpya wa [[Reli ya SGR Tanzania]] inayotumia geji za upana wa [[milimita]] 1,435. == Marejeo == {{Marejeo}} [[Jamii:Kampuni za Tanzania]] [[Jamii:Usafiri wa Tanzania]] [[Jamii:Reli za Afrika]] ehsypr8b94hn9jjhufgb012zehfyc19 Arusi ya Bikira Maria 0 145028 1554039 1202633 2026-05-27T18:05:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554039 wikitext text/x-wiki [[File:Giotto - Scrovegni - -11- - Marriage of the Virgin.jpg|thumb|280px|''Arusi ya Bikira Maria'' (1304–1306), mchoro wa [[Giotto]] ([[Scrovegni Chapel]]).]] '''Arusi ya Bikira Maria''' ni tukio la [[maisha]] yake ambalo halisimuliwi na [[Biblia ya Kikristo]], lakini linaeleweka kwa kuwa anatajwa mara nyingi kama [[mke]] wa [[Yosefu (mume wa Maria)|Yosefu]]. [[Wachoraji]] wengi walitumia mada hiyo kwa kazi zao. == Marejeo == {{reflist}} == Viungo vya nje == {{commons cat|Marriage of the Virgin}} * [http://www.franciscan-archive.org/scotus/opera/Monte-ST3-29.pdf Aquinas, Thomas. "Summa Theologica III q29. Of the espousals of the Mother of God"] * [http://osjusa.org/st-joseph/art/the-wedding-3/ Sansonvino, Andrea. ''The Wedding'', marble sculpture, Loretto, Italy, (1526)] {{Bikira Maria}} [[Jamii:Bikira Maria]] 3ale95e2ujvpismagqusyp0h487225r Goba, Ethiopia 0 145539 1554450 1206752 2026-05-27T19:11:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554450 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[jimbo la Oromia]] nchini [[Ethiopia]]. [[Idadi]] ya wakazi wake ni takriban 49,309 ([[2016]]<ref>http://www.citypopulation.de/Ethiopia_d.html</ref>). == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Ethiopia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== {{commonscat}} {{mbegu-jio-Ethiopia}} [[Jamii:Miji ya Ethiopia]] [[Jamii:Jimbo la Oromia]] 90zir8x0iflkk3vdy2ubswf66u1nex8 Ambo, Oromia 0 145540 1554294 1206753 2026-05-27T18:47:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554294 wikitext text/x-wiki '''Ambo''' ni [[mji]] wa [[jimbo la Oromia]] nchini [[Ethiopia]]. [[Idadi]] ya wakazi wake ni takriban 74,120 ([[2016]]<ref>http://www.citypopulation.de/Ethiopia_d.html</ref>). == Tazama pia == * [[Orodha ya miji ya Ethiopia]] == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== {{commonscat}} {{mbegu-jio-Ethiopia}} [[Jamii:Miji ya Ethiopia]] [[Jamii:Jimbo la Oromia]] 1f3wnqmztdcdfy6fb4grm6vuw18vq2q Thiadiaye 0 145859 1554569 1208362 2026-05-27T19:30:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554569 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] uliopo katika [[nchi]] ya [[Senegal]], [[mkoa wa Thies]]. [[Mwaka]] [[2013]] [[idadi]] ya watu ilikadiriwa kuwa 14,975 <ref>Chanzo: Agence Nationale de la Statistique et de la Démographie du Sénégal (ANSD)</ref> ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Senegal]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Senegal]] [[Jamii:Mkoa wa Thies]] kqx02ko7g3wrw4edbgr05mo09kz18oy Kaolack 0 145860 1554167 1208364 2026-05-27T18:26:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554167 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] uliopo katika [[nchi]] ya [[Senegal]], [[mkoa wa Kaolack]]. [[Mwaka]] [[2013]] [[idadi]] ya watu ilikadiriwa kuwa 233,708 <ref>Chanzo: Agence Nationale de la Statistique et de la Démographie du Sénégal (ANSD)</ref> ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Senegal]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Senegal]] [[Jamii:Mkoa wa Kaolack]] tpr95x1ho2b2ri4a6mmin5vp10ogfih Makoua 0 145967 1554712 1208585 2026-05-27T19:54:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554712 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] uliopo katika [[Jamhuri ya Kongo]], [[mkoa wa Cuvette]]. [[Mwaka]] [[2007]] [[idadi]] ya watu ilikadiriwa kuwa 14,240 <ref>[http://www.citypopulation.de/Congo.html Congo (Rep.), Republic of the Congo, major cities], tovuti ya citypopulation.de, iliangaliwa Januari 2022</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Jamhuri ya Kongo]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Jamhuri ya Kongo]] [[Jamii:Mkoa wa Cuvette]] l771dpxaq86d8p9d8p338fp3kzx2u1p Boundji 0 145968 1554421 1208586 2026-05-27T19:07:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554421 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] uliopo katika [[Jamhuri ya Kongo]], [[mkoa wa Cuvette]]. [[Mwaka]] [[2007]] [[idadi]] ya watu ilikadiriwa kuwa 7,085 <ref>[http://www.citypopulation.de/Congo.html Congo (Rep.), Republic of the Congo, major cities], tovuti ya citypopulation.de, iliangaliwa Januari 2022</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Jamhuri ya Kongo]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Jamhuri ya Kongo]] [[Jamii:Mkoa wa Cuvette]] 80a23tekezaow7sjut553nev1yhpwdp Gamboma 0 145979 1554093 1208602 2026-05-27T18:14:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554093 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] uliopo katika [[Jamhuri ya Kongo]], [[mkoa wa Plateaux]]. [[Mwaka]] [[2007]] [[idadi]] ya watu ilikadiriwa kuwa 18,514 <ref>[http://www.citypopulation.de/Congo.html Congo (Rep.), Republic of the Congo, major cities], tovuti ya citypopulation.de, iliangaliwa Januari 2022</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Jamhuri ya Kongo]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Jamhuri ya Kongo]] [[Jamii:Mkoa wa Plateaux]] gavtcklohofcfkkbf74zbb0dxl543s9 Adi Keyh 0 146290 1554058 1210166 2026-05-27T18:08:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554058 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] uliopo katika [[Mkoa wa Kusini, Eritrea|mkoa wa Kusini]] nchini [[Eritrea]]. [[Mwaka]] [[2010]] [[idadi]] ya watu ilikadiriwa kuwa 19,304. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Eritrea]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Eritrea]] [[Jamii:Mkoa wa Debub]] qkne0fkmo9bo7z4aafhxxig6rlhha8f Rebecca Lolosoli 0 146426 1555109 1529931 2026-05-28T06:33:58Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555109 wikitext text/x-wiki [[Picha:Rebecca Lolosoli.jpg|thumbnail|right|200px|Rebecca Lolosoli]] '''Rebecca Lolosoli''' (aliyezaliwa mnamo [[1962]]) ndiye [[mwanzilishi]] na mrithi wa [[kijiji]] cha Umoja katika [[Kaunti ya Samburu]] nchini [[Kenya]]. Kijiji hicho ni kimbilio la [[Mwanamke|wanawake]] wanaokimbia [[unyanyasaji wa kijinsia]], na [[Mwanaume|wanaume]] wamepigwa marufuku kijijini hapo. Anapanga kugombea wadhifa wa ndani na atakuwa mwanamke wa kwanza wa [[Kisamburu]] kuwahi kufanya hivyo. == Wasifu == [[File:Rebecca_Lolosoli_Umoja_Women's_Village._Kenya.ogg|thumb|left|Rebecca Lolosoli akizungumza kuhusu Umoja Women's Village nchini Kenya.]] Lolosoli, aliyezaliwa mwaka 1962 katika kijiji cha Wamba, alikuwa mmoja wa watoto sita katika familia.<ref name=":0">{{Rejea tovuti |date=June 2007 |title=Interview with Rebecca Lolosoli |url=http://www.satyamag.com/jun07/lolosoli.html |access-date=2017-08-21 |website=Satya Mag}}</ref> Alianza masomo yake katika shule ya msingi ya wasichana ya Wamba mwaka 1971 lakini aliacha kabla ya kumaliza elimu yake. Baadaye alijiunga na kituo cha mafunzo ya uuguzi cha Kikatoliki lakini aliacha miezi sita kabla ya kumaliza kutokana na matatizo ya kifedha.<ref name=":0" /> Akiwa na umri wa miaka 18, aliolewa na Fabiano David Lolosoli,<ref name=":1" /> kwa mahari ya ng’ombe 17.<ref name=":0" /> Alianzisha biashara yake kijijini na kuwa mtetezi wa haki za wanawake.<ref name="Independent Lens">{{cite web|url=https://www.pbs.org/independentlens/half-the-sky/rebecca-lolosoli.html|title=Rebecca Lolosoli|publisher=Independent Lens}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Baada ya kushambuliwa na kuporwa, mume wake hakuchukua hatua yoyote, jambo lililomfanya aondoke.<ref>{{Rejea tovuti |date=2011-03-06 |title=Women in the World: Rebecca Lolosoli, Kenya |url=http://www.thedailybeast.com/articles/2011/03/06/women-in-the-world-rebecca-lolosoli-kenya |access-date=2017-08-21 |website=The Daily Beast}}</ref> Mwaka 1990, alianzisha kwa pamoja kijiji cha [[Umoja, Kenya|Umoja]] pamoja na wanawake wengine wanne, na kukifanya kuwa makazi salama kwa wanawake pekee.<ref>{{Rejea jarida |date=December 2009 |title=Violence Against Women in Kenya |url=http://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=lfh&AN=48301119&site=ehost-live |journal=Sister Namibia |volume=21 |issue=4 |pages=44 |url-access=subscription |via=EBSCOhost}}</ref> Mwaka 1995, wanawake wa Umoja walimchagua kuwa mwenyekiti wa [[Maendeleo Ya Wanawake|Maendeleo Ya Wanawake Organization]] (MYWO), shirika la kuendeleza wanawake. Alihudumu katika nafasi hiyo kwa miaka kumi.<ref name=":0" /> Mwaka 2005, Lolosoli alihudhuria mkutano wa [[United Nations]] huko [[New York City|New York]].<ref>{{Rejea habari|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/07/08/AR2005070801775.html|title=A Place Where Women Rule|last=Wax|first=Emily|date=2005-07-09|newspaper=The Washington Post|access-date=2017-08-21|page=2|language=en-US}}</ref> Kabla ya safari hiyo alipokea vitisho vya kuuawa kutoka kwa wanaume wa eneo hilo kutokana na msimamo wake kuhusu haki za wanawake.<ref>{{Rejea habari|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/07/08/AR2005070801775.html|title=A Place Where Women Rule|last=Wax|first=Emily|date=2005-07-09|newspaper=The Washington Post|access-date=2017-08-21|page=1|language=en-US}}</ref> Kijiji cha Umoja kilishambuliwa mwaka 2009 na aliyekuwa mume wake, akiwa na bunduki. Aliwafukuza wanawake kutoka makazi yao na alidaiwa kumtafuta Rebecca, ambaye hakuwa nyumbani wakati huo.<ref name=":1">{{Rejea habari|url=http://news.newamericamedia.org/news/view_article.html?article_id=e16449266cba9902b5f1ea0ce3643ceb|title=Gunman Attacks Women's Village in Kenya|last=Schell|first=Brittany|date=22 August 2009|work=New America Media|access-date=21 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20130521131839/http://news.newamericamedia.org/news/view_article.html?article_id=e16449266cba9902b5f1ea0ce3643ceb|archive-date=21 May 2013|url-status=dead}}</ref> Mwaka 2010, alitunukiwa tuzo ya Global Leadership Award kutoka Vital Voices.<ref name="Independent Lens" /> == Dhamira == === Chanzo cha kujitolea kwake kwa haki za wanawake === Akiwa na umri wa miaka 15, alipitia tohara ya wanawake, ambayo ni desturi inayofanyika katika eneo hilo.<ref>{{cite web|url=https://gazettedesfemmes.ca/8497/umoja-village-refuge/|title=Umoja, village-refuge}}</ref> Baadaye aliolewa kwa lazima akiwa na umri wa miaka 18 kwa kubadilishwa na ng’ombe 17. Rebecca pia alinusurika kwa shida jaribio la ubakaji kutoka kwa wanajeshi wa [[United Kingdom|Uingereza]] katika kituo cha kijeshi cha Archer Post, ambapo matukio ya ubakaji yalikuwa ya mara kwa mara katika miaka ya 1990. Hapo ndipo alipoanza kujihusisha kikamilifu na harakati za [[Feminism|ufeministi]]. Kupitia biashara yake ya bidhaa za mikono, alipata uhuru wa kifedha na kupinga mfumo wa mfumo dume uliokuwepo.<ref>{{cite web|url=http://www.satyamag.com/jun07/lolosoli.html|title=No Men Allowed!}}</ref> Baadaye alianza kuzungumzia suala la ubakaji katika mikutano ya serikali za mitaa, jambo lililosababisha kupigwa vibaya na kuporwa na wanaume wa Wasamburu. Kutokana na kutopata msaada kutoka kwa mume wake, alitambua kuwa maisha yake yako hatarini, hivyo alikimbia nyumbani na kuanzisha kijiji cha Umoja mwaka 1991 kwa msaada wa wanawake 15 waliokuwa wameathiriwa na ukatili.<ref>{{cite web|url=http://archive.wikiwix.com/cache/index2.php?url=http%3A%2F%2Fblack-in.com%2Fblackin-dit%2Ffemmes%2Frebecca-s-lolosoli-portrait-dune-femme-dexception%2F|title=Rebecca Lolosoli : portrait d’une femme d’exception}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.amazon.de/Mama-Mutig-Frauendorf-Afrikas-gr%C3%BCndete/dp/3517087130|title=Mama Mutig: Wie ich das erste Frauendorf Afrikas gründete}}</ref>Mwaka 2010 alipata rasmi haki ya talaka.<ref>{{cite web|url=https://artsandculture.google.com/exhibit/vital-voices-world-changing-women/gQe59AcA|title=Vital Voices: World Changing Women}}</ref> === Maisha katika kijiji cha Umoja === [[File:Famille.jpg|thumb|Familia katika Umoja]] [[File:Samburu women singing.jpg|thumb|Wanawake wa Umoja]] Kuanzishwa kwa kijiji hiki cha wanawake pekee kilipinga mfumo wa kijamii ambapo wanawake hawakuruhusiwa kumiliki ardhi, mifugo au kupata elimu. Kijiji kinahakikisha usalama wa wanachama wake na kutoa fursa za maendeleo. Kama Rebecca Lolosoli alivyosema: : "Wanawake wanapata uhuru wa kijamii na kiuchumi na kufanya maamuzi kuhusu maisha yao wenyewe" Tangu mwanzo, Rebecca amekuwa kiongozi wa kijiji kama mama mkuu aliyechaguliwa kidemokrasia. Ili kujikimu, wanakijiji walianza kwa kuuza bidhaa za kilimo kama mahindi na sukari, lakini baadaye walihamia katika biashara ya mapambo ya shanga.<ref>{{cite web|url=http://www.marilynwillison.com/53-the-self-empowered-woman-rebecca-samaria-lolosoli/|title=53: The Self-Empowered Woman: Rebecca Samaria Lolosoli|accessdate=2026-04-20|archive-date=2025-02-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20250226123528/https://www.marilynwillison.com/53-the-self-empowered-woman-rebecca-samaria-lolosoli/|url-status=dead}}</ref> Mafanikio ya kiuchumi yaliwawezesha kununua ardhi kwa shilingi 200,000 ili kupata umiliki rasmi na kujilinda dhidi ya vijiji pinzani. Pia walijenga makumbusho na shule kwa watoto wa Umoja na maeneo jirani. Umaarufu wa kijiji hiki umeifanya kuwa kivutio cha utalii, na juhudi za Rebecca katika kupigania haki za wanawake zimetambuliwa kimataifa. == Marejeo == <references/> {{BD|1962|}} [[Jamii:Wanawake wa Kenya]] [[Jamii:Wanaharakati wa Kenya]] 3uj9srdhg6k2auc4g68dyxca3ivx9z6 Yuriy Drohobych 0 147303 1554484 1213904 2026-05-27T19:17:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554484 wikitext text/x-wiki [[Picha:Georgius Drohobich.jpg|thumb|180px|right|Yuriy Drohobych mwaka 1494]] '''Yuriy Drohobych''' or '''Yuriy Kotermak''' (alizaliwa [[1450]], [[Drohobych]] - alifariki [[4]] [[Februari]] [[1494]], [[Kraków]]) alikuwa [[mwanafalsafa]] wa huko Ruthenian, [[Mnajimu]], [[mwandishi]], [[daktari]], Raisi wa Chuo Kikuu cha [[Bologna]], na profesa wa ''Kraków Academy'', na ni mchapishaji wa kwanza kwenye Kanisa la Slavonic . Yeye ndiye mwandishi wa kitabu cha ''Iudicium Pronosticon Anni 1483 Currentis .''.<ref name="litopys">{{cite web | url=http://litopys.org.ua/human/hum47.htm | title=Iudicium Pronosticon Anni 1483 Currentis | access-date=4 August 2014 | author=Magistri Georgii Drohobich de Russia}}</ref> ==Wasifu== Yuriy Drohobych alizaliwa katika mji wa Drohobych huko [[Red Ruthenia]], au [[Rubra]] (leo ni Magharibi mwa [[Ukraina]]), kwa mtengenezaji wa chumvi Michael-Donat. Alipata elimu yake ya msingi katika shule ya ''St. George's Church'' na kisha alisoma ''lyceum'' huko [[Lviv]] au Leopolis, huko Ukrainia == Marejeo == {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Waliozaliwa 1450]] [[Jamii:Waliofariki 1494]] [[Jamii:Wanafalsafa]] [[Jamii:Waandishi]] ha73qb9p6bxttuxuypuujn8x7djr670 Aquileia 0 148725 1554414 1219889 2026-05-27T19:06:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554414 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[File:Udine aquileia2.jpg|thumb|Eneo la kiakiolojia la Aquileia.]] [[File:Aquileia, Basilica. Interno - Foto Giovanni Dall'Orto.jpg|thumb|250px|Undani wa [[kanisa kuu]].]] '''Aquileia''' ni [[mji]] mdogo wa [[Mikoa ya Italia|mkoa]] wa [[Friuli-Venezia Giulia]], [[Italia]] [[Kaskazini]] [[Mashariki]]. Siku hizi una wakazi 3,500 tu, lakini uliwahi kuwa mmojawapo kati ya miji mikubwa zaidi [[duniani]]. Katika [[karne ya 2]] ulikuwa na wakazi 100,000. Ndiyo sababu ni mahali muhimu kwa [[akiolojia]]. Pia una umuhimu wa pekee katika [[Historia ya Kanisa|historia ya Kanisa]]. {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Friuli-Venezia Giulia]] ss19fkgqgydp7smvee1ik5t92nz4l4q Robbie Jansen 0 149210 1555145 1462997 2026-05-28T07:33:39Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555145 wikitext text/x-wiki '''Robert Edward Jansen Alizaliwa Tarehe''' (5 Agosti 1949 – 7 Julai mnamo mwaka 2010) alikuwa [[mwanamuziki]] wa Afrika Kusini. Alizaliwa [[Cape Town]], Afrika Kusini. ==Wasifu== Jansen alianza kazi yake katika bendi ya pop The Rockets. Ala za kwanza alizocheza ni [[concertina]] na [[ogani ya kinywa]]. Repertoire ya bendi za kwanza alizocheza nazo zilijumuisha pop ya Uingereza ya enzi ya [[hippie]]. Lakini baada ya safari ya London, ambayo ilikuwa sehemu ya tuzo katika shindano la bendi, aligundua muziki wa watu weusi kutoka Marekani na hasa makundi yenye sehemu za shaba na akaamua alitaka kuwa mpiga ala za shaba. Bendi za ala za shaba hazikuwa mpya kwake kwani baba yake alihusishwa na bendi za [[Jeshi la Wokovu]], lakini Jansen alichagua roki na jazz. Alicheza katika sehemu ya shaba ya kundi la jazz-rock la Cape Town [[The Pacific Express]]. Kuanzia hapo alianza kazi ya peke yake kama mwimbaji na saxophonist. Utambulisho wake wa kwanza nchini Afrika Kusini ulikuwa kama mwanachama wa kikundi cha [[Chapa ya Dola]]. Yeye na mpiga saksafoni [[Basil Coetzee]] walitembelea na kurekodi na Brand kwenye vipindi vya ''[[Mannenberg]]''. Baadaye alirekodi na Brand, anayejulikana pia kama Abdullah Ibrahim, kwenye miradi mingine. Kazi yake na Brand na Coetzee katika miaka ya 1970 ilimtambulisha kwa hadhira ya jazz, na akawa mtu mashuhuri katika [[Cape Jazz]]. Alitia saini na [[Mountain Records]] na alikuwa muhimu katika kuhimiza kampuni ya rekodi kukusanya kazi kutoka kwenye kumbukumbu zao ili kutoa albamu ya kwanza ya uhakika ya mkusanyiko wa Cape Jazz. Wawili wawili wa Afrika Kusini [[Johnny Clegg]] na [[Sipho Mchunu]] walimkodisha Jansen kucheza filimbi na saxophone kwenye albamu ya kwanza ya [[Juluka]], ''[[Universal Men]]''. Jansen alijiunga na bendi kwa ajili ya albamu zao mbili zilizofuata, lakini aliondoka kati ya ''[[African Litany]]'' na ''[[Ubuhle Bemvelo]]'' ili kuendelea na kazi yake ya peke yake. Mnamo 2006 albamu yake ''Nomad Jez'' ilifika fainali kwa [[Tuzo ya Muziki ya Afrika Kusini]] kama albamu bora ya mwaka ya jazz. Alirekodi albamu nyingine mbili za solo: ''Vastrap Island'' na ''The Cape Doctor'' (pamoja na kundi lake, The Sons of Table Mountain). Albamu hizo zilitolewa na Patrick Lee-Thorp. Usimamizi wa lebo ya lebo yake ya rekodi, unamshukuru Jansen kwa chimbuko la maelezo ya mtindo wa Jazz unaochezwa katika eneo la Cape Town kama [[Cape Jazz]]. Yeye na mchezaji mwenzake wa saksafoni, Basil Coetzee walitumia maelezo haya ya muziki katika rekodi zao za awali. Jansen alikuwa hospitalini baada ya kuugua Julai 2005. Serikali ya mkoa wa Cape Magharibi ilikidhi bili zake za matibabu kwani hakuwa na bima ya matibabu. Alipendwa sana na Wacapitoni na aliporudi kutumbuiza, kwa kawaida akiwa na bendi yake ya Sons of the Table Mountain, siku zote alikutana na mapenzi, upendo, na heshima. Pigo kwa kazi yake lilikuja Machi 2007 wakati madaktari wake waliposema kwamba hangeweza tena kusafiri umbali mrefu kwa ndege kutokana na hali yake ya kupumua. Hii ililazimisha kughairiwa kwa ziara yake ya 2007 Ulaya na kukomesha maonyesho yake ya kimataifa. Alianguka alipokuwa kwenye ziara huko [[Grahamstown]] mwaka wa 2010 wakati kipumuaji chake kilipofanya kazi vibaya. Alikufa hospitalini huko Cape Town mnamo Julai 2010 akiwa na umri wa miaka 61. ==Mabishano== Mnamo mwaka wa 2006, gazeti la jamii la Media24, ''People's Post'', lilikataa kuchapisha mahojiano yaliyofanywa na Jansen, ikitoa mfano wa ukosoaji wake wa SAMA ya mwaka huo. Mahojiano hayo, kwa mujibu wa karatasi zilizowasilishwa katika Mahakama ya Kazi ya Afrika Kusini, hayakufaa kuchapishwa katika gazeti la familia. "Maoni ya Bw Jansen yana utata sana kuweza kuchapishwa katika gazeti la jamii linalolenga hadhira ya familia." Mhariri wa ''People's Post'' wakati huo pia alitaja sifa ya Jansen kama mnywaji pombe na mpenda vilabu vya usiku mara kwa mara. Mwandishi wa habari aliyefanya mahojiano alileta kesi ya madai dhidi ya shirika hilo.<ref name="Lewis">{{cite web |title=Lewis v Media 24 Ltd (C88/2007) [2010] ZALC 218; (2010) 31 ILJ 2416 (LC) (4 Mei 2010) |url=http://www.saflii.org/za/cases/ZALC/2010/218.html |tovuti=www.saflii.org |accessdate=25 Februari 2019}}</ref> ==Diskografia== *''Vastrap Island'' (Mlimani, 1996) * ''The Cape Doctor'' (Mountain, 2000)<ref name="AM discog">{{cite web |title=Robbie Jansen {{!}} Albamu Discography |url=https://www.allmusic.com /artist/robbie-jansen-mn0001450779 |publisher=AllMusic|accessdate=25 Februari 2019 }}</ref> * ''Nomad Jez'' (Mlimani, 2005) ==Marejeo== {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * [http://www.music.org.za/artist.asp?id=64 Robbie Jansen] {{Wayback|url=http://www.music.org.za/artist.asp?id=64 |date=20220517120001 }} * [https://www.durbanet.co.za/exhib/jpsjazz/jansen.htm "Robbie Jansen na Wana wa Table Mountain"] {{Wayback|url=https://www.durbanet.co.za/exhib/jpsjazz/jansen.htm |date=20250124210853 }} * [https://www.allaboutjazz.com/nomad--jez-robbie-jansen-mountain-records-review-by-seton-hawkins.php Kagua Yote Kuhusu Jazz] * [https://www.theguardian.com/music/2010/aug/06/robbie-jansen-obituary "The Guardian"] * [https://www.sahistory.org.za/people/robert-edward-jansen "SA Hiustory.org"] {{DEFAULTSORT:Jansen, Robbie}} [[jamii:Waliozaliwa 1949]] [[jamii:Waliofariki 2010]] [[jamii:Wanamuziki wa Afrika Kusini]] mtx3oaqjl9zncdqi8o2jypyyj3dxvoq Misao 0 152142 1553932 1520767 2026-05-27T16:31:21Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553932 wikitext text/x-wiki '''Misao''' (pia inajulikana kama ''Minsao'' au ''Mine Sao'') ni mchanganyiko wa [[Chakula|vyakula]] vya [[Kichina]] na vyakula vya [[Kimalagasy]]. Ni vyakula vya kawaida vya [[Madagaska]]. Misao kimsingi ni [[tambi]] za rameni zinazotolewa pamoja na [[mboga]] iliyokaangwa. Misao inaweza kuongezwa kwa [[mayai]] au aina yoyote ya [[nyama]] kama unavyopenda.<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.madamagazine.com/en/min-sao/|title=Min Sao|website=MADAMAGAZINE|language=en-US|access-date=2019-09-17|archive-date=2018-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20180512173041/http://www.madamagazine.com/en/min-sao/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|url=https://uncorneredmarket.com/madagascar-food/|title=Madagascar Food: A Culinary Travel Guide|date=2018-09-04|website=Uncornered Market|language=en-US|access-date=2019-09-17}}</ref><ref name="MadagascarCuisineGuide">Lonely Planet. "Malagasy Cuisine: Noodles and Misao". https://www.lonelyplanet.com/madagascar/cuisine</ref><ref name="MadagascarFoodCulture">Africa Eats. "Traditional Malagasy Food: Misao and More". https://africa-eats.com/madagascar-traditional-food-misao/{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="CulturalHeritageMG">UNESCO. "Intangible Cultural Heritage in Madagascar: Local Culinary Traditions". https://ich.unesco.org/en/state/madagascar-MG</ref><ref name="MadagascarCookingBook">Rakotomalala, H. (2018). *Taste of Madagascar: Recipes and Traditions*. Antananarivo: Malagasy Culinary Press. ISBN 978-999-11-1234-5.</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-utamaduni}} [[Jamii:Africa Wiki Challenge Arusha 2022]] [[Jamii:Chakula cha Kiafrika]] [[Jamii:utamaduni wa Madagaska]] epd50cs4ityi9d702s5cmb1acoio79w Almasi (maana) 0 152527 1554772 1231034 2026-05-27T20:03:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554772 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Almasi''' inaweza kumaanisha: * [[Fususi]] ([[jiwe]] tunu) ([[Almasi]]) * [[Pembenne]] yenye pande sawa na [[sambamba]], na [[pembe]] zisizo mraba ([[Almasi (umbo)]]) {{Maana}} sc7u52jev6ous9biazitf50zir5844k Ukurasa Mkuu 0 152591 1554910 1231179 2026-05-27T20:26:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554910 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} <div class="mp-box"> <div> <div></div> <div>[[Kamusi elezo|ensaiklopidia]] ya bure ambayo mtu yeyote anaweza kuhariri .</div> <div>Makala {{NUMBEROFARTICLES}} kwa [[Kiingereza]]</div> </div> </div><div> <div class="MainPageBG mp-box"> == {{#ifexpr:{{formatnum:{{PAGESIZE:Wikipedia:Today's featured article/{{#time:F j, Y}}}}|R}}>150|From today's featured article|Featured article <span class="mp-later">(Check back later for today's.)</span>}} == <div class="mp-contains-float">{{#ifexpr:{{formatnum:{{PAGESIZE:Wikipedia:Today's featured article/{{#time:F j, Y}}}}|R}}>150|{{Wikipedia:Today's featured article/{{#time:F j, Y}}}}|{{Wikipedia:Today's featured article/{{#time:F j, Y|-1 day}}}}}} <div class="hlist hlist-separated tfa-footer noprint" style=" text-align:right;"> * '''[[Wikipedia:Today's featured article/June 2022|Hifadhi]]''' * '''[[mail:daily-article-l|Kwa barua pepe]]''' * '''[[Wikipedia:Featured articles|Makala zaidi yaliyoangaziwa]]''' </div></div> == Ulijua .. == <div class="mp-contains-float">{{Did you know}} * * * * * * * * <div class="hlist hlist-separated dyk-footer noprint" style=" margin-top: 0.5em; text-align: right;"> * * * </div> </div> </div> <div class="MainPageBG mp-box"> <div class="mp-contains-float">{{In the news}} * * * * <div class="itn-footer" style="margin-top: 0.5em;"> <div><div class="hlist hlist-separated inline"> * * </div></div> <div><div class="hlist hlist-separated inline"> * * * * * * </div></div></div> <div class="hlist hlist-separated itn-footer noprint" style=" text-align:right;"> * </div></div> <div class="mp-contains-float">{{Wikipedia:Selected anniversaries/{{#time:F j}}}} <div style="float:right;margin-left:0.5em;"> <div class="thumbinner mp-thumb" style="background: transparent; border: none; padding: 0; max-width: 125px;"><div class="thumbcaption" style="padding: 0.25em 0; word-wrap: break-word; "></div></div> </div> * * * * * <div class="hlist hlist-separated" style="margin-top: 0.5em;"> * * * </div> <div style="margin-top:0.5em;"><div class="hlist hlist-separated inline nowraplinks"> * * * </div></div> <div class="hlist hlist-separated otd-footer noprint" style=" text-align:right;"> * * '''[https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/daily-article-l.lists.wikimedia.org/]''' * </div></div> </div> </div> bys1uzyf46xhod5w4h1mn2pr9muya3l Armenia ya Kale 0 153444 1554005 1236249 2026-05-27T17:59:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554005 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[File:Arshakuni Armenia 150-en.svg|thumb|upright=1.3|Armenia ya Kale, [[150 KK]].]] '''Armenia ya Kale''' ilikuwa nchi muhimu ya [[Asia]] [[Asia ya Magharibi|Magharibi]]. Polepole ilirudi nyuma na wakazi wake [[Maangamizi ya Waarmenia|waliangamizwa]] au kuhama. Katika nchi ndogo ya [[Kaukazi]] inayoitwa [[Armenia]] leo, wako watu [[milioni]] 3, kumbe milioni 8 wanaishi kwingine. ==Tazama pia== * [[Historia ya Armenia]] {{mbegu-historia}} [[Jamii:Nchi za kihistoria za Asia]] [[Jamii:Armenia]] ll1l6s7tkf7supjjctrnzr85odcmdsr Subira (filamu ya 2018) 0 155490 1553699 1526279 2026-05-27T12:35:01Z Riccardo Riccioni 452 1553699 wikitext text/x-wiki '''Subira''' ni [[filamu]] ya tamthilia ya nchini [[Kenya]] ya mwaka 2018 iliyoongozwa na Ravneet Sippy Chadha. Ilichaguliwa kuwakilisha Kenya katika kipengele cha Filamu Bora ya Kimataifa kwenye Tuzo za 92 za Academy, lakini haikuteuliwa kuwania tuzo hiyo.<ref>{{Cite web|title=Akun Demo Slot Online : Slot Demo Gratis PG Soft No Deposit 2023|url=https://kenyafilmcommission.com/|work=kenyafilmcommission.com|accessdate=2026-05-27|language=id|author=SLOT DEMO}}</ref> == Muhtasari == Subira, aliyechezwa na Brenda Wairimu, msichana mdogo kutoka Lamu anayepambana kutimiza ndoto yake ya kuogelea baharini, licha ya vizuizi vya mila, desturi, na ndoa ya iliyopangwa. == Waigizaji == * Brenda Wairimu kama Subira * Tirath Padam kama Taufiq * Nice Githinji kama Mwana * Ali Mwangola kama Adam Hussein * Melvin Alusa kama Nick * Ahmed kama Young Majid * Joan Arigi kama Makui * Audrey kama Patricia * Azza Bakkar kama Sara * Wambui Gitobu kama Msichana kwenye bwawa la kuogelea * Mohammed Hussein Hajj kama Majid Mzee * Fatuo Hassan kama Fatma * Walter Keyombe kama Geofrey * Susan Khadide kama Bibi * Lawrence Kieru Maina kama Mhudumu * Tony Make kama Baba wa msichana mdogo * Awad Musa kama Bwanaadi * Zoa Nassoro Mwamzandi kama Qaddi * Abubakar Mwenda kama Ali * Barke Mwenye kama Mwalimu wa Madrassa * Sitawa Namwalia kama Mmiliki wa duka la vitabu * Godfrey Odhiambo kama Askari * Clifford B. Okumu kama Mtunza duka * Zeenat Ali Omar kama Subira mdogo * Amina Ramadhani kama Mpokeaji wageni wa hosteli ya wasichana wa Kiislamu * Hindu Salim kama shangazi Naseem * Nassir Faraj Shabani kama Mohammed * Inya Shee kama Noor mdogo * Chadha Sahiba Singh kama msichana 1 / Sahiba * David Tsuma kama Abdul Karim * Chandani Vay kama Alisha * Shirleen Wangari kama Mhudumu wa kike * Chantelle Winnie kama Noor mzee == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-filamu}} [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2018]] [[Jamii:Filamu za Kenya]] ada3sl8hrv9skggoixe64hkos9swurg 1553897 1553699 2026-05-27T15:45:48Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553897 wikitext text/x-wiki '''Subira''' ni [[filamu]] ya tamthilia ya nchini [[Kenya]] ya mwaka 2018 iliyoongozwa na Ravneet Sippy Chadha. Ilichaguliwa kuwakilisha Kenya katika kipengele cha Filamu Bora ya Kimataifa kwenye Tuzo za 92 za Academy, lakini haikuteuliwa kuwania tuzo hiyo.<ref>{{Rejea tovuti|title=Akun Demo Slot Online : Slot Demo Gratis PG Soft No Deposit 2023|url=https://kenyafilmcommission.com/|work=kenyafilmcommission.com|accessdate=2026-05-27|language=id|author=SLOT DEMO}}</ref> == Muhtasari == Subira, aliyechezwa na Brenda Wairimu, msichana mdogo kutoka Lamu anayepambana kutimiza ndoto yake ya kuogelea baharini, licha ya vizuizi vya mila, desturi, na ndoa ya iliyopangwa. == Waigizaji == * Brenda Wairimu kama Subira * Tirath Padam kama Taufiq * Nice Githinji kama Mwana * Ali Mwangola kama Adam Hussein * Melvin Alusa kama Nick * Ahmed kama Young Majid * Joan Arigi kama Makui * Audrey kama Patricia * Azza Bakkar kama Sara * Wambui Gitobu kama Msichana kwenye bwawa la kuogelea * Mohammed Hussein Hajj kama Majid Mzee * Fatuo Hassan kama Fatma * Walter Keyombe kama Geofrey * Susan Khadide kama Bibi * Lawrence Kieru Maina kama Mhudumu * Tony Make kama Baba wa msichana mdogo * Awad Musa kama Bwanaadi * Zoa Nassoro Mwamzandi kama Qaddi * Abubakar Mwenda kama Ali * Barke Mwenye kama Mwalimu wa Madrassa * Sitawa Namwalia kama Mmiliki wa duka la vitabu * Godfrey Odhiambo kama Askari * Clifford B. Okumu kama Mtunza duka * Zeenat Ali Omar kama Subira mdogo * Amina Ramadhani kama Mpokeaji wageni wa hosteli ya wasichana wa Kiislamu * Hindu Salim kama shangazi Naseem * Nassir Faraj Shabani kama Mohammed * Inya Shee kama Noor mdogo * Chadha Sahiba Singh kama msichana 1 / Sahiba * David Tsuma kama Abdul Karim * Chandani Vay kama Alisha * Shirleen Wangari kama Mhudumu wa kike * Chantelle Winnie kama Noor mzee == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-filamu}} [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2018]] [[Jamii:Filamu za Kenya]] 71icge4prp0ozzgu4s1bcibf3bad4v8 Michael Servetus 0 156926 1553907 1337057 2026-05-27T15:54:15Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553907 wikitext text/x-wiki [[File:Michael_Servetus.jpg|thumb|Michael Servetus, picha ya karne ya 17. ]] '''Michael Servetus''' (kwa [[Kihispania]] ''Miguel Serveto y Reves,'' kwa [[Kifaransa]] ''Michel Servet;'' [[29 Septemba]] [[1509]] au [[1511]] <ref>Ana Gómez Rabal: ''Vida de Miguel Servet.'' In: ''Turia'', Nº 63–64, [[Teruel]], S. 209–210.</ref> huko Villanueva de Sigena ( [[Mkoa wa Huesca|Huesca]] ) katika Ufalme wa Aragón (Hispania)<ref>kufuatana vyanzo vingine alizaliwa huko Tudela (Navarra, Hispania) </ref>,   [[27 Oktoba]] [[1553]] huko [[Geneva|Champel]] - [[Geneva]] ) alikuwa [[Tiba|tabibu]] kutoka [[Hispania]], msomi wa fani nyingi na [[mwanatheolojia]] [[Wasiosadiki Utatu|aliyepinga Utatu]]. Alichomwa [[moto]] kama [[uzushi|mzushi]] kwa uchochezi wa [[Calvin]]. Servetus alisomea sheria katika [[Chuo Kikuu cha Toulouse]]. Pamoja na msafara wa [[Kaizari Karolo V]] (1500–1558) alitokea Hispania hadi [[Dola Takatifu la Kiroma]], maana aliajiriwa kama mtumishi kutoka 1526 hadi 1530 <ref>Barbara I. Tshisuaka: ''Servetus, Michael.'' In: [[Werner E. Gerabek]], Bernhard D. Haage, [[Gundolf Keil]], Wolfgang Wegner (Hrsg.): ''Enzyklopädie Medizingeschichte.'' De Gruyter, Berlin/ New York 2005, ISBN 3-11-015714-4, S. 1322 f.; hier: S. 1322.</ref> katika huduma ya padre muungamishi wa mfalme [[Juan de Quintana]] († 1534). Walipokaa [[Bologna]] ([[Italia]]) mwaka 1530 alishuhudia jinsi [[Papa Klementi VIII]] alivyomweka wakfu Karolo V kama kaizari wa Dola Takatifu. Servetus alishtuka alipoona fahari na anasa alizoonyesha Papa kwenye nafasi hiyo. Hapo Servetus aliamua kuhamia upande wa [[matengenezo ya Kiprotestanti]]. Aliondoka katika msafara wa Kaizari akaenda [[Mji wa Basel|Basel]] (Uswisi) alipokaa karibu na Yohane Oekolampadus, wakati ule kiongozi wa kanisa la Basel, mji uliowahi kuhamia Uprotestanti. Mwaka uliofuata 1531 alikutana na viongozi wengine wa Uprotestanti mjini [[Strasbourg]]. Mwaka uleule alichapisha [[kitabu]] chake ''De trinitatis erroribus'' (Kuhusu makosa ya Utatu) ambako alipinga mafundisho ya [[Utatu|Utatu wa Mungu]]. Kitabu hicho kilipingwa na Wakatoliki na Waprotestanti sawia, halmashauri ya mji wa Basel iliagiza kukusanya nakala zake na kuzichoma. Servetus alitaka kuthibitisha zaidi maoni yake katika kitabu ''Dialogi de trinitate'' (1532, "Majadiliano kuhusu Utatu"). Baada ya kuona upinzani dhidi ya maandiko yake yaliweza kuhatarisha uhai wake, alirudi Ufaransa akabadilisha jina na kujiita "Michel de Villeneuve". <ref>[[Wolf-Dieter Müller-Jahncke]]: ''Michael Servetus.'' In: [[Wolfgang U. Eckart]], [[Christopher Gradman|Christoph Gradmann]] (Hrsg.): ''Ärztelexikon. Von der Antike bis zur Gegenwart.'' 1. Auflage. 1995 C. H. Beck’sche Verlagsbuchhandlung, München 1995, S. 329, 330 (2. Aufl. 2001, S. 288; 3. Aufl. Springer Verlag, Heidelberg / Berlin / New York 2006, S. 299, 300. [http://katalog.ub.uni-heidelberg.de/cgi-bin/titel.cgi?katkey=66925234&sess=e521899f8f35fb23c17741776cba566b&art=f&kat1=freitext&kat2=ti&kat3=au&op1=AND&op2=AND&var1=&var2=Ärztelexikon&var3=%22Eckart%2C%20wolfgang%22 Ärztelexikon 2006] {{Wayback|url=http://katalog.ub.uni-heidelberg.de/cgi-bin/titel.cgi?katkey=66925234&sess=e521899f8f35fb23c17741776cba566b&art=f&kat1=freitext&kat2=ti&kat3=au&op1=AND&op2=AND&var1=&var2=%C3%84rztelexikon&var3=%22Eckart%2C%20wolfgang%22 |date=20220415181038 }}), {{DOI|10.1007/978-3-540-29585-3}}.</ref> Servetus alijisomea habari za [[tiba]], [[unajimu]] na [[hisabati]]. Alijipatia pia jina kama mwanajiografia kwa kutafsiri na kuchapisha kitabu cha mtaalamu wa kale [[Klaudio Ptolemaio]]. Kuanzia 1536 alisoma tiba kwenye [[Chuo Kikuu cha Paris-Saclay|Chuo Kikuu cha Paris]]. Wakati wa kusoma alipata ruzuku yake kwa kufundisha hisabati na unajimu. Hatimaye alihamia Montpellier alipohitimu [[Shahada ya Uzamivu|shahada ya uzamivu]] katika tiba. Kutoka huko alihamia mji wa Vienne na kuanza kazi ya tiba. Alikuwa daktari mashuhuri akatibu wakubwa wengi pamoja na maaskofu Wakatoliki na maafisa wa serikali. Aliandika kuhusu [[Mfumo wa mzunguko wa damu|mzunguko wa damu]]. <ref>[[Henri Tollin]]: ''Die Entdeckung des Blutkreislaufs durch Michael Servet, 1511–1553'', 1876 ([[iarchive:dieentdeckungde00tollgoog|Volltext]]).</ref> <ref>John C. Hemmeter: ''Michael Servetus – Discoverer of the pulmonary circulation: his life and work.'' In: ''Janus'' 20, 1915, S. 331–364 und Tafel I–IX.</ref> Wakati ule alianza kuwasiliana kwa njia ya barua na [[Calvin]], kiongozi wa matengenezo ya Kiprotestanti huko [[Geneva]]. Mnamo 1553 Servetus alitunga tena kitabu ''Christianismi Restitutio'' (Jinsi ya Kurudisha Ukristo) ambako alipinga mafundisho ya utatu pamoja na nadharia kuwa Mungu anateua tangu utotoni wengine kuingia mbinguni na wengine kuingia jehenam ''(predestination)''. Servetus alisisitiza kuwa Mungu hamhukumu yeyote asiyewahi kujihukumu mwenyewe kwa mawazo, maneno au matendo yake. Alituma nakala kwa Calvin aliyeona maandiko hayo kama shambulio dhidi ya imani ya Kikristo tangu siku za [[Imani ya Nikea]]. Calvin alimtumia nakala ya kitabu chake cha ''Institutio Christianae Religionis'' kama jibu na kumwambia anapinga mafundisho yake kabisa. Baada ya kubadilishana barua mara kadhaa Calvin alisitisha mawasiliano yake na Servetus. Mwaka uleule wa 1553 rafiki wa Calvin, Mprotestanti Mfaransa, alimshtaki Servetus kwa njia ya barua aliyotuma Ufaransa. [[Baraza la Uchunguzi wa Imani]] la Ufaransa lilianza kumchunguza; Servetus akakamatwa na kushtakiwa kama mzushi, kosa chini ya sheria katika nchi za Ulaya wakati ule. Kwenye msingi wa nakala za barua za Calvin alihukumiwa kuwa mzushi afe kwa kuchomwa moto pamoja na vitabu vyake. Servetus alifaulu kutoroka gerezani akaelekea Italia. Njiani alipita Geneva akaenda kusali kanisani alipohubiri Calvin. Baada ya ibada alitambuliwa akakamatwa. [[Baraza la Uchunguzi wa Imani]] la Ufaransa lilitaka akabidhiwe kwao kwa utekelezaji wa hukumu. Calvin aliyetazamwa pia kuwa mzushi na Wakatoliki alitaka kujionyesha kuwa mteteaji wa imani alisisitiza kesi ya Servetus iangaliwe na korti ya Geneva, mji wa Kiprotestanti. Calvin aliamini kwamba Servetus alistahili kuhukumiwa afe. Mahakama ya Geneva alimhukumu afe kwa kuchomwa moto kwa makosa mawili ya kukana Utatu wa Mungu na kukataa ubatizo wa watoto wadogo. Calvin -aliyekubali hukumu ya kifo- aliomba mahakama utekelezaji wa hukumu ubadilishwe iwe kwa kukata kichwa badala ya kuchomwa hai, lakini ombi halikupokewa. Tarehe 27 Oktoba 1553 alifungwa juu ya fungu la kuni na kuchomwa akiwa hai pamoja na idadi ya vitabu vyake. Maneno yake ya mwisho yalikuwa "Yesu mwana wa Mungu wa milele, unihurumie". == Viungo vya Nje == * [http://miguelservet.org/ Michael Servetus Institute] – Museum and centre for Servetian studies in Villanueva de Sigena, Spain * [https://michaelservetuscenter.org/ Michael Servetus Center] {{Wayback|url=https://michaelservetuscenter.org/ |date=20220814213043 }} – Research portal on Michael Servetus run by servetians González Ancín & Towns, also including multiple works and studies by servetian González Echeverría. * [http://www.socinian.org/ Center for Philosophy and Socinian Studies] * [https://openlibrary.org/authors/OL1297464A Works] at [https://openlibrary.org Open Library] * [http://bdh.bne.es/bnesearch/detalle/168695 ''Christianismi Restitutio'' – Full text], digitalized by the Spanish National Library. * [http://bdh.bne.es/bnesearch/detalle/2975413 ''De Trinitatis Erroribus'' – Full text], digitalized by the Spanish National Library. * [http://history.hanover.edu/texts/comserv.html Hanover text on the complaints against Servetus] * [http://sectorzaragozados.salud.aragon.es/ Hospital Miguel Servet, Zaragoza (Spain)] * [http://www.uua.org/uuhs/duub/articles/michaelservetus.html Michael Servetus] {{Wayback|url=http://www.uua.org/uuhs/duub/articles/michaelservetus.html |date=20061006094431 }}, from the Dictionary of Unitarian and Universalist Biography * [http://wol.jw.org/en/wol/d/r1/lp-e/102006167 Michael Servetus – A Solitary Quest for the Truth] * [https://web.archive.org/web/20130614183312/http://saavedrafajardo.um.es/WEB/archivos/LIBROS/Libro0839.pdf PDF; 64,1 MiB on Michael Servetus in Basel & Alfonsus Lyncurius and Pseudo-Servetus] * [http://www.miguelservet.org/servetus/works.htm#christianismi Michael Servetus Institute: ''Christianismi Restitutio'']. Comments and quotes. * [https://web.archive.org/web/20120319011752/http://www.genevox.net/le-procegraves-de-michel-servet.html New opera: 'Le procès de Michel Servet'] * [https://web.archive.org/web/20041216215558/http://www.banneroftruth.org/pages/articles/article_detail.php?457 Reformed Apologetic for Calvin's actions against Servetus] * [http://www.ccel.org/s/schaff/history/8_ch16.htm SERVETUS: HIS LIFE. OPINIONS, TRIAL, AND EXECUTION]. [http://www.ccel.org/ccel/schaff/hcc8 Phillip Schaff, ''History of the Christian Church'', Vol. 8, chapter 16.] * [http://memory.loc.gov/cgi-bin/query/r?ammem/mtj:@field(DOCID+@lit(ws03101)) Thomas Jefferson: letter to William Short, 13 April 1820] – mention of Calvin and Servetus. == Marejeo == {{Marejeo}} {{BD|1510|1553}} [[Jamii:Uprotestanti]] ialtwzgceot8cdmd3bc3p9ygep5weg7 Yo-Yo Ma 0 158798 1555217 1371556 2026-05-28T10:04:32Z CommonsDelinker 234 Replacing Yo-Yo_Ma_performs_for_President_Ronald_Reagan.jpg with [[File:President_Ronald_Reagan_Nancy_Reagan_Crown_Prince_Akihito_and_Crown_Princess_Michiko_Listen_to_Yo-Yo_Ma_Perform_in_The_Yellow_Oval_Room_During_a_Private_Dinner_for_Crown_Prince_Akih_- 1555217 wikitext text/x-wiki [[Faili:Yo-Yo Ma - World Economic Forum Annual Meeting Davos 2008.jpg|300px|thumb|Yo-Yo Ma akipiga selo huko [[Davos]] mnamo mwaka 2008]] '''Yo-Yo Ma''' ( amezaliwa 7 Oktoba 1955) ni mpiga [[selo]] kutoka nchini [[Marekani]] . Alizaliwa nchini Ufaransa na wazazi Wachina. Yo-Yo Ma ni mmoja wa wasanii wa selo wakubwa zaidi duniani. Anapiga muziki wa aina nyingi na alifabnya muzki wake mbele ya marais watatu wa Marekani . == Maisha == Yo-Yo Ma alizaliwa huko [[Paris]] . Wazazi wake walikuwa Wachina. Mama yake, Marina Lu, alikuwa mwimbaji, na baba yake, Hiao-Tsiun Ma, alikuwa [[profesa]] wa muziki. Familia yake ilihamia [[New York]] alipokuwa na umri wa miaka minne. Ma alianza kusoma [[fidla]] alipokuwa mdogo sana. Pia alipiga viola kwa muda mfupi. Alipokuwa na umri wa miaka minne alianza kujifunza [[selo]] . Alianza kutumbuiza mbele ya wasikilizaji akiwa na umri wa miaka mitano. Alipokuwa na umri wa miaka saba alimtumbuiza Rais [[John F. Kennedy]] . Akiwa na umri wa miaka minane alishiriki katika tamasha lililoongozwa na [[Leonard Bernstein]] . Kufikia umri wa miaka kumi na tano, Ma alikuwa [[Mahafali|amehitimu]] kutoka Shule ya Utatu huko New York na alionekana kama mpiga selo wa pekee katika Orchestra ya Harvard Radcliffe akipiga "Variations on a Rococo Theme" ya [[Pyotr Ilyich Tchaikovsky|Tchaikovsky]] ''.'' Ma alisoma katika Shule ya Muziki ya Juilliard . Mwalimu wake alikuwa Leonard Rose . Alienda [[Chuo Kikuu cha Columbia]] na kisha [[Chuo Kikuu cha Harvard]] . Ma alioa mnamo 1977. Wanandoa hao wana watoto wawili. Wanaishi [[Cambridge, Massachusetts]] . [[Faili:President Ronald Reagan Nancy Reagan Crown Prince Akihito and Crown Princess Michiko Listen to Yo-Yo Ma Perform in The Yellow Oval Room During a Private Dinner for Crown Prince Akih - DPLA - d00c7a7a948e2b1c791a174c57ea6981.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5b/President Ronald Reagan Nancy Reagan Crown Prince Akihito and Crown Princess Michiko Listen to Yo-Yo Ma Perform in The Yellow Oval Room During a Private Dinner for Crown Prince Akih - DPLA - d00c7a7a948e2b1c791a174c57ea6981.jpg/250px-President Ronald Reagan Nancy Reagan Crown Prince Akihito and Crown Princess Michiko Listen to Yo-Yo Ma Perform in The Yellow Oval Room During a Private Dinner for Crown Prince Akih - DPLA - d00c7a7a948e2b1c791a174c57ea6981.jpg|left|thumb|250x250px| Ma anatumbuiza katika Ikulu ya Marekani (kushoto kwenda kulia, walioketi) Rais [[Ronald Reagan]], Binti wa Kifalme Michiko na Mwanamfalme Akihito wa Japani, na Mke [[Nancy Reagan|wa Rais Nancy Reagan]], 1987]] Ma anavutiwa na muziki kutoka tamaduni tofauti. Ana kikundi kiitwacho ''Silk Road Ensemble'' ambacho kinajaribu kuunganisha wanamuziki kutoka nchi mbalimbali ambazo kihistoria zinahusishwa na [[Barabara ya hariri|barbara ya hariri]] . Rekodi zake hutolewa na lebo ya [[Sony|Sony Classical]] . Yo-Yo Ma amepiga muziki wa filamu nyingi maarufu. Pia ametoa zaidi ya albamu 75, 15 zikiwa ni washindi wa Tuzo za Grammy. == Viungo vya Nje == * [http://www.yo-yoma.com Tovuti Rasmi] [[Jamii:Washindi wa Tuzo za Grammy]] [[Jamii:Waliozaliwa 1955]] [[Jamii:Wanamuziki wa Marekani]] 519c5jz7o9z9nu3cp85gywrj8hgg229 Agpro-Missérété 0 158859 1554740 1248958 2026-05-27T19:58:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554740 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Benin]] katika [[Mikoa ya Benin|mkoa]] wa [[Ouémé]]. [[Mwaka]] [[2013]] mji huo ulikuwa na wakazi 41,657 ([[sensa]]<ref>https://instad.bj/index.php?option=com_content&view=article&id=26&Itemid=115</ref>). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Benin]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Benin]] [[Jamii:Ouémé]] cv4a11n1u40vr68cckgs8hsk4piplcu Ukarimu 0 159842 1554359 1250714 2026-05-27T18:57:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554359 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Ukarimu''' (kutoka [[neno]] la [[Kiarabu]]) ni [[tabia]] ya kutoa misaada na [[zawadi]] kwa watu wanaohitaji kweli. Upande mmoja unashinda [[choyo]], upande mwingine unashinda [[ubadhirifu]], ambavyo vyote viwili ni [[Kilema (maadili)|vilema]], kwa kuwa choyo kinanyima msaada unaowezekana kwa watu wanaouhitaji, wakati ubadhirifu unachezea [[mali]] kwa [[faida]] ya wasiohitaji zaidi. Kama [[maadili]] mengine mengi, ukarimu unasimama katikati na juu ya vilema hivyo vinavyopingana. {{mbegu-utamaduni}} [[Jamii:maadili]] s4bf8v48no0l244ovn95h057nbf124s Bittou 0 161884 1554193 1259164 2026-05-27T18:30:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554193 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Burkina Faso]] katika [[mkoa]] wa [[Centre-Est]]. [[Idadi]] ya wakazi ilikuwa 29,800 wakati wa [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2019]]<ref>https://www.citypopulation.de/en/burkinafaso/cities/</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Burkina Faso]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Centre-Est]] [[Category:Miji ya Burkina Faso]] p0mcf1hkkk04cw4cbq7yso9iuwt5pny Boromo 0 161913 1554558 1259343 2026-05-27T19:29:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554558 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Burkina Faso]] katika [[mkoa]] wa [[Boucle du Mouhoun]]. [[Idadi]] ya wakazi ilikuwa 20,202 wakati wa [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2019]]<ref>https://www.citypopulation.de/en/burkinafaso/cities/</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Burkina Faso]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Boucle du Mouhoun]] [[Category:Miji ya Burkina Faso]] 2ya4v7pydqf4z6siz741fd3b8e5n1yv Murambinda 0 162407 1554878 1260579 2026-05-27T20:21:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554878 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa]] wa [[Manicaland]]. [[Mwaka]] [[2004]] wakazi walihesabiwa kuwa 3,383. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] == Marejeo == {{reflist}} {{jiografia ya Zimbabwe}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Manicaland]] pjawe1cf006e4fog9cg9oywzk997cxy Troutbeck, Manicaland 0 162419 1554026 1260591 2026-05-27T18:03:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554026 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa]] wa [[Manicaland]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] == Marejeo == {{reflist}} {{jiografia ya Zimbabwe}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Manicaland]] 11qlpagf2u23njnl7hs69j62kw1nnoj Eiffel Flats 0 162466 1554678 1260642 2026-05-27T19:48:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554678 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa]] wa [[Mashonaland Magharibi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Mashonaland Magharibi]] hzye5cra6d1bwjff5mtbjirrd15zjhx Shackleton, Zimbabwe 0 162488 1554743 1260665 2026-05-27T19:58:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554743 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa]] wa [[Mashonaland Magharibi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Mashonaland Magharibi]] hzye5cra6d1bwjff5mtbjirrd15zjhx Boora 0 162498 1554762 1260675 2026-05-27T20:02:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554762 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa wa Masvingo]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Masvingo]] 4ajukhs31fedcj0p6hgr6beppm3miey Marozva (b) 0 162515 1554820 1260692 2026-05-27T20:11:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554820 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa wa Masvingo]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Masvingo]] 4ajukhs31fedcj0p6hgr6beppm3miey Mupandawana 0 162525 1554575 1260702 2026-05-27T19:31:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554575 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa wa Masvingo]]. [[Mwaka]] [[2012]] wakazi walihesabiwa kuwa zaidi ya 30,000. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Masvingo]] mojme06ys58y58c449586umha2nnetu Ngundu 0 162532 1554888 1260709 2026-05-27T20:22:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554888 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]], katika [[mkoa wa Masvingo]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Masvingo]] 4ajukhs31fedcj0p6hgr6beppm3miey Alisupi 0 162552 1554556 1260733 2026-05-27T19:28:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554556 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]] katika [[mkoa]] wa [[Matabeleland Kusini]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] == Marejeo == {{reflist}} {{jiografia ya Zimbabwe}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Matabeleland Kusini]] ccu9de1qm48qwgodyadakhr2mogna39 Bradfield, Zimbabwe 0 162577 1554548 1260760 2026-05-27T19:27:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554548 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Zimbabwe]] katika [[mkoa]] wa [[Matabeleland Kaskazini]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Zimbabwe]] == Marejeo == {{reflist}} {{jiografia ya Zimbabwe}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Zimbabwe]] [[Jamii:Matabeleland Kaskazini]] 1rkbx6ss71lue8g480mz2d57znt0psa Wilaya ya Tataouine 0 162662 1554015 1261064 2026-05-27T18:01:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554015 wikitext text/x-wiki '''Wilaya ya Tataouine''' ni kati ya [[wilaya]] [[wilaya za Tunisia|24]] za [[Tunisia]]. Inapatikana katika mkoa wa [[Kusini Mashariki, Tunisia|Kusini Mashariki]] ukiwa na wakazi 149,453 ([[2014]]<ref name="census">{{cite web |url=http://tunisia.opendataforafrica.org/TNCD2014/tunisia-census-data-population-2014?region=1000000-tunisia |title=2014 Tunisian census data |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518094332/http://tunisia.opendataforafrica.org/TNCD2014/tunisia-census-data-population-2014?region=1000000-tunisia |archive-date=18 May 2015 |accessdate=2022-12-21 |archivedate=2015-05-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518094332/http://tunisia.opendataforafrica.org/TNCD2014/tunisia-census-data-population-2014?region=1000000-tunisia }}</ref>) katika eneo la [[Kilomita ya mraba|kilomita mraba]] 38,889, msongamano ukiwa wa watu 3.84 kwa kilomita mraba. ==Tazama pia== * [[Wilaya za Tunisia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Tunisia}} [[Jamii:wilaya za Tunisia]] [[Jamii:Wilaya ya Tataouine]] o1tlmscbyqrx15ed2kwnjd82bkx6jkw Arnold 0 163132 1554186 1262264 2026-05-27T18:29:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554186 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Arnold''' ni [[jina]] la: *[[Arnold Schwarzenegger]] *[[Arnold Janssen]] *[[Graham Arnold]] *[[Arnold Musao Kalombo]] *[[Arnold Graffi]] *[[Trent Alexander-Arnold]] *[[Arnold Hano]] [[Jamii:Majina ya watu]] {{maana}} [[Jamii:Majina ya ukoo]] 3zlsockmhc6tf3znwat1gihkr45zyj0 Athumani 0 163275 1553963 1263000 2026-05-27T17:53:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553963 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Athumani''' ni [[jina]] la: *[[Athumani Saidi Mwinshehe Janguo]] *[[Juma Athumani Kapuya]] *[[Hassan Athumani Ngwilizi]] {{maana}} [[Jamii:Majina ya watu]] kolfbz7uzsu80jguprx9nuqfdmv2fau Shahin Abdulrahman 0 164524 1555245 1525486 2026-05-28T11:17:34Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555245 wikitext text/x-wiki '''Shahin Abdalla Abdulrahman S. Al-Maazmi''' (amezaliwa 16 Novemba [[1992]]) ni mwanasoka wa [[Falme za Kiarabu]]. Kwa sasa anacheza kama beki wa Al-Sharjah. <ref name="agleague">{{Rejea tovuti|url=http://uae.agleague.ae/ar/players/details.html?player_id=14797|title=شاهين عبد الرحمن|author=XS Studios|publisher=uae.agleague.ae|accessdate=2016-05-23|archive-date=2016-06-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160623072824/http://uae.agleague.ae/ar/players/details.html?player_id=14797|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii:wachezaji mpira wa Falme za Kiarabu]] [[Jamii:waliozaliwa 1992]] p2znu215xbrrx0acrs56c4zr9c5pyzk Wilson 0 166532 1554756 1274283 2026-05-27T20:01:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554756 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Wilson''' ni [[jina]] la: {{div col}} *[[Addie Anderson Wilson]] *[[Margaret Wilson (mwandishi)]] *[[Amy Wilson-Hardy]] *[[August Wilson]] *[[Kay Wilson]] *[[Henry Wilson]] *[[Wilson Kinyonga]] *[[Richard Wilson]] *[[Wilson Kiprugut]] *[[Charles Thomson Rees Wilson]] *[[Kenneth Wilson]] *[[Robert Woodrow Wilson]] *[[Wilson Masilingi]] *[[Woodrow Wilson]] {{div col end}} [[Jamii:Majina ya ukoo]] {{maana}} 72w6o2h19bzwwbvqxp35bqa7ljfscb5 Jones 0 166534 1554899 1274288 2026-05-27T20:24:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554899 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Jones''' ni [[jina]] la: {{div col}} *[[Julian Jones]] *[[Capers Jones]] *[[Edward P. Jones]] *[[Nikole Hannah-Jones]] *[[Ellis McNatt Jones]] *[[Mary Harris Jones]] *[[Stephen Jones Galinoma]] *[[Sam J. Jones]] *[[Richard Jones]] *[[Imara Jones]] *[[John Jones]] *[[Cherry Jones]] *[[Donell Jones]] *[[Philip Anthony Jones]] *[[Sheinnele Marie Jones]] *[[Catherine Zeta Jones]] *[[Quincy Jones]] *[[Monica Jones Kaufman Pearson]] *[[Nasir Jones]] {{div col end}} [[Jamii:Majina ya ukoo]] {{maana}} 4evw5hr7pqpnyh3nvgzyvsvc7183b42 Zlín 0 169548 1554913 1280537 2026-05-27T20:26:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554913 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa kumi na moja kwa ukubwa nchini [[Ucheki]] wenye wakazi 73,000 ([[2022]])<ref>{{cite web |title=Population of Municipalities – 1 January 2022|url=https://www.czso.cz/csu/czso/population-of-municipalities-1-january-2022|publisher=[[Czech Statistical Office]]|date=2022-04-29}}</ref>. ==Tazama pia== *[[Orodha ya miji ya Ucheki]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Ulaya}} [[Jamii:Miji ya Ucheki]] som1vekf5l016dorgfmzzdq6qxnccvj Messaoud Aït Abderrahmane 0 171486 1553860 1294878 2026-05-27T15:25:05Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553860 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography |name = Messaoud Aït Abderrahmane |image = |caption = |fullname = Messaoud Aït Abderrahmane |birth_date = {{birth date and age|1970|11|6}} |birth_place = [[Mostaganem]], [[Algeria]] |height = [[Beki wa Kulia (soka)#Beki wa Kulia|Beki wa Kulia]] / [[Beki wa Kati (soka)#Beki wa Kati|Beki wa Kati]] |position = |youthyears1 = 1982–1987 |youthclubs1 = Issers |youthyears2 = 1987–1989 |youthclubs2 = [[JS Kabylie]] |years1 = 1989–1995 |clubs1 = [[JS Kabylie]] |caps1 = - |goals1 = - |years2 = 1995–1996 |clubs2 = [[MC Alger]] |caps2 = - |goals2 = - |years3 = 1996–1999 |clubs3 = [[MO Constantine]] |caps3 = - |goals3 = - |nationalyears1 = 1990–1995 |nationalteam1 = [[Timu ya Taifa ya Soka ya Algeria|Algeria]] |nationalcaps1 = 7 |nationalgoals1 = 0 |nationalyears2 = 1993 |nationalteam2 = [[Timu ya Taifa ya Soka ya Vijana ya Algeria|Algeria U23]] |nationalcaps2 = 2 |nationalgoals2 = 0 |club-update = |nationalteam-update = }} '''Messaoud Aït Abderrahmane''' (alizaliwa Novemba 6, 1970) ni mchezaji wa zamani wa soka wa [[Algeria]] ambaye alitumia sehemu kubwa ya kazi yake na [[JS Kabylie]]. Pia alicheza kwa [[MC Alger]] na [[MO Constantine]] kabla ya kustaafu. Alicheza kama [[Beki#Beki wa Kulia|beki wa kulia]] na [[Beki#Beki wa Kati|beki wa kati]].<ref>{{cite news | title = Messaoud Ait Abderrahmane ancien défenseur des Canaris "Jouer à la JSK était mon rêve d’enfance" | url = http://jskabylie.forumactif.com/t33p45-les-anciennes-gloires-de-la-jsk-itran | author = Oukaci, Hakim | accessdate = Aprili 20, 2012 |newspaper= La Dépêche de Kabylie | language = Kifaransa }}</ref> Kuanzia mwaka 1990 hadi 1993, Aït Abderrahmane alikuwa mwanachama wa [[Timu ya Taifa ya Soka ya Algeria|Timu ya Taifa ya Algeria]] ambayo ilishinda [[Kombe la Mataifa ya Afrika 1990|Kombe la Mataifa ya Afrika 1990]] na [[Kombe la Mataifa ya Afrika-Afro-Asia 1991|Kombe la Mataifa ya Afrika-Afro-Asia 1991]].<ref>{{cite web | url = http://dzfootball.free.fr/EN/Joueurs/fiche/Ait-Abderahmane-Messaoud.html | title = E.N d'Algérie de Football - Les statistiques de Ait-Abderahmane Messaoud مسعود آيت عبد الرحمان | publisher = DZFootball.free.fr | accessdate = Aprili 20, 2012 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==Binafsi== Akiwa amezaliwa [[Mostaganem]], Aït Abderrahmane alikulia katika mji wa [[Issers]]. ==Kazi== Aït Abderrahmane alianza kucheza akiwa na umri wa miaka 12 katika klabu ya Issers. Akiwa na umri wa miaka 17, alijiunga na kikosi cha vijana cha JS Kabylie. Baada ya misimu miwili na timu ya vijana, alipandishwa na [[Mahieddine Khalef]] na [[Stefan Żywotko]] kujiunga na kikosi cha wakubwa. Wakati wa kipindi chake na [[JS Kabylie]], alishinda mataji mengi, hasa [[Kombe la Mabingwa wa Afrika 1990]]. Mwishoni mwa msimu wa 1994–95, Aït Abderrahmane aliachana na klabu ya JS Kabylie na kujiunga na [[MC Alger]]. Alicheza msimu mmoja tu hapo kabla ya kuhamia [[MO Constantine]], ambapo alitumia misimu mitatu ijayo kabla ya kustaafu. ==Kimataifa== Aït Abderrahmane alianza katika [[Timu ya Taifa ya Soka ya Algeria]] katika [[Kombe la Mataifa ya Afrika 1990]]. Ingawa alikuwa amewekwa katika kikosi cha awali cha mashindano, alilazimika kujitoa kwa sababu ya masomo yake. Walakini, baada ya [[Rachid Adghigh]] kujitoa kwa sababu ya jeraha, Aït Abderrahmane alikaribishwa tena. Machi 8, 1990, alicheza mchezo wake wa kwanza kwa timu, akiwa mchezaji wa kuanzia katika mchezo wa mwisho wa hatua ya makundi dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Soka ya Misri]]. Alicheza mchezo wote Algeria ikiibuka na ushindi wa 2-0.<ref>{{cite web | url = http://www.dzfoot.com/fiche-1175.php | title = Equipe Nationale Poule Algérie 2-0 Egypte | publisher = DZFoot | accessdate = Aprili 20, 2012 | url-status = dead | archiveurl = https://web.archive.org/web/20120923234121/http://www.dzfoot.com/fiche-1175.php | archivedate = Septemba 23, 2012 }}</ref> Katika nusu fainali dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Soka ya Senegal]], alianzia mchezo akitokea benchi lakini aliingia uwanjani dakika ya 69, akichukua nafasi ya [[Kamel Adjas]].<ref>{{cite web | url = http://www.dzfoot.com/fiche-1176.php | title = Equipe Nationale 1/2 Finale Algérie 2-1 Sénégal | publisher = DZFoot | accessdate = Aprili 20, 2012 | url-status = dead | archiveurl = https://web.archive.org/web/20120923234135/http://www.dzfoot.com/fiche-1176.php | archivedate = Septemba 23, 2012 }}</ref> Alicheza katika fainali dhidi ya [[Timu ya Taifa ya Soka ya Nigeria]], akiwa mchezaji wa kuanzia kwenye mchezo wote Algeria ikiibuka na ushindi wa 1-0 na kushinda taji lake la kwanza la bara.<ref>{{cite web|url=http://www.dzfoot.com/fiche-1177.php |title=Equipe Nationale Finale Algérie 1-0 Nigéria |publisher=DZFoot |accessdate=Aprili 20, 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120923234143/http://www.dzfoot.com/fiche-1177.php |archivedate=Septemba 23, 2012 }}</ref> ==Heshima== ===Klabu=== * [[JS Kabylie]] ** [[Algerian Ligue Professionnelle 1|Ligi ya Algerian]]: 1988–89, 1989–90 ** [[CAF Champions League|Kombe la Mabingwa wa Afrika]]: [[Kombe la Mabingwa wa Afrika 1990|1990]] ** [[Algerian Cup]]: 1991–92, 1993–94 ** [[Algerian Super Cup]]: 1992 ===Nchi=== * [[Timu ya Taifa ya Soka ya Algeria|Algeria]] ** [[Kombe la Mataifa ya Afrika]]: [[Kombe la Mataifa ya Afrika 1990|1990]] ** [[Kombe la Mataifa ya Afrika-Afro-Asia]]: 1991 ** Medali ya fedha ya [[Michezo ya Kimitaani ya Mediterranean]]: [[Michezo ya Kimitaani ya Mediterranean 1993|1993]] ==Marejeo== {{Reflist}} {{mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Algeria]] [[Jamii:Waliozaliwa 1970]] [[Jamii:Watu walio hai]] e810b4w2zxmtqs59hxct503wrx44ny7 Majadiliano ya mtumiaji:Renamed user f756c53aa2207d45728fd4ce07fb2635 3 174381 1553764 1298619 2026-05-27T14:05:39Z Ontzak 28373 Ontzak moved page [[Majadiliano ya mtumiaji:Elcasudo]] to [[Majadiliano ya mtumiaji:Renamed user f756c53aa2207d45728fd4ce07fb2635]] without leaving a redirect: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Elcasudo|Elcasudo]]" to "[[Special:CentralAuth/Renamed user f756c53aa2207d45728fd4ce07fb2635|Renamed user f756c53aa2207d45728fd4ce07fb2635]]" 1298619 wikitext text/x-wiki {{karibu}}'''[[Mtumiaji:Eliaking12|Eliaking12]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Eliaking12|majadiliano]])''' 11:10, 28 Agosti 2023 (UTC) munc80rz85pfy6u3cjbft460f81ss6b Christina 0 174862 1554869 1301995 2026-05-27T20:19:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554869 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Christina''' ni [[jina]] la: *[[Christina Shusho]] *[[Christina Ricci]] *[[Christina Milian]] *[[Christina Aguilera]] {{maana}} nun42hcb86k0teo5qtymbsrqolinfsn Ngalami 0 176079 1554942 1522084 2026-05-27T22:35:48Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554942 wikitext text/x-wiki '''Ngalami''' (au "Ngalami Mmari" au ''Mangi Ngalami wa Siha''kwa [[Kichagga]]; yaani ''Mfalme Ngalami wa Siha'', katika [[Kiswahili]]<ref>{{Rejea tovuti|date= 2021|title= Watu wa Chaga - historia, dini, utamaduni na zaidi| publisher= Jamhuri ya Muungano wa Tanzania| url=https://unitedrepublicoftanzania.com/the-people-of-tanzania/daily-life-in-tanzania-and-social-customs/major-tanzania-ethnic-groups/how-many-tanzania-tribes-biggest/chagga-chaga-people-history-religion-life-culture-smoke-stories-food-religion-pixies-um-lagga-lyrics-caves-flag-imenella-meaning-learn-language-birungi-by-house-coffee-dance-food-translation-words-mus/|access-date=2023-04-08}}</ref><ref>R.O. "Chagga na Wakuu Wao - Historia ya Watu wa Chaga wa Kilimanjaro. Na Kathleen M. Stahl. The Hague: Mouton, 1964. Pp. 394, Ramani. Guldeni 32.” Jarida la Historia ya Kiafrika, juzuu ya 5, nambari 3, 1964, uk. 462–464., doi:10.1017/S0021853700005181.</ref>; [[1865]] - [[2 Machi]] [[1900]]) alikuwa mmoja wa wafalme wengi wa [[Wachagga]]. Alikuwa mfalme wa mojawapo kati ya majimbo yao, yaani Ufalme wa Siha katika eneo linalojulikana kama [[Wilaya ya Siha]] ya [[Mkoa wa Kilimanjaro]]. Ngalami alitawala kutoka kiti cha Siha cha Komboko (Kibong'oto) kutoka [[miaka ya 1880]] hadi 1900 alipouawa [[Moshi (mji)|Moshi]] na [[Wajerumani]] pamoja na viongozi wengine 19 wa Wachagga, [[Meru]] na [[Arusha]]..<ref name="auto1">Ekemode, Gabriel Ogunniyi. “Uongozi wa Kijerumani Kaskazini-Mashariki mwa Tanzania, 1885-1914.” Eprints.soas.ac.uk, 1 Jan. 1973, https://eprints.soas.ac.uk/33905/ {{Wayback|url=https://eprints.soas.ac.uk/33905/ |date=20230921125000 }}.</ref><ref>{{cite book |last= Stahl |first= Kathleen|date= 1964 |title=Historia ya Watu wa Chaga wa Kilimanjaro|url=|eneo= London |mchapishaji= Mouton and Co.|ukurasa= 61|isbn=0-520-06698-7}}</ref><ref>Chandler, Caitlin L. "Mifupa kutoka Kilimanjaro; Familia za Kiafrika Mashariki Zinatafuta Kurejesha Mazishi ya Wazee wao Kutoka kwa Vikusanyiko vya Kikoloni vya Kijerumani." The Dial, 23 Mar. 2023, www.thedial.world/issue-3/germany-reparations-tanzania-skeletons-maji-maji-rebellion.</ref> ==Marejeo== {{reflist}} {{mbegu-mwanasiasa}} {{BD|1865|1900}} [[Jamii:Wachagga]] mn9szl04mc7e0foxon8tj0bk46f4rv6 Sony Interactive Entertainment 0 176965 1554074 1309860 2026-05-27T18:10:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554074 wikitext text/x-wiki [[Faili:Sony Interactive Entertainment San Mateo.jpg|thumb|Sony Interactive Entertainment San Mateo]] '''Sony Interactive Entertainment (SIE)''' ni [[kampuni]] ya burudani ya kimataifa inayomilikiwa na [[Sony Corporation]]. Kampuni hii inajihusisha na sekta ya michezo ya [[video]] na burudani ya [[dijiti]]. SIE inasimamia maendeleo, uzalishaji, na uuzaji wa bidhaa za burudani za [[dijiti]], ikiwa ni pamoja na michezo ya video na huduma zinazohusiana na michezo<ref>{{cite journal |date=May 19, 1994 |title=Sony latest to toss hat in vid game arena |journal=[[The Hollywood Reporter]] |publisher=Hollywood Reporter, Inc.}}</ref>. Pia, SIE inasimamia jukwaa la michezo ya video la [[PlayStation]], ikiwa ni pamoja na mifumo ya michezo ya [[PlayStation]] kama vile [[PlayStation 4]] na [[PlayStation 5]]. Kampuni hii ina jukumu kubwa katika tasnia ya michezo ya video na ina ushawishi mkubwa katika soko la burudani la dijiti. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-michezo}} [[Jamii:Teknolojia]] 9g4h8ofnpm7qcl8e7ywmpscsoj693f5 Lugha ya Berba 0 179128 1554146 1322890 2026-05-27T18:22:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554146 wikitext text/x-wiki Berba pia inajulikana kama Biali, Bjeri, Bjerbe au Bialaba ni [[lugha]] ya Gur ya Benin . Pia huko kuna maelfu au wasemaji wa Kompienga mkoa wa [[Burkina Faso]] ambao wanaamini wanaasili ya mkoa wa [[Togo]] na jimbo la Kwara [[Nigeria]].<sup>''citation needed'']</sup> == Viungo vya nje == <ref>http://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=wrSys_detail_sym&key=beh-Latn</ref> {{mbegu-lugha}} [[Jamii:Mbegu za utamaduni]] [[Jamii:Utamaduni]] == Marejeo == {{Marejeo}} 8ex4jg58u2n1vcigp4bso7zsvzjxhea Utondwe 0 182684 1554471 1339580 2026-05-27T19:15:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554471 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ilikuwa mahali pa makazi ya [[Waswahili]] wa kale katika pwani ya [[kaskazini]] ya [[Tanzania]] kwenye [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya kale ya Waswahili]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Miji ya kale ya Waswahili]] g36temrof6foyc8srexkod2i3cfohvi Bandari ya Faraji 0 182694 1554027 1339592 2026-05-27T18:03:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554027 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ilikuwa mahali pa makazi ya [[Waswahili]] wa kale katika pwani ya [[kisiwa]] cha [[Pemba (kisiwa)|Pemba]], leo nchini [[Tanzania]], kwenye [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya kale ya Waswahili]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-pemba}} [[Jamii:Miji ya kale ya Waswahili]] [[Jamii:Pemba]] 7vwcrrqwgmxm55w1i410whifkrpgubu Jambe Juani 0 182725 1553995 1339631 2026-05-27T17:58:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553995 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ilikuwa mahali pa makazi ya [[Waswahili]] wa kale katika pwani ya [[kusini]] ya [[Tanzania]], kwenye [[Bahari ya Hindi]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya kale ya Waswahili]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Tanzania}} [[Jamii:Miji ya kale ya Waswahili]] jwjygou593kjri3tezwpntiqrhhew35 Majadiliano ya mtumiaji:Don Malya 3 184301 1553668 1550911 2026-05-27T12:13:38Z Riccardo Riccioni 452 /* Mradi wa Nchi */ 1553668 wikitext text/x-wiki {{Karibu}} '''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 13:46, 14 Julai 2024 (UTC) == Pitia Marekebisho == Ndugu, hongera kwa juhudi zako, ila naomba upitie makala zako jinsi zilivyorekebishwa ili usirudie makosa yaleyale. Hasa usiache makala bila vyanzo, walau kimoja! Amani kwako '''[[Mtumiaji:Justine Msechu|Justine Msechu]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Justine Msechu|majadiliano]])''' 12:10, 10 Aprili 2026 (UTC) :Mojawapo ni kuweka katika Wikipedia ya Kiswahili marejeo kwenda Wikipedia ya Kiingereza. Hii haikubaliki. Badala yake weka marejeo asili yaliyotumika katika toleo la Kiingereza. Amani kwako! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 07:07, 27 Aprili 2026 (UTC) ::Kwa kuwa husikii, nimekusimamisha kwa siku 1 upate nafasi ya kupitia marekebisho tuliyofanyia makala zako za harakaharaka. Hivyo utajifunza kutunga kurasa za maana. Amani kwako! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 12:28, 27 Aprili 2026 (UTC) :::Ndugu, lebo ya mbegu iwekwe baada ya ile ya reflist. Naomba urekebishe makala zako. Asante! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 13:45, 12 Mei 2026 (UTC) ::::Pia, marejesho kutoka Wikipedia nyingine hayatakiwi kamwe! Tazama makala yako ya mwisho. Amani kwako! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 13:55, 12 Mei 2026 (UTC) ::::sawa nafanyia kazi asanteh. '''[[Mtumiaji:Don Malya|Don Malya]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Don Malya#top|majadiliano]])''' 16:22, 12 Mei 2026 (UTC) :::::Ndugu Naona unasahau kuweka jamii za muhimu kwenye makala zako mfano makala ya [[Lucia Basson]] ulipaswa kuweka jamii kama '''Jamii:Wanasiasa wa Namibia''', lakini maka zote auweki, zingatia jamii. Amani kwako! '''[[Mtumiaji:Justine Msechu|Justine Msechu]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Justine Msechu|majadiliano]])''' 03:42, 21 Mei 2026 (UTC) ::::::asante, nafanyia marekebisho makala nilizosahau kuweka jamii kuu '''[[Mtumiaji:Don Malya|Don Malya]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Don Malya#top|majadiliano]])''' 04:08, 21 Mei 2026 (UTC) == Mradi wa Nchi == Kumekuwa na migogoro mingi kuhusu majina ya makala za nchi katika Wikipedia, lakini bado hakujawahi kuwa na mjadala wa kina wa kutatua suala hilo. Kuna mradi wa [[Wikipedia:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]] chini ya [[WP:Mradi wa Nchi]] unaolenga kushughulikia tatizo hili, lakini kufanikisha hilo kunahitaji uhamasishaji na ushiriki mkubwa zaidi wa jamii. Hivyo basi, nawaomba mshiriki katika kusaidia kutatua migogoro hii ya majina; iwe unaunga mkono au unapinga pendekezo lolote, tafadhali toa maoni na mawazo yako. Baadhi ya mapendekezo yanayoweza kuhitaji mjadala mdogo kabla ya kuidhinishwa ni pamoja na [[WP:Mradi wa Nchi/Guinea]] na [[WP:Mradi wa Nchi/Guinea Bisau]], na unaweza kuanza kushiriki huko. Ikiwa una maoni au mapendekezo mengine yoyote, tafadhali nijulishe. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 06:09, 15 Mei 2026 (UTC) :Kwa vyovyote, Kongo ni jina la hakika, isipokuwa la nchi mbili tofauti. Ukiandika makala kuhusu watu wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, tafadhali usiandike tu Kongo. Amani kwako! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 14:17, 26 Mei 2026 (UTC) ::Asante kwa kunisikiliza, ila ingekuwa vizuri kama ungeweka katika mabano <nowiki>[[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]]</nowiki>, si Kongo tu. Amani kwako! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 12:13, 27 Mei 2026 (UTC) 3y48yjgqm0toc3r6a8gmvwdxc9s7pc4 Maria Rosa Agostini 0 186034 1553707 1351769 2026-05-27T12:47:35Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553707 wikitext text/x-wiki [[picha: Maria_Rosa_Agostini.png|thumb|Maria Rosa Agostini]] '''Maria Rosa Agostini''' ([[3 Mei]] [[1722]] – [[16 Machi]] [[1768]]) alikuwa [[mwanamke]] [[mlei]] [[Mtaliano]] anayejulikana kama "[[Mtakatifu]] [[Mfanyabiashara]] wa [[Loreto]]". Alizingatiwa kwa ajili ya kutangazwa [[mtakatifu]].<ref>{{cite web|url=http://newsaints.faithweb.com/year/Under_Consideration.htm|title=Causes Under Consideration|website=Hagiography Circle}}</ref> == Wasifu == Alikuwa mshiriki wa [[Utawa wa Tatu]] wa [[Wadominiko]] na aliishi na familia yake ambayo ilimiliki [[duka]] katika kijiji cha Loreto, likitazama sehemu ya kusini isiyokamilika ya mrengo wa magharibi wa [[Basilika]] la [[Bikira Maria wa Loreto|Santa Casa]]. Alijulikana kwa uchaji wake, kwa [[ibada]] yake kwa [[Mtoto Yesu]], na maandiko yake ya [[kiroho]]. <ref>{{cite web|url=https://www.dominicanajournal.org/wp-content/files/old-journal-archive/vol15/no1/dominicanav15n1dominicancausescanonizationbeatifi.pdf|title=Dominican Causes for Canonization and Beatification|date=27 March 2016|website=Dominicana Journal|author=Cleophas Connolly, OP|accessdate=2024-09-16|archive-date=2024-12-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20241222103841/https://www.dominicanajournal.org/wp-content/files/old-journal-archive/vol15/no1/dominicanav15n1dominicancausescanonizationbeatifi.pdf|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-Mkristo}} [[Jamii:Waliozaliwa 1722]] [[Jamii:waliofariki 1768]] [[Jamii:Wanawake wa Italia]] [[Jamii:Wadominiko]] lvpsx7klftrd5hvg89c3du75xg3nhf3 Mauro Frizzoni 0 186365 1554724 1352488 2026-05-27T19:56:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554724 wikitext text/x-wiki '''Mauro Frizzoni'''( [[17 Desemba]] [[1926]] – [[24 Desemba]] [[2004]] ) alikuwa [[mwanariadha]] wa [[Italia]].<ref>{{cite book|title=Annuario dell'Atletica 2009|year=2009|publisher=[[Federazione Italiana di Atletica Leggera|FIDAL]]}}</ref> = Marejeo == <references /> {{mbegu-mtu}} {{BD|1926|2004}} [[Jamii:Wanariadha wa Italia]] == Marejeo == {{Marejeo}} 0bdupbxo746kzydef2c6xeixcgo2ari Steve Novosel 0 192727 1554141 1370188 2026-05-27T18:21:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554141 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Steven (Steve) Novose'''l (alizaliwa [[1940]]) ni mpiga [[besi]] wa jazzi na [[mwalimu]] wa [[muziki]] kutoka [[Marekani]]. Katika taaluma yake ya zaidi ya miaka 40, amecheza muziki katika aina mbalimbali, kuanzia jazzi ya kitamaduni hadi swing, bebop, mainstream, na avant-garde. [[Jamii:Waliozaliwa 1940]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanamuziki wa Marekani]] 8jjfsyb51dpr6chwjp2iaob1n2z1yp3 Gabriella Pregnolato 0 193988 1554234 1373177 2026-05-27T18:37:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554234 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Gabriella Pregnolato''' (amezaliwa [[30 Mei]] [[1971]]) ni mwendesha baiskeli wa zamani wa Italia. Alishindana katika harakati za kibinafsi za wanawake katika [[Olimpiki]] ya Majira ya [[1992]]. {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Waliozaliwa 1971]] [[Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia]] o7ewuaykxpyai06wmu2qrl0242fx5i5 Samsung Galaxy A04 0 196616 1554117 1383924 2026-05-27T18:17:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554117 wikitext text/x-wiki '''Samsung Galaxy A04''' ni mfululizo wa [[simu]] za [[Android]] za bei nafuu zilizotengenezwa na [[Samsung Electronics]]. Simu hii ilitangazwa tarehe [[24 Agosti]] [[2022]]<ref name=“:0”>{{cite web |url= https://www.gsmarena.com/samsung_galaxy_a04_specs_price_sale_date-news-55511.php|title= Samsung Galaxy A04 goes official with a 6.5" screen and 50MP camera|author= Sagar|date= 24 August 2022|website= GSMArena|publisher= |access-date= |quote=}}</ref>. == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-teknolojia}} [[Jamii: Teknolojia]] 9azxi2akalzpi5baul2ap1svqsft7hn Núria Calduch 0 198431 1554727 1522558 2026-05-27T19:56:25Z ~2026-31787-73 89738 I am a lay woman 1554727 wikitext text/x-wiki '''Núria Calduch i Benages''' (amezaliwa [[26 Machi]] [[1957]])<ref>{{cite web|url=https://www.ppc-editorial.com/autores/nuria-calduch-benages|title=Biografía|website=ppc-editorial.com|language=Spanish|accessdate=2025-09-05|archive-date=2025-05-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20250515130852/https://www.ppc-editorial.com/autores/nuria-calduch-benages|url-status=dead}}</ref> ni msomi wa [[Biblia ya Kikristo|Biblia]] kutoka [[Uhispania]] na afisa wa Curia ya [[Papa]]. Pia ni profesa katika Chuo Kikuu cha Kipapa cha Gregoriana, na mtaalamu wa [[vitabu vya hekima]] vya [[Agano la Kale]]. Calduch i Benages ndiye mwanamke wa kwanza kuwa Katibu wa Tume ya Kipapa ya Biblia. == Elimu == Calduch i Benages alihitimu katika Falsafa na Fasihi kutoka Chuo Kikuu Huru cha [[Barcelona]] mwaka [[1979]] akapata uzamivu katika Maandiko Matakatifu kutoka Chuo cha Kipapa cha Biblia mjini [[Roma]].<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.catalunyareligio.cat/ca/no-amagueu-dones|website={{ill|Catalunya Religió|ca}}|title=No amagueu les dones|date=7 November 2016}}</ref> == Kazi == Mnamo mwaka [[2010]], Calduch i Benages ni profesa katika Chuo Kikuu cha Kipapa cha Gregorian na pia mhadhiri mgeni katika Chuo cha Kipapa cha Biblia. Anatambulika kama mamlaka katika utafiti wa vitabu vya hekima vya [[Agano la Kale]].<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.catalunyareligio.cat/ca/articles/63336|website=Catalunya Religió|title=El Papa nomena Núria Calduch membre de la Pontifícia Comissió Bíblica|date=9 March 2021}}</ref> Papa Benedikto wa 16 alimteua Calduch i Benages mwaka [[2008]] kuwa mtaalamu katika [[Sinodi ya Maaskofu]] kuhusu Neno la Mungu.<ref>{{Rejea jarida |date=9 September 2008 |title=El próximo sínodo contará con la mayor participación femenina |url=https://es.zenit.org/2008/09/09/el-proximo-sinodo-contara-con-la-mayor-participacion-femenina/ |journal=Zenit |language=es}}</ref> Baadaye, Papa Fransisko alimchagua mwaka [[2016]] kuwa mwanachama wa Kamati ya Utafiti juu ya Udiakoni wa Wanawake,<ref>{{Rejea jarida |last=McElwee |first=Joshua J. |date=2 August 2016 |title=Francis institutes commission to study female deacons, appointing gender-balanced membership |url=https://www.ncronline.org/news/vatican/francis-institutes-commission-study-female-deacons-appointing-gender-balanced |journal=[[National Catholic Reporter]]}}</ref><ref>{{Rejea jarida |date=17 January 2017 |title=Nuria Calduch pronunciará el Sermón |url=https://www.eldiadevalladolid.com/noticia/zc4c3f74f-a501-3677-d46ed336d68d9a30/201701/nuria-calduch-pronunciara-el-sermon |journal={{ill|El Día de Valladolid|es}} |language=es}}</ref> ambayo jukumu lake lilikuwa kuchunguza nafasi ya mashemasi wanawake katika Kanisa la mwanzo. Ripoti ya kamati hiyo haikuchapishwa, na kamati ya pili iliundwa tena mwaka [[2020]] ikiwa na wanachama wapya.<ref>{{Rejea habari|last=McElwee|first=Joshua J.|date=8 April 2020|title=Francis creates new women deacons commission, naming entirely different membership|url=https://www.ncronline.org/spirituality/francis-creates-new-women-deacons-commission-naming-entirely-different-membership|access-date=1 April 2025|work=National Catholic Reporter}}</ref> Mnamo tarehe [[9 Machi]] [[2021]], Papa Fransisko alimteua Calduch i Benages kuwa Katibu wa Tume ya Kipapa ya Biblia, na hivyo kuwa mwanamke wa kwanza kushika nafasi hiyo.<ref>{{cite press release|access-date=9 March 2021|publisher=[[Holy See Press Office]]|date=9 March 2021|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2021/03/09/0144/00306.html|title=Rinunce e nomine, 09.03.2021}}</ref><ref>{{Rejea jarida |date=9 March 2021 |title=El Papa nombra a Nuria Calduch, Secretaria de la Pontificia Comisión Bíblica |url=https://www.cope.es/religion/hoy-en-dia/vaticano/papa-francisco/noticias/papa-nombra-nuria-calduch-secretaria-pontificia-comision-biblica-20210309_1179573 |journal=[[Cadena COPE]] |language=es}}</ref> Aliteuliwa tena kwa muhula wa pili unaomalizika mwaka [[2025]].<ref>{{Rejea tovuti|date=17 March 2021|title=Women theologians appointed to senior roles in Rome and Maynooth|url=https://www.indcatholicnews.com/news/41779|access-date=1 April 2025|website=Independent Catholic News}}</ref> Kitabu cha heshima (''festschrift'') kilichohaririwa na Francis M. Macatangay na Francisco-Javier Ruiz-Ortiz, kilichapishwa mwaka [[2022]] kwa heshima yake wakati wa kumbukumbu ya siku yake ya kuzaliwa ya miaka 65.<ref>{{cite book|url=https://www.degruyter.com/document/doi/10.1515/9783110762181/pdf|title=Ben Sira in Conversation with Traditions|date=2022|isbn=9783110762181|editor-last1=MacAtangay|editor-first1=Francis M.|doi=10.1515/9783110762181|editor-last2=Ruiz-Ortiz|editor-first2=Francisco-Javier|s2cid=251878961}}</ref> ==Marejeo== {{reflist}} {{mbegu-mtu}} [[Jamii:Wataalamu wa Hispania]] [[jamii:waliozaliwa 1957]] [[jamii:watu walio hai]] [[jamii:WikiMonthly Edit-a-thon Kilimanjaro]] djda7gsaqr4tzwakc36u9dlx2kt6nmn 1554731 1554727 2026-05-27T19:57:01Z Divinations 70989 Reverted edits by [[Special:Contribs/~2026-31787-73|~2026-31787-73]] ([[User talk:~2026-31787-73|talk]]) to last version by Gayle-Bot: unexplained content removal 1522558 wikitext text/x-wiki '''Núria Calduch i Benages''' (amezaliwa [[26 Machi]] [[1957]])<ref>{{cite web|url=https://www.ppc-editorial.com/autores/nuria-calduch-benages|title=Biografía|website=ppc-editorial.com|language=Spanish|accessdate=2025-09-05|archive-date=2025-05-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20250515130852/https://www.ppc-editorial.com/autores/nuria-calduch-benages|url-status=dead}}</ref> ni msomi wa [[Biblia ya Kikristo|Biblia]] kutoka [[Uhispania]] na afisa wa Curia ya [[Papa]]. Pia ni profesa katika Chuo Kikuu cha Kipapa cha Gregoriana, na mtaalamu wa [[vitabu vya hekima]] vya [[Agano la Kale]]. Calduch i Benages ndiye mwanamke wa kwanza kuwa Katibu wa Tume ya Kipapa ya Biblia. == Elimu == Calduch i Benages alihitimu katika Falsafa na Fasihi kutoka Chuo Kikuu Huru cha [[Barcelona]] mwaka [[1979]] akapata uzamivu katika Maandiko Matakatifu kutoka Chuo cha Kipapa cha Biblia mjini [[Roma]].<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.catalunyareligio.cat/ca/no-amagueu-dones|website={{ill|Catalunya Religió|ca}}|title=No amagueu les dones|date=7 November 2016}}</ref> Pia ni mwanachama wa shirika la wamisionari wa ''Mabinti Wamisionari wa Familia Takatifu ya Nazareti''.<ref>{{Rejea tovuti|last=Donnini|first=Debora|date=16 March 2021|title=First woman appointed Secretary of Vatican Biblical Commission|url=https://www.vaticannews.va/en/vatican-city/news/2021-03/first-woman-appointed-secretary-of-vatican-biblical-commission.html|access-date=1 April 2025|website=Vatican News}}</ref> == Kazi == Mnamo mwaka [[2010]], Calduch i Benages ni profesa katika Chuo Kikuu cha Kipapa cha Gregorian na pia mhadhiri mgeni katika Chuo cha Kipapa cha Biblia. Anatambulika kama mamlaka katika utafiti wa vitabu vya hekima vya [[Agano la Kale]].<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.catalunyareligio.cat/ca/articles/63336|website=Catalunya Religió|title=El Papa nomena Núria Calduch membre de la Pontifícia Comissió Bíblica|date=9 March 2021}}</ref> Papa Benedikto wa 16 alimteua Calduch i Benages mwaka [[2008]] kuwa mtaalamu katika [[Sinodi ya Maaskofu]] kuhusu Neno la Mungu.<ref>{{Rejea jarida |date=9 September 2008 |title=El próximo sínodo contará con la mayor participación femenina |url=https://es.zenit.org/2008/09/09/el-proximo-sinodo-contara-con-la-mayor-participacion-femenina/ |journal=Zenit |language=es}}</ref> Baadaye, Papa Fransisko alimchagua mwaka [[2016]] kuwa mwanachama wa Kamati ya Utafiti juu ya Udiakoni wa Wanawake,<ref>{{Rejea jarida |last=McElwee |first=Joshua J. |date=2 August 2016 |title=Francis institutes commission to study female deacons, appointing gender-balanced membership |url=https://www.ncronline.org/news/vatican/francis-institutes-commission-study-female-deacons-appointing-gender-balanced |journal=[[National Catholic Reporter]]}}</ref><ref>{{Rejea jarida |date=17 January 2017 |title=Nuria Calduch pronunciará el Sermón |url=https://www.eldiadevalladolid.com/noticia/zc4c3f74f-a501-3677-d46ed336d68d9a30/201701/nuria-calduch-pronunciara-el-sermon |journal={{ill|El Día de Valladolid|es}} |language=es}}</ref> ambayo jukumu lake lilikuwa kuchunguza nafasi ya mashemasi wanawake katika Kanisa la mwanzo. Ripoti ya kamati hiyo haikuchapishwa, na kamati ya pili iliundwa tena mwaka [[2020]] ikiwa na wanachama wapya.<ref>{{Rejea habari|last=McElwee|first=Joshua J.|date=8 April 2020|title=Francis creates new women deacons commission, naming entirely different membership|url=https://www.ncronline.org/spirituality/francis-creates-new-women-deacons-commission-naming-entirely-different-membership|access-date=1 April 2025|work=National Catholic Reporter}}</ref> Mnamo tarehe [[9 Machi]] [[2021]], Papa Fransisko alimteua Calduch i Benages kuwa Katibu wa Tume ya Kipapa ya Biblia, na hivyo kuwa mwanamke wa kwanza kushika nafasi hiyo.<ref>{{cite press release|access-date=9 March 2021|publisher=[[Holy See Press Office]]|date=9 March 2021|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2021/03/09/0144/00306.html|title=Rinunce e nomine, 09.03.2021}}</ref><ref>{{Rejea jarida |date=9 March 2021 |title=El Papa nombra a Nuria Calduch, Secretaria de la Pontificia Comisión Bíblica |url=https://www.cope.es/religion/hoy-en-dia/vaticano/papa-francisco/noticias/papa-nombra-nuria-calduch-secretaria-pontificia-comision-biblica-20210309_1179573 |journal=[[Cadena COPE]] |language=es}}</ref> Aliteuliwa tena kwa muhula wa pili unaomalizika mwaka [[2025]].<ref>{{Rejea tovuti|date=17 March 2021|title=Women theologians appointed to senior roles in Rome and Maynooth|url=https://www.indcatholicnews.com/news/41779|access-date=1 April 2025|website=Independent Catholic News}}</ref> Kitabu cha heshima (''festschrift'') kilichohaririwa na Francis M. Macatangay na Francisco-Javier Ruiz-Ortiz, kilichapishwa mwaka [[2022]] kwa heshima yake wakati wa kumbukumbu ya siku yake ya kuzaliwa ya miaka 65.<ref>{{cite book|url=https://www.degruyter.com/document/doi/10.1515/9783110762181/pdf|title=Ben Sira in Conversation with Traditions|date=2022|isbn=9783110762181|editor-last1=MacAtangay|editor-first1=Francis M.|doi=10.1515/9783110762181|editor-last2=Ruiz-Ortiz|editor-first2=Francisco-Javier|s2cid=251878961}}</ref> ==Marejeo== {{reflist}} {{mbegu-mtu}} [[Jamii:Wataalamu wa Hispania]] [[jamii:waliozaliwa 1957]] [[jamii:watu walio hai]] [[jamii:WikiMonthly Edit-a-thon Kilimanjaro]] 3burhgqpxmrcjqa6gtk0bjcteyw55ia Marcus Simmons 0 199652 1553689 1519322 2026-05-27T12:27:47Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553689 wikitext text/x-wiki [[Faili:Marcus Simmons, FC Edmonton.jpg|thumb|Simmons mwaka 2022 akiwa na FC Edmonton]] '''Kapri Marcus Douglas Simmons''' (alizaliwa Julai 16, [[2000]]) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa. Alizaliwa [[Kanada]], lakini anaiwakilisha [[Guyana]] katika ngazi ya kimataifa.<ref>{{cite web|url=https://www.ualberta.ca/greenandgoldsoccer/news/2014/june/provincialselectteams.html|title=22 academy players selected to Provincial Select Teams for 2014|date=June 10, 2014|work=[[University of Alberta]]|accessdate=2025-02-02|archive-date=2024-04-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20240414221454/https://www.ualberta.ca/greenandgoldsoccer/news/2014/june/provincialselectteams.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.macewangriffins.ca/sports/msoc/2019-20/releases/20190906mciqlk|title=Inspired by the single mother who raised him, Simmons finds purpose on the pitch for the Griffins|date=September 6, 2019|work=[[MacEwan Griffins]]|first=Jefferson|last=Hagen}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|url=https://northerntribune.ca/fc-edmonton-marcus-simmons/|title=FC Edmonton Adds Hometown Talent Marcus Simmons|date=March 25, 2022|work=Northern Tribune|first=John|last=Jacques}}</ref> ==Marejeo== {{reflist}} {{mbegu-cheza-mpira}} {{BD|2000|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada]] dtydnvjngbdce3xtowpsxbplb4xspay Raheem Taylor-Parkes 0 200891 1555080 1523998 2026-05-28T05:57:03Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555080 wikitext text/x-wiki '''Raheem Taylor-Parkes''' (alizaliwa Aprili 21, [[1998]]) ni [[Mchezaji]] wa [[Soka]] wa [[Kanada]] aliyechezea nafasi ya [[mshambuliaji]].<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.canadasoccer.com/profile/|title=Profile - Canada Soccer|date=January 28, 2020|accessdate=2025-02-06|archive-date=2020-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009143007/https://www.canadasoccer.com/profile/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.brotherlygame.com/2015/6/2/8700155/taylor-parkes-verbally-commits-to-virginia|title=Taylor-Parkes verbally commits to Virginia|first=Matt|last=Ralph|date=2 June 2015|publisher=|accessdate=14 June 2016|archive-date=2023-02-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20230201151258/https://www.brotherlygame.com/2015/6/2/8700155/taylor-parkes-verbally-commits-to-virginia|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |title=Union Academy grad signs with third division team in Switzerland |url=https://www.brotherlygame.com/2018/8/7/17653616/philadelphia-union-academy-grad-raheem-taylor-parkes-third-division-team-in-switzerland |website=BrotherlyGame.com |accessdate=22 August 2018 |archive-date=2018-08-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180822145515/https://www.brotherlygame.com/2018/8/7/17653616/philadelphia-union-academy-grad-raheem-taylor-parkes-third-division-team-in-switzerland |url-status=dead }}</ref> ==Marejeo== {{reflist}} {{mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1998|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada]] lierlsndy2yw9dftr17x8z1p48sxw3i Paddy Cullen 0 201116 1555023 1523152 2026-05-28T02:24:42Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555023 wikitext text/x-wiki '''Patrick Cullen''' ([[18 Oktoba]] [[1944]] – [[6 Februari]] [[2025]]) alikuwa kocha na mchezaji wa ''Gaelic football'' kutoka [[Ireland]]. Kazi yake katika ligi na mashindano kwenye kiwango cha juu akiwa na timu ya kaunti ya [[Dublin]] ilidumu kwa miaka kumi na tatu, kuanzia [[1966]] hadi [[1979]]. <ref>{{cite web|url=http://www.herald.ie/sport/paddy-cullen-had-world-in-his-hands-30677861.htmlx|title=Paddy Cullen had world in his hands|publisher=The Herald|date=21 October 2014|access-date=18 November 2016}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Rejea habari|date=7 February 2025|title=Former Dublin goalkeeper and manager Paddy Cullen dies aged 80|url=https://www.rte.ie/sport/football/2025/0206/1495226-former-dublin-keeper-and-manager-cullen-dies-aged-80/|access-date=7 February 2025|work=[[RTÉ News]]}}</ref><ref>{{Rejea habari|last=Keys|first=Colm|date=6 February 2025|title=Legendary Dublin goalkeeper Paddy Cullen dies, aged 80|url=https://www.independent.ie/sport/gaelic-games/gaelic-football/legendary-dublin-goalkeeper-paddy-cullen-dies-aged-80/a537166679.html|access-date=7 February 2025|work=[[Irish Independent]]}}</ref><ref>{{Rejea habari|last=Moran|first=Seán|date=6 February 2025|title=Former Dublin footballer and manager Paddy Cullen dies aged 80|url=https://www.irishtimes.com/sport/gaelic-games/2025/02/06/former-dublin-footballer-and-manager-paddy-cullen-dies-aged-80/|access-date=7 February 2025|work=[[The Irish Times]]}}</ref> == Marejeo == {{reflist}}{{Mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii:Waliozaliwa 1944]] [[Jamii:Waliofariki 2025]] [[Jamii:Wachezaji mpira wa Ireland]] [[Jamii:Makocha]] sjkngjfmyeysdlqfo0wmxjgdzbjqmwx Tyler Adams 0 202871 1555122 1462637 2026-05-28T06:52:25Z ~2026-29785-65 89744 1555122 wikitext text/x-wiki [[Faili:Tyler Adams 09052026 (4).jpg|thumb|Adams akiwa na AFC Bournemouth mwaka 2026]] '''Tyler Shaan Adams''' (alizaliwa Februari 14, [[1999]]) ni [[mchezaji]] wa [[soka]] wa kitaaluma wa [[Marekani]].<ref>{{cite web|url=http://www.empireofsoccer.com/officially-senior-roster-42117/|title=Adams officially joins first team|newspaper=empireofsoccer.com|access-date=November 3, 2015|archive-date=2015-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20151207065306/http://www.empireofsoccer.com/officially-senior-roster-42117/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://matchcenter.mlssoccer.com/matchcenter/2016-04-01-new-england-revolution-vs-new-york-red-bulls/recap|title=New England Revolution 1, New York Red Bulls 0|work=MLSSoccer.com|accessdate=2025-02-24|archive-date=2018-12-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20181215224555/https://matchcenter.mlssoccer.com/matchcenter/2016-04-01-new-england-revolution-vs-new-york-red-bulls/recap|url-status=dead}}</ref> ==Marejeo== {{reflist}} {{mbegu-cheza-mpira}} {{BD|1999|}} [[Jamii:Wachezaji mpira wa Marekani]] a2razd44z0yquc7j0j2f9p3bhma9xpk Strathmore (maana) 0 205582 1554295 1411846 2026-05-27T18:47:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554295 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} Strathmore ina maana mbalimbali *1. Chuo Kikuu cha Strathmore – Chuo kikuu cha kibinafsi chenye hadhi kubwa kilichopo Nairobi, Kenya, kinachojulikana kwa programu za biashara, TEHAMA, na sheria. *2. Strathmore, Uskoti – Bonde lililoko Scotland lenye umuhimu wa kihistoria. * 3. Karatasi ya Strathmore – Chapa maarufu ya karatasi yenye ubora wa juu inayotumiwa na wasanii na wabunifu. *4. Strathmore, California/Kanada – Miji midogo iliyoko Amerika Kaskazini. {{kigezo:maana}} 92p2pclk7lwh963opskjw3iq3s603x5 Elfu moja mia moja hamsini na tano 0 206796 1554600 1424742 2026-05-27T19:35:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554600 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia moja hamsini na tano''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1155''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCLV kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia moja hamsini na nne|1154]] na kutangulia [[Elfu moja mia moja hamsini na sita|1156]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1155 KK]] na [[1155]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] qn66snofek2hy8uu8eiz9mwerxzoi25 Elfu moja mia moja hamsini na tisa 0 206800 1554807 1424749 2026-05-27T20:09:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554807 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia moja hamsini na tisa''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1159''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCLIX kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia moja hamsini na nane|1158]] na kutangulia [[Elfu moja mia moja sitini|1160]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1159 KK]] na [[1159]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] eae08eide22aqb34by60jqklu4xjtaw Elfu moja mia moja sabini na tisa 0 206865 1553974 1425819 2026-05-27T17:54:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553974 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia moja sabini na tisa''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1179''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCLXXIX kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia moja sabini na nane|1178]] na kutangulia [[Elfu moja mia moja themenini|1180]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1179 KK]] na [[1179]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] lh6t82chwz5gpn5i96kc1nkrg1p28po Wilaya ya Kasenengwa 0 207005 1554853 1427194 2026-05-27T20:16:53Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554853 wikitext text/x-wiki [[File:Kasenengwa District, Zambia 2022.png|thumb|250px|{{PAGENAME}} nchini Zambia.]] '''{{PAGENAME}}''' ni [[wilaya]] mojawapo kati ya 116 zinazounda [[Mikoa ya Zambia|mikoa]] 10 ya [[Zambia]]. Inapatikana katika [[Mkoa wa Mashariki (Zambia)|Mkoa wa Mashariki]] pamoja na nyingine 14. Kadiri ya [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2022]] ina wakazi 155,565 katika eneo la [[Kilomita ya mraba|kilometa mraba]] 1,967.4 <ref>[https://www.ilo.org/sites/default/files/wcmsp5/groups/public/@africa/@ro-abidjan/@ilo-lusaka/documents/genericdocument/wcms_888660.pdf 2022 Census of Population and Housing - Preliminary Report] (PDF)</ref>. == Tazama pia == *[[Ugatuzi nchini Zambia]] *[[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == <references/> {{Mikoa ya Zambia}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Mkoa wa Mashariki (Zambia)]] [[Jamii:Wilaya za Zambia]] 493ugb57lrl9xetda6cfrqaaatz04fd Wilaya ya Chipili 0 207019 1554023 1427213 2026-05-27T18:02:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554023 wikitext text/x-wiki [[File:Chipili District, Zambia 2022.png|thumb|250px|{{PAGENAME}} nchini Zambia.]] '''{{PAGENAME}}''' ni [[wilaya]] mojawapo kati ya 116 zinazounda [[Mikoa ya Zambia|mikoa]] 10 ya [[Zambia]]. Inapatikana katika [[Mkoa wa Luapula]] pamoja na nyingine 11. Kadiri ya [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2022]] ina wakazi 47,210 katika eneo la [[Kilomita ya mraba|kilometa mraba]] 4,316.7 <ref>[https://www.ilo.org/sites/default/files/wcmsp5/groups/public/@africa/@ro-abidjan/@ilo-lusaka/documents/genericdocument/wcms_888660.pdf 2022 Census of Population and Housing - Preliminary Report] (PDF)</ref>. == Tazama pia == *[[Ugatuzi nchini Zambia]] *[[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == {{marejeo}} {{Mikoa ya Zambia}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Mkoa wa Luapula]] [[Jamii:Wilaya za Zambia]] cl821f0mfiej4xofqfb7s823lpm3a9d Wilaya ya Lunga 0 207021 1554432 1427220 2026-05-27T19:08:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554432 wikitext text/x-wiki [[File:Lunga District, Zambia 2022.png|thumb|250px|{{PAGENAME}} nchini Zambia.]] '''{{PAGENAME}}''' ni [[wilaya]] mojawapo kati ya 116 zinazounda [[Mikoa ya Zambia|mikoa]] 10 ya [[Zambia]]. Inapatikana katika [[Mkoa wa Luapula]] pamoja na nyingine 11. Kadiri ya [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2022]] ina wakazi 39,383 katika eneo la [[Kilomita ya mraba|kilometa mraba]] 3,839.5 <ref>[https://www.ilo.org/sites/default/files/wcmsp5/groups/public/@africa/@ro-abidjan/@ilo-lusaka/documents/genericdocument/wcms_888660.pdf 2022 Census of Population and Housing - Preliminary Report] (PDF)</ref>. == Tazama pia == *[[Ugatuzi nchini Zambia]] *[[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == {{marejeo}} {{Mikoa ya Zambia}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Mkoa wa Luapula]] [[Jamii:Wilaya za Zambia]] mqybwqu3gvijurdae73o4h11swnzni1 Wilaya ya Nalolo 0 207099 1554509 1428360 2026-05-27T19:21:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554509 wikitext text/x-wiki [[File:Nalolo District, Zambia 2022.png|thumb|250px|{{PAGENAME}} nchini Zambia.]] '''{{PAGENAME}}''' ni [[wilaya]] mojawapo kati ya 116 zinazounda [[Mikoa ya Zambia|mikoa]] 10 ya [[Zambia]]. Inapatikana katika [[Mkoa wa Magharibi (Zambia)|Mkoa wa Magharibi]] pamoja na nyingine 15. Kadiri ya [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2022]] ina wakazi 73,645 katika eneo la [[Kilomita ya mraba|kilometa mraba]] 4,742.6 <ref>[https://www.ilo.org/sites/default/files/wcmsp5/groups/public/@africa/@ro-abidjan/@ilo-lusaka/documents/genericdocument/wcms_888660.pdf 2022 Census of Population and Housing - Preliminary Report] (PDF)</ref>. == Tazama pia == *[[Ugatuzi nchini Zambia]] *[[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == <references/> {{Mikoa ya Zambia}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Mkoa wa Magharibi (Zambia)]] [[Jamii:Wilaya za Zambia]] qzevcvlfg5bz3wfan30xqosb9m8xnhc Wilaya ya Mwinilunga 0 207114 1554244 1428384 2026-05-27T18:39:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554244 wikitext text/x-wiki [[File:Mwinilunga District, Zambia 2022.png|thumb|250px|{{PAGENAME}} nchini Zambia.]] '''{{PAGENAME}}''' ni [[wilaya]] mojawapo kati ya 116 zinazounda [[Mikoa ya Zambia|mikoa]] 10 ya [[Zambia]]. Inapatikana katika [[Mkoa wa Kaskazini-Magharibi (Zambia)|Mkoa wa Kaskazini-Magharibi]] pamoja na nyingine 10. Kadiri ya [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2022]] ina wakazi 36,770 katika eneo la [[Kilomita ya mraba|kilometa mraba]] 18,830.2 <ref>[https://www.ilo.org/sites/default/files/wcmsp5/groups/public/@africa/@ro-abidjan/@ilo-lusaka/documents/genericdocument/wcms_888660.pdf 2022 Census of Population and Housing - Preliminary Report] (PDF)</ref>. [[Makao makuu]] ya wilaya yako [[Mwinilunga]]. == Tazama pia == *[[Ugatuzi nchini Zambia]] *[[Orodha ya miji ya Zambia]] == Marejeo == <references/> {{Mikoa ya Zambia}} {{mbegu-jio-Zambia}} [[Jamii:Mkoa wa Kaskazini-Magharibi (Zambia)]] [[Jamii:Wilaya za Zambia]] 4xz308ewoj1geyatpny9cslo3lffth1 Mababu wa Kitume 0 207151 1554751 1428485 2026-05-27T20:00:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554751 wikitext text/x-wiki {{multiple image|caption_align=center | total_width = 375  | image1 = Clemens Romanus.jpg | width1 = 700 | height1 = 828 | alt1 = | link1 = | caption1 = [[Papa Klementi I]]  | image2 = Ignatius_of_Antiochie,_poss._by_Johann_Apakass_(17th_c.,_Pushkin_museum).jpg | width2 = 700 | height2 = 828 | alt2 = | link2 = | caption2 = [[Ignas wa Antiokia]]  | image3 = Burghers michael saintpolycarp.jpg | width3 = 700 | height3 = 828 | alt3 = | link3 = | caption3 = [[Polikarpo Mtakatifu|Polikarpo wa Smirna]]  | image4 = Papias.png | width4 = 700 | height4 = 828 | alt4 = | link4 = | caption4 = [[Papia wa Hierapoli]]  | image5 = Quadratus of Athens from Apostolici.jpg | width5 = 700 | height5 = 828 | alt5 = | link5 = | caption5 = [[Kwadrato wa Athens]] }} '''Mababu wa Kitume''' walikuwa [[Ukristo|Wakristo]] [[Mwandishi|waandishi]] wa [[karne ya 1]] na [[karne ya 2|ya 2]] [[Baada ya Kristo|BK]] ambao wanashika nafasi ya pekee kati ya [[Babu wa Kanisa|Mababu wa Kanisa]] kutokana na ujirani wao na [[Mitume wa Yesu]], ambao baadhi yao waliweza kuwafahamu au walau waliathiriwa nao sana kupitia mtu aliyewafahamu <ref name=CathEn>{{Cite Catholic Encyclopedia|last=Peterson|first=John Bertram|wstitle=Apostolic Fathers|author-link=John Bertram Peterson}}</ref>. Ingawa baadhi ya [[maandishi]] yao yalitungwa wakati uleule wa [[Kitabu|vitabu]] kadhaa vya [[Agano Jipya]] na pengine yalitumika sana katika [[Kanisa]] la mwanzoni, hatimaye hayakupokewa katika [[Biblia ya Kikristo]] <ref>"Apostolic Fathers, The". In Cross, F. L., and Livingstone, E.A., eds. ''The Oxford Dictionary of the Christian Church''. Oxford University Press (1974).</ref>. ==Maandishi yao== {{div col|colwidth=25em}} *Barua zinazohusiana na [[Papa Klementi I]] **[[Barua ya kwanza ya Klementi]] **''[[Barua ya pili ya Klementi]]'' (wengi wanaona si ya kwake) *Barua saba za [[Ignas wa Antiokia]] *''[[Kifodini cha Ignas]]'' *[[Barua ya Polikarpo]] *''[[Kifodini cha Polikarpo]]'' *Mabaki ya maandishi ya [[Papia wa Hierapoli]] *Sehemu ndogo iliyobaki ya Apolojia ya [[Kwadrato wa Athens]] *''[[Didake]]'' *''[[Barua ya Barnaba]]'' *''[[Barua kwa Diogneto]]''<ref>Some editors place the Epistle to Diognetus among the apologetic writings, rather than among the Apostolic Fathers (Stevenson, J. ''A New Eusebius'' SPCK (1965) p. 400).</ref> *[[Mchungaji (kitabu)|Mchungaji]], kazi ya [[Herma]] {{div col end}} Baadhi wanakubali pia [[Tenzi za Solomoni]] kama maandishi ya mwanafunzi wa [[Mtume Yohane]] ya katikati ya karne ya 1.<ref>{{cite journal | jstor=27900527 | title=The Disciples of John and the Odes of Solomon | last1=Smith | first1=Preserved | journal=The Monist | year=1915 | volume=25 | issue=2 | pages=161–199 | doi=10.5840/monist191525235 | url=https://zenodo.org/record/1590583 }}</ref> ==Matoleo ya kitaalamu== * The Apostolic Fathers. Vol. 1. I Clement. II Clement. Ignatius. Polycarp. Didache. Barnabas. [[Loeb Classical Library]]. Cambridge: [[Harvard University Press]], 1912 [[Kirsopp Lake]] * The Apostolic Fathers. Vol. 2. Shepherd of Hermas. Martyrdom of Polycarp. Epistle to Diognetus. [[Loeb Classical Library]]. Cambridge: Harvard University Press, 1913 [[Kirsopp Lake]] * The Apostolic Fathers. Vol. 1. I Clement. II Clement. Ignatius. Polycarp. Didache. [[Loeb Classical Library]]. Cambridge: Harvard University Press, 2003 [[Bart Ehrman]] (replaced Lake) * The Apostolic Fathers. Vol. 2. Epistle of Barnabas. Papias and Quadratus. Epistle to Diognetus. The Shepherd of Hermas. [[Loeb Classical Library]]. Cambridge: Harvard University Press, 2005 [[Bart Ehrman]] (replaced Lake) *The Apostolic Fathers: Greek Texts and English Translations. 3rd Edition. Grand Rapids: Baker, 2007 [[Michael W. Holmes|Michael Holmes]] *Die Apostolischen Väter. Tübingen: Mohr Siebeck, 1992 Andreas Lindemann and Henning Paulsen (German) == Marejeo == {{marejeo}} ==Viungo vya nje== *{{Cite EB1911|wstitle=Apostolic Fathers|volume=2|pages=201–204|first=James Vernon|last=Bartlet}} This contains a more detailed exegesis of the writings. *[http://www.lcms.org/ca/www/cyclopedia/02/display.asp?t1=a&word=APOSTOLICFATHERS Apostolic Fathers] in the Christian Cyclopedia *[https://sites.google.com/site/sblapostolicfathers/ SBL Apostolic Fathers Section] {{mbegu-Ukristo}} [[Jamii:Mababu wa Kanisa]] kkzxtlpma2cl584lawf43d2tpi3ckan Mapinduzi ya Kitaifa ya Slovakia 0 207827 1554344 1432758 2026-05-27T18:54:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554344 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} [[File:Jozef Tiso on Nový svet (1941).png|thumb|[[Jozef Tiso]], Rais wa Slovakia na kiongozi wa chama cha Hlinka (Ludak).s)]] [[File:Slovak Republic (1942).svg|thumb|Jamhuri ya Kislovakia barani Ulaya (1942)]] '''Mapinduzi ya Kitaifa ya Slovakia''' (kwa Kislovakia: ''Slovenské národné povstanie'', SNP) ulikuwa uasi mkubwa wa kijeshi na kiraia dhidi ya serikali ya [[Jamhuri ya Kislovakia (1939–1945)]] iliyokuwa inashirikiana na [[Dola la Tatu|Ujerumani ya Kinazi]] wakati wa [[Vita Kuu vya Pili vya Dunia|Vita ya Pili ya Dunia]]. Uasi huu ulizinduliwa tarehe 29 Agosti 1944, ukiwa na lengo la kuondoa utawala wa kifashisti na kurejesha uhuru wa Slovakia kama taifa huru au sehemu ya [[Chekoslovakia|Czechoslovakia]] iliyounganishwa tena. == Historia ya awali == Baada ya Czechoslovakia kugawanywa na [[Mkataba wa Munich]] na baadaye kuvamiwa na Ujerumani mwaka 1939, Slovakia iligeuka kuwa serikali tegemezi ya Wanazi chini ya uongozi wa [[Jozef Tiso]]. Serikali hiyo ilishiriki moja kwa moja katika vita dhidi ya [[Umoja wa Kisovyeti]], pamoja na kutekeleza sera za ubaguzi, ukiwemo usafirishaji wa Wayahudi kuelekea kwenye kambi za mateso. Kadri vita vilivyoendelea, upinzani wa ndani ulianza kuimarika, ukijumuisha wanajeshi waliokuwa wakipinga utawala wa Tiso, wapinzani wa kisiasa, na mashirika ya kijamaa. == Mipango ya mapinduzi == Mipango ya mapinduzi iliongozwa na Jeshi la Kupinga Unazi lililoitwa Jeshi la Kitaifa la Slovakia. Jenerali [[Ján Golian]] alikuwa mratibu mkuu wa awali, akifuatiwa na [[Rudolf Viest]]. Malengo yao yalikuwa: * Kupindua serikali ya Tiso * Kusaidia vikosi vya Kisovyeti vinavyokaribia * Kuwapokea washirika kutoka nchi za Magharibi == Mlipuko wa mapinduzi == Mapinduzi yalizinduliwa rasmi tarehe 29 Agosti 1944 kutoka mji wa [[Banská Bystrica]], ambako lilianzishwa makao makuu ya waasi. Maeneo makubwa ya kati ya Slovakia yalichukuliwa kwa muda, na serikali ya mapinduzi ikaanza kufanya kazi. Vikosi vya Ujerumani vilijibu kwa haraka, vikitumia wanajeshi waliopitia mapambano ya mstari wa mbele, na kulazimisha wanamapinduzi kurudi katika vita vya msituni. == Ushiriki wa vikosi vya nje == Mapinduzi yalipata msaada wa moja kwa moja kutoka: * Umoja wa Kisovyeti – walituma vikosi vya anga na washauri * Wapolandi wa Jeshi la Armia Krajowa * Washirika wa Kižidi na wa Kikomunisti Hata hivyo, msaada wa kijeshi haukuwahi kufika kwa kiwango kilichotarajiwa, hasa kwa sababu ya tofauti za kijiografia na kisiasa kati ya washirika. == Kushindwa kwa mapinduzi == Mnamo Oktoba 1944, vikosi vya Ujerumani vilifanikiwa kukandamiza harakati hizo, wakiteka tena Banská Bystrica mnamo tarehe 27 Oktoba. Hata hivyo, harakati za wapiganaji wa msituni ziliendelea hadi mwisho wa vita mwezi Mei 1945. == Matokeo == Ingawa mapinduzi yalishindwa kijeshi, yalikuwa na athari zifuatazo: * Yalizua hamasa ya kitaifa ya upinzani dhidi ya Wanazi * Yalitoa msingi wa kihistoria kwa hadhi ya Slovakia kama taifa la kupinga ufashisti * Viongozi wake walikumbukwa kama mashujaa wa taifa * Yalithibitisha udhaifu wa serikali ya Tiso na kuongeza shinikizo kwa Nazi == Muhtasari == {| class="wikitable" |+ Muhtasari wa Mapinduzi ya Kitaifa ya Slovakia |- ! Kipengele !! Maelezo |- | Tarehe || 29 Agosti – 27 Oktoba 1944 |- | Mahali || Slovakia (hususan Banská Bystrica) |- | Washiriki wakuu || Wanamapinduzi wa Slovakia, Umoja wa Kisovyeti, Nazi Ujerumani |- | Viongozi wa Mapinduzi || Ján Golian, Rudolf Viest |- | Sababu || Upinzani dhidi ya serikali ya Tiso na ushirikiano wake na Kinazi |- | Matokeo || Ushindi wa muda wa Nazi, kuendelea kwa upinzani hadi 1945 |- | Urithi || Kuheshimiwa kama alama ya uzalendo wa Slovakia |} == Tazama pia == * [[Jamhuri ya Kislovakia (1939–1945)]] * [[Vita Kuu ya Pili ya Dunia]] * [[Ján Golian]] * [[Rudolf Viest]] * [[Umoja wa Kisovyeti]] * [[Banská Bystrica]] == Viungo vya nje == * [https://www.muzeumsnp.sk/ Tovuti rasmi ya Makumbusho ya Mapinduzi ya Kitaifa ya Slovakia] [[Jamii:Historia ya Ulaya]] khnp02yxh8naltb7ao1v2zpmf2w4pdx Wellingara 0 207887 1554637 1432949 2026-05-27T19:42:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554637 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[jamhuri]] ya [[Gambia]]. Una wakazi 16,116 ([[2013]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Gambia]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Gambia]] d06lpikr8q1tjio0birct6crnqlfpnm Siguiri 0 207902 1554087 1432965 2026-05-27T18:13:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554087 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[jamhuri]] ya [[Guinea]]. Una wakazi 127,492 ([[2014]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Guinea]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Guinea]] nh7akzo4kc83eiodxvascsie5r74gzu Canchungo 0 207920 1554275 1433084 2026-05-27T18:43:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554275 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[jamhuri]] ya [[Guinea Bisau]]. Una wakazi 12,044 (kadiri ya [[sensa]] ya mwaka [[2009]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Guinea-Bissau]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Guinea Bisau]] os86tk2102ex4e5jkmr309bpzfdrvws Arta, Jibuti 0 207934 1554755 1433146 2026-05-27T20:00:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554755 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[jamhuri]] ya [[Jibuti]]. Una wakazi 11,221 ([[sensa]] ya mwaka [[2024]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Jibuti]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Jibuti]] 75p2s78741ierimydqpc1w0rakscw1x Guiglo (mji) 0 207961 1553964 1433189 2026-05-27T17:53:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553964 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Guiglo''' ni [[mji]] wa [[jamhuri]] ya [[Cote d'Ivoire]]. Una wakazi 113,796 (kadirio la mwaka [[2014]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Cote d'Ivoire]] {{mbegu-jio-Cote d'Ivoire}} [[Jamii:Miji ya Cote d'Ivoire]] jqh1uxki3e6ik7glj2vyrgt2it6d4f9 Teyateyaneng 0 207976 1554226 1433225 2026-05-27T18:36:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554226 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Lesotho]] wenye wakazi 77,115 ([[sensa]] ya mwaka 2016). == Tazamia pia == * [[Orodha ya miji ya Lesotho]] {{Mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Lesotho]] 7sjs2sz6hj0xq13dtwfopcvb5p9z4kc Koro, Mali 0 208018 1554118 1433283 2026-05-27T18:18:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554118 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Koro''' ni [[mji]] wa [[Mali]] wenye wakazi 62,681 ([[sensa]] ya mwaka 2009). == Tazamia pia == * [[Orodha ya miji ya Mali]] {{Mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Mali]] rmrpkfyjl8yyszct1rt1g971dxmkroq Pelengana 0 208025 1554710 1433290 2026-05-27T19:53:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554710 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Mali]] wenye wakazi 56,259 ([[sensa]] ya mwaka 2009). == Tazamia pia == * [[Orodha ya miji ya Mali]] {{Mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Mali]] 2uyucmxn64wdvl2hvj05zg3qx0deafx Tintane 0 208074 1554292 1433411 2026-05-27T18:46:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554292 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Mauritania]]. Wakati wa [[sensa]] ya mwaka [[2013]] [[idadi]] ya wakazi ilikuwa watu 16,067 <ref>{{cite web| url = http://citypopulation.de/Mauritania-Cities.html| title = Mauritania: Regions, Cities & Urban Localites - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information}}</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Mauritania]] == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Mauritania]] bsi2a2f5qltocjs4kd7dnx0oz3ioepj Guidanroumdji 0 208257 1554881 1434107 2026-05-27T20:21:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554881 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] ambao upo [[Niger]] wenye wakazi 17,525 katika [[sensa]] ya [[mwaka]] [[2012]] <ref>[http://www.citypopulation.de/Niger.html Population figures from citypopulation.de], citing [http://www.stat-niger.org/ (2001) Institut National de la Statistique du Niger].</ref>. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Niger]] == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-jio-Afrika}} [[Jamii:Miji ya Niger]] bdfv58lxkmsut7nzg19mg8e6xffoyiw Umm Keddada 0 208339 1554800 1434259 2026-05-27T20:08:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554800 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Sudan]], [[jimbo]] la [[Darfur Kaskazini]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Sudan]] == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-jio-Sudan}} [[Jamii:Miji ya Sudan]] [[Jamii:Darfur Kaskazini]] t8mw9sytinyw122m5dxi04dwcb6wj65 Waterloo, Sierra Leone 0 208348 1554140 1434338 2026-05-27T18:21:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554140 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Waterloo''' ni [[mji]] wa [[Sierra Leone]]. [[Idadi]] ya wakazi ilikadiriwa kuwa 40,000 mwaka [[2015]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Sierra Leone]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Miji ya Sierra Leone]] hzc1fkkkxtqxghfdpvy0mtlqvc0ffgg Magburaka 0 208352 1554377 1434344 2026-05-27T19:00:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554377 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Sierra Leone]]. [[Idadi]] ya wakazi ilikadiriwa kuwa 16,313 mwaka [[2004]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Sierra Leone]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Miji ya Sierra Leone]] ke6f6sqpbhsgxxu1fu23b6mu6fwj8yb Kailahun 0 208355 1554519 1434348 2026-05-27T19:22:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554519 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Sierra Leone]]. [[Idadi]] ya wakazi ilikadiriwa kuwa 153,286 mwaka [[2015]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Sierra Leone]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Miji ya Sierra Leone]] jthq3ccpadqzo1583x6ch9msj2zk14n Kaima 0 208366 1554270 1434361 2026-05-27T18:43:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554270 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Sierra Leone]] [[Mashariki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Sierra Leone]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Miji ya Sierra Leone]] ga9dt5uux33hd1ptjqx33l00di3r82b Rokupr 0 208383 1554134 1434382 2026-05-27T18:20:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554134 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Sierra Leone]]. [[Idadi]] ya wakazi ilikadiriwa kuwa 9,285 mwaka [[2004]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Sierra Leone]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Miji ya Sierra Leone]] gvegk4skimvmpcgt9zlj4ky2t73om0k Tongo, Sierra Leone 0 208389 1554591 1434388 2026-05-27T19:34:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554591 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Tongo''' ni [[mji]] wa [[Sierra Leone]] [[Mashariki]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Sierra Leone]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Miji ya Sierra Leone]] fta3veon1u8ohsv51izvof56oqtc3hp Zorzor 0 208403 1554813 1434402 2026-05-27T20:10:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554813 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Liberia]]. [[Idadi]] ya wakazi ilikadiriwa kuwa 5,131 mwaka [[2008]]. ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Liberia]] {{mbegu-jio-Afrika}} [[Category:Miji ya Liberia]] c68y7cmb050z51lawwtd4jp2q21s5w0 Wikipedia:Mradi wa Nchi 4 208508 1553700 1551316 2026-05-27T12:38:31Z Gayle-Bot 78697 Sasisha Takwimu za mradi 1553700 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-27) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-27)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 678 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 144 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2906 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1047 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2127 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 537 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 485 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 497 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 148 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 256 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1077 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 357 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 178 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 732 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 217 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 843 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 426 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 159 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 189 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 184 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 186 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 153 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 277 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 254 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 444 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 93 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 200 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 490 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 156 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 261 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 210 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 161 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 187 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 206 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 166 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 232 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 197 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 62 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 124 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 114 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 351 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 291 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 139 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 123 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 116 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 221 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 176 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 126 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 164 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 416 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 175 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 149 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 135 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 115 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 136 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 33 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 43 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 69 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 50 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 61 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 39 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 22 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 30 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 46 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 29959 || ↓ -7.8% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 173.2 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2906 || ↓ -3.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1077 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1047 || ↓ -17.5% |- | 4 || [[Uingereza]] || 843 || ↑ +77.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 732 || ↑ +93.7% |- | 6 || [[Kenya]] || 678 || ↑ +5.6% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +8.4% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 537 || ↑ +14.3% |- | 9 || [[Burundi]] || 497 || ↓ -9.1% |- | 10 || [[San Marino]] || 490 || ↑ +2233.3% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 684 || 43.8% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.1% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} kl5aj7wg1ll7363tppmyjmsila3h8lj 1553704 1553700 2026-05-27T12:40:46Z Gayle-Bot 78697 #2.0 CAQI Bot updated with page views column 1553704 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-27) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-27)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 678 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 144 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2906 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1047 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2127 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 537 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 485 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 497 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 148 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 256 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1077 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 357 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 178 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 732 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 217 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 843 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 426 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 159 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 189 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 184 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 186 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 153 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 277 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 254 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 444 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 93 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 200 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 490 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 156 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 261 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 210 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 161 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 187 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 206 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 166 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 232 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 197 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 62 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 124 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 114 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 351 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 291 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 139 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 123 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 116 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 221 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 176 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 126 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 164 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 416 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 175 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 149 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 135 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 115 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 136 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 33 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 43 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 69 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 50 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 61 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 39 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 22 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 30 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 46 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 29959 || ↓ -7.8% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 173.2 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2906 || ↓ -3.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1077 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1047 || ↓ -17.5% |- | 4 || [[Uingereza]] || 843 || ↑ +77.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 732 || ↑ +93.7% |- | 6 || [[Kenya]] || 678 || ↑ +5.6% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +8.4% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 537 || ↑ +14.3% |- | 9 || [[Burundi]] || 497 || ↓ -9.1% |- | 10 || [[San Marino]] || 490 || ↑ +2233.3% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 684 || 43.8% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.1% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} lzk52tfhntlrwf1v5cs9xrwr9fkj8ji 1554943 1553704 2026-05-27T23:05:06Z Gayle-Bot 78697 Sasisha Takwimu za mradi 1554943 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-27) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-27)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 678 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 144 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2906 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1047 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2127 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 537 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 485 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 497 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 148 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 256 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1077 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 357 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 178 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 732 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 217 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 843 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 426 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 159 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 189 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 184 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 186 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 153 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 277 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 254 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 444 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 93 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 200 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 490 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 156 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 261 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 210 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 161 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 187 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 206 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 166 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 232 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 197 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 62 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 124 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 114 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 351 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 291 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 139 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 123 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 116 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 221 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 176 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 126 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 164 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 416 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 175 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 149 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 135 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 115 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 136 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 33 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 43 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 69 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 50 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 61 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 39 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 22 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 30 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 46 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 29960 || ↓ -7.8% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 173.2 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2906 || ↓ -3.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1077 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1047 || ↓ -17.5% |- | 4 || [[Uingereza]] || 843 || ↑ +77.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 732 || ↑ +93.7% |- | 6 || [[Kenya]] || 678 || ↑ +5.6% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +8.4% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 537 || ↑ +14.3% |- | 9 || [[Burundi]] || 497 || ↓ -9.1% |- | 10 || [[San Marino]] || 490 || ↑ +2233.3% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 684 || 43.8% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.1% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} eqsd9y261c5yosl4c49pndxnl44xg0p 1554944 1554943 2026-05-27T23:06:04Z Gayle-Bot 78697 #2.0 CAQI Bot updated with page views column 1554944 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-27) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-27)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 678 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 144 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2906 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1047 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2127 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 537 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 485 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 497 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 148 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 256 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1077 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 357 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 178 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 732 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 217 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 843 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 426 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 159 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 189 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 184 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 186 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 153 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 277 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 254 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 444 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 93 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 200 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 282 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 490 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 156 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 261 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 210 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 161 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 187 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 206 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 166 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 232 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 197 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 62 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 124 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 114 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 352 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 291 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 139 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 123 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 423 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 116 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 221 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 176 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 126 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 164 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 416 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 175 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 149 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 135 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 115 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 101 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 136 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 33 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 43 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 69 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 50 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 91 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 54 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 35 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 61 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 39 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 13 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 22 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 30 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 132 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 46 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 8 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 18 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 29960 || ↓ -7.8% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 173.2 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2906 || ↓ -3.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1077 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1047 || ↓ -17.5% |- | 4 || [[Uingereza]] || 843 || ↑ +77.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 732 || ↑ +93.7% |- | 6 || [[Kenya]] || 678 || ↑ +5.6% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +8.4% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 537 || ↑ +14.3% |- | 9 || [[Burundi]] || 497 || ↓ -9.1% |- | 10 || [[San Marino]] || 490 || ↑ +2233.3% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 684 || 43.8% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.1% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} rl0k4uacqhd9xrwsywv3x3orkpwfcpu 1555043 1554944 2026-05-28T04:02:11Z Gayle-Bot 78697 #2.0 CAQI Bot updated with page views column 1555043 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-28) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-28)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#228B22; color:white" | 712 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 158 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2917 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1016 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2110 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 552 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 288 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 436 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 481 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 503 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1063 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 369 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 173 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 745 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 225 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 855 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 432 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 106 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 180 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 353 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 274 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 449 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 198 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 493 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 107 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 263 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 216 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 90 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 138 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 205 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 244 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 203 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 66 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 127 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 284 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 111 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 53 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 295 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 122 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 425 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 119 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 222 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 147 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 110 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 414 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 120 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 143 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 67 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 96 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 117 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 70 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 81 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 38 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 60 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 170 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 20 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 14 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 29960 || ↓ -7.8% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 173.2 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2906 || ↓ -3.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1077 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1047 || ↓ -17.5% |- | 4 || [[Uingereza]] || 843 || ↑ +77.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 732 || ↑ +93.7% |- | 6 || [[Kenya]] || 678 || ↑ +5.6% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +8.4% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 537 || ↑ +14.3% |- | 9 || [[Burundi]] || 497 || ↓ -9.1% |- | 10 || [[San Marino]] || 490 || ↑ +2233.3% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 684 || 43.8% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.1% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} cf40on9lp7g7xn5047zp7h33udjhnin 1555048 1555043 2026-05-28T04:12:59Z Gayle-Bot 78697 Sasisha Takwimu za mradi 1555048 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-28) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-28)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#228B22; color:white" | 712 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 158 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2917 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1016 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2110 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 552 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 288 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 436 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 481 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 503 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1063 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 369 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 173 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 745 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 225 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 855 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 432 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 106 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 180 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 353 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 274 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 449 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 198 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 493 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 107 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 263 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 216 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 90 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 138 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 205 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 244 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 203 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 66 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 127 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 284 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 111 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 53 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 295 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 122 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 425 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 119 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 222 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 147 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 110 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 414 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 120 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 143 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 67 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 96 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 117 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 70 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 81 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 38 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 60 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 170 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 20 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 14 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 30340 || ↓ -7.1% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 175.4 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2917 || ↓ -2.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1063 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1016 || ↓ -20.1% |- | 4 || [[Uingereza]] || 855 || ↑ +83.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 745 || ↑ +92.5% |- | 6 || [[Kenya]] || 712 || ↑ +10.7% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +9.1% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 552 || ↑ +16.5% |- | 9 || [[Burundi]] || 503 || ↓ -9.0% |- | 10 || [[San Marino]] || 493 || ↑ +2247.6% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 684 || 43.8% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.1% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} ejmvvmpb75hs0t5egymyh3j7fem6mw3 1555218 1555048 2026-05-28T10:13:48Z Gayle-Bot 78697 #2.0 CAQI Bot updated with page views column 1555218 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-28) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-28)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#228B22; color:white" | 712 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 158 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2917 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1016 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2110 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 552 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 288 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 436 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 481 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 503 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1063 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 369 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 173 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 745 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 225 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 855 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 432 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 106 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 180 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 353 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 274 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 449 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 198 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 493 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 107 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 263 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 216 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 90 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 138 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 205 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 244 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 203 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 66 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 127 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 284 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 111 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 53 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 295 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 122 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 425 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 119 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 222 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 147 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 110 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 414 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 120 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 143 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 67 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 96 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 117 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 70 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 81 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 38 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 60 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 170 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 20 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 14 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 30340 || ↓ -7.1% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 175.4 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2917 || ↓ -2.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1063 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1016 || ↓ -20.1% |- | 4 || [[Uingereza]] || 855 || ↑ +83.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 745 || ↑ +92.5% |- | 6 || [[Kenya]] || 712 || ↑ +10.7% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +9.1% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 552 || ↑ +16.5% |- | 9 || [[Burundi]] || 503 || ↓ -9.0% |- | 10 || [[San Marino]] || 493 || ↑ +2247.6% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 684 || 43.8% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.1% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} 94we2fb1uj7g0ra8umkq07hqcw13zj3 1555219 1555218 2026-05-28T10:16:32Z Gayle-Bot 78697 Sasisha Takwimu za mradi 1555219 wikitext text/x-wiki {{Redirect|WP:Mradi/Nchi|maelezo kuhusu nchi|nchi}} {{Kigezo:Mradi/Nchi}} == Yaliyomo == <div style="margin: 1em 0; background-color:#E0F8E0; border: 1px solid #a2a9b1; padding: 12px 16px; border-radius: 2px; border-left: 5px solid #a2a9b1; line-height: 1.6;"> Kuna mradi mpya wa kujadili majina ya makala za nchi katika Kiswahili. Ili kushiriki, angalia [[WP:Mradi wa Nchi/Majina ya Nchi]]. [[Mtumiaji:Gayle157|<div style="display: inline; font-family: 'Georgia', serif; color: #4A90E2;">'''<i>Gayle157<sup>2.0</sup></i>'''</div>]] ([[Mtumiaji:Gayle157|Mtumiaji]]) 13:46, 14 Mei 2026 (UTC) </div> == Mwongozo == ===Sanduku/Jedwali la taarifa=== '''Sanduku la taarifa''' kwa kawaida huonekana kando ya makala katika mwonekano wa [[kompyuta]], ilhali katika mwonekano wa simu huenda likaonekana baada ya aya ya kwanza ya utangulizi. Hutoa muhtasari mfupi wa mambo muhimu kuhusu nchi na husaidia wasomaji kuelewa kwa haraka taarifa muhimu zaidi. Katika [[Wikipedia ya Kiswahili]], sanduku la taarifa la kawaida linalotumiwa kwa makala za nchi ni '''<nowiki>{{Jedwali la nchi}}</nowiki>'''. Ni muhimu kujumuisha [[tarehe]] na marejeo kwa data zote za kihalisi ili masasisho yaweze kufanywa kwa urahisi na kwa usahihi. Sanduku la taarifa linapaswa kuwa na angalau vigezo 20 pale inapowezekana. ===Utangulizi=== {{Main|Wikipedia:Sehemu ya Utangulizi}} Sehemu hii hutoa muhtasari wa jumla wa nchi na kufupisha mambo makuu yanayoshughulikiwa katika makala. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu zifuatazo: ====Aya ya Utangulizi==== Hii ndiyo aya ya kwanza ya makala. Inapaswa kuwa na maelezo muhimu zaidi, kama vile [[jina rasmi]], nchi jirani, idadi ya watu, ukubwa wa eneo la [[jiografia|kijiografia]], jiji kubwa zaidi, [[mji mkuu]], na [[lugha rasmi]]. Huenda pia ikajumuisha maelezo mafupi kuhusu kile ambacho nchi hiyo inajulikana nacho. Aya ya mwanzo inapaswa kuwa wazi, rahisi, na iliyoandikwa vizuri, na kwa kawaida inapaswa kuwa na ukubwa wa takribani baiti 500 hadi 800. Mfano: </br> {{Blockquote| '''Kanada''', ni [[nchi]] iliyoko katika [[Amerika ya Kaskazini]]. Inapakana na [[Bahari ya Atlantiki]] mashariki, [[Bahari ya Pasifiki]] magharibi, [[Bahari ya Aktiki]] kaskazini, na [[Marekani]] bara kusini. Kanada ina idadi ya wakazi takriban milioni 41 mwaka 2025 na kuwa ya 37 duniani kwa idadi ya watu, huku ikiwa na eneo la pili kubwa zaidi duniani baada ya [[Urusi]]. Mji mkuu ni [[Ottawa]], na jiji kubwa zaidi ni [[Toronto]], likifuatiwa na [[Montreal]] na [[Vancouver]]. Lugha rasmi ni [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]], na Kanada inajulikana kwa msitu na maziwa yake mengi, mfumo wa [[siasa|kisiasa]] wa [[demokrasia|kidemokrasia]] wa kifederali, utofauti wa [[Utamaduni|kitamaduni]], viwango vya juu vya maisha, na kuwa miongoni mwa mataifa tajiri na yenye ushawishi mkubwa duniani.}} ====Aya zinazofuata==== Aya hizi zinapaswa kuendelea kufupisha nchi kwa kuzungumzia kwa ufupi mada kama [[historia]], [[jiografia]], [[uchumi]], [[siasa]], na maendeleo ya sasa. Zinapaswa kubaki fupi na zenye taarifa muhimu, bila kuwa ndefu kupita kiasi. Kwa hakika, kunapaswa kuwa na angalau aya mbili na zisizozidi nne katika sehemu ya utangulizi ili kudumisha usomaji rahisi na kuboresha urambazaji. Hakuna picha zinazopaswa kuwekwa katika sehemu hii. ===Mwili=== Hii ndiyo sehemu kuu ya makala na ina taarifa za kina kuhusu nchi. Kwa kawaida hugawanywa katika sehemu kuu zilizopangwa kwa mpangilio wa kimantiki. Mwili unapaswa kuwa na maudhui ya kutosha ili kuwa na manufaa, lakini haupaswi kuwa mrefu kupita kiasi au kumchosha msomaji. Picha zinazohusiana zinaweza kuongezwa katika kila sehemu ili kuboresha uwazi na uwasilishaji. ====Asili ya jina==== Sehemu hii inaeleza chanzo na maana ya jina la nchi. ====Historia==== Hii kwa kawaida ndiyo sehemu kuu ya kwanza ya mwili na inashughulikia matukio makuu ya kihistoria ya nchi. Inaweza kugawanywa katika sehemu ndogo kama vile historia ya awali, historia ya mwanzo, kipindi cha ukoloni, uhuru, na kuundwa kwa taifa la kisasa. ====Jiografia==== Sehemu hii ina taarifa kuhusu sifa za kijiografia za nchi, ikiwa ni pamoja na [[topografia]], [[hali ya hewa]], mifumo ya maji, maeneo asilia, na sifa nyingine za kijiografia. Husaidia wasomaji kuelewa mahali nchi ilipo na mazingira yake ya asili. ====Demografia==== Sehemu hii inawasilisha taarifa za kitakwimu kuhusu idadi ya watu. Huenda ikajumuisha [[Kabila]], [[dini]], [[lugha]], usambazaji wa watu, miji, na data nyingine zinazohusiana. ====Uchumi==== Sehemu hii inaeleza hali ya kiuchumi ya nchi, katika historia na wakati wa sasa. Huenda ikahusu [[Pato la taifa]] (GDP), ukuaji wa uchumi, ajira, [[umaskini]], [[viwanda]], [[biashara]], na vyanzo vikuu vya mapato. ====Serikali na siasa==== Sehemu hii inaeleza mfumo wa sasa wa kisiasa na muundo wa serikali ya nchi. Huenda pia ikajadili aina za awali za serikali, historia ya kisiasa, na changamoto kuu za kisiasa. ====Utamaduni==== Sehemu hii inashughulikia maisha ya kitamaduni ya nchi, ikijumuisha [[mila]], [[chakula|vyakula]], [[muziki]], [[fasihi]], [[sanaa]], [[dini]], na alama za kitaifa. ====Tazama pia==== Sehemu hii ina viungo vya makala zinazohusiana na mada husika. ====Marejeo==== Sehemu hii inaorodhesha vyanzo vilivyotumiwa katika makala. Huenda ikajumuisha nukuu za marejeo, bibliografia, na usomaji zaidi inapofaa. ====Viungo vya nje==== Sehemu hii hutoa viungo vya tovuti rasmi na nyenzo nyingine za nje zilizoaminika zinazohusiana na nchi hiyo. == Makala == {{Chati ya duara | caption= CAQI (2026-05-28) | label1 = Makala Bora | value1 = 7 | color1= green | label2 = Makala Nzuri | value2 = 9 | color2= yellow | label3 = Makala Msingi | value3 = 58 | color3= orange | label4 = Makala ya Chini | value4 = 74 | color4= lightblue | label5 = Mbegu | value5 = 28 | color5= red }} {| class="wikitable sortable" ! Nchi ! CAQI (2026-05-28)<br /> ! Mitazamo (siku 30)<br /> |- | colspan="3" style="background-color:green" | Makala Bora |- | [[Kenya]] | 9.44 | style="background-color:#228B22; color:white" | 712 |- | [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] | 9.31 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 670 |- | [[Ghana]] | 8.93 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 158 |- | [[Tanzania]] | 8.80 | style="background-color:#006400; color:white" | 2917 |- | [[Marekani]] | 8.76 | style="background-color:#006400; color:white" | 1016 |- | [[Jumuiya ya Afrika Mashariki|EAC]] | 8.25 | style="background-color:#006400; color:white" | 2110 |- | [[Afrika Kusini]] | 8.09 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 552 |- | colspan="3" style="background-color:yellow" | Makala Nzuri |- | [[Hispania]] | 7.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 288 |- | [[Ethiopia]] | 7.58 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 436 |- | [[Urusi]] | 7.54 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 481 |- | [[Burundi]] | 7.36 | style="background-color:#3CB371; color:white" | 503 |- | [[Sudan Kusini]] | 7.28 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Nigeria]] | 7.26 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Irani]] | 7.16 | style="background-color:#006400; color:white" | 1063 |- | [[Australia]] | 7.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 369 |- | [[Somalia]] | 7.09 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 173 |- | colspan="3" style="background-color:orange" | Makala Msingi |- | [[Senegal]] | 6.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Ufaransa]] | 6.68 | style="background-color:#228B22; color:white" | 745 |- | [[Italia]] | 6.23 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 225 |- | [[Falme za Kiarabu]] | 6.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 209 |- | [[Laos]] | 5.95 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Uingereza]] | 5.93 | style="background-color:#228B22; color:white" | 855 |- | [[Jamhuri ya Watu wa China]] | 5.59 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 432 |- | [[Rwanda]] | 5.49 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 252 |- | [[Korea Kaskazini]] | 5.44 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 160 |- | [[Mali]] | 5.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Korea Kusini]] | 5.34 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 190 |- | [[Ufini]] | 5.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 106 |- | [[Uswisi]] | 5.17 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 180 |- | [[Israeli]] | 5.15 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 353 |- | [[Ufalme wa Muungano]] | 5.05 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Ujerumani]] | 4.83 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 274 |- | [[Niger]] | 4.79 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Misri]] | 4.78 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 264 |- | [[Uganda]] | 4.78 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 449 |- | [[Afghanistan]] | 4.70 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Shelisheli]] | 4.68 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 198 |- | [[Japani]] | 4.66 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 279 |- | [[San Marino]] | 4.63 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 493 |- | [[Chad]] | 4.59 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 152 |- | [[Austria]] | 4.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Kamerun]] | 4.47 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 107 |- | [[Vatikani]] | 4.43 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 263 |- | [[Gine Bisau]] | 4.41 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 216 |- | [[Ukraini]] | 4.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 90 |- | [[Sudan]] | 4.39 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 138 |- | [[Uswidi]] | 4.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 165 |- | [[Uholanzi]] | 4.26 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 181 |- | [[Kanada]] | 4.17 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 205 |- | [[Kamboja]] | 4.14 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 87 |- | [[Moroko]] | 4.13 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Uhindi]] | 4.08 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 244 |- | [[Malawi]] | 4.05 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 203 |- | [[Pakistani]] | 3.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Ubelgiji]] | 3.92 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 112 |- | [[Udeni]] | 3.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 66 |- | [[Burkina Faso]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 127 |- | [[Ugiriki]] | 3.84 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 284 |- | [[Vietnam]] | 3.84 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 111 |- | [[Bulgaria]] | 3.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Ureno]] | 3.79 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 346 |- | [[Isilandi]] | 3.77 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 53 |- | [[Msumbiji]] | 3.76 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 295 |- | [[Aljeria]] | 3.73 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Kazakhstan]] | 3.65 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Malta]] | 3.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Indonesia]] | 3.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 122 |- | [[Singapuri]] | 3.63 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uturuki]] | 3.62 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 425 |- | [[Papua Guinea Mpya]] | 3.61 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Eritrea]] | 3.60 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 92 |- | [[Uthai]] | 3.58 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Angola]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 109 |- | [[Hong Kong]] | 3.52 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 119 |- | colspan="3" style="background-color:lightblue" | Makala ya Chini |- | [[Bhutan]] | 3.46 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 41 |- | [[Fiji]] | 3.46 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Madagaska]] | 3.45 | style="background-color:#C8E6C9; color:black" | 222 |- | [[Ufalme wa Udeni]] | 3.44 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Palestina]] | 3.43 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Cabo Verde]] | 3.38 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Jamhuri ya Afrika ya Kati]] | 3.38 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Syria]] | 3.35 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 128 |- | [[Latvia]] | 3.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Myanmar]] | 3.23 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 86 |- | [[Botswana]] | 3.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Komori]] | 3.20 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 147 |- | [[Liberia]] | 3.16 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 88 |- | [[Eswatini]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 174 |- | [[Morisi]] | 3.11 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 110 |- | [[Jibuti]] | 3.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Omani]] | 3.04 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Polandi]] | 3.03 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 140 |- | [[Zambia]] | 3.02 | style="background-color:#90EE90; color:black" | 414 |- | [[Zimbabwe]] | 3.02 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Kosovo]] | 2.99 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 51 |- | [[Benin]] | 2.93 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Brunei]] | 2.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Qatar]] | 2.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 94 |- | [[Jamhuri ya Kongo]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 146 |- | [[Saudia]] | 2.90 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 120 |- | [[Gine ya Ikweta]] | 2.89 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 65 |- | [[Hungaria]] | 2.88 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 150 |- | [[Lesotho]] | 2.88 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Nyuzilandi]] | 2.86 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 75 |- | [[Sierra Leone]] | 2.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 72 |- | [[Eire]] | 2.80 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Liechtenstein]] | 2.78 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 143 |- | [[Gabon]] | 2.74 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 76 |- | [[Azerbaijan]] | 2.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kroatia]] | 2.68 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | [[Slovenia]] | 2.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Namibia]] | 2.65 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 137 |- | [[Tunisia]] | 2.64 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Ufilipino]] | 2.64 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Kodivaa]] | 2.60 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Jamhuri ya China]] | 2.54 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 100 |- | [[Moldova]] | 2.52 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Bahrain]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Norwei]] | 2.51 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 84 |- | [[Luxemburg]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 99 |- | [[Romania]] | 2.49 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Masedonia Kaskazini]] | 2.48 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 134 |- | [[Yordani]] | 2.48 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 57 |- | [[Mongolia]] | 2.42 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 162 |- | [[Belarus]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 73 |- | [[Serbia]] | 2.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 31 |- | [[Turkmenistan]] | 2.41 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 67 |- | [[Gambia]] | 2.39 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 80 |- | [[Iraki]] | 2.37 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 105 |- | [[Nepal]] | 2.37 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Timor ya Mashariki]] | 2.34 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Tuvalu]] | 2.33 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 141 |- | [[Sri Lanka]] | 2.32 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 77 |- | [[Yemen]] | 2.32 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Andorra]] | 2.30 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 118 |- | [[Kirgizia]] | 2.26 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Sao Tome na Principe]] | 2.23 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 177 |- | [[Bangladesh]] | 2.22 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 79 |- | [[Bosnia na Herzegovina]] | 2.22 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Libya]] | 2.22 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 108 |- | [[Armenia]] | 2.19 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 96 |- | [[Welisi]] | 2.14 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 37 |- | [[Ucheki]] | 2.11 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 82 |- | [[Sahara ya Magharibi]] | 2.10 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 97 |- | [[Uzbekistan]] | 2.09 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Kuwait]] | 2.07 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 104 |- | [[Malaysia]] | 2.06 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 83 |- | [[Kupro]] | 2.04 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 78 |- | colspan="3" style="background-color:red" | Mbegu |- | [[Visiwa vya Cook]] | 1.99 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 117 |- | [[Montenegro]] | 1.99 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |- | [[Nauru]] | 1.98 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 70 |- | [[Ossetia Kusini]] | 1.97 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Vanuatu]] | 1.96 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 48 |- | [[Togo]] | 1.95 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 95 |- | [[Albania]] | 1.92 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 63 |- | [[Mauritania]] | 1.91 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 89 |- | [[Samoa]] | 1.82 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Georgia]] | 1.72 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 81 |- | [[Polynesia ya Kifaransa]] | 1.71 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 10 |- | [[Lituanya]] | 1.69 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 56 |- | [[Gine]] | 1.67 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 38 |- | [[Niue]] | 1.66 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Abkhazia]] | 1.58 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Tajikistan]] | 1.55 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 60 |- | [[Maldivi]] | 1.53 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 102 |- | [[Palau]] | 1.53 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 19 |- | [[Visiwa vya Solomon]] | 1.51 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 34 |- | [[Gibraltar]] | 1.41 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 24 |- | [[Estonia]] | 1.40 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 32 |- | [[Guam]] | 1.40 | style="background-color:#FFA500; color:black" | 170 |- | [[Kiribati]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 20 |- | [[Visiwa vya Mariana ya Kaskazini]] | 1.38 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 49 |- | [[Samoa ya Marekani]] | 1.36 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 9 |- | [[Slovakia]] | 1.33 | style="background-color:#FF4444; color:white" | 74 |- | [[Visiwa vya Mariana]] | 1.25 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 14 |- | [[Tonga]] | 1.11 | style="background-color:#8B0000; color:white" | 26 |} ==Takwimu== ===Takwimu za Jumla=== {| class="wikitable" ! Vipimo !! Jumla !! Mabadiliko |- | Jumla ya Makala || 173 || — |- | Jumla ya Hariri (siku zote) || 34944 || — |- | Jumla ya Mitazamo (siku 30) || 30340 || ↓ -7.1% |- | Wastani wa Hariri kwa Makala || 202.0 || — |- | Wastani wa Mitazamo kwa Makala || 175.4 || — |} ===Makala 10 Zilizotazamwa Zaidi (siku 30)=== {| class="wikitable sortable" ! Nafasi !! Makala !! Mitazamo !! Mabadiliko |- | 1 || [[Tanzania]] || 2917 || ↓ -2.9% |- | 2 || [[Irani]] || 1063 || ↓ -7.6% |- | 3 || [[Marekani]] || 1016 || ↓ -20.1% |- | 4 || [[Uingereza]] || 855 || ↑ +83.1% |- | 5 || [[Ufaransa]] || 745 || ↑ +92.5% |- | 6 || [[Kenya]] || 712 || ↑ +10.7% |- | 7 || [[Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] || 670 || ↑ +9.1% |- | 8 || [[Afrika Kusini]] || 552 || ↑ +16.5% |- | 9 || [[Burundi]] || 503 || ↓ -9.0% |- | 10 || [[San Marino]] || 493 || ↑ +2247.6% |- |} ====Wahariri==== Wahariri kuu wa Mradi wa Nchi wa Wikipedia (siku 365) {| class="wikitable sortable" ! Namba !! Jina !! Hariri !! Asilimia |- | 1 || [[User:Gayle157|Gayle157]] || 682 || 43.7% |- | 2 || [[User:Gayle-Bot|Gayle-Bot]] || 393 || 25.2% |- | 3 || [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] || 136 || 8.7% |- | 4 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || 105 || 6.7% |- | 5 || [[User:Kozak2025|Kozak2025]] || 17 || 1.1% |- | 6 || [[User:~2025-60637-6|~2025-60637-6]] || 12 || 0.8% |- | 7 || [[User:~2025-61248-5|~2025-61248-5]] || 12 || 0.8% |- | 8 || [[User:Borisherman|Borisherman]] || 10 || 0.6% |- | 9 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || 8 || 0.5% |- | 10 || [[User:That Js Not Dead|That Js Not Dead]] || 8 || 0.5% |- |} sfysgx7uo3c7i6ga163cug54bproi66 Kampuni ya Nothing 0 211162 1554573 1441991 2026-05-27T19:31:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554573 wikitext text/x-wiki [[Faili:Nothing.svg|thumb|Nothing]] '''Nothing Technology Limited''' ni kampuni ya [[Uingereza]] inayotengeneza vifaa vya [[elektroniki]] kwa watumiaji, yenye makao yake makuu jijini [[London]]. Ilianzishwa na Carl Pei, mwanzilishi mwenza wa kampuni ya [[Kichina]] ya simu janja [[OnePlus]]. Muelekeo wa kampuni wakati wa kuanzishwa kwake ilikuwa ni kuunda vifaa vya elektroniki kwa watumiaji husika, uwazi, na muundo wa kipekee, ili kuboresha matumizi ya kila siku ya watumiaji.<ref>{{cite web|author=Mark Gurman|url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-01-16/phone-startup-nothing-raises-funding-crosses-1-billion-in-lifetime-sales|title=Phone Startup Nothing Raises Funding, Crosses $1 Billion in Lifetime Sales|publisher=Bloomberg|date=15 January 2025|access-date=15 January 2025|archive-date=16 January 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250116004428/https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-01-16/phone-startup-nothing-raises-funding-crosses-1-billion-in-lifetime-sales|url-status=live}}</ref> Mnamo tarehe [[25 Februari]] [[2019]], kampuni ilitangaza Teenage Engineering kama mshirika mwanzilishi, ambaye kwa kiasi kikubwa anahusika na mwonekano wa kiubunifu wa chapa hiyo na bidhaa zake. Miongoni mwa wawekezaji wa kampuni hii ni pamoja na Tony Fadell (aliyekuwa muundaji wa iPod), Casey Neistat (mwanablogu maarufu wa YouTube), GV (zamani Google Ventures), EQT Ventures, na Highland Europe. Bidhaa ya kwanza ya Nothing, ilikua ni ''Ear (1)'', ilizinduliwa tarehe [[27 Julai]] [[2021]]. Mwaka [[2024]], kampuni hii iliongeza mapato yake ya kila mwaka mara mbili hadi zaidi ya dola milioni 500, na kuvuka dola bilioni 1 katika mauzo ya jumla tangu kuanzishwa kwake.<ref>{{cite press release |title=Nothing phone (1) Coming Summer 2022 |url=https://www.nothing.tech/blogs/news/nothing-phone-1-coming-summer-2022 |date=23 March 2022}}</ref> The company also opened a physical retail store in London’s Soho district in December.<ref>{{cite web |last=Weatherbed |first=Jess |date=9 December 2022 |title=Take a look at Nothing's first permanent physical store |url=https://www.theverge.com/2022/12/9/23501497/nothing-store-opening-announcement-london}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-teknolojia}} [[Jamii: Teknolojia]] [[Jamii: Uchumi]] 57dyx2rq9xlvfle8pqj6l9lhuqdbb6j Papa Tawadros II 0 212274 1554646 1447070 2026-05-27T19:43:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554646 wikitext text/x-wiki [[Picha:Tawadros II.jpg|thumb|Papa Tawadros II.]] '''Papa Tawadros II''' (Papa Abba Theódōros II; البابا تواضروس الثانى: alizaliwa [[Damanhur]], 4 Novemba [[1952]]) ni [[Patriarki]] wa 118 wa [[Aleksandria]] katika [[Wakopti|Kanisa la Kiorthodoksi la Kikopti]] tangu tarehe 18 Novemba 2012 (9 [[Hathor (month)|Hathor]] 1729).<ref name=":0">{{cite news|title=Bishop Tawadros new pope of Egypt's Coptic Christians|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-20192922|access-date=4 November 2012|publisher=BBC News|date=4 November 2012}}</ref> == Marejeo == {{marejeo}} {{s-start}} {{s-bef|before=[[Pope Shenouda III of Alexandria|Shenouda III]]}} {{s-ttl|title=[[Papa wa Wakopti]]|years=2012–sasa}} {{s-inc}} {{s-end}} {{mbegu-Mkristo}} {{BD|1952|}} [[Category:Maaskofu]] [[Category:Wamonaki]] [[Category:Wakopti]] ah7d9mgp3f5dz4jz4r3yqdtj1g8b4ru Philip Kiptoo Tunoi 0 212819 1555050 1455262 2026-05-28T04:26:14Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555050 wikitext text/x-wiki '''Philip Kiptoo Tunoi''' ni [[wakili]] wa [[Kenya]] na [[Jaji]] mstaafu wa [[Mahakama]] ya Juu ya Kenya. Pia aliwahi kuhudumu kama Jaji wa Mahakama ya Haki ya [[Afrika Mashariki]]. ==Kazi== Jaji Tunoi ana shahada ya kwanza ya [[sheria]] kutoka Chuo Kikuu cha [[Dar es Salaam]], na shahada ya uzamili ya falsafa kutoka Chuo Kikuu cha [[Nairobi]].<ref name="justice">Hon. Justice P. K. Tunoi, Justice of the Supreme Court: http://kenyalaw.org/kl/index.php?id=3323 {{Wayback|url=http://kenyalaw.org/kl/index.php?id=3323 |date=20190823074015 }}</ref> Alitunukiwa Shahada ya Uzamivu (PhD) ya falsafa kutoka \[\[Chuo Kikuu cha Nairobi]] mwezi Desemba 2013.<ref>[http://philosophy.uonbi.ac.ke/node/901 The Hon. Justice Phillip Kiptoo Tunoi, Judge of the Supreme Court of Kenya, graduates with a PhD in the Philosophy of Law] {{Wayback|url=http://philosophy.uonbi.ac.ke/node/901 |date=20170821212936 }}, Accessed 27 May 2014</ref> Jaji Tunoi alifanya kazi kama Wakili wa Serikali wa Mikoa ya [[Nyanza]] na [[Magharibi]] kuanzia mwaka 1970 hadi 1973 kabla ya kuingia katika mazoezi binafsi ya sheria hadi mwaka 1987. Alihudumu kama Jaji wa Mahakama Kuu ya Kenya kati ya mwaka 1987–1993 na baadaye kama Jaji wa Mahakama ya Rufaa ya Kenya kati ya mwaka 1993–2011. Jaji Tunoi pia ameshikilia nyadhifa mbalimbali ndani ya mahakama ya Kenya na Mahakama ya Haki ya Afrika Mashariki.<ref>[http://www.capitalfm.co.ke/news/2014/05/judges-tunoi-onyancha-challenge-retirement/ Judges Tunoi, Onyancha challenge retirement], Capital News, 27 May 2014. ''Accessed 29 May 2014''</ref><ref name="petition244">Petition No. 244 of 2014, In the Matter Between Justice Philip K. Tunoi and Justice David A. Onyancha versus The Judicial Service Commission and The Judiciary, Ruling. ''Accessed 29 May 2014''</ref> == Marejeo == {{marejeo}} {{Mbegu-mtu}} {{BD||}} [[Jamii:Wanasheria wa Kenya]] dvu98ej11k6p2lat215k6db55e6cc03 Sam Ntulume 0 214192 1555202 1455806 2026-05-28T09:40:11Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555202 wikitext text/x-wiki '''Sam Ntulume''' (amezaliwa takriban [[1972]]), ni mhasibu, [[mfanyabiashara]] na mkurugenzi mtendaji wa sasa katika I\&M Bank [[Uganda]], ambaye pia hufanya kazi kama [[Afisa]] Mkuu wa Uendeshaji katika [[benki]] hiyo ya kibiashara. Amefanya kazi katika I\&M Bank Uganda tangu Novemba 2021.<ref name="1R">{{cite web| url=https://www.ceo.co.ug/im-bank-uganda-appoints-sam-ntulume-executive-director/ |title=I&M Bank Uganda appoints Sam Ntulume Executive Director |work=CEO Magazine Uganda |date=17 November 2021 |author=CEO Magazine Reporter |access-date=21 November 2021 |location=Kampala, Uganda}}</ref><ref name="2R">{{cite web |url=https://bankersjournalug.com/sam-ntulume-appointed-new-executive-director-at-im-bank/ |title=Sam Ntulume Appointed New Executive Director At I&M Bank |work=The Bankers Journal Uganda |date=19 November 2021 |author=The Bankers Journal |access-date=21 November 2021 |location=Kampala, Uganda |archive-date=2021-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211119115719/https://bankersjournalug.com/sam-ntulume-appointed-new-executive-director-at-im-bank/ |url-status=dead }}</ref> ==Historia na elimu== Ntulume alizaliwa Uganda takriban mwaka 1972. Baada ya kuhudhuria [[shule za msingi]] na [[sekondari]] za hapa nchini, alikubaliwa katika ''National College of Business Studies'' (sasa ni Chuo cha [[Biashara]] cha [[Makerere]]). Alihitimu kutoka hapo na Stashahada ya Masomo ya [[Biashara]]. Ana Shahada ya [[Uzamili]] ya [[Utawala]] wa [[Biashara]] (MBA) iliyotolewa na Taasisi ya Usimamizi ya [[Afrika Mashariki]] na [[Kusini]], iliyoko [[Arusha]], [[Tanzania]]. Pia ni Mwanachama wa Association of Chartered Certified Accountants wa [[Uingereza]] na mwanachama wa Institute of Certified Public Accountants of Uganda. ==Kazi== Wakati alipojiunga na I\&M Bank Uganda, Ntulume alikuwa na uzoefu wa kazi wa karibu miaka thelathini, nusu ya muda huo akiwa katika sekta ya huduma za kifedha nchini Uganda na kanda. Nafasi yake ya hivi karibuni ilikuwa kama mkurugenzi mtendaji, [[Fedha]] na Mikakati katika NCBA Bank Uganda Limited, benki nyingine ya kibiashara.<ref>[https://www.imbankgroup.com/ug/ Website of I&M Bank Uganda]</ref> <ref>[https://www.linkedin.com/in/sam-ntulume-b0177228/?originalSubdomain=ug Personal Profile At LinkedIn]</ref> == Marejeo == {{marejeo}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1972|}} [[Jamii:wafanyabiashara wa Uganda]] 6l1p98fgx3y8gchxs2top0omp29cpd0 Majadiliano ya mtumiaji:MARkarani 3 214294 1555251 1456429 2026-05-28T11:24:27Z Riccardo Riccioni 452 1555251 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 07:16, 19 Septemba 2025 (UTC) ==Kuchangia makala== Ndugu, ukikuta makala ipo, usifute yaliyomo kwa kuweka tafsiri yako mpya, bali jalize palepale. Ni kuheshimu kazi ya wenzako. Amani kwako! --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 11:24, 28 Mei 2026 (UTC) tw6fvypk470iv3ll4u0jm9k43c7kx85 Frik du Preez 0 215353 1554179 1460749 2026-05-27T18:28:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554179 wikitext text/x-wiki '''Frederik Christoffel Hendrik "Frik" du Preez''' (amezaliwa tarehe [[28 Novemba]] [[1935]]) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa rugby kutoka [[Afrika Kusini]].<ref>http://en.espn.co.uk/scrum/rugby/player/6562.html {{Bare URL inline|date=Agosti 2024}}</ref> ==Marejeo== {{reflist}} ==Viungo vya nje== *{{cite web|url=http://www.sporting-heroes.net/rugby-heroes/displayhero.asp?HeroID=3558|title=Frik Du-Preez - Wasifu|publisher=sporting-heroes.net|accessdate=30 Oktoba 2008}} *{{cite web|url=http://www.sporting-heroes.net/rugby-heroes/displayhero.asp?HeroID=3559|title=Frik Du-Preez - Rekodi ya Kimataifa|publisher=sporting-heroes.net|accessdate=30 Oktoba 2008}} *{{cite web|url=http://www.southafrica.info/ess_info/sa_glance/sports/dupreez.htm|title=Rugby: Frik du Preez|publisher=southafrica.info|accessdate=26 Desemba 2007|last=Morgan|first=Brad}} *{{cite web|url=http://www.sporthalloffame.co.za/index.php?option=com_content&task=view&id=28&Itemid=46#rugby|title=Frik du Preez|publisher=sporthalloffame.co.za|accessdate=30 Oktoba 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080523201828/http://www.sporthalloffame.co.za/index.php?option=com_content&task=view&id=28&Itemid=46#rugby|archivedate=23 Mei 2008|url-status=dead}} == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii: Waliozaliwa 1935]] [[jamii: Wachezaji mpira]] 36mpf8b1k7lnt367fp3vq9f9gktgk2k Pachino 0 215402 1554224 1460874 2026-05-27T18:35:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554224 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[mikoa ya Italia|mkoa]] wa [[Sicilia]], [[Italia visiwani]] wenye wakazi 22,068 ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2011]]<ref>https://www.istat.it/it/censimenti-permanenti/censimenti-precedenti/popolazione-e-abitazioni/popolazione-2011.</ref>). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Italia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Sisilia]] bnr7z3vqprvkb28d7iqprb70uql1d2x Vico Equense 0 215431 1554539 1460910 2026-05-27T19:26:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554539 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[mikoa ya Italia|mkoa]] wa [[Campania]], [[Italia Kusini]], wenye wakazi 20,839 ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2011]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Italia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Campania]] m0g5g4a3noqkj0v0w68ozkb98umywor Genzano di Roma 0 215449 1554634 1460975 2026-05-27T19:41:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554634 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[mikoa ya Italia|mkoa]] wa [[Lazio]], [[Italia ya Kati]], wenye wakazi 23,780 ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2011]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Italia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Lazio]] 050el411t3mdeu6u58qy63apwki1c7r Cortona 0 215469 1554227 1461008 2026-05-27T18:36:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554227 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[mikoa ya Italia|mkoa]] wa [[Toscana]], [[Italia ya Kati]], wenye wakazi 22,565 ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2011]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Italia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Toscana]] ilfnjqjgzo7hi1ue7k19d7cgt07ptxk Santarcangelo di Romagna 0 215486 1554618 1461028 2026-05-27T19:38:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554618 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[mikoa ya Italia|mkoa]] wa [[Emilia-Romagna]], [[Italia Kaskazini]], wenye wakazi 20,839 ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2011]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Italia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Emilia-Romagna]] 633ixs237nmr9q3oyim1bacn9awbs4d Meda 0 215506 1554173 1461052 2026-05-27T18:27:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554173 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[Lombardia]], [[Italia Kaskazini]], wenye wakazi 23,509 ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2011]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Italia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Lombardia]] 67xzxwkg7hr9rjyjbg9dricgqnmh3ua Feltre 0 215530 1554313 1461077 2026-05-27T18:50:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554313 wikitext text/x-wiki '''{{PAGENAME}}''' ni [[mji]] wa [[mikoa ya Italia|mkoa]] wa [[Veneto]], [[Italia Kaskazini]], wenye wakazi 20,525 ([[sensa]] ya [[mwaka]] [[2011]]). ==Tazama pia== * [[Orodha ya miji ya Italia]] == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-jio-Italia}} [[Jamii:Miji ya Italia]] [[Jamii:Veneto]] 52qhcw8gxpe5r9hsq2c5xmgofejs272 Badi VII 0 216025 1554132 1463185 2026-05-27T18:20:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554132 wikitext text/x-wiki '''Badi VII''' (aliyetawala kuanzia mwaka [[1805]] hadi [[1821]]) alikuwa mtawala wa mwisho wa Sultanate ya Funj. Badi hakutoa upinzani wowote dhidi ya Ismail Pasha, ambaye alikuwa ameongoza [[jeshi]] la khedive wa [[Misri]], baba yake, kuelekea mto Nile hadi mji mkuu wa Sennar. Mwandishi Alan Moorhead anarudia maelezo ya Frédéric Cailliaud kuhusu Badi, akimwelezea kama mtawala mwenye uwezo mdogo sana, aliyeshangazwa na kupoteza ufalme wake. Cailliaud alibainisha hasa kwamba Badi alionekana kuvutiwa sana na zawadi ya kisanduku cha viberiti alichopewa.<ref name="Moorehead-214">Alan Moorehead, ''The Blue Nile'', revised edition (New York: Harper and Row, 1972), p. 214</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-mtu}} [[Jamii: Historia]] [[Jamii: Misri ya Kale]] oxlu2nyr6okfyr0jl3wjlqof3ro6oh9 Bruno Ecuele Manga 0 216413 1553958 1464768 2026-05-27T17:52:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553958 wikitext text/x-wiki '''Bruno Ecuele Manga''' (alizaliwa [[16 Julai]] [[1988]]) ni [[Mpira wa miguu|mchezaji wa soka]] wa kitaalamu kutoka [[Gabon]] anayocheza kama [[beki wa kati]] katika klabu ya Paris 13 Atletico ya Championnat National nchini [[Ufaransa]], na pia katika timu ya taifa ya Gabon. Anajulikana kwa kuwa mchezaji mwenye mbinu imara za kuzuia (''tough tackler'').<ref>{{cite web |url=https://www.efl.com/siteassets/efl-documents/efl-professional-retain-list--free-transfers---2017-18.pdf |title=Club list of registered players: As at 19th May 2018: Cardiff City |publisher=English Football League |page=12 |access-date=1 September 2019}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii: Waliozaliwa 1988]] [[Jamii: Watu walio hai]] [[Jamii: Wachezaji mpira wa Gabon]] dlgh9nfivmtge3oe6av62ypqcmv3mwk Pauline Eyebe Effa 0 216506 1555041 1523430 2026-05-28T03:41:11Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555041 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Pauline Eyebe Effa|utaifa=Mkamerun|uraia=Kamerun|kazi yake=Mwalimu,Mwanauchumi,Mjasiriamali}} '''Pauline Eyebe Effa''' ni [[mwalimu]], mwanauchumi, na [[mjasiriamali]] kutoka [[Kamerun]]. Alitunukiwa [[Tuzo]] ya Vivendi Universal mnamo mwaka [[2002]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Pauline EYEBE EFFA, la référence de l’Economie Sociale et Solidaire au Cameroun – Les Dirigeantes – Le management au féminin – magazine de management – dirigeantes africaines – chef d'entreprises africaines – leaders afriain – magazine de management|url=http://www.lesdirigeantes.com/pauline-eyebe-effa-la-reference-de-leconomie-sociale-et-solidaire-au-cameroun/|work=www.lesdirigeantes.com|accessdate=2025-10-25|language=fr-FR|archive-date=2020-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200219233616/http://www.lesdirigeantes.com/pauline-eyebe-effa-la-reference-de-leconomie-sociale-et-solidaire-au-cameroun/|url-status=dead}}</ref> == Wasifu == Pauline Eyebe Effa alikulia nchini Kamerun na kuendelea na [[masomo]] yake nchini [[Ufaransa]]. Ana Shahada ya Sanaa (BA) katika Fasihi ya Kisasa, Shahada ya Uzamili (MA) katika Isimu, na DEA (Diplôme d'Études Approfondies) katika Mawasiliano kutoka Chuo Kikuu cha Lille-III. Pia alipata Shahada ya Uzamili (Master's degree) katika Uchumi wa Kijamii na Maendeleo ya Mitaa kutoka Chuo Kikuu cha Valenciennes. Hivi sasa, amejiandikisha katika mpango wa Shahada ya Uzamivu (PhD) katika [[Sosholojia]] katika Chuo Kikuu cha [[Kikatoliki]] cha [[Lille]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Pauline EYEBE EFFA, la référence de l’Economie Sociale et Solidaire au Cameroun – Les Dirigeantes – Le management au féminin – magazine de management – dirigeantes africaines – chef d'entreprises africaines – leaders afriain – magazine de management|url=http://www.lesdirigeantes.com/pauline-eyebe-effa-la-reference-de-leconomie-sociale-et-solidaire-au-cameroun/|work=www.lesdirigeantes.com|accessdate=2025-10-25|language=fr-FR|archive-date=2020-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200219233616/http://www.lesdirigeantes.com/pauline-eyebe-effa-la-reference-de-leconomie-sociale-et-solidaire-au-cameroun/|url-status=dead}}</ref> == Kazi == Amefanya kazi kama mwalimu huko Armentières. Mnamo mwaka [[1998]], alianzisha [[shirika]] la kijamii linalolenga ujumuishaji wa kijamii kupitia urejelezaji wa nguo. Yeye ni Mkurugenzi Mtendaji wa asasi isiyo ya kiserikali (NGO) inayojitolea kukuza uchumi wa kijamii na mshikamano.<ref>{{Rejea tovuti|title=Pauline EYEBE EFFA, la référence de l’Economie Sociale et Solidaire au Cameroun – Les Dirigeantes – Le management au féminin – magazine de management – dirigeantes africaines – chef d'entreprises africaines – leaders afriain – magazine de management|url=http://www.lesdirigeantes.com/pauline-eyebe-effa-la-reference-de-leconomie-sociale-et-solidaire-au-cameroun/|work=www.lesdirigeantes.com|accessdate=2025-10-25|language=fr-FR|archive-date=2020-02-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200219233616/http://www.lesdirigeantes.com/pauline-eyebe-effa-la-reference-de-leconomie-sociale-et-solidaire-au-cameroun/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Nos actions à l'international|url=https://www.groupe-sos.org/action-internationale/|work=Groupe SOS|accessdate=2025-10-25|language=fr-FR}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Pauline Eyebe Effa Archives|url=https://africities.org/fr/speakers/pauline-eyebe-effa/|work=Africities, The most important democratic gathering in Africa|accessdate=2025-10-25|language=fr-FR|archive-date=2024-12-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20241214231624/https://africities.org/fr/speakers/pauline-eyebe-effa/|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{marejeo}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wanauchumi wa Kamerun]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanawake wa Kamerun]] 1afl6edq1o2pqbm5kl5zue0kj02ucav Elfu moja mia mbili na moja 0 217232 1554643 1468164 2026-05-27T19:43:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554643 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia mbili na moja''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1201''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCCI kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia mbili|1200]] na kutangulia [[Elfu moja mia mbili na mbili|1202]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1201 KK]] na [[1201]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] i2lvysfka31sc63yuzt9bn1pcfkmw4w Elfu moja mia mbili arobaini na moja 0 217998 1554367 1472500 2026-05-27T18:58:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554367 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia mbili arobaini na moja''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1241''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCCXLI kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia mbili arobaini|1240]] na kutangulia [[Elfu moja mia mbili arobaini na mbili|1242]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1241 KK]] na [[1241]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] awp4w97uucpqns6whds9tp42y223ewt Kufuzu Kombe la Dunia la 1966 0 219225 1553989 1477498 2026-05-27T17:57:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1553989 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Kufuzu Kombe la Dunia la 1966''' kunahusu hatua za mashindano zilizofanyika kuamua timu zitakazoshiriki fainali za [[Kombe la Dunia la FIFA 1966]] zilizofanyika nchini [[Uingereza]]. == Mfumo wa kufuzu == Hatua za kufuzu zilihusisha mabara yote: [[Afrika]], [[Asia]], [[Ulaya]], [[Amerika ya Kusini]], na [[CONCACAF]]. Timu zaidi ya 70 ziliingia mchuano wa kufuzu, ukiwemo mtoano wa moja kwa moja na makundi ya awali kulingana na bara. Timu 16 pekee zilikusudiwa kushiriki fainali, zikiwa ni pamoja na wenyeji [[Uingereza]] waliopata nafasi moja kwa moja. Mfumo wa mashindano ulikuwa na makundi ya awali katika kila bara, kisha hatua ya mtoano, nusu fainali, nafasi ya tatu, na fainali. == Matokeo makuu == * [[Uingereza]] walifuzu hatua zote hadi fainali na kutwaa taji lao la kwanza la Kombe la Dunia. * [[Ujerumani Magharibi]] walifika fainali lakini walipoteza 4–2 baada ya muda wa ziada dhidi ya Uingereza. * [[Ujirani]] (Portugal) walishika nafasi ya tatu baada ya kuifunga [[Soviet Union]] 2–1 katika mchezo wa kutafuta nafasi ya tatu. == Vikundi vya Fainali == Timu 16 zilizofuzu ziliundwa katika makundi manne ya timu nne, kisha hatua ya mtoano, nusu fainali, na fainali. == Viungo vya nje == * [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/1966england Hatua za kufuzu za Kombe la Dunia 1966], FIFA.com * [https://www.rsssf.org/tables/66full.html Maelezo kamili katika RSSSF] {{KDF}} {{Mbegu-michezo}} [[Jamii:Kufuzu Kombe la Dunia]] [[Jamii:Wiki Loves Sports 2025]] gtzrezmx2mncswkgdh1alla5s3inyse İpek Karapınar 0 219238 1554350 1477531 2026-05-27T18:55:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554350 wikitext text/x-wiki '''Funda İpek Karapınar Yılmaz''' ([[20 Machi]] [[1984]]) ni mwigizaji na mpiga ala ya [[muziki]] ya viola kutoka [[Uturuki]].<ref name="bio">{{cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kelebek/hayat/ipek-karapinar-kimdir-biyografisi-40076877|title=İpek Karapınar kimdir?|newspaper=[[Hürriyet]]|date=28 March 2016|accessdate=5 August 2020}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-igiza-filamu}} [[Jamii: Waliozaliwa 1984]] [[Jamii: Waigizaji filamu wa Uturuki]] [[Jamii:WikiMonthly Edit-a-thon Kilimanjaro]] svwmt31lg70ziio2leqdb1nnnxt5js7 Füsun Demirel 0 219241 1554766 1477541 2026-05-27T20:02:42Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554766 wikitext text/x-wiki '''Füsun Demirel''' (alizaliwa [[13 Juni]] [[1958]]) ni [[mwigizaji]] na mkalimani wa [[Kituruki]]. Ameonekana katika [[filamu]] zaidi ya sitini tangu mwaka [[1982]].<ref>{{cite news|title=Sadri Alışık Sinema ve Tiyatro Oyuncu Ödülleri sahiplerini buldu|url=http://www.hurriyet.com.tr/kelebek/keyif/28918276.asp|accessdate=5 May 2015|publisher=[[Hürriyet]]|date=5 May 2015}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-igiza-filamu}} [[Jamii: Waliozaliwa 1958]] [[Jamii: Waigizaji filamu wa Uturuki]] [[Jamii:WikiMonthly Edit-a-thon Kilimanjaro]] 73yxm31byw4keybf6j95tzkuvjig2ng Nebamun 0 219250 1554240 1477675 2026-05-27T18:38:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554240 wikitext text/x-wiki '''Nebamun''' (fl. c. [[1350 KK]]) alikuwa afisa wa kiwango cha kati aliyejihusisha na kazi za [[uandishi]] na uhasibu wa nafaka katika enzi ya New Kingdom ya [[Misri ya Kale]]. Alitumikia katika eneo kubwa la [[hekalu]] karibu na Thebes (sasa Luxor), ambapo mungu wa taifa, Amun, aliabudiwa. Jina lake linatafsiriwa kama "Bwana Wangu ni Amun," na uhusiano wake na hekalu pamoja na umuhimu wa uhakika wa nafaka kwa taifa la Misri, ulionyesha kwamba alikuwa mtu wa mamlaka na umuhimu wa vitendo, ingawa hakuwa katika cheo cha juu zaidi.<ref>{{cite web |work=[[British Museum]] |title=Egyptian life and death: the tomb-chapel of Nebamun (Room 61) |url=https://www.britishmuseum.org/explore/galleries/ancient_egypt/room_61_tomb-chapel_nebamun.aspx |location=London |access-date=26 November 2017}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-mtu}} [[Jamii: Misri ya Kale]] [[Jamii:WikiMonthly Edit-a-thon Kilimanjaro]] of4stsjmo98p4p9fh7s4d6j3fe1kap9 Elfu moja mia mbili sabini na nne 0 220446 1554588 1481095 2026-05-27T19:33:52Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554588 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia mbili sabini na nne''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1274''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCCLXXIV kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia mbili sabini na tatu|1273]] na kutangulia [[Elfu moja mia mbili sabini na tano|1275]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1274 KK]] na [[1274]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] gsxvaenoyckcfqxy7l1s7pw8fgjarig Iset (malkia) 0 220679 1555058 1481891 2026-05-28T05:07:27Z MARkarani 82546 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1340595725|Iset (queen)]]" 1555058 wikitext text/x-wiki Iset alikuwa mamake [[Thutmose III]], mwanawe wa kipekee. Mwanawe aliaga dunia tarehe 11 Machi 1425 KK na jina lake limetajwa kwenye bandeji zake za mummy na sanamu iliyopatikana Karnak . Ingawa katika visa hivi vya baadaye Iset anajulikana kama Mke Mkuu wa Kifalme, wakati wa utawala wa Thutmose II, mke mkuu wa kifalme alikuwa [[Hatshepsut]] . Thutmose II alifariki mwaka wa 1479 KK na, baada ya kifo chake, Hatshepsut akawa mtawala wa mfalme kijana Thutmose III. Thutmose III akawa mkuu wa majeshi ya Misri alipokua. o2v8vbgwo3y4rbhouyq6jql5j8x1pb0 1555250 1555058 2026-05-28T11:22:56Z Riccardo Riccioni 452 Masahihisho aliyefanya [[Special:Contributions/MARkarani|MARkarani]] ([[User talk:MARkarani|Majadiliano]]) yalirejeshwa hadi sahihisho la mwisho na [[User:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] 1481891 wikitext text/x-wiki '''Iset''' (au Isis) alikuwa malkia wa Nasaba ya Kumi na Nane ya [[Misri]], na alipewa jina kwa heshima ya mungu wa kike Isis. Alikuwa mke wa pili au suria wa [[Thutmose II]]. == Wasifu == Iset alikuwa mama wa [[Thutmose III]], mwana pekee wa Thutmose II. Mwanawe alifariki tarehe 11 Machi 1425 KK, na jina lake limetajwa kwenye bandeji za mumia yake pamoja na sanamu iliyopatikana huko Karnak. Ingawa katika marejeo ya baadaye Iset anatajwa kama [[Mke]] Mkuu wa Kifalme, wakati wa utawala wa Thutmose wa Pili, mke mkuu wa kifalme alikuwa [[Hatshepsut]]. Thutmose II alifariki mwaka 1479 KK, na baada ya kifo chake, Hatshepsut akawa msimamizi wa ufalme kwa niaba ya mfalme mchanga Thutmose wa Tatu. Thutmose wa Tatu alipokua, alikua mkuu wa majeshi ya Misri. Hatshepsut alitawala kama farao hadi kifo chake mwaka 1458 KK, ambapo mshirika wake wa utawala, Thutmose wa Tatu, akawa farao. Wakati huo, Iset alipokea cheo cha “Mama wa Mfalme” kwa kuwa mwanawe alikuwa amekuwa farao, na huenda pia aliteuliwa kuwa mke wa kifalme ikiwa hakuwa amepewa cheo hicho awali wakati mwanawe alipokuwa mshirika wa utawala. Wakati Thutmose III alipokuwa farao, Neferure, binti wa Hatshepsut na Thutmose II, alikuwa Mke wa Mungu. Alitekeleza jukumu hilo katika kipindi chote cha utawala wa mama yake kama farao. Inawezekana Neferure aliolewa na Thutmose III, lakini ushahidi pekee wa ndoa hiyo ni jiwe la kumbukumbu linalomwonyesha Malkia Satiah, ambaye jina lake huenda lilichongwa juu ya jina la malkia mwingine. Mke Mkuu wa Kifalme, Merytre-Hatshepsut, akawa mama wa mrithi wake. Mwanawe Thutmose III alimwonyesha mama yake mara kadhaa katika kaburi lake lililoko katika Bonde la Wafalme. Katika kaburi KV34, kuna michoro ya mfalme akiwa na wanafamilia wake kadhaa wa kike kwenye nguzo moja. Mama yake, Malkia Isis, anaonekana wazi. Malkia Isis anaonyeshwa nyuma ya mwanawe akiwa kwenye mashua. Ameandikwa kama Mama wa Mfalme Isis. Katika sehemu iliyo chini ya mashua, Thutmose wa Tatu anaonyeshwa akilikaribia mti unaomwakilisha mama yake Isis. Nyuma ya mfalme wanaonekana wake zake watatu: Malkia Merytre, Sitiah na Nebtu, pamoja na binti yake Nefertari. Haijulikani kwa uhakika kama Iset alikuwa suria au mke wa pili wa Thutmose II. Pia alipokea cheo cha “Mke wa Mungu”, lakini huenda cheo hicho alipewa baada ya kifo chake. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Waliozaliwa karne ya 15 KK]] [[Jamii:Wanawake wa Misri]] [[Jamii:watu wa Misri ya Kale]] fu85ycu5oo1t98qbhjkm8vd35sxyq2i Elfu moja mia mbili tisini na mbili 0 220950 1554584 1482692 2026-05-27T19:33:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554584 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia mbili tisini na mbili''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1292''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCCLXCII kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia mbili tisini na moja|1291]] na kutangulia [[Elfu moja mia mbili tisini na tatu|1293]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1292 KK]] na [[1292]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] ouprux8ik51xh73u20es5wt0oorcw2z Elfu moja mia mbili tisini na tisa 0 221460 1554752 1484406 2026-05-27T20:00:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554752 wikitext text/x-wiki '''Elfu moja mia mbili tisini na tisa''' ni [[namba]] inayoandikwa '''1299''' kwa [[tarakimu]] za kawaida na MCCLXCIX kwa [[namba za Kiroma|zile za Kirumi]]. Ni [[namba asilia]] inayofuata [[Elfu moja mia mbili tisini na nane|1298]] na kutangulia [[Elfu moja mia tatu|1300]]. ==Matumizi== * Namba hurejea miaka [[1299 KK]] na [[1299]] [[BK]]. == Marejeo == {{marejeo}} {{mbegu-hisabati}} [[Jamii:Namba asilia]] s2kfw6e3yuswxhx6ms75b3n44tdq65c Miguel Alba 0 222133 1554285 1486895 2026-05-27T18:45:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554285 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Miguel Ángel Alba''' (alizaliwa [[14 Agosti]] [[1988]] huko Mar del Plata, Buenos Aires) ni mchezaji wa soka kutoka [[Argentina]] anayechukua nafasi ya mshambuliaji na anachezea klabu ya St Lucia katika Ligi Kuu ya Malta. {{Mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii:Waliozaliwa 1988]] [[Jamii:Wachezaji mpira wa Argentina]] 1lkf7eyldeittbpub20xftshj44d0tg Matilde Hidalgo 0 222855 1553781 1520001 2026-05-27T14:19:03Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553781 wikitext text/x-wiki {{{{wikigapjwk2026}}}} '''Matilde Hidalgo Navarro de Procel''' (29 Septemba 1889, huko [[Loja, Ecuador|Loja]], Ecuador<ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.loja.gob.ec/contenido/matilde-hidalgo-de-procel-1889-1974|title=Matilde Hidalgo de Procel (1889–1974) {{!}} Municipio de Loja|website=www.loja.gob.ec|access-date=2019-11-21}}</ref> - 20 Februari 1974, huko [[Guayaquil]], Ecuador) alikuwa daktari, mshairi na mwanaharakati wa Ecuador. Hidalgo alikuwa mwanamke wa kwanza kutumia haki ya kupiga kura katika Amerika ya Kusini, na pia mwanamke wa kwanza kupata Shahada ya Uzamivu ya Tiba. Hidalgo alipigania kutambuliwa kwa [[women's rights|haki za wanawake]] na ni mmoja wa wanawake muhimu zaidi katika historia ya Ecuador. Mwaka 1973 alipooza kutokana na kiharusi, na alifariki Guayaquil tarehe 20 Februari 1974. == Wasifu == Matilde Hidalgo Navarro de Procel alikuwa mwanamke wa kwanza kuhitimu shule ya sekondari nchini Ecuador, mwanamke wa kwanza kupiga kura katika uchaguzi Amerika ya Kusini na mwanamke wa kwanza kushika wadhifa wa kuchaguliwa nchini mwake.<ref name="Clark2012-5"/> Akiwa mmoja wa watoto sita, alizaliwa na wazazi Juan Manuel Hidalgo na Carmen Navarro huko [[Loja, Ecuador|Loja]]. Baada ya baba yake kufariki, mama yake alilazimika kufanya kazi ya ushonaji ili kuwalea. Matilde alisoma katika shule ya Immaculate Conception ya Masista wa Charity. Baada ya kuhitimu darasa la sita, Matilde alimwambia kaka yake mkubwa Antonio kwamba alitaka kuendelea na masomo. Antonio aliwasilisha ombi hilo katika shule ya sekondari ya serikali ya [[Colegio Bernardo Valdivieso]]. Baada ya kufikiria kwa mwezi mmoja, mkuu wa shule Angel Rubén Ojeda alikubali. Hata hivyo, jamii haikupokea vyema, na alikumbana na kukataliwa na watu wa eneo hilo kwa kuhudhuria shule ya sekondari. Padri wa eneo hilo alimlazimisha kusikiliza misa akiwa hatua mbili nje ya mlango wa kanisa, na baadhi ya akina mama waliwakataza binti zao kuwa marafiki naye. Hata hivyo, mama yake alimlinda kwa nguvu. Licha ya vikwazo vyote, tarehe 8 Oktoba 1913 alikua mwanamke wa kwanza kuhitimu shule ya sekondari nchini Ecuador. Alipoomba kujiunga na chuo kikuu cha [[Central University of Ecuador]], awali alikataliwa kwa sababu alikuwa mwanamke. Mkuu wa kitivo cha tiba alimwambia alipaswa kuzingatia kujenga familia na kulea watoto. Hivyo mwaka 1919 alisafiri kwenda Azuay, na hatimaye akahitimu kwa heshima katika tiba katika chuo kikuu cha [[University of Cuenca]]. Mwaka 1921 alirudi [[Quito]] katika chuo kikuu cha [[Central University of Ecuador]], na kutokana na shahada yake ya kwanza alikubaliwa katika programu ya uzamivu. Akawa mwanamke wa kwanza nchini Ecuador kupata shahada ya uzamivu.<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.lifeder.com/matilde-hidalgo-de-procel/|title=Matilde Hidalgo de Procel: biografía, aportes y obras|last=Montano|first=Joaquin|date=January 9, 2019|website=Lifeder|language=es|access-date=2019-11-26}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.enciclopediadelecuador.com/personajes-historicos/matilde-hidalgo-de-procel/|title=Hidalgo de Procel Matilde – Personajes Históricos|date=April 13, 2016|website=Enciclopedia Del Ecuador|language=es-ES|access-date=2019-11-25|archive-date=2019-11-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191120001608/http://www.enciclopediadelecuador.com/personajes-historicos/matilde-hidalgo-de-procel/|url-status=dead}}</ref> Miaka miwili baadaye aliolewa na wakili Fernando Procel, na walipata watoto wawili walioitwa Fernando na Gonzalo Procel; Fernando akawa daktari na Gonzalo akawa mbunifu majengo. Mwaka 1974 akiwa na umri wa miaka 85 huko [[Guayaquil]], Ecuador alifariki kutokana na matatizo ya kiharusi cha awali; baada ya kifo chake makumbusho yaliundwa [[Loja, Ecuador|Loja]] kuhusu kumbukumbu na mafanikio yake.<ref>{{Rejea tovuti|url=https://sheroesofhistory.wordpress.com/2014/11/06/mathilde-hidalgo-de-procel-first-in-everything/|title=Mathilde Hidalgo de Procel – First in Everything|last=Wilcox-Lee|first=Naomi|date=November 6, 2014|language=en|access-date=2019-11-25}}</ref> == Maisha ya kitaaluma na haki ya kupiga kura == Wakati wa urais wa [[José Luis Tamayo]], Matilde alitangaza kuwa angepiga kura katika [[1924 Ecuadorian presidential election|uchaguzi wa urais wa Ecuador wa 1924]]. Wakati huo wanawake hawakuruhusiwa kupiga kura. Suala hilo lilipelekwa kwa mashauriano ya wizara na hatimaye uamuzi ulitolewa kwa manufaa yake. Tarehe 9 Juni 1924, Matilde Hidalgo alipiga kura Loja, Ecuador, akawa mwanamke wa kwanza Amerika ya Kusini kutumia haki yake ya kikatiba kupiga kura katika uchaguzi wa kitaifa, na kufanya Ecuador kuwa nchi ya kwanza barani humo kuwapa wanawake haki ya kupiga kura.<ref name="Clark2012-5" /> Matilde akawa diwani mwanamke wa kwanza aliyechaguliwa wa [[Machala]] na makamu wa kwanza mwanamke wa Baraza la Machala. Mwaka 1941 akawa mgombea mwanamke wa kwanza na mtumishi wa kwanza wa umma mwanamke aliyechaguliwa Loja, mji uliowahi kushangazwa na ndoto zake, kwa cheo cha "Assistant Deputy" yaani msaidizi. Matilde alifanya kazi ya udaktari Guayaquil hadi 1949, alipata ufadhili wa masomo kwenda Argentina kusoma tiba ya watoto, neva na lishe. == Tuzo/utambuzi == [[file:Matilde Hidalgo at centre of assemblywomen at ECUADOR, 7 March 2024.jpg|thumb|Picha ya Matilde Hidalgo katikati ya wabunge wanawake katika Bunge la Taifa la Ecuador kabla ya [[International Women's Day]] 2024]] * Mwanamke wa kwanza kupata shahada ya kwanza Loja na nchini. * Mwanamke wa kwanza kuidhinishwa katika Tiba Universidad del Azuay (leo Universidad de Cuenca) * Uzamivu wa kwanza wa Tiba Universidad de Quito * Mwanamke wa kwanza mtaalamu wa kitaaluma nchini. * Mwanamke wa kwanza kupiga kura Amerika ya Kusini. * Makamu wa kwanza mwanamke wa Baraza la Manispaa. * Mbunge mwanamke wa kwanza aliyechaguliwa. * Mwalimu, mwanasiasa, mshairi, mtaalamu, mtumishi wa umma, mke, mama. * Tuzo ya Heshima ya Kitaifa, iliyotolewa kwa Amri ya Rais mwaka 1956. * Heshima kutoka mji wa Loja, kumtangaza "Mwanamke Mashuhuri" (1966). * Tuzo ya Heshima ya Kitaifa kutoka Idara ya Afya ya Umma (1971). *Makamu wa rais wa Casa de la Cultura Ecuatoriana<ref name=":0">{{Rejea tovuti|url=https://articulos.sld.cu/histologia/2013/09/30/matilde-hidalgo-navarro-procel/|title=Matilde Hidalgo Navarro de Procel|last=Iglesias Ramírez|first=Belén|date=September 30, 2013|website=Infomed|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20191119195251/http://articulos.sld.cu/histologia/2013/09/30/matilde-hidalgo-navarro-procel/|archive-date=November 19, 2019}}</ref> *Rais wa heshima wa maisha wa Red Cross ya Ecuador katika El Oro<ref name=":0" /> == Mashairi == Mkosoaji wa fasihi [[Cecilia Ansaldo|Cecilia Ansaldo Briones]] alitoa mkusanyiko wa mashairi ishirini ya Matilde Hidalgo katika kitabu cha [[Jenny Estrada]], ''Matilde Hidalgo of Prócel, Biography and Poetry Book''. Inajulikana kuwa Matilde Hidalgo Navarro aliandika mashairi yake ya kwanza alipokuwa shule ya sekondari na chuo kikuu, akiandika kuhusu mada kama "ibada ya Sayansi, kuvutiwa na Asili, sifa za watu au tarehe, ibada ya Maria, mashairi madogo ya mapenzi, na mada ya wanawake".<ref>Estrada, Jenny (2005). ''Matilde Hidalgo de Procel, una mujer total''. Quito: Editorial Voluntad. Grupo Santillana. <small>{{ISBN|9978-07-653-0}}</small>.</ref> Majina mengine yanayojulikana ni pamoja na: * ''The woman and love.'' * ''The goldfinch.'' * ''Where is my happiness?'' * ''In the apotheosis of Don Bernardo Valdivieso.'' * ''The constant woman's plea.'' * ''Forget me by God.'' * ''To María.'' * ''The Tenth of August.'' * ''Proscription.'' * ''My ideal.'' * ''To Cuenca Jonah.'' * ''Celicano patriotic hymn.'' * ''Sacrifice.'' * ''The poet.'' * ''The drop of dew.'' * ''By leaving we do not raise our store.'' * ''Song of spring.'' * ''In the agony of the evening.'' == Uanachama == * Medical Federation of Ecuador (mwanachama mwanzilishi) * Surgical Association of Quito (mwanachama mwanzilishi) * Press circle of Quito * Machala Feminine Institute of Culture * Committee of Women of the Red Cross in the Gold Province. * House of the Ecuadorian Culture, center of the Gold Province. * Committee of Women Lions of Machala. * Medical Society of Ecuador. * Society of Women Physicians of Guayas. * National Federation of Journalists. * College of Physicians of El Oro. * Union of American Women, UMA. * National Union of Ecuadorian Women, UNME. * Pan-American Medical Association (PAMA), Ecuador Chapter. * Benemérita Surgical Society of Guayas == Michango == Alishinda vikwazo katika wakati ambao wanaume walishikilia nafasi zote za mamlaka, akawa mwanamke wa kwanza kupata uzamivu wa tiba Ecuador na mwanamke wa kwanza mtaalamu wa kitaaluma nchini.<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.salud.gob.ec/matilde-hidalgo-abrio-las-puertas-de-una-sociedad-equitativa-en-ecuador/|title=Matilde Hidalgo abrió las puertas de una sociedad equitativa en Ecuador – Ministerio de Salud Pública|website=www.salud.gob.ec|access-date=2019-11-26}}</ref> == Heshima == Mwaka 2004 César Carmigniani, mkurugenzi wa filamu na televisheni, alitengeneza filamu "Matilde, la dama del siglo". Karibu miaka kumi baadaye, Carmigniani alielekeza filamu nyingine iitwayo "La dama invencible", ikionyesha maisha yake kati ya 1907 na 1924 alipokuwa akiishi Machala.<ref>{{Rejea habari|url=https://www.eluniverso.com/vida-estilo/2014/02/02/nota/2120451/miniserie-honor-matilde-hidalgo|title=Miniserie en honor de Matilde Hidalgo|date=February 2, 2014|work=El Universo}}</ref> Tarehe 21 Novemba 2019, Google ilimuenzi kwa [[Google Doodle]] yaani nembo ya ubunifu yenye kuadhimisha siku ambayo ingekuwa kumbukumbu ya miaka 130 ya kuzaliwa kwake.<ref>{{cite web|url=https://doodles.google/doodle/celebrating-matilde-hidalgo-de-procel/|title=Celebrating Matilde Hidalgo de Procel|website=Google|date=November 21, 2019}}</ref><ref>{{Rejea habari|url=https://www.independent.co.uk/news/world/americas/matilde-hidalgo-de-procel-google-doodle-today-ecuador-doctor-death-who-a9211751.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220512/https://www.independent.co.uk/news/world/americas/matilde-hidalgo-de-procel-google-doodle-today-ecuador-doctor-death-who-a9211751.html |archive-date=May 12, 2022 |url-access=subscription |url-status=live|title=Matilde Hidalgo: Who was the trailblazing doctor and women's rights activist?|last=Tom|first=Parfitt|date=November 21, 2019|work=The Independent}}</ref> == Marejeo == {{BD|1879|1974}} [[Jamii:wanaharakati wa Ekuador]] [[Jamii: WikiGap JWK 2026]] 6rskpt8vpgg0kj40i0xrol697r6bm00 Jaroslav Findejs 0 222908 1554072 1489186 2026-05-27T18:10:32Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554072 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Jaroslav Findejs''' (aliyezaliwa tarehe [[25 Septemba]] [[1943]]) ni mchezaji wa soka kutoka [[Czechoslovakia]]. Alishiriki katika mashindano ya wanaume ya Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka [[1968]]. {{Mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii:Waliozaliwa 1943]] [[Jamii:Wachezaji mpira wa Slovakia]] mvsvs76yt1qv5458lmqm5ko6prrde2g Wolfgang Kraus 0 224796 1554932 1493726 2026-05-27T20:30:02Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554932 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Martin Kree''' (alizaliwa [[27 Januari]] 1965) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu kutoka [[Ujerumani]] aliyewahi kucheza kama defender wa kati (central defender). Katika taaluma yake ya miaka 15, Kree alicheza mechi 401 za Bundesliga kwa klabu za VfL Bochum, Bayer 04 Leverkusen, na Borussia Dortmund. {{Mbegu-cheza-mpira}} [[Jamii:Waliozaliwa 1953]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wachezaji mpira wa Ujerumani]] 1qzy66dzw1p6i2d5hmqzq3k6mpjrqfc Majadiliano ya mtumiaji:David Mwigani 3 225168 1553879 1494839 2026-05-27T15:36:12Z ~2026-31705-09 89734 /* THAMANI YA KITU HAITAMBULIKI KATIKA UKITHIRI; INATAMBULIKA KIKWELI KATIKA UPUNGUFU (SEHEMU YA 1) */ mjadala mpya 1553879 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:49, 2 Machi 2026 (UTC) == THAMANI YA KITU HAITAMBULIKI KATIKA UKITHIRI; INATAMBULIKA KIKWELI KATIKA UPUNGUFU (SEHEMU YA 1) == THAMANI YA KITU HAITAMBULIKI KATIKA UKITHIRI; INATAMBULIKA KIKWELI KATIKA UPUNGUFU (SEHEMU YA 1) Kutoka kwa Padri Albert Nwosu (Nwachinemere) na David Mwigani (Apologist). ✝️ MKANGANYIKO WA WANADAMU JUU YA THAMANI YA BARAKA 👉 Moja ya mikanganyiko mikubwa ya tabia ya mwanadamu ni kwamba mara nyingi tunashindwa kutambua thamani halisi ya kitu kikiwa bado mikononi mwetu. 👉 Tunazoea baraka ambazo hapo awali zilitujaza mshangao mkubwa. Kile tulichokiombea hapo zamani, hatimaye kinakuwa jambo la kawaida la kila siku. Kile kilichotusukuma kutoa shukrani, polepole kinafifia na kumezwa na mazoea ya maisha. 👉 Akili ya mwanadamu ina mwelekeo hatari wa kugeuza miujiza kuwa jambo la kawaida kwa sababu tu inapatikana kila wakati. 👉 Hata hivyo, uzoefu unatufundisha kwamba thamani ya kitu haitambuliki kirahisi kikiwa tele; inahasika na kuhisika kikweli wakati hakipo. 🎯 Biblia Takatifu (Kumbukumbu la Torati 8:11-14): Jihadhari, usije ukamsahau Bwana, Mungu wako... Angalia, utakapokuwa umekula na kushiba, na kujenga nyumba nzuri na kukaa ndani yake... na fedha yako na dhahabu yako zitakapoongezeka... hapo moyo wako usiinuke, ukamsahau Bwana, Mungu wako. 🎯 Katekesi ya Kanisa Katoliki (KKK 224): Kumwamini Mungu pekee kunatuongoza kutumia kwa shukrani kila kitu ambacho si Yeye, kwa kadiri kinavyotuleta karibu Naye, na kukikataa kwa kadiri kinavyotutenga Naye. 🎯 Mtaguso Mkuu wa Pili wa Vatikani (Gaudium et Spes, Na. 37): Binadamu anajikuta mara nyingi akivutwa na mambo yaliyojaa ulimwenguni, akisahau kuwa kila zawadi inatoka kwa Muumba, na hivyo anajigeuza kuwa mtumwa wa baraka badala ya kuwa mshukuru Bwana. 🎯 Kitabu cha Misa ya Roma (Sala ya Ekaristi ya Pili): Tunakushukuru kwa sababu umetujalia kusimama mbele yako na kukutumikia. (Inatukumbusha kutofanya uwepo wetu mbele ya Mungu kuwa mazoea). 🎯 Kitabu cha Kanuni za Sheria za Kanisa (Can. 209 §1): Waamini wanawajibika kudumisha daima ushirika na Kanisa, hata katika namna yao ya kutenda, wakitambua thamani ya neema ya ushirika huo kabla hawajaupoteza. ✝️ MFANO WA MAJI, HEWA, NA MAISHA YA FAMILIA 👉 Maji yanatufundisha ukweli huu kwa nguvu sana. Katika maeneo ambayo maji yanatiririka bila kikomo kutoka kwenye mabomba, watu wanayapoteza na kuyasafisha hovyo bila kujali. 👉 Lakini katika ardhi kavu ambapo watu wanatembea maili nyingi chini ya jua kali wakibeba vyombo vizito ili tu kupata lita chache za maji, kila tone linakuwa la thamani kubwa sana. 👉 Hewa yenyewe ni miongoni mwa mifano mikubwa zaidi. Watu wengi hawafikirii kabisa kuhusu kupumua kwa sababu oksijeni inawazunguka bure kila sekunde. 👉 Hata hivyo, mtu anayepigania uhai na kupumulia mashine hospitalini anaelewa thamani isiyo na kifani ya kile ambacho wengine wanakidharau kila siku. Kile kilicho tele mara nyingi hupunjiwa thamani hadi pale uhaba unapofunua umuhimu wake halisi. 👉 Wengine hawathamini familia hadi kifo kinapotengeneza kiti tupu kwenye meza ya chakula. Wengine wanapuuza watu waaminifu kwa miaka mingi, na kuja kugundua umuhimu wao baada ya umbali, usaliti, au upotevu kuonesha jinsi upendo wa kweli ulivyo adimu. 🎯 Biblia Takatifu (Luka 16:24): Akalia, akasema, Baba Ibrahimu, unirehemu, umtume Lazaro achanike ncha ya kidole chake majini, auburudishe ulimi wangu; kwa sababu ninateswa katika mwali wa moto huu. (Tajiri anagundua thamani ya tone la maji baada ya kulipoteza). 🎯 Katekesi ya Kanisa Katoliki (KKK 2288): Uhai na afya ya kimwili ni zawadi za thamani kubwa zilizokabidhiwa kwetu na Mungu. Tunapaswa kuzitunza kwa busara, tukizingatia mahitaji ya wengine na manufaa ya wote. 🎯 Mtaguso Mkuu wa Pili wa Vatikani (Gaudium et Spes, Na. 47): Ustawi wa mtu binafsi na wa jamii ya kibinadamu na ya Kikristo umeunganishwa kwa karibu sana na hali njema ya ushirika wa ndoa na familia. Thamani yake isipunguzwe na mazoea yasiyo na shukrani. 🎯 Kitabu cha Misa ya Roma (Utangulizi wa Misa za Marehemu): Bwana, kwa waamini wako, uzima haushushwi bali unabadilishwa; na nyumba hii ya kidunia ikiharibiwa, tunatayarishiwa makao ya milele mbinguni. 🎯 Kitabu cha Kanuni za Sheria za Kanisa (Can. 1135): Wanandoa wana wajibu sawa na haki sawa katika mambo yanayohusu maisha ya ushirika wa ndoa, wajibu ambao unapaswa kulindwa kwa upendo na heshima ya dhati. ✝️ MAZOEA KAMA MWIZI WA SHUKRANI NA BUSARA YA KIROHO 👉 Mazoea ni mmoja wa wezi wenye nguvu zaidi wa shukrani. Kadiri kitu kinavyoendelea kutubariki bila kukatika, ndivyo uwezekano unavyokuwa mkubwa kwetu kuacha kutambua uzito wake. 👉 Jua linalochomoza linaonekana kama jambo la kawaida kwa sababu linatokea kila siku, lakini kama lingekataa kuchomoza kwa asubuhi moja tu, dunia nzima ingeingia kwenye taharuki kubwa. 👉 Moyo unadunda kimyakimya maelfu ya nyakati kila siku bila kupigiwa makofi, lakini wakati mmoja tu wa mapigo kwenda kombo unatukumbusha mara moja jinsi maisha yalivyo dhaifu na ya kupita. 👉 Watu wengi wamezungukwa na hazina ambazo hawazitambui tena kwa sababu kurudiwa rudiwa kwa baraka hizo kumewapofusha macho. Wanaangazia sana kile wanachokikosa kiasi kwamba hawaoni tena thamani ya kile walicho nacho tayari. 👉 Mwili wenye afya, akili timamu, uwezo wa kutembea, kuona, kusikia, kusali, kufikiri, kupenda, kufanya kazi, na kuwa na matumaini ni zawadi za ajabu ambazo mamilioni ya watu wangekuwa tayari kutoa chochote walicho nacho ili wazipate tena. 👉 Hii ndiyo maana hekima inatutaka tuwe na shukrani ya makusudi. Shukrani si hisia tu ya kistaarabu; ni akili ya kiroho. Ni uwezo wa kinidhamu wa kutambua uzito wa baraka za sasa kabla ya kutoweka kwake hakujafunua thamani hiyo kwa maumivu makali. 👉 Watu wenye hekima hawasubiri kupoteza kitu ndipo wakithamini. Wanajifunza kuthamini kile ambacho bado kipo. Moja ya mifumo ya kusikitisha zaidi katika maisha ya mwanadamu ni jinsi watu wanavyoharibu mara kwa mara kile walichokiombea kwa machozi, kwa sababu tu wamekihodhi na kukizoea kupita kiasi. 🎯 Biblia Takatifu (1 Wathesalonike 5:18): Shukuruni kwa kila jambo; maana hayo ni mapenzi ya Mungu kwenu katika Kristo Yesu. 🎯 Katekesi ya Kanisa Katoliki (KKK 2638): Kila tukio na kila hitaji linaweza kugeuka kuwa mada ya shukrani. Barua za Mtume Paulo mara nyingi zinaanza na kuishia na shukrani, na Yesu Kristo yuko hai daima ndani yake ili kushukuru. 🎯 Mtaguso Mkuu wa Pili wa Vatikani (Sacrosanctum Concilium, Na. 12): Maisha ya kiroho hayafungwi tu na ushiriki wa liturujia takatifu. Mwamini anatakiwa kuingia chumbani kwake kusali kwa Siri, na asisite kumshukuru Mungu bila kukoma katika matendo ya maisha yake. 🎯 Kitabu cha Misa ya Roma (Mwanzo wa Liturujia ya Ekaristi): Ni vyema na ni haki, ni wajibu na huleta wokovu, tukushukuru daima na kila mahali, ee Bwana, Baba mwenye udhihirisho, Mungu mwenyezi wa milele. 🎯 Kitabu cha Kanuni za Sheria za Kanisa (Can. 214): Waamini wanayo haki ya kumwabudu Mungu kulingana na maelekezo ya mapokeo yao wenyewe yaliyoidhinishwa, na kuishi maisha ya kiroho yenye shukrani yanayoendana na mafundisho ya Kanisa. ✝️ MAOMBI YA ZAMANI YANAYOGEUZWA KUWA MALALAMIKO YA SASA 👉 Mtu anaomba kwa kukata tamaa ili apate kazi, kisha baadaye analalamika bila mwisho kuhusu kazi hiyo hiyo, akisahau kuwa kuna watu wasio na ajira wanaosali usiku na mchana wapate fursa hiyo hiyo aliyonayo mkononi mwake. 👉 Mtu mwingine anatamani sana ndoa, kisha anaanza kumpuuza na kumtesa mwenzi wake ambaye hapo awali alimlilia Mungu ampe mume au mke wa maisha yake. 👉 Watoto wanakuwa wakidhani wazazi wao watakuwepo daima, hadi siku moja ile sauti iliyojaza nyumba inapogeuka kuwa ukimya mkuu wa kaburini. 🎯 Biblia Takatifu (Hesabu 11:4-6): Kisha mchanganyiko wa watu waliokuwa miongoni mwao wakashikwa na tamaa... wakasema... sasa roho zetu zimekaushwa; hapana kitu kabisa; mbele ya macho yetu hapana kitu isipokuwa hii mana tu. (Waisraeli wanadharau chakula cha muujiza walichopewa jangwani kutokana na mazoea). 🎯 Katekesi ya Kanisa Katoliki (KKK 1657): Katika kanisa la nyumbani (familia), wazazi wanapaswa kuwa wavumbuzi wa kwanza wa imani kwa watoto wao kwa neno na mfano... Thamani ya wazazi isitambulike tu pale wanapoondoka duniani. 🎯 Mtaguso Mkuu wa Pili wa Vatikani (Apostolicam Actuositatem, Na. 11): Waamini wanapaswa kukuza hadhi na uthabiti wa ndoa katika maisha yao ya kila siku, wakikumbuka kuwa neema waliyopewa mbele ya altare inadai uaminifu na shukrani za kudumu, sio malalamiko na uzembe. 🎯 Kitabu cha Misa ya Roma (Sala ya Baada ya Mapokeo): Ee Bwana, utujalie ili dhabihu tuliyotoa na Ekaristi tuliyopokea itujaze moyo wa shukrani, na kutusaidia kuthamini zawadi zako zote maishani mwetu. 🎯 Kitabu cha Kanuni za Sheria za Kanisa (Can. 226 §1): Wale wanaoshi katika hali ya ndoa wana wajibu wa pekee wa kufanya kazi ya kujenga familia na kulea watoto kiroho na kimwili, wakitambua takatifu ya agano lao. ✝️ HITIMISHO LA SOMO 👉 Thamani ya kweli haipatikani kwa kutafuta vitu vipya kila wakati, bali inapatikana kwa kusafisha macho yetu ili kuona baraka ambazo tayari tunazo. Tujifunze kushukuru kabla ya kupoteza hakujatufundisha adabu ya kiroho kwa maumivu. [[Maalum:Michango/~2026-31705-09|~2026-31705-09]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:~2026-31705-09|talk]]) 15:36, 27 Mei 2026 (UTC) r75vbu6k2jhpaw4lutzfk15pu1mpghk Katiba ya Niger 0 226019 1553748 1551211 2026-05-27T13:34:20Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 3 template(s) replaced. 1553748 wikitext text/x-wiki '''Katiba ya Jamhuri ya Niger''' ni sheria ya msingi ya mwisho ya Niger hadi sasa, iliyopitishwa kupitia kura ya maoni tarehe 31 Oktoba 2010 na kutangazwa tarehe 25 Novemba mwaka huo huo, hivyo kuanzisha Jamhuri ya Saba. Ilibatilishwa tarehe 26 Julai 2023 kufuatia mapinduzi ya kijeshi. Tangu uhuru wake mwaka 1960, Niger imepitisha katiba saba. == Katiba ya 1960 iliyounda Jamhuri ya Kwanza == Katiba ya tarehe 8 Novemba 1960 iliiongoza mpangilio wa kikatiba wa Jamhuri ya Kwanza, chini ya urais wa Hamani Diori. Ilikuwa katika nguvu hadi mapinduzi ya kijeshi ya tarehe 15 Aprili 1974. == Katiba ya 1989 iliyounda Jamhuri ya Pili == Baada ya utawala wa Seyni Kountché, Rais Ali Saibou alipitisha Katiba ya Jamhuri ya Pili mwaka 1989. Ilianzisha chama kimoja tu na Bunge la Ushauri. == Katiba ya 1992 iliyounda Jamhuri ya Tatu == Vikundi vya kijamii vilipunguza nguvu ya utawala huu hadi mkutano wa Kitaifa wa Haki na Madaraka ulioitishwa mwezi Julai 1991, ulioweka taasisi za mpito wa kidemokrasia wa miezi kumi na mitano. Katiba ya Jamhuri ya Tatu ilipitishwa tarehe 26 Desemba 1992. == Katiba ya 1996 iliyounda Jamhuri ya Nne == Kutokuwa na utulivu wa Jamhuri ya Tatu, ulioashiriwa na migongano kati ya Rais Mahamane Ousmane na Waziri Mkuu Hama Amadou, kulisababisha Kamanda Mkuu wa Jeshi, Koloneli Ibrahim Baré Maïnassara, kuondoa serikali tarehe 27 Januari 1996. Bunge lilibatilishwa, vyama vya siasa vikasimamishwa, na Katiba ikafutwa. Mamlaka yote yalichukuliwa na Baraza la Uokoaji wa Taifa lililoundwa na wanajeshi. Shinikizo kutoka nje liliwasukuma wanajeshi kuandaa Jukwaa (Forum) ambalo lilipelekea kupitishwa kwa Katiba ya Jamhuri ya Nne kupitia kura ya maoni tarehe 12 Mei 1996, ikianzisha utawala wa raisi na kuanzishwa kwa Seneti<ref>{{Rejea tovuti |url=http://cour-constitutionnelle-niger.org/documents/constitution_4eme_rep.pdf |title=Constitution de 1996 |accessdate=2026-03-20 |archive-date=2017-06-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170622233647/http://cour-constitutionnelle-niger.org/documents/constitution_4eme_rep.pdf |url-status=dead }}</ref>. Jenerali Maïnassara alichaguliwa kuwa Rais. == Katiba ya 1999 iliyounda Jamhuri ya Tano == Jamhuri ya Nne, ambayo kipindi chake vyama vya upinzani vilikuwa vikifanya maandamano mara kwa mara kupinga umiliki wa madaraka mkali mikononi mwa Rais Maïnassara, ilikamilika kwa mapinduzi ya kijeshi tarehe 9 Aprili 1999 na mauaji ya Rais Maïnassara. Baraza la Maridhiano la Taifa liliweka haraka hoja za kikatiba. Katiba ya Jamhuri ya Tano ilipitishwa kupitia kura ya maoni tarehe 18 Julai 1999 na kutangazwa kwa amri nambari 99-320/PCRN tarehe 9 Agosti 1999. Katiba hii inaweka mgawanyo wa madaraka kati ya Rais na Waziri Mkuu na ina jaribu kuingiza kikatiba kanuni ya ushirikiano wa madaraka<ref>{{Rejea tovuti |url=http://cour-constitutionnelle-niger.org/documents/Constitution_5eme_rep.pdf |title=Constitution de 1999 |accessdate=2026-03-20 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304122955/http://cour-constitutionnelle-niger.org/documents/Constitution_5eme_rep.pdf |url-status=dead }}</ref>. Katiba hii ilirekebishwa mwaka 2004. == Katiba ya 2009 iliyounda Jamhuri ya Sita == Katiba ya 1999, iliyorekebishwa mwaka 2004, iliruhusu Rais Mamadou Tandja kutafuta muhula wa tatu. Rais alipendekeza marekebisho makubwa ya katiba ili kubaki madarakani. Katiba ya Jamhuri ya Sita ilipitishwa kupitia kura ya maoni tarehe 4 Agosti 2009. Ingawa iliweka muundo wa katiba ya awali na kurudia vipengele vingi vyao, ilianzisha utawala wa raisi. Serikali haikuwajibika tena mbele ya Bunge, ambalo lilibadilika kuwa na mabunge mawili (bicaméral)<ref>{{Rejea tovuti |url=http://cour-constitutionnelle-niger.org/documents/031_tf_txt_constitution_5eme_rep.pdf |title=Constitution de 2009 |accessdate=2026-03-20 |archive-date=2017-06-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170622233642/http://cour-constitutionnelle-niger.org/documents/031_tf_txt_constitution_5eme_rep.pdf |url-status=dead }}</ref>. Taasisi kadhaa huru za utawala ziliundwa. Hata hivyo, utawala huu mpya uliondolewa mara moja kwa mapinduzi ya kijeshi tarehe 18 Februari 2010. == Katiba ya 2010 iliyounda Jamhuri ya Saba == Katiba ya Jamhuri ya Saba ilipitishwa kupitia kura ya maoni tarehe 31 Oktoba 2010<ref>Texte de la constitution : .</ref>. Baada ya hapo, ili tangazwa rasmi tarehe 25 Novemba mwaka huo huo. Ilibatilishwa wakati wa mapinduzi ya kijeshi mwaka 2023. === Marejeleo === [[Jamii:Niger]] [[Jamii:Makala yasiyo na viungo vya ndani]] saa6tutxfsq9wqlyg26nqebqmopcwwq Carin Visser 0 228437 1554554 1505684 2026-05-27T19:28:22Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554554 wikitext text/x-wiki '''Carin Visser''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Afrika Kusini]] anayehudumu katika ngazi mbalimbali za uongozi wa umma. Tangu mwaka [[2019]], amekuwa mjumbe wa kudumu katika Baraza la Kitaifa la Mikoa, akiwakilisha ujumbe wa Mkoa wa [[Kaskazini-Magharibi (jimbo la Afrika Kusini)|Kaskazini Magharibi]]. Kabla ya hapo, Visser aliwahi kuwa Mbunge wa Bunge la Kitaifa la Afrika Kusini kuanzia mwaka [[2017]] hadi [[2018]]. Baadaye, alihudumu kama mjumbe wa Bunge la Mkoa wa Kaskazini Magharibi kuanzia mwaka 2018 hadi 2019. Katika ngazi ya serikali za mitaa, pia aliwahi kuwa [[diwani]] wa Manispaa ya Tswaing, ambapo alijihusisha na masuala ya maendeleo ya jamii na utawala wa eneo hilo. Aidha, Visser amekuwa na nafasi muhimu ndani ya Democratic Alliance (DA), ambapo alihudumu kama mwenyekiti wa mkoa kuanzia mwaka [[2015]] hadi [[2020]], akiongoza shughuli za chama na kukuza ushiriki wa kisiasa katika mkoa huo. == Kazi ya kisiasa == Carin Visser alianza kujihusisha na siasa katika ngazi ya jamii kupitia mji wa Sannieshof, ambapo aliwahi kuwa mwenyekiti wa chama cha walipa kodi wa eneo hilo. Hatua hii ndiyo iliyomfungulia mlango wa kuingia rasmi katika siasa za vyama, alipoungana na Democratic Alliance (DA).<ref>{{Cite web|url=https://www.news24.com/SouthAfrica/Local-Elections-2011/Zumas-ancestor-threat-ignored-20110519|title=Zuma's ancestor threat ignored|date=19 May 2011}}</ref> Katika uchaguzi wa serikali za mitaa wa mwaka [[2011]], alichaguliwa kuwa diwani wa uwakilishi wa uwiano (PR) katika Manispaa ya Tswaing, ambapo pia aliwahi kuwa kiongozi wa chama ndani ya baraza. Umahiri wake ulimfanya achaguliwe kuwa mwenyekiti wa mkoa wa DA mwaka 2015,<ref>{{Cite web|url=https://www.news24.com/SouthAfrica/News/DA-elects-new-leadership-in-North-West-20150530|title=DA elects new leadership in North West|date=30 May 2015|access-date=10 May 2020|archive-date=19 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190219072845/https://www.news24.com/SouthAfrica/News/DA-elects-new-leadership-in-North-West-20150530}}</ref> na baadaye kuchaguliwa tena kama diwani mwaka [[2016]]. Mwaka 2017, DA ilimteua kuwa mwakilishi wa chama katika Bunge la Kitaifa, na akaapishwa rasmi kama mbunge tarehe [[1 Desemba]]<ref>{{cite web|title=LIST OF MEMBERS (alphabetical) 5 th Parliament|url=https://static.pmg.org.za/190320_NA_MEMBERS_ALPHABETIC.pdf|website=Parliamentary Monitoring Group|accessdate=15 August 2020}}</ref> mwaka huo. Mwaka uliofuata, alihamia katika siasa za mkoa baada ya kuteuliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Mkoa wa Kaskazini Magharibi, akijaza nafasi iliyoachwa wazi kufuatia kujiuzulu kwa Joe McGluwa. Aliapishwa tarehe [[23 Agosti]] 2018 na baadaye akachaguliwa kuwa kiongozi wa chama ndani ya bunge hilo la mkoa.<ref>{{cite web|title=Annual Report - North West Provincial Legislature|url=http://www.nwpl.gov.za/public/uploads/documents/NWPL%20AR%202018-19%20(Final)%2028%20AUG%202019.pdf|website=NWPL|accessdate=15 August 2020|archive-date=25 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210425143034/https://nwpl.gov.za/public/uploads/documents/NWPL%20AR%202018-19%20(Final)%2028%20AUG%202019.pdf|url-status=dead}}</ref> Baada ya uchaguzi mkuu wa mwaka 2019, Visser alihamishiwa katika Baraza la Kitaifa la Mikoa, akiwakilisha Mkoa wa Kaskazini Magharibi. Katika kipindi hicho, alikuwa mwakilishi pekee wa DA katika ujumbe wa mkoa huo.<ref>{{cite web|title=Hansard: NCOP: Unrevised hansard|url=https://pmg.org.za/hansard/28538/|website=Parliamentary Monitoring Group|accessdate=15 August 2020}}</ref> Mnamo mwaka [[2020]], alijiuzulu kutoka nafasi ya mwenyekiti wa mkoa wa DA, na nafasi hiyo ikachukuliwa na Luan Snyders, ambaye wakati huo alikuwa diwani wa DA katika eneo la [[Rustenburg]].<ref>{{Cite news|last=Chothia|first=Andrea|date=21 November 2020|title=DA announces provincial leadership election results|work=The South African|url=https://www.thesouthafrican.com/news/da-provincial-congress-leadership-election-results/|access-date=28 November 2020}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} [[Jamii: Watu walio hai]] [[Jamii: Wanawake wa Afrika Kusini]] [[Jamii: Wanaharakati wa Afrika Kusini]] [[Jamii: Wanasiasa wa Afrika Kusini]] [[Jamii: Wanasiasa wanawake Afrika Kusini]] nal677mhp2f6hq1m2uecmt02or3rrqx Ada Osakwe 0 229850 1554824 1508299 2026-05-27T20:12:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554824 wikitext text/x-wiki '''Ada Osakwe''' (alizaliwa [[Septemba 2]], [[1981]]) ni [[mchumi]], [[mjasiriamali]], na mtendaji mkuu wa kampuni kutoka [[Nigeria]], anayejulikana kwa mchango wake katika sekta ya uwekezaji wa [[kilimo]] na maendeleo ya biashara za chakula barani [[Afrika]]. Pia ni mwanzilishi na Afisa Mkuu Mtendaji wa Agrolay Ventures, kampuni ya uwekezaji wa biashara ya kilimo iliyoko Nigeria inayolenga kuwekeza katika makampuni ya chakula na kilimo ya Afrika. Kupitia kampuni hii, Ada Osakwe amechangia kukuza ubunifu na ukuaji wa sekta ya kilimo barani Afrika. Pia ni mwanzilishi wa makampuni ya Nuli Foods na Nuli Juice, ambayo yanajikita katika uzalishaji na usambazaji wa vyakula na vinywaji vyenye lishe bora. Kati ya Novemba [[2012]] na Mei [[2015]], alihudumu kama mshauri mkuu wa uwekezaji wa Waziri wa Kilimo na Maendeleo Vijijini wa Nigeria, Akinwumi Adesina, ambapo alishiriki katika kuunda mikakati ya kukuza kilimo na uwekezaji vijijini nchini Nigeria. == Usuli na elimu == Ada Osakwe alizaliwa nchini Nigeria tarehe 2 Septemba 1981. Alianza safari yake ya elimu ya juu baada ya kusoma elimu ya A-Level katika shule ya upili huko [[Lagos]]. Baadaye alisoma katika University of Hull nchini [[Uingereza]], ambapo alihitimu Shahada ya Sayansi katika Uchumi. Kisha akaendelea na masomo ya uzamili katika University of Warwick, pia Uingereza, ambako alipata Shahada ya Uzamili ya Sayansi katika Uchumi na Fedha.<ref name="In">{{cite web|url=https://www.forbes.com/sites/mfonobongnsehe/2014/12/04/the-20-youngest-power-women-in-africa-2014/#26701c7830b0|title=The 20 Youngest Power Women In Africa 2014|date=4 December 2014|accessdate=26 November 2017|work=[[Forbes.com]]|first=Mfonobong|last=Nsehe}}</ref> Aidha, Ada Osakwe ana Shahada ya Uzamili katika Utawala wa Biashara (MBA) kutoka Kellogg School of Management, kilicho chini ya Northwestern University, [[Evanston]], [[Illinois]], [[Marekani]].<ref name="Det">{{cite web|url=https://www.bellanaija.com/2013/05/move-back-to-nigeria-ada-osakwe-takes-the-leap-from-private-equity-fund-investor-to-special-investment-advisor-to-the-nigerian-minister-of-agriculture/|title=Move Back to Nigeria: Ada Osakwe Takes the Leap from Private Equity Fund Investor to Special Investment Advisor to the Nigerian Minister of Agriculture|date=31 May 2013|accessdate=1 November 2017|publisher=Bellanaija.com|last=MoveBackToNigeria}}</ref> Elimu yake pana katika uchumi, fedha, na usimamizi wa biashara imechangia kwa kiasi kikubwa mafanikio yake katika ujasiriamali na uwekezaji katika sekta ya kilimo na chakula. == Tuzo na utambuzi == Mnamo Desemba [[2014]], Osakwe alitajwa miongoni mwa "Wanawake Ishirini Wenye Nguvu Zaidi Barani Afrika 2014" na Jarida la Forbes. Mnamo Machi [[2021]], alipewa Tuzo ya Mwanamke Mfanyabiashara na Jarida la Forbes.<ref>{{Cite news|title=Nigeria's Temie Giwa-Tubosun and Ada Osakwe Scoop Forbes Awards For Innovation And Business|work=Technext|url=https://technext.ng/2021/03/11/nigerias-temie-giwa-tubosun-and-ada-osakwe-win-forbes-awards-for-innovation-and-business/}}</ref> Osakwe alitajwa kuwa mmoja wa "Waanzilishi 15 Wanawake Waafrika Unaopaswa Kuwajua Mwaka [[2023]]" na Jarida la African Folder mnamo Machi 2023.<ref>{{cite web|title=15 African Female Founders You Should Know In 2023|url=https://africanfolder.com/15-african-female-founders-2023/|website=African Folder|date=10 March 2023|access-date=12 March 2023}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{mbegu-mtu}} [[Jamii: Waliozaliwa 1981]] [[Jamii: Watu walio hai]] [[Jamii: Wanauchumi wa Nigeria]] [[Jamii: Wanawake wa Nigeria]] kl6hh8iibhrr74x3fq2nf3tkspf8nz1 Nina Albert 0 230192 1554945 1522233 2026-05-27T23:09:56Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554945 wikitext text/x-wiki '''Nina M. Albert''' ni mtaalamu wa mipango miji na afisa wa serikali ya [[Marekani]]. Tangu mwaka 2023, anahudumu kama Naibu Meya wa Kaimu wa Mipango na Maendeleo ya Kiuchumi wa Washington, D.C.. Kabla ya hapo, kuanzia 2021 hadi 2023, alikuwa Kamishna wa Public Buildings Service, ambapo alisimamia miundombinu na majengo ya serikali ya shirikisho.<ref name=":0">{{Rejea tovuti|last=Collins|first=Carol|date=2021-07-07|title=GSA Names Nina Albert Public Buildings Service Commissioner|url=https://executivegov.com/2021/07/gsa-names-nina-albert-public-buildings-service-commissioner/|access-date=2023-10-14|website=Executive Gov|language=en-US|archive-date=2023-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20231012005158/https://executivegov.com/2021/07/gsa-names-nina-albert-public-buildings-service-commissioner/|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{reflist}}{{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] [[Jamii:Wanawake wa Marekani]] 7ptoigtz3gt074sjiyuwh3r8jadlsrz Maria Wagner 0 233018 1554057 1538856 2026-05-27T18:08:12Z Gayle-Bot 78697 Bot: fixed references and maintenance 1554057 wikitext text/x-wiki {{Kigezo:Vyanzo}} '''Maria Wagner''' ni mkurugenzi na [[mwandishi]] wa tamthilia za [[televisheni]] (soap opera) kutoka United States. {{Mbegu-mwandishi}} 117wc7cjnp89ijde55dp5kxsw5ugg81 Shenggen Fan 0 235629 1555283 1544224 2026-05-28T11:48:30Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555283 wikitext text/x-wiki '''Shenggen Fan''' (樊胜根) alikuwa Mkurugenzi Mkuu wa International Food Policy Research Institute (IFPRI) kati ya mwaka 2009 hadi 2019.<ref name="IFPRI Chair">[[http://www.ifpri.org/about/trustees/statement_newdg](http://www.ifpri.org/about/trustees/statement_newdg) New Director General of IFPRI: Statement of the Chairman of the Board]</ref> Anajulikana kwa kazi zake kuhusu uchumi wa mpito na maendeleo vijijini nchini [[Jamhuri ya Watu wa China|China]]. Utafiti wake umejikita katika kuchambua nafasi ya uwekezaji wa umma na binafsi katika sekta ya kilimo pamoja na miundombinu ya umma katika mapambano dhidi ya umasikini sugu na njaa. Mbali na kazi zake katika nchi yake ya China, pia amefanya kazi kwa upana katika nchi nyingine za Asia pamoja na Afrika Mashariki.<ref name="UMinn">Paraphrased from: [[http://www.international.umn.edu/awards/leader/2006/fan.php](http://www.international.umn.edu/awards/leader/2006/fan.php){{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}Profile of Shenggen Fan, Distinguished Leadership Award for Internationals Website]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa China]] 22wi0q7s68d66rl398c9lzhnzjcgbb1 Luciana Santos (mwanasiasa) 0 235660 1553765 1552949 2026-05-27T14:05:58Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553765 wikitext text/x-wiki '''Luciana Barbosa de Oliveira Santos''', anayejulikana zaidi kisiasa kama '''Luciana Santos''' (alizaliwa 29 Desemba 1965), ni mhandisi na mwanasiasa wa [[Brazil]]. Anafanya kazi kama Waziri wa Sayansi, Teknolojia na Ubunifu katika baraza la mawaziri la Rais [[Luiz Inácio Lula da Silva]] tangu mwaka 2023, akiwa mwanamke wa kwanza kuwahi kuongoza wizara hiyo katika historia ya nchi hiyo.<ref>{{Rejea tovuti |url=https://folhanobre.com.br/2023/01/02/luciana-santos-takes-over-the-ministry-of-science-and-technology/355303/ |title=Luciana Santos takes over the Ministry of Science and Technology |accessdate=2026-05-16 |archive-date=2026-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260116000132/https://folhanobre.com.br/2023/01/02/luciana-santos-takes-over-the-ministry-of-science-and-technology/355303/ |url-status=dead }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} == Viungo vya Nje == * [https://www.gov.br/mcti/pt-br Tovuti Rasmi ya Wizara ya Sayansi, Teknolojia na Ubunifu ya Brazil] {{Mbegu-mtu}} {{BD|1965||Santos, Luciana}} [[Jamii:Wanasiasa wa Brazil]] [[Jamii:Watu wa Brazil]] [[Jamii:Watu walio hai]] k5azpjafaf80un3jeu8gzlqtt5enr11 Meire Serafim 0 235667 1553831 1544267 2026-05-27T15:08:27Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553831 wikitext text/x-wiki '''Rozimeire Ribeiro Andrade''', anajulikana zaidi kisiasa kama '''Meire Serafim''' (alizaliwa 10 Februari 1975), ni mwanasiasa wa [[Brazil]] kutoka chama cha [[União Brasil]]. Anafanya kazi kama Mbunge wa Shirikisho (federal deputy) akiwakilisha jimbo la [[Acre (jimbo)|Acre]] tangu mwaka 2023.<ref>{{cite web|url=https://www.amazonoticias.com.br/noticia/1226/deputada-meire-serafim-toma-posse-na-camara-federal-acompanhada-de-esposo-mazinho-serafim|title=Deputada Meire Serafim toma posse na Câmara Federal acompanhada de esposo|work=Amazonotícias|date=2 Februari 2023|language=pt|accessdate=2026-05-16|archive-date=2025-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20250427212446/https://www.amazonoticias.com.br/noticia/1226/deputada-meire-serafim-toma-posse-na-camara-federal-acompanhada-de-esposo-mazinho-serafim|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} == Viungo vya Nje == * [https://www.camara.leg.br/deputados/220591 Wasifu rasmi katika Baraza la Manaibu la Brazil] {{Mbegu-mtu}} {{BD|1975||Serafim, Meire}} [[Jamii:Wanasiasa wa Brazil]] [[Jamii:Watu wa Brazil]] [[Jamii:Watu walio hai]] hxcu7kvm5032o6dl1tadv6lfja1ig4r Mohamed Sidda Dicko 0 235736 1553965 1544448 2026-05-27T17:53:29Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553965 wikitext text/x-wiki '''Mohamed Sidda Dicko''' ni [[mwanasiasa]] wa Mali ambaye amehudumu kama Waziri wa Sheria wa Mali tangu Oktoba 2020. Pia, tangu Februari 2021, ni Rais wa OHADA (Organisation pour l’Harmonisation en Afrique du Droit des Affaires), taasisi ya kikanda inayoratibu na kuoanisha sheria za biashara barani Afrika. OHADA<ref>{{Citation|title=Mali – Transition government with strong military representation|date=2020-10-07|url=https://presidential-power.net/?p=11316|work=Presidential Power|language=en-US|access-date=2026-05-16|archive-date=2021-04-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20210422205506/https://presidential-power.net/?p=11316|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] 44i7vk2memx91w5960arjx52tjuuc3d Sadio Gassama 0 235768 1555182 1544661 2026-05-28T09:03:10Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555182 wikitext text/x-wiki '''Sadio Gassama''' (amezaliwa 1954) ni brigedia jenerali katika jeshi la [[Mali]]. Kabla ya mapinduzi ya kijeshi ya Mali ya mwaka 2012, aliwahi kuhudumu kama Waziri wa Usalama wa Ndani na Ulinzi wa Raia. Baada ya hapo aliteuliwa tena katika baraza la mawaziri mwezi Desemba, akiendelea kushika wadhifa huo. Tarehe 21 Machi 2012, alijaribu kuzungumza na askari waliokuwa wameasi katika kambi ya kijeshi karibu na Bamako ili kuwatuliza, lakini hotuba yake haikufanikiwa kuwashawishi, tukio ambalo lilitajwa na vyombo vya habari vya kimataifa kama mojawapo ya vichocheo vya mapinduzi ya 2012 nchini [[Mali]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Bienvenue sur primature.ml – Site officiel de la primature du Mali|url=https://www.primature.gov.ml//index.php?option=com_content&view=article&id=4756:biographie-de-sadio-gassama&catid=60:les-ministres&Itemid=100053|work=www.primature.gov.ml|accessdate=2026-05-16|language=fr-FR|archive-date=2023-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230824182554/https://www.primature.gov.ml//index.php?option=com_content&view=article&id=4756:biographie-de-sadio-gassama&catid=60:les-ministres&Itemid=100053|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1954]] bxqpucqgk9gdsh0glnaeo4jvxj156tp Masaaki Yamada 0 235882 1553756 1544749 2026-05-27T13:59:35Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553756 wikitext text/x-wiki '''Masaaki Yamada''' ( alizaliwa 9 Agosti 1942 nchini Japani) ni mwanafizikia wa plasma kutoka [[Japani]] anayejulikana kwa utafiti wake kuhusu muunganiko wa sumaku (magnetic reconnection). Anajulikana kwa mchango wake mkubwa katika kuelewa mchakato wa muunganiko wa mistari ya uwanja wa sumaku katika plasma, jambo ambalo ni muhimu katika fizikia ya anga na maabara.<ref>{{Rejea jarida|last1=Yamada|first1=Masaaki|last2=Kulsrud|first2=Russell|last3=Ji|first3=Hantao|date=2010|title=Magnetic reconnection|journal=Reviews of Modern Physics|volume=82|issue=1|pages=603–664|doi=10.1103/RevModPhys.82.603|bibcode=2010RvMP...82..603Y}}</ref><ref>{{Rejea jarida|last1=Zweibel|first1=Ellen G.|last2=Yamada|first2=Masaaki|date=2009|title=Magnetic Reconnection in Astrophysical and Laboratory Plasmas|journal=Annual Review of Astronomy and Astrophysics|volume=47|issue=1|pages=291–332|doi=10.1146/annurev-astro-082708-101726|bibcode=2009ARA&A..47..291Z}}</ref><ref>{{Rejea jarida|last1=Yamada|first1=Masaaki|last2=Ji|first2=Hantao|last3=Hsu|first3=Scott|last4=Carter|first4=Troy|last5=Kulsrud|first5=Russell|last6=Bretz|first6=Norton|last7=Jobes|first7=Forrest|last8=Ono|first8=Yasushi|last9=Perkins|first9=Francis|date=1997|title=Study of driven magnetic reconnection in a laboratory plasma|journal=Physics of Plasmas|volume=4|issue=5|pages=1936–1944|doi=10.1063/1.872336|bibcode=1997PhPl....4.1936Y|issn=1070-664X|url=[https://digital.library.unt.edu/ark:/67531/metadc679550/}}](https://digital.library.unt.edu/ark:/67531/metadc679550/}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1942|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] souv3o61xzgen88e6okzaa3js4ad36u Mohamed Ali Boughazi 0 236008 1553949 1544967 2026-05-27T17:38:27Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553949 wikitext text/x-wiki '''Mohamed Ali Boughazi''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Aljeria|Algeria]] ambaye amewahi kushika nyadhifa mbalimbali za uwaziri katika serikali tofauti za Algeria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Wikiwix Archives|url=https://archive.wikiwix.com/cache/index2.php?url=https://www.sites.google.com/site/lejeunealgerien/accueil/algerie-aujourd-hui-2011/mohamedaliboughazifuturpresidentdel%25E2%2580%2599apnoupremierministre#google_vignette|work=archive.wikiwix.com|accessdate=2026-05-17}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Mohamed Ali Boughazi|url=https://theses.fr/032062354|work=theses.fr|accessdate=2026-05-17|language=fr|archive-date=2024-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20241226175124/https://theses.fr/032062354|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Algeria]] sjo3shvx8cfa1rbg5sogm4xd5p9gyzt Mokhtar Didouche 0 236188 1554036 1545397 2026-05-27T18:04:43Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554036 wikitext text/x-wiki '''Mokhtar Didouche''' (amezaliwa 24 Februari 1955) ni [[mwanasiasa]] wa [[Algeria]] ambaye anahudumu kama Waziri wa Utalii na Ufundi (Tourism and Craftsmanship). Aliteuliwa kuwa waziri tarehe 16 Machi 2023.<ref>{{Rejea tovuti|title=Algerian Embassy in the United States of America|url=https://algerianembassy.org/press/President%20of%20the%20Republic%20conducts%20cabinet%20reshuffle.html|work=www.algerianembassy.org|accessdate=2026-05-17|language=en}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1955]] [[Jamii:Watu walio hai]] g9dxi3c2fe02r2tn2840i1xara140qz Nina Khada 0 236306 1554947 1545686 2026-05-27T23:13:40Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554947 wikitext text/x-wiki '''Nina Khada''' ni mkurugenzi, mwandishi na mhariri wa filamu aliyezaliwa [[Ufaransa]] na wazazi wa [[Aljeria]].<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.imdb.com/name/nm7231360/|work=www.imdb.com|accessdate=2026-05-18}}</ref><ref name=":0">{{Rejea tovuti|title=Nina Khada - About|url=https://entertainment.ie/person/nina-khada-1159749/|work=Entertainment.ie|accessdate=2026-05-18|language=en|author=Entertainment.ie}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Personnes {{!}} Africultures : Khada Nina|url=https://africultures.com/personnes/?no=50406|work=Africultures|accessdate=2026-05-18|language=fr-FR}}</ref><ref name=":1">{{Rejea tovuti|title=Africiné - Nina Khada|url=https://www.africine.org/personne/nina-khada/50406|work=Africiné|accessdate=2026-05-18|language=fr|archive-date=2025-04-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250416183719/https://www.africine.org/personne/nina-khada/50406|url-status=dead}}</ref> == Wasifu == Alizaliwa mwaka [[1991]] na wazazi wa Aljeria huko [[Nancy]] nchini [[Ufaransa]], Khada alisomea uhariri na uandishi wa habari za utangazaji, na akahitimu na [[Uzamili|shahada ya Uzamili]] katika utengenezaji wa filamu za makala kutoka Chuo Kikuu cha Aix-Marseille mwaka [[2014]].<ref name=":0" /><ref name=":1" /> == Marejeo == <references /> [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] ogup8wxsje5ot3lrkntx2d1j8818ncq Ron Areshenkoff 0 236337 1555161 1545583 2026-05-28T08:08:48Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555161 wikitext text/x-wiki '''Ronald Areshenkoff''' (Juni 13, 1957 – Desemba 15, 2019) alikuwa mchezaji wa kulipwa wa hoki ya barafu kutoka [[Kanada]] aliyekuwa akicheza katika nafasi ya sentaa. Alichaguliwa katika raundi ya pili akiwa mchezaji wa 32 kwa ujumla na timu ya Buffalo Sabres katika 1977 NHL amateur draft. Baadaye alicheza michezo minne katika Ligi ya Taifa ya Hoki ya Barafu (NHL) akiwa na timu ya Edmonton Oilers, bila kufunga pointi yoyote. Alifariki mwaka 2019 katika mji wake wa Grand Forks baada ya kuugua kwa muda mrefu.<ref>{{cite web |url=[https://www.estevanmercury.ca/news/local-news/areshenkoff-was-a-big-part-of-the-community-1.24038053](https://www.estevanmercury.ca/news/local-news/areshenkoff-was-a-big-part-of-the-community-1.24038053) |title=Areshenkoff was a big part of the community |3=Estevan Mercury |work=Estevan Mercury |publisher=Estevanmercury.ca |date=19 Desemba 2019 |accessdate=2019-12-19 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |last=Tonin |first=John |url=[https://www.whitehorsestar.com/Sports/we-lost-a-good-one-ron-areshenkoff-dies](https://www.whitehorsestar.com/Sports/we-lost-a-good-one-ron-areshenkoff-dies) |title=Whitehorse Daily Star: 'We lost a good one': Ron Areshenkoff dies |publisher=Whitehorsestar.com |date= |accessdate=2019-12-19 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanamichezo}} {{BD|1957|2019}} [[Jamii:Watu wa Kanada]] i1ggmxf7evuhffv82ybfs6kzzza3fgu Peter Ascherl 0 236412 1555045 1545808 2026-05-28T04:07:43Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555045 wikitext text/x-wiki '''Peter Ascherl''' (7 Juni 1953 – 5 Juni 2022) alikuwa mchezaji wa [[Ujerumani]]-[[Canada|Kanada]] wa hoki ya barafu.<ref>{{cite news |last= |first= |date=9 June 2022|title=In Gedenken an Peter Ascherl|trans-title= |url=[https://www.adler-mannheim.de/aktuelles/in-gedenken-an-peter-ascherl/|language=German|work=[[Adler](https://www.adler-mannheim.de/aktuelles/in-gedenken-an-peter-ascherl/|language=German|work=[[Adler) Mannheim]]|location= |access-date=14 June 2022}}</ref> Alicheza kama mshambuliaji (forward) katika ligi ya Eishockey-Bundesliga kwa timu za Mannheimer ERC, Kölner EC, [[Eintracht Frankfurt]], na Düsseldorfer EG.<ref>{{cite web|url=[https://www.eurohockey.com/player/40627-peter-ascherl.html|title=Peter](https://www.eurohockey.com/player/40627-peter-ascherl.html|title=Peter) Ascherl|work=eurohockey.com}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1953|2022}} [[Jamii:Watu wa Kanada]] 34fj7oylc8xpbhvtm2nd4xfi0t15iol Ray Ash 0 236416 1555105 1545848 2026-05-28T06:27:40Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555105 wikitext text/x-wiki '''Raymond Bernard Ash''' (Novemba 11, 1936 – Mei 24, 2016) alikuwa mchezaji wa kulipwa wa mpira wa miguu wa [[Kanada]] ambaye aliichezea timu za Saskatchewan Roughriders, Winnipeg Blue Bombers na Edmonton Eskimos. Alishinda ubingwa wa Grey Cup akiwa na Winnipeg katika miaka ya 1961 na 1962.<ref>{{cite web| url = [http://www.justsportsstats.com/footballstatsindex.php?player_id=ashray001|](http://www.justsportsstats.com/footballstatsindex.php?player_id=ashray001|) title = Takwimu za mpira wa miguu za Ray Ash kwenye StatsCrew.com}}</ref> Yeye ni mwanachama wa Ukumbi wa Umaarufu wa Mpira wa Miguu wa Shule za Sekondari wa Winnipeg (Winnipeg High School Football Hall of Fame), alikoingizwa mwaka 2008.<ref>{{cite web |url=[http://www.whsfl.ca/hall-of-fame](http://www.whsfl.ca/hall-of-fame) |title=Hall of Fame {{!}} Winnipeg High School Football League |website=[www.whsfl.ca](http://www.whsfl.ca) |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20111003234427/http://www.whsfl.ca/hall-of-fame](https://web.archive.org/web/20111003234427/http://www.whsfl.ca/hall-of-fame) |archive-date=2011-10-03}} </ref> Ash alifariki mwaka 2016 akiwa na umri wa miaka 79.<ref>{{Rejea tovuti|url=[https://passages.winnipegfreepress.com/passage-details/id-235773/Ash_Raymond|title=ASH](https://passages.winnipegfreepress.com/passage-details/id-235773/Ash_Raymond|title=ASH) RAYMOND - Obituaries - Winnipeg Free Press Passages}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanamichezo}} {{BD|1936|2016}} [[Jamii:Watu wa Kanada]] pwees8sb0sjk6rtyx05u9lyv0qcbdci Mariane van Hogendorp 0 236433 1553721 1545847 2026-05-27T13:01:52Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553721 wikitext text/x-wiki '''Mariane Catherine van Hogendorp''' (8 Agosti 1834 – 17 Septemba 1909), alikuwa mwanachama wa familia ya Van Hogendorp na mwanaharakati wa ufeministi kutoka [[Uholanzi]]. Alianzisha shirika la ''Nederlandsche Vrouwenbond ter Verhooging van het Zedelijk Bewustzijn'' (Chama cha Wanawake cha Uholanzi cha Kuongeza Uelewa wa Maadili). == Maisha == Hogendorp alizaliwa 8 Agosti 1834 mjini [[The Hague]].<ref name="Biografisch Portaal">{{cite web |title=Hogendorp, Mariane Catherine van |url=[http://www.biografischportaal.nl/persoon/18172880](http://www.biografischportaal.nl/persoon/18172880) |website=Biografisch Portaal van Nederland |accessdate=4 Agosti 2019 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Aliolewa na Aarnout Klerck mwaka 1875, ndoa hiyo ikaisha mwaka 1876 baada ya kifo cha mume wake.<ref name="Digitaal Vrouwenlexicon"/> Hogendorp alikuwa mwanzilishi wa Nederlandsche Vrouwenbond ter Verhooging van het Zedelijk Bewustzijn (NPV), shirika lenye ushawishi mkubwa la wanawake lililopinga mfumo wa udhibiti wa serikali kuhusu ukahaba (prostitution), ambalo aliliongoza pamoja na dada yake Anna van Hogendorp kuanzia 1883 hadi 1909. Pia alishirikiana na mwanaharakati wa Uingereza Josephine Butler katika masuala yanayohusu ukahaba.<ref name="Digitaal Vrouwenlexicon">{{cite web |last1=Vries |first1=Petra de |title=Hogendorp, Mariane Catherine van (1834-1909) |url=[http://resources.huygens.knaw.nl/vrouwenlexicon/lemmata/data/Hogendorp_van](http://resources.huygens.knaw.nl/vrouwenlexicon/lemmata/data/Hogendorp_van) |website=Digitaal Vrouwenlexicon van Nederland |accessdate=4 Agosti 2019 |language=Dutch |date=4 Oktoba 2018 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanaharakati}} {{BD|1834|1909}} [[Jamii:Watu wa Uholanzi]] 794nih1yuai3rutbgmre1hfvowj1hvy Robert Zarinsky 0 236448 1555150 1546126 2026-05-28T07:48:30Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555150 wikitext text/x-wiki '''Robert “Bob” Zarinsky''' (2 Septemba 1940 – 28 Novemba 2008) alikuwa mhalifu wa [[Marekani]] aliyepatikana na hatia ya kuua msichana mmoja, na alishukiwa katika mauaji ya mfululizo ya wasichana wengine wawili katika Monmouth County, New Jersey kati ya mwaka 1965 na 1969.<ref>{{Rejea tovuti |last=Star-Ledger |first=Laura Craven/The |date=2008-11-30 |title=Suspected serial killer Robert Zarinsky dies in prison |url=[https://www.nj.com/news/ledger/topstories/2008/11/tony_kurdzukthe_starledgerhand.html](https://www.nj.com/news/ledger/topstories/2008/11/tony_kurdzukthe_starledgerhand.html) |access-date=2024-06-10 |website=nj |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Alihukumiwa kwa moja ya mauaji hayo akahukumiwa kifungo cha maisha gerezani. Pia alishukiwa kuhusika na mauaji mengine manne, ikiwa ni pamoja na mauaji ya mwaka 1958 ya afisa wa polisi huko [[Rahway, New Jersey|Rahway]], lakini baadaye alipatikana hana hatia kuhusu kesi hiyo.<ref name="Courier">{{cite news|url=[http://www.mycentraljersey.com/article/20081129/NEWS04/81129016](http://www.mycentraljersey.com/article/20081129/NEWS04/81129016) |title=Suspected Linden serial killer Zarinsky dead in prison at 68 |first=Christine |last=Sparta |date=November 29, 2008 |newspaper=[[Courier News (New Jersey)|Courier News]] |url-status=unfit |archiveurl=[https://web.archive.org/web/20110719064355/http://www.mycentraljersey.com/article/20081129/NEWS04/81129016](https://web.archive.org/web/20110719064355/http://www.mycentraljersey.com/article/20081129/NEWS04/81129016) |archivedate=July 19, 2011 }}</ref><ref name=obit>{{cite news |url=[http://www.nj.com/news/ledger/topstories/index.ssf/2008/11/tony_kurdzukthe_starledgerhand.html](http://www.nj.com/news/ledger/topstories/index.ssf/2008/11/tony_kurdzukthe_starledgerhand.html) |title=Suspected serial killer Robert Zarinsky dies in prison |first=Laura |last=Craven |newspaper=[[The Star-Ledger]] |date=November 30, 2008 |accessdate=February 29, 2016}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1940|2008}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] [[Jamii:wahalifu]] ctec1r3zdyxqb2g43hquyhujez3s95w Peter Aerts 0 236482 1555044 1545926 2026-05-28T04:05:40Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555044 wikitext text/x-wiki '''Peter Aerts''' (amezaliwa 25 Oktoba 1970) ni mpiganaji mstaafu wa kickboxing kutoka [[Uholanzi]]. Alijulikana kwa mateke yake makali ya juu, yaliyompatia jina la utani “The Dutch Lumberjack”. Anachukuliwa sana kuwa mmoja wa wapiganaji bora kabisa wa heavyweight katika historia ya kickboxing.<ref>{{cite web|url=[http://www.headkicklegend.com/2009/07/30/k1legendsaerts/|title=K-1](http://www.headkicklegend.com/2009/07/30/k1legendsaerts/|title=K-1) LEGENDS: Peter Aerts}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=[http://www.centralkickboxing.org/Articles/bestheavyweighthighkickers.htm|title=Best](http://www.centralkickboxing.org/Articles/bestheavyweighthighkickers.htm|title=Best) Heavyweight High Kickers}}</ref><ref>{{cite web|url=[http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|title=Top](http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|title=Top) 10 K-1 Fighters of All-Time|url-status=dead|archive-url=[https://web.archive.org/web/20130826220242/http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|archive-date=2013-08-26}}](https://web.archive.org/web/20130826220242/http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|archive-date=2013-08-26}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanamichezo}} {{BD|1970|}} [[Jamii:Watu wa Uholanzi]] [[Jamii:Watu walio hai]] iaghp2iuh94ohtwrxzef0b7lgsww2ct Omid Ahmadisafa 0 236483 1554990 1545995 2026-05-28T01:14:38Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554990 wikitext text/x-wiki '''Omid Ahmadisafa''' (amezaliwa 24 Septemba 1992) ni mpiga kickboksi kutoka [[Irani|Iran]] ambaye aliwahi kushindania Timu ya Taifa ya Kickboxing ya Iran.<ref>{{Rejea tovuti|title=امید احمدی‌صفا|url= [https://www.tasnimnews.com/fa/keyword/3491/امید-احمدی-صفا|access-date=2023-02-07|website=خبرگزاری](https://www.tasnimnews.com/fa/keyword/3491/امید-احمدی-صفا|access-date=2023-02-07|website=خبرگزاری) تسنیم|language=fa}}</ref><ref>{{cite web |url=[https://www.borna.news/tags/امید_احمدی_صفا](https://www.borna.news/tags/امید_احمدی_صفا) |title=مراسم بدرقه قهرمان کیک بوکسینگ البرز برگزار شد+تصاویر |work=Borna News |access-date=7 February 2023 }}{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{Rejea tovuti |title=امید احمدی صفا: چه جوونایی که پرپر شدن، می‌تونی ببینی و بغض نکنی رفیق |url=[https://www.iranintl.com/202210318061](https://www.iranintl.com/202210318061) |access-date=2023-02-08 |website=ایران اینترنشنال |language=fa }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1992|}} [[Jamii:Watu wa Iran]] in5w6hypwbczqepnl9p94k9fw78afss Pacôme Assi 0 236500 1555020 1547137 2026-05-28T02:22:21Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555020 wikitext text/x-wiki '''Pacome Assi''' (amezaliwa 25 Februari 1981) ni mpiganaji wa kickboksi mwenye uraia wa [[Kodivaa|Ivory Coast]] na Ufaransa, na aliwahi kuwa Bingwa wa Ulaya wa Kickboxing. Alianza kushindana katika ngazi ya kimataifa na mwaka 2009 alifanya mwanzo wake katika mashindano ya K-1 kwenye tukio la K-1 World Grand Prix 2009 in Lodz.<ref>[http://www.k-1.co.jp/k-1gp/fighter/pacome_assi.htm{{Dead]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}(http://www.k-1.co.jp/k-1gp/fighter/pacome_assi.htm {{Wayback|url=http://www.k-1.co.jp/k-1gp/fighter/pacome_assi.htm |date=20090626045044 }}{{Dead) link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Fighter profile at K-1</ref> Pia alishiriki katika mashindano mbalimbali ya kimataifa ambapo alifanya vizuri na kufika hatua za juu, ikiwa ni pamoja na fainali katika baadhi ya michuano ya Ulaya.<ref>[[http://www.lesinfosdufight.com/quitusisa-prend-leurope-jorge-impressionne-17376/](http://www.lesinfosdufight.com/quitusisa-prend-leurope-jorge-impressionne-17376/) QUITUSISA prend l'EUROPE, JORGE impressionne] {{webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20131202234252/http://www.lesinfosdufight.com/quitusisa-prend-leurope-jorge-impressionne-17376/](https://web.archive.org/web/20131202234252/http://www.lesinfosdufight.com/quitusisa-prend-leurope-jorge-impressionne-17376/) |date=2013-12-02 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1981|}} [[Jamii:Watu wa Ivory Coast]] j66kwfjxlk3i5cm38vqpl31hywoph1k Moisés Baute 0 236524 1554021 1546031 2026-05-27T18:02:26Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554021 wikitext text/x-wiki '''Moisés Baute Curbelo''' (amezaliwa 29 Agosti 1984) ni mpiganaji wa kickboxing wa uzani wa juu (heavyweight) kutoka [[Hispania]]. Alikuwa bingwa wa zamani wa uzani wa juu wa Enfusion (Enfusion heavyweight champion).<ref>{{cite web |title=Enfusion World Champions |url=[https://enfusionlive.com/fighters/enfusion-world-champions/](https://enfusionlive.com/fighters/enfusion-world-champions/) |website=enfusionlive.com |accessdate=18 Juni 2020}}</ref> Baute pia aliwahi kushindana katika ligi ya SUPERKOMBAT Fighting Championship, ambako alifika hatua ya kuwania ubingwa mara mbili. == Kazi ya kickboxing == Baute alipigana katika tukio la Enfusion 7, ambapo alikutana na mpiganaji wa Ureno Luis Morais.<ref>{{cite web |title=ENFUSION LIVE TENERIFE on July 13th |url=[https://muaythaitv.fr/news/enfusion-live-tenerife-on-july-13th-n3249.html](https://muaythaitv.fr/news/enfusion-live-tenerife-on-july-13th-n3249.html) |website=muaythaitv.fr |accessdate=27 Agosti 2020 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Baute alishinda pambano hilo kwa knockout. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanamichezo}} {{BD|1984|}} [[Jamii:Watu wa Hispania]] [[Jamii:Watu walio hai]] m80r3bf0vydbpr6z1o4omvdu0faqnh3 Remy Bonjasky 0 236555 1555125 1546087 2026-05-28T06:53:35Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555125 wikitext text/x-wiki '''Remy Kenneth Bonjasky''' (amezaliwa 10 Januari 1976) ni mpiganaji mstaafu wa kickboxing kutoka Suriname-[[Uholanzi]]. Alikuwa bingwa mara tatu wa K-1 World Grand Prix katika uzani wa juu (heavyweight), akishinda taji hilo mwaka 2003, 2004 na 2008.<ref>[[http://www.liverkick.com/index.php?option=com_content&view=article&id=200](http://www.liverkick.com/index.php?option=com_content&view=article&id=200):remy-bonjasky-and-fighting-for-success&catid=36:k-1 "Remy Bonjasky and Fighting for Success"] by Bernie Connors, 14 Januari 2011, ''LiverKick.com''</ref> Anachukuliwa sana kama mmoja wa wapiganaji bora kabisa wa [[kickboxing]] wa wakati wote.<ref>{{cite web|url=[http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|title=Wapiganaji](http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|title=Wapiganaji) 10 Bora wa K-1 Wakati Wote|url-status=dead|archive-url=[https://web.archive.org/web/20130826220242/http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|archive-date=2013-08-26}}](https://web.archive.org/web/20130826220242/http://www.profighting-fans.com/rankings/all-time-best/k-1-rankings.html|archive-date=2013-08-26}})</ref><ref>{{cite web | url=[https://fightersvault.com/best-kickboxers-of-all-time/](https://fightersvault.com/best-kickboxers-of-all-time/) | title=Wapiganaji bora 13 wa kickboxing wa wakati wote | date=6 Machi 2022 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Bonjasky alijulikana kwa mashambulizi yake ya mateke ya kuruka (flying kicks), mapigo ya magoti na ulinzi imara, jambo lililompa jina la utani "The Flying Gentleman". == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanamichezo}} {{BD|1976|}} [[Jamii:Watu wa Uholanzi]] [[Jamii:Watu walio hai]] tnpc0uighm6tlvkzu26mxoh2eiqb2f0 Rhyll McMaster 0 236598 1555131 1546368 2026-05-28T07:03:44Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555131 wikitext text/x-wiki '''Rhyll McMaster''' (alizaliwa mnamo mwaka 1947 mjini [[Brisbane]])<ref name=austlit>{{Rejea tovuti |title=Rhyll McMaster |url=https://www.austlit.edu.au/austlit/page/A3550 |access-date=2025-03-23 |website=AustLit: Discover Australian Stories |publisher=The University of Queensland |archive-date=2025-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250510120819/https://www.austlit.edu.au/austlit/page/A3550 |url-status=dead }}</ref> ni mshairi na mwandishi wa riwaya wa sasa kutoka nchi ya [[Australia]]. Amewahi kufanya kazi kama katibu, muuguzi, na mfuga kondoo. Kwa sasa anaishi mjini [[Sydney]] na amekuwa akiandika kazi zake kama mfanyakazi wa kutwa nzima tangu mwaka 2000. Ni mshindi wa Tuzo ya Barbara Jefferis ([[Barbara Jefferis Award]]). == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1947||}} [[Jamii:Watu wa Australia]] p70i0lkd8eipd1tgtuiqh6gkztkpzpq Olive Pell 0 236612 1554978 1546361 2026-05-28T00:48:52Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554978 wikitext text/x-wiki '''Olive Alicia Ades Pell''' (29 Oktoba 1903 – 23 Januari 2002) alikuwa mshitunzi wa maktaba (kutoka nchi ya [[Australia]]) na mshairi. == Maisha na kazi == Olive Pell alizaliwa mjini [[Kalgoorlie]], Australia Magharibi mnamo tarehe 29 Oktoba 1903.<ref name=":0">{{Rejea tovuti |title=Olive Pell |url=https://www.austlit.edu.au/austlit/page/A18746 |access-date=2023-09-14 |website=AustLit: Discover Australian Stories |publisher=The University of Queensland }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Alipata elimu yake katika Shule ya Anglikana ya Wasichana ya St Hilda ([[St Hilda's Anglican School for Girls]]) mjini Perth kuanzia mwaka 1916 hadi 1918.<ref>{{Citation |author1=Pell, Olive |title=Girls' High School : Interview with Miss Olive Pell |url=https://trove.nla.gov.au/work/202788247 |publication-date=1991 |access-date=14 September 2023}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1903|2002}} [[Jamii:Watu wa Australia]] [[Jamii:Waandishi wa Australia]] 06hndhznwkclu4loiadj6suz61gy7y0 Phyllis Piddington 0 236616 1555052 1546181 2026-05-28T04:37:51Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555052 wikitext text/x-wiki '''Phyllis Piddington''' (9 Oktoba 1910 – 8 Julai 2001) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya [[Australia]]. Akiwa binti mkubwa wa daktari wa miwani wa mjini [[Melbourne]] William James na Lilian Aird, alikuwa mmoja wa wanawake wa kwanza kuhitimu katika [[Chuo Kikuu cha Melbourne]] na kutunukiwa shahada ya uzamili (MA). Baada ya ndoa yake mnamo mwaka 1938, alielekea nchini Uingereza kwa ajili ya masomo na kufundisha, ambapo alitunza maisha yake wakati wa vita huko [[Aberystwyth]].<ref name ="Austlit">{{cite web |title=Phyllis Piddington |url=https://www.austlit.edu.au/austlit/page/A14717 |website=AustLit |date=10 March 2007 |access-date=24 September 2021 |archive-date=2025-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251026234135/https://www.austlit.edu.au/austlit/page/A14717 |url-status=dead }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1910|2001}} [[Jamii:Waandishi wa Australia]] [[Jamii:Watu wa Australia]] m6ojfth7aht3emav0qdrd45bvoihi0p Sakaria Nashandi 0 236658 1555191 1546274 2026-05-28T09:18:23Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555191 wikitext text/x-wiki '''Fenni Nanyeni''' (amezaliwa 6 Oktoba 1969) ni [[mwanasiasa]] wa [[Namibia]] kutoka chama cha SWAPO.<ref>{{Citation|last=App-King|title=Sackaria Nashandi: Ex-Roben Island Prisoner (1949 …)|date=2013-09-13|url=http://www.newera.com.na/2013/09/13/sackaria-nashandi-ex-roben-island-prisoner-1949/|work=New Era|language=en-US|access-date=2026-05-19|archive-date=2013-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20130929145936/http://www.newera.com.na/2013/09/13/sackaria-nashandi-ex-roben-island-prisoner-1949/|url-status=dead}}</ref> Tangu mwaka 2020, amekuwa mwanachama wa Bunge la Namibia. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1949]] [[Jamii:Watu walio hai]] kr950p9x3eeaz4kra3vz2cgrx221t9v Mstari Mweupe (filamu ya 2019) 0 236670 1554365 1546353 2026-05-27T18:58:08Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554365 wikitext text/x-wiki {{Filamu 2|mtayarishaji=Desiree Kahikopo-Meiffret <br>Fetteroff Colen<br> Girley Jazamam<br> Prudence Kolong<br> Micheal Pulse|muziki=Ponti Dikuua|nchi=Namibia|lugha=Afrikaans, [[Otjiherero]]|mwongozaji=Desiree Kahikopo-Meiffret|muda=Dakika 100|mtunzi=Micheal Pulse|mhariri=Renier de Bruyn|nyota=Girley Jazama, Jan-Baren Scheepers, Sunet Van Wyk, Muhindua Kaura na Mervin Uahupirapi.}}'''''The White Line (Mstari Mweupe)''''' ni filamu ya historia ya kimapenzi ya [[Namibia]] ya mwaka 2019 iliyoongozwa na Desiree Kahikopo-Meiffret na kutayarishwa kwa ushirikiano na mkurugenzi mwenyewe pamoja na Fetteroff Colen, [[Girley Jazamam]], Prudence Kolong na Michael Pulse. <ref>maa {{Rejea tovuti|author=Filmstarts|title=The White Line|url=https://www.filmstarts.de/kritiken/280966.html|accessdate=2021-10-03|language=de}}</ref> Filamu hiyo inawashirikisha Girley Jazama na Jan-Baren Scheepers katika majukumu ya kuongoza, huku Sunet Van Wyk, Muhindua Kaura, na Mervin Uahupirapi wakicheza majukumu ya usaidizi. <ref>{{Rejea tovuti|title=The White Line {{!}} Film 2019|url=https://www.moviepilot.de/movies/the-white-line|accessdate=2021-10-03|work=moviepilot.de|language=de}} [[Category:CS1 German-language sources (de)]]</ref> Filamu hii inahusu mapenzi kati ya mfanyakazi mweusi na afisa wa polisi wa Kiafrikana Mweupe mnamo 1963 baada ya ghasia za Old Location. <ref>{{Rejea tovuti|title=Filmvorführung "The White Line" mit anschließender Diskussion|url=https://www.uni-marburg.de/de/icwc/aktuelles/termine/filmvorfuehrung-the-white-line|accessdate=2021-10-03|work=Philipps-Universität Marburg|language=de}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|title=Europapremiere: Namibischer Film "The White Line"|url=https://www.weltladen-marburg.de/event/europapremiere-namibischer-film-the-white-line/|accessdate=2021-10-03|work=Weltladen Marburg|language=de-DE}}</ref> Filamu hii imerekodiwa huko [[Karibib]], [[Usakos]] na Okahandja katikati mwa [[Namibia]].<ref>{{Rejea tovuti|author=Namibian|first=The|title=Behind 'The White Line'|url=https://www.namibian.com.na/index.php?page=read&id=67907|accessdate=2021-10-03|work=The Namibian|language=en}}</ref><ref name=":0" /><ref>{{Rejea tovuti|author=Reporter|first=Staff|date=2019-11-22|title=‘The White Line’ wins big at African Emerging Filmmakers Awards|url=https://neweralive.na/the-white-line-wins-big-at-african-emerging-filmmakers-awards/|accessdate=2025-08-25|language=en-US}}</ref> Ilifanya onyesho lake la kwanza la kwanza la tamasha katika Tamasha la Filamu la Kimataifa la Durban la 2019. <ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.spla.pro/file.film.white-line-the.20889.html|title=The White Line|work=Spla|accessdate=9 October 2021}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|author=Namibian|first=The|date=2020-11-16|title=‘The White Line’ Finally Hits Ster-Kinekor|url=https://www.namibian.com.na/the-white-line-finally-hits-ster-kinekor/|accessdate=2024-06-08|work=The Namibian|language=en-GB}}</ref> Filamu hiyo ilipokea sifa nzuri kutoka kwa wakosoaji na ilionyeshwa duniani kote. <ref>{{Rejea tovuti|title=‘The White Line’ goes international|url=https://neweralive.na/posts/the-white-line-goes-international|accessdate=2021-10-03|work=Truth, for its own sake.|language=en}}</ref> <ref>{{Rejea tovuti|title=The White Line - Kinoprogramm und Veranstaltungen in Gruppe|url=https://www.cineplex.de/film/the-white-line/370701/|accessdate=2021-10-03|work=cineplex.de|language=de|archive-date=2021-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20211003063948/https://www.cineplex.de/film/the-white-line/370701/|url-status=dead}} [[Category:CS1 German-language sources (de)]]</ref> Mnamo mwaka wa 2019, katika Tuzo za Filamu na Maigizo za Namibia, mwigizaji mkuu Girley Jazama aliteuliwa kwa tuzo ya Muigizaji Bora wa Kike. <ref name=":0">{{Rejea tovuti|author=Namibian|first=The|date=2022-02-07|title=The untold story of ‘The White Line’|url=https://www.namibian.com.na/the-untold-story-of-the-white-line/|accessdate=2025-08-25|work=The Namibian|language=en-GB}}</ref> Mnamo 2020, filamu hiyo iliteuliwa kwa tuzo tano: Mwigizaji bora wa Kike katika Jukumu la Uongozi, Kipengele bora cha Kwanza na Mkurugenzi, Mafanikio bora katika Ubunifu wa Mavazi, Uigizaji bora wa Filamu, na Filamu bora katika Lugha ya Kiafrika katika Tuzo za Academy ya Filamu za Kiafrika. Katika mwaka huo huo, filamu ilishinda Tuzo ya Kilimanjaro kwa Filamu Bora Zaidi kwenye Tamasha la Africlap. <ref>{{Rejea tovuti|author=Namibian|first=The|date=2022-02-07|title=The untold story of ‘The White Line’|url=https://www.namibian.com.na/the-untold-story-of-the-white-line/|accessdate=2025-08-25|work=The Namibian|language=en-GB}}</ref> ==Washiriki== *''Girley Jazama'' alishiriki kama ''Sylvia Kamutjemo'' *''Jan-Baren Scheepers'' alishiriki kama ''Pieter de Wit'' *''Sunet Van Wyk'' alishiriki kama ''Anna-Marie van der Merwe'' *''Muhindua Kaura'' alishiriki kama ''Godfried Snr Kamutjemo'' *''Mervin Uahupirapi'' alishiriki kama ''Unotjari Kamutjemo'' *''Charl Botha'' alishiriki kama ''Jan van der Merwe'' *''Joalette de Villiers'' alishiriki kama ''Sunet de Kock'' *''Vanessa Kamatoto'' alishiriki kama ''Jacobine Kamutjemo'' *''Desmond Katamila'' alishiriki kama ''Godfried Jnr Kamutjemo'' *''Hazel Hinda'' alishiriki kama ''Older Sylvia'' ==Viungo vya nje== [[imdbtitle:9093870|The White Line (Mstari Mweupe)]] ==Marejeo== {{Marejeo}} [[Jamii:Filamu za 2019]] [[Jamii:Filamu za Namibia]] [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] ifqt3zvxun1okb7redgj2p5rnixyfmt Randall "Tex" Cobb 0 236731 1555092 1546905 2026-05-28T06:11:52Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555092 wikitext text/x-wiki '''Randall Craig "Tex" Cobb''' (amezaliwa 7 Mei 1950) ni mwigizaji wa Marekani, msanii wa [[sanaa za mapigano]], na bondia wa zamani wa kulipwa aliyeshindana katika uzani wa juu (heavyweight). Anachukuliwa kuwa mmoja wa mabondia wenye uwezo mkubwa wa kustahimili makonde (chin) katika historia ya ndondi.<ref>{{cite web|url=[http://thestacks.deadspin.com/the-weight-of-tex-cobbs-belief-478484261|title=The](http://thestacks.deadspin.com/the-weight-of-tex-cobbs-belief-478484261|title=The) Weight Of Tex Cobb's Belief|author=Pete Dexter|work=The Stacks|date=25 Aprili 2013}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Cobb alijulikana kama mpiganaji wa mtindo wa “brawler” na pia alikuwa na nguvu kubwa ya kupiga ngumi.<ref>{{cite web|url=[http://www.bloodyelbow.com/2012/10/11/3487190/ufc-153-bonnar-vs-silva-tex-cobb-vs-larry-holmes|title=UFC](http://www.bloodyelbow.com/2012/10/11/3487190/ufc-153-bonnar-vs-silva-tex-cobb-vs-larry-holmes|title=UFC) 153: Bonnar vs. Silva, Tex Cobb vs. Larry Holmes na ujasiri wa kusimama mbele ya nguvu kubwa|author=Brent Brookhouse|date=11 Oktoba 2012|work=Bloody Elbow}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-igiza-filamu}} {{BD|1950|}} [[Jamii:Waigizaji filamu wa Marekani]] [[Jamii:mabondia wa Marekani]] b11mhpv6ozk4mijgyg9zcj17k4v69ms Nathan Corbett 0 236732 1554940 1546487 2026-05-27T22:01:59Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554940 wikitext text/x-wiki '''Nathan "Carnage" Corbett''' (amezaliwa 23 Oktoba 1979) ni mpiganaji wa zamani wa Muay Thai na kickboxing mwenye asili ya [[New Zealand]], anayewakilisha [[Australia]], ambaye ameshinda mataji 11 ya dunia katika madaraja matatu ya uzani.<ref>{{cite web |last1=Shutts |first1=Ian |title=5 Of The Greatest Australian Muay Thai Fighters In History |url=[https://www.lowkickmma.com/5-of-the-greatest-australian-muay-thai-fighters-in-history/](https://www.lowkickmma.com/5-of-the-greatest-australian-muay-thai-fighters-in-history/) |website=LowKickMMA.com |access-date=28 Februari 2024 |date=26 Mei 2022 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Pride Gym fighter battles for Muay Thai World title |url=[https://www.trailtimes.ca/sports/pride-gym-fighter-battles-for-muay-thai-world-title-5033719](https://www.trailtimes.ca/sports/pride-gym-fighter-battles-for-muay-thai-world-title-5033719) |work=Trail Times |date=7 Machi 2019 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Green |first1=Steve |title=World Champ Nathan Corbett to teach kick boxing classes |url=[https://www.inverelltimes.com.au/story/2538930/world-champ-nathan-corbett-to-teach-kick-boxing-classes/](https://www.inverelltimes.com.au/story/2538930/world-champ-nathan-corbett-to-teach-kick-boxing-classes/) |work=The Inverell Times |date=4 Septemba 2014 |language=en-AU}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1979|}} [[Jamii:Watu wa Australia]] [[Jamii:Watu walio hai]] kpf2sl142ydais51oigfmqe84cro788 Mirko Cro Cop 0 236736 1553929 1546497 2026-05-27T16:28:10Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553929 wikitext text/x-wiki '''Mirko Filipović''' ( amezaliwa 10 Septemba 1974), anayejulikana zaidi kwa jina lake la ulingoni '''Mirko Cro Cop''', ni mtaalamu wa zamani wa [[Kroatia]] wa MMA, kickboxing na pia [[boxing]] ya amateur. == Kazi == Cro Cop anajulikana zaidi kwa kipindi chake katika Pride Fighting Championships. Pia amepigana katika mashindano makubwa kama UFC, K-1, RIZIN na Bellator. Anachukuliwa sana kuwa miongoni mwa wapiganaji wakubwa kabisa wa uzani wa juu katika historia ya MMA na kickboxing, na anatajwa mara kwa mara kama mmoja wa wapiganaji bora wa knockout waliowahi kuwepo.<ref>{{cite web |title=The Top 10 Heavyweights of All Time .He is considered the best KO martial artist ever existed. |url=[https://mmasucka.com/2020/05/24/the-top-10-heavyweights-of-all-time/](https://mmasucka.com/2020/05/24/the-top-10-heavyweights-of-all-time/) |website=mmasucka.com |date=24 Mei 2020 |access-date=6 Januari 2021 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |title=Left leg; cemetery: Revisiting the legendary career of Mirko Cro Cop |url=[https://thebodylockmma.com/mma/revisiting-the-legendary-career-of-mirko-cro-cop/](https://thebodylockmma.com/mma/revisiting-the-legendary-career-of-mirko-cro-cop/) |website=thebodylockmma.com |date=8 Machi 2019 |access-date=6 Januari 2021}}</ref><ref>{{cite web |title=Frank Mir, Mirko Cro Cop, and MMA's 15 Greatest Heavyweights of All Time |url=[https://bleacherreport.com/articles/470779-frank-mir-mirko-cro-cop-and-the-15-greatest-heavyweights-of-all-time](https://bleacherreport.com/articles/470779-frank-mir-mirko-cro-cop-and-the-15-greatest-heavyweights-of-all-time) |website=bleacherreport.com |access-date=6 Januari 2021}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1974|}} [[Jamii:Watu wa Kroatia]] [[Jamii:Watu walio hai]] hpjckygl5e9kh5g50hhyqj6e3mm02gs Rodney Glunder 0 236756 1555157 1546531 2026-05-28T07:54:06Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555157 wikitext text/x-wiki '''Rodney Glunder''' (alizaliwa kama '''Rodney Faverus''', 1 Machi 1975) ni [[Uholanzi|Mholanzi]] mstaafu aliyekuwa mpiganaji wa kickboxing, mixed martial arts, mieleka ya kulipwa, na ngumi za kulipwa.<ref name="cagematch.net">{{cite web |url=[http://www.cagematch.net/?id=2&nr=1746](http://www.cagematch.net/?id=2&nr=1746) |title=Rodney Faverus « Wrestlers Database « CAGEMATCH – The Internet Wrestling Database |publisher=Cagematch.net |date=26 Juni 2013 |access-date=4 Juni 2014 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=[http://www.wrestlingdata.com/index.php?befehl=bios&wrestler=8193&bild=1](http://www.wrestlingdata.com/index.php?befehl=bios&wrestler=8193&bild=1) |title=The World's Largest Wrestling Database |publisher=Wrestlingdata.com |access-date=4 Juni 2014}}</ref> Kwa sasa ni muigizaji, mjasiriamali, na pia mjenzi wa mwili (bodybuilder).<ref name="cagematch.net"/> Hata hivyo, amewahi pia kutiwa hatiani kwa kosa la ubakaji.<ref>{{cite web |url=[http://rodneyglunder.com/](http://rodneyglunder.com/) |title=Rodney Glunder |publisher=Rodney Glunder |access-date=4 Juni 2014 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1975|}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Watu wa Uholanzi]] q58wri40twqwfq84hjtts2hhelv1a1r Paula Green (mshairi) 0 236778 1555040 1547071 2026-05-28T03:33:46Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555040 wikitext text/x-wiki '''Paula Joy Green''' (alizaliwa [[Auckland]], 1955) ni mshairi na mwandishi wa vitabu vya watoto kutoka nchi ya [[New Zealand]]. == Maisha ya nyuma == Green alisoma katika shule ya upili ya [[Kamo High School]].<ref name=":0">{{Rejea tovuti|url=http://www.bookcouncil.org.nz/writer/green-paula/|title=New Zealand Book Council|website=New Zealand Book Council|access-date=13 November 2017|archive-date=18 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190518124649/https://www.bookcouncil.org.nz/writer/green-paula/|url-status=dead}}</ref><ref name=":1">{{Rejea tovuti|url=http://www.nzepc.auckland.ac.nz/seeingvoices/green.asp|title=Paula Green|website=New Zealand Electronic Poetry Centre|access-date=13 November 2017|archive-date=2019-01-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20190123075754/http://www.nzepc.auckland.ac.nz/seeingvoices/green.asp|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwandishi}} {{BD|1955|}} [[Jamii:Washairi wa New Zealand]] [[Jamii:Waandishi wa New Zealand]] ov2h3qw1k0kze5fxmpsyu5gesel5hdl Nabil Khachab 0 236892 1554939 1546739 2026-05-27T21:17:16Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554939 wikitext text/x-wiki '''Nabil Khachab''' (alizaliwa tarehe 9 Septemba 2000) ni mpiganaji wa kickboxing wa asili ya [[Moroko]] na [[Uholanzi]], anayeshindana katika uzani wa heavyweight katika mashindano ya GLORY. Kufikia Oktoba 2024, alikuwa ameorodheshwa kama mpiganaji wa sita bora duniani katika uzani wa heavyweight kwa mujibu wa Beyond Kickboxing.<ref>{{cite web |title=Kickboxing Rankings October 2024 |url=[https://beyondkick.com/rankings/2024-4/](https://beyondkick.com/rankings/2024-4/) |website=Beyond Kickboxing - The Home of Kickboxing |access-date=2 Aprili 2024 |language=en}}</ref> == Kazi ya kickboxing == Khachab alifanya mchezo wake wa kwanza katika GLORY alipokutana na Uku Jürjendal katika Glory 83 tarehe 11 Februari 2023.<ref>{{cite web |last1=van Dinter |first1=Sean |title=Glory zet Nabil Khachab op contract! 'De Tank komt eraan' |url=[https://www.vechtsportinfo.nl/kickboks-amp-muay-thai-nieuws/glory-zet-nabil-khachab-op-contract-de-tank-komt-eraan](https://www.vechtsportinfo.nl/kickboks-amp-muay-thai-nieuws/glory-zet-nabil-khachab-op-contract-de-tank-komt-eraan) |website=Vechtsport info |access-date=2 Aprili 2024 |language=nl |date=6 Novemba 2022 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Alishinda pambano hilo kwa uamuzi wa pamoja wa majaji.<ref>{{cite web |title=Glory debutant Nabil Khachab maakt gehakt van rivaal Uku Jürjendal in Essen |url=[https://www.vechtsportinfo.nl/kickboks-amp-muay-thai-nieuws/glory-debutant-nabil-khachab-maakt-gehakt-van-rivaal-uku-jrjendal-in-essen](https://www.vechtsportinfo.nl/kickboks-amp-muay-thai-nieuws/glory-debutant-nabil-khachab-maakt-gehakt-van-rivaal-uku-jrjendal-in-essen) |website=Vechtsport info |access-date=2 Aprili 2024 |language=nl |date=11 Februari 2023 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa Moroko]] 6yly2dhze6gshxqu1lqn0fyzt17o6oc Roman Kryklia 0 236998 1555159 1546980 2026-05-28T08:03:23Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555159 wikitext text/x-wiki '''Roman Olegovich Kryklia'''<ref>{{cite web|url=[http://muaythaitv.fr/boxeurs/roman-kryklia-f4456.html|title=Roman](http://muaythaitv.fr/boxeurs/roman-kryklia-f4456.html|title=Roman) KRYKLIA|work=Muaythaitv.com|accessdate=2015-10-31}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> alizaliwa 11 Oktoba 1991) ni mchezaji wa kickboxing kutoka [[Ukraine]] anayeshindana katika uzito wa heavyweight. Kwa sasa amesainiwa na ONE Championship, ambapo anashindana katika madaraja ya Light Heavyweight na Heavyweight katika kickboxing. Yeye ni bingwa wa kwanza na wa sasa wa dunia wa ONE Light Heavyweight Kickboxing.<ref>{{cite web |title=World Champions |url=[https://www.onefc.com/world-champions/](https://www.onefc.com/world-champions/) |website=onefc.com |access-date=2 January 2021}}</ref> Pia ni bingwa wa kwanza na wa sasa wa dunia wa ONE Heavyweight Muay Thai.<ref>{{cite web |title=World Champions |url=[https://www.onefc.com/news/one-more-step-toward-my-goal-roman-kryklia-still-not-satisfied-after-historic-muay-thai-world-title-win/](https://www.onefc.com/news/one-more-step-toward-my-goal-roman-kryklia-still-not-satisfied-after-historic-muay-thai-world-title-win/) |website=onefc.com |access-date=2 December 2023}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1991|}} [[Jamii:Watu wa Ukraine]] aj8hejd5clvbkqg52b0xz7jexqj7riy Scott Lighty 0 237056 1555231 1547263 2026-05-28T10:42:35Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555231 wikitext text/x-wiki '''Scott Lighty''' (alizaliwa tarehe 15 Oktoba 1978) ni [[Mmarekani]] mpiganaji wa kickboxing wa uzani wa heavyweight na mpiganaji wa mixed martial arts wa uzani wa light heavyweight. Lighty aliwahi kushiriki katika mashindano ya Strikeforce na K-1. Mbali na michezo ya mapigano, pia anamiliki biashara ndogo inayojulikana kama Lighty's Independent [[Volkswagen]] Repair.<ref>{{Rejea tovuti|url=[http://www.newtimesslo.com/strokes-and-plugs/8106/let-there-be-lightys/|title](http://www.newtimesslo.com/strokes-and-plugs/8106/let-there-be-lightys/|title)=Let there be Lighty's}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] [[Jamii:Watu walio hai]] qm3px4g6dz32y5wh9cbwrc572yux51u Patalet Geon 0 237194 1555034 1547525 2026-05-28T02:57:12Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555034 wikitext text/x-wiki '''Patalet Geon''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Chad]] na waziri wa zamani.<ref>{{Citation|title=Tchad : Remaniement gouvernemental, le . Maréchal a un ménage profond|date=2020-07-14|url=https://www.tachad.com/tchad-remaniement-gouvernemental-le-marechal-a-un-menage-profond|work=Actualités du Tchad|language=fr-FR|access-date=2026-05-21|archive-date=2022-08-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20220810165931/https://www.tachad.com/tchad-remaniement-gouvernemental-le-marechal-a-un-menage-profond|url-status=dead}}</ref> Alihudumu kama Waziri wa Maendeleo ya Utalii, Utamaduni na Sanaa katika Jamhuri ya Chad kuanzia Juni 2020 hadi 20 Aprili 2021, baada ya kuchukua nafasi ya Madeleine Alingue. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Chad]] [[Jamii:Watu walio hai]] 79wo6kqx1sva98pqe2zgck2ssfj4r1n Michel Amani N'Guessan 0 237329 1553912 1547887 2026-05-27T15:56:11Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553912 wikitext text/x-wiki '''Michel Amani N'Guessan''' (amezaliwa 1957) ni [[mwanasiasa]] kutoka Côte d’Ivoire.<ref>{{Rejea tovuti|title=http://www.mensca-gov-ci.com/biographie.php|url=http://www.mensca-gov-ci.com/biographie.php|work=www.mensca-gov-ci.com|accessdate=2026-05-21|author=Djaponon Atche Yves Didier : Tel : 07.08.26.32 // Designer chez C.A.D Com Africa Designer|archive-date=2005-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20050404211617/http://www.mensca-gov-ci.com/biographie.php|url-status=dead}}</ref> Aliwahi kuwa Waziri wa Ulinzi wa Côte d’Ivoire na ni mwanachama wa chama cha Ivorian Popular Front (FPI). == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika]] [[Jamii:Waliozaliwa 1957]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Cote d'Ivoire]] 8cdycy6vmkjgc8kq9twmwdxlnznhsxh Seyed Abolfazl Mousavi Tabrizi 0 237470 1555244 1548452 2026-05-28T11:12:57Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555244 wikitext text/x-wiki '''Seyed Abolfazl Mousavi Tabrizi''' (1935 – 14 Aprili 2003), alizaliwa kwa jina la '''Abolfazl Rihani''', alikuwa mwanasiasa, mwanasheria, na kiongozi wa kidini wa [[Iran]]. Alihudumu kama Mwanasheria Mkuu wa Iran na alikuwa mjumbe wa Baraza la Wataalamu la nchi hiyo. Pia, alishiriki kikamilifu katika mchakato wa kuandaa Katiba ya Jamhuri ya Kiislamu ya Iran kama mjumbe wa Baraza la Wataalamu wa Katiba.<ref>{{Rejea tovuti|title=وفات آیةالله سيد ابوالفضل موسوي تبريزي (1382 ش)-26 فروردین|url=https://portal.anhar.ir/node/18802/?ref=sbttl#gsc.tab=0|access-date=2021-02-12|website=portal.anhar.ir|archive-date=2025-09-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20250904142524/https://portal.anhar.ir/node/18802/?ref=sbttl#gsc.tab=0|url-status=dead}}</ref> == Kazi na Wasifu == Mousavi Tabrizi alizaliwa mjini Tabriz na kupata elimu yake ya kidini katika Chuo cha Kidini cha Qom (Qom Seminary) chini ya uongozi wa Ayatollah Ruhollah Khomeini na Mohammad Kazem Shariatmadari. Baada ya Mapinduzi ya Iran ya mwaka 1979, alishika nyadhifa mbalimbali kubwa serikalini ikiwemo: * Mjumbe wa Baraza la Wataalamu wa Katiba (1979) uliosaidia kuandika katiba mpya. * Mbunge wa Bunge la Iran (Islamic Consultative Assembly) kwa vipindi viwili vya kwanza akikiwakilisha jimbo la Tabriz (1980–1988). * Rais wa Mahakama ya Haki ya Kiutawala. * Mwanasheria Mkuu wa Iran (Prosecutor-General) kati ya mwaka 1991 na 1994.<ref>{{Rejea tovuti|title=مرکز پژوهشها - سیدابوالفضل سیدریحانی(موسوی تبریزی)|url=https://rc.majlis.ir/fa/parliament_member/show/762428|access-date=2021-02-12|website=rc.majlis.ir}}</ref> Alifariki dunia tarehe 14 Aprili 2003 huko Tabriz na kuzikwa katika Haram ya Fatima Masumeh mjini Qom.<ref>{{Rejea tovuti|last=اسلامی|first=مرکز اسناد انقلاب|date=2020-04-12|title=تصاویری از آیت‌الله سیدابوالفضل موسوی تبریزی|url=http://irdc.ir/fa/news/5732|access-date=2021-02-12|website=fa|language=fa}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanasiasa}} {{BD|1935|2003|Tabrizi, Seyed Abolfazl Mousavi}} [[Jamii:Watu wa Iran]] lritnz5jpset3cc0mbww084i35c27th Peter Fend 0 237643 1555047 1548420 2026-05-28T04:09:58Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555047 wikitext text/x-wiki '''Peter Fend''' (alizaliwa [[1950]]) ni [[msanii]] nchini [[Marekani]]. Mwaka [[1980]], alianzisha ''Office for the Ocean Earth Construction and Development Corporation'' pamoja na [[Colen Fitzgibbon]], [[Jenny Holzer]], [[Peter Nadin]], [[Richard Prince]], na [[Robin Winters]]<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.metamute.org/editorial/articles/h2earth |title=H2EARTH |date=12 October 2001 |publisher=Mute Magazine |access-date=2014-03-06 |archive-date=2014-03-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140310014934/http://www.metamute.org/editorial/articles/h2earth |url-status=dead }}</ref>, ambayo ilikuwa "shirika" lililovumbuliwa kwa kikundi cha wasanii.<ref>{{Rejea jarida |last1=Joselit |first1=D. |last2=Harrison |first2=R. |year=2008 |title=A Conversation with Peter Fend |journal=October |volume=125 |pages=117–136 |doi=10.1162/octo.2008.125.1.117|s2cid=57568374 }}</ref> Mwaka [[1994]], shirika hilo lilibadilisha jina lake kuwa ''Ocean Earth Development Corporation (OCEAN EARTH)''.<ref>[http://www.artnet.com/artist/6106/peter-fend.html ArtNet]</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wasanii wa Marekani]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] [[Jamii:Watu walio hai]] k9shfbrqrg4qj3pu2f9pzvj3fr0kgmc Matthew Schreiber 0 237676 1553792 1548604 2026-05-27T14:28:50Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553792 wikitext text/x-wiki '''Matthew Schreiber''' (alizaliwa [[1967]], [[Cleveland, Ohio]]) ni [[msanii]] nchini [[Marekani]] aliyejulikana kwa kazi yake katika holografia na kwa sanamu zake za taa za leza. Anajulikana kwa kuunda kazi kwa kutumia leza zenye nguvu ya wati 25 na lenzi za macho ili kuunda mazingira ya picha za anga na holografia.<ref>{{Rejea tovuti|title=Interview With Matthew Schreiber|url=https://www.visualatelier8.com/interviews/matthew-schreiber|access-date=October 16, 2020|website=Visual Atelier 8|language=it-IT}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wasanii wa Marekani]] [[Jamii:Waliozaliwa 1967]] [[Jamii:Watu walio hai]] t1s26tdicb912r9bljhcxrtxzafvrlm Majadiliano ya mtumiaji:NassoroTechTz 3 237920 1555222 1548938 2026-05-28T10:29:26Z NassoroTechTz 89574 /* */ Jibu 1555222 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:50, 23 Mei 2026 (UTC) :@[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] asante sana wakuu '''[[Mtumiaji:NassoroTechTz|NassoroTechTz]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:NassoroTechTz#top|majadiliano]])''' 10:29, 28 Mei 2026 (UTC) sqccr0v0r2bxl4n8kzdq9wiuj0u9mb9 1555224 1555222 2026-05-28T10:32:41Z NassoroTechTz 89574 /* nataka kujua taarifa zangu kukaa kwenye wikipedia */ mjadala mpya 1555224 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:50, 23 Mei 2026 (UTC) :@[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] asante sana wakuu '''[[Mtumiaji:NassoroTechTz|NassoroTechTz]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:NassoroTechTz#top|majadiliano]])''' 10:29, 28 Mei 2026 (UTC) == nataka kujua taarifa zangu kukaa kwenye wikipedia == Naitaji kujua njia za kuweka taarifa zangu kama kumbukumbu za maisha yangu '''[[Mtumiaji:NassoroTechTz|NassoroTechTz]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:NassoroTechTz#top|majadiliano]])''' 10:32, 28 Mei 2026 (UTC) pjp23m2homrbsr3fp3vy8yjswew6c6y 1555267 1555224 2026-05-28T11:32:05Z Riccardo Riccioni 452 /* nataka kujua taarifa zangu kukaa kwenye wikipedia */ 1555267 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:50, 23 Mei 2026 (UTC) :@[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] asante sana wakuu '''[[Mtumiaji:NassoroTechTz|NassoroTechTz]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:NassoroTechTz#top|majadiliano]])''' 10:29, 28 Mei 2026 (UTC) == nataka kujua taarifa zangu kukaa kwenye wikipedia == Naitaji kujua njia za kuweka taarifa zangu kama kumbukumbu za maisha yangu '''[[Mtumiaji:NassoroTechTz|NassoroTechTz]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:NassoroTechTz#top|majadiliano]])''' 10:32, 28 Mei 2026 (UTC) :Ndugu, unaweza kujitambulisha katika ''ukurasa wa mtumiaji'' kwa kubonyeza hapo juu kushoto, lakini kujitangaza ni marufuku. --'''[[Mtumiaji:Riccardo Riccioni|Riccardo Riccioni]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Riccardo Riccioni|majadiliano]])''' 11:32, 28 Mei 2026 (UTC) is3k4cg0gfuwxm092pevwqj0o04ust0 Percy Fischer 0 238118 1555042 1549461 2026-05-28T04:00:29Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555042 wikitext text/x-wiki '''Percy Ulrich Fischer''' (22 Machi 1878 – 10 Juni 1957) alikuwa jaji wa [[Afrika]] Kusini aliyeshika nafasi ya Jaji Mkuu wa Divisheni ya Mkoa wa Orange Free State katika [[Mahakama]] Kuu ya Afrika Kusini (Judge President of the Orange Free State Provincial Division). Alikuwa mtoto wa [[mwanasiasa]] Abraham Fischer na baba wa mwanasheria mashuhuri Bram Fischer.<ref>{{Rejea tovuti|title=Zuma renames Bloem airport|url=https://iol.co.za/travel/south-africa/free-state/2012-12-13-zuma-renames-bloem-airport/|work=IOL|date=2141-06-15|accessdate=2026-05-23|language=en|author=Andre Grobler}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=AMANDLA! is suspended|url=https://amandladurban.org.za/bram-fischer-23-april-1908-8-may-1975/|work=amandladurban.org.za|accessdate=2026-05-23|language=en|archive-date=2021-09-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20210925063521/https://amandladurban.org.za/bram-fischer-23-april-1908-8-may-1975/|url-status=dead}}</ref> == Maisha ya Awali na Elimu == Fischer alikuwa mtoto wa Abraham Fischer na mkewe, Ada Robertson. Alipata [[elimu]] yake ya [[shule]] katika chuo cha Grey College kiliyopo Bloemfontein. Mnamo mwaka 1895, aliendelea na masomo yake katika Chuo Kikuu cha Afrika Kusini (South African College), ambapo alitunukiwa [[shahada]] yake ya kwanza ya Sanaa (BA). Baada ya hapo, alisafiri kwenda nchini [[Uingereza]] na kusomea sheria katika chuo cha Trinity Hall, kilichopo chini ya Chuo Kikuu cha Cambridge, na kisha alihitimu na kukubaliwa kujiunga na taasisi ya wanasheria ya Middle Temple mnamo mwaka 1000. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1878]] [[Jamii:Waliozaliwa 1957]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] ji0g2j5u2t21hwmi66ed21chqydxsiz Pierre Marini Bodho 0 238732 1555053 1550481 2026-05-28T04:44:59Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555053 wikitext text/x-wiki '''Pierre Marini Bodho''' (aliyezaliwa tarehe 30 Machi 1938, huko Zeu, Ituri), alikuwa [[Askofu]] Mkuu Mkuu wa Kanisa la Kristo nchini Kongo na Rais wa zamani wa Seneti ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Press Briefing 2006|url=http://www.monusco.unmissions.org/Default.aspx?ctl=Details&tabid=1579&mid=1557&ItemID=2406|work=www.monusco.unmissions.org|accessdate=2026-05-25|language=en-US|author=MONUSCO|archive-date=2011-09-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20110916114703/http://www.monusco.unmissions.org/Default.aspx?ctl=Details&tabid=1579&mid=1557&ItemID=2406|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Waliozaliwa 1938]] [[Jamii:Watu walio hai]] qbcqtx3r19px7dnwj7qzcmoq96apeyx Majadiliano ya mtumiaji:Kwanele24 3 238944 1555051 1550772 2026-05-28T04:35:13Z Kwanele24 89685 /* Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili! */ mjadala mpya 1555051 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:50, 26 Mei 2026 (UTC) == Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili! == Karibu kwenye Wikipedia kwa '''[[Mtumiaji:Kwanele24|Kwanele24]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:Kwanele24#top|majadiliano]])''' 04:35, 28 Mei 2026 (UTC) fgbeji010dtwxcwu0635eolykt9vb0o Marie-Ange Mushobekwa 0 239021 1553724 1551060 2026-05-27T13:03:57Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553724 wikitext text/x-wiki '''Marie-Ange Mushobekwa Likulia''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Anahudumu kama [[Waziri]] wa Haki za Binadamu wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.<ref>{{Rejea tovuti|title=Chiefs of State and Cabinet Members of Foreign Governments|url=https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/CG.html|work=www.cia.gov|accessdate=2026-05-26|language=en|archive-date=2019-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220185440/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/CG.html|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] 9hsy8b0p6aiqmd7ecejici6bz5lcr8p Prospère Mushobekwa 0 239022 1555068 1551118 2026-05-28T05:30:58Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555068 wikitext text/x-wiki '''Prospère Mushobekwa Nyalukemba''' ni [[rais]] wa zamani wa [[Bunge]] la Mkoa wa Sud-Kivu hadi mwaka 2004, na pia ni [[meya]] wa zamani wa mji wa Bukavu.<ref>{{Rejea tovuti|title=Prosper Mushobekwa Nyalukemba : « Nous sommes embarqués dans l’indépendance immédiate sans savoir ce que c’était » {{!}} Radio Okapi – RD Congo|url=http://radiookapi.net/emissions-audio/le-grand-temoin/2010/06/18/prosper-mushobekwa-nyalukemba-nous-sommes-embarques-dans-lindependance-immediate-sans-savoir-ce-que-cetait/|work=radiookapi.net|accessdate=2026-05-26|language=fr-FR|archive-date=2011-01-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20110131191858/http://radiookapi.net/emissions-audio/le-grand-temoin/2010/06/18/prosper-mushobekwa-nyalukemba-nous-sommes-embarques-dans-lindependance-immediate-sans-savoir-ce-que-cetait/|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] rhtuv8tjoiagxhhiskrsv07wsjpfbct Modeste Mutinga 0 239024 1553948 1551070 2026-05-27T17:32:14Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553948 wikitext text/x-wiki '''Modeste Mutinga Mutuishayi,''' anayejulikana zaidi kama Modeste Mutinga, ni [[mwandishi]] wa habari na [[seneta]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. == Wasifu == Yeye ni mchapishaji wa gazeti la Le Potentiel, ambalo Kamati ya Kulinda Waandishi wa Habari (Committee to Protect Journalists) ililitaja kuwa “gazeti pekee la kila siku lililo huru” katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo iliyokuwa imekumbwa na vita. Kwa mujibu wa Mutinga, gazeti hilo lina dhamira ya kuhamasisha maendeleo ya kiuchumi na demokrasia.<ref>{{Rejea tovuti|title=Online NewsHour: International Press Freedom Awards: Modeste Mutinga|url=http://www.pbs.org/newshour/media/ipf/mutinga.html|work=www.pbs.org|accessdate=2026-05-26|archive-date=2013-09-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20130921055315/http://www.pbs.org/newshour/media/ipf/mutinga.html|url-status=dead}}</ref> Mutinga ametishwa, kukamatwa na kufungwa mara kadhaa kutokana na taarifa zake za [[habari]]. Mwaka 1992, wakati wa utawala wa Mobutu Sese Seko, ofisi za gazeti la Le Potentiel zililipuliwa kwa mabomu. Mwaka 1998 alikamatwa baada ya kuchapisha habari kuhusu kifungo cha nyumbani cha kiongozi wa upinzani Étienne Tshisekedi. Mnamo Januari 2000, alishambuliwa mjini New York na washauri wa Rais wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo Laurent-Désiré Kabila wakati akiripoti mkutano wa Baraza la Usalama la [[Umoja wa Mataifa|Umoja wa Mataifa.]] Mwaka 2000 alitunukiwa Tuzo ya Kimataifa ya Uhuru wa Vyombo vya Habari kutoka Kamati ya Kulinda Waandishi wa Habari. Katika maelezo ya tuzo hiyo alielezwa kuwa “mtetezi asiyechoka wa haki za binadamu” na “chanzo cha hamasa kwa waandishi wa habari kote Afrika wanaoendelea kupigania uhuru wa kujieleza na utawala bora licha ya changamoto kubwa.”<ref>{{Rejea tovuti|title=IPF Awards 2000 - Announcement|url=https://cpj.org/awards/awards00/|work=Committee to Protect Journalists|accessdate=2026-05-26|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] bb8itje2sd3y22ft8170y9v6cp59eez Nikollë Bojaxhiu 0 239033 1553665 1550972 2026-05-27T12:09:10Z Riccardo Riccioni 452 1553665 wikitext text/x-wiki '''Nikollë Bojaxhiu''' (pia anajulikana kama '''Nikola Bojaxhiu'''<ref name="Fitzpatrick">{{cite book |last1=Fitzpatrick |first1=Anne |title=Mother Teresa |date=2005 |publisher=Creative Education |isbn=9781583413302 |page=7 |url=https://books.google.com/books?id=VitSLetRL4YC |access-date=4 November 2021}}</ref><ref name="Ruth">{{cite book |last1=Ruth |first1=Amy |title=Mother Teresa |date=1999 |publisher=Lerner Publications |isbn=9780822549437 |page=8 |url=https://books.google.com/books?id=LvSsqD2oNPAC |access-date=4 November 2021}}</ref><ref name="Slavicek">{{cite book |last1=Slavicek |first1=Louise Chipley |title=Mother Teresa |date=2013 |publisher=Infobase Learning |isbn=9781438147413 |url=https://books.google.com/books?id=a_FbAgAAQBAJ |access-date=4 November 2021}}</ref><ref name="Ananda">{{cite book |last1=Ānanda |first1=Aruna |title=Indian Nobel Laureates |date=2013 |publisher=Ocean Books |isbn=9788184302370 |url=https://books.google.com/books?id=ob0wBQAAQBAJ |access-date=4 November 2021}}</ref><ref name="Spink">{{cite book |last1=Spink |first1=Kathryn |title=Mother Teresa (Revised Edition) - An Authorized Biography |date=2011 |publisher=HarperOne |isbn=9780062105936 |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=4WVz59ZgYeoC |access-date=4 November 2021}}</ref>; 1874 hivi – 1919) alikuwa mfanyabiashara, mfadhili, na mwanasiasa wa [[Albania]] katika [[Dola la Osmani]]. Pia alikuwa baba mzazi wa [[sista]] [[mmisionari]] wa [[Kanisa Katoliki]], [[Mama Teresa]]. Kampuni yake ilijenga jumba la kwanza la [[ukumbi wa michezo]] (theatre) mjini [[Skopje]] na ilishiriki katika ujenzi wa njia ya reli iliyounganisha [[Kosovo]] na Skopje—mradi ambao aliufadhili yeye mwenyewe binafsi. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mwanasiasa}} {{BD|1874|1919}} [[Jamii:Wafanyabiashara wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] jeck837stnfhmo66mx77rd1ruyq5e9o Luigj Bumçi 0 239035 1553667 1550976 2026-05-27T12:11:28Z Riccardo Riccioni 452 1553667 wikitext text/x-wiki '''Luigj Bumçi''' (7 Novemba 1872 – 1 Machi 1945) alikuwa [[askofu]] wa [Kanisa Katoliki]] na [[Siasa|mwanasiasa]] wa [[Albania]]. == Maisha == Dom Luigj Bumçi alizaliwa mjini [[Shkodër]] (wakati huo ikiwa katika Wilaya ya Scutari ya [[Dola la Osmani]]) mnamo tarehe 7 Novemba 1872 kwenye familia ya Kikatoliki ya Kialbania. Alikuwa mpwa wa mwandishi na mwanaharakati wa [[Rilindas]] (Mwamko wa Kitaifa), [[Pashko Vasa]].<ref name="Elsie">{{citation| author=[[Robert Elsie]]|title=Historical Dictionary of Albania| page=62|series=Historical Dictionaries of Europe| volume=75| isbn=978-0810861886| year=2010| edition=2| publisher=Scarecrow Press}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-Mkristo}} {{BD|1872|1945}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Maaskofu Wakatoliki]] mpmvci9dce3hh0pllbc2vxo3oltfn6b Rose Boyata Monkaju 0 239051 1555164 1551126 2026-05-28T08:13:17Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555164 wikitext text/x-wiki '''Rose Boyata Monkaju''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Mwaka 2019 aliteuliwa kuwa Waziri wa Masuala ya Kijamii wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo chini ya serikali ya Sylvestre Ilunga Ilunkamba, ambayo ilidumu kuanzia Septemba 2019 hadi Aprili 2021. Pia ni mbunge wa bunge la taifa.<ref>{{Rejea tovuti|title=Democratic Republic of Congo announces 65-strong cabinet under Tshisekedi’s administration - Political Analysis South Africa|url=https://www.politicalanalysis.co.za/democratic-republic-of-congo-announces-65-strong-cabinet-under-tshisekedis-administration/|work=www.politicalanalysis.co.za|accessdate=2026-05-26|language=en-ZA|author=Marina|archive-date=2024-02-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20240229203413/https://www.politicalanalysis.co.za/democratic-republic-of-congo-announces-65-strong-cabinet-under-tshisekedis-administration/|url-status=dead}}</ref> Yeye ni mwanachama wa chama cha Union for Democracy and Social Progress. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Watu walio hai]] fdh8ssn13edxuguvhxjj8ym1fjkm423 Raymond Tshedia Patayi 0 239055 1555106 1551122 2026-05-28T06:29:43Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555106 wikitext text/x-wiki '''Raymond Tshedia Patayi''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Mwaka 2019 aliteuliwa kuwa Naibu Waziri wa Mambo ya Nje na Diaspora ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo chini ya serikali ya Sylvestre Ilunga Ilunkamba, ambayo ilidumu kuanzia Septemba 2019 hadi Aprili 2021. Pia ni mbunge wa bunge la taifa. Yeye ni mwanachama wa chama cha Union for Democracy and Social Progress.<ref>{{Rejea tovuti|title=Democratic Republic of Congo announces 65-strong cabinet under Tshisekedi’s administration - Political Analysis South Africa|url=https://www.politicalanalysis.co.za/democratic-republic-of-congo-announces-65-strong-cabinet-under-tshisekedis-administration/|work=www.politicalanalysis.co.za|accessdate=2026-05-26|language=en-ZA|author=Marina|archive-date=2024-02-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20240229203413/https://www.politicalanalysis.co.za/democratic-republic-of-congo-announces-65-strong-cabinet-under-tshisekedis-administration/|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Watu walio hai]] 298tz08ezx3vis9ztd69ktm6ma5174x Freddy Kita Pukusu 0 239058 1553712 1551064 2026-05-27T12:57:42Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553712 wikitext text/x-wiki '''Freddy Kita Pukusu''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Mwaka 2019 aliteuliwa kuwa Naibu Waziri wa Mipango wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo chini ya serikali ya Sylvestre Ilunga Ilunkamba, ambayo ilidumu kuanzia Septemba 2019 hadi Aprili 2021. Pia ni mbunge wa bunge la taifa.<ref>{{Rejea tovuti|title=Democratic Republic of Congo announces 65-strong cabinet under Tshisekedi’s administration - Political Analysis South Africa|url=https://www.politicalanalysis.co.za/democratic-republic-of-congo-announces-65-strong-cabinet-under-tshisekedis-administration/|work=www.politicalanalysis.co.za|accessdate=2026-05-26|language=en-ZA|author=Marina}}</ref> Yeye ni mwanachama wa chama cha Union for Democracy and Social Progress. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} tsk1sv3wew9tajcw2kh92sqohpt6fty Joseph Dandridge 0 239068 1553743 1551082 2026-05-27T13:26:50Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553743 wikitext text/x-wiki '''Joseph Dandridge''' ([[Januari]] [[1665]] huko Winslow, Buckinghamshire – [[Desemba 23]], [[1747]] huko [[London]]<ref>{{Rejea kitabu | url=https://books.google.com/books?id=thmPzIltAV8C&q=%22Joseph+Dandridge%22++&pg=PP11 | title=Dictionary of British and Irish Botanists and Horticulturists Including plant collectors, flower painters and garden designers| isbn=9780850668438| last1=Desmond| first1=Ray| date=1994-02-25}}</ref>), alikuwa [[mchoraji]] picha wa historia ya asili, [[mwanasayansi]] wa asili wa kujifundisha aliyebobea katika [[entomolojia]]<ref name="google">{{cite book|title=George Edwards: The Bedell and His Birds|author=Mason, A.S.|date=1992|publisher=Royal College of Physicians|isbn=9781873240489|url=https://books.google.com/books?id=UjQYrxdHFp0C&pg=PA30|page=30|accessdate=2017-03-09}}</ref>, na mhusika mkuu katika Society of Aurelians ambapo alikuwa mwanachama mwanzilishi kutoka nchini [[Uingereza]]. Anachukuliwa kuwa mmoja wa watangulizi wa uchoraji picha wa wadudu nchini Uingereza.<ref name="milon">{{cite web|url=http://milon.g.co.il/targum/Aurelian%20(entomology)|publisher=milon.g.co.il|title=Aurelian (entomology) – מילון G|accessdate=2017-03-09}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wanasayansi wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1665]] [[Jamii:Waliofariki 1747]] mj8lfngam1ro9fcyj4ei667ga0wq7lp Mark Fiennes 0 239076 1553776 1551100 2026-05-27T14:16:38Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553776 wikitext text/x-wiki '''Mark Twisleton-Wykeham-Fiennes''' ([[Novemba 11]], [[1933]] – [[Desemba 30]], [[2004]]) alikuwa mpiga picha na [[mchoraji]] picha wa [[Uingereza]]. Fiennes labda alijulikana zaidi kwa tafiti zake za usanifu .<ref name=":0">{{Rejea habari|last=Somerville-Large|first=Peter|url=https://www.theguardian.com/news/2005/jan/21/guardianobituaries.artsobituaries1|title=Obituary: Mark Fiennes|date=2005-01-21|work=The Guardian|access-date=2020-03-29|language=en-GB|issn=0261-3077}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1933]] [[Jamii:Waliofariki 2004]] sb2d1g30rzzz4x615j49tbspmwoza9z Joseph-Davel Mpango Okundo 0 239077 1553740 1551101 2026-05-27T13:26:20Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553740 wikitext text/x-wiki '''Joseph-Davel Mpango Okundo''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Tarehe 25 Novemba 2007 aliteuliwa kuwa Naibu Waziri wa Mambo ya Ndani katika serikali ya pili ya Antoine Gizenga.<ref>{{Rejea tovuti|title=Congo Vision : Nouvelles visions pour le Congo et l'Afrique|url=http://www.congovision.com/nouvelles/remaniement261107.html|work=www.congovision.com|accessdate=2026-05-26}}</ref> Serikali hiyo ilianza rasmi tarehe 25 Novemba 2007. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Watu walio hai]] a0qcut6e8psgqq7oizbcqlijw4233le Eugène Diomi Ndongala Nzomambu 0 239079 1553709 1551105 2026-05-27T12:52:15Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553709 wikitext text/x-wiki '''Eugène Diomi Ndongala Nzomambu''' (amezaliwa 1962) ni [[mwanasiasa]] kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Aliwahi kuwa mbunge na Naibu Waziri wa Uchumi na Fedha katika serikali ya Rais Mobutu Sese Seko.<ref>{{Rejea tovuti|title=Democratic Republic of Congo: Civil liberties denied: Appeal cases - Amnesty International|url=http://web.amnesty.org/library/Index/ENGAFR620081998?open&of=ENG-394|work=web.amnesty.org|accessdate=2026-05-26|author=Amnesty International, International Secretariat}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Waliozaliwa 1962]] [[Jamii:Watu walio hai]] 2xstbwq9qz6las7ubgnxz4nt7ivxmug John Ntumba 0 239083 1553739 1551115 2026-05-27T13:25:16Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553739 wikitext text/x-wiki '''John Ntumba''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Mwaka 2019 aliteuliwa kuwa Waziri wa Mafunzo ya Kitaaluma, Sanaa na Ufundi wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo chini ya serikali ya Sylvestre Ilunga Ilunkamba, iliyodumu kuanzia Septemba 2019 hadi Aprili 2021. Pia ni mbunge wa bunge la taifa.<ref>{{Rejea tovuti|title=Democratic Republic of Congo announces 65-strong cabinet under Tshisekedi’s administration - Political Analysis South Africa|url=https://www.politicalanalysis.co.za/democratic-republic-of-congo-announces-65-strong-cabinet-under-tshisekedis-administration/|work=www.politicalanalysis.co.za|accessdate=2026-05-26|language=en-ZA|author=Marina}}</ref> Yeye ni mwanachama wa chama cha Union for Democracy and Social Progress. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} 6bvegq7hxcg06afrx0pguyrhu50yaz9 Martin Ntenda 0 239085 1553749 1551121 2026-05-27T13:34:23Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553749 wikitext text/x-wiki '''Martin Ntenda Ntenda''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya '''Kongo''' na mwanachama wa chama cha Union for the Congolese Nation. Yeye ni mbunge katika Bunge la Taifa la Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.<ref>{{Citation|title=NTENDA NTENDA Martin|url=http://www.assemblee-nationale.cd/v2/?team=ntenda-ntenda-martin|work=RDC - Assemblée Nationale|language=fr-FR|access-date=2026-05-26|archive-date=2015-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20150923175528/http://www.assemblee-nationale.cd/v2/?team=ntenda-ntenda-martin|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Watu walio hai]] a00w94ap2m15xt4254ai9qf6qkip8z2 Frank Hinkins 0 239087 1553711 1551128 2026-05-27T12:57:08Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553711 wikitext text/x-wiki '''Francis Robert Hinkins''' ([[Oktoba 14]], [[1852]] – [[Agosti 6]], [[1934]]) alikuwa [[mwandishi]], mpiga picha, na [[mchoraji]] picha wa [[Uingereza]]. Miongoni mwa kazi zake ni ''Romany Life'' ([[1915]] ''Mills & Boon'', chini ya jina la uwongo 'Frank Cuttriss')<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.booksandwriters.co.uk/writer/G/gypsy-books.asp |title=Gypsy Books |access-date=2009-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080911002103/http://www.booksandwriters.co.uk/writer/G/gypsy-books.asp |archive-date=2008-09-11 |url-status=dead }}</ref> na ''Water-colour drawings of British spiders and their webs''<ref>{{cite web | url=http://orlabs.oclc.org/identities/lccn-n82-98076 | title=Frank Hinkins }}</ref>; alijulikana zaidi kwa kuchangia picha nyingi katika kitabu maarufu cha rafiki yake [[Arthur Mee]] ''The Children's Encyclopædia''.<ref>''The Children's Encyclopædia'', edited by Arthur Mee (1910), 8 volumes; and later editions</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Waandishi wa Uingereza]] [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1852]] [[Jamii:Waliofariki 1934]] 690gz9qr0dxjzs0hyrpow2c2sju0h77 Josephine Siongo Nkumu 0 239089 1553669 1551138 2026-05-27T12:15:00Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Josephine sikonge nkumu]] hadi [[Josephine Siongo Nkumu]]: usahihi wa jina 1551138 wikitext text/x-wiki '''Joséphine Siongo''' (Madame Thomas Nkumu) alikuwa [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]] katika ngazi ya eneo. Alikuwa mwanamke wa kwanza wa Kongo kuhudumu katika baraza la jiji la Léopoldville.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UZJiAQAAQBAJ&pg=PT238|title=Gender and Decolonization in the Congo: The Legacy of Patrice Lumumba|last=Bouwer|first=K.|date=2010-09-10|publisher=Springer|isbn=978-0-230-11040-3|language=en}}</ref> == Maarejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] ear2jz9uhjs3pfrsci5m5757he9pgz2 1553744 1553669 2026-05-27T13:27:15Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553744 wikitext text/x-wiki '''Joséphine Siongo''' (Madame Thomas Nkumu) alikuwa [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]] katika ngazi ya eneo. Alikuwa mwanamke wa kwanza wa Kongo kuhudumu katika baraza la jiji la Léopoldville.<ref>{{Rejea kitabu|url=https://books.google.com/books?id=UZJiAQAAQBAJ&pg=PT238|title=Gender and Decolonization in the Congo: The Legacy of Patrice Lumumba|last=Bouwer|first=K.|date=2010-09-10|publisher=Springer|isbn=978-0-230-11040-3|language=en}}</ref> == Maarejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] a3xl2cjudbh2zana1hkabrvzqt1tl1s Empress Michiko 0 239102 1553708 1551167 2026-05-27T12:49:43Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553708 wikitext text/x-wiki '''Michiko''' ({{lang|ja|美智子}}), pia alizaliwa kama '''Michiko Shōda''' ({{lang|ja|正田美智子}}, Shōda Michiko; 20 Oktoba 1934) ni mwanachama wa Familia ya Kifalme ya Japani ambaye ameshika wadhifa wa Empress Emerita wa Japani tangu 1 Mei 2019. Alikuwa Empress wa Japani kama mke wa [[Akihito]], Mfalme wa 125 wa Japani, aliyekalia kiti cha enzi kuanzia 7 Januari 1989 hadi 30 Aprili 2019. Michiko alimuoa Mfalme wa Kifalme (Crown Prince) Akihito na kuwa Crown Princess wa Japani mwaka 1959. Alikuwa mtu wa kwanza kutoka tabaka la raia wa kawaida (commoner)<ref>Herbert P. Bix, ''Hirohito and the Making of Modern Japan'', 2000 ({{ISBN|978-0-06-019314-0}})</ref> kuingia katika familia ya kifalme ya Japani kwa ndoa. Ana watoto watatu na mume wake: [[Naruhito]], Fumihito, na Sayako Kuroda. Mtoto wake mkubwa, Naruhito, ndiye mfalme wa sasa wa Japani. Akiwa Crown Princess na baadaye Empress consort, alijulikana kuwa mmoja wa wake wa kifalme waliotembea na kuonekana hadharani zaidi katika historia ya Japani. Baada ya Akihito kuachia madaraka mwaka 2019, Michiko alipewa cheo kipya cha {{Nihongo|''Jōkōgō''|上皇后}}, yaani Empress Emerita.<ref>{{Rejea tovuti |title=Government panel outlines proposals on Emperor's abdication, titles |url=[http://www.japantimes.co.jp/news/2017/04/14/national/government-panel-outlines-proposals-emperors-abdication-titles/](http://www.japantimes.co.jp/news/2017/04/14/national/government-panel-outlines-proposals-emperors-abdication-titles/) |agency=Kyodo News |website=The Japan Times |date=14 Aprili 2017 |access-date=9 Juni 2017}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1934|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] m2cggyefu6s4skq7b56rwsp7vd7gm2d Fumihito (mwanamfalme) 0 239103 1553672 1551169 2026-05-27T12:17:24Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Fumihito, Mwana Mfalme wa Japani]] hadi [[Fumihito (mwanamfalme)]]: urahisi wa kuupata 1551169 wikitext text/x-wiki '''Fumihito, Mwana Mfalme wa Kifalme Akishino'''<ref>[[http://www.kunaicho.go.jp/e-about/history/history03.html](http://www.kunaicho.go.jp/e-about/history/history03.html) Their Imperial Highnesses Crown Prince and Crown Princess Akishino and their family – names] {{Webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20170609085453/http://www.kunaicho.go.jp/e-about/history/history03.html](https://web.archive.org/web/20170609085453/http://www.kunaicho.go.jp/e-about/history/history03.html) |date=9 Juni 2017 }} – tovuti rasmi ya Shirika la Nyumba ya Kifalme ya Japani</ref> ({{lang|ja|秋篠宮皇嗣文仁親王}}, Akishino-no-miya Kōshi Fumihito Shinnō; amezaliwa 30 Novemba 1965) ni mrithi anayetarajiwa (heir presumptive) wa kiti cha enzi cha [[Japani]]. Yeye ni mdogo wa Emperor Naruhito na mtoto wa pili wa Emperor Emeritus Akihito na Empress Emerita Michiko. Tangu alipooa mwezi Juni 1990, amebeba cheo cha {{nihongo|Prince Akishino|秋篠宮|Akishino-no-miya}} na ameongoza tawi la Akishino la Familia ya Kifalme ya Japani. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1965|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8l51rlepb7hg9atcae92x3swnvqi6bf Fujiwara no Kamatari 0 239104 1553713 1551170 2026-05-27T12:58:14Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553713 wikitext text/x-wiki '''Fujiwara no Kamatari''' (藤原鎌足; 614 – 14 Novemba 669), anayejulikana pia kama '''Nakatomi no Kamatari''' (中臣鎌足), alikuwa mwanasiasa na mtawala wa kifalme wa Japani. Pamoja na Prince Naka no Ōe (ambaye baadaye alikuja kuwa Mfalme Tenji), aliongoza mageuzi ya Taika Reform. Pia anachukuliwa kuwa mwanzilishi wa ukoo wa Fujiwara, ukoo uliokuwa na nguvu kubwa zaidi ya kisiasa miongoni mwa tabaka la wakuu wa Japani katika vipindi vya Nara na Heian.<ref>{{Rejea kitabu|first=|title=World Encyclopedia|publisher=Heibonsha|year=2007|isbn=9784582034004|volume=24, Fujiwara|location=Japan}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} [[Jamii:Watu wa Japani]] jjogxxnpi30uoct0ybue53zeq41mdcc Sayaka Ganz 0 239105 1553878 1551173 2026-05-27T15:36:04Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553878 wikitext text/x-wiki '''Sayaka Ganz''' ni mchongaji sanamu kutoka [[Japani]]. Kazi zake hutumia plastiki zilizotumika na kutupwa kama malighafi ya sanaa. Alizaliwa mjini Yokohama, Japani na alikulia katika nchi tatu tofauti: Japani, [[Brazil]], na [[Hong Kong]]. Hata hivyo, anajitambulisha kuwa na ushawishi mkubwa wa Kijapani katika sanaa yake, licha ya kukua katika mazingira ya tamaduni mbalimbali.<ref name="GanzBio">{{Rejea tovuti | last =Ganz | first =Sayaka | title =Bio | url = [http://www.sayakaganz.com/about/bio/](http://www.sayakaganz.com/about/bio/) | accessdate = 26 Aprili 2012}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] ilnsvbo8kxkstf19vnz4el9qr5e1cs8 Hirayama Seisai 0 239112 1553728 1551180 2026-05-27T13:11:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553728 wikitext text/x-wiki '''Hirayama Seisai''' (1815–1890) alikuwa samurai wa [[Japani]] na kasisi wa [[Shinto]] katika kipindi cha mwisho cha Edo na mwanzo wa [[Meiji Restoration|Enzi ya Meiji]]. Alizaliwa Mitsu, Fukushima, na akiwa na umri wa miaka 20 alisafiri hadi Edo (sasa [[Tokyo]]) ili kusoma fasihi ya Kichina, fasihi ya Kijapani, na masomo mengine. Mwaka 1850, alikua mwana wa kuasili wa afisa wa serikali na kurithi wadhifa wake. Katika kipindi cha mwisho cha Edo, alihudumu kama mshauri wa karibu wa Shogunate ya Tokugawa akiwa mfuasi wa ngazi ya juu.<ref name=":2">{{Rejea tovuti |title=神道大成教 - SHINDEN |url=[http://shinden.boo.jp/wiki/%E7%A5%9E%E9%81%93%E5%A4%A7%E6%88%90%E6%95%99](http://shinden.boo.jp/wiki/%E7%A5%9E%E9%81%93%E5%A4%A7%E6%88%90%E6%95%99) |access-date=2022-04-30 |website=shinden.boo.jp}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1815|1890}} [[Jamii:Watu wa Japani]] m9xsmkjtip6lqq5krml4nb1qyabaik0 Hisahito wa Akishino 0 239113 1553674 1551181 2026-05-27T12:17:57Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Prince Hisahito wa Akishino]] hadi [[Hisahito wa Akishino]]: urahisi wa kuupata 1551181 wikitext text/x-wiki '''Prince Hisahito of Akishino''' ({{lang|ja|悠仁親王}}, Hisahito Shinnō; amezaliwa 6 Septemba 2006) ni mwanachama wa Familia ya Kifalme ya Japani. Yeye ni mtoto wa mwisho na wa pekee wa kiume wa [umihito, Mwana Mfalme wa Japani na Kiko, Mwana Mfalme wa Japani,<ref name=bbcboy> {{cite news|title=Japan princess gives birth to boy|publisher=BBC News|date=6 Septemba 2006|url=[https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/5316266.stm|access-date=5](https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/5316266.stm|access-date=5) Septemba 2006|url-status=live|archive-url=[https://web.archive.org/web/20221103172602/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/5316266.stm|archive-date=3](https://web.archive.org/web/20221103172602/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/5316266.stm|archive-date=3) Novemba 2022}}</ref><ref>{{cite news|last=Walsh|first=Bryan|title=Japan Celebrates: It's a Boy!|magazine=Time|date=5 Septemba 2006|url=[http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1531895,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20070513055227/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1531895,00.html|url-status=dead|archive-date=13](http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1531895,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20070513055227/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1531895,00.html|url-status=dead|archive-date=13) Mei 2007|access-date=5 Septemba 2006}}</ref> na mpwa wa Emperor Naruhito. Yeye ni wa pili katika mstari wa urithi wa kiti cha enzi cha Japani (Line of succession to the Japanese throne), akiwa nyuma ya baba yake. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|2006|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0xe83bkixh4t9djp821uf4l5ftv44uy Kako wa Akishino 0 239124 1553676 1551193 2026-05-27T12:18:26Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Princess Kako wa Akishino]] hadi [[Kako wa Akishino]]: urahisi wa kuupata 1551193 wikitext text/x-wiki '''Princess Kako of Akishino''' ({{lang|ja|佳子内親王}}, Kako Naishinnō; amezaliwa 29 Desemba 1994) ni mtoto wa pili wa kike wa Crown Prince Fumihito na Crown Princess Kiko wa Japani, na ni mwanachama wa Familia ya Kifalme ya [[Japani]].<ref name=":1" /> Yeye ni mpwa wa Emperor Naruhito na mjukuu wa pili kwa ukubwa wa Emperor Emeritus Akihito na Empress Emerita Michiko. == Maisha ya awali na elimu == [[File:Hibiscus tiliaceus.jpg|thumb|right|Ua la bahari la hibiscus, ''[[Hibiscus tiliaceus]]'', lililoteuliwa kuwa alama binafsi ya kifalme ya Princess Kako]] Princess Kako alizaliwa tarehe 29 Desemba 1994 katika Hospitali ya Shirika la Nyumba ya Kifalme ndani ya Kasri la Kifalme la Tokyo, Chiyoda, Tokyo, Tokyo. Ana dada mkubwa, Mako Komuro, na kaka mdogo, Prince Hisahito wa Akishino.<ref name=":1">{{Cite news |title=Their Imperial Highnesses Crown Prince and Crown Princess Akishino and their family - The Imperial Household Agency |url=[https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html](https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20260507025502/https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html](https://web.archive.org/web/20260507025502/https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html) |archive-date=2026-05-07 |access-date=2026-05-07 |work=The Imperial Household Agency |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1994|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] 427mkuyabgwlwbu9g4zcxc6xlvr1xq3 1553747 1553676 2026-05-27T13:31:00Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553747 wikitext text/x-wiki '''Princess Kako of Akishino''' ({{lang|ja|佳子内親王}}, Kako Naishinnō; amezaliwa 29 Desemba 1994) ni mtoto wa pili wa kike wa Crown Prince Fumihito na Crown Princess Kiko wa Japani, na ni mwanachama wa Familia ya Kifalme ya [[Japani]].<ref name=":1" /> Yeye ni mpwa wa Emperor Naruhito na mjukuu wa pili kwa ukubwa wa Emperor Emeritus Akihito na Empress Emerita Michiko. == Maisha ya awali na elimu == [[File:Hibiscus tiliaceus.jpg|thumb|right|Ua la bahari la hibiscus, ''[[Hibiscus tiliaceus]]'', lililoteuliwa kuwa alama binafsi ya kifalme ya Princess Kako]] Princess Kako alizaliwa tarehe 29 Desemba 1994 katika Hospitali ya Shirika la Nyumba ya Kifalme ndani ya Kasri la Kifalme la Tokyo, Chiyoda, Tokyo, Tokyo. Ana dada mkubwa, Mako Komuro, na kaka mdogo, Prince Hisahito wa Akishino.<ref name=":1">{{Rejea habari |title=Their Imperial Highnesses Crown Prince and Crown Princess Akishino and their family - The Imperial Household Agency |url=[https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html](https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20260507025502/https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html](https://web.archive.org/web/20260507025502/https://www.kunaicho.go.jp/en/learn/about/history/history03.html) |archive-date=2026-05-07 |access-date=2026-05-07 |work=The Imperial Household Agency |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1994|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] iq06jzcn6vq861erlnyn70enf1e6hdu Mid'hat Frashëri 0 239138 1553789 1551210 2026-05-27T14:27:01Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 5 template(s) replaced. 1553789 wikitext text/x-wiki '''Mid'hat [[Bey|bey]] Frashëri''' (anajulikana pia kwa Jina la kalamu kama '''Lumo Skëndo'''; [[Kituruki]]: ''Fraşerli Mithat Bey''; 25 Machi 1880 – 3 Oktoba 1949) alikuwa mwanadiplomasia, mwandishi, na mwanasiasa wa [[Albania]]. Alizaliwa akiwa mtoto wa [[Abdyl Frashëri]], mmoja wa wanaharakati muhimu zaidi wa Mwamko wa Kitaifa wa Albania, na alishiriki katika Kongamano la Manastir mnamo mwaka wa 1908.<ref>{{cite book|last=Osmani|first=Tomor|title=Udha e shkronjave shqipe|trans-title=The Pathway of the Albanian Letters|chapter=Historia e alfabetit|trans-chapter=History of the Alphabet|year=1999|pages=461–496|language=sq}}</ref> Mnamo mwaka wa 1942, akawa rais wa [[Balli Kombëtar]] (Umoja wa Kitaifa), ambalo lilikuwa vuguvugu la utaifa wa Albania,<ref>{{Rejea kitabu|last=[[World Peace Council]]|url=https://books.google.com/books?id=aAE3AAAAIAAJ|title=First Session of the World Peace Council, Berlin, February 21-26, 1951: (Report and Documents)|date=1951|publisher=|pages=16|language=en}}</ref><ref name=":0">{{Rejea kitabu|last=Rashke|first=Richard|url=https://books.google.com/books?id=Z-0hsC2iFq8C|title=Useful Enemies: America's Open-Door Policy for Nazi War Criminals|date=2013-01-22|publisher=Open Road Media|isbn=978-1-4804-0159-4|pages=214|language=en}}</ref><ref>{{Rejea kitabu|last=Fischer|first=Bernd Jürgen|url=https://books.google.com/books?id=P-MiG9ngCp8C|title=Albania at War, 1939-1945|date=1999|publisher=Hurst|isbn=978-1-85065-531-2|pages=274|language=en}}</ref><ref>{{Rejea kitabu|last=Isakovic|first=Zlatko|url=https://books.google.com/books?id=4qiaDwAAQBAJ|title=Identity and Security in Former Yugoslavia|date=2019-05-24|publisher=Routledge|isbn=978-1-351-73349-6|pages=114|language=en}}</ref> lililoshirikiana na maadui ([[Ushirikiano na Ujerumani ya Nazi na Italia ya Kifashisti|mshirika wa mhimili wa Axis]])<ref name=":0" /><ref>{{Rejea kitabu|last=Simpson|first=Christopher|url=https://books.google.com/books?id=R3qdAwAAQBAJ|title=Blowback: America's Recruitment of Nazis and Its Destructive Impact on Our Domestic and Foreign Policy|date=2014-06-10|publisher=Open Road Media|isbn=978-1-4976-2306-4|pages=83|language=en}}</ref> na lenye msimamo wa kupinga ukomunisti wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia.<ref>Ermenji, A. and Frashëri, M. (1944), ‘Manifest i Ballit Kombëtar’, Mid’hat Frashëri: Vepra të zgjedhura, Vol.1, pp.597-609. [kama ilivyotajwa katika National Archives, War Office 204/13036].</ref><ref>Frashëri, M. (1944), ‘Shpifni, shpifni, se diçka do të mbetet!: Komunizmi s’ka asnje ndryshim nga fashizmi’, Mid’hat Frashëri: Vepra të zgjedhura, Vol.1, pp.597-609.</ref><ref>Frashëri, M. (1945), ‘Balli Kombëtar i keqkuptuar dhe i keqinterpretuar’ , Mid’hat Frashëri: Vepra të zgjedhura, Vol.1, pp.615-621.</ref><ref>{{Cite encyclopedia|last=Frashëri|first=Gjergj|entry=Tiranë |encyclopedia=Grove Art Online |publisher=Oxford University Press|date=2003|doi=10.1093/gao/9781884446054.article.t085195}}</ref> Frashëri anatajwa kama mmoja wa waasisi wa Utaifa wa Albania.<ref>Stephanie Schwandner-Sievers, [[Bernd Jürgen Fischer]], [https://books.google.com/books?id=DfahkLLXvtsC&pg=PA91 ''Albanian identities: myth and history''], C. Hurst & Co. Publishers, 2002, p. 91.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1880|1949}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Waandishi wa Albania]] 9vxhs3wygx2t26jy6o57btjf08eflem Liri Gero 0 239139 1553760 1551212 2026-05-27T14:04:05Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553760 wikitext text/x-wiki '''Liri Gero''' (1926–1944) alikuwa mwanaharakati kijana wa [[Ukomunisti|kikomunisti]] wa [[Albania]] na mwanachama wa vuguvugu la upinzani wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Akipigana pamoja na majeshi ya wanamgambo (partisans), aliuawa katika mapambano dhidi ya [[Wanazi]]. Kwa ushujaa wake, alitunukiwa tuzo ya Shujaa wa Watu wa Albania. == Maisha == Gero alikuwa Mwalbania mwenye asili ya [[Waaromani]],<ref>{{Rejea tovuti|title=Vllehtë në hapësirat myzeqare|url=http://www.gazetadita.al/vllehte-ne-hapesirat-myzeqare/|access-date=2021-12-29|website=Gazeta Dita|language=en-US|archive-date=2020-04-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200420165557/http://www.gazetadita.al/vllehte-ne-hapesirat-myzeqare/|url-status=dead}}</ref> alizaliwa mjini [[Fier]], katikati mwa Albania, mnamo mwaka wa 1926. Akiwa bado mdogo sana, alijihusisha na vuguvugu la upinzani kama sehemu ya vikundi vya kikomunisti vilivyopinga Uvamizi wa [[Italia]] nchini Albania na uvamizi wa Kifashisti. Nyumba yao ilikuwa moja ya "nyumba salama" zilizotumiwa na wanachama wa upinzani kwa ajili ya shughuli zao. Mnamo tarehe 14 Septemba 1943, Gero na wasichana wengine 67 kutoka Fier, na kufanya jumla yao kuwa 68, walijiunga usiku huo huo na safu ya wanamgambo wa Vuguvugu la Ukombozi wa Kitaifa tukio hili lilikuwa la kihistoria na la kukumbukwa katika harakati za upinzani za Albania, ikizingatiwa kuwa mji wa Fier ulikuwa na wakazi wapatao 5,000 tu wakati huo.<ref>{{citation| url=http://www.gazetadita.al/68-vajza-fierake-dolen-partizane-ne-nje-dite/| publisher=Gazeta Dita| language=Albanian| title=68 vajza fierake dolën partizane në një ditë| trans-title=68 girls from Fier joined the ranks of the partisans on the same day| author=Nasho Jorgaqi| date=2014-09-14| access-date=2015-12-21| archive-date=2019-04-27| archive-url=https://web.archive.org/web/20190427120846/http://www.gazetadita.al/68-vajza-fierake-dolen-partizane-ne-nje-dite/| url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1926|1944}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Wanawake wa Albania]] t0mmtgqqo4wyej9hwiykeu7sitiu1rz Anton Harapi 0 239145 1553662 1551220 2026-05-27T12:00:08Z Riccardo Riccioni 452 1553662 wikitext text/x-wiki '''Anton Harapi''' (5 Januari 1888 – 20 Februari 1946) alikuwa [[Mfransisko]], mwalimu, mhadhiri, mchapishaji, na kiongozi wa kisiasa wa [[Albania]] wakati wa [[Vita Vikuu vya Pili vya Dunia]]. Katika miaka ya kwanza ya utawala wa kikomunisti nchini Albania, alinyongwa kutokana na ushirikiano wake na Ujerumani ya Kinazi na Italia ya Kifashisti, Mataifa ya Mhimili (Axis).<ref>{{cite book|title=Catholicism and Politics in Communist Societies|last=Ramet|first=Sabrina P.|publisher=Duke University Press|page=241|date=1990|isbn=9780822310105|volume=2|series=Christianity under stress}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-Mkristo}} {{BD|1888|1946}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Wafransisko]] pqsjb30nswktczifu83qxpusamiensm 1553663 1553662 2026-05-27T12:03:25Z Riccardo Riccioni 452 1553663 wikitext text/x-wiki '''Anton Harapi''' (5 Januari 1888 – 20 Februari 1946) alikuwa [[Upadri|padri]] [[Mfransisko]], mwalimu, mhadhiri, mchapishaji, na kiongozi wa kisiasa wa [[Albania]] wakati wa [[Vita Vikuu vya Pili vya Dunia]]. Katika miaka ya kwanza ya utawala wa kikomunisti nchini Albania, alinyongwa kwa tuhuma ya kushirikiana na Ujerumani ya Kinazi na Italia ya Kifashisti, Mataifa ya Mhimili (Axis).<ref>{{cite book|title=Catholicism and Politics in Communist Societies|last=Ramet|first=Sabrina P.|publisher=Duke University Press|page=241|date=1990|isbn=9780822310105|volume=2|series=Christianity under stress}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-Mkristo}} {{BD|1888|1946}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Wafransisko]] [[Jamii:mapadri]] 4umg2qre2y460g0sio90yyauvi42yr4 Neo Maneng 0 239153 1553826 1551231 2026-05-27T15:05:37Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553826 wikitext text/x-wiki '''Neo Samuel Maneng''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini kutoka mkoa wa Northern Cape. Ni aliyekuwa mnadhimu mkuu wa [[chama]] cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Mkoa wa Northern Cape. Alichaguliwa kujiunga na bunge hilo mnamo Mei 2019. Pia, yeye ni aliyekuwa katibu wa mkoa wa Umoja wa Vijana wa chama cha ANC (''ANC Youth League'' - ANCYL). Maneng anachukuliwa kama mtu wa karibu au anayeegemea upande wa aliyekuwa [[waziri]] mkuu wa mkoa huo, Sylvia Lucas.<ref>{{Rejea tovuti|title=ANC comes out tops in Northern Cape|url=https://iol.co.za/news/politics/2019-05-10-anc-comes-out-tops-in-northern-cape/|work=IOL|date=2207-01-06|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Staff Reporter}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Prominent ANC member removed from list|url=https://dfa.co.za/news/2019-03-19-prominent-anc-member-removed-from-list/|work=Diamond Fields Advertiser|date=2065-06-06|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Sandi Kwon Hoo}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1980]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 5lkb566jzem8ggbqjbvykg0958dw5ea Sasekani Manzini 0 239155 1553876 1551233 2026-05-27T15:35:44Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553876 wikitext text/x-wiki '''Sasekani Janet Manzini''' (alizaliwa 13 Mei 1979) ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye kwa sasa anahudumu kama Mjumbe wa Baraza la Utendaji (MEC) wa Afya katika serikali ya mkoa wa Mpumalanga, nafasi aliyoteuliwa mnamo Julai 2018. Pia ni msemaji wa mkoa wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) huko Mpumalanga. Alichaguliwa kuhudumu kwenye kamati kuu ya utendaji ya [[mkoa]] (PEC) ya ANC mnamo Desemba 2015, akitokea nafasi ya katibu wa mkoa wa Umoja wa Vijana wa ANC (ANCYL). Manzini alihudumu kama MEC wa Idara ya Mkoa ya Kazi za Umma, Barabara na Usafirishaji kuanzia Agosti 2016 hadi Julai 2018. Amekuwa mbunge katika Bunge la Mkoa wa Mpumalanga tangu Februari 2016. == Maisha ya Mapema == Manzini alizaliwa tarehe 13 Mei 1979 katika [[Kijiji]] cha Madras nje kidogo ya Bushbuckridge katika Jimbo la zamani la Transvaal, ambalo sasa ni Mpumalanga. Alisoma katika Shule ya Upili ya Orhovelani. Baadaye alipata vyeti vya elimu ya juu (baada ya masomo ya sekondari) katika fani za masoko (marketing) na uongozi wa manispaa.<ref>{{Rejea tovuti|title=MEC|url=http://www.mpuhealth.gov.za/Mec.html|work=www.mpuhealth.gov.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1979]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] eozp3nxami7soxxm4wnxh043c8fd0kh Trésor Kapuku Ngoy 0 239159 1553911 1551237 2026-05-27T15:56:01Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553911 wikitext text/x-wiki '''Trésor Kapuku Ngoy''' ni mfanyabiashara, [[mwanasiasa]] na mhubiri wa Kikristo kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Hubert Kabasubabo, élu gouverneur au Kasaï occidental|url=https://www.lalibre.be/international/2011/04/18/hubert-kabasubabo-elu-gouverneur-au-kasai-occidental-7SRO43GJ3BFPLIMKJL6SRIXV7U/|work=La Libre.be|date=2026-05-26|accessdate=2026-05-27|language=fr|author=BELGA}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Watu walio hai]] eoqfv8jpt5xhge7v5mmoo6bc5w4ioji Solly Mapaila 0 239160 1553892 1551238 2026-05-27T15:43:20Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553892 wikitext text/x-wiki '''Solly Afrika Mapaila''' ni mwanasiasa wa Afrika Kusini ambaye ni [[Katibu]] Mkuu wa Chama cha Kikomunisti cha Afrika Kusini (SACP). Alichaguliwa bila kupingwa mnamo tarehe 15 Julai 2022 katika nafasi yake ya sasa kwenye Kongamano la Kitaifa la SACP. Solly Mapaila aliteuliwa kuwa Naibu Katibu Mkuu wa Pili wa Chama cha Kikomunisti cha Afrika Kusini mnamo mwaka 2012.<ref>{{Citation|last=Letsoalo|first=Matuma|title=SACP's 'Comrade Crackdown' takes control|url=https://mg.co.za/article/2012-07-27-00-sacp-comrade-crackdown-takes-control/|work=The M&G Online|language=en|access-date=2026-05-27}}</ref> == Wasifu wa Kazi == Mapaila alikuwa mwanachama wa Umkhonto weSizwe na alifanya kazi nje ya Afrika Kusini kabla ya mwaka 1994. Aliporejea [[Afrika]] Kusini mnamo mwaka 1994, aliunganishwa katika Jeshi la Ulinzi la Afrika Kusini na kuwekwa katika kambi ya Thaba Tshwane. Yeye ni mkosoaji mkubwa wa [[ufisadi]] ndani ya chama cha African National Congress (ANC) na serikali ya Afrika Kusini, pamoja na uongozi wa rais wa zamani wa Afrika Kusini, Jacob Zuma. Kundi la waungaji mkono wa Zuma lilitishia kumfungulia mashtaka ya jinai ikiwa angeendelea kusema kuwa rais huyo ni mla rushwa. Mapaila alihoji moja kwa moja ripoti ya kijasusi inayodaiwa kuitwa "Operation Checkmate" iliyotumiwa na Rais Jacob Zuma kumfukuza kazi Waziri wa zamani wa Fedha, Pravin Gordhan. Aliongoza wito kutoka ndani ya Muungano wa Utatu ukitaka kujiuzulu kwa [[Rais]] Jacob Zuma. Mapaila alichukuliwa kuwa mgombea mkuu wa kumrithi Blade Nzimande kama katibu mkuu wa SACP kwa miaka kadhaa na hatimaye alichaguliwa katika nafasi hiyo mnamo mwaka 2022.<ref>{{Rejea tovuti|title=Solly Mapaila elected unopposed as SACP general secretary as Nzimande becomes chair|url=https://www.news24.com/politics/solly-mapaila-elected-unopposed-as-sacp-general-secretary-as-nzimande-becomes-chair-20220716|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Juniour Khumalo}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] g9q9703i2nu3yus7btknhjf8c7idbfz Willy Ngopos 0 239163 1553920 1551241 2026-05-27T16:15:08Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553920 wikitext text/x-wiki '''Willy Ngopos''' ni [[mwanasiasa]] wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Aliwahi kuwa Waziri wa Miundombinu na Kazi za Umma katika serikali ya Sylvestre Ilunga Ilunkamba, iliyodumu kuanzia Septemba 2019 hadi Aprili 2021, na pia ni mbunge wa bunge la taifa. Yeye ni mwanachama wa chama cha Union for Democracy and Social Progress.<ref>{{Rejea tovuti|title=Democratic Republic of Congo announces 65-strong cabinet under Tshisekedi’s administration - Political Analysis South Africa|url=https://www.politicalanalysis.co.za/democratic-republic-of-congo-announces-65-strong-cabinet-under-tshisekedis-administration/|work=www.politicalanalysis.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Marina}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Watu walio hai]] t8m3v1fg7boxqwtlpu3of2htbqyk98k Masako Owada 0 239166 1553678 1551245 2026-05-27T12:20:09Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Empress Masako]] hadi [[Masako Owada]]: urahisi wa kuupata 1551245 wikitext text/x-wiki '''Masako''' ({{lang|ja|雅子}}; alizaliwa kama {{nihongo|'''Masako Owada'''|小和田雅子|Owada Masako}} tarehe 9 Desemba 1963) ni Empress wa Japani kama mke wa Emperor Naruhito. Alizaliwa katika Minato, Tokyo, Masako alipata elimu katika Belmont High School huko [[Massachusetts]], Marekani, kabla ya kujiunga na [[Harvard College]].<ref>{{Cite news|date=2019-05-01|title=Empress Masako: The Japanese princess who struggles with royal life|language=en-GB|work=BBC News|url=[https://www.bbc.com/news/world-asia-48118128|access-date=2021-01-24}}](https://www.bbc.com/news/world-asia-48118128|access-date=2021-01-24}})</ref> Pia alisomea sheria katika Chuo Kikuu cha Tokyo na mahusiano ya kimataifa katika Balliol College, Oxford. Baada ya kumaliza masomo yake, alifanya kazi kama mwanadiplomasia katika Wizara ya Mambo ya Nje ya Japani. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1963|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] b42daihe0v303h5a7bh743wy6224540 1553778 1553678 2026-05-27T14:18:04Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553778 wikitext text/x-wiki '''Masako''' ({{lang|ja|雅子}}; alizaliwa kama {{nihongo|'''Masako Owada'''|小和田雅子|Owada Masako}} tarehe 9 Desemba 1963) ni Empress wa Japani kama mke wa Emperor Naruhito. Alizaliwa katika Minato, Tokyo, Masako alipata elimu katika Belmont High School huko [[Massachusetts]], Marekani, kabla ya kujiunga na [[Harvard College]].<ref>{{Rejea habari|date=2019-05-01|title=Empress Masako: The Japanese princess who struggles with royal life|language=en-GB|work=BBC News|url=[https://www.bbc.com/news/world-asia-48118128|access-date=2021-01-24}}](https://www.bbc.com/news/world-asia-48118128|access-date=2021-01-24}})</ref> Pia alisomea sheria katika Chuo Kikuu cha Tokyo na mahusiano ya kimataifa katika Balliol College, Oxford. Baada ya kumaliza masomo yake, alifanya kazi kama mwanadiplomasia katika Wizara ya Mambo ya Nje ya Japani. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1963|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] aq913mrbqhvb1r1cofdr3b3whxx03hp Kebby Maphatsoe 0 239168 1553750 1551247 2026-05-27T13:35:03Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553750 wikitext text/x-wiki '''Emmanuel Kebby Maphatsoe''' (31 Desemba 1962 – 31 Agosti 2021) alikuwa Mbunge wa [[Bunge]] la Kitaifa la Afrika Kusini kuanzia mwaka 2019 hadi kifo chake mnamo mwaka 2021. Hapo awali alikuwa amehudumu kuanzia Mei 2009 hadi Mei 2019, ambapo alipoteza [[kiti]] chake, hata hivyo alirejea katika Bunge la Kitaifa baada ya Jeff Radebe kujiuzulu nafasi yake. Pia alikuwa rais wa [[Chama]] cha Wakongwe wa Vita wa uMkhonto we Sizwe (MKMVA) hadi kilipovunjwa mnamo mwaka 2021. Maphatsoe alihudumu kama Naibu Waziri wa Ulinzi na Wakongwe wa Vita katika baraza la mawaziri la rais wa Afrika Kusini, Jacob Zuma, kuanzia mwaka 2014 hadi 2019.<ref>{{Rejea tovuti|title=Kebby Maphatsoe|url=http://www.pa.org.za/person/emmanuel-ramaotoana-kebby-maphatsoe/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Alituhumiwa kuhusika katika uchunguzi wa sasa wa "State Capture" (utekaji wa dola) na kukijazia [[jeshi]] chama cha MKMVA, hasa kwa kuwapeleka wanaume wenye umri wa miaka 30 na kitu nje ya Luthuli House ambao kwa vyovyote vile wasingeweza kuwa wanachama wa MKMVA au kuwa walihudumu katika kambi za mafunzo za ANC kote Kusini mwa Afrika. Maphatsoe alifariki [[dunia]] mnamo tarehe 31 Agosti 2021 nyumbani kwake mjini Johannesburg.<ref>{{Rejea tovuti|title=Former MKMVA president Kebby Maphatsoe has died|url=https://www.sowetan.co.za//news/south-africa/2021-08-31-former-mkmva-president-kebby-maphatsoe-has-died/|work=Sowetan|date=2021-08-31|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1962]] [[Jamii:Waliofariki 2021]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] l5zvfezlbddorfvwlozk2xl8kq40tp0 Honoré Ngbanda 0 239170 1553730 1551249 2026-05-27T13:12:25Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553730 wikitext text/x-wiki '''Honoré Ngbanda''' (5 Mei 1946 – 21 Machi 2021) alikuwa [[mwanasiasa]] na mwanadiplomasia wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya [[Kongo]]. Alihudumu kama Waziri wa Ulinzi chini ya Rais Mobutu Sese Seko.<ref>{{Rejea tovuti|title=Honoré Ngbanda est mort de covid-19 à Agadir !|url=https://congoprofond.net/honore-ngbanda-est-mort-de-covid-19-a-agadir/|date=2021-03-21|accessdate=2026-05-27|language=fr-FR|author=Mookie Mukaya}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]] [[Jamii:Waliozaliwa 1946]] [[Jamii:Waliofariki 2021]] mb6hrfpzqee4bto9rl99d4rqishlas5 David Walter Marsh 0 239174 1553703 1551255 2026-05-27T12:40:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553703 wikitext text/x-wiki '''David Walter Marsh''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye aliwakilisha [[chama]] cha African National Congress (ANC) katika [[Bunge]] la Kitaifa wakati wa Bunge la kwanza la kidemokrasia. Hakuchaguliwa mwanzoni katika [[uchaguzi]]<ref>{{Rejea tovuti|title=SOUTH AFRICA: CAMPAIGN AND ELECTION REPORT APRIL 26 ...|url=https://www.yumpu.com/en/document/read/13429370/south-africa-campaign-and-election-report-april-26-|work=yumpu.com|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Yumpu.com}}</ref> mkuu wa mwaka 1994 lakini alijiunga na bunge hilo wakati wa muhula wa kutunga sheria, akijaza nafasi iliyoachwa wazi. <ref>{{Rejea tovuti|title=National Assembly - Members|url=http://www.parliament.gov.za/mps/mps.html|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|author=ANC Input}}</ref>Hakugombea tena uchaguzi mnamo mwaka 1999. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] nnhbbrsipipauwm2sxf4q30gepjxmlh Martin Abucha 0 239175 1553777 1551277 2026-05-27T14:17:10Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553777 wikitext text/x-wiki '''Martin Abucha''' ni Waziri wa Madini wa [[Sudan Kusini|South Sudan.]] Aliteuliwa kushika wadhifa huo baada ya kujiuzulu kwa mtangulizi wake, Henry Adwar Dilah.<ref>{{Rejea tovuti|title=GEN MARTIN ABUCHA REPLACES HENRY ADWAR DILAH AS MINISTER OF MINING|url=https://southsudanliberty.com/news/index.php/latest-news/2142-gen-martin-abucha-replaces-henry-adwar-dilah-as-minister-of-mining|work=southsudanliberty.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=Simon Kur Peter}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] g7j0tvimeg5jgsmr2uf6jnqaacptwqw Norman Mashabane 0 239177 1553832 1551295 2026-05-27T15:08:43Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553832 wikitext text/x-wiki '''Norman Mashabane''' (26 Juni 1956 huko Phalaborwa – 10 Oktoba 2007) alikuwa balozi wa zamani wa [[Afrika]] Kusini nchini Indonesia. Alizaliwa Phalaborwa. Alikuwa mwanachama wa chama cha ANC.<ref>{{Rejea tovuti|title='Let's market our towns to investors,' Ramaphosa tells ANC members|url=https://www.timeslive.co.za/politics/2021-06-22-lets-market-our-towns-to-investors-ramaphosa-tells-anc-members/|work=TimesLIVE|date=2021-06-22|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Alirejeshwa nyumbani kutoka nchi hiyo baada ya kufunguliwa mashtaka ya unyanyasaji wa kijinsia. Baadaye alisafishwa na uchunguzi wa wizara ya mambo ya nje.<ref>{{Rejea tovuti|title=Norman Mashabane was known as a family man, a gentle giant|url=https://www.sowetan.co.za//news/2007-10-19-norman-mashabane-was-known-as-a-family-man-a-gentle-giant/|work=Sowetan|date=2007-10-19|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Kwa muda mfupi baada ya hapo, alikuwa mshauri wa [[waziri]] mkuu wa wakati huo wa Limpopo, Sello Moloto, na mjumbe wa bunge la [[mkoa]] wa Limpopo. Baadaye alipatikana na hatia ya mashtaka ya unyanyasaji wa kijinsia katika [[Mahakama]] Kuu ya Pretoria, na akaacha wadhifa wake kama mshauri wa kisiasa. Alifariki katika ajali ya gari nje ya mji mkuu wa mkoa huo, Polokwane. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1956]] [[Jamii:Waliofariki 2007]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] h0xtb75t7a5jtty4pnmnxkzsrje32yi Jackson Abugo 0 239178 1553732 1551337 2026-05-27T13:18:09Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553732 wikitext text/x-wiki '''Jackson Abugo Gama''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Mwaka 2011 alikuwa mshauri wa masuala ya kisiasa wa jimbo la Central Equatoria. Mwaka 2015, Abugo alikuwa katibu mkuu wa Sudan People's Liberation Movement katika Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Yei Governor reshuffles government for first time|url=https://catholicradionetwork.org/2018/06/18/yei-governor-reshuffles-government-for-first-time/|work=Catholic Radio Network for South Sudan and Nuba Mountains {{!}} CRN|date=2018-06-18|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Catholic Radio Network}}</ref> Mwaka 2018, gavana wa Jimbo la Yei River State, Emmanuel Adil Anthony, alimteua Abugo katika baraza lake la mawaziri kuwa Waziri wa Miundombinu ya Kimwili na mshauri wa masuala ya kisiasa. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] beuce29h98apea6gpeecynsa2g7w4zp Magome Masike 0 239179 1553768 1551358 2026-05-27T14:09:50Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553768 wikitext text/x-wiki '''Magome Albanos Masike''' ni [[mwanasiasa]] na mfanyabiashara wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama Mjumbe wa Baraza la Utendaji (MEC) la Afya katika mkoa wa North West kuanzia Novemba 2010 hadi Desemba 2018, na kuwa MEC wa [[Afya]] aliyehudumu kwa muda mrefu zaidi mkoani humo. Alifukuzwa kazi katika Baraza la Utendaji na Job Mokgoro na hakugombea tena nafasi katika Bunge la Mkoa wa North West mnamo mwaka 2019. Yeye ni mwanachama wa chama cha African National Congress (ANC). == Wasifu wa Kisiasa == Hapo awali Masike alikuwa Meya wa Manispaa ya [[Wilaya]] ya Matlosana mkoani North West; baada ya kujiuzulu, nafasi yake ya umeya ilichukuliwa na China Dodovu. Wakati wa uchaguzi mkuu wa mwaka 2009, alikuwa akifanya kazi kama mfanyabiashara na hakuchaguliwa mwanzoni katika kiti cha [[bunge]]. <ref>{{Rejea tovuti|title=North West MPLs elected April 22 - DOCUMENTS {{!}} Politicsweb|url=https://www.politicsweb.co.za/documents/north-west-mpls-elected-april-22|work=www.politicsweb.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref>Hata hivyo, mapema Novemba 2010, chama cha ANC kilifanyia marekebisho orodha ya wanachama wake wa mkoa kwa ajili ya North West, na kumweka Masike karibu na juu, na hivyo kumwezesha kujiunga na Bunge la Mkoa wa North West nafasi zilipoachwa wazi.<ref>{{Rejea tovuti|title=Premiers in firing line|url=https://mg.co.za/article/2010-11-12-premiers-in-firing-line/|work=The Mail & Guardian|date=2010-11-12|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Staff Reporter}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 6s4rgy65o77xzmep7bj2iosjiv64awj Joyce Masilo 0 239181 1553745 1551377 2026-05-27T13:27:51Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553745 wikitext text/x-wiki '''Joyce Mabel Masilo''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini na mwanachama wa zamani wa [[Bunge]] la Kitaifa kupitia chama cha kisiasa cha African National Congress (ANC).<ref>{{Rejea tovuti|title=Joyce Mabel Masilo|url=http://www.pa.org.za/person/joyce-mabel-masilo/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Contact us People's Assembly Tel:465 8885 Fax:465 8887 2nd Floor 9 Church Square Parliament Street Cape Town 8001 South Africa}}</ref> == Wasifu wa Kazi == Alikuwa mbunge wa Bunge la Kitaifa kuanzia tarehe 6 Mei 2009 hadi tarehe 6 Mei 2014. Aliwakilisha chama cha ANC katika Mkoa wa North West. Anatambulika zaidi kwa kazi yake katika Bunge la Kitaifa, ikiwa ni pamoja na kuunga mkono sheria ya kulegeza masharti ya [[sheria]] za utoaji mimba nchini Afrika Kusini, na pia kutetea huduma za afya zilizoboreshwa na zinazofikika kwa urahisi. Mnamo Februari 2008, alihusika katika kukiwakilisha chama cha ANC kuunga mkono mabadiliko ya sheria ya utoaji mimba nchini Afrika Kusini.<ref>{{Rejea tovuti|title=Parliament relaxes abortion law|url=https://www.news24.com/southafrica/politics/parliament-relaxes-abortion-law-20080207|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Pia alikuwa mwanachama wa Baraza la Kitaifa la Mikoa (NCOP) nchini Afrika Kusini. Alihudumu kama [[mwenyekiti]] wa Kamati Teule ya NCOP ya Huduma za Jamii. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 7xz95a4j0n0hk9l26bjgt22ukk8gr36 Oyay Deng Ajak 0 239182 1553842 1551381 2026-05-27T15:15:14Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553842 wikitext text/x-wiki '''Oyay Deng Ajak''' (amezaliwa 16 Oktoba 1962) ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Aliwahi kuwa mkuu wa majeshi ya taifa, Waziri wa Uwekezaji katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini, pamoja na Waziri wa Usalama wa Taifa.<ref>{{Rejea tovuti|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 10 Julai 2011. Mwaka 2014, alishtakiwa kwa madai ya kujaribu kufanya mapinduzi dhidi ya serikali ya Sudan Kusini, ingawa mashtaka hayo yalisitishwa. Kwa sasa anajihusisha na kampeni za kuhamasisha amani na utawala bora nchini Sudan Kusini. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] rfimr3x1ha3jd7itwlbj47wj5gmgctb Paul Mayom Akech 0 239185 1553847 1551407 2026-05-27T15:18:40Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553847 wikitext text/x-wiki '''Paul Mayom Akech''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Yeye ni Waziri wa Umwagiliaji na Rasilimali za Maji katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika wadhifa huo tarehe 10 Julai 2011.<ref>{{Rejea tovuti|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 7x79e2whx8htnacbh3jvx971kupv71u Madala Masuku 0 239186 1553766 1553283 2026-05-27T14:08:59Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553766 wikitext text/x-wiki '''Madala Backson Masuku''' (alizaliwa tarehe 6 Juni 1965) ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini, mbunge wa zamani wa [[Bunge]] la Afrika Kusini na mwanachama wa chama cha African National Congress (ANC). Pia ni mwanachama wa Kamati Kuu ya Chama cha Kikomunisti cha Afrika Kusini (SACP). Alikuwa Mbunge wa Bunge la Kitaifa la Afrika Kusini na Naibu Waziri wa Maendeleo ya Kiuchumi kuanzia mwaka 2014 hadi 2019. Masuku pia alihudumu kama Mjumbe wa Baraza la Utendaji la Mpumalanga (MEC) anayehusika na Utawala wa Ushirikiano na Masuala ya Kijadi pamoja na Fedha chini ya [[waziri]] mkuu David Mabuza.<ref>{{Rejea tovuti|title=Deputy Minister Madala Masuku|url=http://www.economic.gov.za/about-us/leadership/deputy-minister|work=www.economic.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|archive-date=2017-05-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20170504190719/http://www.economic.gov.za/about-us/leadership/deputy-minister|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1965]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 4x066mg7hzbgw0oyn8gkcl7hyag8fll Morris Yel Akol 0 239190 1553800 1551473 2026-05-27T14:35:51Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553800 wikitext text/x-wiki '''Morris Yel Akol''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Waziri wa Fedha wa Jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu tarehe 18 Mei 2010.<ref>{{Rejea tovuti|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] fic20g00xaomi8956846gjyeishvxo5 Leigh-Ann Mathys 0 239191 1553758 1551489 2026-05-27T14:02:03Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553758 wikitext text/x-wiki '''Leigh-Ann Mathys''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini kutoka chama cha Economic Freedom Fighters (EFF). Hivi karibuni alichaguliwa kuwa naibu [[Katibu Mkuu wa UM|katibu]] mkuu wa chama hicho. Hapo awali alihudumu kama mweka hazina mkuu wa Economic Freedom Fighters hadi Desemba 2019, ambapo nafasi yake ilichukuliwa na Omphile Maotwe.<ref>{{Rejea tovuti|title=Three former EFF top 6 leaders snubbed from Central Command Team|url=https://iol.co.za/news/politics/2019-12-15-three-former-eff-top-6-leaders-snubbed-from-central-command-team/|work=IOL|date=2174-03-05|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Khaya Koko}}</ref> Alichaguliwa kujiunga na Bunge la [[Afrika]] Kusini katika mkoa wa North West kwenye uchaguzi mkuu wa Afrika Kusini wa mwaka 2014.<ref>{{Rejea tovuti|title=Leigh-Ann Mathys|url=http://www.pa.org.za/person/leigh-ann-mathys/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 7513vzb9mx9t1atbtigff7nixy3k1d0 Wol Akec Akol 0 239192 1553921 1551491 2026-05-27T16:15:36Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553921 wikitext text/x-wiki '''Colonel Wol Akec Akol''' ni afisa wa kijeshi na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Waziri wa Kilimo wa jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu tarehe 18 Mei 2010.<ref>{{Rejea tovuti|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] hfl6x2671y2853nyhbemgfcnldbfe27 Nthako Matiase 0 239194 1553834 1551512 2026-05-27T15:09:18Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553834 wikitext text/x-wiki '''Nthako Sam Matiase''' ni mbunge wa [[Bunge]] la Kitaifa la [[Afrika]] Kusini. Yeye ni mwanachama wa chama cha Economic Freedom Fighters (EFF).<ref>{{Rejea tovuti|title=Mr Nthako Sam Matiase - Parliament of South Africa|url=https://www.parliament.gov.za/person-details/199|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Wasifu wa Kisiasa == Akiwa mwanachama wa chama cha Economic Freedom Fighters, Matiase aliingia katika Bunge la Kitaifa mnamo tarehe 21 Mei 2014 kama mbadala wa Khumbuza Bavu. Wakati wa muhula wake wa kwanza, alikuwa mwanachama wa kamati nyingi, ikiwa ni pamoja na Kamati ya [[Wizara]] ya Afya, Kamati ya Wizara ya Sheria na Huduma za Rekebisho (Magereza), na Kamati ya Wizara ya Maendeleo ya Vijijini na Mageuzi ya Ardhi. Pia alikuwa mwanachama mbadala wa Kamati ya Wizara ya Afya, Kamati ya Kudumu ya Fedha, na Kamati ya Wizara ya [[Sheria]] na Huduma za Rekebisho.<ref>{{Rejea tovuti|title=Nthako Sam Matiase|url=http://www.pa.org.za/person/nthako-sam-matiase/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Contact us People's Assembly Tel:465 8885 Fax:465 8887 2nd Floor 9 Church Square Parliament Street Cape Town 8001 South Africa}}</ref> Matiase alichaguliwa tena katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019 na wa mwaka 2024. Kwa sasa ni mwanachama wa Kamati ya Wizara ya Kilimo, Mageuzi ya Ardhi na Maendeleo ya Vijijini, pamoja na Kamati ya Pamoja ya Kudumu ya Ulinzi. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] s8kmuthqs1nb4rvacu3p52sbm9x2j5c 1554964 1553834 2026-05-27T23:56:12Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554964 wikitext text/x-wiki '''Nthako Sam Matiase''' ni mbunge wa [[Bunge]] la Kitaifa la [[Afrika]] Kusini. Yeye ni mwanachama wa chama cha Economic Freedom Fighters (EFF).<ref>{{Rejea tovuti|title=Mr Nthako Sam Matiase - Parliament of South Africa|url=https://www.parliament.gov.za/person-details/199|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Wasifu wa Kisiasa == Akiwa mwanachama wa chama cha Economic Freedom Fighters, Matiase aliingia katika Bunge la Kitaifa mnamo tarehe 21 Mei 2014 kama mbadala wa Khumbuza Bavu. Wakati wa muhula wake wa kwanza, alikuwa mwanachama wa kamati nyingi, ikiwa ni pamoja na Kamati ya [[Wizara]] ya Afya, Kamati ya Wizara ya Sheria na Huduma za Rekebisho (Magereza), na Kamati ya Wizara ya Maendeleo ya Vijijini na Mageuzi ya Ardhi. Pia alikuwa mwanachama mbadala wa Kamati ya Wizara ya Afya, Kamati ya Kudumu ya Fedha, na Kamati ya Wizara ya [[Sheria]] na Huduma za Rekebisho.<ref>{{Rejea tovuti|title=Nthako Sam Matiase|url=http://www.pa.org.za/person/nthako-sam-matiase/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Contact us People's Assembly Tel:465 8885 Fax:465 8887 2nd Floor 9 Church Square Parliament Street Cape Town 8001 South Africa}}</ref> Matiase alichaguliwa tena katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019 na wa mwaka 2024. Kwa sasa ni mwanachama wa Kamati ya Wizara ya Kilimo, Mageuzi ya Ardhi na Maendeleo ya Vijijini, pamoja na Kamati ya Pamoja ya Kudumu ya Ulinzi. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 4t5m2zp6bf5y0smya6l0im2eea8l0m1 Deng Deng Akon 0 239195 1553705 1551518 2026-05-27T12:41:10Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553705 wikitext text/x-wiki '''Deng Deng Akon''' (amezaliwa 15 Desemba 1964) ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement-in-Opposition. Alichaguliwa kuwa Spika wa Baraza la Council of States (South Sudan) tarehe 2 Agosti 2021.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudanese Lawmakers Sworn Into Office|url=https://en.haberler.com/south-sudanese-lawmakers-sworn-into-office-1627308/?utm_source=facebook&utm_campaign=tavsiye_et|work=Haberler.com|date=2021-08-02|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1964]] [[Jamii:Watu walio hai]] jxu03xqlk4o6mqub518heh75520w3bk Mangaliso Matika 0 239196 1553773 1551531 2026-05-27T14:13:10Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553773 wikitext text/x-wiki '''Octavious Mangaliso''' Matika ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye amekuwa Mjumbe wa Baraza la Utendaji (MEC) la Michezo, [[Sanaa]] na Utamaduni katika mkoa wa Northern Cape tangu Januari 2025.<ref>{{Rejea tovuti|title=Premier splits departments again: Matika and Koloi appointed as MECs|url=https://dfa.co.za/news/2025-01-21-premier-splits-departments-again-matika-and-koloi-appointed-as-mecs/|work=Diamond Fields Advertiser|date=2206-07-23|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Sandi Kwon Hoo}}</ref> Hapo awali alihudumu kama Naibu Spika wa [[Bunge]] la Mkoa wa Northern Cape kuanzia Mei 2019 hadi Januari 2025.<ref>{{Rejea tovuti|title=Northern Cape’s first sitting of sixth legislature proceeds without glitches|url=https://www.ofm.co.za/article/centralsa/274675/northern-cape-s-first-sitting-of-sixth-legislature-proceeds-without-glitches|work=OFM|accessdate=2026-05-27|author=OFM}}</ref> Alichukua nafasi kama Mbunge wa Bunge la Mkoa (MPL) mnamo Oktoba 2018. Kabla ya hapo, alikuwa Meya Mtendaji wa Manispaa ya Wilaya ya Sol Plaatje. Matika ni mwanachama wa chama cha African National Congress (ANC). == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] jziqebp6n6yftr603w5sm8jfvg48s98 Daniel Awet Akot 0 239197 1553701 1551541 2026-05-27T12:38:50Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553701 wikitext text/x-wiki '''Daniel Awet Akot''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuhudumu kama Naibu Spika wa Bunge la Kitaifa la Sudan Kusini.<ref>{{Rejea tovuti|title=Daniel Awet Akot: Wasifu|url=https://boo.world/sw/database/profile/1065148/daniel-awet-akot-personality-type|work=Boo|date=2026-05-27|accessdate=2026-05-27|language=sw}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] fcpppezgsfff06fj9l8g7bzt4stz8q5 Mayol Kur Akuei 0 239199 1553783 1551561 2026-05-27T14:20:29Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553783 wikitext text/x-wiki '''Mayol Kur Akuei''' ni [[mwanasiasa]] na kiongozi wa kampuni kutoka [[South Sudan]]. Kwa sasa ni Makamu wa Rais wa Kampuni ya Greater Pioneer Operating Company. Aliwahi kuwa Gavana wa Ruweng State kuanzia 24 Desemba 2015 hadi 17 Januari 2017. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Mnamo 17 Januari 2017, alichukuliwa nafasi na Theje D’Aduot Deng kama Gavana wa Ruweng State. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] hq9s3b2pxw6i69wlem1sn6bv24t505t 1553804 1553783 2026-05-27T14:41:28Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1553804 wikitext text/x-wiki '''Mayol Kur Akuei''' ni [[mwanasiasa]] na kiongozi wa kampuni kutoka [[South Sudan]]. Kwa sasa ni Makamu wa Rais wa Kampuni ya Greater Pioneer Operating Company. Aliwahi kuwa Gavana wa Ruweng State kuanzia 24 Desemba 2015 hadi 17 Januari 2017. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews|archive-date=2016-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202025755/http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|url-status=dead}}</ref> Mnamo 17 Januari 2017, alichukuliwa nafasi na Theje D’Aduot Deng kama Gavana wa Ruweng State. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] f1ns3c5igwmgrictd1357vlnphfznph Mandlenkosi Matutu 0 239200 1553772 1551573 2026-05-27T14:13:00Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553772 wikitext text/x-wiki '''Mandlenkosi James Matutu''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini na Mbunge katika [[Bunge]] la Kitaifa la Afrika Kusini kupitia chama cha uMkhonto weSizwe (MK Party). Alichachuliwa katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2024 na kuapishwa rasmi mnamo Juni 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=The 400 MPs elected to the National Assembly - IEC - DOCUMENTS {{!}} Politicsweb|url=https://www.politicsweb.co.za/documents/the-400-mps-elected-to-the-national-assembly--iec|work=www.politicsweb.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Matutu aliteuliwa kuhudumu katika Kamati ya [[Wizara]] ya Utumishi wa Umma na Utawala mnamo Julai 2024. Zaidi ya hayo, aliteuliwa pia kuhudumu katika Kamati ya Wizara ya Huduma za Rekebisho (Magereza) mnamo Februari 2025. Aliondoka kwenye uanachama wa kamati zote mbili mnamo Julai 2025, pale alipoteuliwa kuwa mwanachama mbadala wa Kamati ya Wizara ya Kilimo na mwanachama wa Kamati ya Wizara ya [[Maji]] na Usafi wa Mazingira.<ref>{{Rejea tovuti|title=Mandlenkosi James Matutu|url=http://www.pa.org.za/person/mandlenkosi-james-matutu/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Contact us People's Assembly Tel:465 8885 Fax:465 8887 2nd Floor 9 Church Square Parliament Street Cape Town 8001 South Africa}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] skyhxx5rqa8wjtdvxx2gwd30vstt3s8 Nitta Kuniteru 0 239201 1553829 1551587 2026-05-27T15:07:46Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553829 wikitext text/x-wiki '''Nitta Kuniteru''' ({{lang|ja|新田邦光}}; 1829–1902) alikuwa mwanzilishi wa kundi la Sect Shinto nchini [[Japani]]. Alianzisha {{nihongo|[[]]|神道修成派|Shintō shūsei-ha}} mwaka 1849.<ref name="國學院大學デジタルミュージアム2">{{Rejea tovuti |date=2023-03-06 |title=Nitta Kuniteru {{!}} Kōgakuin University Digital Museum |url=[https://d-museum.kokugakuin.ac.jp/eos/detail/?id=9482](https://d-museum.kokugakuin.ac.jp/eos/detail/?id=9482) |access-date=2023-11-27 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20230306212657/https://d-museum.kokugakuin.ac.jp/eos/detail/?id=9482](https://web.archive.org/web/20230306212657/https://d-museum.kokugakuin.ac.jp/eos/detail/?id=9482) |archive-date=2023-03-06 }}</ref> Alisoma Analects akiwa na umri wa miaka 9.<ref name="國學院大學デジタルミュージアム2" /> Alianzisha dhehebu hilo akiwa na umri wa miaka 20,<ref name="國學院大學デジタルミュージアム2" /> na alikuwa na imani kwamba Wajapani ni wazao wa miungu. Pia alisisitiza utii kwa Emperor wa Japani kama msingi wa falsafa yake. Alikuwa mfuasi wa Sonnō jōi lakini baadaye aliunga mkono Uasi wa Boshin na Meiji Restoration.<ref name="國學院大學デジタルミュージアム2" /><ref name="Glossary-of-Shinto-Names-and-Terms-2023a">{{Rejea tovuti |date=2023-03-10 |title=Glossary of Shinto Names and Terms: Shintō shūsei-ha |url=[https://www2.kokugakuin.ac.jp/ijcc/wp/glossary/def_S.html](https://www2.kokugakuin.ac.jp/ijcc/wp/glossary/def_S.html) |access-date=2023-11-27 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20230310074817/https://www2.kokugakuin.ac.jp/ijcc/wp/glossary/def_S.html](https://web.archive.org/web/20230310074817/https://www2.kokugakuin.ac.jp/ijcc/wp/glossary/def_S.html) |archive-date=2023-03-10 }}</ref> Mnamo 1876 alifanikiwa kupata uhuru wa dhehebu lake kutoka kwa udhibiti wa moja kwa moja.<ref name="Glossary-of-Shinto-Names-and-Terms-2023a" /> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1829|1902}} [[Jamii:Watu wa Japani]] d5em26tnc6cuxut9vaoee8bpzflkkix Obuch Ojwok Akuo 0 239202 1553838 1551588 2026-05-27T15:10:52Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553838 wikitext text/x-wiki '''Obuch Ojwok Akuo''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement. Anawakilisha eneo la Eastern Equatoria na ni wa kabila la Pari people kutoka wilaya ya Lafon.<ref>{{Rejea tovuti|title=Speaker Ojwok vows to restore reputation of parliament|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/speaker-ojwok-vows-to-restore-reputation-of-parliament|work=Radio Tamazuj|date=2019-12-17|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8lpsbmri8kg8j1kw743gsez3q8ckoa7 Harold McGluwa 0 239203 1553726 1551600 2026-05-27T13:07:36Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553726 wikitext text/x-wiki '''Harold McGluwa''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye anahudumu kama Mjumbe wa [[Bunge]] la Mkoa wa Northern Cape tangu mwaka 2012. Akiwa mwanachama wa chama cha Democratic Alliance (DA), amehudumu kama kiongozi wa chama hicho katika mkoa wa Northern Cape kuanzia mwaka 2020 hadi 2025. Alikuwa mwenyekiti wa mkoa wa DA kuanzia mwaka 2012 hadi 2020. Pia yeye ni kiranja mkuu wa chama hicho bungeni. McGluwa alikuwa mkuu wa mkoa wa chama cha zamani cha Independent Democrats (ID). Kaka yake McGluwa, Joe McGluwa, anahudumu kama Mbunge wa DA na pia alikuwa kiongozi wa mkoa wa chama hicho katika mkoa wa North West. Mnamo mwaka 2020, McGluwa alitangaza kuwa yeye ni mgombea wa nafasi ya [[kiongozi]] wa mkoa wa DA. Kongamano la mkoa lilifanyika mnamo tarehe 5 Desemba 2020. McGluwa alishinda uchaguzi huo, akiwashinda Willie Aucamp na Fawzia Rhoda.<ref>{{Rejea tovuti|title=DA in N Cape elects McGluwa as new provincial leader|url=https://dfa.co.za/news/2020-12-06-da-in-n-cape-elects-mcgluwa-as-new-provincial-leader/|work=Diamond Fields Advertiser|date=2199-11-09|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Benida Phillips}}</ref> Mnamo tarehe 30 Novemba 2021, McGluwa alichaguliwa kama kiongozi mpya wa wabunge wa DA (caucus leader) katika bunge la mkoa. Mnamo tarehe 6 Desemba 2025, McGluwa alijiuzulu kama kiongozi wa mkoa wa DA; Isak Fritz alichaguliwa kumrithi.<ref>{{Rejea tovuti|title=DA elects new Northern Cape leadership ahead of 2026 local government elections|url=https://dfa.co.za/news/2025-12-07-da-elects-new-northern-cape-leadership-ahead-of-2026-local-government-elections/|work=Diamond Fields Advertiser|date=2131-08-31|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Sandi Kwon Hoo}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 9ax0828fh04qze5m76zuhp5lvfqigjx Sibusiso Mdabe 0 239206 1553886 1551637 2026-05-27T15:40:35Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553886 wikitext text/x-wiki '''Sibusiso Welcome Mdabe''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alichaguliwa katika [[Bunge]] la Kitaifa la Afrika Kusini katika uchaguzi wa kitaifa wa mwaka 2019 kama mwanachama wa chama cha African National Congress (ANC).<ref>{{Rejea tovuti|title=SEE: These are the people who will represent you in Parliament, provincial legislatures|url=https://www.news24.com/elections/news/see-these-are-the-people-who-will-represent-you-in-parliament-provincial-legislatures-20190515|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Hapo awali alikuwa amehudumu kama [[meya]] wa Manispaa ya Wilaya ya iLembe huko KwaZulu-Natal na kama mwenyekiti wa mkoa wa Chama cha [[Serikali]] za Mitaa cha Afrika Kusini (SALGA).<ref>{{Rejea tovuti|title=ANC mayoral candidates: who’s in, who’s out in KZN|url=https://iol.co.za/news/politics/2016-06-20-anc-mayoral-candidates-whos-in-whos-out-in-kzn/|work=IOL|date=2173-12-03|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Mayibongwe Maqhina}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] jghm9zoxvzb252o1irx6zdjpsjut2ym Shepherd Mdladlana 0 239208 1553883 1551661 2026-05-27T15:39:00Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553883 wikitext text/x-wiki '''Membathisi Mphumzi Shepherd Mdladlana''' (12 Mei 1952 – 18 Oktoba 2024) alikuwa [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama Kamishna Mkuu wa Afrika Kusini nchini [[Kanada]]. Alizaliwa Keiskammahoek, Eastern Cape. == Maisha na Kazi == Mdladlana alizaliwa Keiskammahoek, Cape Province, Muungano wa Afrika Kusini mnamo tarehe 12 Mei 1952. Kuanzia mwaka 1998 hadi 2010, alihudumu kama [[Waziri]] wa Kazi, kufuatia kuteuliwa kwake na Nelson Mandela. Akiwa mwalimu kitaaluma, Mdladlana alitunukiwa Shahada ya Sanaa katika Elimu na lugha ya KiXhosa kutoka Chuo Kikuu cha Afrika Kusini (UNISA) mnamo mwaka 1997. Kuanzia mwaka 1972 hadi 1981, Mdladlana alikuwa mwalimu katika Shule ya Msingi ya Vukukhanye huko Gugulethu, kitongoji cha nje ya mji wa Cape Town. Kuanzia mwaka 1982 hadi 1994, alikuwa mkuu wa Shule ya Msingi ya Andile huko Crossroads, Western Cape. Mnamo mwaka 1994, mzaliwa huyo wa Eastern Cape alichaguliwa katika bunge la kwanza lisilo la kibaguzi wa rangi katika [[historia]] ya Afrika Kusini kupitia chama cha African National Congress (ANC). Mnamo mwaka 1998, Rais Nelson Mandela alimteua katika nafasi ya Waziri wa Kazi. Alihudumu chini ya Marais wanne: Mandela, Thabo Mbeki, Kgalema Motlanthe, na Jacob Zuma. Mdladlana alifariki dunia mnamo tarehe 18 Oktoba 2024, akiwa na umri wa miaka 72, kutokana na ugonjwa wa COVID-19.<ref>{{Rejea tovuti|title='Covid-19 took Membathisi Mdladlana's life' - eNCA|url=https://www.enca.com/top-stories/covid-19-took-membathisi-mdladlanas-life|work=www.enca.com|date=2024-1010-2626|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Former Minister of Labour Membathisi Mdladlana dies at 72|url=https://iol.co.za/news/politics/2024-10-18-breaking-former-minister-of-labour-membathisi-mdladlana-dies-at-72/|work=IOL|date=2263-06-15|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Sinenhlanhla Masilela}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1952]] [[Jamii:Waliofariki 2024]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 0my8r7xujz2ijqj8aifwtaph2v421tn Thabo Meeko 0 239209 1553903 1551682 2026-05-27T15:51:47Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553903 wikitext text/x-wiki '''Thabo Piet Meeko''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye aliwakilisha chama cha African National Congress (ANC) katika [[Bunge]] la Mkoa wa Free State kuanzia mwaka 2014 hadi 2024. Alichaguliwa kwa mara ya kwanza katika bunge hilo la mkoa kwenye uchaguzi mkuu wa mwaka 2014, akishika nafasi ya 15 kwenye orodha ya chama ya mkoa ya ANC, na alichaguliwa tena katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019 akiwa nafasi ya 16. Katika kipindi hicho, alihudumu pia kama msemaji wa tawi la ANC la Free State.<ref>{{Rejea tovuti|title=More ANC legal woes|url=https://mg.co.za/article/2017-10-11-more-anc-legal-woes/|work=The Mail & Guardian|date=2017-10-11|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Staff Reporter}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Controversy surrounds former mayor|url=https://mg.co.za/politics/2020-05-21-controversy-surrounds-former-mayor/|work=The Mail & Guardian|date=2020-05-21|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Eyaaz}}</ref> Mnamo Machi 2023, Meeko aliteuliwa kuwa Mjumbe wa Baraza la Utendaji (MEC) anayehusika na Maendeleo ya [[Biashara]] Ndogo, Utalii na Masuala ya Mazingira. Aliondoka katika bunge la mkoa kwenye uchaguzi mkuu wa mwaka 2024. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 4mkxurm7qr7f227opqutjthrl9yh6pp Garang Diing Akuong 0 239210 1553718 1551685 2026-05-27T12:59:52Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553718 wikitext text/x-wiki Garang Diing Akuong (amezaliwa 1963) ni [[mwanasiasa]] na mwanadiplomasia kutoka [[South Sudan]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Garang Diing Akuong - Energy & Mining Minister, South Sudan|url=https://www.meed.com/garang-diing-akuong-energy-mining-minister-south-sudan|work=MEED|date=2011-08-02|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ku3s4fwzouqxq02nzhk48n4qoew6987 Nelly Erichsen 0 239211 1553825 1551698 2026-05-27T15:05:27Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553825 wikitext text/x-wiki '''Nelly Erichsen''' ([[Desemba 9]], [[1862]] – [[Novemba 15]], [[1918]]) alikuwa [[mchoraji]] picha wa [[Uingereza]]. Alizaliwa [[Newcastle upon Tyne]], katika familia tajiri ya kutoka [[[Udeni]] ya kitaaluma. Baada ya masomo katika ''Royal Academy of Arts'' katika miaka ya [[1880]], alifuata taaluma yenye mafanikio kama mchoraji picha na mwandishi, akifanya kazi na mashirika kadhaa ya uchapishaji ikiwemo J. M. Dent na Macmillan Publishers, na kuchapisha kwa pamoja vitabu vya usafiri na [[Janet Ross]], mwanachama mashuhuri wa jumuiya ya Anglo-Tuscan kabla ya Vita. Mnamo Julai 2018, ''Nelly Erichsen - A Hidden Life'', wasifu wa Erichsen ulioandikwa na Sarah Harkness ulichapishwa.<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.encantapublishing.com/publications|title = Our Publications}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waandishi wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1862]] [[Jamii:Waliofariki 1918]] 5uk4k4ailazxm8h6odxkwu50qu2dkuw Jurie Mentz 0 239212 1553746 1551706 2026-05-27T13:29:29Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553746 wikitext text/x-wiki '''Jurie Hendrik Wynand Mentz''' ni mwanasiasa wa Afrika Kusini ambaye alihudumu bungeni hadi mwaka 1999. Aliwakilisha chama cha National Party (NP) katika Baraza la Wawakilishi (House of Assembly) wakati wa enzi ya [[ubaguzi]] wa rangi (apartheid), lakini mnamo mwaka 1993 alihamia chama cha Inkatha Freedom Party (IFP). Baadaye aliwakilisha chama cha IFP katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. == Wasifu wa Kisiasa == Mentz alizaliwa mnamo mwaka 1925 au 1926.<ref>{{Rejea tovuti|title=Inkatha supporters again defy army with display of weapons|url=https://www.independent.co.uk/news/world/inkatha-supporters-again-defy-army-with-display-of-weapons-1369906.html|work=The Independent|date=1994-04-13|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Wakati wa ubaguzi wa [[rangi]], aliwakilisha chama cha NP katika Baraza la Wawakilishi, akitumikia jimbo la Vryheid kaskazini mwa mkoa wa Natal. Fikia mwaka 1989, alikuwa mwenyekiti wa wabunge wa chama cha NP (caucus chairman) katika baraza hilo.<ref>{{Rejea tovuti|title=PW stuns the Nats|url=https://mg.co.za/article/1989-02-03-00-pw-stuns-the-nats/|work=The Mail & Guardian|date=1989-02-03|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Staff Reporter}}</ref> Mnamo tarehe 28 Januari 1993, alitangaza kuhama kwake kutoka NP kwenda IFP, chama ambacho baadaye alikifanyia kampeni kabla ya [[uchaguzi]] mkuu wa mwaka 1994. Aliliambia gazeti la ''Los Angeles Times'' kuwa alihamia chama hicho baada ya kutembelea Ulaya Mashariki na kujionea athari za sera za kikomunisti kwa "watu na uchumi". Alisema:<blockquote>Hatuwezi kumudu jaribio hili... Watu wanaanza kutambua kwamba lazima wafanye uamuzi, na kiongozi mweusi anayekubalika kwao ni [kiongozi wa IFP] Mangosuthu Buthelezi.</blockquote>Katika uchaguzi wa mwaka 1994, Mentz alichaguliwa kuhudumu kwa muhula mmoja kupitia kiti cha IFP katika Bunge jipya la Kitaifa lililoshirikisha jamii za rangi zote. Aliondoka bungeni baada ya uchaguzi mkuu wa mwaka 1999. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1920]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] mddi9pg94puesrtxcm7udzkuy8fgssf Edward Mhinga 0 239215 1553706 1551727 2026-05-27T12:46:23Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553706 wikitext text/x-wiki '''Edward Percy Mhinga''' (5 Desemba 1927 – 2 Septemba 2017) alikuwa [[Waziri]] Mkuu wa pili wa Gazankulu, iliyokuwa bantustan (eneo lililotengwa kwa ajili ya Waafrika weusi) wakati wa enzi ya ubaguzi wa rangi nchini [[Afrika]] Kusini. Edward Mhinga ni mzao wa moja kwa moja wa mfalme wa Kitshonga aitwaye Gunyule, ambaye asili yake ilizaa makabila mengi ndani ya kundi la Vatsonga kama vile Maluleke, Bila, Matola, Makwakwa, Mondlane, Masangu, Mkhwanazi, Shivambu na wengine wengi. Ardhi ambayo Gazankulu ilianzishwa, kiuhalisia ilikuwa ikikaliwa na Nasaba ya Mhinga kuanzia eneo lote la Pafuri katika Hifadhi ya Kitaifa ya Kruger hadi baadhi ya maeneo ya kusini mwa [[Msumbiji]].<ref>{{Rejea tovuti|title=FORMER GAZANKULU MINISTER PERCY MHINGA DIES!|url=https://www.snl24.com/dailysun/news/national/former-gazankulu-minister-percy-mhinga-dies-20170905|work=Daily Sun|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Victor Hlungwani}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=The Creation of Tribalism in Southern Africa|url=https://publishing.cdlib.org/ucpressebooks/view?docId=ft158004rs&chunk.id=d0e2188&toc.depth=1&toc.id=d0e2188&brand=ucpress|work=publishing.cdlib.org|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1927]] [[Jamii:Waliofariki 2017]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] n5jit1owg7llzvg92x9a5h5ydr9m63n Lenah Miga 0 239219 1553759 1551758 2026-05-27T14:02:15Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553759 wikitext text/x-wiki '''Nomtsama Lenah Miga''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama Mjumbe wa [[Bunge]] la Mkoa wa North West kuanzia Septemba 2020 hadi Mei 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=‘Former Mahikeng mayor replaces the late MEC Kegakilwe’|url=https://taungdailynews.com/2020/09/29/former-mahikeng-mayor-replaces-the-late-mec-kegakilwe/|work=The Guardian|date=2020-09-29|accessdate=2026-05-27|language=en|author=The Guardian}}</ref> Kuanzia Januari 2024 hadi Mei 2024, alihudumu kama naibu spika wa bunge hilo la mkoa. Hapo awali, alikuwa Mjumbe wa Baraza la Utendaji (MEC) wa North West anayehusika na Utawala wa Ushirikiano, Makazi ya Watu na Masuala ya Kijadi kuanzia Agosti 2021 hadi Novemba 2022, pale alipoondolewa madarakani na Bushy Maape. Miga ni mwanachama wa chama cha African National Congress (ANC) na kufikia mwaka 2020 alikuwa amehudumu kama Katibu wa Mkoa wa Umoja wa Wanawake wa ANC (ANCWL) katika mkoa wa North West; pia hapo awali alikuwa [[Meya]] Mtendaji wa Manispaa ya Wilaya ya Mahikeng. Mnamo Septemba 2020, aliapishwa kuwa m力を Bunge la Mkoa wa North West, akiziba nafasi iliyoachwa wazi kufuatia kifo cha Gordon Kegakilwe – alikuwa ameshika nafasi ya 23 kwenye orodha ya chama ya ANC katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019 na hivyo hakuweza kushinda [[kiti]] cha ubunge hapo awali.<ref>{{Rejea tovuti|title=Nomtsama Lina Miga|url=http://www.pa.org.za/person/nomtsama-lenah-miga/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] r62j4bghxknd2trd2udxohjftb1dt0x Jacob Aligo 0 239221 1553733 1551779 2026-05-27T13:18:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553733 wikitext text/x-wiki '''Jacob Aligo''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Waziri wa Fedha na Maendeleo ya Kiuchumi wa Jimbo la Central Equatoria tangu mwaka 2005, akiwa chini ya Gavana Clement Wani Konga.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] do5ex17wko81ngfptopfuej15nircxd Thembinkosi Mjadu 0 239222 1553904 1551781 2026-05-27T15:52:31Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553904 wikitext text/x-wiki '''Thembinkosi Siboniso Mjadu''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini na [[mbunge]] wa chama cha uMkhonto weSizwe (MK Party).<ref>{{Rejea tovuti|title=Thembinkosi Siboniso Mjadu|url=http://www.pa.org.za/person/thembisile-siboniso-mjadu/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 9okvq490uismuuqsdutyk4sh6fz2wlx Smangaliso Mkhatshwa 0 239224 1553891 1551801 2026-05-27T15:42:50Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553891 wikitext text/x-wiki '''Smangaliso Mkhatshwa''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Afrika Kusini]].<ref>{{Rejea tovuti|title=SMANGALISO MKHATSHWA - ANC METRO MAYOR CANDIDATE - PRETORIA|url=http://www.anc.org.za/elections/local00/biogs/smkhatshwa.html|work=www.anc.org.za|accessdate=2026-05-27}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=ABC Radio National|url=https://www.abc.net.au/listen/radionational|work=ABC Radio National|accessdate=2026-05-27|language=en-AU}}</ref> == Historia == Aliwahi kuelezea uzoefu wake wa kukamatwa kama ifuatavyo:<blockquote>"Wakati mmoja nilikamatwa na polisi wa usalama wa [[serikali]] ya [[ubaguzi]] wa rangi (apartheid). Niliteswa kwa siku mbili mfululizo usiku na mchana bila kusimama. Nilitolewa nguo zote na kuachwa uchi, nilifungwa pingu mikono ya nyuma, nilifungwa minyororo ya miguu, nilifungwa kitambaa machoni, nilipigwa, nilitukanwa, na kuna bunduki iliyopigwa juu ya kichwa changu—nadhani ilikuwa kwa ajili ya kunitisha—nilitemewa mate, na kila aina ya mambo yalifanywa kwangu, na bila shaka, nilipigwa na shoti za umeme..."</blockquote>{{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1939]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] d72aemr5k73t4f4dvxgpue4j8ne53vp Gier Choung Aloung 0 239226 1553722 1551814 2026-05-27T13:02:12Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553722 wikitext text/x-wiki '''Gier Chuang Aloung''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuhudumu kama Waziri wa Mambo ya Ndani katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini, akiteuliwa tarehe 10 Julai 2011. Mwaka 2013, alikamatwa kwa tuhuma za jaribio la mapinduzi lililosababisha vifo vya mamia ya watu, lakini alikanusha kuhusika na baadaye aliachiliwa na kuondolewa mashitaka. Kwa sasa, Gier anajihusisha na biashara katika maeneo mbalimbali ya Afrika Mashariki, akisimamia shughuli hizo pamoja na familia yake. Pia ni mpenzi wa mchezo wa gofu na ni Rais wa sasa wa South Sudan Golf Union.<ref>{{Rejea tovuti|title=Press Statement: Gier Chuang Libelous Allegations are Pure Lies {{!}} Pachodo.org|url=https://pachodo.org/pachodo-english-articles/1647-press-statement-gier-chuang-libelous-allegations-are-pure-lies|work=pachodo.org|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] a1lgk1oh1f0bx0g7jrskcfkb5ipzzu0 Siphetho Mkhize 0 239228 1553889 1551823 2026-05-27T15:42:13Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553889 wikitext text/x-wiki '''Siphetho Witness Mkhize''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini na [[mbunge]] wa chama cha uMkhonto weSizwe (MK Party).<ref>{{Rejea tovuti|title=Siphetho Witness Mkhize|url=http://www.pa.org.za/person/siphetho-witness-mkhize/|work=People's Assembly|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Contact us People's Assembly Tel:465 8885 Fax:465 8887 2nd Floor 9 Church Square Parliament Street Cape Town 8001 South Africa}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] ly5gu83tx4qwgxq5r5qooa88g67qhg1 Mayen Ngor Atem 0 239229 1553782 1551840 2026-05-27T14:20:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553782 wikitext text/x-wiki '''Mayen Ngor Atem''' ni Brigedia Jenerali na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Mwaka 2011 alihudumu kama Waziri wa Kilimo katika serikali ya jimbo la Jonglei State. Pia aliwahi kuwa kamishna wa wilaya ya Duk County.<ref>{{Rejea tovuti|title=Jonglei awaits lower than expected harvest - Sudan Tribune: Plural news and views on Sudan|url=https://www.sudantribune.com/Jonglei-awaits-lower-than-expected,40187|work=www.sudantribune.com|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 6vy932qyfwmav0p0a6g8ixahk73hv5x Siyabonga Mkhize 0 239230 1553890 1551846 2026-05-27T15:42:36Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553890 wikitext text/x-wiki '''Siyabonga Percival Mkhize''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Afrika Kusini]] na Mbunge katika [[Bunge]] la Kitaifa la Afrika Kusini kupitia chama cha uMkhonto weSizwe (MK Party). Mkhize aliapishwa rasmi kuwa mbunge mnamo Juni 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=The 400 MPs elected to the National Assembly - IEC - DOCUMENTS {{!}} Politicsweb|url=https://www.politicsweb.co.za/documents/the-400-mps-elected-to-the-national-assembly--iec|work=www.politicsweb.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Bungeni, Mkhize anahudumu katika Kamati ya [[Wizara]] ya Misitu, Uvuvi na Mazingira.<ref>{{Rejea tovuti|title=Portfolio Committee on Forestry, Fisheries and Environment - Parliament of South Africa|url=https://www.parliament.gov.za/committee-details/260|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] jy0gutxntt0txdmx6gilzwsok6ea1qi Madut Kon Awan 0 239231 1553767 1551861 2026-05-27T14:09:16Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553767 wikitext text/x-wiki '''Madut Kon Awan''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mbunge wa sasa wa jimbo katika Bunge la Jimbo la Warrap State, akiwakilisha eneo la Turalei.<ref>{{Rejea tovuti|title=MP urges households to grow vegetables|url=https://www.eyeradio.org/mp-urges-households-grow-vegetables/|work=Eye Radio|date=2014-07-11|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=mathya}}</ref> Alikuwa mwanajeshi katika vita vya kwanza na vya pili vya wenyewe kwa wenyewe vya Sudan, na alipanda cheo hadi Luteni katika jeshi la waasi la Sudan People's Liberation Army, ambalo baadaye likawa jeshi la taifa la Sudan Kusini. Baadaye alifanya kazi na mashirika yasiyo ya kiserikali (NGOs) mwanzoni mwa miaka ya 1990 kabla ya kuingia kwenye siasa, na alichaguliwa mwaka 2010 katika uchaguzi wa kitaifa wa Sudan akiwa mgombea wa chama cha Sudan People's Liberation Movement. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 6nds4th4ngnn00vv6psa1k2ep6cd50p Joseph Bakosoro 0 239233 1553741 1551889 2026-05-27T13:26:30Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553741 wikitext text/x-wiki '''Joseph Bakosoro''', anayejulikana pia kama Bangasi Joseph Bakosoro, ni mwanasiasa wa South Sudan. Kwa sasa ni Waziri wa Utumishi wa Umma katika jimbo la Central Equatoria, lenye makao yake Juba.<ref>{{Rejea tovuti|title=Bakosoro vows to help youth get jobs|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/bakosoro-vows-to-help-youth-get-jobs|work=Radio Tamazuj|date=2020-03-17|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Joseph Bangasi Bakosoro {{!}} Profile {{!}} Africa Confidential|url=https://www.africa-confidential.com/profile/id/3759/Joseph_Bangasi_Bakosoro|work=www.africa-confidential.com|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] cdbg7wjmxi9uz45v69wkfxb2tkfkfy9 Francis Barsan 0 239237 1553710 1551924 2026-05-27T12:56:43Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553710 wikitext text/x-wiki '''Francis Barsan''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Mwaka 2011, alihudumu kama Waziri wa Utamaduni, Habari, Vijana, Michezo, Hoteli na Utalii katika jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 2g7a54jenehtv7tqbmx0f375k2iuzue Muki Batali 0 239239 1553819 1551944 2026-05-27T14:59:54Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553819 wikitext text/x-wiki '''Muki Batali''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Kajo Keji County katika jimbo la Central Equatoria tangu mwaka 2005.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8y10hr8twzasws2rqc9grjujpwns9nf Uji (binti mfalme) 0 239246 1553680 1552004 2026-05-27T12:24:05Z Riccardo Riccioni 452 1553680 wikitext text/x-wiki '''Uji''' alikuwa [[malkia]] wa [[Japani]] na saiō, yaani mwakilishi wa kifalme aliyekuwa akihudumu katika ibada za [[Shinto]], katika [[karne ya 6]]. Baba yake alikuwa Emperor Bidatsu na mama yake alikuwa mke wake wa kwanza, Hirohime.<ref name=":0">{{cite web |title=伝説の時代の斎王 |url=[https://www.town.meiwa.mie.jp/main/soshiki/saikuuato/bunkazaik/saiku/saio/rekidaisaio/1455610656304.html](https://www.town.meiwa.mie.jp/main/soshiki/saikuuato/bunkazaik/saiku/saio/rekidaisaio/1455610656304.html) |website=Town Meiwa official site |access-date=5 Oktoba 2025 |language=ja}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa Japani]] 98swnmq2fv0b9l8jvj2wif2wypuqwmb 1553681 1553680 2026-05-27T12:24:33Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Princess Uji]] hadi [[Uji (binti mfalme)]]: jina la Kiswahili 1553680 wikitext text/x-wiki '''Uji''' alikuwa [[malkia]] wa [[Japani]] na saiō, yaani mwakilishi wa kifalme aliyekuwa akihudumu katika ibada za [[Shinto]], katika [[karne ya 6]]. Baba yake alikuwa Emperor Bidatsu na mama yake alikuwa mke wake wa kwanza, Hirohime.<ref name=":0">{{cite web |title=伝説の時代の斎王 |url=[https://www.town.meiwa.mie.jp/main/soshiki/saikuuato/bunkazaik/saiku/saio/rekidaisaio/1455610656304.html](https://www.town.meiwa.mie.jp/main/soshiki/saikuuato/bunkazaik/saiku/saio/rekidaisaio/1455610656304.html) |website=Town Meiwa official site |access-date=5 Oktoba 2025 |language=ja}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa Japani]] 98swnmq2fv0b9l8jvj2wif2wypuqwmb Princess Wakatarashihime 0 239248 1553857 1552022 2026-05-27T15:23:17Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553857 wikitext text/x-wiki '''Princess Wakatarashihime''' ({{lang|ja|稚足姫皇女}}, Wakatarashi-hime) alikuwa kifalme wa [[Japani]] na alihudumu kama Saiō wa Ise Jingū (Hekalu Kuu la Ise). Baba yake alikuwa Emperor Yūryaku, na mama yake alikuwa Katsuragi no Karahime.<ref name=":0">{{Rejea tovuti |last=日本人名大辞典+Plus |first=デジタル版 |title=稚足姫皇女(わかたらしひめのおうじょ)とは？意味や使い方 |url=[https://kotobank.jp/word/%E7%A8%9A%E8%B6%B3%E5%A7%AB%E7%9A%87%E5%A5%B3-1121367](https://kotobank.jp/word/%E7%A8%9A%E8%B6%B3%E5%A7%AB%E7%9A%87%E5%A5%B3-1121367) |access-date=2025-09-28 |website=コトバンク |language=ja}}</ref><ref>{{Rejea kitabu |url=[https://books.google.com/books?id=VsYzUxF0jhMC&dq=%E7%A8%9A%E8%B6%B3%E5%A7%AB+%E7%9A%87%E5%A5%B3&pg=PA48](https://books.google.com/books?id=VsYzUxF0jhMC&dq=%E7%A8%9A%E8%B6%B3%E5%A7%AB+%E7%9A%87%E5%A5%B3&pg=PA48) |title=Ise Jingū: Twende Kutembelea Hekalu la Ise |date=2013 |publisher=Gakken Publishing |isbn=978-4-05-610047-1 |language=ja}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD| | }} [[Jamii:Watu wa Japani]] ohdrdlx5bpgz2gpz4fcz0osqz0h7ixj Joseph Bol Chan 0 239250 1553742 1552036 2026-05-27T13:26:40Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553742 wikitext text/x-wiki '''Joseph Bol Chan''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na alikuwa Mjumbe wa Baraza la Majimbo la Sudan Kusini. Pia aliwahi kuhudumu kama Spika wa Baraza hilo la Majimbo.<ref>{{Rejea tovuti|title=Body of ex-speaker of Council of States arrives in Juba from Khartoum|url=https://www.sudanspost.com/body-of-ex-speaker-of-council-of-states-arrives-in-juba-from-khartoum/|work=Sudans Post|date=2021-11-01|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Sudans Post}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1949]] [[Jamii:Waliofariki 2021]] po95je420ig0se4o7mfwxyku34rs28z Shinkan (afisa) 0 239258 1553683 1552102 2026-05-27T12:25:16Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Shinkan (rasmi)]] hadi [[Shinkan (afisa)]]: usahihi wa jina 1552102 wikitext text/x-wiki '''Shinkan''' ({{lang|ja|神官}}) walikuwa maafisa wa serikali waliokuwa wakihudumu katika mahekalu ya [[Shinto]] yaliyopangwa chini ya mfumo wa cheo wa Shakaku nchini [[Japani]].<ref>Oxford Languages. Kamusi ya Kijapani ya Google. 神官 (Shinkan).</ref><ref name=":0">{{Cite web|title=Kamusi ya Istilahi za Shinto|trans-title=Okayama Prefectural Agency of Shinto Shrines. Shinto Terminology Encyclopedia|url=[https://www.okayama-jinjacho.or.jp/shinto/term/|access-date=29](https://www.okayama-jinjacho.or.jp/shinto/term/|access-date=29) Machi 2021|website=岡山県神社庁|at=神官 (Shinkan)|language=Japanese}}</ref> Kwa kawaida, ''shinkan'' walikuwa ni kannushi walioteuliwa rasmi na serikali.<ref>{{Cite book|title=Dejitaru Daijisen|publisher=APA|year=2011|at=Shinkan (神官)}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa Japani]] 7jeyzdzlzz8vyvptiew2314l0ccayan 1553885 1553683 2026-05-27T15:39:24Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553885 wikitext text/x-wiki '''Shinkan''' ({{lang|ja|神官}}) walikuwa maafisa wa serikali waliokuwa wakihudumu katika mahekalu ya [[Shinto]] yaliyopangwa chini ya mfumo wa cheo wa Shakaku nchini [[Japani]].<ref>Oxford Languages. Kamusi ya Kijapani ya Google. 神官 (Shinkan).</ref><ref name=":0">{{Rejea tovuti|title=Kamusi ya Istilahi za Shinto|trans-title=Okayama Prefectural Agency of Shinto Shrines. Shinto Terminology Encyclopedia|url=[https://www.okayama-jinjacho.or.jp/shinto/term/|access-date=29](https://www.okayama-jinjacho.or.jp/shinto/term/|access-date=29) Machi 2021|website=岡山県神社庁|at=神官 (Shinkan)|language=Japanese}}</ref> Kwa kawaida, ''shinkan'' walikuwa ni kannushi walioteuliwa rasmi na serikali.<ref>{{Rejea kitabu|title=Dejitaru Daijisen|publisher=APA|year=2011|at=Shinkan (神官)}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Watu wa Japani]] b4jwkllaydgugwbiirw4xlxonu41wex Paul Lodu Bureng 0 239260 1553846 1552125 2026-05-27T15:18:30Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553846 wikitext text/x-wiki '''Paul Lodu Bureng''' ni profesa na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Mwaka 2011, alihudumu kama Waziri wa Rasilimali za Wanyama na Uvuvi wa jimbo la Central Equatoria, chini ya Gavana Clement Wani Konga.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 9eeotrxj1zjgg5laz3l2md61ny4shgm Spiro Jorgo Koleka 0 239261 1553895 1552130 2026-05-27T15:44:20Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553895 wikitext text/x-wiki '''Spiro Jorgo''' ('''''Gogo'''''<ref>{{harvnb|Bon|2008|p=141}} </ref>) ' 1940) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] aliyekuwa akijihusisha na siasa katika miaka ya 1920. == Maisha == Alizaliwa katika kijiji cha [[Vuno]], karibu na [[Himara]] mnamo mwaka 1879/1880. [[Edi Rama]], ambaye ni mzao wa upande wa mama kutoka katika familia ya Koleka, alisema kuwa familia hiyo inatokea [[Mkoa wa Mirditë|Mirdita]], na kwamba jina la ukoo lilitokana na babu wa zamani aliyeitwa Kol Leka.<ref>{{Rejea tovuti |date=2020-08-01 |title=Jetëshkrimi - Një biografi e shkurtër/ Kush ishte Aneta Koleka Rama |url=https://www.syri.net/politike/358392/nje-biografi-e-shkurter-kush-ishte-aneta-koleka-rama/ |access-date=2024-04-02 |website=Syri {{!}} Lajmi i fundit |language=sq-AL}}</ref><ref>{{Rejea tovuti |date=2017-06-05 |title=Edi Rama tregon për origjinën e tij familjare |url=https://telegrafi.com/edi-rama-tregon-per-origjinen-e-tij-familjare/ |access-date=2024-04-02 |website=Telegrafi |language=sq}}</ref> Pia ana uhusiano wa kifamilia na [[Spiro Koleka]], ambaye alitoka katika kijiji hicho hicho cha Vuno na familia hiyo hiyo ya Koleka. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1879||Koleka, Spiro Jorgo}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] mrxse1lc1a3cb6obnxwrvai14tsxayn Gabriel Changson Chang 0 239262 1553714 1552140 2026-05-27T12:58:54Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553714 wikitext text/x-wiki '''Gabriel Changson Chang''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan.]] Amefanya kazi katika Wizara ya Uhifadhi wa Wanyamapori na Utalii na pia aliwahi kuwa Kaimu Waziri wa Fedha katika serikali za Sudan na baadaye Sudan Kusini kati ya Machi 2007 hadi Julai 2007.<ref>{{Rejea tovuti|title=Former Ministers – Ministry of Finance and Planning|url=https://mofp.gov.ss/former-ministers/|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Aliteuliwa tena katika nafasi mbalimbali serikalini katika vipindi tofauti, ikiwemo mwaka 2011. Pia ni mwenyekiti wa chama cha Federal Democratic Party (FDP) South Sudan na ni kiongozi wa muda wa muungano wa upinzani wa South Sudan Opposition Alliance. Anachukuliwa na baadhi ya watu kama mmoja wa “baba wa taifa” waliosaidia katika mchakato wa uhuru wa Sudan Kusini. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} levkoscb5efya0z4ju085hhxsjj8qvu Moses Haughton Mzee 0 239264 1553685 1552157 2026-05-27T12:26:01Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Moses Haughton the Elder]] hadi [[Moses Haughton Mzee]]: jina la Kiswahili 1552157 wikitext text/x-wiki '''Moses Haughton''' (wakati mwingine ameandikwa '''Horton'''; alizaliwa karibu [[1734]] – [[Desemba 24]], [[1804]]) alikuwa mbunifu, [[mchongaji]], na [[mchoraji]] wa picha za watu wa [[Uingereza]]. Alijulikana kwa michoro yake ya rangi na uchoraji wa picha za wanyama na mazingira ya nyumbani.<ref name="dnb">{{cite encyclopedia|last=Weinglass|first=D. H.|encyclopedia=Oxford Dictionary of National Biography|title=Haughton, Moses, the younger (1773–1849)|url=http://www.oxforddnb.com/view/article/12615|accessdate=2008-02-29|edition=Online|year=2004|publisher=Oxford University Press|location=Oxford|doi=10.1093/ref:odnb/12615 |url-access=subscription}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1734]] [[Jamii:Waliofariki 1804]] qebqcj0fsdoivoymc8cvi2fck3cnulm Nokuthula Mlokoti 0 239266 1553830 1552171 2026-05-27T15:08:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553830 wikitext text/x-wiki '''Nokuthula Mlokoti''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini kutoka chama cha Economic Freedom Fighters (EFF). Alichaguliwa katika [[Bunge]] la Mkoa wa Eastern Cape kwenye uchaguzi wa mkoa wa mwaka 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=Dozens of new MPLs in revised 72-member Bhisho legislature|url=https://www.dailydispatch.co.za/politics/2024-06-12-dozens-of-new-mpls-in-revised-72-member-bhisho-legislature/|work=Daily Dispatch|date=2024-06-12|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Mnamo Novemba 2022, aligombea nafasi ya naibu [[mwenyekiti]] wa mkoa katika mkutano mkuu wa EFF wa mkoa huo lakini hakufanikiwa. Hata hivyo, aliteuliwa kushika nafasi hiyo muda mfupi baadaye baada ya uongozi wa kitaifa wa EFF kuufanyia marekebisho uongozi wa mkoa ili kujumuisha wanawake, kufuatia hatua ya mkutano huo kuuchagua uongozi wa mkoa uliokuwa na wanaume watupu.<ref>{{Rejea tovuti|title=EFF reconstitutes leadership in Eastern Cape ‘in spirit of achieving gender parity’|url=https://www.dailymaverick.co.za/article/2022-11-14-eff-reconstitutes-leadership-in-eastern-cape-in-spirit-of-achieving-gender-parity/|work=Daily Maverick|date=2022-11-14|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Velani Ludidi}}</ref> Mlokoti alihitimu kutoka Chuo Kikuu cha Walter Sisulu na kutunukiwa Shahada ya [[Sanaa]] katika Elimu mnamo Mei 2024. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] kdqetdf634922mlylrfyscbroxvi9ac Naoko Takeuchi 0 239276 1553822 1552246 2026-05-27T15:03:55Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553822 wikitext text/x-wiki '''Naoko Takeuchi''' ( Takeuchi Naoko; alizaliwa 15 Machi 1967, na alama ya *lead=yes*) ni msanii wa manga kutoka [[Japani]]. Anajulikana zaidi kama mwandishi wa mfululizo wa manga ''Sailor Moon'', ambao ni mmoja wa mfululizo maarufu zaidi wa manga katika historia.<ref>{{Rejea kitabu|title=[[Dreamland Japan]] (toleo la 2)|last=Schodt|first=Frederik L.|publisher=Stone Bridge Press|year=1999|isbn=9781880656235|location=Berkeley, California}}</ref> Ameshinda tuzo kadhaa, ikiwemo Tuzo ya Kodansha Manga Award ya mwaka 1993 kwa kazi ya ''Sailor Moon''.<ref>{{Rejea tovuti|url=[http://www.hahnlibrary.net/comics/awards/kodansha.shtml|title=Tuzo](http://www.hahnlibrary.net/comics/awards/kodansha.shtml|title=Tuzo) ya Kodansha Manga|last=Hahn|first=Joel|website=Comic Book Awards Almanac|archive-url=[https://web.archive.org/web/20071021040252/http://www.hahnlibrary.net/comics/awards/kodansha.shtml|archive-date=2007-10-21|url-status=dead|access-date=2017-12-04}}](https://web.archive.org/web/20071021040252/http://www.hahnlibrary.net/comics/awards/kodansha.shtml|archive-date=2007-10-21|url-status=dead|access-date=2017-12-04}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1967|}} [[Jamii:Watu wa Japani]] [[Jamii:Watu walio hai]] ftub1zado424fcj6j305he4uv9o01wr Mitrush Kuteli 0 239287 1553794 1552374 2026-05-27T14:29:39Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553794 wikitext text/x-wiki '''Dhimitër Pasko''' (;<ref name=":Rob">{{cite book|title=Historical Dictionary of Albania|chapter=Kuteli, Mitrush|author=Robert Elsie|publisher=Scarecrow Press|page=256|date=2010|chapter-url=https://books.google.com/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA418 |isbn=9780810873803}}</ref> 13 Septemba 1907 – 4 Mei 1967) alikuwa mwandishi, mkosoaji wa fasihi, na mtafsiri mashuhuri wa [[Albania]].<ref name=":Shatro">{{Rejea kitabu|title=Between(s) and Beyond(s) in Contemporary Albanian Literature|last=Shatro|first=Bavjola|publisher=Cambridge Scholars Publishing|year=2016|isbn=9781443899970|pages=44}}</ref> Pamoja na [[Ernest Koliqi]], anachukuliwa kuwa mwanzilishi wa nathari ya kisasa ya Kialbania; katika [[Fasihi ya Albania]], jina lake la kisanii (jina la kalamu) lililompa umaarufu mkubwa lilikuwa '''Mitrush Kuteli'''.<ref name=":Saber">{{Rejea kitabu|title=Letërsia moderne shqipe|last=Hamiti|first=Sabri|authorlink=Sabri Hamiti|publisher=Uet press|year=2013|isbn=9789995639457|location=Tiranë|pages=413}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1907|1967}} [[Jamii:Waandishi wa Albania]] ggkb6wwcwxq4lcy804pozks5yoq8vo1 Puot Kang Chol 0 239291 1553858 1552437 2026-05-27T15:24:06Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553858 wikitext text/x-wiki '''Puot Kang Chol''' (amezaliwa 1 Januari 1985) ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Tangu mwaka 2021, amehudumu kama Waziri wa Mafuta katika Serikali ya Mpito Iliyohuishwa ya Umoja wa Kitaifa (R-TGoNU).<ref>{{Rejea tovuti|title=U.S.-Africa Committee to Host a Petroleum Minister Puot Kang Chol in Washington D.C. to Discuss Opportunities for U.S. Investors in South Sudan's Oil Sector and Energy Transition|url=https://www.zawya.com/en/press-release/us-africa-committee-to-host-a-petroleum-minister-puot-kang-chol-in-washington-dc-to-discuss-opportunities-for-mpuyvyqs|work=www.zawya.com|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Africa Press Release}}</ref> Yeye ni mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement-in-Opposition. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1985]] d0qqmm64j609uaxiauvknav3uss52dy Leka (mwanamfalme) 0 239294 1553687 1552464 2026-05-27T12:26:56Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Leka, Crown Prince of Albania]] hadi [[Leka (mwanamfalme)]]: jina la Kiswahili 1552464 wikitext text/x-wiki '''Leka, Mwana mfalme wa Albania''' (Leka Skënder Zogu; 5 Aprili 1939 – 30 Novemba 2011) alikuwa mwana wa pekee wa kiume wa [[Mfalme Zog I]] na Malkia Geraldine wa [[Albania]]. Alipewa jina la [[Mwana mfalme]] Skander wakati wa kuzaliwa kwake. Baada ya kifo wa baba yake mnamo mwaka 1961, Leka alikuwa mdai wa Ufalme wa Albania (1928–39)|kiti cha ufalme cha Albania, na wafuasi wake walimwita kama ''Mfalme Leka I''.<ref name="telegraph">{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/1467530/Queen-Susan-of-the-Albanians.html|title=Queen Susan of the Albanians (obituary)|publisher=Daily Telegraph|date=22 July 2004|access-date=16 May 2008}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1939|2011|Leka, Mwana mfalme wa Albania}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] r9oyxos89g7z3sn9kr7fx5ypwfqzmlo Peter Cirillo 0 239295 1553851 1552467 2026-05-27T15:20:00Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553851 wikitext text/x-wiki '''Peter Cerillo Swaka''' alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Aliwahi kuwa kamanda wa harakati ya Anyanya na baadaye akahudumu kama Gavana wa eneo la Equatoria katika miaka ya 1980.<ref>{{Rejea tovuti|title=Gen. Cirilo passes on|url=https://www.eyeradio.org/gen-cirilo-passes-on/|work=Eye Radio|date=2019-10-31|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Ayuen Panchol}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] g82hdi2r1n1g79zthj78lsi29kvndgy Mufid Libohova 0 239296 1553818 1552492 2026-05-27T14:59:36Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553818 wikitext text/x-wiki '''Mufid [[Bey]] Libohova''' (1876 mjini [[Libohovë]] – 1927 mjini [[Sarandë]]) alikuwa mwanauchumi, mwanadiplomasia, na mwanasiasa wa [[Albania]] na mmoja wa wajumbe katika [[Bunge la Vlorë]] (28 Novemba 1912) ambapo Azimio la Uhuru wa Albani lilifanyika.<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=ilo.+spiro&pg=PA320| author=Michael Schmidt-Neke | page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat| date=16 November 1987| isbn=978-3-486-54321-6 | publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag }}</ref><ref name="Roszkowski">{{Rejea kitabu|last1=Roszkowski|first1=Wojciech|url=https://books.google.com/books?id=_HGlDAAAQBAJ&dq=Turhan+Pasha+P%C3%ABrmeti+I+Government&pg=PA571|title=Biographical Dictionary of Central and Eastern Europe in the Twentieth Century|last2=Kofman|first2=Jan|date=2016-07-08|publisher=Routledge|isbn=978-1-317-47594-1|language=en}}</ref> Alihudumu kama Waziri wa kwanza wa Mambo ya Ndani wa Albania wakati wa Serikali ya Mpito ya Albania. Alishika nafasi mbalimbali za kiserikali katika nyakati tisa tofauti kati ya mwaka 1913 na 1927, akihudumu kama Waziri wa Sheria, Waziri wa Mambo ya Ndani, Waziri wa Fedha, na Waziri wa Utamaduni. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1876|1927}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] ov0i2t9gph5tmexgqpqgoumoiloro35 Rexhep Meidani 0 239299 1553865 1552612 2026-05-27T15:27:34Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553865 wikitext text/x-wiki '''Rexhep Qemal Meidani''' (alizaliwa tarehe 17 Agosti 1944) alikuwa mwanafizikia, profesa, mwanadiplomasia, na mwanasiasa wa [[Albania]]. Meidani alikuwa [[Rais wa Albania]] kuanzia mwaka 1997 hadi 2002, na alikuwa rais wa pili kuchaguliwa baada ya Uchaguzi wa Bunge wa Albania wa 1991 na uchaguzi wa kwanza wa vyama vingi mnamo mwaka 1991.<ref>{{cite web|last=Meidani|first=Rexhep|title=President|url=http://www.president.al/?p=293&lang=en|publisher=Albanian Presidency|access-date=2013-01-25|archive-date=2017-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20170929135116/http://president.al/?p=293&lang=en|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite encyclopedia|title=Rexhep Meidani |url=https://www.larousse.fr/encyclopedie/personnage/Rexhep_Meidani/132622|access-date=2021-10-05|publisher=Éditions Larousse|language=fr}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Once a physicist: Rexhep Meidani|url=http://live.iop-pp01.agh.sleek.net/2015/01/28/once-a-physicist-rexhep-meidani/|date=2015-01-28|access-date=2021-10-05|website=Physics World|archive-date=5 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211005104003/http://live.iop-pp01.agh.sleek.net/2015/01/28/once-a-physicist-rexhep-meidani/|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1944||Meidani, Rexhep}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] sb07vy2lq4762prd3r9sf5dm2yy5yxf Something Nice from London 0 239300 1553691 1552652 2026-05-27T12:29:22Z Riccardo Riccioni 452 1553691 wikitext text/x-wiki '''''Something Nice from London''''' (Kitu Kizuri kutoka London) ni filamu ya tamthilia ya mseto kati ya nchi za [[Zimbabwe]] na [[Uingereza]] ya mwaka 2013, iliyoandikwa na Petina Gappah na kuongozwa na Nick Marcq. Filamu hii imewashirikisha Munya Chidzonga, Tonderai Munyebvu, na Lovewell Chisango katika uhusika mkuu, huku Memory Busoso, Rambidzai Karize, na Lauren Marshall wakicheza uhusika wa kusaidia. Filamu hii imepewa jina la kejeli kwani kilele chake kimeunganishwa na kifo cha ghafla cha Peter aliyefariki mjini [[London]] katika mazingira ya kutatanisha. Filamu hii ni ushirikiano wa pamoja kati ya kampuni ya Latimer Films ya nchini Uingereza na Baraza la Uingereza.<ref name=":0">{{Cite web|title=Latimer Group – Home of Co-Creation|url=https://latimergroup.org/|work=latimergroup.org|accessdate=2026-05-27}}</ref> Filamu hii imehamasishwa na kuhusishwa kutoka kwenye hadithi fupi ya Petina Gappah yenye jina hilohilo, ambayo ilikuwa sehemu ya mkusanyiko wa hadithi ulioshinda tuzo uitwao ''An Elegy For Easterly''.<ref>{{Cite web|title=Something Nice from London|url=https://percontra.net/archive/4gappah.htm|work=percontra.net|accessdate=2026-05-27}}</ref> Filamu hii ilizinduliwa rasmi katika majumba ya sinema mnamo tarehe 1 Aprili 2015, ikiendana na Siku ya Wajinga ya Aprili, lakini ilionyeshwa kwenye matamasha machache ya filamu mwishoni mwa mwaka 2013.<ref>{{Cite web|title=Something Nice From London premiers|url=https://www.newsday.co.zw/thestandard/standard-people/article/219795/something-nice-from-london-premiers|work=The Standard|accessdate=2026-05-27|language=en|author=The Standard}}</ref> == Waigizaji == * Munya Chidzonga as Jonathan * Memory Busoso as Maimary * Lovewell Chisango as Uncle Matyaya * Rambidzai Karize as Mary * Lauren Marshall as Lisa * Tonderai Munyebvu as Peter * Charles Mzembe as Boss Man Dentist * Pretty Nxaba as Mailisa * Eddie Sandifolo as Cargoman == Mtiririko wa Matukio == Hali ya taharuki inazidi kuongezeka mjini [[Harare]] wakati familia ya Chikwiro ikisubiri kuwasili kwa mwili wa mtoto wao wa kiume, Peter, kutoka London. Mgogoro unaibuka kuhusu sehemu ya kuzika mwili wa Peter, jambo ambalo linasababisha vurugu na fujo. Mama yake Peter anashikilia kuwa azikwe katika makaburi ya wenyeji, lakini Matyaya na Jonathan wanajaribu kushawishi mawazo mengine ya kuzingatia Shurugwi, mahali ambapo baba yake Peter alizikwa. Lisa, ambaye ni binamu yake Mary aliye nchini Uingereza, anawajulisha ndugu wa Peter walioko Harare kwamba inaweza kuchukua wiki nyingine kufanikisha kusafirisha mwili huo.<ref name=":0" /> == Kupiga Picha == Filamu hii kwa kiasi kikubwa ilirekodiwa na kuwekewa mandhari yake nchini Zimbabwe, na sehemu chache tu za filamu hiyo zilikuwa na mandhari ya jijini London. == Marejeo == <references /> [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2011]] [[Jamii:Filamu kwa lugha ya Kiingereza]] [[Jamii:Filamu za Zimbabwe]] mmxyc3v4jfnlieuefw2vw2d1b562tc4 1553893 1553691 2026-05-27T15:43:30Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 3 template(s) replaced. 1553893 wikitext text/x-wiki '''''Something Nice from London''''' (Kitu Kizuri kutoka London) ni filamu ya tamthilia ya mseto kati ya nchi za [[Zimbabwe]] na [[Uingereza]] ya mwaka 2013, iliyoandikwa na Petina Gappah na kuongozwa na Nick Marcq. Filamu hii imewashirikisha Munya Chidzonga, Tonderai Munyebvu, na Lovewell Chisango katika uhusika mkuu, huku Memory Busoso, Rambidzai Karize, na Lauren Marshall wakicheza uhusika wa kusaidia. Filamu hii imepewa jina la kejeli kwani kilele chake kimeunganishwa na kifo cha ghafla cha Peter aliyefariki mjini [[London]] katika mazingira ya kutatanisha. Filamu hii ni ushirikiano wa pamoja kati ya kampuni ya Latimer Films ya nchini Uingereza na Baraza la Uingereza.<ref name=":0">{{Rejea tovuti|title=Latimer Group – Home of Co-Creation|url=https://latimergroup.org/|work=latimergroup.org|accessdate=2026-05-27}}</ref> Filamu hii imehamasishwa na kuhusishwa kutoka kwenye hadithi fupi ya Petina Gappah yenye jina hilohilo, ambayo ilikuwa sehemu ya mkusanyiko wa hadithi ulioshinda tuzo uitwao ''An Elegy For Easterly''.<ref>{{Rejea tovuti|title=Something Nice from London|url=https://percontra.net/archive/4gappah.htm|work=percontra.net|accessdate=2026-05-27}}</ref> Filamu hii ilizinduliwa rasmi katika majumba ya sinema mnamo tarehe 1 Aprili 2015, ikiendana na Siku ya Wajinga ya Aprili, lakini ilionyeshwa kwenye matamasha machache ya filamu mwishoni mwa mwaka 2013.<ref>{{Rejea tovuti|title=Something Nice From London premiers|url=https://www.newsday.co.zw/thestandard/standard-people/article/219795/something-nice-from-london-premiers|work=The Standard|accessdate=2026-05-27|language=en|author=The Standard}}</ref> == Waigizaji == * Munya Chidzonga as Jonathan * Memory Busoso as Maimary * Lovewell Chisango as Uncle Matyaya * Rambidzai Karize as Mary * Lauren Marshall as Lisa * Tonderai Munyebvu as Peter * Charles Mzembe as Boss Man Dentist * Pretty Nxaba as Mailisa * Eddie Sandifolo as Cargoman == Mtiririko wa Matukio == Hali ya taharuki inazidi kuongezeka mjini [[Harare]] wakati familia ya Chikwiro ikisubiri kuwasili kwa mwili wa mtoto wao wa kiume, Peter, kutoka London. Mgogoro unaibuka kuhusu sehemu ya kuzika mwili wa Peter, jambo ambalo linasababisha vurugu na fujo. Mama yake Peter anashikilia kuwa azikwe katika makaburi ya wenyeji, lakini Matyaya na Jonathan wanajaribu kushawishi mawazo mengine ya kuzingatia Shurugwi, mahali ambapo baba yake Peter alizikwa. Lisa, ambaye ni binamu yake Mary aliye nchini Uingereza, anawajulisha ndugu wa Peter walioko Harare kwamba inaweza kuchukua wiki nyingine kufanikisha kusafirisha mwili huo.<ref name=":0" /> == Kupiga Picha == Filamu hii kwa kiasi kikubwa ilirekodiwa na kuwekewa mandhari yake nchini Zimbabwe, na sehemu chache tu za filamu hiyo zilikuwa na mandhari ya jijini London. == Marejeo == <references /> [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2011]] [[Jamii:Filamu kwa lugha ya Kiingereza]] [[Jamii:Filamu za Zimbabwe]] 9iekg4ztcd5u5h686zsxjlbdpuwd26d David Deng Athorbei 0 239302 1553702 1552719 2026-05-27T12:39:58Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553702 wikitext text/x-wiki '''David Deng Athorbei''' (c. 1949, karibu na Yirol, Jimbo la Lakes State) ni [[mwanasiasa]] na mtumishi wa serikali wa [[South Sudan]]. Kwa sasa ni mbunge anayewakilisha eneo la Yirol West.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan Prints New Currency Ahead of Independence|url=https://www.voanews.com/a/south-sudan-prints-new-currency-ahead-of-independence-118979109/160046.html|work=Voice of America|date=2011-03-30|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Charlton Doki}}</ref> Amewahi kushika nyadhifa mbalimbali za uwaziri nchini humo, zikiwemo Waziri wa Fedha na Mipango ya Kiuchumi, Waziri wa Barabara, na Waziri wa Umeme na Mabwawa katika serikali ya Sudan Kusini huru. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1949]] [[Jamii:Watu walio hai]] 92f9ftv9kac4r5wq0vz9w9gcpebveuj Ronald Ruai Deng 0 239304 1553870 1552743 2026-05-27T15:30:13Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553870 wikitext text/x-wiki '''Ronald Ruai Deng''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Aweil State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] lsa1gny8w838d7ys8rrzziz81xpzx12 1555162 1553870 2026-05-28T08:09:11Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555162 wikitext text/x-wiki '''Ronald Ruai Deng''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Aweil State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews|archive-date=2016-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202025755/http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 5ewt8jxwym9fzaxsfnfemnaux9isrrt Yolanda Wel Deng 0 239305 1553922 1552764 2026-05-27T16:17:30Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553922 wikitext text/x-wiki '''Yolanda Awel Deng''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuhudumu kama Waziri wa Afya katika Serikali ya Mpito ya Umoja wa Kitaifa wa Sudan Kusini kuanzia mwaka 2022 hadi 2025.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan records increased HIV/AIDS infections|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/south-sudan-records-increased-hiv-aids-infections|work=Radio Tamazuj|date=2022-12-02|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] muxtgms87yvxdq6p0bq7wkqsbfphcbi Louis Rizick Dominic 0 239307 1553763 1552786 2026-05-27T14:05:26Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553763 wikitext text/x-wiki '''Louis Rizick Dominic''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Raga County katika jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei 2010.<ref>{{Rejea tovuti|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] nf19npn9shsvcawn9e9y63itcuk6klw John Barclay (mwanaanatomia) 0 239308 1553692 1552795 2026-05-27T12:29:57Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Barclay (mtaalamu wa anatomia)]] hadi [[John Barclay (mwanaanatomia)]]: urahisi wa kuupata 1552795 wikitext text/x-wiki '''John Barclay''' FRCPE FRCSE FLS MWS (10 Desemba 1758 – 21 Agosti 1826) alikuwa mtaalamu wa anatomia linganishi]] kutoka [[Uskoti]], mwalimu wa anatomia nje ya chuo (extramural teacher), na mkurugenzi wa Highland Society of Scotland. == Maisha == Alizaliwa Cairn, Perthshire, tarehe 10 Desemba 1758,<ref name="royalsoced.org.uk">{{Cite book |url=[https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf](https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf) |title=Former Fellows of The Royal Society of Edinburgh, 1783–2002: Part 1 (A–J) |author=C D Waterston |author2=A Macmillan Shearer |publisher=[[Royal Society of Edinburgh]] |isbn=090219884X |date=Julai 2006 |access-date=18 Septemba 2015 |archive-date=24 Januari 2013 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20130124115814/http://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf](https://web.archive.org/web/20130124115814/http://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf) |url-status=dead}}</ref> akiwa mtoto wa mkulima, na mpwa wa John Barclay ambaye alianzisha kanisa la Berean. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1758|1826}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] lcyigfvympihwid38bp4an3h5dr3p5u 1553737 1553692 2026-05-27T13:24:35Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553737 wikitext text/x-wiki '''John Barclay''' FRCPE FRCSE FLS MWS (10 Desemba 1758 – 21 Agosti 1826) alikuwa mtaalamu wa anatomia linganishi]] kutoka [[Uskoti]], mwalimu wa anatomia nje ya chuo (extramural teacher), na mkurugenzi wa Highland Society of Scotland. == Maisha == Alizaliwa Cairn, Perthshire, tarehe 10 Desemba 1758,<ref name="royalsoced.org.uk">{{Rejea kitabu |url=[https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf](https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf) |title=Former Fellows of The Royal Society of Edinburgh, 1783–2002: Part 1 (A–J) |author=C D Waterston |author2=A Macmillan Shearer |publisher=[[Royal Society of Edinburgh]] |isbn=090219884X |date=Julai 2006 |access-date=18 Septemba 2015 |archive-date=24 Januari 2013 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20130124115814/http://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf](https://web.archive.org/web/20130124115814/http://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf) |url-status=dead}}</ref> akiwa mtoto wa mkulima, na mpwa wa John Barclay ambaye alianzisha kanisa la Berean. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1758|1826}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] k3a2ezxu90184ybuxeti305po5053b6 Teker Riek Dong 0 239309 1553900 1552810 2026-05-27T15:50:54Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553900 wikitext text/x-wiki '''Teker Riek Dong''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Southern Liech tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ab3fwi8sjs8ampdysx5gc4arut7gp7q John Malish Dujuk 0 239311 1553738 1552833 2026-05-27T13:25:06Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553738 wikitext text/x-wiki '''John Malish Dujuk''' (3 Machi 1976 – 3 Novemba 2019) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Mwaka 2011 alihudumu kama Waziri wa Masuala ya Bunge na aliwahudumia watu wa Central Equatoria kuanzia 2011 hadi 2013.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1976]] [[Jamii:Waliofariki 2019]] ox1h8m8cs9g43x0qwcvcm5vlndaktt1 Gabriel Duop Lam 0 239312 1553715 1552855 2026-05-27T12:59:04Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553715 wikitext text/x-wiki '''Gabriel Duop Lam''' ni mwanasiasa wa [[South Sudan]]. Mwaka 2011 alihudumu kama Waziri wa Utekelezaji wa Sheria katika jimbo la Jonglei State. Pia alikuwa Meja katika jeshi la Sudan People's Liberation Army na aliwahi kuwa Kamishna wa Wilaya ya Ayod County.<ref>{{Rejea tovuti|title=Unknown armed group attack Jonglei's Pigi county - Sudan Tribune: Plural news and views on Sudan|url=http://www.sudantribune.com/Unknown-armed-group-attack-Jonglei,40743|work=www.sudantribune.com|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 1u93o0cv58u5lldqto1viuvoho4wewm Jacob Kuwinsuk Gale 0 239316 1553735 1552915 2026-05-27T13:18:29Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553735 wikitext text/x-wiki '''Jacob Kuwinsuk Gale''' alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa Bunge la Mpito la Kitaifa la Sudan Kusini akiwakilisha Yei River State. Aliuawa kaskazini mwa Uganda tarehe 6 Desemba 2017, na hakuna kundi la waasi lililodai kuhusika na mauaji hayo.<ref>{{Rejea tovuti|title=Gunmen assassinate South Sudan MP in Uganda|url=https://nation.africa/kenya/news/africa/gunmen-assassinate-south-sudan-mp-in-uganda-485062|work=Daily Nation|date=2020-07-03|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2017]] f0g6iadx6ll6vqnwpbmf4hp3oic89gq Gabriel Garang Aher Arol 0 239317 1553716 1552946 2026-05-27T12:59:14Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553716 wikitext text/x-wiki '''Gabriel Garang Aher Arol''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alihudumu kama mjumbe wa Bunge la Jumuiya ya Afrika Mashariki (East African Legislative Assembly) kuanzia mwaka 2017 hadi 2022.<ref>{{Rejea tovuti|title=Dr.Gabriel Garang Aher Arol {{!}} East African Legislative Assembly|url=https://www.eala.org/members/view/garang-alaak-gabriel|work=www.eala.org|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] sy6bao41vqe836zmzc1u68gduayhetb Manawa Peter Gatkuoth 0 239318 1553771 1552978 2026-05-27T14:12:50Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553771 wikitext text/x-wiki '''Manawa Peter Gatkuoth''' alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alihudumu kama Waziri wa Rasilimali za Maji kuanzia Machi 2020 hadi alipofariki tarehe 19 Juni 2022.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s Water Resources minister Manawa Peter dies|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/breaking-south-sudans-water-resources-manawa-peter-dies|work=Radio Tamazuj|date=2022-06-19|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2022]] oi2jxe4jvcvjj8ur4hjapmx82vpenn1 Gatluak Deng Garang 0 239339 1553719 1553031 2026-05-27T13:00:13Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553719 wikitext text/x-wiki '''Gatluak Deng Garang''' (Machi 1953 – 13 Januari 2014) alikuwa [[mwanasiasa]] na jenerali wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Aliwahi kuwa Mwenyekiti wa Baraza la Uratibu la Sudan Kusini (Southern Sudan Coordination Council) kuanzia 2001 hadi 2002.<ref>{{Rejea tovuti|title=Index Db-Dh|url=http://www.rulers.org/indexd2.html|work=www.rulers.org|accessdate=2026-05-27}}</ref> Pia aliwahi kuwa Gavana wa Jimbo la Upper Nile kuanzia 2008 hadi 2009, kabla ya uhuru wa Sudan Kusini kutoka Sudan. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} lz64x4yu99vjc5ewv96kl6cc9bwwu3i Nyaluk T. Gatluak 0 239340 1553835 1553123 2026-05-27T15:09:47Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553835 wikitext text/x-wiki '''Nyaluk T. Gatluak''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuhudumu kama Waziri wa Rasilimali za Wanyama na Uvuvi katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 10 Julai 2011, lakini bunge liliidhinisha kuondolewa kwake madarakani wiki chache baadaye, tarehe 31 Agosti 2011.<ref>{{Rejea tovuti|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] he5dbi5039uf087jjdvnma08i69hp6t Zakaria Chol Gideon Gakmar 0 239343 1553926 1553156 2026-05-27T16:18:55Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553926 wikitext text/x-wiki '''Zakaria Chol Gideon Gakmar''' (1957 – 29 Julai 2010) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement. Alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Lakes State katika uchaguzi wa mwaka 2010 akiwa mgombea kupitia orodha ya chama cha SPLM.<ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.gurtong.net/ECM/Editorial/tabid/124/ctl/ArticleView/mid/519/articleId/3886/categoryId/33/Lakes-Assembly-Member-Dies.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1957]] [[Jamii:Waliofariki 2010]] 4z4rnj5j1l4wtg7s79cd18l4i042wud Trevor Grimshaw 0 239345 1553909 1553271 2026-05-27T15:55:44Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553909 wikitext text/x-wiki '''Trevor Grimshaw''' ([[1947]] – [[2001]]) alikuwa [[mchoraji]] wa [[Uingereza]].<ref>{{Rejea tovuti |url=http://www.ryburngallery.com/artists.asp?id=57 |title=Artist, Art, Liam Spencer, Fred Yates, Geoffrey Key, Mark Hampson, William Ralph Turner,Sue Atkinson, Olivia Pilling, Don McKinlay, Gordon Radford, Jane Bailey, George Butler, Henry Moore and more |access-date=10 May 2012 |archive-date=8 April 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120408125906/http://www.ryburngallery.com/artists.asp?id=57 |url-status=dead }}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1947]] [[Jamii:Waliofariki 2001]] 8q5f698s43pnmlucqcb2p540c6ar1hb Hand of Fate 0 239353 1553694 1553442 2026-05-27T12:30:31Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Hand of Fate (film)]] hadi [[Hand of Fate]]: urahisi wa kuupata 1553442 wikitext text/x-wiki '''''Hand of Fate''''' ni filamu ya [[Gambia]] ya mwaka 2013 inayoangazia masuala ya haki za binadamu. Inatoa ufahamu kuhusu hali inayowakabili wasichana wadogo wanaoozwa na wazazi wao bila ridhaa au ufahamu wao, na jinsi elimu na mustakabali wa kazi zao za baadaye unavyoathiriwa katika mchakato huo. Taasisi ya ''The Children and Community Initiative for Development'' kwa kushirikiana na ''Mandingmorry Foundation for Performing Arts'' (MANFOPA) ndio waliofanikisha kupatikana kwa filamu hii.<ref>{{Cite web|title=Gambian Film: - "The Hand of Fate" -European Tour - Bantaba in Cyberspace|url=https://www.gambia.dk/forums/topic.asp?ARCHIVE=true&TOPIC_ID=13245|work=www.gambia.dk|accessdate=2026-05-27}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ibrahim Ceesay is Gambian ‘Personality of the Year’ - The Point|url=https://thepoint.gm/africa/gambia/article/ibrahim-ceesay-is-gambian-personality-of-the-year|work=thepoint.gm|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Hand of Fate to be launched tomorrow - The Point|url=https://thepoint.gm/africa/gambia/article/the-hand-of-fate-to-be-launched-tomorrow|work=thepoint.gm|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Filamu hii ilitokana na kitabu cha mwaka 2009 kilichoandikwa na mwandishi wa michezo ya kuigiza na mwongozaji wa jukwaa kutoka [[Gambia]], Janet Badjan Young. Ibrahim Ceesay ndiye aliyetayarisha na kuongoza filamu hiyo.<ref>{{Cite web|url=https://searchworks.stanford.edu/view/11832632|work=searchworks.stanford.edu|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Mtiririko wa Matukio == Filamu hii inahusu msichana mdogo ambaye mustakabali wake uliharibiwa wakati alipolazimishwa kuolewa na mwanamume asiyempenda.<ref>{{Citation|last=Ibrahim Ceesay EL-Shalom 777|title=The Hand of Fate Teaser Scene|date=2012-04-26|url=https://www.youtube.com/watch?v=cKcRf70PcWk|access-date=2026-05-27}}</ref><ref>{{Citation|last=Ibrahim Ceesay EL-Shalom 777|title=The Making of "The Hand of Fate"|date=2013-02-04|url=https://www.youtube.com/watch?v=3mb3GPac-Tc|access-date=2026-05-27}}</ref> == Waigizaji == * Mariama Colley * John Charles Njie * Cornelius Gomez * Oley Saidykhan * Suzy Joh * Babette Mendy Jalllow == Tuzo == ''Hand of Fate'' ilishinda tuzo ya filamu bora ya kiasili katika Tuzo za Wakosoaji wa Filamu za Nollywood na Afrika (African Oscars) zilizofanyika mjini [[Washington, D.C.]], mnamo tarehe 14 Septemba 2013.<ref>[https://thepoint.gm/africa/gambia/article/gambian-actress-nominated-for-an-african-oscar-award Gambian actress nominated for an African Oscar Award - The Point]</ref> == Marejeo == <references /> [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2013]] [[Jamii:Filamu]] gheavhs38pje3f29hdhwi9zjbi8fst5 1553696 1553694 2026-05-27T12:30:51Z Riccardo Riccioni 452 /* Marejeo */ 1553696 wikitext text/x-wiki '''''Hand of Fate''''' ni filamu ya [[Gambia]] ya mwaka 2013 inayoangazia masuala ya haki za binadamu. Inatoa ufahamu kuhusu hali inayowakabili wasichana wadogo wanaoozwa na wazazi wao bila ridhaa au ufahamu wao, na jinsi elimu na mustakabali wa kazi zao za baadaye unavyoathiriwa katika mchakato huo. Taasisi ya ''The Children and Community Initiative for Development'' kwa kushirikiana na ''Mandingmorry Foundation for Performing Arts'' (MANFOPA) ndio waliofanikisha kupatikana kwa filamu hii.<ref>{{Cite web|title=Gambian Film: - "The Hand of Fate" -European Tour - Bantaba in Cyberspace|url=https://www.gambia.dk/forums/topic.asp?ARCHIVE=true&TOPIC_ID=13245|work=www.gambia.dk|accessdate=2026-05-27}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ibrahim Ceesay is Gambian ‘Personality of the Year’ - The Point|url=https://thepoint.gm/africa/gambia/article/ibrahim-ceesay-is-gambian-personality-of-the-year|work=thepoint.gm|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Hand of Fate to be launched tomorrow - The Point|url=https://thepoint.gm/africa/gambia/article/the-hand-of-fate-to-be-launched-tomorrow|work=thepoint.gm|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Filamu hii ilitokana na kitabu cha mwaka 2009 kilichoandikwa na mwandishi wa michezo ya kuigiza na mwongozaji wa jukwaa kutoka [[Gambia]], Janet Badjan Young. Ibrahim Ceesay ndiye aliyetayarisha na kuongoza filamu hiyo.<ref>{{Cite web|url=https://searchworks.stanford.edu/view/11832632|work=searchworks.stanford.edu|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Mtiririko wa Matukio == Filamu hii inahusu msichana mdogo ambaye mustakabali wake uliharibiwa wakati alipolazimishwa kuolewa na mwanamume asiyempenda.<ref>{{Citation|last=Ibrahim Ceesay EL-Shalom 777|title=The Hand of Fate Teaser Scene|date=2012-04-26|url=https://www.youtube.com/watch?v=cKcRf70PcWk|access-date=2026-05-27}}</ref><ref>{{Citation|last=Ibrahim Ceesay EL-Shalom 777|title=The Making of "The Hand of Fate"|date=2013-02-04|url=https://www.youtube.com/watch?v=3mb3GPac-Tc|access-date=2026-05-27}}</ref> == Waigizaji == * Mariama Colley * John Charles Njie * Cornelius Gomez * Oley Saidykhan * Suzy Joh * Babette Mendy Jalllow == Tuzo == ''Hand of Fate'' ilishinda tuzo ya filamu bora ya kiasili katika Tuzo za Wakosoaji wa Filamu za Nollywood na Afrika (African Oscars) zilizofanyika mjini [[Washington, D.C.]], mnamo tarehe 14 Septemba 2013.<ref>[https://thepoint.gm/africa/gambia/article/gambian-actress-nominated-for-an-african-oscar-award Gambian actress nominated for an African Oscar Award - The Point]</ref> == Marejeo == <references /> [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2013]] [[Jamii:Filamu za Gambia]] 8hmxqwunufpwin9gwob628s60zw5pl5 1553725 1553696 2026-05-27T13:07:09Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 4 template(s) replaced. 1553725 wikitext text/x-wiki '''''Hand of Fate''''' ni filamu ya [[Gambia]] ya mwaka 2013 inayoangazia masuala ya haki za binadamu. Inatoa ufahamu kuhusu hali inayowakabili wasichana wadogo wanaoozwa na wazazi wao bila ridhaa au ufahamu wao, na jinsi elimu na mustakabali wa kazi zao za baadaye unavyoathiriwa katika mchakato huo. Taasisi ya ''The Children and Community Initiative for Development'' kwa kushirikiana na ''Mandingmorry Foundation for Performing Arts'' (MANFOPA) ndio waliofanikisha kupatikana kwa filamu hii.<ref>{{Rejea tovuti|title=Gambian Film: - "The Hand of Fate" -European Tour - Bantaba in Cyberspace|url=https://www.gambia.dk/forums/topic.asp?ARCHIVE=true&TOPIC_ID=13245|work=www.gambia.dk|accessdate=2026-05-27}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Ibrahim Ceesay is Gambian ‘Personality of the Year’ - The Point|url=https://thepoint.gm/africa/gambia/article/ibrahim-ceesay-is-gambian-personality-of-the-year|work=thepoint.gm|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=The Hand of Fate to be launched tomorrow - The Point|url=https://thepoint.gm/africa/gambia/article/the-hand-of-fate-to-be-launched-tomorrow|work=thepoint.gm|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Filamu hii ilitokana na kitabu cha mwaka 2009 kilichoandikwa na mwandishi wa michezo ya kuigiza na mwongozaji wa jukwaa kutoka [[Gambia]], Janet Badjan Young. Ibrahim Ceesay ndiye aliyetayarisha na kuongoza filamu hiyo.<ref>{{Rejea tovuti|url=https://searchworks.stanford.edu/view/11832632|work=searchworks.stanford.edu|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Mtiririko wa Matukio == Filamu hii inahusu msichana mdogo ambaye mustakabali wake uliharibiwa wakati alipolazimishwa kuolewa na mwanamume asiyempenda.<ref>{{Citation|last=Ibrahim Ceesay EL-Shalom 777|title=The Hand of Fate Teaser Scene|date=2012-04-26|url=https://www.youtube.com/watch?v=cKcRf70PcWk|access-date=2026-05-27}}</ref><ref>{{Citation|last=Ibrahim Ceesay EL-Shalom 777|title=The Making of "The Hand of Fate"|date=2013-02-04|url=https://www.youtube.com/watch?v=3mb3GPac-Tc|access-date=2026-05-27}}</ref> == Waigizaji == * Mariama Colley * John Charles Njie * Cornelius Gomez * Oley Saidykhan * Suzy Joh * Babette Mendy Jalllow == Tuzo == ''Hand of Fate'' ilishinda tuzo ya filamu bora ya kiasili katika Tuzo za Wakosoaji wa Filamu za Nollywood na Afrika (African Oscars) zilizofanyika mjini [[Washington, D.C.]], mnamo tarehe 14 Septemba 2013.<ref>[https://thepoint.gm/africa/gambia/article/gambian-actress-nominated-for-an-african-oscar-award Gambian actress nominated for an African Oscar Award - The Point]</ref> == Marejeo == <references /> [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2013]] [[Jamii:Filamu za Gambia]] bcit3tnluurvso6u7yt9o9kbn8cn6p6 Nicolas de Blégny 0 239354 1553827 1553458 2026-05-27T15:07:00Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553827 wikitext text/x-wiki '''Nicolas de Blégny''' (1652–1722) alikuwa mwandishi wa insha, mwanahistoria na mpasuaji kinyozi kutoka [[Ufaransa]]. Aliteuliwa kuwa mpasuaji wa Malkia Maria Theresa wa Hispania mwaka 1678, na baadaye kuwa tabibu wa Mfalme [[Louis XIV]] mwaka 1682. Alichapisha kazi nyingi zilizohusu mada mbalimbali za tiba pamoja na kahawa, chai na chokoleti, jambo lililomletea ukosoaji mkali kutoka kwa baadhi ya watu. Miongoni mwa kazi zake ni ''Le bon usage du thé, du caffé et du chocolat pour la preservation & pour la guerison des maladies'' iliyochapishwa mwaka 1662.<ref>{{Rejea kitabu |author=Jean Costentin, Pierre Delaveau |title=Café, thé, chocolat : Les bienfaits pour le cerveau et pour le corps |publisher=Odile Jacob |year=2010 |page=102 |isbn=9782738124203|url=[https://books.google.com/books?id=g2yJBGfcm44C}}](https://books.google.com/books?id=g2yJBGfcm44C}})</ref> Pia alikuwa mwanzilishi wa jarida la kwanza la tiba, ''Nouvelles découvertes sur toutes les parties de la médecine'', mwaka 1679, ingawa mwanzoni lilikuwa likichapisha shughuli za jumuiya yake iliyojulikana kama Academy of Recent Discoveries in Medicine. Baada ya miaka mitatu, maandiko hayo yalichapishwa kama mkusanyiko uitwao ''Zodiacus Medico-Gallicus''.<ref>[[https://www.jstor.org/stable/25269879](https://www.jstor.org/stable/25269879) "The Minor Prophets Of Surgery"], ''The British Medical Journal'', juzuu 2, namba 1353 (4 Desemba 1886), uk. 1108–1109. {{jstor|25269879}}. {{subscription}}</ref> Aidha, alichapisha kitabu ''Le livre commode des adresses de Paris pour 1692'' kwa kutumia jina bandia '''Abraham du Pradel'''. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1652|1722}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] pgdzhma4fm0p47xa7h57805vfgf722b Jangi Jollof 0 239356 1553736 1553615 2026-05-27T13:20:10Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1553736 wikitext text/x-wiki '''''Jangi Jollof''''' ni filamu ya nchini [[Gambia]] ya mwaka 2018 iliyohamasishwa na kitabu cha kumbukumbu za maisha kilichoandikwa na Momodou Sabally, aliyekuwa Katibu Mkuu na Waziri wa Masuala ya Rais nchini Gambia. Filamu hii inafuatilia simulizi ya maisha ya Sabally, na mapambano aliyopitia ili kufanikiwa maishani. Filamu hii ilitayarishwa na kuongozwa na Bakary Sonko.<ref>{{Citation|title=Movie: Former Gambian SG sets to Launch “Jangi Jollof”|date=2018-06-20|url=https://theuprightgm.wordpress.com/2018/06/20/movie-former-gambian-sg-sets-to-launch-jangi-jollof/|work=The Upright|language=en-US|access-date=2026-05-27}}</ref><ref name=":0">{{Rejea tovuti|title=News {{!}} GunjurOnline {{!}} Latest news from Gunjur and The Gambia|url=https://www.gunjuronline.com/blog/2018/07/04/momodou-sabally-launches-his-first-movie-jangi-jollof|work=News {{!}} GunjurOnline {{!}} Latest news from Gunjur and The Gambia|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Sabally Launches First Movie Jangi Jollof – The Standard Newspaper {{!}} Gambia|url=https://standard.gm/sabally-launches-first-movie-jangi-jollof/|date=2018-07-04|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=#}}</ref> == Waigizaji == * Monica Davies * Omar Cham * Lamin Saho * Ebrima Correa * Mbaye Bittaye * Bubacarr Touray * Fatou S. Bojang * Papis Kebba Jobbareth * Sheikh Tijan Sonko == Mtiririko wa Matukio == Kijana mdogo anayepambana kwa bidii ili kujisomesha hadi Chuo Kikuu kutoka katika mazingira duni ya umaskini, analeta mabadiliko katika jamii na nchi kwa ujumla, na kuwatia moyo vijana wanaokuja baada yake kupitia simulizi ya maisha yake.<ref name=":0" /> == Tuzo == Katika Tuzo Maalum za Filamu (SMA) za mwaka 2018, filamu ya ''Jangi Jollof'' ilishinda tuzo mbili: Monica Davies alishinda Tuzo ya Muigizaji Bora wa Kike, na Momodou Sabally alishinda Tuzo ya Hadithi au Uigizaji Bora. == Marejeo == <references /> [[Jamii:Africa Film Cinema Tanzania 2026]] [[Jamii:Filamu za 2018]] [[Jamii:Filamu kwa mwongozaji]] l82rk93dmfyyiozouf4ffd8n7l6pide Thomas Bond (daktari wa Marekani) 0 239359 1553664 2026-05-27T12:05:25Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Thomas Bond''' (2 Mei 1713 – 26 Machi 1784) alikuwa tabibu na mpasuaji kutoka [[Marekani]].<ref name=":0">{{Cite book|title=Patriot-improvers: 1743-1768|last=Bell|first=Whitfield|publisher=American Philosophical Society|year=1997|isbn=9780871692269|location=American Philosophical Society|pages=37–47}}</ref> Mwaka 1751 alishirikiana na [[Benjamin Franklin]] kuanzisha Hospitali ya Pennsylvania, taasisi ya kwanza ya tiba katika Makoloni Kumi na Tatu ya...' 1553664 wikitext text/x-wiki '''Thomas Bond''' (2 Mei 1713 – 26 Machi 1784) alikuwa tabibu na mpasuaji kutoka [[Marekani]].<ref name=":0">{{Cite book|title=Patriot-improvers: 1743-1768|last=Bell|first=Whitfield|publisher=American Philosophical Society|year=1997|isbn=9780871692269|location=American Philosophical Society|pages=37–47}}</ref> Mwaka 1751 alishirikiana na [[Benjamin Franklin]] kuanzisha Hospitali ya Pennsylvania, taasisi ya kwanza ya tiba katika Makoloni Kumi na Tatu ya Marekani, na pia alijitolea kutoa huduma zake huko kama daktari na mwalimu.<ref name=AMB>{{Cite AMB1920|wstitle=Bond, Thomas}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1713|1784}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] fkx594c7g1fxgqs58m8d48hxolgg5sa 1553905 1553664 2026-05-27T15:53:00Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553905 wikitext text/x-wiki '''Thomas Bond''' (2 Mei 1713 – 26 Machi 1784) alikuwa tabibu na mpasuaji kutoka [[Marekani]].<ref name=":0">{{Rejea kitabu|title=Patriot-improvers: 1743-1768|last=Bell|first=Whitfield|publisher=American Philosophical Society|year=1997|isbn=9780871692269|location=American Philosophical Society|pages=37–47}}</ref> Mwaka 1751 alishirikiana na [[Benjamin Franklin]] kuanzisha Hospitali ya Pennsylvania, taasisi ya kwanza ya tiba katika Makoloni Kumi na Tatu ya Marekani, na pia alijitolea kutoa huduma zake huko kama daktari na mwalimu.<ref name=AMB>{{Cite AMB1920|wstitle=Bond, Thomas}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1713|1784}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] 6r23jxnygwyrezdmwqvq886vevapn4u Robert Bowes (mpasuaji) 0 239360 1553666 2026-05-27T12:10:53Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Robert Bowes''' (alifariki 2 Aprili 1803) alikuwa Rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1787.<ref>[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c'', Dublin: Fannin & Co., uk. 311–312.</ref><ref name=":RCSI">RCSI Presidents since its foundation in 1784. Royal College of Surgeons in Ireland, 2015.</ref> == Marejeo...' 1553666 wikitext text/x-wiki '''Robert Bowes''' (alifariki 2 Aprili 1803) alikuwa Rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1787.<ref>[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c'', Dublin: Fannin & Co., uk. 311–312.</ref><ref name=":RCSI">RCSI Presidents since its foundation in 1784. Royal College of Surgeons in Ireland, 2015.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|?||1803}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] nxl21dwvrkrvsxgrnwtgx8h2vvcefiq Josephine sikonge nkumu 0 239361 1553670 2026-05-27T12:15:00Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Josephine sikonge nkumu]] hadi [[Josephine Siongo Nkumu]]: usahihi wa jina 1553670 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Josephine Siongo Nkumu]] huzu0k87sf6a6l27rxidnd45n8jv01t Kuhiji 0 239362 1553671 2026-05-27T12:16:09Z Riccardo Riccioni 452 Ukurasa umeelekezwa kwenda [[Hija]] 1553671 wikitext text/x-wiki #REDIRECT[[hija]] 4hp4u0fbx7se93ejr2a07qhyc9chun1 Fumihito, Mwana Mfalme wa Japani 0 239363 1553673 2026-05-27T12:17:24Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Fumihito, Mwana Mfalme wa Japani]] hadi [[Fumihito (mwanamfalme)]]: urahisi wa kuupata 1553673 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Fumihito (mwanamfalme)]] 2k2x3iezn0zbqgfl4q1ed62uetwy84n Prince Hisahito wa Akishino 0 239364 1553675 2026-05-27T12:17:57Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Prince Hisahito wa Akishino]] hadi [[Hisahito wa Akishino]]: urahisi wa kuupata 1553675 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Hisahito wa Akishino]] l27ra0zizw3timg2de5i5zx4h6h7zpp Princess Kako wa Akishino 0 239365 1553677 2026-05-27T12:18:26Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Princess Kako wa Akishino]] hadi [[Kako wa Akishino]]: urahisi wa kuupata 1553677 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kako wa Akishino]] 2p8tntdgjsnyixvdhcnci3a0wonjvmq Empress Masako 0 239366 1553679 2026-05-27T12:20:09Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Empress Masako]] hadi [[Masako Owada]]: urahisi wa kuupata 1553679 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Masako Owada]] 0uvqqr0iuqbvo40sv4wpfd4bqmk44zb Princess Uji 0 239367 1553682 2026-05-27T12:24:33Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Princess Uji]] hadi [[Uji (binti mfalme)]]: jina la Kiswahili 1553682 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Uji (binti mfalme)]] 5lexf7g94qzra0bbf12eao91r7a0653 Shinkan (rasmi) 0 239368 1553684 2026-05-27T12:25:16Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Shinkan (rasmi)]] hadi [[Shinkan (afisa)]]: usahihi wa jina 1553684 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Shinkan (afisa)]] ayxtrmj19v5p4m4vndw4jz125rh1c0j Moses Haughton the Elder 0 239369 1553686 2026-05-27T12:26:01Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Moses Haughton the Elder]] hadi [[Moses Haughton Mzee]]: jina la Kiswahili 1553686 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Moses Haughton Mzee]] a8k70q8gl3ekh2lry7mkp25pomxw2hr Leka, Crown Prince of Albania 0 239370 1553688 2026-05-27T12:26:56Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Leka, Crown Prince of Albania]] hadi [[Leka (mwanamfalme)]]: jina la Kiswahili 1553688 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Leka (mwanamfalme)]] d4i9jds843rmyw2tho7vj1be9z1q9bc Sawrey Gilpin 0 239371 1553690 2026-05-27T12:29:09Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sawrey Gilpin''' ([[Oktoba 30]], [[1733]] – [[Machi 8]], [[1807]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za wanyama , na [[mchongaji]] wa [[Uingereza]] aliyebobea katika uchoraji wa farasi na mbwa. Alichaguliwa kuwa Mwanachama wa Royal Academy (RA) mwaka [[1797]]. == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1733]] [[Jamii:Waliofariki 1807]]' 1553690 wikitext text/x-wiki '''Sawrey Gilpin''' ([[Oktoba 30]], [[1733]] – [[Machi 8]], [[1807]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za wanyama , na [[mchongaji]] wa [[Uingereza]] aliyebobea katika uchoraji wa farasi na mbwa. Alichaguliwa kuwa Mwanachama wa Royal Academy (RA) mwaka [[1797]]. == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1733]] [[Jamii:Waliofariki 1807]] c5qb68t180gynh4ff435rizgsytqew5 1553717 1553690 2026-05-27T12:59:18Z Ally0111 85292 1553717 wikitext text/x-wiki '''Sawrey Gilpin''' ([[Oktoba 30]], [[1733]] – [[Machi 8]], [[1807]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za wanyama , na [[mchongaji]] wa [[Uingereza]] aliyebobea katika uchoraji wa farasi na mbwa. Alichaguliwa kuwa Mwanachama wa Royal Academy (RA) mwaka [[1797]]. <ref>{{cite web | title = Tate Collection, works by Sawrey Gilpin | url = http://www.tate.org.uk/servlet/ArtistWorks?cgroupid=999999961&artistid=2578&page=1 }}</ref> and the [[Royal Academy]],<ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1733]] [[Jamii:Waliofariki 1807]] k6wp5kmz72bxaojiixc9q59g4l2smat 1553720 1553717 2026-05-27T13:00:14Z Ally0111 85292 1553720 wikitext text/x-wiki '''Sawrey Gilpin''' ([[Oktoba 30]], [[1733]] – [[Machi 8]], [[1807]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za wanyama , na [[mchongaji]] wa [[Uingereza]] aliyebobea katika uchoraji wa farasi na mbwa. Alichaguliwa kuwa Mwanachama wa Royal Academy (RA) mwaka [[1797]]. <ref>{{cite web | title = Tate Collection, works by Sawrey Gilpin | url = http://www.tate.org.uk/servlet/ArtistWorks?cgroupid=999999961&artistid=2578&page=1 }}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1733]] [[Jamii:Waliofariki 1807]] gum5jq8m8dehqihdacmf5hqnxyms3tw John Barclay (mtaalamu wa anatomia) 0 239372 1553693 2026-05-27T12:29:57Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Barclay (mtaalamu wa anatomia)]] hadi [[John Barclay (mwanaanatomia)]]: urahisi wa kuupata 1553693 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[John Barclay (mwanaanatomia)]] 438pxk4fc9f2wcoc53y7yj9uq2r12lw Hand of Fate (film) 0 239373 1553695 2026-05-27T12:30:31Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[Hand of Fate (film)]] hadi [[Hand of Fate]]: urahisi wa kuupata 1553695 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Hand of Fate]] o661n7ysxy03obmspjunqerr7gl9mei Phyllis Ginger 0 239375 1553723 2026-05-27T13:03:21Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Phyllis Ethel Ginger''' ([[Oktoba 19]], [[1907]] – [[Mei 3]], [[2005]]) alikuwa [[msanii]] na [[mchoraji]] picha wa [[Uingereza]] ambaye, ingawa alikuwa na taaluma katika media kadhaa tofauti, anajulikana zaidi kwa rangi zake za maji za topografia alizozitengeneza wakati wa [[Vita vya Pili vya Dunia]] kwa ajili ya mradi wa Recording Britain.<ref name=Harpers>{{cite web |url=https://collections.vam.ac.uk/item/O139619/design-for-cover-of-harpers-drawin...' 1553723 wikitext text/x-wiki '''Phyllis Ethel Ginger''' ([[Oktoba 19]], [[1907]] – [[Mei 3]], [[2005]]) alikuwa [[msanii]] na [[mchoraji]] picha wa [[Uingereza]] ambaye, ingawa alikuwa na taaluma katika media kadhaa tofauti, anajulikana zaidi kwa rangi zake za maji za topografia alizozitengeneza wakati wa [[Vita vya Pili vya Dunia]] kwa ajili ya mradi wa Recording Britain.<ref name=Harpers>{{cite web |url=https://collections.vam.ac.uk/item/O139619/design-for-cover-of-harpers-drawing-ginger-phyllis-e/|title=Design for cover of 'Harpers's Bazaar Coronation number' |access-date=15 June 2016|work= Victoria & Albert Museum}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1907]] [[Jamii:Waliofariki 2005]] dbi9fqjfz3xv537wvsf2kdzvnm30phn David Gentleman 0 239376 1553727 2026-05-27T13:10:36Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''David William Gentleman''' (alizaliwa [[Machi 11]], [[1930]]) ni [[msanii]] wa [[Uingereza]]. Alisomea sanaa na uchoraji katika ''Royal College of Art'' chini ya [[Edward Bawden]] na [[John Nash (msanii)|John Nash]]. Alifanya kazi kwa kutumia rangi za maji , lithografia, na uchongaji wa mbao, katika viwango tofauti kuanzia picha za ukutani za ukubwa wa jukwaa kwa Charing Cross Underground Station hadi stempu za posta na logo. <ref name="whoswho">{{cite...' 1553727 wikitext text/x-wiki '''David William Gentleman''' (alizaliwa [[Machi 11]], [[1930]]) ni [[msanii]] wa [[Uingereza]]. Alisomea sanaa na uchoraji katika ''Royal College of Art'' chini ya [[Edward Bawden]] na [[John Nash (msanii)|John Nash]]. Alifanya kazi kwa kutumia rangi za maji , lithografia, na uchongaji wa mbao, katika viwango tofauti kuanzia picha za ukutani za ukubwa wa jukwaa kwa Charing Cross Underground Station hadi stempu za posta na logo. <ref name="whoswho">{{cite journal |title=Gentleman, David (William) |journal=Who's Who 2017 |year=2017 |url=http://www.ukwhoswho.com/view/article/oupww/whoswho/U16933 |accessdate=24 July 2017 |publisher=[[Oxford University Press]]}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1930]] [[Jamii:Watu walio hai]] j0mp1wyx92sy58188l80uj54zd2tstf Ermelinda Meksi 0 239377 1553729 2026-05-27T13:11:38Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ermelinda Meksi''' ni mwanasiasa wa [[Albania]], ambaye alishika nyadhifa mbalimbali katika Baraza la Mawaziri la Albania kuanzia mwaka 1997 hadi 2005. Yeye ni mwanamke wa kwanza kuteuliwa kuwa Naibu Waziri Mkuu wa Albania, ambalo lilikuwa cheo cha juu zaidi serikalini kushikiliwa na mwanamke nchini Albania kwa wakati huo.<ref>{{cite web|title=Prof. Dr. Ermelinda Meksi|url=https://www.bankofalbania.org/web/Meksi_eng_6409_2.php|website=bankofalbania.org|...' 1553729 wikitext text/x-wiki '''Ermelinda Meksi''' ni mwanasiasa wa [[Albania]], ambaye alishika nyadhifa mbalimbali katika Baraza la Mawaziri la Albania kuanzia mwaka 1997 hadi 2005. Yeye ni mwanamke wa kwanza kuteuliwa kuwa Naibu Waziri Mkuu wa Albania, ambalo lilikuwa cheo cha juu zaidi serikalini kushikiliwa na mwanamke nchini Albania kwa wakati huo.<ref>{{cite web|title=Prof. Dr. Ermelinda Meksi|url=https://www.bankofalbania.org/web/Meksi_eng_6409_2.php|website=bankofalbania.org|language=English|access-date=2017-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20150702230011/http://www.bankofalbania.org/web/Meksi_eng_6409_2.php|archive-date=2015-07-02|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1957||Meksi, Ermelinda}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Watu walio hai]] e6770spu91wn3mm33e0at93v1jordo4 Kristo Meksi 0 239378 1553731 2026-05-27T13:15:28Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Kristo Meksi''' (kama 1849–1931) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] mwanzoni mwa karne ya 20. Alikuwa mmoja wa wajumbe wa Azimio la Uhuru wa Albania <ref>''History of Albanian People''. Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> na pia mmoja wa wamanadiplomasia wa kwanza wa Albania.<ref name="Elsie2014">{{cite book|author=Robert Elsie|title=Traveler, Scholar, Political Adventurer: A Transylvanian Baron at the Birth of Albanian Independen...' 1553731 wikitext text/x-wiki '''Kristo Meksi''' (kama 1849–1931) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] mwanzoni mwa karne ya 20. Alikuwa mmoja wa wajumbe wa Azimio la Uhuru wa Albania <ref>''History of Albanian People''. Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> na pia mmoja wa wamanadiplomasia wa kwanza wa Albania.<ref name="Elsie2014">{{cite book|author=Robert Elsie|title=Traveler, Scholar, Political Adventurer: A Transylvanian Baron at the Birth of Albanian Independence The Memoirs of Franz Nopcsa|url=https://books.google.com/books?id=5C-xBgAAQBAJ&pg=PA157|date=31 March 2014|publisher=Central European University Press|isbn=978-615-5225-80-2|pages=157–| quote=Kristo Meksi (1849–1931), Albanian political and diplomatic figure...}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1849|1931|Meksi, Kristo}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] j6746ojwuoh03lrlgjdu60ryha0axb4 Shkelqim Meta 0 239379 1553734 2026-05-27T13:18:22Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Shkelqim Meta''' ni mwanasiasa wa [[Albania]]. Alikuwa Rais wa Chama cha Kisoshalisti cha Skrapar (1992–1996) na mgombea wa nafasi ya Rais wa Chama cha Kisoshalisti cha Albania. Aligombea nafasi hiyo ya uenyekiti wa Chama cha Kisoshalisti cha Albania dhidi ya [[Fatos Nano]] mnamo mwaka 1999 na dhidi ya [[Edi Rama]] mnamo mwaka 2007.<ref>{{cite news | url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=NewsLibrary&p_multi=BBAB&d_place=BBAB&p_th...' 1553734 wikitext text/x-wiki '''Shkelqim Meta''' ni mwanasiasa wa [[Albania]]. Alikuwa Rais wa Chama cha Kisoshalisti cha Skrapar (1992–1996) na mgombea wa nafasi ya Rais wa Chama cha Kisoshalisti cha Albania. Aligombea nafasi hiyo ya uenyekiti wa Chama cha Kisoshalisti cha Albania dhidi ya [[Fatos Nano]] mnamo mwaka 1999 na dhidi ya [[Edi Rama]] mnamo mwaka 2007.<ref>{{cite news | url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=NewsLibrary&p_multi=BBAB&d_place=BBAB&p_theme=newslibrary2&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=11930E55D6523BC0&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM | title=Albanian Socialists elect Rama as chairman with "overwhelming majority" | work=Shekulli | date=16 May 2007 | accessdate=13 May 2013 | location=Tirana}}</ref> Pia amewahi kuwa Mkurugenzi Mkuu wa Idara ya Magereza nchini Albania. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1960||Meta, Shkelqim}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] ttcjak4wauz689pdh3fnusl0bprmnhh Fehim Mezhgorani 0 239380 1553751 2026-05-27T13:39:18Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Fehim Mezhgorani''' (12 Agosti 1874 – 4 Februari 1930) alikuwa mmoja wa wajumbe wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]].<ref>{{cite book |last1=Shkëmbi |first1=Hasan |title=Legjislacioni i Policisë Shqiptare: Zhvillimi historik dhe analizë krahasuese: |date=2004 |isbn=99943-629-6-8 |pages=368}}</ref><ref>{{cite book |last1=Lushaku |first1=Hilë |title=Drejtorët e Përgjithshëm të Policisë Shqiptare |date=2013 |isbn=9789995643911 |pages=464}}</ref><re...' 1553751 wikitext text/x-wiki '''Fehim Mezhgorani''' (12 Agosti 1874 – 4 Februari 1930) alikuwa mmoja wa wajumbe wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]].<ref>{{cite book |last1=Shkëmbi |first1=Hasan |title=Legjislacioni i Policisë Shqiptare: Zhvillimi historik dhe analizë krahasuese: |date=2004 |isbn=99943-629-6-8 |pages=368}}</ref><ref>{{cite book |last1=Lushaku |first1=Hilë |title=Drejtorët e Përgjithshëm të Policisë Shqiptare |date=2013 |isbn=9789995643911 |pages=464}}</ref><ref>{{cite web |last1=Bakiu |first1=Besnik |title=104 Vjet Polici Shqiptare |url=https://www.balkanweb.com/104-vjet-polici-shqiptare |access-date=13 January 2017}}</ref><ref>{{cite book |title=Arkivi Qendror i Shtetit i RSh (AQSh) |date=1913–1944 |publisher=Ministria e Punëve të Mbrendshme}}</ref> Pamoja na [[Dhimitër Tutulani]], alifanya kazi chini ya [[Petro Poga]] kuandaa Sheria (Statute) iliyotenganisha mfumo wa Sheria na Mahakama wa Albania kutoka kwenye mamlaka ya [[Dola la Osmani]]. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1874|1930|Mezhgorani, Fehim}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] 51eozx0gdshihxq16xubzne3knipxi0 Ndre Mjeda 0 239381 1553752 2026-05-27T13:45:28Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ndre Mjeda''' (20 Novemba 1866 – 1 Agosti 1937) alikuwa mwanafilolojia, mshairi, kasisi, mwanaharakati wa [[Rilindja|Rilindas]], mtafsiri, na mwandishi wa Mvuvumko wa [[Albania]] (Albanian Renaissance). Alikuwa mwanachama wa Familia ya Mjeda.<ref name="Skendi141">{{harvnb|Skendi|1967|p=141.}}</ref><ref>{{cite web |author1=Robert Elsie |authorlink1=Robert Elsie |title=MODERN ALBANIAN LITERATURE AND ITS RECEPTION IN THE ENGLISH-SPEAKING WORLD |url=http:...' 1553752 wikitext text/x-wiki '''Ndre Mjeda''' (20 Novemba 1866 – 1 Agosti 1937) alikuwa mwanafilolojia, mshairi, kasisi, mwanaharakati wa [[Rilindja|Rilindas]], mtafsiri, na mwandishi wa Mvuvumko wa [[Albania]] (Albanian Renaissance). Alikuwa mwanachama wa Familia ya Mjeda.<ref name="Skendi141">{{harvnb|Skendi|1967|p=141.}}</ref><ref>{{cite web |author1=Robert Elsie |authorlink1=Robert Elsie |title=MODERN ALBANIAN LITERATURE AND ITS RECEPTION IN THE ENGLISH-SPEAKING WORLD |url=http://www.elsie.de/pdf/articles/A2005AlbWritingEnglTrans.pdf |website=elsie.de |pages=6–7 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1866|1937|Mjeda, Ndre}} [[Jamii:Waandishi wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] gekf91vvvk4139n6xml1dsmj8ous13e Musa Qazimi 0 239382 1553753 2026-05-27T13:52:09Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Musa Qazimi''' (1864 – 7 Julai 1915) alikuwa mwanasiasa na mwasi wa [[Albania]].<ref name="Frashëri2008">{{cite book |author=Kristo Frashëri |title=Historia e qytetërimit shqiptar: nga kohet e lashta deri ne fund të Luftës së Dytë Botërore |publisher=Akademia e Shkencave e Shqipërisë |year=2008 |page=245}}</ref> Akiwa Turkophilia na Mufti aliyependa utamaduni wa Uturuki, kwanza alikuwa meya (1904–1908), kisha akawa mufti (1908–1913), na...' 1553753 wikitext text/x-wiki '''Musa Qazimi''' (1864 – 7 Julai 1915) alikuwa mwanasiasa na mwasi wa [[Albania]].<ref name="Frashëri2008">{{cite book |author=Kristo Frashëri |title=Historia e qytetërimit shqiptar: nga kohet e lashta deri ne fund të Luftës së Dytë Botërore |publisher=Akademia e Shkencave e Shqipërisë |year=2008 |page=245}}</ref> Akiwa Turkophilia na Mufti aliyependa utamaduni wa Uturuki, kwanza alikuwa meya (1904–1908), kisha akawa mufti (1908–1913), na mwishowe mkuu wa mkoa (prefect) wa Tirana (1913–1914). Katika kipindi cha misukosuko baada ya Azimio la Uhuru wa Albania kutoka kwa [[Dola la Osmani]], kwanza alikuwa muungaji mkono wa kundi la [[Waturuki]] Vijana (Young Turks), na baadaye wa [[Essad Pasha Toptani|Essad Pasha]]. Baada ya kutofautiana na Essad Pasha, aliasi na kuwa kiongozi katika Uasi wa Wakulima nchini Albania na uasi wa kijimbo, wa kurejesha mifumo ya kale]] na uliojaa misingi ya kidini wa kuunga mkono utawala wa Ottoman dhidi ya mamlaka mpya ya serikali ya Albania. Ingawa kiongozi mkuu rasmi wa harakati hiyo alikuwa Haxhi Qamili na kiongozi wa majeshi yake alikuwa [[Mustafa Ndroqi]], Qazimi amekuwa akichukuliwa kama kichocheo cha kiitikadi cha harakati hiyo,<ref name="Frashëri2008"/> na "kiongozi halisi" wa uasi huo.<ref name=Dodona>{{cite book|url=http://dodonanews.net/levizja-dumbabiste-turkomane-e-musa-qazimi-levizje-antishqiptare-1914-prof-abas-ermenji/|chapter=LEVIZJA DUMBABISTE (TURKOMANE) E MUSA QAZIMI, LEVIZJE ANTISHQIPTARE (1914)|date=January 14, 2018|author=Abas Ermenji|title=Vendi që zë Skënderbeu në historinë e Shqipërisë|publisher=Çabej|page=369|access-date=August 11, 2018|archive-date=August 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180812021652/http://dodonanews.net/levizja-dumbabiste-turkomane-e-musa-qazimi-levizje-antishqiptare-1914-prof-abas-ermenji/|url-status=dead}}</ref> Baada ya uasi huo kusambaratishwa na muungano wa dharura ulioundwa na Wakatoliki wa kabila la [[Mirdita (tribe)|Mirdita]], wapiganaji wa kizawa, [[Waingereza wa Kosovo|Waalbania wa Kosovo]] wakiongozwa na [[Isa Boletini]], na baadhi ya watu wa kujitolea kutoka nje hasa kutoka [[Romania]], alipatikana na hatia ya kupanga mauaji yaliyotokea wakati wa uasi wake dhidi ya waungaji mkono wa harakati ya kitaifa ya Albania pamoja na [[Bektashis|Wabektashi]] na Wakristo, na alinyongwa tarehe 7 Julai 1915. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1864|1915|Qazimi, Musa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] jcxl18ae6ybsjd5w6i1itifhfzuj888 Agron Musaraj 0 239383 1553754 2026-05-27T13:55:52Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Agron Musaraj''' alikuwa Waziri wa Mambo ya Ndani wa [[Albania]] katika serikali ya mwaka 1992 chini ya [[Sali Berisha]]. Yeye ni mwanachama wa Chama cha Kidemokrasia cha Albania.<ref>Hunter, Brian. (Ed.) (1995) ''[[The Statesman's Year-Book 1995-96]]''. 132nd edition. London: Macmillan. p. 66. {{ISBN|0333620747}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1950||Musaraj, Agron}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]]' 1553754 wikitext text/x-wiki '''Agron Musaraj''' alikuwa Waziri wa Mambo ya Ndani wa [[Albania]] katika serikali ya mwaka 1992 chini ya [[Sali Berisha]]. Yeye ni mwanachama wa Chama cha Kidemokrasia cha Albania.<ref>Hunter, Brian. (Ed.) (1995) ''[[The Statesman's Year-Book 1995-96]]''. 132nd edition. London: Macmillan. p. 66. {{ISBN|0333620747}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1950||Musaraj, Agron}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] 53xd3eldxds4wmgfar207rpw6l67vdg Behxhet Nepravishta 0 239384 1553755 2026-05-27T13:58:54Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Behxhet Nepravishta''' (1867–1916) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] aliyehudumia [[Dola la Osmani]] (Ottoman Empire) mwishoni mwa karne ya 19 na dola jipya lililoanzishwa la [[Albania]] mwanzoni mwa karne ya 20. Alizaliwa katika kijiji cha [[Qendër Libohovë|Nepravishtë]] karibu na [[Libohovë]] mnamo mwaka 1867. Kwanza alikuwa mwalimu katika shule za Kiislamu za [[Thessaloniki]], [[Ioannina]], na [[Hama]]. Baadaye aliteuliwa kuwa [[Kaymakam]] (mku...' 1553755 wikitext text/x-wiki '''Behxhet Nepravishta''' (1867–1916) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] aliyehudumia [[Dola la Osmani]] (Ottoman Empire) mwishoni mwa karne ya 19 na dola jipya lililoanzishwa la [[Albania]] mwanzoni mwa karne ya 20. Alizaliwa katika kijiji cha [[Qendër Libohovë|Nepravishtë]] karibu na [[Libohovë]] mnamo mwaka 1867. Kwanza alikuwa mwalimu katika shule za Kiislamu za [[Thessaloniki]], [[Ioannina]], na [[Hama]]. Baadaye aliteuliwa kuwa [[Kaymakam]] (mkuu wa wilaya) huko [[Yemen]], [[Alasonia]], na magharibi mwa [[Anatolia]].<ref name="Özdalga">{{cite book | title=Late Ottoman society: the intellectual legacy | author=Özdalga, Elisabeth | year=2005 | url=https://books.google.com/books?id=sRtTyyGIgXsC&dq=Mehmed+Rasim+Kalakula&pg=PA329| publisher=Routledger | page=298 | isbn=0-415-34164-7}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1916|Nepravishta, Behxhet}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albadia]] q86mzqeb1w7khcg4auqoa5c2wbjlrcu 1553757 1553755 2026-05-27T14:00:41Z Egipa 87700 1553757 wikitext text/x-wiki '''Behxhet Nepravishta''' (1867–1916) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] alihudumia [[Dola la Osmani]] (Ottoman Empire) mwishoni mwa karne ya 19 na dola jipya lililoanzishwa la [[Albania]] mwanzoni mwa karne ya 20. Alizaliwa katika kijiji cha [[Qendër Libohovë|Nepravishtë]] karibu na [[Libohovë]] mnamo mwaka 1867. Kwanza alikuwa mwalimu katika shule za Kiislamu za [[Thessaloniki]], [[Ioannina]], na [[Hama]]. Baadaye aliteuliwa kuwa [[Kaymakam]] (mkuu wa wilaya) huko [[Yemen]], [[Alasonia]], na magharibi mwa [[Anatolia]].<ref name="Özdalga">{{cite book | title=Late Ottoman society: the intellectual legacy | author=Özdalga, Elisabeth | year=2005 | url=https://books.google.com/books?id=sRtTyyGIgXsC&dq=Mehmed+Rasim+Kalakula&pg=PA329| publisher=Routledger | page=298 | isbn=0-415-34164-7}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1916|Nepravishta, Behxhet}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] ql4txfnfacw64t9z2yau1flvfazogp0 Sali Nivica 0 239385 1553761 2026-05-27T14:04:19Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sali Nivica''' au '''Sali Nivitza''' (15 Mei 1890 – 10 Januari 1920) alikuwa mwanasiasa, mwanaharakati wa kizalendo, mwandishi wa habari, na mwalimu wa [[Albania]]. Kwa ajili ya harakati zake za kizalendo, alitunukiwa tuzo ya juu zaidi nchini Albania ya 'Heshima ya Taifa' (Honor of the Nation) pamoja na ile ya 'Mwalimu wa Watu' (Teacher of the People). Aliuawa kwa assassination mnamo mwaka 1920 akiwa na umri wa miaka 29. == Maisha == Nivica alizaliwa...' 1553761 wikitext text/x-wiki '''Sali Nivica''' au '''Sali Nivitza''' (15 Mei 1890 – 10 Januari 1920) alikuwa mwanasiasa, mwanaharakati wa kizalendo, mwandishi wa habari, na mwalimu wa [[Albania]]. Kwa ajili ya harakati zake za kizalendo, alitunukiwa tuzo ya juu zaidi nchini Albania ya 'Heshima ya Taifa' (Honor of the Nation) pamoja na ile ya 'Mwalimu wa Watu' (Teacher of the People). Aliuawa kwa assassination mnamo mwaka 1920 akiwa na umri wa miaka 29. == Maisha == Nivica alizaliwa katika kijiji cha [[Kurvelesh municipality|Rexhin]] upande wa kusini mwa [[Ottoman Albania]], ambayo leo ni [[Tepelenë]]. Alisoma shule mjini [[Monastir, Macedonia|Monastir]] (1904–1907) ambapo alipata msukumo kutoka kwa muasi [[Bajo Topulli]]. Baada ya hapo, alikwenda [[Yannina]] ambapo alijiunga na shule ya lugha ya Kigiriki ya [[Zosimea]] (1907–09). Alihamia mjini [[Durrës]] kufundisha kwa muda mfupi (1909–10). Katika kipindi hiki, alizidi kujizamisha katika harakati za utaifa za Albania. Kati ya mwaka 1911 na 1912, alishiriki katika harakati na uasi dhidi ya utawala wa Ottoman kusini mwa Albania. Kwa sababu hiyo, alikamatwa na kufungwa gerezani mjini [[Istanbul]]. Hata hivyo, aliachiliwa mapema kufuatia uingiliaji kati wa [[Ismail Qemali|Ismail Bey Vlora]] na akafanikiwa kupata nafasi ya kufundisha lugha ya Kialbania katika chuo cha [[Robert College]].<ref name="Elsie">{{cite book| url=https://books.google.com/books?id=pgf6GWJxuZgC&q=sali++nivica&pg=PA332| page=332| author=Robert Elsie| title=A Biographical Dictionary of Albanian History| isbn=978-1780764313|date=December 24, 2012| publisher=I. B. Tauris|quote=He was also a member of the Committee for the National Defence of Kosovo (Komiteti Mbrojtja Kombëtare e Kosovës) founded in November 1918. His newspaper ''Populli'', now edited with Maliq bey Bushati, gave the committee broad support and publicity in the struggle against the Serbian occupation of Kosovo.}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1890|1920|Nivica, Sali}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 5k8wizde5lcix8c47nn20fpech0pf9k William Gell 0 239386 1553762 2026-05-27T14:04:32Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Biscombe Gardner''' ([[1847]] – [[Februari 23]], [[1919]]) alikuwa [[mchoraji]] na [[mchongaji]] wa mbao wa [[Uingereza]]. Akifanya kazi kwa rangi za maji na mafuta, alionyesha sana jijini [[London]] mwishoni mwa karne ya 19 katika maeneo kama Royal Academy na Grosvenor Gallery. Hata hivyo, alijulikana zaidi kama mchongaji mkuu wa mbao, akichonga picha nyingi za Uingereza za wakati wake (baadhi zikiwa kubwa) zilizochapishwa katika majarida ya...' 1553762 wikitext text/x-wiki '''William Biscombe Gardner''' ([[1847]] – [[Februari 23]], [[1919]]) alikuwa [[mchoraji]] na [[mchongaji]] wa mbao wa [[Uingereza]]. Akifanya kazi kwa rangi za maji na mafuta, alionyesha sana jijini [[London]] mwishoni mwa karne ya 19 katika maeneo kama Royal Academy na Grosvenor Gallery. Hata hivyo, alijulikana zaidi kama mchongaji mkuu wa mbao, akichonga picha nyingi za Uingereza za wakati wake (baadhi zikiwa kubwa) zilizochapishwa katika majarida ya Uingereza kama ''The Pall Mall Gazette'', ''The Illustrated London News'', ''The English Illustrated Magazine'', na ''The Magazine of Art''. Kuanzia [[1896]] aliishi Thirlestane Court.<ref name="roth">[http://www.rotherhamweb.co.uk/h/gell.htm Gell of Hopton Hall], Rotherham web, Retrieved 4 October 2008</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1847]] [[Jamii:Waliofariki 1919]] 0qwtkowtoxdupvijzyrfpkforbu3b88 1553850 1553762 2026-05-27T15:19:27Z Ally0111 85292 1553850 wikitext text/x-wiki '''Sir William Gell''' ([[Machi 29]], [[1777]] – [[Februari 4]], [[1836]]) alikuwa [[mwanaakiolojia]] wa [[Uingereza]] na [[mchoraji]] picha. Alichapisha vielelezo vya topografia ya Troy na eneo jirani mwaka [[1804]]. <ref name="roth">[http://www.rotherhamweb.co.uk/h/gell.htm Gell of Hopton Hall], Rotherham web, Retrieved 4 October 2008</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wanasayansi wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1777]] [[Jamii:Waliofariki 1836]] dnc6gh6oeg5oo58d7b9ib48akffck9w Fan Noli 0 239387 1553769 2026-05-27T14:10:37Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Theofan Stilian Noli''', anajulikana kama '''Fan Noli''' (6 Januari 1882 – 13 Machi 1965), alikuwa mwandishi, msomi, mwanadiplomasia, mwanasiasa, mwanahistoria, mzungumzaji wa umma, na askofu wa [[Albania]] na [[Marekani]], na mwanzilishi wa Kanisa la Kiorthodoksi la Albania na Jimbo Kuu la Kiorthodoksi la Albania nchini Marekani. Alihudumu kama Waziri Mkuu wa Albania na kaimu mkuu wa nchi wa Utawala wa Albania mnamo mwaka 1924 wakati wa Mapinduzi ya...' 1553769 wikitext text/x-wiki '''Theofan Stilian Noli''', anajulikana kama '''Fan Noli''' (6 Januari 1882 – 13 Machi 1965), alikuwa mwandishi, msomi, mwanadiplomasia, mwanasiasa, mwanahistoria, mzungumzaji wa umma, na askofu wa [[Albania]] na [[Marekani]], na mwanzilishi wa Kanisa la Kiorthodoksi la Albania na Jimbo Kuu la Kiorthodoksi la Albania nchini Marekani. Alihudumu kama Waziri Mkuu wa Albania na kaimu mkuu wa nchi wa Utawala wa Albania mnamo mwaka 1924 wakati wa Mapinduzi ya Juni.<ref>{{Cite journal|last=Brisku|first=Adrian|date=2020|title=Renegotiating the Empire, Forging the Nation-State: The Albanian Case through the Political Economic Thought of Ismail Qemali, Fan Noli, and Luigj Gurakuqi, c. 1890–1920s|url=https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/renegotiating-the-empire-forging-the-nationstate-the-albanian-case-through-the-political-economic-thought-of-ismail-qemali-fan-noli-and-luigj-gurakuqi-c-18901920s/E9D24BD6D209A847620DE7C0F21FE1D8|journal=Nationalities Papers|language=en|volume=48|issue=1|pages=158–174|doi=10.1017/nps.2018.52|s2cid=211344809|issn=0090-5992|url-access=subscription}}</ref> Fan Noli anaheshimiwa nchini [[Albania]] kama kiongozi shupavu wa fasihi, historia, theolojia, diplomasia, uandishi wa habari, muziki, umoja wa kitaifa, na ekumeni. Alichangia kwa kiasi kikubwa katika kuimarisha [[Kialbania]] kama lugha ya kitaifa ya Albania kupitia tafsiri zake nyingi za kazi bora za fasihi ya ulimwengu.<ref name="Spahiu-Mjeku">{{harvnb|Spahiu|Mjeku|2009}}.</ref> Pia aliandika vitabu vingi kwa Kiingereza: kama msomi na mwandishi wa mfululizo wa machapisho kuhusu [[Skanderbeg]], [[William Shakespeare|Shakespeare]], [[Ludwig van Beethoven|Beethoven]], maandiko ya kidini, na tafsiri mbalimbali.<ref name="Spahiu-Mjeku"/> Alifanya tafsiri ya [[Agano Jipya]] kwa Kiingereza iliyoitwa ''The New Testament of our Lord and Savior Jesus Christ from the approved Greek text of the Church of Constantinople and the Church of Greece'', iliyochapishwa mnamo mwaka 1961. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1882|1965|Noli, Fan}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Waandishi wa Albania]] enr6qosslqtr7sl7mvi0w12njrzt4a3 1554952 1553769 2026-05-27T23:22:41Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554952 wikitext text/x-wiki '''Theofan Stilian Noli''', anajulikana kama '''Fan Noli''' (6 Januari 1882 – 13 Machi 1965), alikuwa mwandishi, msomi, mwanadiplomasia, mwanasiasa, mwanahistoria, mzungumzaji wa umma, na askofu wa [[Albania]] na [[Marekani]], na mwanzilishi wa Kanisa la Kiorthodoksi la Albania na Jimbo Kuu la Kiorthodoksi la Albania nchini Marekani. Alihudumu kama Waziri Mkuu wa Albania na kaimu mkuu wa nchi wa Utawala wa Albania mnamo mwaka 1924 wakati wa Mapinduzi ya Juni.<ref>{{Rejea jarida|last=Brisku|first=Adrian|date=2020|title=Renegotiating the Empire, Forging the Nation-State: The Albanian Case through the Political Economic Thought of Ismail Qemali, Fan Noli, and Luigj Gurakuqi, c. 1890–1920s|url=https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/renegotiating-the-empire-forging-the-nationstate-the-albanian-case-through-the-political-economic-thought-of-ismail-qemali-fan-noli-and-luigj-gurakuqi-c-18901920s/E9D24BD6D209A847620DE7C0F21FE1D8|journal=Nationalities Papers|language=en|volume=48|issue=1|pages=158–174|doi=10.1017/nps.2018.52|s2cid=211344809|issn=0090-5992|url-access=subscription}}</ref> Fan Noli anaheshimiwa nchini [[Albania]] kama kiongozi shupavu wa fasihi, historia, theolojia, diplomasia, uandishi wa habari, muziki, umoja wa kitaifa, na ekumeni. Alichangia kwa kiasi kikubwa katika kuimarisha [[Kialbania]] kama lugha ya kitaifa ya Albania kupitia tafsiri zake nyingi za kazi bora za fasihi ya ulimwengu.<ref name="Spahiu-Mjeku">{{harvnb|Spahiu|Mjeku|2009}}.</ref> Pia aliandika vitabu vingi kwa Kiingereza: kama msomi na mwandishi wa mfululizo wa machapisho kuhusu [[Skanderbeg]], [[William Shakespeare|Shakespeare]], [[Ludwig van Beethoven|Beethoven]], maandiko ya kidini, na tafsiri mbalimbali.<ref name="Spahiu-Mjeku"/> Alifanya tafsiri ya [[Agano Jipya]] kwa Kiingereza iliyoitwa ''The New Testament of our Lord and Savior Jesus Christ from the approved Greek text of the Church of Constantinople and the Church of Greece'', iliyochapishwa mnamo mwaka 1961. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1882|1965|Noli, Fan}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Waandishi wa Albania]] jrvkv81fphvvw0tu5gbmsggnv4057ig Juliet Raphael Michael 0 239388 1553770 2026-05-27T14:10:56Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553770 wikitext text/x-wiki '''Juliet Raphael Michael''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan.]] Amehudumu kama Waziri wa Miundombinu ya Kimwili wa jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei 2010.<ref>{{Cite web|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0a96p9rtnm0c6io5xktgyqz1xci1gua 1554968 1553770 2026-05-28T00:03:03Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554968 wikitext text/x-wiki '''Juliet Raphael Michael''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan.]] Amehudumu kama Waziri wa Miundombinu ya Kimwili wa jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei 2010.<ref>{{Rejea tovuti|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] etcyngfpja8efsd6w62hhotz9wwqffb Benjamin Bol Mel 0 239389 1553774 2026-05-27T14:14:00Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553774 wikitext text/x-wiki '''Benjamin Bol Mel Kuol''' (amezaliwa mwaka 1978) ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]].<ref>{{Cite web|title=Executive Order Blocking the Property of Persons Involved in Serious Human Rights Abuse or Corruption – The White House|url=https://trumpwhitehouse.archives.gov/presidential-actions/executive-order-blocking-property-persons-involved-serious-human-rights-abuse-corruption/|work=trumpwhitehouse.archives.gov|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1978]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] dvgr27msxv2kp9p6exf0sqqvr4u44e0 Irfan Ohri 0 239390 1553775 2026-05-27T14:14:27Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Irfan Bey Ohri''' alikuwa mwanasiasa na mwanaharakati wa kijamii wa [[Albania]]. == Maisha == Alizaliwa mjini [[Ohrid]], chini ya [[Dola la Osmani]] (ambayo sasa ni Masedonia ya Kaskazini) mnamo mwaka 1884. Mnamo mwaka 1913, aliishi [[Elbasan]] na alishiriki kikamilifu katika maandalizi ya [[Uasi wa Ohrid–Debar]]. Alikuwa na mawasiliano ya karibu na Milan Matov, ambaye alimchukulia kama mtu mwenye "mamlaka kamili" kwa wakati huo. Wakati wa uasi huo,...' 1553775 wikitext text/x-wiki '''Irfan Bey Ohri''' alikuwa mwanasiasa na mwanaharakati wa kijamii wa [[Albania]]. == Maisha == Alizaliwa mjini [[Ohrid]], chini ya [[Dola la Osmani]] (ambayo sasa ni Masedonia ya Kaskazini) mnamo mwaka 1884. Mnamo mwaka 1913, aliishi [[Elbasan]] na alishiriki kikamilifu katika maandalizi ya [[Uasi wa Ohrid–Debar]]. Alikuwa na mawasiliano ya karibu na Milan Matov, ambaye alimchukulia kama mtu mwenye "mamlaka kamili" kwa wakati huo. Wakati wa uasi huo, Irfan Bey alikuwa akiwasiliana na Matov pamoja na serikali ya Albania, ambayo kwa siri iliwaunga mkono waasi hao.<ref>Neuwirth, Hubert (2008). Widerstand und Kollaboration in Albanien 1939-1944 (në gjermanisht). Otto Harrassowitz Verlag. fq. 274. ISBN 9783447057837.</ref> Irfan Ohri alikuwa seneta katika Baraza la Juu la Bunge la Albania kuanzia tarehe 27 Machi 1920 hadi tarehe 20 Desemba 1920, na mjumbe wa Bunge la Kitaifa kuanzia tarehe 21 Aprili 1921 hadi tarehe 30 Septemba 1923.<ref>Ligjvënësit shqiptarë 1920-2005</ref> Aliondoka Albania na mnamo mwaka 1923 alikuwa mjini Vienna pamoja na [[Hasan Prishtina]] na [[Zija Dibra]], wakiwa sehemu ya shirika lililopinga Yugoslavia lililoanzishwa na [[Aqif Pasha Elbasani|Aqif Elbasani]]. Alifariki dunia wakati fulani katika miaka ya 1940.<ref>Матов, Милан. За премълчаното в историята на ВМРО. Спомени, Второ издание София 2011, с. 218-223, 242.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1884|1940||Ohri, Irfan Bey}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 6ouu3cplv7asxxjxhuta7jyarcvgees Zyhdi Ohri 0 239391 1553779 2026-05-27T14:18:31Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Zyhdi Ohri''' (1870 – 1931), pia anajulikana kama '''Zuhdi bey Ohri''', alikuwa mwanaharakati wa kizalendo, mwanasiasa, na mwanasheria wa [[Albania]] wa karne ya 19. Alikuwa mwakilishi wa [[Ohrid]] na [[Struga]] katika [[Bunge la Vlora]] lililofanyika tarehe 28 Novemba 1912, na mmoja wa watia saini 40 wa Azimio la Uhuru wa Albania.<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{M...' 1553779 wikitext text/x-wiki '''Zyhdi Ohri''' (1870 – 1931), pia anajulikana kama '''Zuhdi bey Ohri''', alikuwa mwanaharakati wa kizalendo, mwanasiasa, na mwanasheria wa [[Albania]] wa karne ya 19. Alikuwa mwakilishi wa [[Ohrid]] na [[Struga]] katika [[Bunge la Vlora]] lililofanyika tarehe 28 Novemba 1912, na mmoja wa watia saini 40 wa Azimio la Uhuru wa Albania.<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1870|1931|Ohri, Zyhdi}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] guazh8j617fce88u6sde9x2a5numzxe Peter Mayen 0 239392 1553780 2026-05-27T14:18:52Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553780 wikitext text/x-wiki '''Peter Mayen Majongdit''', anayejulikana pia kama Peter Mayen, ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Aliwahi kuwa Waziri wa Masuala ya Kibinadamu na Usimamizi wa Maafa kuanzia Machi 2020 hadi Novemba 2022.<ref>{{Cite web|title=Kiir sacks humanitarian affairs minister, Warrap governor|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/kiir-sacks-humanitarian-affairs-minister-warrap-governor|work=Radio Tamazuj|date=2022-11-17|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> Rais Salva Kiir Mayardit alimfuta kazi tarehe 16 Novemba 2022 wakati nchi ikikabiliwa na ongezeko la njaa katika maeneo yaliyoathiriwa na mafuriko na migogoro. Mayen pia amewahi kuhusishwa na mijadala na mabishano mbalimbali ya kisiasa. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 87zlzqb9273iz6q8qj3p9n198es9kuf 1553852 1553780 2026-05-27T15:20:10Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553852 wikitext text/x-wiki '''Peter Mayen Majongdit''', anayejulikana pia kama Peter Mayen, ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Aliwahi kuwa Waziri wa Masuala ya Kibinadamu na Usimamizi wa Maafa kuanzia Machi 2020 hadi Novemba 2022.<ref>{{Rejea tovuti|title=Kiir sacks humanitarian affairs minister, Warrap governor|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/kiir-sacks-humanitarian-affairs-minister-warrap-governor|work=Radio Tamazuj|date=2022-11-17|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> Rais Salva Kiir Mayardit alimfuta kazi tarehe 16 Novemba 2022 wakati nchi ikikabiliwa na ongezeko la njaa katika maeneo yaliyoathiriwa na mafuriko na migogoro. Mayen pia amewahi kuhusishwa na mijadala na mabishano mbalimbali ya kisiasa. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] df6f0ydpv3x4qi3h28wawve3whx4e94 Simon Uber Mawut 0 239393 1553784 2026-05-27T14:21:42Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553784 wikitext text/x-wiki '''Simon Uber Mawut''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na kwa sasa anahudumu kama Gavana wa Jimbo la Northern Bahr el Ghazal katika mji wa Aweil.<ref>{{Cite web|title=Governor Uber convenes symposium with leaders|url=https://www.onecitizendaily.com/index.php/2024/07/08/governor-uber-convenes-symposium-with-leaders/|work=One Citizen Daily Newspaper|date=2024-07-08|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Aliingia madarakani tarehe 8 Julai 2024 baada ya Rais Salva Kiir Mayardit kumuondoa Tong Akeen Ngor na kumteua kuwa gavana wa jimbo hilo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] mg09pbxcs8pasie5wtold1xo8rwba77 1553888 1553784 2026-05-27T15:41:47Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553888 wikitext text/x-wiki '''Simon Uber Mawut''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na kwa sasa anahudumu kama Gavana wa Jimbo la Northern Bahr el Ghazal katika mji wa Aweil.<ref>{{Rejea tovuti|title=Governor Uber convenes symposium with leaders|url=https://www.onecitizendaily.com/index.php/2024/07/08/governor-uber-convenes-symposium-with-leaders/|work=One Citizen Daily Newspaper|date=2024-07-08|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Aliingia madarakani tarehe 8 Julai 2024 baada ya Rais Salva Kiir Mayardit kumuondoa Tong Akeen Ngor na kumteua kuwa gavana wa jimbo hilo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] cugd7t428wbh8v0zxmzsjh4cp1znmsw Jani Papadhopulli 0 239394 1553785 2026-05-27T14:22:25Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Jani Papadhopulli''' (1874–1939),<ref name="Gace">{{citation|isbn=978-99943-1-876-6|language=Albanian|year=2012|publisher=Toena|title=Ata qe shpallen Pavaresine Kombetare|pages=142–143|author=Bardhosh Gace}}</ref> pia anajulikana kama '''Jan Papadopulli''',<ref>[http://www.parlament.al/Files/sKuvendi/LigjvenesitNeVite.pdf History of Albanian Parliament]</ref> alikuwa mmoja wa wajumbe wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]],<ref>{{citation|language=Albania...' 1553785 wikitext text/x-wiki '''Jani Papadhopulli''' (1874–1939),<ref name="Gace">{{citation|isbn=978-99943-1-876-6|language=Albanian|year=2012|publisher=Toena|title=Ata qe shpallen Pavaresine Kombetare|pages=142–143|author=Bardhosh Gace}}</ref> pia anajulikana kama '''Jan Papadopulli''',<ref>[http://www.parlament.al/Files/sKuvendi/LigjvenesitNeVite.pdf History of Albanian Parliament]</ref> alikuwa mmoja wa wajumbe wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]],<ref>{{citation|language=Albanian|year=1937|publisher=Komisioni i Kremtimeve te 25-vjetorit te Vete-qeverrimit|title=Shqipenia me 1937|volume=I|page=34|url=http://omnilib.com/Topics/Collections/Albania/Books/Shqipenia-me-1937-Vellimi-I.pdf|quote=Per Gjinokastren ZZ: Aziz Efendiu, Veli Efendiu, Elmas Efendiu, Mufit beu, Petro Poga, Jan Papadhopuli, Hysen Efendiu|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150925091710/http://omnilib.com/Topics/Collections/Albania/Books/Shqipenia-me-1937-Vellimi-I.pdf|archivedate=2015-09-25}}</ref> ambaye baadaye alichaguliwa kuwa mbunge wa bunge la Albania mnamo mwaka 1923-1924, akiwakilisha [[Mkoa wa Gjirokastër]].<ref>Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat, Oldenbourg Wissenschaftsverlag, 1987. p.324, {{ISBN|3-486-54321-0}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1874|1939|Papadhopulli, Jani}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] c50yefu82g3avpsr23mmvi0jzwthye9 Zenani Mnguni 0 239395 1553786 2026-05-27T14:24:38Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Zenani David Mnguni''' (alizaliwa 10 Oktoba 1931) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha chama cha ''National Party'' katika Bunge la Kitaifa wakati wa Bunge la kwanza la kidemokrasia kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika kiti chake kwenye [[uchaguzi]] mkuu wa mwaka 1994.<ref>{{Cite web|title=SOUTH AFRICA: CAMPAIGN AND ELECTION REPORT APRIL 26 ...|url=https://www.yumpu.com/en/document/read/13429370/south-africa-campaign-an...' 1553786 wikitext text/x-wiki '''Zenani David Mnguni''' (alizaliwa 10 Oktoba 1931) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha chama cha ''National Party'' katika Bunge la Kitaifa wakati wa Bunge la kwanza la kidemokrasia kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika kiti chake kwenye [[uchaguzi]] mkuu wa mwaka 1994.<ref>{{Cite web|title=SOUTH AFRICA: CAMPAIGN AND ELECTION REPORT APRIL 26 ...|url=https://www.yumpu.com/en/document/read/13429370/south-africa-campaign-and-election-report-april-26-|work=yumpu.com|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Yumpu.com}}</ref> Goti lake lilikuwa kugombea tena uchaguzi mkuu wa mwaka 1999 kama mgombea katika jimbo la uchaguzi la Mpumalanga, lakini [[chama]] chake hakikushinda kiti chochote katika mkoa huo, na hivyo yeye hakufanikiwa kupata kiti bungeni. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1931]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 9kq99amz3qnwmhkvv8rnaqrhh0en0yp 1553927 1553786 2026-05-27T16:19:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553927 wikitext text/x-wiki '''Zenani David Mnguni''' (alizaliwa 10 Oktoba 1931) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha chama cha ''National Party'' katika Bunge la Kitaifa wakati wa Bunge la kwanza la kidemokrasia kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika kiti chake kwenye [[uchaguzi]] mkuu wa mwaka 1994.<ref>{{Rejea tovuti|title=SOUTH AFRICA: CAMPAIGN AND ELECTION REPORT APRIL 26 ...|url=https://www.yumpu.com/en/document/read/13429370/south-africa-campaign-and-election-report-april-26-|work=yumpu.com|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Yumpu.com}}</ref> Goti lake lilikuwa kugombea tena uchaguzi mkuu wa mwaka 1999 kama mgombea katika jimbo la uchaguzi la Mpumalanga, lakini [[chama]] chake hakikushinda kiti chochote katika mkoa huo, na hivyo yeye hakufanikiwa kupata kiti bungeni. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1931]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 2l32ngiq7tyegmkpg57tn1z9lg8lw8g James Ajongo Mawut 0 239396 1553787 2026-05-27T14:24:47Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553787 wikitext text/x-wiki '''James Ajongo Mawut''' (1 Januari 1961 – 20 Aprili 2018) alikuwa Mkuu na Jenerali wa juu wa jeshi la [[South Sudan]], linalojulikana kama South Sudan People's Defence Forces. Aliteuliwa tarehe 9 Mei 2017 na kuchukua rasmi ofisi tarehe 10 Mei 2017 baada ya kuapishwa na Rais Salva Kiir Mayardit katika ikulu ya rais.<ref>{{Cite web|url=http://www.gurtong.net/ECM/Editorial/tabid/124/ctl/ArticleView/mid/519/articleId/21427/Mourners-Receive-Late-Ajongos-Body-At-Juba-International-Airport.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27}}</ref> Alikuwa mwenyeji wa Aweil, na eneo lake la asili lilikuwa Barmayen, jambo linaloonyesha kuwa alikuwa kutoka jamii ya Luo people. Naibu gavana wa sasa wa Aweil, Uber Mawut, ni ndugu yake wa damu. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1961]] [[Jamii:Waliofariki 2018]] lr1u5wj4osi4mtamytrf8khgn7cu4w2 1554960 1553787 2026-05-27T23:51:54Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554960 wikitext text/x-wiki '''James Ajongo Mawut''' (1 Januari 1961 – 20 Aprili 2018) alikuwa Mkuu na Jenerali wa juu wa jeshi la [[South Sudan]], linalojulikana kama South Sudan People's Defence Forces. Aliteuliwa tarehe 9 Mei 2017 na kuchukua rasmi ofisi tarehe 10 Mei 2017 baada ya kuapishwa na Rais Salva Kiir Mayardit katika ikulu ya rais.<ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.gurtong.net/ECM/Editorial/tabid/124/ctl/ArticleView/mid/519/articleId/21427/Mourners-Receive-Late-Ajongos-Body-At-Juba-International-Airport.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27}}</ref> Alikuwa mwenyeji wa Aweil, na eneo lake la asili lilikuwa Barmayen, jambo linaloonyesha kuwa alikuwa kutoka jamii ya Luo people. Naibu gavana wa sasa wa Aweil, Uber Mawut, ni ndugu yake wa damu. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1961]] [[Jamii:Waliofariki 2018]] 0ukyrd83pcuahniugpzfjv12kn9o6x5 Sotir Peci 0 239397 1553788 2026-05-27T14:26:15Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sotir Peci''' (1873–1932) alikuwa mwanasiasa, mwalimu, na mwanahisabati wa [[Albania]]. Mnamo mwaka 1906, alichapisha gazeti la kwanza la lugha ya Kialbania nchini [[Marekani]] mjini [[Boston]]. Mnamo mwaka 1908, alishiriki kama mjumbe katika [[Kongamano la Monastir]]. Mnamo mwaka 1920, aliteuliwa kuwa Waziri wa Elimu wa Albania. == Maisha ya mapema == Sotir Peci alizaliwa katika kijiji cha [[Dardhë]], karibu na [[Korçë]],<ref name="Skendi161">{{h...' 1553788 wikitext text/x-wiki '''Sotir Peci''' (1873–1932) alikuwa mwanasiasa, mwalimu, na mwanahisabati wa [[Albania]]. Mnamo mwaka 1906, alichapisha gazeti la kwanza la lugha ya Kialbania nchini [[Marekani]] mjini [[Boston]]. Mnamo mwaka 1908, alishiriki kama mjumbe katika [[Kongamano la Monastir]]. Mnamo mwaka 1920, aliteuliwa kuwa Waziri wa Elimu wa Albania. == Maisha ya mapema == Sotir Peci alizaliwa katika kijiji cha [[Dardhë]], karibu na [[Korçë]],<ref name="Skendi161">{{harvnb|Skendi|1967|p=161.}}</ref> tarehe 13 Julai 1873. Akiwa mtoto wa mfanyabiashara tajiri Jovan Peci, baba yake alifariki dunia akiwa bado mdogo. Peci alisoma katika shule ya wenyeji mjini [[Korçë]]. Mnamo mwaka 1890, akiwa na umri wa miaka 17, alijiandikisha katika Chuo Kikuu wa Athens ambapo alisoma sayansi ya fizikia na kuhitimu na shahada ya hisabati.<ref name="eduni">{{cite book|title=Canadian review of studies in nationalism: Revue canadienne des études sur le nationalisme|publisher=[[University of Prince Edward Island]]|year=2003|volume=30-32|pages=46|url=https://books.google.com/books?id=EzKDAAAAMAAJ&q=Sotir+Peci+athens}}</ref> Alipokuwa Athens, alichapisha kamusi ya Kialbania iliyoandikwa na [[Kostandin Kristoforidhi]]. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1873|1932|Peci, Sotir}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 2t5powl9g29yuzne08y4yg38tul3end Chol Ajongo Mawut 0 239398 1553790 2026-05-27T14:27:09Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553790 wikitext text/x-wiki '''Chol Ajongo''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan na Waziri wa zamani wa Masuala ya Urais katika Serikali ya Mpito Iliyohuishwa ya Umoja wa Kitaifa.<ref>{{Cite web|title=The Juba Mirror|url=https://thejubamirror.com/2024/08/23/chol-mawut-ajongo-sworn-in-as-new-minister-of-presidential-affairs-president-kiir-urges-decisive-action/|date=2024-08-23|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=admin@juba}}</ref> Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 19 Agosti 2024 baada ya kuhudumu kama balozi wa Sudan Kusini nchini Kenya. Baadaye, tarehe 3 Novemba 2025, alibadilishwa na Africano Mande Gedima. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ob056y1o8v2155sh9g5miz9bhj0jh48 Jonathan Moakes 0 239399 1553791 2026-05-27T14:27:27Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Jonathan Moakes''' ni msimamizi na mwanamikakati wa kisiasa wa [[Afrika Kusini]] ambaye aliwahi kufanya [[kazi]] kama Afisa Mtendaji Mkuu (CEO) wa chama cha ''Democratic Alliance'' (DA), ambacho ni chama cha pili kwa ukubwa wa kisiasa nchini humo. Baadaye aliajiriwa kama Mkuu wa Wafanyakazi (Chief of Staff) wa kiongozi wa chama hicho, Mmusi Maimane.<ref>{{Cite web|title=Moakes is back as Maimane’s chief of staff|url=https://www.news24.com/southafrica/...' 1553791 wikitext text/x-wiki '''Jonathan Moakes''' ni msimamizi na mwanamikakati wa kisiasa wa [[Afrika Kusini]] ambaye aliwahi kufanya [[kazi]] kama Afisa Mtendaji Mkuu (CEO) wa chama cha ''Democratic Alliance'' (DA), ambacho ni chama cha pili kwa ukubwa wa kisiasa nchini humo. Baadaye aliajiriwa kama Mkuu wa Wafanyakazi (Chief of Staff) wa kiongozi wa chama hicho, Mmusi Maimane.<ref>{{Cite web|title=Moakes is back as Maimane’s chief of staff|url=https://www.news24.com/southafrica/politics/moakes-is-back-as-maimanes-chief-of-staff-20150514|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Carien du Plessis, City Press}}</ref> == Chimbuko == Moakes alizaliwa Northampton, [[Uingereza]], na alihamia Afrika Kusini akiwa na umri wa miezi mitatu. Alipata elimu yake ya shule mjini Cape Town, na kisha akatunukiwa Shahada ya Biashara katika Uchumi (B.Com) pamoja na Shahada ya Sheria (LLB) kutoka Chuo Kikuu cha Cape Town (UCT). Akiwa chuoni hapo, alishinda shindano la mahakama ya mchujo ya Haki za Binadamu ya Kitivo cha [[Sheria]] cha UCT mnamo mwaka 2003. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] eb87f4pygo9f08e3ykkfoj44ao66ci2 1554967 1553791 2026-05-27T23:59:52Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554967 wikitext text/x-wiki '''Jonathan Moakes''' ni msimamizi na mwanamikakati wa kisiasa wa [[Afrika Kusini]] ambaye aliwahi kufanya [[kazi]] kama Afisa Mtendaji Mkuu (CEO) wa chama cha ''Democratic Alliance'' (DA), ambacho ni chama cha pili kwa ukubwa wa kisiasa nchini humo. Baadaye aliajiriwa kama Mkuu wa Wafanyakazi (Chief of Staff) wa kiongozi wa chama hicho, Mmusi Maimane.<ref>{{Rejea tovuti|title=Moakes is back as Maimane’s chief of staff|url=https://www.news24.com/southafrica/politics/moakes-is-back-as-maimanes-chief-of-staff-20150514|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Carien du Plessis, City Press}}</ref> == Chimbuko == Moakes alizaliwa Northampton, [[Uingereza]], na alihamia Afrika Kusini akiwa na umri wa miezi mitatu. Alipata elimu yake ya shule mjini Cape Town, na kisha akatunukiwa Shahada ya Biashara katika Uchumi (B.Com) pamoja na Shahada ya Sheria (LLB) kutoka Chuo Kikuu cha Cape Town (UCT). Akiwa chuoni hapo, alishinda shindano la mahakama ya mchujo ya Haki za Binadamu ya Kitivo cha [[Sheria]] cha UCT mnamo mwaka 2003. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] pb267xnlzxn7o31m3snzf9j9l9qq2u9 Mary Mawai 0 239400 1553793 2026-05-27T14:29:21Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553793 wikitext text/x-wiki Mary Nawai Martin, anayejulikana pia kama Mary Mawai, ni mwanasiasa wa South Sudan. Kufikia mwaka 2022, alikuwa Waziri wa Masuala ya Bunge nchini Sudan Kusini. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] sugr45f6ge39je0u6fjg03nlv6g9blk Monako Moatshe 0 239401 1553795 2026-05-27T14:31:03Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Monako Stephen Moatshe''' (alizaliwa 29 Mei 1942) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha [[chama]] cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 2004 hadi 2009. Alichaguliwa mnamo mwaka 2004 kuwakilisha jimbo la uchaguzi la North West. Ingawa aligombea tena nafasi hiyo katika [[uchaguzi]] wa mwaka 2009, aliwekwa katika nafasi ya 47 kwenye orodha ya kikanda ya chama cha ANC kwa ajili ya mkoa wa Gauteng,...' 1553795 wikitext text/x-wiki '''Monako Stephen Moatshe''' (alizaliwa 29 Mei 1942) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha [[chama]] cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 2004 hadi 2009. Alichaguliwa mnamo mwaka 2004 kuwakilisha jimbo la uchaguzi la North West. Ingawa aligombea tena nafasi hiyo katika [[uchaguzi]] wa mwaka 2009, aliwekwa katika nafasi ya 47 kwenye orodha ya kikanda ya chama cha ANC kwa ajili ya mkoa wa Gauteng, na hivyo hakufanikiwa kushinda kiti bungeni.<ref>{{Cite web|title=Moatshe Clan (Meaning: ‘Descendant of Moatshe’) – izithakazelo|url=https://izithakazelo.blog/moatshe-clan-meaning-descendant-of-moatshe/|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=names}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1942]] 674xjizo5svkbwsem07xnxho7pt0bk3 1553799 1553795 2026-05-27T14:35:08Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553799 wikitext text/x-wiki '''Monako Stephen Moatshe''' (alizaliwa 29 Mei 1942) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha [[chama]] cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 2004 hadi 2009. Alichaguliwa mnamo mwaka 2004 kuwakilisha jimbo la uchaguzi la North West. Ingawa aligombea tena nafasi hiyo katika [[uchaguzi]] wa mwaka 2009, aliwekwa katika nafasi ya 47 kwenye orodha ya kikanda ya chama cha ANC kwa ajili ya mkoa wa Gauteng, na hivyo hakufanikiwa kushinda kiti bungeni.<ref>{{Rejea tovuti|title=Moatshe Clan (Meaning: ‘Descendant of Moatshe’) – izithakazelo|url=https://izithakazelo.blog/moatshe-clan-meaning-descendant-of-moatshe/|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=names}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1942]] 25pmw7f3f3wik219itif0u6l1fiu3gl Stephen Matoc Dut 0 239402 1553796 2026-05-27T14:32:07Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553796 wikitext text/x-wiki '''Stephen Matoc Dut''' alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alifariki tarehe 28 Julai 2011.<ref>{{Cite web|title=Homepage|url=https://catholicradionetwork.org/|work=Catholic Radio Network for South Sudan and Nuba Mountains {{!}} CRN|date=2026-05-27|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Lakes State kupitia chama cha Sudan People's Liberation Movement katika jimbo la Maper, ambapo alipata kura 2,536 sawa na asilimia 83.61 ya kura zote. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2011]] 8nputukjww3p2240gnv0eldq4wxayw8 1553896 1553796 2026-05-27T15:45:11Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553896 wikitext text/x-wiki '''Stephen Matoc Dut''' alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alifariki tarehe 28 Julai 2011.<ref>{{Rejea tovuti|title=Homepage|url=https://catholicradionetwork.org/|work=Catholic Radio Network for South Sudan and Nuba Mountains {{!}} CRN|date=2026-05-27|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Lakes State kupitia chama cha Sudan People's Liberation Movement katika jimbo la Maper, ambapo alipata kura 2,536 sawa na asilimia 83.61 ya kura zote. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2011]] 8ds9yyxzhwjow9i0of04kzg9p1amb4f Maureen Modiselle 0 239403 1553797 2026-05-27T14:33:22Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Maureen Modiselle''' alikuwa [[Waziri]] Mkuu wa Mkoa wa North West nchini [[Afrika Kusini]] kuanzia mwaka 2009 hadi alipoondolewa madarakani mapema mnamo mwaka 2010. Alizaliwa mjini Vryheid, tarehe 7 Februari 1941. Modiselle alirejea Mafikeng mwaka 1990 baada ya kuishi kwa miaka mingi huko Amerika Kaskazini na [[Kanada]]. Baadaye alihudumu kama Kamishna Mkuu wa Afrika Kusini katika Jamhuri ya Trinidad na Tobago.<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url...' 1553797 wikitext text/x-wiki '''Maureen Modiselle''' alikuwa [[Waziri]] Mkuu wa Mkoa wa North West nchini [[Afrika Kusini]] kuanzia mwaka 2009 hadi alipoondolewa madarakani mapema mnamo mwaka 2010. Alizaliwa mjini Vryheid, tarehe 7 Februari 1941. Modiselle alirejea Mafikeng mwaka 1990 baada ya kuishi kwa miaka mingi huko Amerika Kaskazini na [[Kanada]]. Baadaye alihudumu kama Kamishna Mkuu wa Afrika Kusini katika Jamhuri ya Trinidad na Tobago.<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=http://www.nwpg.gov.za/premier's%20profile%5CModiselle's%20profile.pdf|work=www.nwpg.gov.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1941]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] ayupc5yro5y6mnto3ou8zhk1pac9ndu 1554988 1553797 2026-05-28T01:06:54Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554988 wikitext text/x-wiki '''Maureen Modiselle''' alikuwa [[Waziri]] Mkuu wa Mkoa wa North West nchini [[Afrika Kusini]] kuanzia mwaka 2009 hadi alipoondolewa madarakani mapema mnamo mwaka 2010. Alizaliwa mjini Vryheid, tarehe 7 Februari 1941. Modiselle alirejea Mafikeng mwaka 1990 baada ya kuishi kwa miaka mingi huko Amerika Kaskazini na [[Kanada]]. Baadaye alihudumu kama Kamishna Mkuu wa Afrika Kusini katika Jamhuri ya Trinidad na Tobago.<ref>{{Rejea tovuti|title=Wayback Machine|url=http://www.nwpg.gov.za/premier's%20profile%5CModiselle's%20profile.pdf|work=www.nwpg.gov.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1941]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] rfeyk5coswwl66ku8p24vj4xlwmg9cq Clement Maring 0 239404 1553798 2026-05-27T14:35:01Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553798 wikitext text/x-wiki '''Clement Maring''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Terekeka County katika jimbo la Central Equatoria tangu mwaka 2005.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] n3bw3kmtjvlymep3doe3jv4okegdgc6 Isaac Mogase 0 239405 1553801 2026-05-27T14:35:58Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Isaac Dank Mogase''' (25 Januari 1934 – 27 Aprili 2021) alikuwa [[meya]] wa kwanza wa Johannesburg baada ya kumalizika kwa mfumo wa [[ubaguzi]] wa rangi (apartheid). Akiwa mwanaharakati wa kupinga ubaguzi wa rangi, alijiunga na Umoja wa Vijana wa chama cha ANC (''ANC Youth League'') katika miaka ya 1950 na alikuwa mmoja wa viongozi wa Kamati ya Mgogoro ya Soweto (''Soweto Crisis Committee'') katika miaka ya 1980. Alifungwa jela mara nyingi kutokana n...' 1553801 wikitext text/x-wiki '''Isaac Dank Mogase''' (25 Januari 1934 – 27 Aprili 2021) alikuwa [[meya]] wa kwanza wa Johannesburg baada ya kumalizika kwa mfumo wa [[ubaguzi]] wa rangi (apartheid). Akiwa mwanaharakati wa kupinga ubaguzi wa rangi, alijiunga na Umoja wa Vijana wa chama cha ANC (''ANC Youth League'') katika miaka ya 1950 na alikuwa mmoja wa viongozi wa Kamati ya Mgogoro ya Soweto (''Soweto Crisis Committee'') katika miaka ya 1980. Alifungwa jela mara nyingi kutokana na harakati zake za kisiasa.<ref>{{Cite web|title=Descrier - South Africa: The Beloved Country - Crying Out For Leadership|url=https://descrier.co.uk/news/world/south-africa-the-beloved-country-crying-out-for-leadership/|work=Descrier|date=2012-07-05|accessdate=2026-05-27|language=en-GB|author=MercatorNet}}</ref> Baadaye, Mogase alihudumu kama mbunge wa [[Bunge]] la Kitaifa la Afrika Kusini kuanzia mwaka 2004 hadi 2012.<ref>{{Cite web|title=Alex mourns ‘Mr Clean’ Mogase|url=https://www.citizen.co.za/alex-news/news-headlines/2021/05/19/alex-mourns-mr-clean-mogase/|work=Alex News|date=2021-05-19|accessdate=2026-05-27|language=en-GB|author=Print Content}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1934]] [[Jamii:Waliofariki 2021]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] ha80qbd5gjldgg63vgn7xgmxjuevojj 1554959 1553801 2026-05-27T23:49:13Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554959 wikitext text/x-wiki '''Isaac Dank Mogase''' (25 Januari 1934 – 27 Aprili 2021) alikuwa [[meya]] wa kwanza wa Johannesburg baada ya kumalizika kwa mfumo wa [[ubaguzi]] wa rangi (apartheid). Akiwa mwanaharakati wa kupinga ubaguzi wa rangi, alijiunga na Umoja wa Vijana wa chama cha ANC (''ANC Youth League'') katika miaka ya 1950 na alikuwa mmoja wa viongozi wa Kamati ya Mgogoro ya Soweto (''Soweto Crisis Committee'') katika miaka ya 1980. Alifungwa jela mara nyingi kutokana na harakati zake za kisiasa.<ref>{{Rejea tovuti|title=Descrier - South Africa: The Beloved Country - Crying Out For Leadership|url=https://descrier.co.uk/news/world/south-africa-the-beloved-country-crying-out-for-leadership/|work=Descrier|date=2012-07-05|accessdate=2026-05-27|language=en-GB|author=MercatorNet}}</ref> Baadaye, Mogase alihudumu kama mbunge wa [[Bunge]] la Kitaifa la Afrika Kusini kuanzia mwaka 2004 hadi 2012.<ref>{{Rejea tovuti|title=Alex mourns ‘Mr Clean’ Mogase|url=https://www.citizen.co.za/alex-news/news-headlines/2021/05/19/alex-mourns-mr-clean-mogase/|work=Alex News|date=2021-05-19|accessdate=2026-05-27|language=en-GB|author=Print Content}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1934]] [[Jamii:Waliofariki 2021]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] rho3xwclcopf1axkjc87o4gtgh51p6g Isaac Awan Maper 0 239406 1553802 2026-05-27T14:39:07Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553802 wikitext text/x-wiki '''Isaac Awan Maper''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alikuwa Waziri wa kwanza wa Mazingira katika Serikali ya Sudan Kusini ya awali na pia katika serikali ya mpito iliyofuata mara baada ya uhuru wa nchi hiyo.<ref>{{Cite web|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Alikuwa pia mjumbe wa baraza la mawaziri katika serikali ya Rais Salva Kiir Mayardit iliyoundwa baada ya uchaguzi mkuu wa Aprili 2010. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ldnru0lmchtjedm1nsfd9act91ahcym 1554957 1553802 2026-05-27T23:48:53Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554957 wikitext text/x-wiki '''Isaac Awan Maper''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alikuwa Waziri wa kwanza wa Mazingira katika Serikali ya Sudan Kusini ya awali na pia katika serikali ya mpito iliyofuata mara baada ya uhuru wa nchi hiyo.<ref>{{Rejea tovuti|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Alikuwa pia mjumbe wa baraza la mawaziri katika serikali ya Rais Salva Kiir Mayardit iliyoundwa baada ya uchaguzi mkuu wa Aprili 2010. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] njg73tf9hk0dqthx1f5x2uyuc8abr45 Abdul Ganie Mohamed 0 239407 1553803 2026-05-27T14:39:42Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Abdul Ganie Mohamed''' (alizaliwa 4 Novemba 1937) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa [[Afrika Kusini]] aliyewakilisha chama cha ''National Party'' (NP) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika uchaguzi mkuu wa mwaka 1994. Ingawa aligombea tena nafasi hiyo mwaka 1999, chama cha ''New National Party'' (kilichorithi NP) kilimweka katika nafasi ya 24 kwenye orodha ya kikanda ya chama hicho kwa ajili ya mkoa wa Western Cape, na hiv...' 1553803 wikitext text/x-wiki '''Abdul Ganie Mohamed''' (alizaliwa 4 Novemba 1937) ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa [[Afrika Kusini]] aliyewakilisha chama cha ''National Party'' (NP) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika uchaguzi mkuu wa mwaka 1994. Ingawa aligombea tena nafasi hiyo mwaka 1999, chama cha ''New National Party'' (kilichorithi NP) kilimweka katika nafasi ya 24 kwenye orodha ya kikanda ya chama hicho kwa ajili ya mkoa wa Western Cape, na hivyo alishindwa kuchaguliwa tena. == Tukio la Kuvamiwa == Mnamo Agosti 1995, Mohamed alivamiwa na kuibiwa zaidi ya R70,000 katika kasino ya ''Carousel'' nje kidogo ya Pretoria. Watu wawili waliomwibia walidai kuwa walichukua pesa hizo baada ya yeye kujaribu kufanya mapenzi na mmoja wao, ambaye alikuwa mfanyakazi wa [[ngono]]. Hata hivyo, Mohamed alieleza kuwa tukio hilo lilikuwa [[wizi]] wa moja kwa moja uliotokea ndani ya kasino hiyo baada ya chai yake kuwekewa dawa ya kulegeza misuli (vileo).<ref>{{Cite web|title=ANC MP robbed in prostitute scam|url=https://mg.co.za/article/1997-09-12-anc-mp-robbed-in-prostitute-scam/|work=The Mail & Guardian|date=1997-09-12|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Staff Reporter}}</ref> Watu wanne walipatikana na hatia ya ujambazi huo mnamo Oktoba 1997.<ref>{{Cite web|title=NPMP’srobbers face justice|url=https://mg.co.za/article/1997-10-23-npmpsrobbers-face-justice/|work=The Mail & Guardian|date=1997-10-23|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Staff Reporter}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1937]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] jnxkvyk9a6il2jlqgo9xokn024ft7jg Kosti Manubi 0 239408 1553805 2026-05-27T14:43:40Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553805 wikitext text/x-wiki '''Kosti Manubi''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Yeye ni Waziri wa Masuala ya Baraza la Mawaziri katika serikali ya Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika wadhifa huo tarehe 10 Julai 2011.<ref>{{Cite web|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] deigxqe7mvwisa1qw5rsex9v7slp85x 1554976 1553805 2026-05-28T00:39:50Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554976 wikitext text/x-wiki '''Kosti Manubi''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Yeye ni Waziri wa Masuala ya Baraza la Mawaziri katika serikali ya Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika wadhifa huo tarehe 10 Julai 2011.<ref>{{Rejea tovuti|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 5rxgromqnvcgu1w8ang5e7fjp0rfuk1 Yunus Mohamed 0 239409 1553806 2026-05-27T14:43:46Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Yunus "YM" Mohamed''' (wakati mwingine huandikwa Mahomed; 12 Juni 1950 – 6 Januari 2008) alikuwa [[mwanasheria]] na [[mwanaharakati]] wa Afrika Kusini ambaye alikuwa nguzo muhimu katika kuanzishwa kwa muungano wa ''United Democratic Front'' (UDF).<ref>{{Cite web|title=Content Not Found - Mail & Guardian|url=http://mg.co.za/articlePage.aspx?articleid=330111&area=obituaries|work=www.mg.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Maisha ya Awali...' 1553806 wikitext text/x-wiki '''Yunus "YM" Mohamed''' (wakati mwingine huandikwa Mahomed; 12 Juni 1950 – 6 Januari 2008) alikuwa [[mwanasheria]] na [[mwanaharakati]] wa Afrika Kusini ambaye alikuwa nguzo muhimu katika kuanzishwa kwa muungano wa ''United Democratic Front'' (UDF).<ref>{{Cite web|title=Content Not Found - Mail & Guardian|url=http://mg.co.za/articlePage.aspx?articleid=330111&area=obituaries|work=www.mg.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Maisha ya Awali na Elimu == Mohamed alizaliwa mjini Johannesburg, akiwa mmoja wa watoto wasiopungua watano wa Amina na Ismail Mohamed. Alikulia katika kitongoji cha Jeppe na kusoma katika [[Shule]] ya Msingi ya Gold Street na Shule ya Sekondari ya William Hills. Baadaye alihamia Natal na kujiunga na Chuo Kikuu cha Durban-Westville ambapo mnamo mwaka 1972 alishiriki katika migomo ya wanafunzi iliyoandaliwa na chama cha wanafunzi weusi cha SASO. Hatimaye alihitimu masomo yake katika Chuo Kikuu cha Afrika Kusini (UNISA). == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] [[Jamii:Waliofariki 2008]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 3r9ri9fct71cp2j0luphi8spd0rbeb9 1553923 1553806 2026-05-27T16:18:16Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553923 wikitext text/x-wiki '''Yunus "YM" Mohamed''' (wakati mwingine huandikwa Mahomed; 12 Juni 1950 – 6 Januari 2008) alikuwa [[mwanasheria]] na [[mwanaharakati]] wa Afrika Kusini ambaye alikuwa nguzo muhimu katika kuanzishwa kwa muungano wa ''United Democratic Front'' (UDF).<ref>{{Rejea tovuti|title=Content Not Found - Mail & Guardian|url=http://mg.co.za/articlePage.aspx?articleid=330111&area=obituaries|work=www.mg.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Maisha ya Awali na Elimu == Mohamed alizaliwa mjini Johannesburg, akiwa mmoja wa watoto wasiopungua watano wa Amina na Ismail Mohamed. Alikulia katika kitongoji cha Jeppe na kusoma katika [[Shule]] ya Msingi ya Gold Street na Shule ya Sekondari ya William Hills. Baadaye alihamia Natal na kujiunga na Chuo Kikuu cha Durban-Westville ambapo mnamo mwaka 1972 alishiriki katika migomo ya wanafunzi iliyoandaliwa na chama cha wanafunzi weusi cha SASO. Hatimaye alihitimu masomo yake katika Chuo Kikuu cha Afrika Kusini (UNISA). == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] [[Jamii:Waliofariki 2008]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 30tfvj7t7qvk90l3prtkz5asd0sij7a Juma Ali Malou 0 239410 1553807 2026-05-27T14:45:45Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553807 wikitext text/x-wiki '''Juma Ali Malou''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Terekeka State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} pz012yi5r8v4shm0twgygf6j7wha7mt 1554969 1553807 2026-05-28T00:03:16Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554969 wikitext text/x-wiki '''Juma Ali Malou''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Terekeka State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} hclnif61m0ivssmv07zrjf4eqeis60n Kgomotso Mohapanele 0 239411 1553808 2026-05-27T14:46:20Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Kgomotso Charity Mohapanele''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama [[Mbunge]] wa chama cha ''Democratic Alliance'' (DA) katika Bunge la Mkoa wa Northern Cape kuanzia mwezi Februari hadi Mei mwaka 2024. == Kazi ya Kisiasa == Hapo awali, Mohapanele alihudumu kama [[diwani]] wa chama cha ''Democratic Alliance'' katika Manispaa ya Eneo la Sol Plaatje, iliyopo karibu na mji wa Kimberley. Mnamo tarehe 8 Februari 2024, aliapishwa kuwa mb...' 1553808 wikitext text/x-wiki '''Kgomotso Charity Mohapanele''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama [[Mbunge]] wa chama cha ''Democratic Alliance'' (DA) katika Bunge la Mkoa wa Northern Cape kuanzia mwezi Februari hadi Mei mwaka 2024. == Kazi ya Kisiasa == Hapo awali, Mohapanele alihudumu kama [[diwani]] wa chama cha ''Democratic Alliance'' katika Manispaa ya Eneo la Sol Plaatje, iliyopo karibu na mji wa Kimberley. Mnamo tarehe 8 Februari 2024, aliapishwa kuwa mbunge wa Bunge la Mkoa wa Northern Cape kupitia chama cha DA. Alichukua nafasi hiyo iliyokuwa wazi kufuatia kukomeshwa kwa uanachama wa Grantham Steenkamp ndani ya [[chama]] hicho.<ref>{{Cite web|title=DA welcomes new MPL to NC legislature|url=https://dfa.co.za/news/2024-02-11-da-welcomes-new-mpl-to-nc-legislature/|work=Diamond Fields Advertiser|date=2212-12-05|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Sandi Kwon Hoo}}</ref><ref>{{Cite web|title=DA welcomes new DA MPL to NCPL|url=https://nc.da.org.za/2024/02/da-welcomes-new-da-mpl-to-ncpl-2|work=Democratic Alliance - Northern Cape|accessdate=2026-05-27}}</ref> Hakufanikiwa kuchaguliwa tena kwa muhula kamili katika uchaguzi wa mkoa wa mwaka 2024, na hivyo aliondoka katika bunge hilo la mkoa. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] emopskr853klbyygdd2it9ocidj5dvj 1554974 1553808 2026-05-28T00:12:34Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554974 wikitext text/x-wiki '''Kgomotso Charity Mohapanele''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama [[Mbunge]] wa chama cha ''Democratic Alliance'' (DA) katika Bunge la Mkoa wa Northern Cape kuanzia mwezi Februari hadi Mei mwaka 2024. == Kazi ya Kisiasa == Hapo awali, Mohapanele alihudumu kama [[diwani]] wa chama cha ''Democratic Alliance'' katika Manispaa ya Eneo la Sol Plaatje, iliyopo karibu na mji wa Kimberley. Mnamo tarehe 8 Februari 2024, aliapishwa kuwa mbunge wa Bunge la Mkoa wa Northern Cape kupitia chama cha DA. Alichukua nafasi hiyo iliyokuwa wazi kufuatia kukomeshwa kwa uanachama wa Grantham Steenkamp ndani ya [[chama]] hicho.<ref>{{Rejea tovuti|title=DA welcomes new MPL to NC legislature|url=https://dfa.co.za/news/2024-02-11-da-welcomes-new-mpl-to-nc-legislature/|work=Diamond Fields Advertiser|date=2212-12-05|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Sandi Kwon Hoo}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=DA welcomes new DA MPL to NCPL|url=https://nc.da.org.za/2024/02/da-welcomes-new-da-mpl-to-ncpl-2|work=Democratic Alliance - Northern Cape|accessdate=2026-05-27}}</ref> Hakufanikiwa kuchaguliwa tena kwa muhula kamili katika uchaguzi wa mkoa wa mwaka 2024, na hivyo aliondoka katika bunge hilo la mkoa. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] ohrg0wq9zec7q1sbg9gzm2kg6drhxra George Mohlamonyane 0 239412 1553809 2026-05-27T14:48:57Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''George Mokope Mohlamonyane''' ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha [[chama]] cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kwa muhula mmoja tu, kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika [[uchaguzi]] mkuu wa kihistoria wa mwaka 1994 na alihudumu katika Kamati ya Kudumu ya [[Mawasiliano]] (''Portfolio Committee on Communications'') pamoja na Kamati ya Kudumu ya Mashirika ya Umma (''Portfolio Committee on Pub...' 1553809 wikitext text/x-wiki '''George Mokope Mohlamonyane''' ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha [[chama]] cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kwa muhula mmoja tu, kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika [[uchaguzi]] mkuu wa kihistoria wa mwaka 1994 na alihudumu katika Kamati ya Kudumu ya [[Mawasiliano]] (''Portfolio Committee on Communications'') pamoja na Kamati ya Kudumu ya Mashirika ya Umma (''Portfolio Committee on Public Enterprises'').<ref>{{Cite web|title=Mohlamonyane, George Mokope|url=http://www.parliament.gov.za/mps/mohlamonyane.html|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27}}</ref><ref>{{Cite web|title=T Makwetla to address Mpumalanga Freedom Day celebrations, 27 Apr {{!}} South African Government|url=https://www.gov.za/news/t-makwetla-address-mpumalanga-freedom-day-celebrations-27-apr-21-apr-2006|work=www.gov.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> Baada ya kuondoka bungeni, Mohlamonyane alifanya kazi kama msemaji wa serikali ya mkoa wa Mpumalanga. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 43l03rtc6icnfq1ken6mre9bwcvy0ox 1554956 1553809 2026-05-27T23:30:55Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554956 wikitext text/x-wiki '''George Mokope Mohlamonyane''' ni [[mwanasiasa]] mstaafu wa Afrika Kusini aliyewakilisha [[chama]] cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kwa muhula mmoja tu, kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Alichaguliwa katika [[uchaguzi]] mkuu wa kihistoria wa mwaka 1994 na alihudumu katika Kamati ya Kudumu ya [[Mawasiliano]] (''Portfolio Committee on Communications'') pamoja na Kamati ya Kudumu ya Mashirika ya Umma (''Portfolio Committee on Public Enterprises'').<ref>{{Rejea tovuti|title=Mohlamonyane, George Mokope|url=http://www.parliament.gov.za/mps/mohlamonyane.html|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=T Makwetla to address Mpumalanga Freedom Day celebrations, 27 Apr {{!}} South African Government|url=https://www.gov.za/news/t-makwetla-address-mpumalanga-freedom-day-celebrations-27-apr-21-apr-2006|work=www.gov.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> Baada ya kuondoka bungeni, Mohlamonyane alifanya kazi kama msemaji wa serikali ya mkoa wa Mpumalanga. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] finjl7t0a9qrb9h1o064k7ded2wl5ta John Marik Makur 0 239413 1553810 2026-05-27T14:49:22Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553810 wikitext text/x-wiki '''John Marik Makur Lenpiny''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement.<ref>{{Cite web|title=المفوضية القومية للانتخابات|url=http://nec.org.sd/new/new/nt/10.htm|work=nec.org.sd|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mwaka 2010 alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Lakes State kupitia orodha ya chama cha SPLM. Kufikia mwaka 2012, alihudumu kama Spika wa Bunge la Jimbo hilo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 784mp96cyjiq48121x46047y0dubli3 1554966 1553810 2026-05-27T23:59:06Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554966 wikitext text/x-wiki '''John Marik Makur Lenpiny''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement.<ref>{{Rejea tovuti|title=المفوضية القومية للانتخابات|url=http://nec.org.sd/new/new/nt/10.htm|work=nec.org.sd|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mwaka 2010 alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Lakes State kupitia orodha ya chama cha SPLM. Kufikia mwaka 2012, alihudumu kama Spika wa Bunge la Jimbo hilo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0szu3o5q9p1er9bn45iy03z48orgj44 Abraham Gum Makuach 0 239414 1553811 2026-05-27T14:51:47Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553811 wikitext text/x-wiki '''Victor Atem Atem''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Aliwahi kuhudumu kama Gavana wa Jimbo la Gogrial State.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo baada ya kuundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. Alishika nafasi hiyo hadi 3 Januari 2017 aliporithiwa na Gregory Deng Kuac Aduol. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ghppxb2lx16mx8t48i1rsaj1ll6qxzb Koko Mokgalong-Mashigo 0 239415 1553812 2026-05-27T14:52:56Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Moshito Rosina Victoria "Koko" Mokgalong-Mashigo''' ni [[mwanasiasa]] na mtumishi wa umma wa [[Afrika Kusini]] aliyewakilisha chama cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 1995 hadi 1999. Aliondoka kwenye kiti chake mnamo Julai 1999 baada ya Rais Thabo Mbeki kumteua katika Tume ya kwanza ya Utumishi wa Umma (''Public Service Commission''). == Wasifu na Elimu == Mokgalong-Mashigo alihitimu digrii za ualimu katika Ch...' 1553812 wikitext text/x-wiki '''Moshito Rosina Victoria "Koko" Mokgalong-Mashigo''' ni [[mwanasiasa]] na mtumishi wa umma wa [[Afrika Kusini]] aliyewakilisha chama cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 1995 hadi 1999. Aliondoka kwenye kiti chake mnamo Julai 1999 baada ya Rais Thabo Mbeki kumteua katika Tume ya kwanza ya Utumishi wa Umma (''Public Service Commission''). == Wasifu na Elimu == Mokgalong-Mashigo alihitimu digrii za ualimu katika Chuo Kikuu cha North (1988) na Chuo Kikuu cha Durban-Westville (1990), kisha akafanya kazi kama mwalimu wa shule ya upili kuanzia mwaka 1990 hadi 1995. Mnamo Agosti 1995, alijiunga na [[Bunge]] la Kitaifa (bunge la chini la Afrika Kusini) ili kujaza nafasi iliyokuwa wazi katika kundi la wabunge wa ANC. Wakati wa muhula wake bungeni, alihitimu masomo ya [[Shahada]] ya Uzamili ya Utawala wa Umma (MPA) katika Chuo Kikuu cha Western Cape mnamo mwaka 1998. == Kazi ya Baadaye == Alichaguliwa tena katika kiti chake kwenye uchaguzi mkuu wa mwaka 1999 akiwakilisha mkoa wa Limpopo. Hata hivyo, alijiuzulu nafasi hiyo muda mfupi baada ya uchaguzi, uamuzi ulioanza kufanya kazi tarehe 1 Julai 1999. Siku hiyo hiyo, alianza majukumu yake mapya kama Kamishna wa Utumishi wa [[Umma]] kwa mkoa wa Limpopo.<ref>{{Cite web|title=Irregularities could lead to textbook|url=https://mg.co.za/article/2000-06-23-irregularities-could-lead-to-textbook/|work=The Mail & Guardian|date=2000-06-23|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Staff Reporter}}</ref><ref>{{Cite web|title=Press Statement|url=https://www.psc.gov.za/press_statements/1999/19991123.asp|work=www.psc.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Mnamo Aprili 2011, aliteuliwa kuwa Mwenyekiti wa Mamlaka ya Elimu na Mafunzo ya Sekta ya Utumishi wa Umma (''Public Service Sector Education and Training Authority'' - PSETA). == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] spzmhynwf1wfzikjoo8k8jglpjcpahg 1554975 1553812 2026-05-28T00:38:37Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554975 wikitext text/x-wiki '''Moshito Rosina Victoria "Koko" Mokgalong-Mashigo''' ni [[mwanasiasa]] na mtumishi wa umma wa [[Afrika Kusini]] aliyewakilisha chama cha ''African National Congress'' (ANC) katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 1995 hadi 1999. Aliondoka kwenye kiti chake mnamo Julai 1999 baada ya Rais Thabo Mbeki kumteua katika Tume ya kwanza ya Utumishi wa Umma (''Public Service Commission''). == Wasifu na Elimu == Mokgalong-Mashigo alihitimu digrii za ualimu katika Chuo Kikuu cha North (1988) na Chuo Kikuu cha Durban-Westville (1990), kisha akafanya kazi kama mwalimu wa shule ya upili kuanzia mwaka 1990 hadi 1995. Mnamo Agosti 1995, alijiunga na [[Bunge]] la Kitaifa (bunge la chini la Afrika Kusini) ili kujaza nafasi iliyokuwa wazi katika kundi la wabunge wa ANC. Wakati wa muhula wake bungeni, alihitimu masomo ya [[Shahada]] ya Uzamili ya Utawala wa Umma (MPA) katika Chuo Kikuu cha Western Cape mnamo mwaka 1998. == Kazi ya Baadaye == Alichaguliwa tena katika kiti chake kwenye uchaguzi mkuu wa mwaka 1999 akiwakilisha mkoa wa Limpopo. Hata hivyo, alijiuzulu nafasi hiyo muda mfupi baada ya uchaguzi, uamuzi ulioanza kufanya kazi tarehe 1 Julai 1999. Siku hiyo hiyo, alianza majukumu yake mapya kama Kamishna wa Utumishi wa [[Umma]] kwa mkoa wa Limpopo.<ref>{{Rejea tovuti|title=Irregularities could lead to textbook|url=https://mg.co.za/article/2000-06-23-irregularities-could-lead-to-textbook/|work=The Mail & Guardian|date=2000-06-23|accessdate=2026-05-27|language=en-ZA|author=Staff Reporter}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|title=Press Statement|url=https://www.psc.gov.za/press_statements/1999/19991123.asp|work=www.psc.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Mnamo Aprili 2011, aliteuliwa kuwa Mwenyekiti wa Mamlaka ya Elimu na Mafunzo ya Sekta ya Utumishi wa Umma (''Public Service Sector Education and Training Authority'' - PSETA). == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 7oh2860dp7gywiekf594y6unfxl56i8 Anthony Lino Makana 0 239416 1553813 2026-05-27T14:54:45Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553813 wikitext text/x-wiki '''Anthony Lino Makana''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuwa Spika wa Bunge la Mpito la Kitaifa la Sudan Kusini kuanzia mwaka 2016 hadi alipojiuzulu mwaka 2019. Pia aliwahi kuhudumu kama Waziri wa Uchukuzi na Barabara katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini, baada ya kuteuliwa tarehe 10 Julai 2011.<ref>{{Citation|last=Desk|first=News|title=Rundial Hands Over As Makana Takes Over Assembly Speakership|url=http://www.thenationmirror.com/featured-stories/1935-rundial-hands-over-as-makana-takes-over-assembly-speakership|work=The Nation Mirror: South Sudan First Authoratative Daily|language=en-gb|access-date=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] d4crluhom90v83ghundpsfirrfi2vtb Petra Dode 0 239417 1553814 2026-05-27T14:55:20Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Petra Dode''' alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]]. Aliteuliwa kuwa Mwenyekiti wa Kamati ya Mipango ya Serikali katika Baraza la Mawaziri (Albania) mnamo mwaka 1972.<ref name="Albania Ministers">{{cite web | url=https://www.guide2womenleaders.com/Albania_Ministers.htm | title=Albania Ministers }}</ref><ref>The International Year Book and Statesmen's Who's who. International Publications Service. Burke's Peerage Limited, 1983</ref> == Marejeo == {{Reflis...' 1553814 wikitext text/x-wiki '''Petra Dode''' alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]]. Aliteuliwa kuwa Mwenyekiti wa Kamati ya Mipango ya Serikali katika Baraza la Mawaziri (Albania) mnamo mwaka 1972.<ref name="Albania Ministers">{{cite web | url=https://www.guide2womenleaders.com/Albania_Ministers.htm | title=Albania Ministers }}</ref><ref>The International Year Book and Statesmen's Who's who. International Publications Service. Burke's Peerage Limited, 1983</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1935||Dode, Petra}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] cigur59hxtr7en3l2fll3vctcrg71jx Lazarus Mokgosi 0 239418 1553815 2026-05-27T14:55:48Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Lazarus "Lazzy" Mokgosi''' (alizaliwa 14 Juni 1970) ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye anahudumu kama [[Waziri]] Mkuu wa nane wa Mkoa wa North West tangu Juni 2024, na pia amekuwa Mbunge wa Bunge la Mkoa wa North West tangu Desemba 2022. Yeye ni mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) na mnamo Agosti 2022 alichaguliwa kwa muhula wa miaka minne kama Naibu Mwenyekiti wa chama hicho katika tawi la mkoa wa North West. == Kazi ya...' 1553815 wikitext text/x-wiki '''Lazarus "Lazzy" Mokgosi''' (alizaliwa 14 Juni 1970) ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye anahudumu kama [[Waziri]] Mkuu wa nane wa Mkoa wa North West tangu Juni 2024, na pia amekuwa Mbunge wa Bunge la Mkoa wa North West tangu Desemba 2022. Yeye ni mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) na mnamo Agosti 2022 alichaguliwa kwa muhula wa miaka minne kama Naibu Mwenyekiti wa chama hicho katika tawi la mkoa wa North West. == Kazi ya Kisiasa na Kupanda Madarakani == Kwa mujibu wa gazeti la ''City Press'', Mokgosi alichaguliwa katika nafasi hiyo ya chama akiwa kwenye kundi la wagombea waliokuwa upande wa Nono Maloyi, ambaye alichaguliwa kuwa Mwenyekiti wa ANC wa mkoa huo katika [[mkutano]] mkuu uleule wa uchaguzi. Mokgosi alishinda nafasi hiyo baada ya kuchuana na Paul Sebegoe, ambapo alipata kura 353 dhidi ya kura 311 za Sebegoe. Aliapishwa kuwa mbunge wa bunge la mkoa mnamo Desemba, ikiripotiwa kuwa ni baada ya chama cha ANC kufanya marekebisho kwenye orodha yake ya wagombea ili kumpandisha yeye. Alijaza nafasi iliyokuwa wazi kufuatia kujiuzulu kwa Wendy Matsemela mapema mwezi huo.<ref>{{Cite web|title=ANC North West deputy chair sworn in as MPL|url=https://iol.co.za/news/politics/2022-12-10-anc-north-west-deputy-chair-sworn-in-as-mpl/|work=IOL|date=1991-07-16|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Molaole Montsho}}</ref> == Uteuzi wa Uwaziri na Uwaziri Mkuu == Mokgosi alijiunga na Baraza la Utendaji la Mkoa mnamo Julai 2023, ambapo alichukua nafasi ya kuwa Mjumbe wa Kamati Kuu ya Utendaji (MEC) wa Maendeleo ya Jamii akichukua nafasi ya Boitumelo Moiloa. Kufuatia uchaguzi mkuu wa mwaka 2024, Mokgosi alipandishwa cheo na kuwa Waziri Mkuu wa [[mkoa]] huo, akimrithi Bushy Maape.<ref>{{Cite web|title=Northwest Premier Mokgosi elected unopposed|url=https://www.ofm.co.za/article/centralsa/332217/northwest-premier-mokgosi-elected-unopposed|work=OFM|accessdate=2026-05-27|author=OFM}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1970]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] kv6vwqvfbp4y56eqrxx4h492sqdanyp 1554977 1553815 2026-05-28T00:45:03Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554977 wikitext text/x-wiki '''Lazarus "Lazzy" Mokgosi''' (alizaliwa 14 Juni 1970) ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye anahudumu kama [[Waziri]] Mkuu wa nane wa Mkoa wa North West tangu Juni 2024, na pia amekuwa Mbunge wa Bunge la Mkoa wa North West tangu Desemba 2022. Yeye ni mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) na mnamo Agosti 2022 alichaguliwa kwa muhula wa miaka minne kama Naibu Mwenyekiti wa chama hicho katika tawi la mkoa wa North West. == Kazi ya Kisiasa na Kupanda Madarakani == Kwa mujibu wa gazeti la ''City Press'', Mokgosi alichaguliwa katika nafasi hiyo ya chama akiwa kwenye kundi la wagombea waliokuwa upande wa Nono Maloyi, ambaye alichaguliwa kuwa Mwenyekiti wa ANC wa mkoa huo katika [[mkutano]] mkuu uleule wa uchaguzi. Mokgosi alishinda nafasi hiyo baada ya kuchuana na Paul Sebegoe, ambapo alipata kura 353 dhidi ya kura 311 za Sebegoe. Aliapishwa kuwa mbunge wa bunge la mkoa mnamo Desemba, ikiripotiwa kuwa ni baada ya chama cha ANC kufanya marekebisho kwenye orodha yake ya wagombea ili kumpandisha yeye. Alijaza nafasi iliyokuwa wazi kufuatia kujiuzulu kwa Wendy Matsemela mapema mwezi huo.<ref>{{Rejea tovuti|title=ANC North West deputy chair sworn in as MPL|url=https://iol.co.za/news/politics/2022-12-10-anc-north-west-deputy-chair-sworn-in-as-mpl/|work=IOL|date=1991-07-16|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Molaole Montsho}}</ref> == Uteuzi wa Uwaziri na Uwaziri Mkuu == Mokgosi alijiunga na Baraza la Utendaji la Mkoa mnamo Julai 2023, ambapo alichukua nafasi ya kuwa Mjumbe wa Kamati Kuu ya Utendaji (MEC) wa Maendeleo ya Jamii akichukua nafasi ya Boitumelo Moiloa. Kufuatia uchaguzi mkuu wa mwaka 2024, Mokgosi alipandishwa cheo na kuwa Waziri Mkuu wa [[mkoa]] huo, akimrithi Bushy Maape.<ref>{{Rejea tovuti|title=Northwest Premier Mokgosi elected unopposed|url=https://www.ofm.co.za/article/centralsa/332217/northwest-premier-mokgosi-elected-unopposed|work=OFM|accessdate=2026-05-27|author=OFM}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1970]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 73c8w6taf4l3cjj4jh5k6t05tw891pe Petro Poga 0 239419 1553816 2026-05-27T14:58:05Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Petro Poga''' (1860–1944) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu kama mjumbe katika tukio la Azimio la Uhuru wa Albania mjini [[Vlorë]], mwaka 1912,<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=ilo.+spiro&pg=PA320| author=Michael Schmidt-Neke | page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat| date=198...' 1553816 wikitext text/x-wiki '''Petro Poga''' (1860–1944) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu kama mjumbe katika tukio la Azimio la Uhuru wa Albania mjini [[Vlorë]], mwaka 1912,<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=ilo.+spiro&pg=PA320| author=Michael Schmidt-Neke | page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat| date=1987-11-16| isbn=978-3486543216 | publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag }}</ref> na pia alikuwa mwanaharakati muhimu wa [[Rilindja|Rilindas]] (Mvuvumko wa Albania). == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1860|1944|Poga, Petro}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] l6rxjlfq2y2ots04hv4fnjxpi971v0b Madang Majok 0 239420 1553817 2026-05-27T14:58:19Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553817 wikitext text/x-wiki '''Madhang Majok''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na kwa sasa ni Gavana wa Jimbo la Lakes State.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Hapo awali, aliwahi kuwa Gavana wa Jimbo la Gok State kuanzia 24 Desemba 2015 hadi kufutwa kwa jimbo hilo tarehe 22 Februari 2020. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo lililoanzishwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. Mnamo 19 Februari 2026, kupitia amri ya rais, Riek Tueny aliondolewa na nafasi yake kuchukuliwa na Madhang Majok kama Gavana wa Jimbo la Lakes State. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] as9cm4b4oqhwiq789bsi64atraxd5b4 1554981 1553817 2026-05-28T00:54:07Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554981 wikitext text/x-wiki '''Madhang Majok''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na kwa sasa ni Gavana wa Jimbo la Lakes State.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Hapo awali, aliwahi kuwa Gavana wa Jimbo la Gok State kuanzia 24 Desemba 2015 hadi kufutwa kwa jimbo hilo tarehe 22 Februari 2020. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo lililoanzishwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. Mnamo 19 Februari 2026, kupitia amri ya rais, Riek Tueny aliondolewa na nafasi yake kuchukuliwa na Madhang Majok kama Gavana wa Jimbo la Lakes State. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] c701n7e4utldpdmjcyt5avb5vk4lhi1 Simon Mijok Majak 0 239421 1553820 2026-05-27T15:01:38Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553820 wikitext text/x-wiki '''Simon Mijok Majak''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2022, alikuwa Waziri wa Barabara na Madaraja nchini Sudan Kusini.<ref>{{Cite web|title=Roads Minister apologizes for the damaged highway|url=https://www.eyeradio.org/roads-minister-apologizes-for-the-damaged-highway/|work=Eye Radio|date=2020-05-24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Daniel Danis}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] szkfb70ptymytzawueodmbi80lsayb6 1553887 1553820 2026-05-27T15:41:37Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553887 wikitext text/x-wiki '''Simon Mijok Majak''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2022, alikuwa Waziri wa Barabara na Madaraja nchini Sudan Kusini.<ref>{{Rejea tovuti|title=Roads Minister apologizes for the damaged highway|url=https://www.eyeradio.org/roads-minister-apologizes-for-the-damaged-highway/|work=Eye Radio|date=2020-05-24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Daniel Danis}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8m0fzthxe6yqup94ubq2u78aunwrnnm Hasan Prishtina 0 239422 1553821 2026-05-27T15:02:00Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Hasan [[Bey]] Prishtina''',<ref>{{cite book |last1=Elsie |first1=Robert |title=Historical Dictionary of Albania |date=19 March 2010b |publisher=Scarecrow Press |isbn=978-0-8108-7380-3 |page=370 |url=https://books.google.com/books?id=haFlGXIg8uoC&q=robert+elsie+albanian+history |language=en}}</ref> (alizaliwa kama '''Hasan Berisha'''; 27 Septemba 1873 – 13 Agosti 1933), alikuwa mwanasiasa wa [[Dola la Osmani]] (Ottoman Empire) na baadaye wa [[Albania]]...' 1553821 wikitext text/x-wiki '''Hasan [[Bey]] Prishtina''',<ref>{{cite book |last1=Elsie |first1=Robert |title=Historical Dictionary of Albania |date=19 March 2010b |publisher=Scarecrow Press |isbn=978-0-8108-7380-3 |page=370 |url=https://books.google.com/books?id=haFlGXIg8uoC&q=robert+elsie+albanian+history |language=en}}</ref> (alizaliwa kama '''Hasan Berisha'''; 27 Septemba 1873 – 13 Agosti 1933), alikuwa mwanasiasa wa [[Dola la Osmani]] (Ottoman Empire) na baadaye wa [[Albania]], ambaye alihudumu kama Waziri Mkuu wa Albania na Waziri mkuu wa 8 wa Albania mnamo Desemba 1921.<ref name="Gawrych162">{{harvnb|Gawrych|2006|p=162.}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1873|1933|Prishtina, Hasan}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] hz96mmtpe6st7dkmirt1sddou3zpjh8 Manasseh Magok 0 239423 1553823 2026-05-27T15:04:34Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553823 wikitext text/x-wiki '''Manasseh Magok Rundial ('''amezaliwa mwaka 1950 katika Koch County, Unity State) ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan na Spika wa zamani wa Bunge la Kitaifa.<ref>{{Citation|last=Desk|first=News|title=Rundial Hands Over As Makana Takes Over Assembly Speakership|url=http://www.thenationmirror.com/featured-stories/1935-rundial-hands-over-as-makana-takes-over-assembly-speakership|work=The Nation Mirror: South Sudan First Authoratative Daily|language=en-gb|access-date=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] pge961jiqw14767w2blb6bm4rtclp47 Kadri Prishtina 0 239424 1553824 2026-05-27T15:05:01Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Kadri Prishtina''' (1878 – 20 Januari 1925), anajulikana zaidi kama '''Hoxha Kadri''', alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] mwanzoni mwa miaka ya 1920.<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA371| page=371|title=Historical Dictionary of Albania| author=Robert Elsie|series=Historical Dictionaries of Europe|publisher=Scarecrow Press|volume=75|isbn= 978-0810861886 | date= 2010|edition=2 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{M...' 1553824 wikitext text/x-wiki '''Kadri Prishtina''' (1878 – 20 Januari 1925), anajulikana zaidi kama '''Hoxha Kadri''', alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] mwanzoni mwa miaka ya 1920.<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=haFlGXIg8uoC&pg=PA371| page=371|title=Historical Dictionary of Albania| author=Robert Elsie|series=Historical Dictionaries of Europe|publisher=Scarecrow Press|volume=75|isbn= 978-0810861886 | date= 2010|edition=2 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1878|1925|Prishtina, Kadri}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 2pscvj9b4ncod2oh9rumttederkv83s Alison Magaya 0 239425 1553828 2026-05-27T15:07:06Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553828 wikitext text/x-wiki Alison Magaya alikuwa mwanasiasa na mwanadiplomasia wa South Sudan. Alihudumu kama Waziri wa Mambo ya Ndani hadi mwaka 2013 kabla ya kuteuliwa kuwa balozi wa Sudan Kusini nchini Switzerland. Magaya alifariki mjini Geneva tarehe 24 Agosti 2015 baada ya kuugua kwa muda mfupi. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2015]] raqut4zpjtq21syj1o6m1mhu0sun0hr Aristidh Ruçi 0 239426 1553833 2026-05-27T15:09:11Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Aristidh Ruçi''' (11 Machi 1875 – 11 Aprili 1950<ref>{{cite news|url=http://www.bujarleskaj.com/mat.php?idm=410&l=a|language=Albanian|accessdate=7 February 2010|title=Libri i Dashurise per Vloren|trans-title=The Book of Love for Vlora|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708104109/http://www.bujarleskaj.com/mat.php?idm=410&l=a|archive-date=2011-07-08|url-status=dead}}</ref>) alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]] mnamo...' 1553833 wikitext text/x-wiki '''Aristidh Ruçi''' (11 Machi 1875 – 11 Aprili 1950<ref>{{cite news|url=http://www.bujarleskaj.com/mat.php?idm=410&l=a|language=Albanian|accessdate=7 February 2010|title=Libri i Dashurise per Vloren|trans-title=The Book of Love for Vlora|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708104109/http://www.bujarleskaj.com/mat.php?idm=410&l=a|archive-date=2011-07-08|url-status=dead}}</ref>) alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]] mnamo mwaka 1912.<ref>{{cite web|url=http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1912_1.html |title=The Declaration of Albanian Independence |work=Texts and Documents of Albanian History |publisher=[[Robert Elsie]] |accessdate=5 February 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110507115750/http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1912_1.html |archivedate=7 May 2011 }}</ref> Aliendesha kampeni za kueneza elimu upande wa Kusini mwa Albania na alikuwa mmoja wa waanzilishi wa chama cha kizalendo cha Labëria Club.<ref>{{cite news |title=Vlerësimi për figurat e Qarkut të Vlorës |url=http://www.gazeta55.net/gazeta/22.01.2010.pdf |work=55 |date=22 January 2010 |accessdate=3 February 2010 }}{{Dead link|date=May 2019 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1875|1950|Ruçi, Aristidh}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] adu0hyjhk30nwa0vzm01x2b9d5qqx2o 1553837 1553833 2026-05-27T15:10:27Z Egipa 87700 1553837 wikitext text/x-wiki '''Aristidh Ruçi''' (11 Machi 1875 – 11 Aprili 1950<ref>{{cite news|url=http://www.bujarleskaj.com/mat.php?idm=410&l=a|language=Albanian|accessdate=7 February 2010|title=Libri i Dashurise per Vloren|trans-title=The Book of Love for Vlora|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708104109/http://www.bujarleskaj.com/mat.php?idm=410&l=a|archive-date=2011-07-08|url-status=dead}}</ref>) alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]] mnamo mwaka 1912.<ref>{{cite web|url=http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1912_1.html |title=The Declaration of Albanian Independence |work=Texts and Documents of Albanian History |publisher=[[Robert Elsie]] |accessdate=5 February 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110507115750/http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1912_1.html |archivedate=7 May 2011 }}</ref> Aliendesha kampeni za kueneza elimu upande wa Kusini mwa Albania na alikuwa mmoja wa waanzilishi wa chama cha kizalendo cha Labëria Club.<ref>{{cite news |title=Vlerësimi për figurat e Qarkut të Vlorës |url=http://www.gazeta55.net/gazeta/22.01.2010.pdf |work=55 |date=22 January 2010 |accessdate=3 February 2010 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1875|1950|Ruçi, Aristidh}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] kb3nh1eaozkslvqlb7liw6svhstt1yv Moses Kacoul Machar 0 239427 1553836 2026-05-27T15:10:10Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553836 wikitext text/x-wiki '''Moses Kacoul Machar''' (amezaliwa 1945) alikuwa Makamu wa Pili wa Rais wa [[Sudan]] kuanzia Februari 2001 hadi Januari 2005.<ref>{{Cite web|title=Sudan Government|url=https://www.historycentral.com/nationbynation/Sudan/Gov.html|work=www.historycentral.com|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mwaka 2004 alipelekwa nje ya nchi kwa matibabu kutokana na ugonjwa ambao haukuwekwa wazi. Pia alihusika katika mazungumzo na Waziri wa Mambo ya Nje wa Yemen, Abu Bakr al-Qerbi, kwa lengo la kuimarisha uhusiano kati ya nchi hizo mbili. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0btzvl6yv1gw85y1iqdvhakwjvv250a 1554996 1553836 2026-05-28T01:27:07Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554996 wikitext text/x-wiki '''Moses Kacoul Machar''' (amezaliwa 1945) alikuwa Makamu wa Pili wa Rais wa [[Sudan]] kuanzia Februari 2001 hadi Januari 2005.<ref>{{Rejea tovuti|title=Sudan Government|url=https://www.historycentral.com/nationbynation/Sudan/Gov.html|work=www.historycentral.com|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mwaka 2004 alipelekwa nje ya nchi kwa matibabu kutokana na ugonjwa ambao haukuwekwa wazi. Pia alihusika katika mazungumzo na Waziri wa Mambo ya Nje wa Yemen, Abu Bakr al-Qerbi, kwa lengo la kuimarisha uhusiano kati ya nchi hizo mbili. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 1u41ry07qgcqjrfkmll3w9wqylhv1kt Rin Tueny Mabor 0 239428 1553839 2026-05-27T15:12:59Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553839 wikitext text/x-wiki '''Rin Tueny Mabor Deng''' ni afisa wa kijeshi na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuwa Gavana wa Jimbo la Lakes State.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Aliteuliwa kushika nafasi hiyo mwaka 2021 na Rais Salva Kiir Mayardit na baadaye akabadilishwa na Madhang Majok. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} koe4h73pr41rqwizkucoa5jza6fzf2z 1553867 1553839 2026-05-27T15:28:27Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553867 wikitext text/x-wiki '''Rin Tueny Mabor Deng''' ni afisa wa kijeshi na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuwa Gavana wa Jimbo la Lakes State.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Aliteuliwa kushika nafasi hiyo mwaka 2021 na Rais Salva Kiir Mayardit na baadaye akabadilishwa na Madhang Majok. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} 87dliqg70mvix0hf2f22the190t6ege 1555139 1553867 2026-05-28T07:22:29Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555139 wikitext text/x-wiki '''Rin Tueny Mabor Deng''' ni afisa wa kijeshi na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuwa Gavana wa Jimbo la Lakes State.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews|archive-date=2016-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202025755/http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|url-status=dead}}</ref> Aliteuliwa kushika nafasi hiyo mwaka 2021 na Rais Salva Kiir Mayardit na baadaye akabadilishwa na Madhang Majok. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} 2sw6hojmi3nt774i8fsfpma7izwemmm Hysen Selfo 0 239429 1553840 2026-05-27T15:13:10Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Hysen Selfo''' (kama 1934 – 28 Agosti 2006) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]], anajulikana zaidi kama mwanzilishi na kiongozi wa Chama cha Kitaifa cha Kidemokrasia cha Front (Partia Balli Kombëtar Demokrat). Alizaliwa mjini [[Gjirokastër]], na kabla ya kuingia kwenye siasa, Selfo alisomea uhandisi wa umeme. Katika kazi yake ya kisiasa, alihudumu kama mbunge wa bunge la Albania na kueneza itikadi za mrengo wa kulia wa kizalendo. == Maisha ya mapema...' 1553840 wikitext text/x-wiki '''Hysen Selfo''' (kama 1934 – 28 Agosti 2006) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]], anajulikana zaidi kama mwanzilishi na kiongozi wa Chama cha Kitaifa cha Kidemokrasia cha Front (Partia Balli Kombëtar Demokrat). Alizaliwa mjini [[Gjirokastër]], na kabla ya kuingia kwenye siasa, Selfo alisomea uhandisi wa umeme. Katika kazi yake ya kisiasa, alihudumu kama mbunge wa bunge la Albania na kueneza itikadi za mrengo wa kulia wa kizalendo. == Maisha ya mapema na elimu == Hysen Selfo alizaliwa mjini [[Gjirokastër]], Albania, mnamo mwaka 1933 au 1934, kulingana na ripoti za umri wake wakati wa kifo chake. Selfo alipata elimu ya juu katika fani ya [[uhandisi wa umeme]], ambapo alihitimu na kupata shahada katika fani hiyo.<ref name="tiranatimes">{{cite web|url=https://www.tiranatimes.com/obituary-hysen-selfo-leader-of-balli-kombetar-political-party-passes-away_100045/|title=Obituary: Hysen Selfo, leader of Balli Kombetar political party, passes away|website=Tirana Times|date=September 2006 |access-date=2026-01-15}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1934|2006|Selfo, Hysen}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] kdfdbgwnvq8fonxqozce8a1xil07fij Ezekiel Molala 0 239430 1553841 2026-05-27T15:13:16Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Lesiba Ezekiel Molala''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alichaguliwa kuwa [[mbunge]] wa Bunge la Kitaifa la Afrika Kusini katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019 kama mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC).<ref>{{Cite web|title=SEE: These are the people who will represent you in Parliament, provincial legislatures|url=https://www.news24.com/elections/news/see-these-are-the-people-who-will-represent-you-in-parliament-provincial...' 1553841 wikitext text/x-wiki '''Lesiba Ezekiel Molala''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alichaguliwa kuwa [[mbunge]] wa Bunge la Kitaifa la Afrika Kusini katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019 kama mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC).<ref>{{Cite web|title=SEE: These are the people who will represent you in Parliament, provincial legislatures|url=https://www.news24.com/elections/news/see-these-are-the-people-who-will-represent-you-in-parliament-provincial-legislatures-20190515|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Katika kipindi chake cha utumishi kama mbunge, Molala alihudumu katika Kamati ya Kudumu ya [[Mawasiliano]] (''Portfolio Committee on Communications''). Hata hivyo, hakugombea tena nafasi hiyo katika uchaguzi mkuu uliofuata wa mwaka 2024.<ref>{{Cite web|title=The ANC`s candidate lists for the 2024 elections - DOCUMENTS {{!}} Politicsweb|url=https://www.politicsweb.co.za/documents/the-ancs-candidate-lists-for-the-2024-elections|work=www.politicsweb.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] l1gww8iv1uiu2xkod9jsnc4etxmd6gj 1554951 1553841 2026-05-27T23:21:48Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554951 wikitext text/x-wiki '''Lesiba Ezekiel Molala''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alichaguliwa kuwa [[mbunge]] wa Bunge la Kitaifa la Afrika Kusini katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019 kama mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC).<ref>{{Rejea tovuti|title=SEE: These are the people who will represent you in Parliament, provincial legislatures|url=https://www.news24.com/elections/news/see-these-are-the-people-who-will-represent-you-in-parliament-provincial-legislatures-20190515|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> Katika kipindi chake cha utumishi kama mbunge, Molala alihudumu katika Kamati ya Kudumu ya [[Mawasiliano]] (''Portfolio Committee on Communications''). Hata hivyo, hakugombea tena nafasi hiyo katika uchaguzi mkuu uliofuata wa mwaka 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=The ANC`s candidate lists for the 2024 elections - DOCUMENTS {{!}} Politicsweb|url=https://www.politicsweb.co.za/documents/the-ancs-candidate-lists-for-the-2024-elections|work=www.politicsweb.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] s33j90cwbyr2a9yxckd935rkaq8i7e4 William Biscombe Gardner 0 239431 1553843 2026-05-27T15:15:42Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Biscombe Gardner''' ([[1847]] – [[Februari 23]], [[1919]]) alikuwa [[mchoraji]] na [[mchongaji]] wa mbao wa [[Uingereza]]. Akifanya kazi kwa rangi za maji na mafuta, alionyesha sana jijini [[London]] mwishoni mwa karne ya 19 katika maeneo kama Royal Academy na Grosvenor Gallery. Hata hivyo, alijulikana zaidi kama mchongaji mkuu wa mbao, akichonga picha nyingi za Uingereza za wakati wake (baadhi zikiwa kubwa) zilizochapishwa katika majarida ya...' 1553843 wikitext text/x-wiki '''William Biscombe Gardner''' ([[1847]] – [[Februari 23]], [[1919]]) alikuwa [[mchoraji]] na [[mchongaji]] wa mbao wa [[Uingereza]]. Akifanya kazi kwa rangi za maji na mafuta, alionyesha sana jijini [[London]] mwishoni mwa karne ya 19 katika maeneo kama Royal Academy na Grosvenor Gallery. Hata hivyo, alijulikana zaidi kama mchongaji mkuu wa mbao, akichonga picha nyingi za Uingereza za wakati wake (baadhi zikiwa kubwa) zilizochapishwa katika majarida ya Uingereza kama ''The Pall Mall Gazette'', ''The Illustrated London News'', ''The English Illustrated Magazine'', na ''The Magazine of Art''. Kuanzia [[1896]] aliishi Thirlestane Court.<ref name="roth">[http://www.rotherhamweb.co.uk/h/gell.htm Gell of Hopton Hall], Rotherham web, Retrieved 4 October 2008</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1847]] [[Jamii:Waliofariki 1919]] 0qwtkowtoxdupvijzyrfpkforbu3b88 1553844 1553843 2026-05-27T15:16:39Z Ally0111 85292 1553844 wikitext text/x-wiki '''William Biscombe Gardner''' ([[1847]] – [[Februari 23]], [[1919]]) alikuwa [[mchoraji]] na [[mchongaji]] wa mbao wa [[Uingereza]]. Akifanya kazi kwa rangi za maji na mafuta, alionyesha sana jijini [[London]] mwishoni mwa karne ya 19 katika maeneo kama Royal Academy na Grosvenor Gallery. Hata hivyo, alijulikana zaidi kama mchongaji mkuu wa mbao, akichonga picha nyingi za Uingereza za wakati wake (baadhi zikiwa kubwa) zilizochapishwa katika majarida ya Uingereza kama ''The Pall Mall Gazette'', ''The Illustrated London News'', ''The English Illustrated Magazine'', na ''The Magazine of Art''. Kuanzia [[1896]] aliishi Thirlestane Court.<ref>See [http://www.cinoa.org/index.pl?isa=Metadot::SystemApp::ArtistSearch;op=detail;artist=5123 CINOA] (retrieved 7 Sep 2009).</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1847]] [[Jamii:Waliofariki 1919]] qi983f410ehtrwuggu94emi9ao5uw66 Michael Makuei Lueth 0 239432 1553845 2026-05-27T15:16:54Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553845 wikitext text/x-wiki '''Michael Makuei Lueth''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Yeye ni Waziri wa Sheria na Masuala ya Katiba wa Jamhuri ya Sudan Kusini.<ref>{{Cite web|title=Treasury Sanctions Two Senior South Sudanese Officials for Obstructing Reconciliation Efforts|url=https://home.treasury.gov/news/press-releases/sm857|work=U.S. Department of the Treasury|date=2026-02-13|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] cgvcokoild47nla1ulg7832gxqv351b 1554991 1553845 2026-05-28T01:15:12Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554991 wikitext text/x-wiki '''Michael Makuei Lueth''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Yeye ni Waziri wa Sheria na Masuala ya Katiba wa Jamhuri ya Sudan Kusini.<ref>{{Rejea tovuti|title=Treasury Sanctions Two Senior South Sudanese Officials for Obstructing Reconciliation Efforts|url=https://home.treasury.gov/news/press-releases/sm857|work=U.S. Department of the Treasury|date=2026-02-13|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] mstqr39hn0lsq21zytwmfg6yje457ly Christopher Molefe 0 239433 1553848 2026-05-27T15:18:48Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Christopher Thabo Molefe''' (alizaliwa 26 Septemba 1966) ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini aliyewakilisha jimbo la [[uchaguzi]] la North West katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 2004 hadi 2009. Akiwa mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC), alichaguliwa katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2004 baada ya kuwekwa katika nafasi ya kumi kwenye orodha ya kikanda ya chama hicho kwa ajili ya [[mkoa]] wa North West.<ref>{{Cite web|title=MPs att...' 1553848 wikitext text/x-wiki '''Christopher Thabo Molefe''' (alizaliwa 26 Septemba 1966) ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini aliyewakilisha jimbo la [[uchaguzi]] la North West katika Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 2004 hadi 2009. Akiwa mwanachama wa chama cha ''African National Congress'' (ANC), alichaguliwa katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2004 baada ya kuwekwa katika nafasi ya kumi kwenye orodha ya kikanda ya chama hicho kwa ajili ya [[mkoa]] wa North West.<ref>{{Cite web|title=MPs attack Anglo over bill|url=https://www.news24.com/business/mps-attack-anglo-over-bill-20051012|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Donwald Pressly}}</ref> Hakugombea tena nafasi hiyo katika uchaguzi mkuu uliofuata wa mwaka 2009. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] r6ypj99ouwag7vy2ulhexzj9hd02k2c Sylejman Selimi 0 239434 1553849 2026-05-27T15:19:23Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sylejman Selimi''' (alizaliwa 25 Septemba 1970) ni kamanda wa zamani wa Jeshi la Ukombozi la [[Kosovo]], ambaye alipatikana na hatia ya uhalifu wa kivita kwa ajili ya utesaji na ubaguzi usio wa kibinadamu dhidi ya wafungwa katika kituo cha kizuizini cha Likovac wakati wa Vita vya Kosovo.<ref name="Balkan Insight">{{cite news |last1=Radovanovic |first1=Milica |title='A Hero Returns': How Freed War Criminals are Glorified in Kosovo |url=https://balkaninsi...' 1553849 wikitext text/x-wiki '''Sylejman Selimi''' (alizaliwa 25 Septemba 1970) ni kamanda wa zamani wa Jeshi la Ukombozi la [[Kosovo]], ambaye alipatikana na hatia ya uhalifu wa kivita kwa ajili ya utesaji na ubaguzi usio wa kibinadamu dhidi ya wafungwa katika kituo cha kizuizini cha Likovac wakati wa Vita vya Kosovo.<ref name="Balkan Insight">{{cite news |last1=Radovanovic |first1=Milica |title='A Hero Returns': How Freed War Criminals are Glorified in Kosovo |url=https://balkaninsight.com/2020/10/12/a-hero-returns-how-freed-war-criminals-are-glorified-in-kosovo/ |access-date=12 October 2020 |work=Balkan Insight |date=12 October 2020}}</ref> Baada ya vita, alihudumu kama kamanda wa Kikosi cha Usalama cha Kosovo na Kikosi cha Usalama cha Jamhuri ya Kosovo;<ref name="Kosovo security forces to become operative">[http://www.b92.net/eng/news/politics-article.php?yyyy=2009&mm=01&dd=20&nav_id=56538 "Kosovo security forces to become operative"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110607062636/http://www.b92.net/eng/news/politics-article.php?yyyy=2009&mm=01&dd=20&nav_id=56538 |date=2011-06-07 }} ''[[B92|b92.net]]'' 20 January 2009 Link retrieved 21-01-09</ref><ref name="Kosovo Armed Forces">[http://www.newkosovareport.com/200812201507/Society/Lt.-Gen.-Selimi-appointed-as-Chief-of-Staff-of-Kosovo-Army.html "Lt. Gen. Selimi appointed as Chief of Staff of Kosovo army"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090307110943/http://www.newkosovareport.com/200812201507/Society/Lt.-Gen.-Selimi-appointed-as-Chief-of-Staff-of-Kosovo-Army.html |date=2009-03-07 }} ''newkosovoareport.com'' 20 December 2009 Link accessed 21-01-09</ref><ref name="Kosovo's security force launched">[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/7841789.stm "Kosovo's security force launched"] ''[[BBC|news.bbc.co.uk]]'' 21 January 2009 Link Retrieved 21-01-09</ref><ref>[http://www.iht.com/articles/ap/2009/01/21/europe/EU-Kosovo-Army.php " Kosovo's new armed forces take control of security "] ''iht.com'' 21 January 2009 21-01-09</ref> aliondoka katika nafasi hiyo mnamo mwaka 2011 na kuwa balozi nchini [[Albania]].<ref>{{cite web|url=http://pristina.usembassy.gov/ambassador_christopher_dell_remarks_ksf_change_of_command.html|title=Ambassador Christopher Dell Remarks at the Kosovo Security Force Change of Command in Pristina|date=22 November 2011|publisher=Embassy of the United States in Pristina, Kosovo|access-date=26 November 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130215172930/http://pristina.usembassy.gov/ambassador_christopher_dell_remarks_ksf_change_of_command.html|archive-date=15 February 2013}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1970||Selimi, Sylejman}} [[Jamii:Wanajeshi wa Albania]] hfr3f16azlpp2eacr5qcpo35b4d5wpq 1553853 1553849 2026-05-27T15:20:30Z Egipa 87700 1553853 wikitext text/x-wiki '''Sylejman Selimi''' (alizaliwa 25 Septemba 1970) ni kamanda wa zamani wa Jeshi la Ukombozi la [[Kosovo]], ambaye alipatikana na hatia ya uhalifu wa kivita kwa ajili ya utesaji na ubaguzi usio wa kibinadamu dhidi ya wafungwa katika kituo cha kizuizini cha Likovac wakati wa Vita vya Kosovo.<ref name="Balkan Insight">{{cite news |last1=Radovanovic |first1=Milica |title='A Hero Returns': How Freed War Criminals are Glorified in Kosovo |url=https://balkaninsight.com/2020/10/12/a-hero-returns-how-freed-war-criminals-are-glorified-in-kosovo/ |access-date=12 October 2020 |work=Balkan Insight |date=12 October 2020}}</ref> Baada ya vita, alihudumu kama kamanda wa Kikosi cha Usalama cha Kosovo na Kikosi cha Usalama cha Jamhuri ya Kosovo;<ref name="Kosovo security forces to become operative">[http://www.b92.net/eng/news/politics-article.php?yyyy=2009&mm=01&dd=20&nav_id=56538 "Kosovo security forces to become operative"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110607062636/http://www.b92.net/eng/news/politics-article.php?yyyy=2009&mm=01&dd=20&nav_id=56538 |date=2011-06-07 }} ''[[B92|b92.net]]'' 20 January 2009 Link retrieved 21-01-09</ref><ref name="Kosovo Armed Forces">[http://www.newkosovareport.com/200812201507/Society/Lt.-Gen.-Selimi-appointed-as-Chief-of-Staff-of-Kosovo-Army.html "Lt. Gen. Selimi appointed as Chief of Staff of Kosovo army"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090307110943/http://www.newkosovareport.com/200812201507/Society/Lt.-Gen.-Selimi-appointed-as-Chief-of-Staff-of-Kosovo-Army.html |date=2009-03-07 }} ''newkosovoareport.com'' 20 December 2009 Link accessed 21-01-09</ref><ref name="Kosovo's security force launched">[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/7841789.stm "Kosovo's security force launched"] ''[[BBC|news.bbc.co.uk]]'' 21 January 2009 Link Retrieved 21-01-09</ref><ref>[http://www.iht.com/articles/ap/2009/01/21/europe/EU-Kosovo-Army.php " Kosovo's new armed forces take control of security "] ''iht.com'' 21 January 2009 21-01-09</ref> aliondoka katika nafasi hiyo mnamo mwaka 2011 na kuwa balozi nchini [[Albania]].<ref>{{cite web|url=http://pristina.usembassy.gov/ambassador_christopher_dell_remarks_ksf_change_of_command.html|title=Ambassador Christopher Dell Remarks at the Kosovo Security Force Change of Command in Pristina|date=22 November 2011|publisher=Embassy of the United States in Pristina, Kosovo|access-date=26 November 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130215172930/http://pristina.usembassy.gov/ambassador_christopher_dell_remarks_ksf_change_of_command.html|archive-date=15 February 2013}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1970||Selimi, Sylejman}} [[Jamii:Watu wa Albania]] c3j306l29sntaxblg487t9bhms98zwi George Garrard 0 239435 1553854 2026-05-27T15:21:58Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''George Garrard''' ([[Mei 31]], [[1760]] – [[Oktoba 8]], [[1826]]) alikuwa [[mchoraji]] wa wanyama, mandhari, na picha za watu, [[mchongaji]], msanii wa sanamu, na mtengenezaji wa michoro wa [[Uingereza]]. Alichaguliwa kuwa Mwanachama Mshiriki wa Royal Academy (ARA) mwaka [[1800]]. Alichukua jukumu kubwa katika kushawishi Bunge kuanzisha sheria ya kulinda hakimiliki ya kazi za wachongaji wa takwimu za wanyama na binadamu.<ref>[http://www.bahs.org.uk/...' 1553854 wikitext text/x-wiki '''George Garrard''' ([[Mei 31]], [[1760]] – [[Oktoba 8]], [[1826]]) alikuwa [[mchoraji]] wa wanyama, mandhari, na picha za watu, [[mchongaji]], msanii wa sanamu, na mtengenezaji wa michoro wa [[Uingereza]]. Alichaguliwa kuwa Mwanachama Mshiriki wa Royal Academy (ARA) mwaka [[1800]]. Alichukua jukumu kubwa katika kushawishi Bunge kuanzisha sheria ya kulinda hakimiliki ya kazi za wachongaji wa takwimu za wanyama na binadamu.<ref>[http://www.bahs.org.uk/24n1a2.pdf George Garrard's Livestock Models] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110716112219/http://www.bahs.org.uk/24n1a2.pdf |date=16 July 2011 }} (British Agricultural History Society - 30 August 2010).</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1760]] [[Jamii:Waliofariki 1826]] 8m6xebqexsgt2vobba5qu7n6foihq0f Moletsane Moletsane 0 239436 1553855 2026-05-27T15:21:58Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Moletsane Simon Moletsane''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini. Akiwa mwanachama wa chama cha ''Economic Freedom Fighters'' (EFF), alihudumu kama Mjumbe wa Kudumu katika Baraza la Kitaifa la Mikoa (NCOP) akiwakilisha mkoa wa Free State kuanzia Mei 2019 hadi Mei 2024.<ref>{{Cite web|title=Hansard {{!}} NCOP: Unrevised hansard {{!}} PMG|url=https://pmg.org.za/hansard/28538/|work=pmg.org.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Moletsane alitunukiwa...' 1553855 wikitext text/x-wiki '''Moletsane Simon Moletsane''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini. Akiwa mwanachama wa chama cha ''Economic Freedom Fighters'' (EFF), alihudumu kama Mjumbe wa Kudumu katika Baraza la Kitaifa la Mikoa (NCOP) akiwakilisha mkoa wa Free State kuanzia Mei 2019 hadi Mei 2024.<ref>{{Cite web|title=Hansard {{!}} NCOP: Unrevised hansard {{!}} PMG|url=https://pmg.org.za/hansard/28538/|work=pmg.org.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Moletsane alitunukiwa [[diploma]] ya elimu kutoka Chuo cha Ualimu cha Sefikeng (''Sefikeng College of Education''). Pia, yeye ni mwanachama wa [[Timu]] ya Kamandi ya Mkoa ya chama cha EFF (''Provincial Command Team'') katika mkoa wa Free State.<ref>{{Cite web|title=Mr Moletsane Simon Moletsane - Parliament of South Africa|url=https://parliament.gov.za/person-details/405|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] itfj1c842q3mwpguzyzxp9p4dqcd7sr 1554993 1553855 2026-05-28T01:25:48Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554993 wikitext text/x-wiki '''Moletsane Simon Moletsane''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini. Akiwa mwanachama wa chama cha ''Economic Freedom Fighters'' (EFF), alihudumu kama Mjumbe wa Kudumu katika Baraza la Kitaifa la Mikoa (NCOP) akiwakilisha mkoa wa Free State kuanzia Mei 2019 hadi Mei 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=Hansard {{!}} NCOP: Unrevised hansard {{!}} PMG|url=https://pmg.org.za/hansard/28538/|work=pmg.org.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Moletsane alitunukiwa [[diploma]] ya elimu kutoka Chuo cha Ualimu cha Sefikeng (''Sefikeng College of Education''). Pia, yeye ni mwanachama wa [[Timu]] ya Kamandi ya Mkoa ya chama cha EFF (''Provincial Command Team'') katika mkoa wa Free State.<ref>{{Rejea tovuti|title=Mr Moletsane Simon Moletsane - Parliament of South Africa|url=https://parliament.gov.za/person-details/405|work=www.parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 929cf1cyngutnteiap1x9rze01l98ho Halit Shamata 0 239437 1553856 2026-05-27T15:23:06Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Halit Shamata''' (alizaliwa 28 Agosti 1954 mjini [[Kavajë]]) ni mwandishi na mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye zamani alihudumu kama Waziri wa Mambo ya Ndani wa Albania na baadaye kama Naibu Waziri wa Elimu.<ref>{{cite web|url=http://www.mash.gov.al/File/CV%20HALIT-SHAMATA.pdf|title=Ministria e Arsimit|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130204223137/http://mash.gov.al/File/CV%20HALIT-SHAMATA.pdf|archive-date=2013-02-04}}</ref> ==...' 1553856 wikitext text/x-wiki '''Halit Shamata''' (alizaliwa 28 Agosti 1954 mjini [[Kavajë]]) ni mwandishi na mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye zamani alihudumu kama Waziri wa Mambo ya Ndani wa Albania na baadaye kama Naibu Waziri wa Elimu.<ref>{{cite web|url=http://www.mash.gov.al/File/CV%20HALIT-SHAMATA.pdf|title=Ministria e Arsimit|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130204223137/http://mash.gov.al/File/CV%20HALIT-SHAMATA.pdf|archive-date=2013-02-04}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1954||Shamata, Halit}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Waandishi wa Albania]] h5bwdfmmhvrjonph836suuaertbeoh2 Vincent Kujo Lubong 0 239438 1553859 2026-05-27T15:24:19Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553859 wikitext text/x-wiki '''Vincent Kujo Lubong''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Mshauri wa Usalama wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] cf4kl6440ifmxclrcinlu6fkcfmzjfu 1553917 1553859 2026-05-27T16:06:16Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553917 wikitext text/x-wiki '''Vincent Kujo Lubong''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Mshauri wa Usalama wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] jafsi6760e6fqepmo4fje5ba2lse3q8 Sally Gardner 0 239439 1553861 2026-05-27T15:25:10Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sally Gardner''' ni [[mwandishi]] fasihi ya watoto na [[mchoraji]] picha wa [[Uingereza]]. Alishinda tuzo ya Costa Book Award for Children's Book na Carnegie Medal kwa riwaya yake ya ''Maggot Moon'' ([[2012]]). Chini ya jina lake la kutumia '''Wray Delaney''' pia ameandika riwaya za watu wazima. <ref name=gdn>[https://www.theguardian.com/books/2016/nov/10/an-almond-for-a-parrot-by-wray-delaney-review A sexual odyssey across 18th-century London has sh...' 1553861 wikitext text/x-wiki '''Sally Gardner''' ni [[mwandishi]] fasihi ya watoto na [[mchoraji]] picha wa [[Uingereza]]. Alishinda tuzo ya Costa Book Award for Children's Book na Carnegie Medal kwa riwaya yake ya ''Maggot Moon'' ([[2012]]). Chini ya jina lake la kutumia '''Wray Delaney''' pia ameandika riwaya za watu wazima. <ref name=gdn>[https://www.theguardian.com/books/2016/nov/10/an-almond-for-a-parrot-by-wray-delaney-review A sexual odyssey across 18th-century London has shades of Sarah Waters and the Brothers Grimm] Retrieved 10/9/21.</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa mwaka usiojulikana]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0p1ny8gwmf0cxur15f000bb13yqbw0a Zachariah Alpheus Mahlomola Molotsi 0 239440 1553862 2026-05-27T15:25:11Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Zachariah Alpheus Mahlomola Molotsi''' (19 Januari 1953 – 11 Aprili 2013) alikuwa [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini. Molotsi aliapishwa kuwa mbunge wa [[Bunge]] la Mkoa tarehe 19 Februari 2011, na kisha akateuliwa kuwa Kiranja wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) katika bunge hilo mnamo tarehe 1 Machi 2011. Aidha, alihudumu pia kama [[mwenyekiti]] wa Kamati ya Kudumu ya Maombi na Malalamiko (''Standing Committee on Petitions'').<ref>{{Cite w...' 1553862 wikitext text/x-wiki '''Zachariah Alpheus Mahlomola Molotsi''' (19 Januari 1953 – 11 Aprili 2013) alikuwa [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini. Molotsi aliapishwa kuwa mbunge wa [[Bunge]] la Mkoa tarehe 19 Februari 2011, na kisha akateuliwa kuwa Kiranja wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) katika bunge hilo mnamo tarehe 1 Machi 2011. Aidha, alihudumu pia kama [[mwenyekiti]] wa Kamati ya Kudumu ya Maombi na Malalamiko (''Standing Committee on Petitions'').<ref>{{Cite web|title=Zachariah Alpheus Mahlomola Molotsi|url=https://biographycentral.com/biography/zachariah_alpheus_mahlomola_molotsi|work=Biography Central|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Biography Central}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1953]] [[Jamii:Waliofariki 2013]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 9gk3h6aaa4mgvjrtq0sh651206hx4ck 1553925 1553862 2026-05-27T16:18:45Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553925 wikitext text/x-wiki '''Zachariah Alpheus Mahlomola Molotsi''' (19 Januari 1953 – 11 Aprili 2013) alikuwa [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini. Molotsi aliapishwa kuwa mbunge wa [[Bunge]] la Mkoa tarehe 19 Februari 2011, na kisha akateuliwa kuwa Kiranja wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) katika bunge hilo mnamo tarehe 1 Machi 2011. Aidha, alihudumu pia kama [[mwenyekiti]] wa Kamati ya Kudumu ya Maombi na Malalamiko (''Standing Committee on Petitions'').<ref>{{Rejea tovuti|title=Zachariah Alpheus Mahlomola Molotsi|url=https://biographycentral.com/biography/zachariah_alpheus_mahlomola_molotsi|work=Biography Central|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Biography Central}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1953]] [[Jamii:Waliofariki 2013]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] ikwuls3y8xmo6j8pnny69mt0za4rncx Luan Skuqi 0 239441 1553863 2026-05-27T15:26:21Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Luan Shyqyri Skuqi''' (alizaliwa 25 Oktoba 1951 mjini [[Kavajë]]) ni mwanasiasa na mjumbe wa zamani wa Bunge la Jamhuri ya [[Albania]] kupitia Chama cha Kidemokrasia cha Albania (Democratic Party). Alihudumu kama Waziri wa Elimu na Michezo mnamo mwaka 1997. Alidumu katika nafasi hiyo kwa muda wa siku 135.<ref name="PD">{{cite web|url=http://www.pd.al/partia/grupi-parlamentar/|title=Parliamentary group|publisher=pd.al}}</ref><ref name="Parlamenti">{{cit...' 1553863 wikitext text/x-wiki '''Luan Shyqyri Skuqi''' (alizaliwa 25 Oktoba 1951 mjini [[Kavajë]]) ni mwanasiasa na mjumbe wa zamani wa Bunge la Jamhuri ya [[Albania]] kupitia Chama cha Kidemokrasia cha Albania (Democratic Party). Alihudumu kama Waziri wa Elimu na Michezo mnamo mwaka 1997. Alidumu katika nafasi hiyo kwa muda wa siku 135.<ref name="PD">{{cite web|url=http://www.pd.al/partia/grupi-parlamentar/|title=Parliamentary group|publisher=pd.al}}</ref><ref name="Parlamenti">{{cite web|url=http://www.parlament.al/web/SKUQI_Luan_Shyqyri_10717_1.php|title=Skuqi, Luan|publisher=parlament.al}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1951||Skuqi, Luan Shyqyri}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 6wbrxftnnkx04kepbc1bj3tpudkibe6 Mary Ann Gilbert 0 239442 1553864 2026-05-27T15:26:49Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mary Ann Gilbert''' ([[1776]] – [[Aprili 26]], [[1845]]) alikuwa mtaalamu wa kilimo wa [[Uingereza]].<ref>{{Cite book|title=Oxford dictionary of national biography.|others=British Academy., Oxford University Press.|isbn=9780198614128|edition= Online|location=Oxford|oclc=56568095}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wanasayansi wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1776]] [[Jamii:Waliofariki 1845]]' 1553864 wikitext text/x-wiki '''Mary Ann Gilbert''' ([[1776]] – [[Aprili 26]], [[1845]]) alikuwa mtaalamu wa kilimo wa [[Uingereza]].<ref>{{Cite book|title=Oxford dictionary of national biography.|others=British Academy., Oxford University Press.|isbn=9780198614128|edition= Online|location=Oxford|oclc=56568095}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wanasayansi wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1776]] [[Jamii:Waliofariki 1845]] tb7lkdre6zmvdne4we8lih9yfbn8qks 1554985 1553864 2026-05-28T01:04:10Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554985 wikitext text/x-wiki '''Mary Ann Gilbert''' ([[1776]] – [[Aprili 26]], [[1845]]) alikuwa mtaalamu wa kilimo wa [[Uingereza]].<ref>{{Rejea kitabu|title=Oxford dictionary of national biography.|others=British Academy., Oxford University Press.|isbn=9780198614128|edition= Online|location=Oxford|oclc=56568095}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wanasayansi wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1776]] [[Jamii:Waliofariki 1845]] 35fky01ea3dcx3lprkloqyuqj7qfu20 Nonceba Molwele 0 239443 1553866 2026-05-27T15:27:47Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Nonceba Agnes Gcaleka-Mazibuko''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika [[Kusini]] na Mbunge katika [[Bunge]] la Kitaifa kupitia chama cha ''African National Congress'' (ANC). Alichaguliwa kujiunga na bunge hilo katika [[uchaguzi]] mkuu wa Afrika Kusini uliofanyika mwaka 2024.<ref>{{Cite web|title=Ms Nonceba Agnes Gcaleka-Mazibuko - Parliament of South Africa|url=https://parliament.gov.za/person-details/5781|work=parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=e...' 1553866 wikitext text/x-wiki '''Nonceba Agnes Gcaleka-Mazibuko''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika [[Kusini]] na Mbunge katika [[Bunge]] la Kitaifa kupitia chama cha ''African National Congress'' (ANC). Alichaguliwa kujiunga na bunge hilo katika [[uchaguzi]] mkuu wa Afrika Kusini uliofanyika mwaka 2024.<ref>{{Cite web|title=Ms Nonceba Agnes Gcaleka-Mazibuko - Parliament of South Africa|url=https://parliament.gov.za/person-details/5781|work=parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Katika majukumu yake ya kibunge, anahudumu kama mwenyekiti wa Kamati ya Kudumu ya Fedha (''Standing Committee on Finance'').<ref>{{Cite web|title=Parliament Launches Weekly Committee Cluster Media Briefings to Enhance Accountability|url=https://siwnews.com/2024/11/26/parliament-launches-weekly-committee-cluster-media-briefings-to-enhance-accountability/|work=siwnews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 2a0zj6htxblh9ljw0fks3lcvgu9iw7y 1555014 1553866 2026-05-28T02:08:58Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1555014 wikitext text/x-wiki '''Nonceba Agnes Gcaleka-Mazibuko''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika [[Kusini]] na Mbunge katika [[Bunge]] la Kitaifa kupitia chama cha ''African National Congress'' (ANC). Alichaguliwa kujiunga na bunge hilo katika [[uchaguzi]] mkuu wa Afrika Kusini uliofanyika mwaka 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=Ms Nonceba Agnes Gcaleka-Mazibuko - Parliament of South Africa|url=https://parliament.gov.za/person-details/5781|work=parliament.gov.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Katika majukumu yake ya kibunge, anahudumu kama mwenyekiti wa Kamati ya Kudumu ya Fedha (''Standing Committee on Finance'').<ref>{{Rejea tovuti|title=Parliament Launches Weekly Committee Cluster Media Briefings to Enhance Accountability|url=https://siwnews.com/2024/11/26/parliament-launches-weekly-committee-cluster-media-briefings-to-enhance-accountability/|work=siwnews.com|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 67pgx2xzzg0djrogpyfqkajgaibpgc9 Yvonne Gilbert 0 239444 1553868 2026-05-27T15:29:22Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Anne Yvonne Gilbert''' (alizaliwa [[1950]] au [[1951]]) ni [[msanii]] na [[mchoraji]] picha za vitabu wa [[Uingereza]]. Muundo wake wa jalada la wimbo wa Frankie Goes To Hollywood wa mwaka [[1983]] "Relax (Frankie Goes To Hollywood song)" ulielezewa kama "mojawapo ya jalada za rekodi maarufu zaidi wakati wote". Pia alitengeneza jalada la albamu ya ''Welcome to the Pleasuredome'' ([[1984]]) ya bendi hiyo hiyo. == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}}...' 1553868 wikitext text/x-wiki '''Anne Yvonne Gilbert''' (alizaliwa [[1950]] au [[1951]]) ni [[msanii]] na [[mchoraji]] picha za vitabu wa [[Uingereza]]. Muundo wake wa jalada la wimbo wa Frankie Goes To Hollywood wa mwaka [[1983]] "Relax (Frankie Goes To Hollywood song)" ulielezewa kama "mojawapo ya jalada za rekodi maarufu zaidi wakati wote". Pia alitengeneza jalada la albamu ya ''Welcome to the Pleasuredome'' ([[1984]]) ya bendi hiyo hiyo. == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wasanii wa Uingereza]] [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] [[Jamii:Watu walio hai]] 7vpz84dcjatzwybe6xmmf8nnqso7mah 1553871 1553868 2026-05-27T15:30:30Z Ally0111 85292 1553871 wikitext text/x-wiki '''Anne Yvonne Gilbert''' (alizaliwa [[1950]] au [[1951]]) ni [[msanii]] na [[mchoraji]] picha za vitabu wa [[Uingereza]]. Muundo wake wa jalada la wimbo wa Frankie Goes To Hollywood wa mwaka [[1983]] "Relax (Frankie Goes To Hollywood song)" ulielezewa kama "mojawapo ya jalada za rekodi maarufu zaidi wakati wote". Pia alitengeneza jalada la albamu ya ''Welcome to the Pleasuredome'' ([[1984]]) ya bendi hiyo hiyo.<ref name=TheJournalAug3>{{Cite news |title=Yvonne stamps her soul on Billy's angel |work=[[The Journal (Newcastle upon Tyne newspaper)|The Journal]] |first=Joanna |last=Peart |date=August 3, 2004 |id = {{ProQuest|350480353}}}} {{Subscription required}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wasanii wa Uingereza]] [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] [[Jamii:Watu walio hai]] plv2h5pa68z0ysvcvtnstl0ztf5ga2g 1553924 1553871 2026-05-27T16:18:35Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1553924 wikitext text/x-wiki '''Anne Yvonne Gilbert''' (alizaliwa [[1950]] au [[1951]]) ni [[msanii]] na [[mchoraji]] picha za vitabu wa [[Uingereza]]. Muundo wake wa jalada la wimbo wa Frankie Goes To Hollywood wa mwaka [[1983]] "Relax (Frankie Goes To Hollywood song)" ulielezewa kama "mojawapo ya jalada za rekodi maarufu zaidi wakati wote". Pia alitengeneza jalada la albamu ya ''Welcome to the Pleasuredome'' ([[1984]]) ya bendi hiyo hiyo.<ref name=TheJournalAug3>{{Rejea habari |title=Yvonne stamps her soul on Billy's angel |work=[[The Journal (Newcastle upon Tyne newspaper)|The Journal]] |first=Joanna |last=Peart |date=August 3, 2004 |id = {{ProQuest|350480353}}}} {{Subscription required}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wasanii wa Uingereza]] [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] [[Jamii:Watu walio hai]] lmnm156p7mfdux256h5g8op36c806lc Martin Elia Lomuro 0 239445 1553869 2026-05-27T15:29:52Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553869 wikitext text/x-wiki '''Martin Elia Lomuro''' (amezaliwa 28 Desemba 1957) ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2022, alikuwa Waziri wa Masuala ya Baraza la Mawaziri katika Serikali ya Mpito Iliyohuishwa ya Umoja wa Kitaifa (R-TGoNU).<ref>{{Citation|title=Dr. Elia asks new Finance Minister to "work for the president" - Eye Radio|date=2022-08-07|url=https://www.eyeradio.org/dr-elia-asks-new-finance-minister-to-work-for-the-president/|work=Eye Radio|language=en-US|access-date=2026-05-27}}</ref> Pia ni kiongozi wa chama cha kisiasa cha National Agenda, ambacho hapo awali kilijulikana kama South Sudan Democratic Forum. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1957]] 111t3swjjus78edw5nv4y5t4ay9jttp Kenneth Mopeli 0 239446 1553872 2026-05-27T15:30:34Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Tsiame Kenneth Mopeli''' (20 Septemba 1930 – 1 Oktoba 2014) alikuwa [[Waziri]] Mkuu wa zamani wa eneo lililotengwa la ''Bantustan'' ya QwaQwa nchini Afrika Kusini. Alizaliwa mjini Namahadi, na mnamo mwaka 1954 alihitimu Shahada ya Sanaa (ya Heshima) katika Chuo Kikuu cha Afrika Kusini (UNISA). Baadaye alifanya kazi kama mwalimu na mtangazaji wa [[redio]] katika Shirika la Utangazaji la Afrika Kusini (SABC) kabla ya kuteuliwa kuwa mwanachama wa Mamlak...' 1553872 wikitext text/x-wiki '''Tsiame Kenneth Mopeli''' (20 Septemba 1930 – 1 Oktoba 2014) alikuwa [[Waziri]] Mkuu wa zamani wa eneo lililotengwa la ''Bantustan'' ya QwaQwa nchini Afrika Kusini. Alizaliwa mjini Namahadi, na mnamo mwaka 1954 alihitimu Shahada ya Sanaa (ya Heshima) katika Chuo Kikuu cha Afrika Kusini (UNISA). Baadaye alifanya kazi kama mwalimu na mtangazaji wa [[redio]] katika Shirika la Utangazaji la Afrika Kusini (SABC) kabla ya kuteuliwa kuwa mwanachama wa Mamlaka ya Wilaya ya QwaQwa (''QwaQwa Territorial Authority'').<ref>{{Cite web|title=TK Mopeli remembered|url=https://theguard.co.za/tk-mopeli-remembered/|work=The Guard|date=2023-10-04|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=The Guard Newspaper}}</ref> Mopeli alianzisha na kukiongoza chama cha ''Dikwankwetla Party'' kupata ushindi katika uchaguzi wa QwaQwa uliofanyika tarehe 19 Mei 1975, na kufuatia ushindi huo, akawa Waziri Mkuu wa eneo hilo. Alitumia muda wake mwingi madarakani kukabiliana na serikali ya [[ubaguzi]] wa rangi ya Afrika Kusini kuhusu masuala mbalimbali, hususan madai ya kutaka maeneo zaidi ya ardhi yaongezwe ndani ya QwaQwa. Alifanikiwa kuishinikiza serikali hiyo kukubaliana na madai yake, ambapo baadhi ya ardhi za jirani (ingawa zilikuwa ndogo) ziliongezwa kwenye eneo lake. Wakati wa [[uongozi]] wake kama Waziri Mkuu, Mopeli alisimamia uanzishwaji wa Chuo Kikuu cha QwaQwa, ambacho mnamo mwaka 2003 kilijumuishwa na kuwa moja ya matawi ya Chuo Kikuu cha Free State. Aidha, uwanja wa soka wa ''Charles Mopeli Stadium'' na Hospitali ya ''Mofumahadi Manapo Mopeli'' vilijengwa na kufunguliwa rasmi wakati akiwa madarakani.<ref>{{Cite web|title=News Archive|url=https://www.ufs.ac.za/templates/news-archive/campus-news/2023/october/dr-tk-mopeli-memorial-lecture-remembers-the-life-of-the-great-basotho-leader|work=www.ufs.ac.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mopeli, ambaye alikuwa akielezewa na watazamaji kama mtu mnene, mwenye urafiki lakini asiyeyumba katika misingi yake, aliongoza QwaQwa hadi tarehe 26 Aprili 1994, wakati eneo hilo lilipounganishwa tena kikamilifu na kuwa sehemu ya Jamhuri ya Afrika Kusini. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1930]] [[Jamii:Waliofariki 2014]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] k2aswvk9diipc63nu7f1n3wnye2c1n1 1554973 1553872 2026-05-28T00:11:50Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554973 wikitext text/x-wiki '''Tsiame Kenneth Mopeli''' (20 Septemba 1930 – 1 Oktoba 2014) alikuwa [[Waziri]] Mkuu wa zamani wa eneo lililotengwa la ''Bantustan'' ya QwaQwa nchini Afrika Kusini. Alizaliwa mjini Namahadi, na mnamo mwaka 1954 alihitimu Shahada ya Sanaa (ya Heshima) katika Chuo Kikuu cha Afrika Kusini (UNISA). Baadaye alifanya kazi kama mwalimu na mtangazaji wa [[redio]] katika Shirika la Utangazaji la Afrika Kusini (SABC) kabla ya kuteuliwa kuwa mwanachama wa Mamlaka ya Wilaya ya QwaQwa (''QwaQwa Territorial Authority'').<ref>{{Rejea tovuti|title=TK Mopeli remembered|url=https://theguard.co.za/tk-mopeli-remembered/|work=The Guard|date=2023-10-04|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=The Guard Newspaper}}</ref> Mopeli alianzisha na kukiongoza chama cha ''Dikwankwetla Party'' kupata ushindi katika uchaguzi wa QwaQwa uliofanyika tarehe 19 Mei 1975, na kufuatia ushindi huo, akawa Waziri Mkuu wa eneo hilo. Alitumia muda wake mwingi madarakani kukabiliana na serikali ya [[ubaguzi]] wa rangi ya Afrika Kusini kuhusu masuala mbalimbali, hususan madai ya kutaka maeneo zaidi ya ardhi yaongezwe ndani ya QwaQwa. Alifanikiwa kuishinikiza serikali hiyo kukubaliana na madai yake, ambapo baadhi ya ardhi za jirani (ingawa zilikuwa ndogo) ziliongezwa kwenye eneo lake. Wakati wa [[uongozi]] wake kama Waziri Mkuu, Mopeli alisimamia uanzishwaji wa Chuo Kikuu cha QwaQwa, ambacho mnamo mwaka 2003 kilijumuishwa na kuwa moja ya matawi ya Chuo Kikuu cha Free State. Aidha, uwanja wa soka wa ''Charles Mopeli Stadium'' na Hospitali ya ''Mofumahadi Manapo Mopeli'' vilijengwa na kufunguliwa rasmi wakati akiwa madarakani.<ref>{{Rejea tovuti|title=News Archive|url=https://www.ufs.ac.za/templates/news-archive/campus-news/2023/october/dr-tk-mopeli-memorial-lecture-remembers-the-life-of-the-great-basotho-leader|work=www.ufs.ac.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mopeli, ambaye alikuwa akielezewa na watazamaji kama mtu mnene, mwenye urafiki lakini asiyeyumba katika misingi yake, aliongoza QwaQwa hadi tarehe 26 Aprili 1994, wakati eneo hilo lilipounganishwa tena kikamilifu na kuwa sehemu ya Jamhuri ya Afrika Kusini. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1930]] [[Jamii:Waliofariki 2014]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 9z304p4se9ap7ivls9vta5f1ngesrpt Sofia Noti 0 239447 1553873 2026-05-27T15:30:54Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sofia Noti''' (1925 – Julai 1944) alikuwa mpigania uhuru wa [[Albania]] wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia na Mshujaa wa Kitaifa wa Albania. Alikuwa muuguzi aliyetekwa nyara kama Mfungwa wa vita (POW), na baadaye kunyongwa na majeshi ya Kinazi katika kambi ya mateso ya Pavlou Mela, mjini [[Thessaloniki]], [[Ugiriki]]. == Maisha == Sofia Noti alizaliwa mnamo mwaka 1925 huko [[Erind]], [[Albania]]. Baada ya kifo cha baba yake, alipelekwa katika kituo...' 1553873 wikitext text/x-wiki '''Sofia Noti''' (1925 – Julai 1944) alikuwa mpigania uhuru wa [[Albania]] wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia na Mshujaa wa Kitaifa wa Albania. Alikuwa muuguzi aliyetekwa nyara kama Mfungwa wa vita (POW), na baadaye kunyongwa na majeshi ya Kinazi katika kambi ya mateso ya Pavlou Mela, mjini [[Thessaloniki]], [[Ugiriki]]. == Maisha == Sofia Noti alizaliwa mnamo mwaka 1925 huko [[Erind]], [[Albania]]. Baada ya kifo cha baba yake, alipelekwa katika kituo cha watoto yatima katika mji mkuu wa nchi hiyo, [[Tirana]], na baadaye akasomea fani ya uuguzi. Mnamo mwaka 1942, alijiunga na tawi la vijana la Chama cha Kazi cha Albania (chama cha kikomunisti) na mnamo mwaka 1943, alijiunga na kikosi cha Brigade ya III ya Mashambulizi cha Jeshi la Ukombozi la Albania ([[National Liberation Movement (Albania)|LANÇ]]), ambapo alikuwa mwanachama kamili wa Chama cha Kikomunisti. Ndani ya brigade hiyo, alikuwa sehemu ya kikosi cha "Naim Frashëri", akihudumu kama mpiganaji na pia muuguzi wa kikosi hicho.<ref name="Malo">{{cite journal |last1=Malo |first1=Malo |title=Sofia Noti |journal=Pararoja |date=29 November 1978 |issue= 95 (1,211)}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1925|1944|Noti, Sofia}} [[Jamii:Wanawake wa Albania]] 4va4k303kvdwk2f6a91uuki46330dk5 Ronald Moroatshehla 0 239448 1553874 2026-05-27T15:34:12Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Patamedi Ronald Moroatshehla''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama [[Mbunge]] katika Bunge la Kitaifa kupitia chama cha ''African National Congress'' (ANC). Alichaguliwa kujiunga na bunge hilo katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019<ref>{{Cite web|title=SEE: These are the people who will represent you in Parliament, provincial legislatures|url=https://www.news24.com/elections/news/see-these-are-the-people-who-will-represent-you-in-parli...' 1553874 wikitext text/x-wiki '''Patamedi Ronald Moroatshehla''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama [[Mbunge]] katika Bunge la Kitaifa kupitia chama cha ''African National Congress'' (ANC). Alichaguliwa kujiunga na bunge hilo katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019<ref>{{Cite web|title=SEE: These are the people who will represent you in Parliament, provincial legislatures|url=https://www.news24.com/elections/news/see-these-are-the-people-who-will-represent-you-in-parliament-provincial-legislatures-20190515|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> na kutumikia jimbo lake kwa muhula mmoja, ambapo baadaye aliamua kutogombea tena nafasi hiyo katika uchaguzi mkuu uliofuata wa mwaka 2024.<ref>{{Cite web|title=The ANC`s candidate lists for the 2024 elections - DOCUMENTS {{!}} Politicsweb|url=https://www.politicsweb.co.za/documents/the-ancs-candidate-lists-for-the-2024-elections|work=www.politicsweb.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Wakati wa kipindi chake cha utumishi bungeni, Moroatshehla alikuwa mwanachama hai wa Kamati ya Kudumu ya Elimu ya Msingi. Pamoja na majukumu hayo, alihudumu pia kwenye Kamati Maalumu iliyopewa jukumu la kuanzisha na kuwasilisha muswada wa [[sheria]] wa kurekebisha Kifungu cha 25 cha Katiba ya nchi hiyo, ambacho kinahusika na masuala ya umiliki na mageuzi ya ardhi. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 2i3hjz2eccs3up5mcz4c2dfofq52cmd 1555027 1553874 2026-05-28T02:35:14Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1555027 wikitext text/x-wiki '''Patamedi Ronald Moroatshehla''' ni [[mwanasiasa]] wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama [[Mbunge]] katika Bunge la Kitaifa kupitia chama cha ''African National Congress'' (ANC). Alichaguliwa kujiunga na bunge hilo katika uchaguzi mkuu wa mwaka 2019<ref>{{Rejea tovuti|title=SEE: These are the people who will represent you in Parliament, provincial legislatures|url=https://www.news24.com/elections/news/see-these-are-the-people-who-will-represent-you-in-parliament-provincial-legislatures-20190515|work=News24|accessdate=2026-05-27|language=en-US}}</ref> na kutumikia jimbo lake kwa muhula mmoja, ambapo baadaye aliamua kutogombea tena nafasi hiyo katika uchaguzi mkuu uliofuata wa mwaka 2024.<ref>{{Rejea tovuti|title=The ANC`s candidate lists for the 2024 elections - DOCUMENTS {{!}} Politicsweb|url=https://www.politicsweb.co.za/documents/the-ancs-candidate-lists-for-the-2024-elections|work=www.politicsweb.co.za|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Wakati wa kipindi chake cha utumishi bungeni, Moroatshehla alikuwa mwanachama hai wa Kamati ya Kudumu ya Elimu ya Msingi. Pamoja na majukumu hayo, alihudumu pia kwenye Kamati Maalumu iliyopewa jukumu la kuanzisha na kuwasilisha muswada wa [[sheria]] wa kurekebisha Kifungu cha 25 cha Katiba ya nchi hiyo, ambacho kinahusika na masuala ya umiliki na mageuzi ya ardhi. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] eqsaofxdafq8dwc471ndhl5wscorlcd Godfrey Douglas Giles 0 239449 1553875 2026-05-27T15:35:22Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Godfrey Douglas Giles''' ([[Novemba 9]], [[1857]] huko [[Karachi]] – [[Februari 1]], [[1941]]) alikuwa [[mchoraji]] wa farasi, matukio ya kijeshi, na vita, vingi alivyojionea mwenyewe akiwa katika huduma ya Jeshi la Uingereza nchini [[Uhindi]], [[Afghanistan]], [[Misri]] na [[Afrika Kusini]]. Alitengeneza katuni nyingi za kejeli kwa jarida la ''Vanity Fair''. Baada ya kustaafu kutoka kwa jeshi, alijitosa kwenye kuchora na kuwa mchangiaji wa mara kwa...' 1553875 wikitext text/x-wiki '''Godfrey Douglas Giles''' ([[Novemba 9]], [[1857]] huko [[Karachi]] – [[Februari 1]], [[1941]]) alikuwa [[mchoraji]] wa farasi, matukio ya kijeshi, na vita, vingi alivyojionea mwenyewe akiwa katika huduma ya Jeshi la Uingereza nchini [[Uhindi]], [[Afghanistan]], [[Misri]] na [[Afrika Kusini]]. Alitengeneza katuni nyingi za kejeli kwa jarida la ''Vanity Fair''. Baada ya kustaafu kutoka kwa jeshi, alijitosa kwenye kuchora na kuwa mchangiaji wa mara kwa mara kwa ''Vanity Fair'' kati ya [[1889]] na [[1904]], akichora picha za watu mashuhuri wengi wa wakati wake, ikiwemo [[Theodore Roosevelt]] na [[Grover Cleveland]].<ref>{{cite magazine|title=GILES, Godfrey Douglas|magazine=Who's Who|year=1907|volume= 59|page=679|url=https://books.google.com/books?id=yEcuAAAAYAAJ&pg=PA679}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1857]] [[Jamii:Waliofariki 1941]] pwa1r1d8zwq46qc6w4l9q42ekf0qtqf Rachu Jakin Korok Lom 0 239450 1553877 2026-05-27T15:35:50Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553877 wikitext text/x-wiki '''Rachu Jakin Korok Lom''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Alikuwa mmoja wa wagombea sita wa chama cha Sudan People's Liberation Movement waliochaguliwa kupitia orodha ya chama hicho kwenda katika Bunge la Jimbo la Jonglei State katika uchaguzi wa mwaka 2010.<ref>{{Cite web|title=Rabindra Prasad Adhikari: Wasifu|url=https://boo.world/sw/database/profile/1075339/rabindra-prasad-adhikari-personality-type|work=Boo|date=2026-05-27|accessdate=2026-05-27|language=sw}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] d6vz207w3xomvdz1xhmf5gp1ynfxehw 1555025 1553877 2026-05-28T02:29:00Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555025 wikitext text/x-wiki '''Rachu Jakin Korok Lom''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Alikuwa mmoja wa wagombea sita wa chama cha Sudan People's Liberation Movement waliochaguliwa kupitia orodha ya chama hicho kwenda katika Bunge la Jimbo la Jonglei State katika uchaguzi wa mwaka 2010.<ref>{{Rejea tovuti|title=Rabindra Prasad Adhikari: Wasifu|url=https://boo.world/sw/database/profile/1075339/rabindra-prasad-adhikari-personality-type|work=Boo|date=2026-05-27|accessdate=2026-05-27|language=sw}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] fj1g70q06upwshx15txr8yce9yritaz James Moroka 0 239451 1553880 2026-05-27T15:36:54Z Don Malya 61486 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''James Sebe Moroka''', OLG (16 Machi 1891 – 10 Novemba 1985) alikuwa [[daktari]] wa binadamu na mwanasiasa nchini Afrika Kusini, ambaye alihudumu kama Rais wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) kuanzia mwaka 1949 hadi 1952.<ref>{{Cite web|title=SAHO global search {{!}} South African History Online|url=https://sahistory.org.za/search?search_api_fulltext=moroka-js&search_api_fulltext_searched_fieldsBD=title&type=biography&sort_by=search_api_re...' 1553880 wikitext text/x-wiki '''James Sebe Moroka''', OLG (16 Machi 1891 – 10 Novemba 1985) alikuwa [[daktari]] wa binadamu na mwanasiasa nchini Afrika Kusini, ambaye alihudumu kama Rais wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) kuanzia mwaka 1949 hadi 1952.<ref>{{Cite web|title=SAHO global search {{!}} South African History Online|url=https://sahistory.org.za/search?search_api_fulltext=moroka-js&search_api_fulltext_searched_fieldsBD=title&type=biography&sort_by=search_api_relevance|work=sahistory.org.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mnamo Desemba 1949, Moroka alichaguliwa kuwa Rais wa ANC kwa msaada wa Umoja wa Vijana wa ANC (''African National Congress Youth League'') chini ya viongozi kama Walter Sisulu na Nelson Mandela. Wakati wa [[uongozi]] wake, chama cha ANC kilianza kutumia mbinu zenye msimamo mkali na mapambano ya nguvu zaidi katika kupinga utawala wa ubaguzi wa rangi (apartheid) nchini humo.<ref>{{Cite web|title=SOUTH AFRICA: Death the Leveler - TIME|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,820489-2,00.html|work=www.time.com|accessdate=2026-05-27}}</ref> Hata hivyo, mnamo mwaka 1952, Moroka alipatikana na hatia ya makosa ya "ukomunisti wa kisheria" chini ya [[Sheria]] ya Kukandamiza Ukomunisti (''Suppression of Communism Act'') akiwa pamoja na washtakiwa wengine 20. Wakati wa kesi hiyo, Moroka alitambua vikwazo na mipaka ambayo angeendelea kukumbana nayo kama rais wa chama chini ya utawala wa apartheid, na akaamua kuwa angekuwa na msaada mkubwa zaidi kwa jamii yake kupitia taaluma ya udaktari. Aliiomba mahakama kumpunguzia adhabu na kuyakana misingi ya ANC ya usawa wa rangi, hatua iliyopelekea kufukuzwa kwake kwenye chama hicho muda mfupi baadaye. Moroka alikuwa Mkristo aliyethamini sana familia yake, na aliendelea kutoa huduma za matibabu kwa jamii yake. [[Hospitali]] ya wilaya iliyopo Thaba Nchu ilipewa jina lake kama ishara ya kumuenzi. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1891]] [[Jamii:Waliofariki 1985]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 7qzygzok9n5f680saxrh3dolfxer66c 1554962 1553880 2026-05-27T23:52:23Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554962 wikitext text/x-wiki '''James Sebe Moroka''', OLG (16 Machi 1891 – 10 Novemba 1985) alikuwa [[daktari]] wa binadamu na mwanasiasa nchini Afrika Kusini, ambaye alihudumu kama Rais wa chama cha ''African National Congress'' (ANC) kuanzia mwaka 1949 hadi 1952.<ref>{{Rejea tovuti|title=SAHO global search {{!}} South African History Online|url=https://sahistory.org.za/search?search_api_fulltext=moroka-js&search_api_fulltext_searched_fieldsBD=title&type=biography&sort_by=search_api_relevance|work=sahistory.org.za|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mnamo Desemba 1949, Moroka alichaguliwa kuwa Rais wa ANC kwa msaada wa Umoja wa Vijana wa ANC (''African National Congress Youth League'') chini ya viongozi kama Walter Sisulu na Nelson Mandela. Wakati wa [[uongozi]] wake, chama cha ANC kilianza kutumia mbinu zenye msimamo mkali na mapambano ya nguvu zaidi katika kupinga utawala wa ubaguzi wa rangi (apartheid) nchini humo.<ref>{{Rejea tovuti|title=SOUTH AFRICA: Death the Leveler - TIME|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,820489-2,00.html|work=www.time.com|accessdate=2026-05-27}}</ref> Hata hivyo, mnamo mwaka 1952, Moroka alipatikana na hatia ya makosa ya "ukomunisti wa kisheria" chini ya [[Sheria]] ya Kukandamiza Ukomunisti (''Suppression of Communism Act'') akiwa pamoja na washtakiwa wengine 20. Wakati wa kesi hiyo, Moroka alitambua vikwazo na mipaka ambayo angeendelea kukumbana nayo kama rais wa chama chini ya utawala wa apartheid, na akaamua kuwa angekuwa na msaada mkubwa zaidi kwa jamii yake kupitia taaluma ya udaktari. Aliiomba mahakama kumpunguzia adhabu na kuyakana misingi ya ANC ya usawa wa rangi, hatua iliyopelekea kufukuzwa kwake kwenye chama hicho muda mfupi baadaye. Moroka alikuwa Mkristo aliyethamini sana familia yake, na aliendelea kutoa huduma za matibabu kwa jamii yake. [[Hospitali]] ya wilaya iliyopo Thaba Nchu ilipewa jina lake kama ishara ya kumuenzi. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Waliozaliwa 1891]] [[Jamii:Waliofariki 1985]] [[Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini]] 6tpz324fob5fpoet3vvj8dfarjayo37 Natisio Loluke 0 239452 1553881 2026-05-27T15:38:00Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553881 wikitext text/x-wiki '''Natisio Loluke''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Imatong State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} bidl9jufyxqdgi3jj1xn66uf3v7qifz 1553882 1553881 2026-05-27T15:38:49Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553882 wikitext text/x-wiki '''Natisio Loluke''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Imatong State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] az3t9asircklf74fk69s1h5z7akl07k 1554941 1553882 2026-05-27T22:02:52Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554941 wikitext text/x-wiki '''Natisio Loluke''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Imatong State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews|archive-date=2016-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202025755/http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] nncfds89tr2yl712tf39pd1hfrklx6s 1555011 1554941 2026-05-28T02:04:02Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555011 wikitext text/x-wiki '''Natisio Loluke''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Imatong State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews|archive-date=2016-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202025755/http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] pjx0pcr5ntlnd2xm1rf9s3dokgigdik C. Yarnall Abbott 0 239453 1553884 2026-05-27T15:39:15Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Charles Yarnall Abbott''' ([[Septemba 23]], [[1870]] – [[Juni 24]], [[1938]]) alikuwa mpiga picha na [[mchoraji]] wa [[Marekani]].<ref name="natlcycl1967">{{Cite book|title=National Cyclopedia of American Biography|publisher=James T. White & Company|year=1967|volume=38|page=[[iarchive:nationalcycloped38clif/page/59/mode/1up|59]]|oclc=1036783488|orig-date=1953}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Marekani]] Jamii:Wa...' 1553884 wikitext text/x-wiki '''Charles Yarnall Abbott''' ([[Septemba 23]], [[1870]] – [[Juni 24]], [[1938]]) alikuwa mpiga picha na [[mchoraji]] wa [[Marekani]].<ref name="natlcycl1967">{{Cite book|title=National Cyclopedia of American Biography|publisher=James T. White & Company|year=1967|volume=38|page=[[iarchive:nationalcycloped38clif/page/59/mode/1up|59]]|oclc=1036783488|orig-date=1953}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Marekani]] [[Jamii:Waliozaliwa 1870]] [[Jamii:Waliofariki 1938]] pjtmi8p4ghaw5k70mjm50vjnzx4uvu2 Edwin Austin Abbey 0 239454 1553894 2026-05-27T15:43:49Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Edwin Austin Abbey''' ([[Aprili 1]], [[1852]] – [[Agosti 1]], [[1911]]) alikuwa [[mchoraji]] picha, na picha za ukutani wa [[Marekani]]. Alijulikana mwanzoni mwa kile kinachojulikana sasa kama "zama za dhahabu" za uchoraji picha, na anajulikana zaidi kwa michoro na uchoraji wake wa mada za [[Shakespeare]] na [[Malkia Victoria|Victoria]], pamoja na uchoraji wake wa kutawazwa kwa Edward VII.<ref>[[Chambers Biographical Dictionary]], {{ISBN|0-550-18022-...' 1553894 wikitext text/x-wiki '''Edwin Austin Abbey''' ([[Aprili 1]], [[1852]] – [[Agosti 1]], [[1911]]) alikuwa [[mchoraji]] picha, na picha za ukutani wa [[Marekani]]. Alijulikana mwanzoni mwa kile kinachojulikana sasa kama "zama za dhahabu" za uchoraji picha, na anajulikana zaidi kwa michoro na uchoraji wake wa mada za [[Shakespeare]] na [[Malkia Victoria|Victoria]], pamoja na uchoraji wake wa kutawazwa kwa Edward VII.<ref>[[Chambers Biographical Dictionary]], {{ISBN|0-550-18022-2}}, page 2</ref><ref>{{cite journal |last=Saint-Guadens |first=Homer |date=May 1908 |title=Edwin Austin Abbey: The Career Of A Great American Artist |journal=[[World's Work|The World's Work: A History of Our Time]] |volume=XVI |pages=10191–10124 |url= https://books.google.com/books?id=naaZD2r_coMC&pg=PA10191|access-date=2009-07-10 }}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Marekani]] [[Jamii:Waliozaliwa 1852]] [[Jamii:Waliofariki 1911]] 36b6lrutj9dwj8jrjb3u2d7r2ji2nzo Nuri Sojliu 0 239455 1553898 2026-05-27T15:48:15Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Nuri Sojliu''' (1870–1940) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]]. Alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa Albania.<ref>''"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}''</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1870|1940|Sojliu, Nuri}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]]' 1553898 wikitext text/x-wiki '''Nuri Sojliu''' (1870–1940) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]]. Alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa Albania.<ref>''"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}''</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1870|1940|Sojliu, Nuri}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] s0qyt4mpngk7hrgzwc3izgaufhtfzql Frank Cadogan Cowper 0 239456 1553899 2026-05-27T15:48:21Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Frank Cadogan Cowper''' ([[Oktoba 16]], [[1877]] – [[Novemba 17]], [[1958]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za watu, matukio ya kihistoria na kifasihi wa [[Uingereza]] , pia alijulikana kama "Pre-Raphaelite wa Mwisho". <ref name="art"> Buckle, Scott Thomas, (2005). [http://www.artmagick.com/pictures/artist.aspx?artist=frank-cadogan-cowper Frank Cadogan Cowper (British, 1877-1958)] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080130012033/http://www.ar...' 1553899 wikitext text/x-wiki '''Frank Cadogan Cowper''' ([[Oktoba 16]], [[1877]] – [[Novemba 17]], [[1958]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za watu, matukio ya kihistoria na kifasihi wa [[Uingereza]] , pia alijulikana kama "Pre-Raphaelite wa Mwisho". <ref name="art"> Buckle, Scott Thomas, (2005). [http://www.artmagick.com/pictures/artist.aspx?artist=frank-cadogan-cowper Frank Cadogan Cowper (British, 1877-1958)] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080130012033/http://www.artmagick.com/pictures/artist.aspx?artist=frank-cadogan-cowper |date=2008-01-30 }} at artmagick.com (Accessed 7 July 2023).</ref><ref>Waterman, Amanda B. (2008). Thesis. "Frank Cadogan Cowper: The Last Pre-Raphaelite". ''University of Washington Press.''</ref><ref>Braddock, Alan C. et al. (October 26, 2021). "Picture Ecology: Art and Ecocriticism in Planetary Perspective". ''Princeton University Art Museum''. p. 71, 78. "Frank Cadogan Cowper (1877–1958) was called “the last of the Pre- Raphaelites” for his adherence to the group's principles decades after its dissolution; Cowper, who specialised in historical, literary, and religious subjects, was a fashionable artist at the beginning of the twentieth century—[[Evelyn Waugh]] was his major patron, and his paintings were favorably received at Royal Academy exhibitions in London, including by the influential art dealer [[Joseph Duveen]]." {{ISBN| 9780691236018}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1877]] [[Jamii:Waliofariki 1958]] 1760e0i54m73vz58y17z9qxgzyck44w Matt Coyle 0 239457 1553901 2026-05-27T15:51:11Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Matt Coyle''' (alizaliwa [[1971]]) ni [[msanii]] na [[mwandishi]] wa riwaya za picha wa [[Australia]] anayeishi Hobart, [[Tasmania]].<ref>{{Cite web|url=http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=%2Farts%2F2007%2F01%2F08%2Fbocoyle08.xml|title=Nightmare world at the tip of his pen|date=7 February 2007|website=The Daily Telegraph|access-date=16 August 2022|archive-date=7 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070207141532/http://www....' 1553901 wikitext text/x-wiki '''Matt Coyle''' (alizaliwa [[1971]]) ni [[msanii]] na [[mwandishi]] wa riwaya za picha wa [[Australia]] anayeishi Hobart, [[Tasmania]].<ref>{{Cite web|url=http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=%2Farts%2F2007%2F01%2F08%2Fbocoyle08.xml|title=Nightmare world at the tip of his pen|date=7 February 2007|website=The Daily Telegraph|access-date=16 August 2022|archive-date=7 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070207141532/http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=%2Farts%2F2007%2F01%2F08%2Fbocoyle08.xml|url-status=bot: unknown}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Australia]] [[Jamii:Waandishi wa Australia]] [[Jamii:Waliozaliwa 1971]] [[Jamii:Watu walio hai]] s0x5mxdw2wfwy36joslljl3300av9vq 1554987 1553901 2026-05-28T01:06:14Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554987 wikitext text/x-wiki '''Matt Coyle''' (alizaliwa [[1971]]) ni [[msanii]] na [[mwandishi]] wa riwaya za picha wa [[Australia]] anayeishi Hobart, [[Tasmania]].<ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=%2Farts%2F2007%2F01%2F08%2Fbocoyle08.xml|title=Nightmare world at the tip of his pen|date=7 February 2007|website=The Daily Telegraph|access-date=16 August 2022|archive-date=7 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070207141532/http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=%2Farts%2F2007%2F01%2F08%2Fbocoyle08.xml|url-status=bot: unknown}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Australia]] [[Jamii:Waandishi wa Australia]] [[Jamii:Waliozaliwa 1971]] [[Jamii:Watu walio hai]] n1r8ctfttn8xh2cictd2wjglp4b0h6l Xhafer Sylejmani 0 239458 1553902 2026-05-27T15:51:25Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Xhafer Sylejmani''' (1879–1953) alikuwa daktari wa [[Albania]] na meya wa [[Tetovo]] chini ya Utawala wa Kiitaliano wa Albania (1939–1943). == Maisha ya mapema na elimu == Sylejmani alizaliwa mjini [[Përmet]], Albania. Baada ya kumaliza elimu ya sekondari mjini [[Thessaloniki|Salonika]],<ref name=tetovamuzeuvirtual>{{cite web|last=Memedi|first=Agon|title=Dr. Xhafer Sulejmani|url=https://www.tetovamuzeuvirtual.org/figura-t%C3%AB-shquara-historike/d...' 1553902 wikitext text/x-wiki '''Xhafer Sylejmani''' (1879–1953) alikuwa daktari wa [[Albania]] na meya wa [[Tetovo]] chini ya Utawala wa Kiitaliano wa Albania (1939–1943). == Maisha ya mapema na elimu == Sylejmani alizaliwa mjini [[Përmet]], Albania. Baada ya kumaliza elimu ya sekondari mjini [[Thessaloniki|Salonika]],<ref name=tetovamuzeuvirtual>{{cite web|last=Memedi|first=Agon|title=Dr. Xhafer Sulejmani|url=https://www.tetovamuzeuvirtual.org/figura-t%C3%AB-shquara-historike/dr-xhafer-sulejmani-a-memedi|year=2024|language=sq}}</ref> Sylejmani alisomea sayansi ya matibabu katika Chuo Kikuu cha Istanbul.<ref name=orakujtetomorrit>{{cite web|last=|first=|title=Dr. Xhaferr Sulejmani nga Skrapari, një nga personalitetet më të larta të Tetovës të viteve 1927-1944 |url=https://orakujtetomorrit.al/dr-xhaferr-sulejmani-nga-skrapari-nje-nga-personalitetet-me-te-larta-te-tetoves-te-viteve-1927-1944/|year=2024|language=sq}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1879|1953|Sylejmani, Xhafer}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 6eo2nh8gtnp8kzs8tml1p89x1yeorqa William Marshall Craig 0 239459 1553906 2026-05-27T15:53:49Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Marshall Craig''' (alifariki [[1827]]) alikuwa [[mchoraji]] wa [[Uingereza]] aliyeonyesha mara kwa mara kazi zake katika Royal Academy, kuanzia [[1788]] hadi [[1827]]. Alijulikana kwa uchoraji wake wa picha za watu na mandhari, na pia aliandika vitabu kadhaa juu ya kuchora na uchoraji.<ref>{{cite ODNB|id=6583|title=Craig, William Marshall|first=Annette|last=Peach}}</ref == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]...' 1553906 wikitext text/x-wiki '''William Marshall Craig''' (alifariki [[1827]]) alikuwa [[mchoraji]] wa [[Uingereza]] aliyeonyesha mara kwa mara kazi zake katika Royal Academy, kuanzia [[1788]] hadi [[1827]]. Alijulikana kwa uchoraji wake wa picha za watu na mandhari, na pia aliandika vitabu kadhaa juu ya kuchora na uchoraji.<ref>{{cite ODNB|id=6583|title=Craig, William Marshall|first=Annette|last=Peach}}</ref == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa mwaka usiojulikana]] [[Jamii:Waliofariki 1827]] c2gq20ijlp4msklletatqj4uvb4ofap 1553908 1553906 2026-05-27T15:55:26Z Ally0111 85292 1553908 wikitext text/x-wiki '''William Marshall Craig''' (alifariki [[1827]]) alikuwa [[mchoraji]] wa [[Uingereza]] aliyeonyesha mara kwa mara kazi zake katika Royal Academy, kuanzia [[1788]] hadi [[1827]]. Alijulikana kwa uchoraji wake wa picha za watu na mandhari, na pia aliandika vitabu kadhaa juu ya kuchora na uchoraji.<ref>{{cite ODNB|id=6583|title=Craig, William Marshall|first=Annette|last=Peach}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa mwaka usiojulikana]] [[Jamii:Waliofariki 1827]] 2j4b80kr45b2gk3l0n5hyufnsmlb1fr Ibrahim Temo 0 239460 1553910 2026-05-27T15:56:00Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ibrahim Starova''', pia anajulikana kama '''Ibrahim Bërzeshta''' (alizaliwa kama ''Ibrahim Edhem Sojliu''; 22 Machi 1865 – 5 Agosti 1945), na anafahamika zaidi kama '''Ibrahim Temo''',alikuwa mwanasiasa wa [[Dola la Osmani]] na [[Albania]], mwanamapinduzi, msomi, na daktari wa matibabu kwa taaluma. Temo alikuwa mwanzilishi mkuu wa Kamati ya Muungano na Maendeleo (CUP),<ref name="Hanioglu73152">{{harvnb|Hanioğlu|2001|pp=73, 152.}}</ref> iliyoanzishwa...' 1553910 wikitext text/x-wiki '''Ibrahim Starova''', pia anajulikana kama '''Ibrahim Bërzeshta''' (alizaliwa kama ''Ibrahim Edhem Sojliu''; 22 Machi 1865 – 5 Agosti 1945), na anafahamika zaidi kama '''Ibrahim Temo''',alikuwa mwanasiasa wa [[Dola la Osmani]] na [[Albania]], mwanamapinduzi, msomi, na daktari wa matibabu kwa taaluma. Temo alikuwa mwanzilishi mkuu wa Kamati ya Muungano na Maendeleo (CUP),<ref name="Hanioglu73152">{{harvnb|Hanioğlu|2001|pp=73, 152.}}</ref> iliyoanzishwa hapo awali kama shirika la [[Uosmani]] (Ottomanism), na baada ya hapo alichangia katika Mvuvumko wa Kitaifa wa Albania kupitia shughuli zake katika chama cha Bashkimi Society. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1865|1945|Temo, Ibrahim}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] s0cc8fq1nen8tj3wie44nsbeem8ph2e Richard Corbould 0 239461 1553913 2026-05-27T15:58:59Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Richard Corbould''' ([[Aprili 18]], [[1757]] – [[Julai 17]], [[1831]]) alikuwa [[msanii]] wa [[Uingereza]]. Alijulikana kwa uchoraji wake wa picha za watu na mada za kifasihi, na alikuwa baba wa mchoraji [[Henry Corbould]]. Alichora picha kwa ajili ya matoleo ya Shakespeare na [[John Milton]]. == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1757]] [[Jamii:Waliofariki 1831]]' 1553913 wikitext text/x-wiki '''Richard Corbould''' ([[Aprili 18]], [[1757]] – [[Julai 17]], [[1831]]) alikuwa [[msanii]] wa [[Uingereza]]. Alijulikana kwa uchoraji wake wa picha za watu na mada za kifasihi, na alikuwa baba wa mchoraji [[Henry Corbould]]. Alichora picha kwa ajili ya matoleo ya Shakespeare na [[John Milton]]. == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1757]] [[Jamii:Waliofariki 1831]] bq57rlqzy8xjlm2u9auohafivfizaph Abdi Toptani 0 239462 1553914 2026-05-27T16:01:21Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Abdi Toptani''' (28 Agosti 1864 – 1 Agosti 1942) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]]. Alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa Albania pamoja na ndugu yake [[Murat Toptani|Murat]].<ref>"History of Albanian People". [[Academy of Sciences of Albania]]. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref><ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&dq=ilo.+spiro&pg=PA320| author=Michael Schmidt-Neke | page=320|title=Entstehung und Ausbau der Köni...' 1553914 wikitext text/x-wiki '''Abdi Toptani''' (28 Agosti 1864 – 1 Agosti 1942) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]]. Alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa Albania pamoja na ndugu yake [[Murat Toptani|Murat]].<ref>"History of Albanian People". [[Academy of Sciences of Albania]]. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref><ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&dq=ilo.+spiro&pg=PA320| author=Michael Schmidt-Neke | page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat| date=16 November 1987| isbn=978-3486543216 | publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag}}</ref> Alihudumu kama Waziri wa Fedha katika Serikali ya Muda ya Albania, na pia katika baraza la mawaziri la Wilhelm, Mwana mfalme wa Albania na Mwana mfalme Wied. Katika [[Kongamano la Lushnjë]], alikuwa mmoja wa wajumbe wa baraza la uregenti (watawala wa mpito) wa Albania. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1864|1942|Toptani, Abdi}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] k8ohfuqj7cjghf78zclsvi3g74n15ei John Sell Cotman 0 239463 1553915 2026-05-27T16:03:53Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Sell Cotman''' ([[Mei 16]], [[1782]] – [[Julai 24]], [[1842]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za baharini na mandhari , [[mchongaji]] , na mwanachama mkuu wa Norwich School of painters. Alisomea katika Royal Academy lakini hakufaulu kufanya kazi mjini [[London]], akarudi [[Norwich]] na kufundisha kuchora na uchoraji.<ref name="BriDra">{{cite web |title=Drawing (House at St Stephen's Road, Norwich) |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object...' 1553915 wikitext text/x-wiki '''John Sell Cotman''' ([[Mei 16]], [[1782]] – [[Julai 24]], [[1842]]) alikuwa [[mchoraji]] picha za baharini na mandhari , [[mchongaji]] , na mwanachama mkuu wa Norwich School of painters. Alisomea katika Royal Academy lakini hakufaulu kufanya kazi mjini [[London]], akarudi [[Norwich]] na kufundisha kuchora na uchoraji.<ref name="BriDra">{{cite web |title=Drawing (House at St Stephen's Road, Norwich) |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/P_1999-0424-5 |publisher=[[British Museum]] |access-date=1 January 2023}}</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Wachongaji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1782]] [[Jamii:Waliofariki 1842]] f4ct7scsfw5m9l9prad0tw9c6t8tfp8 Essad Toptani 0 239464 1553916 2026-05-27T16:05:02Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Essad [[Pasha]] Toptani''' (1863/1875 – 13 Juni 1920) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu kama Waziri Mkuu wa Albania wa tatu wa nchi hiyo kuanzia mwaka 1914 hadi 1916. Kabla ya hapo, alianzisha Jamhuri ya Albania ya Kati iliyokuwa na makao makuu yake mjini [[Durrës]]. Alikuwa afisa wa jeshi la [[Dola la Osmani]], akihudumu kama mbunge wa Albania katika [[Bunge la Dola la Osmani]] na baadaye alishirikiana na [[Muungano wa Balkan]] (Bal...' 1553916 wikitext text/x-wiki '''Essad [[Pasha]] Toptani''' (1863/1875 – 13 Juni 1920) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu kama Waziri Mkuu wa Albania wa tatu wa nchi hiyo kuanzia mwaka 1914 hadi 1916. Kabla ya hapo, alianzisha Jamhuri ya Albania ya Kati iliyokuwa na makao makuu yake mjini [[Durrës]]. Alikuwa afisa wa jeshi la [[Dola la Osmani]], akihudumu kama mbunge wa Albania katika [[Bunge la Dola la Osmani]] na baadaye alishirikiana na [[Muungano wa Balkan]] (Balkan League) baada ya [[Vita vya Balkan]].<ref name="Bataković">[http://balkania.tripod.com/resources/history/kosovo_chronicles/kc_part2e.html Serbian government and Essad Pasha Toptani]</ref><ref name="Elsie">[http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1919.html Robert Elsie, ''Essad Pasha Toptani''] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20110717005012/http://www.albanianhistory.net/texts20_1/AH1919.html |date=17 July 2011 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1863|1920|Toptani, Essad Pasha}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] cmnqrnstsw4aswxfgkegh6ghq1eshbl Jonathon Coudrille 0 239465 1553918 2026-05-27T16:09:05Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Jonathon Xavier Coudrille''' (alizaliwa [[Novemba]] [[1945]]<ref name="ReferenceA">{{cite web | url=https://www.freebmd.org.uk/cgi/information.pl?r=191328236:3303&d=bmd_1653949805 | title=FreeBMD Entry Info }}</ref>) ni [[msanii]], [[mwanamuziki]], na [[mwandishi]] wa [[Uingereza]]. Aliishi kuanzia akiwa mdogo kwenye [[rasi]] ya Lizard Peninsula huko [[Cornwall]], eneo ambalo bado anahusishwa nalo kwa karibu.<ref>[http://www.stuckism.com/world.html#Liza...' 1553918 wikitext text/x-wiki '''Jonathon Xavier Coudrille''' (alizaliwa [[Novemba]] [[1945]]<ref name="ReferenceA">{{cite web | url=https://www.freebmd.org.uk/cgi/information.pl?r=191328236:3303&d=bmd_1653949805 | title=FreeBMD Entry Info }}</ref>) ni [[msanii]], [[mwanamuziki]], na [[mwandishi]] wa [[Uingereza]]. Aliishi kuanzia akiwa mdogo kwenye [[rasi]] ya Lizard Peninsula huko [[Cornwall]], eneo ambalo bado anahusishwa nalo kwa karibu.<ref>[http://www.stuckism.com/world.html#Lizard "Stuckist groups"], stuckism.com. Retrieved 30 November 2011.</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1945]] [[Jamii:Watu walio hai]] rqpci1pmporz8ahklguaipjrkw2tvu8 Murad Toptani 0 239466 1553919 2026-05-27T16:10:34Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Murad bej Toptani''' (13 Julai 1867 – 11 Februari 1918) alikuwa mshairi, msanii, na mwanaharakati wa Mvuvumko wa Kitaifa wa [[Albania]].<ref>{{Cite web|url=http://familjatoptani.com/english/murat|title=Familja Toptani - Murat Toptanit's Creativity|website=familjatoptani.com|access-date=2019-08-07}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1918|Toptani, Murad Bej}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]]' 1553919 wikitext text/x-wiki '''Murad bej Toptani''' (13 Julai 1867 – 11 Februari 1918) alikuwa mshairi, msanii, na mwanaharakati wa Mvuvumko wa Kitaifa wa [[Albania]].<ref>{{Cite web|url=http://familjatoptani.com/english/murat|title=Familja Toptani - Murat Toptanit's Creativity|website=familjatoptani.com|access-date=2019-08-07}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1918|Toptani, Murad Bej}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] l4kcgxfwhpiv2h6zv9pr2zujep9neud 1554830 1553919 2026-05-27T20:13:11Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1554830 wikitext text/x-wiki '''Murad bej Toptani''' (13 Julai 1867 – 11 Februari 1918) alikuwa mshairi, msanii, na mwanaharakati wa Mvuvumko wa Kitaifa wa [[Albania]].<ref>{{Cite web|url=http://familjatoptani.com/english/murat|title=Familja Toptani - Murat Toptanit's Creativity|website=familjatoptani.com|access-date=2019-08-07|archive-date=2020-05-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20200503185057/http://familjatoptani.com/english/murat|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1918|Toptani, Murad Bej}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] onjgtx95o8ypgklyla4d5y26foyo1ba 1555008 1554830 2026-05-28T01:58:09Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555008 wikitext text/x-wiki '''Murad bej Toptani''' (13 Julai 1867 – 11 Februari 1918) alikuwa mshairi, msanii, na mwanaharakati wa Mvuvumko wa Kitaifa wa [[Albania]].<ref>{{Rejea tovuti|url=http://familjatoptani.com/english/murat|title=Familja Toptani - Murat Toptanit's Creativity|website=familjatoptani.com|access-date=2019-08-07|archive-date=2020-05-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20200503185057/http://familjatoptani.com/english/murat|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1918|Toptani, Murad Bej}} [[Jamii:Watu wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] jfdhwg21h8bdszzei9cqyx224m889eo Mihal Turtulli 0 239467 1553928 2026-05-27T16:23:22Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mihal Turtulli Bey''' (1856 – 3 Januari 1935), pia anajulikana kama '''Michail Tourtoulis''' au '''Dkt. Turtulli''', alikuwa daktari wa macho wa [[Albania]], mwanasiasa, mjumbe wa Baraza Kuu la Serikali (Januari - Desemba 1920), na mwakilishi wa [[Albania]] katika Mkutano wa Amani wa Paris wa 1919.<ref>{{citation|page=475|url=https://books.google.com/books?id=782pBAAAQBAJ&q=mihal+turtulli&pg=PA475| title=An Historian in Peace and War: The Diaries of H...' 1553928 wikitext text/x-wiki '''Mihal Turtulli Bey''' (1856 – 3 Januari 1935), pia anajulikana kama '''Michail Tourtoulis''' au '''Dkt. Turtulli''', alikuwa daktari wa macho wa [[Albania]], mwanasiasa, mjumbe wa Baraza Kuu la Serikali (Januari - Desemba 1920), na mwakilishi wa [[Albania]] katika Mkutano wa Amani wa Paris wa 1919.<ref>{{citation|page=475|url=https://books.google.com/books?id=782pBAAAQBAJ&q=mihal+turtulli&pg=PA475| title=An Historian in Peace and War: The Diaries of Harold Temperley| publisher=Ashgate Publishing Limited|series=Ashgate Studies in First World War History|edition=1|isbn=978-0754663935|year=2010|author=G. Otte}}</ref><ref name="Elsie">{{citation|url=https://books.google.com/books?id=pgf6GWJxuZgC&q=mihal+turtulli&pg=PA448|author=Robert Elsie|title=A Biographical Dictionary of Albanian History|page=447|isbn=978-1780764313|year=2012|publisher=I. B. Tauris}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1856|1935|Turtulli, Mihal}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] g75700v1i2h22i0h3eqpqkmir44gnee Margarita Tutulani 0 239468 1553930 2026-05-27T16:28:21Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Margarita Tutulani''' (1925 – 6 Julai 1943) alikuwa mwanaharakati wa Upinzani dhidi ya ufashisti na kupinga ufashisti wa [[Albania]] wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Kifo chake cha kikatili kilichochea watu wengi kujiunga na harakati za mapambano dhidi ya ufashisti nchini Albania. == Maisha == Tutulani alizaliwa katika mtaa wa Gorica mjini [[Berat]].<ref name=":0">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=pgf6GWJxuZgC&dq=%22margarita+tutu...' 1553930 wikitext text/x-wiki '''Margarita Tutulani''' (1925 – 6 Julai 1943) alikuwa mwanaharakati wa Upinzani dhidi ya ufashisti na kupinga ufashisti wa [[Albania]] wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Kifo chake cha kikatili kilichochea watu wengi kujiunga na harakati za mapambano dhidi ya ufashisti nchini Albania. == Maisha == Tutulani alizaliwa katika mtaa wa Gorica mjini [[Berat]].<ref name=":0">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=pgf6GWJxuZgC&dq=%22margarita+tutulani%22&pg=PA452|title=A Biographical Dictionary of Albanian History|last=Elsie|first=Robert|publisher=I.B. Tauris & Co. Ltd.|year=2012|isbn=9781780764313|location=New York|pages=452}}</ref> Babu yake, [[Dhimitër Tutulani]], alikuwa na asili ya [[Waaromani]] (Aromanians),<ref>{{Cite web|title=Minoriteti Vllah/Arumun {{!}} MINORITETET NË SHQIPËRI|url=http://www.minoritetet.gov.al/?page_id=1391|access-date=2021-12-29|language=en-US|archive-date=2021-12-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20211229173345/http://www.minoritetet.gov.al/?page_id=1391|url-status=bot: unknown}}</ref> mwanasheria mashuhuri, na mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa Albania mnamo mwaka 1912. Baba yake alikuwa mjumbe wa Bunge la Albania.<ref name=":2">{{Cite web|url=http://www.lajme.gen.al/2010-07-06/in-memoriam-margarita-dhe-kristaq-tutulani.html|title=In Memoriam/ Margarita Dhe Kristaq Tutulani|date=6 July 2010|website=Lajme.gen.al|language=sq|access-date=18 April 2017}}</ref> Alisoma katika Taasisi ya Ualimu ya Queen Mother mjini [[Tirana]].<ref name=":0" /> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1925|1943|Tutulani, Margarita}} [[Jamii:Wanawake wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] hj7g1ffkl123tvebpi27qnc15g3vv2p 1554983 1553930 2026-05-28T01:01:04Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 3 template(s) replaced. 1554983 wikitext text/x-wiki '''Margarita Tutulani''' (1925 – 6 Julai 1943) alikuwa mwanaharakati wa Upinzani dhidi ya ufashisti na kupinga ufashisti wa [[Albania]] wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Kifo chake cha kikatili kilichochea watu wengi kujiunga na harakati za mapambano dhidi ya ufashisti nchini Albania. == Maisha == Tutulani alizaliwa katika mtaa wa Gorica mjini [[Berat]].<ref name=":0">{{Rejea kitabu|url=https://books.google.com/books?id=pgf6GWJxuZgC&dq=%22margarita+tutulani%22&pg=PA452|title=A Biographical Dictionary of Albanian History|last=Elsie|first=Robert|publisher=I.B. Tauris & Co. Ltd.|year=2012|isbn=9781780764313|location=New York|pages=452}}</ref> Babu yake, [[Dhimitër Tutulani]], alikuwa na asili ya [[Waaromani]] (Aromanians),<ref>{{Rejea tovuti|title=Minoriteti Vllah/Arumun {{!}} MINORITETET NË SHQIPËRI|url=http://www.minoritetet.gov.al/?page_id=1391|access-date=2021-12-29|language=en-US|archive-date=2021-12-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20211229173345/http://www.minoritetet.gov.al/?page_id=1391|url-status=bot: unknown}}</ref> mwanasheria mashuhuri, na mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa Albania mnamo mwaka 1912. Baba yake alikuwa mjumbe wa Bunge la Albania.<ref name=":2">{{Rejea tovuti|url=http://www.lajme.gen.al/2010-07-06/in-memoriam-margarita-dhe-kristaq-tutulani.html|title=In Memoriam/ Margarita Dhe Kristaq Tutulani|date=6 July 2010|website=Lajme.gen.al|language=sq|access-date=18 April 2017}}</ref> Alisoma katika Taasisi ya Ualimu ya Queen Mother mjini [[Tirana]].<ref name=":0" /> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1925|1943|Tutulani, Margarita}} [[Jamii:Wanawake wa Albania]] [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] kxz2m30z0lj700u84lsndhvgllhvomy Esma Ulqinaku 0 239469 1553931 2026-05-27T16:30:45Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Esma Ulqinaku''' (alizaliwa 8 Oktoba 1940)<ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=EcPx5EfHhCUC&dq=esma+ulqinaku&pg=PA11 |title=Directory of Officials of the People's Republic of Albania |date=1980 |publisher=Central Intelligence Agency |language=en}}</ref> ni mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu kama Waziri wa Viwanda Vyepesi kuanzia mwaka 1982 hadi tarehe 20 Februari 1987.<ref name="Albania Ministers">{{cite web|url=https://www.gu...' 1553931 wikitext text/x-wiki '''Esma Ulqinaku''' (alizaliwa 8 Oktoba 1940)<ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=EcPx5EfHhCUC&dq=esma+ulqinaku&pg=PA11 |title=Directory of Officials of the People's Republic of Albania |date=1980 |publisher=Central Intelligence Agency |language=en}}</ref> ni mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu kama Waziri wa Viwanda Vyepesi kuanzia mwaka 1982 hadi tarehe 20 Februari 1987.<ref name="Albania Ministers">{{cite web|url=https://www.guide2womenleaders.com/Albania_Ministers.htm|title=Albania Ministers}}</ref><ref>[https://javanews.al/deshmia-per-2-prillin-1991-kush-ishin-njerezit-qe-flisnin-serbisht-para-radio-shkodres/ U vranë 4 të rinj/ Dëshmia për 2 prillin 1991: Kush ishin njerëzit që flisnin serbisht para Radio Shkodrës]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1940||Ulqinaku, Esma}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Wanawake wa Albania]] q74ct5nncmbk0ae7mxr8onixphdyi1d 1554950 1553931 2026-05-27T23:20:21Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554950 wikitext text/x-wiki '''Esma Ulqinaku''' (alizaliwa 8 Oktoba 1940)<ref>{{Rejea kitabu |url=https://books.google.com/books?id=EcPx5EfHhCUC&dq=esma+ulqinaku&pg=PA11 |title=Directory of Officials of the People's Republic of Albania |date=1980 |publisher=Central Intelligence Agency |language=en}}</ref> ni mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu kama Waziri wa Viwanda Vyepesi kuanzia mwaka 1982 hadi tarehe 20 Februari 1987.<ref name="Albania Ministers">{{cite web|url=https://www.guide2womenleaders.com/Albania_Ministers.htm|title=Albania Ministers}}</ref><ref>[https://javanews.al/deshmia-per-2-prillin-1991-kush-ishin-njerezit-qe-flisnin-serbisht-para-radio-shkodres/ U vranë 4 të rinj/ Dëshmia për 2 prillin 1991: Kush ishin njerëzit që flisnin serbisht para Radio Shkodrës]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1940||Ulqinaku, Esma}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Wanawake wa Albania]] 5l2d8djswiz6qfvcjwo3kie8mkiyfre Vasil Melo 0 239470 1553934 2026-05-27T16:39:28Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Vasil Melo''' (30 Septemba 1932 – 12 Mei 2002) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] mwenye asili ya [[Wagiriki nchini Albania|Kigiriki]]. Yeye ndiye mwanzilishi na mwenyekiti wa zamani wa Chama cha Umoja wa Haki za Binadamu tangu mwaka 1992 hadi kifo chake mnamo mwaka 2002, na aliwakilisha kundi la wachache la kabila la Wagiriki katika Bunge la Albania akikiwezesha chama cha PBDNJ kufikia kilele chake kulingana na idadi ya viti vya bunge na mgawo wa kura...' 1553934 wikitext text/x-wiki '''Vasil Melo''' (30 Septemba 1932 – 12 Mei 2002) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] mwenye asili ya [[Wagiriki nchini Albania|Kigiriki]]. Yeye ndiye mwanzilishi na mwenyekiti wa zamani wa Chama cha Umoja wa Haki za Binadamu tangu mwaka 1992 hadi kifo chake mnamo mwaka 2002, na aliwakilisha kundi la wachache la kabila la Wagiriki katika Bunge la Albania akikiwezesha chama cha PBDNJ kufikia kilele chake kulingana na idadi ya viti vya bunge na mgawo wa kura. == Maisha == Akiwa mwenyeji wa [[Delvinë]], alizaliwa mnamo tarehe 30 Septemba 1932, na alichangia katika jarida la fasihi la ''[[Drita (jarida)|Drita]]''.<ref>{{Cite web |title=Vasil Melo |url=http://assembly.coe.int/ASP/AssemblyList/AL_MemberDetails.asp?MemberID=3770 |archive-url=http://web.archive.org/web/20130321052927/http://assembly.coe.int/ASP/AssemblyList/AL_MemberDetails.asp?MemberID=3770 |archive-date=2013-03-21 |access-date=2026-01-27 |website=[[Parliamentary Assembly of the Council of Europe]]}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1932|2002|Melo, Vasil}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] d85xksp9r153rxp1lpv7oy0996sfxbg 1555038 1553934 2026-05-28T03:15:56Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555038 wikitext text/x-wiki '''Vasil Melo''' (30 Septemba 1932 – 12 Mei 2002) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] mwenye asili ya [[Wagiriki nchini Albania|Kigiriki]]. Yeye ndiye mwanzilishi na mwenyekiti wa zamani wa Chama cha Umoja wa Haki za Binadamu tangu mwaka 1992 hadi kifo chake mnamo mwaka 2002, na aliwakilisha kundi la wachache la kabila la Wagiriki katika Bunge la Albania akikiwezesha chama cha PBDNJ kufikia kilele chake kulingana na idadi ya viti vya bunge na mgawo wa kura. == Maisha == Akiwa mwenyeji wa [[Delvinë]], alizaliwa mnamo tarehe 30 Septemba 1932, na alichangia katika jarida la fasihi la ''[[Drita (jarida)|Drita]]''.<ref>{{Rejea tovuti |title=Vasil Melo |url=http://assembly.coe.int/ASP/AssemblyList/AL_MemberDetails.asp?MemberID=3770 |archive-url=http://web.archive.org/web/20130321052927/http://assembly.coe.int/ASP/AssemblyList/AL_MemberDetails.asp?MemberID=3770 |archive-date=2013-03-21 |access-date=2026-01-27 |website=[[Parliamentary Assembly of the Council of Europe]]}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1932|2002|Melo, Vasil}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] hkzi3xm3ul8uaowdk95iieozj4zyemd Eqrem Vlora 0 239471 1553936 2026-05-27T16:43:04Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Eqrem [[Bey]] Vlora''' (1 Desemba 1885 – 30 Machi 1964) alikuwa kabaila wa [[Albania|Albania,]] mwanasiasa, mwandishi, na mmoja wa wajumbe katika [[Bunge la Vlorë]], ambalo lilitangaza Azimio la Uhuru wa Albania mnamo tarehe 28 Novemba 1912.<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=dhimiter+zografi&pg=PA320|author=Michael Schmidt-Neke|page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regieru...' 1553936 wikitext text/x-wiki '''Eqrem [[Bey]] Vlora''' (1 Desemba 1885 – 30 Machi 1964) alikuwa kabaila wa [[Albania|Albania,]] mwanasiasa, mwandishi, na mmoja wa wajumbe katika [[Bunge la Vlorë]], ambalo lilitangaza Azimio la Uhuru wa Albania mnamo tarehe 28 Novemba 1912.<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=dhimiter+zografi&pg=PA320|author=Michael Schmidt-Neke|page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat| date=16 November 1987|isbn=978-3486543216|publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag|language=de}}</ref><ref>{{Citation |last=Vlora |first=Eqrem |title=Lebenserinnerungen |url=http://www.albanianhistory.net/texts20_3/AH1968.html |volume=1 |year=1968 |quote=The members of his family held this position almost without interruption from 1481 to 1828, hereditarily not de jure, but de facto. |access-date=2011-12-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304000135/http://www.albanianhistory.net/texts20_3/AH1968.html |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }}</ref> Anafafanuliwa kama "Bey wa Mwisho" ({{lang|sq|Beu i Fundit}}), kielelezo cha [[banyamulenge|aristokrasia]] (utabaka wa juu) wa Albania wa wakati huo, ingawa alitoka katika tabaka lililoanzishwa kwa misingi ya mfumo wa kifalme wa kijeshi wa Kiothmani.<ref>{{Cite web|last=Qeriqi|first=Ahmet|date=2021-12-01|title=Eqrem bej Vlora (1885 - 1964) atdhetar, diplomat, shkrimtar dhe historian - Radio Kosova e Lirë|url=https://www.radiokosovaelire.com/eqrem-bej-vlora-1885-1964-atdhetar-diplomat-shkrimtar-dhe-historian/|access-date=2022-01-12|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Qafoku|first=Roland|title=Historia e hidhur e familjes së Eqrem bej Vlorës: Nga "përplasjet" me Ismail bej Vlorën, tek përndjekja nga komunizmi|url=http://www.panorama.com.al/historia-e-hidhur-e-familjes-se-eqrem-bej-vlores-nga-perplasjet-me-ismail-bej-vloren-tek-perndjekja-nga-komunizmi/|access-date=2022-01-12|language=sq|publisher=Gazeta Panorama}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1885|1964|Vlora, Eqrem Bey}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Waandishi wa Albania]] 9g4k5w39b1woi4ed15ve8z8y7bcg6v4 1554949 1553936 2026-05-27T23:19:24Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1554949 wikitext text/x-wiki '''Eqrem [[Bey]] Vlora''' (1 Desemba 1885 – 30 Machi 1964) alikuwa kabaila wa [[Albania|Albania,]] mwanasiasa, mwandishi, na mmoja wa wajumbe katika [[Bunge la Vlorë]], ambalo lilitangaza Azimio la Uhuru wa Albania mnamo tarehe 28 Novemba 1912.<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=dhimiter+zografi&pg=PA320|author=Michael Schmidt-Neke|page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat| date=16 November 1987|isbn=978-3486543216|publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag|language=de}}</ref><ref>{{Citation |last=Vlora |first=Eqrem |title=Lebenserinnerungen |url=http://www.albanianhistory.net/texts20_3/AH1968.html |volume=1 |year=1968 |quote=The members of his family held this position almost without interruption from 1481 to 1828, hereditarily not de jure, but de facto. |access-date=2011-12-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304000135/http://www.albanianhistory.net/texts20_3/AH1968.html |archive-date=2016-03-04 |url-status=dead }}</ref> Anafafanuliwa kama "Bey wa Mwisho" ({{lang|sq|Beu i Fundit}}), kielelezo cha [[banyamulenge|aristokrasia]] (utabaka wa juu) wa Albania wa wakati huo, ingawa alitoka katika tabaka lililoanzishwa kwa misingi ya mfumo wa kifalme wa kijeshi wa Kiothmani.<ref>{{Rejea tovuti|last=Qeriqi|first=Ahmet|date=2021-12-01|title=Eqrem bej Vlora (1885 - 1964) atdhetar, diplomat, shkrimtar dhe historian - Radio Kosova e Lirë|url=https://www.radiokosovaelire.com/eqrem-bej-vlora-1885-1964-atdhetar-diplomat-shkrimtar-dhe-historian/|access-date=2022-01-12|language=en-US}}</ref><ref>{{Rejea tovuti|last=Qafoku|first=Roland|title=Historia e hidhur e familjes së Eqrem bej Vlorës: Nga "përplasjet" me Ismail bej Vlorën, tek përndjekja nga komunizmi|url=http://www.panorama.com.al/historia-e-hidhur-e-familjes-se-eqrem-bej-vlores-nga-perplasjet-me-ismail-bej-vloren-tek-perndjekja-nga-komunizmi/|access-date=2022-01-12|language=sq|publisher=Gazeta Panorama}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1885|1964|Vlora, Eqrem Bey}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Waandishi wa Albania]] obtxhbgd98ds3b07gdzv04w998pv3y9 Syreja Vlora 0 239472 1553938 2026-05-27T16:56:18Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Syreja Vlora''' (1860–1940), ambaye kawaida hujulikana kama '''Syrja Bey Vlora''' alikuwa mwanasiasa wa Albania chini ya Dola la Osmani, mwanaharakati wa Azimio la Uhuru wa [[Albania|Albani]]a mnamo mwaka 1912<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science.{{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> na mmoja wa wajumbe wa [[Bunge la Vlorë]].<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=ilo.+spiro&pg=PA320| author=Michael Schmi...' 1553938 wikitext text/x-wiki '''Syreja Vlora''' (1860–1940), ambaye kawaida hujulikana kama '''Syrja Bey Vlora''' alikuwa mwanasiasa wa Albania chini ya Dola la Osmani, mwanaharakati wa Azimio la Uhuru wa [[Albania|Albani]]a mnamo mwaka 1912<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science.{{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> na mmoja wa wajumbe wa [[Bunge la Vlorë]].<ref>{{citation| url=https://books.google.com/books?id=vpIFsca3lKYC&q=ilo.+spiro&pg=PA320| author=Michael Schmidt-Neke | page=320|title=Entstehung und Ausbau der Königsdiktatur in Albanien (1912-1939): Regierungsbildungen, Herrschaftsweise und Machteliten in einem jungen Balkanstaat| date=16 November 1987| isbn=978-3486543216 | publisher=Oldenbourg Wissenschaftsverlag }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1860|1940|Vlora, Syreja Bey}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] autgh8j5m4617i6nw38rvsk1j9y3m9x Zyhdi Vlora 0 239473 1553939 2026-05-27T16:58:45Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Zyhdi Efendi Vlora''' alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]].<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]]' 1553939 wikitext text/x-wiki '''Zyhdi Efendi Vlora''' alikuwa mmoja wa watia saini wa Azimio la Uhuru wa [[Albania]].<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] swxludnoqbt9lp1l7c9riy4cjm7tfrj Ferid Vokopola 0 239474 1553940 2026-05-27T17:02:10Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ferid Vokopola''' (18 Agosti 1887 – 28 Juni 1969)<ref>{{Cite web |url=https://www.myheritage.com/research/record-10182-1604437/ferit-vokopola-in-biographical-summaries-of-notable-people?tr_id=m_ras5cwco7a_gtw6z4mox0 |access-date=2023-04-30 |website=www.myheritage.com |title=Ferit Vokopola}}</ref> alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]], mwanateolojia, mfasiri, na mjumbe wa [[Lushnjë]] katika [[Bunge la Vlorë]] lililofanyika tarehe 28 Novemba 1912, na mmoj...' 1553940 wikitext text/x-wiki '''Ferid Vokopola''' (18 Agosti 1887 – 28 Juni 1969)<ref>{{Cite web |url=https://www.myheritage.com/research/record-10182-1604437/ferit-vokopola-in-biographical-summaries-of-notable-people?tr_id=m_ras5cwco7a_gtw6z4mox0 |access-date=2023-04-30 |website=www.myheritage.com |title=Ferit Vokopola}}</ref> alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]], mwanateolojia, mfasiri, na mjumbe wa [[Lushnjë]] katika [[Bunge la Vlorë]] lililofanyika tarehe 28 Novemba 1912, na mmoja wa watia saini 40 wa Azimio la Uhuru wa Albania.<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1887|1969|Vokopola, Ferid}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] 512if8icnui6nq8yynmgprh5ral8195 1554954 1553940 2026-05-27T23:24:13Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554954 wikitext text/x-wiki '''Ferid Vokopola''' (18 Agosti 1887 – 28 Juni 1969)<ref>{{Rejea tovuti |url=https://www.myheritage.com/research/record-10182-1604437/ferit-vokopola-in-biographical-summaries-of-notable-people?tr_id=m_ras5cwco7a_gtw6z4mox0 |access-date=2023-04-30 |website=www.myheritage.com |title=Ferit Vokopola}}</ref> alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]], mwanateolojia, mfasiri, na mjumbe wa [[Lushnjë]] katika [[Bunge la Vlorë]] lililofanyika tarehe 28 Novemba 1912, na mmoja wa watia saini 40 wa Azimio la Uhuru wa Albania.<ref>"History of Albanian People" Albanian Academy of Science. {{ISBN|99927-1-623-1}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1887|1969|Vokopola, Ferid}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] [[Jamii:Watu wa Albania]] gtz2hhios5cmfefu6f738p612vh8tqy Stephen Lemi Lokuron 0 239475 1553941 2026-05-27T17:06:20Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553941 wikitext text/x-wiki '''Stephen Lemi Lokuron''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Kazi na Huduma za Umma wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 9rvcg9xole0oaxn2t4ldcwdcqga3nyo 1555033 1553941 2026-05-28T02:52:29Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555033 wikitext text/x-wiki '''Stephen Lemi Lokuron''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Kazi na Huduma za Umma wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] hzd1humfk8cg0whcm772fkx7ziccgur Thomas Lodu 0 239476 1553942 2026-05-27T17:10:03Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553942 wikitext text/x-wiki '''Thomas Lodu''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Juba County katika jimbo la Central Equatoria tangu mwaka 2005.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] pkwbw3jxbt2z2fpozupvdjwm3xom0va 1555036 1553942 2026-05-28T03:01:48Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555036 wikitext text/x-wiki '''Thomas Lodu''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Juba County katika jimbo la Central Equatoria tangu mwaka 2005.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] sgm4r3dkcugbdefx3ejd8zifqbffgrc Paterno Legge 0 239477 1553943 2026-05-27T17:14:00Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553943 wikitext text/x-wiki '''Paterno Legge''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Serikali za Mitaa wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|title=Author Search Results :: Library Catalog|url=https://opac.hsp.org/Author/Home?sort=last_indexed+desc&limit=50&author=%22Legge%22&type=Author&lng=en|work=opac.hsp.org|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] a64impgv9ydu94a1xvamf5kkuh22mtr 1555019 1553943 2026-05-28T02:20:38Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555019 wikitext text/x-wiki '''Paterno Legge''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Serikali za Mitaa wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Author Search Results :: Library Catalog|url=https://opac.hsp.org/Author/Home?sort=last_indexed+desc&limit=50&author=%22Legge%22&type=Author&lng=en|work=opac.hsp.org|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 3a6piyp9nadluriegxrp8sepyt0xdpx Alex Latio Elia 0 239478 1553945 2026-05-27T17:17:42Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553945 wikitext text/x-wiki '''Alex Latio Elia''' (amezaliwa 12 Agosti 1984) ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Tangu mwaka 2023, amehudumu kama Waziri wa Rasilimali za Wanyama, Uvuvi na Utalii wa jimbo la Central Equatoria katika Serikali ya Mpito Iliyohuishwa ya Umoja wa Kitaifa (R-TGoNU).<ref>{{Citation|title=Kiir appoints state officers in Central Equatoria State [list]|url=https://www.cityreviewss.com/kiir-appoints-state-officers-in-central-equatoria-state/|work=The City Review South Sudan|language=en-US|access-date=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1984]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8dmh6ocuu9utugf21vlc7j6miut0t4b Felix Ladu 0 239479 1553946 2026-05-27T17:22:22Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553946 wikitext text/x-wiki '''Felix Ladu''' ni daktari na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Mshauri wa Afya wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] gomjvjhsppkz649jw4zbl9iitxj8dw9 1554953 1553946 2026-05-27T23:23:58Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554953 wikitext text/x-wiki '''Felix Ladu''' ni daktari na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Mshauri wa Afya wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] r6jhpahi78uux5q61kpwpuz82f8aep4 Abudhok Ayang Kur 0 239480 1553947 2026-05-27T17:26:36Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553947 wikitext text/x-wiki '''Abudhok Ayang Kur''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan na aliwahi kuwa Gavana wa zamani wa Jimbo la Upper Nile. Yeye ni wa kabila la Shilluk. Mwaka 2015 aliteuliwa kuwa Naibu Gavana wa Jimbo la Fashoda State. Wakati wa kuapishwa kwake mjini Malakal, tukio hilo liliripotiwa kuambatana na milio ya risasi iliyosababisha vifo vya baadhi ya raia waliokuwa wametoka eneo la POC (Protection of Civilians).<ref>{{Cite web|title=Upper Nile governor Budhok, several SPLM-IO state officials relieved|url=https://www.eyeradio.org/upper-nile-governor-budhok-several-splm-io-state-officials-relieved/|work=Eye Radio|date=2023-01-26|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Memoscar Lasuba}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] d0bby6rhhb4oab6ddprbgcd9w529s2v Monday Semaya Kumba 0 239481 1553950 2026-05-27T17:50:04Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553950 wikitext text/x-wiki '''Monday Semaya Kumba''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Alihudumu kama Waziri wa Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Kimataifa kuanzia Aprili 2025, akimrithi Ramadan Mohamed Abdallah Goc.<ref>{{Cite web|title=Mammoth tasks await Semaya as South Sudan’s new foreign minister|url=https://www.sudanspost.com/mammoth-tasks-await-semaya-as-south-sudans-new-foreign-minister/|work=Sudans Post|date=2025-04-12|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Sudans Post}}</ref> Tarehe 29 Aprili 2026, alibadilishwa na James Pitia Morgan kama Waziri wa Mambo ya Nje. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ck1pm6cx3ma01fe34vptwvsnorfd7lr 1554994 1553950 2026-05-28T01:26:08Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554994 wikitext text/x-wiki '''Monday Semaya Kumba''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Alihudumu kama Waziri wa Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Kimataifa kuanzia Aprili 2025, akimrithi Ramadan Mohamed Abdallah Goc.<ref>{{Rejea tovuti|title=Mammoth tasks await Semaya as South Sudan’s new foreign minister|url=https://www.sudanspost.com/mammoth-tasks-await-semaya-as-south-sudans-new-foreign-minister/|work=Sudans Post|date=2025-04-12|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Sudans Post}}</ref> Tarehe 29 Aprili 2026, alibadilishwa na James Pitia Morgan kama Waziri wa Mambo ya Nje. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] tua5ryuhplvlrmulig721y18f1llyuk George Kongor Arop 0 239482 1553994 2026-05-27T17:58:04Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1553994 wikitext text/x-wiki '''George Kongor Arop''' (amezaliwa 1951) alikuwa Makamu wa Pili wa Rais wa Sudan kuanzia Februari 1994 hadi Oktoba 2000.<ref>{{Cite web|title=George Kongor Arop - former federal official - Marquis Who’s Who Biography|url=http://bios.marquiswhoswho.com/george_kongor_arop/former_federal_official/5440348|work=bios.marquiswhoswho.com|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Alikuwa pia afisa wa polisi, na aliwahi kuwa Gavana wa eneo la Bahr el Ghazal kuanzia 1992 hadi 1993. Vilevile alihudumu kama rais wa chama cha African National Congress na alitunukiwa shahada ya heshima ya udaktari katika sayansi ya siasa kutoka University of Juba. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0v6uu2rxzszgs56ffqisxjpw15yob5a 1554955 1553994 2026-05-27T23:30:45Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554955 wikitext text/x-wiki '''George Kongor Arop''' (amezaliwa 1951) alikuwa Makamu wa Pili wa Rais wa Sudan kuanzia Februari 1994 hadi Oktoba 2000.<ref>{{Rejea tovuti|title=George Kongor Arop - former federal official - Marquis Who’s Who Biography|url=http://bios.marquiswhoswho.com/george_kongor_arop/former_federal_official/5440348|work=bios.marquiswhoswho.com|accessdate=2026-05-27|language=en}}</ref> Alikuwa pia afisa wa polisi, na aliwahi kuwa Gavana wa eneo la Bahr el Ghazal kuanzia 1992 hadi 1993. Vilevile alihudumu kama rais wa chama cha African National Congress na alitunukiwa shahada ya heshima ya udaktari katika sayansi ya siasa kutoka University of Juba. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 2v7xcvy269zfnpm0h7tmp1pbun6cng5 Peter Bol Koang 0 239483 1554066 2026-05-27T18:09:41Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554066 wikitext text/x-wiki '''Peter Bol Koang''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Eastern Bieh tangu 24 Desemba 2015.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] est1cdfi8so7e4zo4bzwj122sla3c6c 1555021 1554066 2026-05-28T02:23:02Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555021 wikitext text/x-wiki '''Peter Bol Koang''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Eastern Bieh tangu 24 Desemba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 4d1w7xe9epe0fmzs1922uizx4gojfc7 1555046 1555021 2026-05-28T04:07:48Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555046 wikitext text/x-wiki '''Peter Bol Koang''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Eastern Bieh tangu 24 Desemba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews|archive-date=2016-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202025755/http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|url-status=dead}}</ref> Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] rjr3gd1msgsgbzs7hytivuzz2hxeol1 Michael Roberto Kenyi 0 239484 1554103 2026-05-27T18:15:32Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554103 wikitext text/x-wiki '''Michael Roberto Kenyi''' ni mwanasiasa wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Kilimo na Misitu wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|title=Agricultural Bank officials assess farmer challenges in Eastern Equatoria|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/agricultural-bank-officials-assess-farmer-challenges-in-eastern-equatoria|work=Radio Tamazuj|date=2024-06-19|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Editor In Chief}}</ref> Kazi yake ililenga zaidi changamoto zinazowakabili wakulima katika eneo la Equatoria pamoja na athari za misaada ya kibinadamu katika ukanda huo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 1zges0w2vk5dit1ol7fcigfevu8xt4p 1554992 1554103 2026-05-28T01:15:22Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554992 wikitext text/x-wiki '''Michael Roberto Kenyi''' ni mwanasiasa wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Kilimo na Misitu wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Agricultural Bank officials assess farmer challenges in Eastern Equatoria|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/agricultural-bank-officials-assess-farmer-challenges-in-eastern-equatoria|work=Radio Tamazuj|date=2024-06-19|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Editor In Chief}}</ref> Kazi yake ililenga zaidi changamoto zinazowakabili wakulima katika eneo la Equatoria pamoja na athari za misaada ya kibinadamu katika ukanda huo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] a7p3uec9qz05zjlxquv8mbgfy97lydh Kalisto Lado 0 239485 1554136 2026-05-27T18:20:59Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554136 wikitext text/x-wiki '''Kalisto Lado''' ni [[mwanasheria]] na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Aliwahi kuwa Meya wa Halmashauri ya Jiji la Juba City Council. Aliteuliwa kuwa meya na Gavana wa jimbo la Central Equatoria Emmanuel Adil Anthony mwezi Machi 2021, lakini baadaye aliondolewa madarakani na gavana huyo muda mfupi baada ya uteuzi wake.<ref>{{Cite web|title=Juba’s Little Kalisto Who Rose Too High: The Rise and Fall of Lord Mayor Kalisto Ladu Wani|url=https://paanluelwel.com/2021/11/23/jubas-little-kalisto-who-rose-too-high-the-rise-and-fall-of-lord-mayor-kalisto-ladu-wani/|work=PaanLuel Wël Media Ltd - South Sudan|date=2021-11-23|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=PaanLuel Wël}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] sxhfzleun2sz01rslb5o0ar5v05ljxj 1554971 1554136 2026-05-28T00:06:04Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554971 wikitext text/x-wiki '''Kalisto Lado''' ni [[mwanasheria]] na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Aliwahi kuwa Meya wa Halmashauri ya Jiji la Juba City Council. Aliteuliwa kuwa meya na Gavana wa jimbo la Central Equatoria Emmanuel Adil Anthony mwezi Machi 2021, lakini baadaye aliondolewa madarakani na gavana huyo muda mfupi baada ya uteuzi wake.<ref>{{Rejea tovuti|title=Juba’s Little Kalisto Who Rose Too High: The Rise and Fall of Lord Mayor Kalisto Ladu Wani|url=https://paanluelwel.com/2021/11/23/jubas-little-kalisto-who-rose-too-high-the-rise-and-fall-of-lord-mayor-kalisto-ladu-wani/|work=PaanLuel Wël Media Ltd - South Sudan|date=2021-11-23|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=PaanLuel Wël}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] 4i49mv7tdqljhyzdi8pc4rbedlhlpdd Timothy Taban Juch 0 239486 1554248 2026-05-27T18:39:32Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554248 wikitext text/x-wiki '''Timothy Taban Juch''' (pia huandikwa Timothy Taban Juc) ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan na mbunge anayewakilisha Akobo County katika jimbo la Jonglei State. Aliwahi kuhudumu kama Gavana wa Jimbo la Akobo State kuanzia mwaka 2019 hadi kufutwa kwake mwaka 2020.<ref>{{Cite web|title=Jonglei election results: Kuol Manyang wins governorship|url=https://sudantribune.com/article/34667|work=Sudan Tribune|date=2010-04-26|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=SudanTribune}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] tlsb5boaid8vbombj03kg1r6dbr0itt 1555037 1554248 2026-05-28T03:02:38Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555037 wikitext text/x-wiki '''Timothy Taban Juch''' (pia huandikwa Timothy Taban Juc) ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan na mbunge anayewakilisha Akobo County katika jimbo la Jonglei State. Aliwahi kuhudumu kama Gavana wa Jimbo la Akobo State kuanzia mwaka 2019 hadi kufutwa kwake mwaka 2020.<ref>{{Rejea tovuti|title=Jonglei election results: Kuol Manyang wins governorship|url=https://sudantribune.com/article/34667|work=Sudan Tribune|date=2010-04-26|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=SudanTribune}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] cwdaqrf4y5dkyiqz6f3nzmj4euunqxg Simon Juach Deng 0 239487 1554267 2026-05-27T18:42:35Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554267 wikitext text/x-wiki '''Simon Juach Deng''' ni [[mwanasiasa]] na [[mwanadiplomasia]] wa South Sudan. Kwa sasa ni Mkuu wa Ujumbe wa Ubalozi wa Sudan Kusini mjini Kampala. Aliteuliwa kuwa katika nafasi ya ubalozi mnamo Oktoba 2022 na Rais Salva Kiir Mayardit, akichukua nafasi ya Simon Duku.<ref>{{Cite web|title=Kiir replaces South Sudan ambassador to Uganda|url=https://www.sudanspost.com/kiir-replaces-south-sudan-ambassador-to-uganda/|work=Sudans Post|date=2022-10-06|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Sudans Post}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] jc0nrmweiwcsp26gqnalif5ohzb13ic 1555032 1554267 2026-05-28T02:48:29Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555032 wikitext text/x-wiki '''Simon Juach Deng''' ni [[mwanasiasa]] na [[mwanadiplomasia]] wa South Sudan. Kwa sasa ni Mkuu wa Ujumbe wa Ubalozi wa Sudan Kusini mjini Kampala. Aliteuliwa kuwa katika nafasi ya ubalozi mnamo Oktoba 2022 na Rais Salva Kiir Mayardit, akichukua nafasi ya Simon Duku.<ref>{{Rejea tovuti|title=Kiir replaces South Sudan ambassador to Uganda|url=https://www.sudanspost.com/kiir-replaces-south-sudan-ambassador-to-uganda/|work=Sudans Post|date=2022-10-06|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Sudans Post}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] nqle9rv17tfcof7th77qywmkpgo07mk John Luk Jok 0 239488 1554303 2026-05-27T18:48:27Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554303 wikitext text/x-wiki '''John Luk Jok''' (1952 – 2 Juni 2020) alikuwa [[mwanasiasa]] wa South Sudan.<ref>{{Cite web|title=South Sudan Minister Who Helped Write Constitution Dies|url=https://www.voaafrica.com/a/africa_south-sudan-focus_south-sudan-minister-who-helped-write-constitution-dies/6190386.html|work=Voice of America|date=2020-06-02|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Waakhe Simon Wudu}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2020]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] 5zrha7yi543hh8nrvk1zeyzrwc0215z 1554965 1554303 2026-05-27T23:58:56Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554965 wikitext text/x-wiki '''John Luk Jok''' (1952 – 2 Juni 2020) alikuwa [[mwanasiasa]] wa South Sudan.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan Minister Who Helped Write Constitution Dies|url=https://www.voaafrica.com/a/africa_south-sudan-focus_south-sudan-minister-who-helped-write-constitution-dies/6190386.html|work=Voice of America|date=2020-06-02|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Waakhe Simon Wudu}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2020]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] bluhb973l08dbm9qenjmr4f8q0zhn9b Aziz Vrioni 0 239489 1554334 2026-05-27T18:53:25Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Aziz Pasha Vrioni''' (1859–1920) alikuwa mwanasiasa wa [[Dola la Osmani]] na [[Albania]] wa mapema katika karne ya 20. Alikuwa mjumbe wa Bunge la Osmani akiwakilisha Berat,<ref name="Gawrych181">{{cite book|last=Gawrych|first=George|title=The Crescent and the Eagle: Ottoman rule, Islam and the Albanians, 1874–1913|year=2006|location=London|publisher=IB Tauris|url=https://books.google.com/books?id=wPOtzk-unJgC&q=Aziz+Bey+Vrioni|isbn=9781845112875|pag...' 1554334 wikitext text/x-wiki '''Aziz Pasha Vrioni''' (1859–1920) alikuwa mwanasiasa wa [[Dola la Osmani]] na [[Albania]] wa mapema katika karne ya 20. Alikuwa mjumbe wa Bunge la Osmani akiwakilisha Berat,<ref name="Gawrych181">{{cite book|last=Gawrych|first=George|title=The Crescent and the Eagle: Ottoman rule, Islam and the Albanians, 1874–1913|year=2006|location=London|publisher=IB Tauris|url=https://books.google.com/books?id=wPOtzk-unJgC&q=Aziz+Bey+Vrioni|isbn=9781845112875|pages=181}}</ref><ref name="Herbert">{{citation| url=https://books.google.com/books?id=M_0-QfRL8eMC&q=Aziz+Vrioni&pg=PA125| author=Aubrey Herbert| page=125| quote=Aziz Pasha Vrioni, parliamentary deputy of Berat 1908-1912, Minister of Agriculture 1914 | title=Albania's Greatest Friend: Aubrey Herbert and the Making of Modern Albania: Diaries and Papers 1904-1923| isbn=978-1848854444| publisher=I. B. Tauris| editor= Bejtullah Destani, Jason Tomes | year=2011}}</ref> na pia alihudumu kama Waziri wa Fedha wa Albania pamoja na Waziri wa Kilimo na Madini.<ref name="Office1926">{{cite book|author=Great Britain. Foreign Office|title=British Documents on the Origins of the War, 1898-1914: pt. 1. The Near and Middle East on the eve of war|url=https://books.google.com/books?id=w91mAAAAMAAJ|access-date=2012-05-29|year=1926|publisher=H.M. Stationery Office}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1859|1920|Vrioni, Aziz Pasha}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 6rwhi41zxcg822s57kwevq86lq6fam4 Chol Tong Mayay Jang 0 239490 1554337 2026-05-27T18:53:48Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554337 wikitext text/x-wiki '''Chol Tong Mayay Jang''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Aliwahi kuhudumu kama Gavana wa Jimbo la Lakes State kuanzia 28 Mei 2010 hadi 21 Januari 2013, baada ya kufukuzwa na Rais Salva Kiir Mayardit.<ref>{{Cite web|title=https://www.mid.ru/en/foreign_policy/news/1574463/|url=https://www.mid.ru/en/foreign_policy/news/1574463/|work=www.mid.ru|accessdate=2026-05-27}}</ref> Mwaka 2018 aliteuliwa kuwa balozi wa [[Sudan]] Kusini nchini Russia. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] fhin83thnfb9zfzpidvfu9buqgcx35v Dylber Vrioni 0 239491 1554355 2026-05-27T18:56:41Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Dylber Vrioni''' (alizaliwa 4 Juni 1946) alikuwa Naibu Waziri Mkuu wa [[Albania]] na Waziri wa Fedha katika serikali ya mwaka 1992 ya [[Sali Berisha]].<ref>Hunter, Brian. (Ed.) (1995) ''[[The Statesman's Year-Book 1995-96]]''. 132nd edition. London: Macmillan. p. 66. {{ISBN|0333620747}}</ref> Alikuwa Gavana wa Benki ya Albania kuanzia Septemba 1993 hadi Desemba 1994.<ref>{{Cite web|url=https://www.bankofalbania.org/About_the_Bank/Organizational_Structur...' 1554355 wikitext text/x-wiki '''Dylber Vrioni''' (alizaliwa 4 Juni 1946) alikuwa Naibu Waziri Mkuu wa [[Albania]] na Waziri wa Fedha katika serikali ya mwaka 1992 ya [[Sali Berisha]].<ref>Hunter, Brian. (Ed.) (1995) ''[[The Statesman's Year-Book 1995-96]]''. 132nd edition. London: Macmillan. p. 66. {{ISBN|0333620747}}</ref> Alikuwa Gavana wa Benki ya Albania kuanzia Septemba 1993 hadi Desemba 1994.<ref>{{Cite web|url=https://www.bankofalbania.org/About_the_Bank/Organizational_Structure/The_Governor/|title = The Governor of the Bank of Albania}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1946||Vrioni, Dylber}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] lenniepalayrw63rqh46bisgdgjfzu0 1554946 1554355 2026-05-27T23:12:47Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554946 wikitext text/x-wiki '''Dylber Vrioni''' (alizaliwa 4 Juni 1946) alikuwa Naibu Waziri Mkuu wa [[Albania]] na Waziri wa Fedha katika serikali ya mwaka 1992 ya [[Sali Berisha]].<ref>Hunter, Brian. (Ed.) (1995) ''[[The Statesman's Year-Book 1995-96]]''. 132nd edition. London: Macmillan. p. 66. {{ISBN|0333620747}}</ref> Alikuwa Gavana wa Benki ya Albania kuanzia Septemba 1993 hadi Desemba 1994.<ref>{{Rejea tovuti|url=https://www.bankofalbania.org/About_the_Bank/Organizational_Structure/The_Governor/|title = The Governor of the Bank of Albania}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1946||Vrioni, Dylber}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 1ia4etg4s35lkpojr8uvc8jqewc3r6i To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar 0 239492 1554376 2026-05-27T19:00:09Z Muddyb 379 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika '{{Filamu 2 | jina = To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar | picha = towongfoo.jpg | alt = Malkia watatu wa drag wakiwa ndani ya gari lisilo na paa | maelezo = Poster la kutolewa kwenye kumbi za sinema | mwongozaji = [[Beeban Kidron]] | mtunzi = [[Douglas Carter Beane]] | mtayarishaji = G. Mac Brown | nyota = {{Plainlist| * [[Wesley Snipes]] * [[Patrick Swayze]] * John Leguizam...' 1554376 wikitext text/x-wiki {{Filamu 2 | jina = To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar | picha = towongfoo.jpg | alt = Malkia watatu wa drag wakiwa ndani ya gari lisilo na paa | maelezo = Poster la kutolewa kwenye kumbi za sinema | mwongozaji = [[Beeban Kidron]] | mtunzi = [[Douglas Carter Beane]] | mtayarishaji = G. Mac Brown | nyota = {{Plainlist| * [[Wesley Snipes]] * [[Patrick Swayze]] * [[John Leguizamo]] * [[Stockard Channing]] * [[Blythe Danner]] * [[Arliss Howard]] * [[Chris Penn]] }} | muziki = [[Rachel Portman]] | sinematografia = Steve Mason | mhariri = [[Andrew Mondshein]] | studio = {{Plainlist| * [[Universal Pictures]]<ref name=afi/> * [[Amblin Entertainment]]<ref name=afi>{{cite web|url=https://catalog.afi.com/Film/60119-TO-WONGFOOTHANKSFOREVERYTHINGJULIENEWMAR?sid=4b84e671-374e-4916-b473-4cf17016282e&sr=7.495375&cp=1&pos=0|title=To Wong Foo, Thanks for Everything, Julie Newmar (1995)|work=[[AFI Catalog of Feature Films]]|access-date=May 21, 2020|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200718105326/https://catalog.afi.com/Film/60119-TO-WONGFOOTHANKSFOREVERYTHINGJULIENEWMAR?sid=4b84e671-374e-4916-b473-4cf17016282e&sr=7.495375&cp=1&pos=0|archive-date=July 18, 2020}}</ref> }} | msambazaji = [[Universal Pictures]]<ref name=afi/> | imetolewa = {{Film date|1995|9|8}} | muda = Dakika 105<ref name=afi/> | nchi = Marekani | lugha = Kiingereza | bajeti = Dola milioni 30{{sfn|Busch|1995|p=48}} | mapato = Dola milioni 47.7<ref name="mojo">{{cite web|title=To Wong Foo, Thanks for Everything, Julie Newmar (1995)|url=https://www.boxofficemojo.com/title/tt0114682|website=[[Box Office Mojo]]|access-date=September 9, 2017|archive-date=May 28, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220528105210/https://www.boxofficemojo.com/title/tt011468|url-status=live}}</ref> }} '''''To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar''''' ni filamu ya vichekesho na maigizo kutoka nchini Marekani iliyotoka mwaka 1995. Filamu hii iliongozwa na [[Beeban Kidron]] na mastaa wakuu ni [[Wesley Snipes]], [[Patrick Swayze]], na [[John Leguizamo]]. Ndani ya filamu hii, watatu hawa wanacheza kama [[drag queen]] (wanaume wanaovaa na kuigiza kama wanawake) kutoka jijini [[New York City]] ambao wanaamua kufanya safari kwenda pande mbalimbali za Marekani kwa njia ya barabara. Jina la filamu hii linatokana na ujumbe uliopo kwenye picha yenye saini ya mwigizaji [[Julie Newmar]] waliyokuwa wakiibeba kwenye safari yao; Newmar mwenyewe anaonekana kwa sekunde chache mwishoni mwa filamu hii. Filamu hii ilisambazwa na kampuni ya [[Universal Pictures]] na kuingizwa sokoni tarehe 8 Septemba 1995. Ilifanya vizuri sana sokoni ambapo iliongoza kwenye mauzo ya tiketi Amerika Kaskazini kwa wiki mbili mfululizo, na kuingiza jumla ya dola milioni 47.8 duniani kote dhidi ya bajeti yake ya dola milioni 30. Wakosoaji wa filamu walitoa maoni mseto; wapo walioeleza hadithi yake kuwa ya kawaida mno, lakini uigizaji wa Swayze, Snipes, na Leguizamo ulisifiwa kwa kiwango cha juu. Baadaye, filamu hii ilikuja kuwa maarufu na kupendwa sana na jamii ya LGBT. Katika ugawaji wa Tuzo za Golden Globe za 53, Patrick Swayze aliteuliwa kuwania tuzo ya Mwigizaji Bora wa Kiume, huku John Leguizamo akiteuliwa kama Mwigizaji Bora Msaidizi. Hata hivyo, mcheza gofu maarufu na mwanachama wa World Golf Hall of Fame, [[Chi-Chi Rodríguez|Juan Antonio "Chi-Chi" Rodríguez]], aliishtaki Universal Pictures kwa kudai filamu hiyo ilichafua jina lake kwasababu jina lake lilitumika kama jina la mhusika mmoja wa kike.<ref>{{cite web|url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1995-09-16-sp-46566-story.html|title=Chi Chi to Sony Pictures: Thanks for Nothing, I'm Suing|agency=Associated Press|work=Los Angeles Times|date=16 September 1995|access-date=30 June 2011|archive-date=November 2, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121102115620/http://articles.latimes.com/1995-09-16/sports/sp-46566_1_chi-chi-rodriguez|url-status=live}}</ref> Baadaye pande zote mbili zilimaliza kesi hiyo nje ya mahakama kwa makubaliano ya siri.<ref>{{cite web|url=http://www.spokesman.com/stories/1995/sep/29/rodriguez-settles-suit/|title=Rodriguez Settles Suit|work=[[The Spokesman-Review]]|date=September 29, 1995|access-date=March 5, 2016|archive-date=February 2, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190202095213/http://www.spokesman.com/stories/1995/sep/29/rodriguez-settles-suit/|url-status=live}}</ref> == Muhtasari wa hadithi == Baada ya Noxeema Jackson na Vida Boheme kushinda kwa pamoja shindano la "Drag Queen of the Year" mjini [[New York City]], wanapata tiketi ya kwenda [[Hollywood, Los Angeles|Hollywood]] kushiriki shindano kubwa zaidi la kitaifa la "Drag Queen of America". Kabla ya kuanza safari, Vida anamshawishi Noxeema wamfadhili na kuondoka na Chi-Chi Rodriguez, kijana mdogo mwanafunzi wao ambaye bado hana uzoefu kwenye sanaa hiyo ili wakamwongezee ujuzi. Ili kufanya safari iwe ya kijanja zaidi, wanauza tiketi zao za ndege kwa rafiki yao mmoja na kutumia hela hizo kununua gari kuukuu la wazi aina ya [[Cadillac DeVille]] (toleo la mwaka 1967) lenye rangi ya njano. Wanafunga safari kuelekea [[Los Angeles]] wakiwa wamebeba picha ya ukutani ya mwanamitindo [[Julie Newmar]] yenye ujumbe uliosomeka: “To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar”. Wakiwa njiani, wanasimamishwa na askari Dollard (Sheriff Dollard) ambaye anaanza kuwatolea maneno ya kibaguzi na kujaribu kumshika adabu Vida akidhani ni mwanamke. Vida anampiga ngumi moja matata na askari huyo anaanguka chini na kupoteza fahamu. Wakidhani kuwa wamemuua, wanaingia kwenye gari na kukimbia eneo hilo kwa kasi. Gari lao linakuja kufia mbele kidogo karibu na kijiji cha mbali kiitwacho Snydersville, ambapo kijana mmoja mkarimu aitwaye Bobby Ray anawabeba na kuwatafutia chumba cha kufikia. Wakiwa hapo kijijini, wanakutana na wanawake wengi wa kijijini hapo wanaonyanyasika na wenye maisha ya upweke. Wageni hawa wanaamua kuleta mabadiliko; wanawafanyia wanawake hao mapambo ya sura, kuwasuka nywele mpya, kuwabadilishia nguo na kuwarudishia furaha ya maisha, huku wakishiriki pia kuandaa tamasha la kila mwaka la kijiji hicho. Chi-Chi naye anapata usumbufu kutoka kwa wahuni wa hapo kijijini lakini Bobby Ray anasimama naye kidete kumtetea. Mambo yanazidi kuwa moto pale Vida anapogundua kuwa Carol Ann (mwanamke wa nyumba waliyofikia) anapigwa mara kwa mara na mume wake Virgil. Usiku mmoja, Vida anamfumania Virgil akimshushia kipigo mke wake, anaingilia kati na kumtembezea Virgil kichapo cha mbwa mwizi hadi anamfukuza mazima kwenye nyumba hiyo. Carol Ann anawashukuru sana na anafanikiwa kuwatengenezea gari lao lililokuwa limeharibika. Ghafla, Askari Dollard anatia timu pale kijijini akiwa na uchu wa kulipa kisasi na kuwakamata wabaya wake. Lakini kumbe wanakijiji wote wa Snydersville washaongeza upendo na kuwa marafiki wakubwa wa wageni hao; wanaamua kuwakingia kifua. Askari huyo anapohoji drag queen yupo wapi, wanakijiji wote (wanaume kwa wanawake) mmoja baada ya mwingine wananyasuka na kusema, "Mimi ndiye drag queen!" Kitendo hiki kinamchanganya akili Dollard na kumfanya aondoke kwa aibu kubwa huku akichekwa. Mwishoni mwa picha, Noxeema, Vida, na Chi-Chi wanasepa zao salama hadi Los Angeles. Chi-Chi, ambaye sasa ameshakuwa mtaalamu na kuiva vizuri kupitia mafunzo ya wenzake, anafanikiwa kushinda taji la "Drag Queen of the Year". Taji hilo anakabidhiwa jukwaani na [[Julie Newmar]] mwenyewe huku shangwe zikitawala. ==Waigizaji== * [[Wesley Snipes]] kama Noxeema Jackson * [[Patrick Swayze]] kama Vida Boheme * [[John Leguizamo]] kama Chi-Chi Rodriguez * [[Stockard Channing]] kama Carol Ann * [[Blythe Danner]] kama Beatrice * [[Arliss Howard]] kama Virgil * [[Jason London]] kama Bobby Ray * [[Chris Penn]] kama Sheriff Dollard * [[Melinda Dillon]] kama Merna * [[Beth Grant]] kama Loretta * [[Alice Drummond]] kama Clara * [[Marceline Hugot]] kama Katina * [[Jennifer Milmore]] kama Bobby Lee * Jamie Harrold kama Billy Budd * [[Mike Hodge]] kama Jimmy Joe * [[Michael Vartan]] kama Tommy ==Waigizaji waliojitokeza kwa muda mfupi== * [[RuPaul]] kama Rachel Tensions * [[Julie Newmar]] kama yeye mwenyewe * [[Naomi Campbell]] kama msichana katika China Bowl * [[Miss Understood]] kama yeye mwenyewe * [[Joey Arias]] kama Justine * [[Lady Catiria|Catiria Reyes]] kama yeye mwenyewe * [[Miss Coco Peru]] kama yeye mwenyewe * [[Quentin Crisp]] kama jaji wa mashindano ya New York * [[Susanne Bartsch]] kama jaji wa mashindano ya New York<ref>https://www.youtube.com/watch?v=bVLAEGKWx7s</ref> * [[José Sarria|Widow Norton]] kama jaji wa mashindano ya New York * [[Candis Cayne]] kama yeye mwenyewe * [[Hedda Lettuce]] kama yeye mwenyewe * [[Robin Williams]] kama John Jacob Jingleheimer Schmidt * [[Lady Bunny]] kama yeye mwenyewe ==Marejeo== {{Reflist}} ==Viungo vya nje== * {{IMDb title}} {{Beeban Kidron}} {{DEFAULTSORT:To Wong Foo, Thanks For Everything! Julie Newmar}} [[Category:Filamu za 1995]] [[Category:Filamu za Marekani]] [[Jamii:Filamu zilizoongozwa na Beeban Kidron]] 89bsw1ujdfuj0p9c7t6dweuth6uq1fe Jusuf Vrioni 0 239493 1554388 2026-05-27T19:01:54Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Jusuf Vrioni''' (16 Machi 1916 – 1 Juni 2001) alikuwa mwanariadha wa [[Albania]],<ref>{{Cite web|last=Opinion|first=Blendi Fevziu|date=10 January 2000|title=Opinion - Jusuf Vrioni: Karriera ime e vonë veçse një ngjarje në jetën e një personi|url=https://www.youtube.com/watch?v=zxOJsj96QgI|archive-url=|archive-date=|access-date=|website=[[YouTube]]}}</ref> mfasiri, mwanadiplomasia, na balozi wa Albania katika [[UNESCO]]. == Marejeo == {{Reflist}...' 1554388 wikitext text/x-wiki '''Jusuf Vrioni''' (16 Machi 1916 – 1 Juni 2001) alikuwa mwanariadha wa [[Albania]],<ref>{{Cite web|last=Opinion|first=Blendi Fevziu|date=10 January 2000|title=Opinion - Jusuf Vrioni: Karriera ime e vonë veçse një ngjarje në jetën e një personi|url=https://www.youtube.com/watch?v=zxOJsj96QgI|archive-url=|archive-date=|access-date=|website=[[YouTube]]}}</ref> mfasiri, mwanadiplomasia, na balozi wa Albania katika [[UNESCO]]. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1916|2001|Vrioni, Jusuf}} [[Jamii:Watu wa Albania]] nsx7mn6il7dr8tl5sn6kzadgib91em6 1554970 1554388 2026-05-28T00:04:03Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554970 wikitext text/x-wiki '''Jusuf Vrioni''' (16 Machi 1916 – 1 Juni 2001) alikuwa mwanariadha wa [[Albania]],<ref>{{Rejea tovuti|last=Opinion|first=Blendi Fevziu|date=10 January 2000|title=Opinion - Jusuf Vrioni: Karriera ime e vonë veçse një ngjarje në jetën e një personi|url=https://www.youtube.com/watch?v=zxOJsj96QgI|archive-url=|archive-date=|access-date=|website=[[YouTube]]}}</ref> mfasiri, mwanadiplomasia, na balozi wa Albania katika [[UNESCO]]. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1916|2001|Vrioni, Jusuf}} [[Jamii:Watu wa Albania]] 1dyuuhllvuq00kqr5m4u30hx9fn3js2 Faili:Towongfoo.jpg 6 239494 1554411 2026-05-27T19:05:39Z Muddyb 379 Anwani halisi kutoka: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/e/e9/Towongfoo.jpg 1554411 wikitext text/x-wiki == Muhtasari == Anwani halisi kutoka: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/e/e9/Towongfoo.jpg == Hatimiliki == {{Non-free video cover}} c17ocg36j359vf0abft1hlegjbpkspy Kemal Vrioni 0 239495 1554416 2026-05-27T19:06:21Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Kemal Vrioni''' (1885–1952) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] katika miaka ya 1930 na 1940. == Maisha == Kemal Vrioni alikuwa mwanafamilia wa [[Familia ya Vrioni]], familia kubwa ya wamiliki wa ardhi kutoka tabaka la [[Dola la Osmani]]. Alikuwa mmiliki mkuu wa ardhi katika mkoa wa [[Fier]]. Alizaliwa mjini Fier mnamo mwaka 1885. Alisoma uchumi na utawala wa umma mjini [[Istanbul]].<ref name="Aliko">{{citation| url=http://www.arct.org/pdf/genocidi-121...' 1554416 wikitext text/x-wiki '''Kemal Vrioni''' (1885–1952) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] katika miaka ya 1930 na 1940. == Maisha == Kemal Vrioni alikuwa mwanafamilia wa [[Familia ya Vrioni]], familia kubwa ya wamiliki wa ardhi kutoka tabaka la [[Dola la Osmani]]. Alikuwa mmiliki mkuu wa ardhi katika mkoa wa [[Fier]]. Alizaliwa mjini Fier mnamo mwaka 1885. Alisoma uchumi na utawala wa umma mjini [[Istanbul]].<ref name="Aliko">{{citation| url=http://www.arct.org/pdf/genocidi-121-150.pdf| publisher=Shtypshkronja "MALUKA"| title=Genocide on the intellectual elite of the Albanian nation under the communist terror| last1=Aliko| first1=Tomor| year=2007| location=Tirana| page=134| access-date=2014-02-06| quote=Was born in Fier in 1885, he finished his higher studies in economics and public revenue in Istanbul. Arrested in 1945, he was sentenced to 10 years imprisonment, under the charges of having had high political positions during the time of the occupation (1939-1944). He was released from prison in 1952.| url-status=dead| archive-url=https://web.archive.org/web/20131230231736/http://www.arct.org/pdf/genocidi-121-150.pdf| archive-date=2013-12-30}}</ref> Qemal Vrioni alikuwa mshiriki wa [[Kongamano la Durrës]] mnamo Desemba 1918. Alikuwa Mbunge wa Bunge la Albania kuanzia mwaka 1921 hadi 1928. Alihusika katika Uasi wa Fier wa kupinga utawala wa [[Ahmet Zogu]] mnamo mwaka 1935.<ref name="Elsie">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=pgf6GWJxuZgC&q=Kahreman+Pasha+Vrioni&pg=PA478| page=478| author=Robert Elsie| title=A Biographical Dictionary of Albanian History| publisher= I. B. Tauris | date=December 24, 2012 | isbn=978-1780764313}}</ref> Tofauti na waandaaji wengine kama [[Costa Chekrezi]], Musa Kranja, au Xhevahir Arapi waliokimbia nchi au kuadhibiwa vikali, yeye alifanikiwa kutoka bila madhara. Katika miaka ya 1938–1939, aliteuliwa kuongoza shirika la ''SITA'', shirika la Kiitaliano lililokuwa likifanya kazi nchini Albania katika sekta ya vifaa vya umeme na miundombinu. Baadaye nafasi yake ilichukuliwa na [[Salih Bey Vuçitërni]]. Mnamo mwaka 1940, wakati wa Uvamizi wa Albania uliofanywa na Italia, alichukua usimamizi wa gazeti la ''Tomorri'', chombo cha habari cha kifashisti kilichochukua nafasi ya gazeti la ''Fashizmi'' (Ufashisti). Alikuwa Waziri wa Fedha katika serikali ya [[Shefqet Vërlaci]] mnamo mwaka 1940, akichukua nafasi ya [[Fejzi Alizoti]].<ref name="Elsie" /> Mwishoni mwa [[Vita Kuu ya Pili ya Dunia]], alikamatwa na Wanamgambo wa Albania (Partisans) na kufunguliwa mashtaka katika [[Mahakama Maalum ya Albania ya 1945|Mahakama Maalum ya Machipuko ya mwaka 1945]], ambayo ilishughulikia wanasiasa wengi wa zamani wa wakati huo. Hapo awali alihukumiwa kifo kama "mhalifu wa kivita" na "adui wa watu", lakini baadaye hukumu hiyo ilibadilishwa na kuwa kifungo cha gerezani. Kulingana na [[Robert Elsie]], alikufa katika [[Gereza la Burrel]] mnamo mwaka 1946. Kulingana na Aliko, alihukumiwa kifungo cha miaka 10 gerezani na kuachiliwa mnamo mwaka 1952,<ref name="Aliko" /> akinyanyaswa tangu wakati huo na kuendelea. Mali na mashamba yake yote yalichukuliwa na serikali. Vrioni alituhumiwa katika miaka ya 1920 kwa tabia ya kikatili dhidi ya wakulima wa mashamba yake, ikiwa ni pamoja na kuwafukuza katika ardhi yake na kuchoma nyumba zao. Alifikishwa mahakamani kwa sababu hiyo lakini hakupatikana na hatia.<ref name="Elsie" /> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1885|1952|Vrioni, Kemal}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 0ppyobpvvl3q0c8qpgtln1ggrbah9qf Sami Vrioni 0 239496 1554444 2026-05-27T19:10:48Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sami Bey Vrioni''' (1876–1947) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania|Albania,]] mwanadiplomasia, na mjumbe katika [[Bunge la Vlorë]] ambalo lilitangaza Azimio la Uhuru wa Albania.{{sfn|Schmidt-Neke|1987|pp=320}} Alikuwa mmiliki wa ardhi mwenye kuheshimika na mwenye nguvu katika mkoa wa [[Fier]] nchini [[Albania]].{{sfn|Heaton-Armstrong|2005|pp=32}} == Maisha == Sami Vrioni alikuwa mwanafamilia wa familia mashuhuri ya wamiliki wa ardhi ya Vrioni kutoka B...' 1554444 wikitext text/x-wiki '''Sami Bey Vrioni''' (1876–1947) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania|Albania,]] mwanadiplomasia, na mjumbe katika [[Bunge la Vlorë]] ambalo lilitangaza Azimio la Uhuru wa Albania.{{sfn|Schmidt-Neke|1987|pp=320}} Alikuwa mmiliki wa ardhi mwenye kuheshimika na mwenye nguvu katika mkoa wa [[Fier]] nchini [[Albania]].{{sfn|Heaton-Armstrong|2005|pp=32}} == Maisha == Sami Vrioni alikuwa mwanafamilia wa familia mashuhuri ya wamiliki wa ardhi ya Vrioni kutoka [[Berat]], [[Fier]], na [[Myzeqe]]. Baba yake alikuwa [[Omar Pasha Vrioni II]] (1839–1928).<ref name="Fieri">{{citation| url= http://index.fieri.com/reportazh/300-fieri-qyteti-qe-u-themelua-nga-vrionasit.html| publisher= Fieri.com| date=14 May 2007 |language= Albanian| accessdate =5 February 2014 |title= Fieri, qyteti qe u themelua nga Vrionasit|trans-title=Fier, the town founded the Vrioni|quote=Midis shume artikujve te ndryshem eksportohej edhe zhuke, lende drusore, miser, kuaj etj. I fundit i pinjolleve Vrionas i njohur ne vitet e regjimit te Ahmet Zogut si Minister i Botores, ka qene Sami Vrioni. Ka qene i ditur dhe eshte shkolluar ne shkollat dhe universitetet me te mira te Italise dhe Frances. Ne vitet e rregjimit zogist ka qene Minister i Botores. Ka mbaruar per inxhinieri dhe agronomi si dhe ka qene njohes i madh i shume gjuheve si: turqisht, arabisht, italisht, frengjisht...<br>Historiani Hysen Emiri ne librin e tij "Historia e Fierit" permende faktin se Ismail Qemali e donte ne qeverine e tij per ta bere minister Sami Vrionin, por i ati i tij Omeri e shikonte me skepticizem kete qeveri dhe i thoshte "shohim e bejme"...<br>Sami ka vdekur ne burg ne tortura ne vitin 1952.}}</ref> Sami Vrioni mwenyewe alikuwa mmiliki wa takriban [[Hekta]] 5,000 katika eneo la kilimo la kusini mwa Myzeqe.<ref>{{citation|url=https://books.google.com/books?id=ULQ8AQAAIAAJ| publisher= "Media 6" Publishing| title= Klan|issue=500–508| year=2007|page=259}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1876|1947|Vrioni, Sami Bey}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] bw1syhmuod0rkmdd8ewo7ntgf6m4xi2 Salih Vuçitërni 0 239497 1554469 2026-05-27T19:14:46Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Salih bej Vuçitërni''' (8 Aprili 1880 - Oktoba 1949) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] na mfuasi wa mfumo wa kifalme (royalist). == Maisha == Vuçitërni alizaliwa mjini [[Vıçıtırın]], katika [[Vilayet ya Kosovo]], [[Dola la Osmani]] mnamo tarehe 8 Aprili 1880. Alitokana na familia ya Kibosnia ya wamiliki wa ardhi. Hapo awali alihudumu kama ''[[hodja]]'' (kiongozi wa kidini wa Kiislamu) wa mji huo. Mnamo mwaka 1920 alihamia nchini [[Albania]] na...' 1554469 wikitext text/x-wiki '''Salih bej Vuçitërni''' (8 Aprili 1880 - Oktoba 1949) alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] na mfuasi wa mfumo wa kifalme (royalist). == Maisha == Vuçitërni alizaliwa mjini [[Vıçıtırın]], katika [[Vilayet ya Kosovo]], [[Dola la Osmani]] mnamo tarehe 8 Aprili 1880. Alitokana na familia ya Kibosnia ya wamiliki wa ardhi. Hapo awali alihudumu kama ''[[hodja]]'' (kiongozi wa kidini wa Kiislamu) wa mji huo. Mnamo mwaka 1920 alihamia nchini [[Albania]] na kufanya kazi kama kaimu mkuu wa mkoa wa [[Tirana]]. Kuanzia mwaka 1921 hadi 1925 alikuwa Mbunge wa Bunge la Albania akiwakilisha mkoa wa [[Dibra]]. Kuanzia mwaka 1925 hadi 1928 alikuwa mjumbe wa Seneti.<ref name="Elsie1">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=Pg-aeA-nUeAC&q=salih+vuciterni&pg=PA286| page=286| author=Robert Elsie| title=Historical Dictionary of Kosovo| series=Historical Dictionaries of Europe|publisher=Scarecrow Press|volume=79| edition=2| date=November 15, 2010| isbn=978-0810872318}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1880|1949|Vuçitërni, Salih Bey}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] 53vfc0ntyjotyrqxal8kui1fujhxk8v Abdyl Xhaja 0 239498 1554487 2026-05-27T19:17:39Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Abdyl Xhaja''' (13 Machi 1943 – 25 Julai 2025) alikuwa mwanauchumi na mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu katika nafasi mbalimbali muhimu za kiserikali mnamo miaka ya 1990. Alikuwa Waziri wa Viwanda, Madini na Nishati chini ya Waziri Mkuu [[Aleksandër Meksi]] kuanzia mwaka 1994 hadi 1997. Kabla ya hapo, alikuwa Naibu Waziri Mkuu wa Albania na Waziri wa Viwanda, Nishati na Rasilimali za Madini chini ya Waziri Mkuu [[Vilson Ahmeti]] kuanzia Dese...' 1554487 wikitext text/x-wiki '''Abdyl Xhaja''' (13 Machi 1943 – 25 Julai 2025) alikuwa mwanauchumi na mwanasiasa wa [[Albania]] ambaye alihudumu katika nafasi mbalimbali muhimu za kiserikali mnamo miaka ya 1990. Alikuwa Waziri wa Viwanda, Madini na Nishati chini ya Waziri Mkuu [[Aleksandër Meksi]] kuanzia mwaka 1994 hadi 1997. Kabla ya hapo, alikuwa Naibu Waziri Mkuu wa Albania na Waziri wa Viwanda, Nishati na Rasilimali za Madini chini ya Waziri Mkuu [[Vilson Ahmeti]] kuanzia Desemba 1991 hadi Aprili 1992.<ref>{{cite web |title=Ndahet nga jeta ish-zv.kryeministri Abdyl Xhaja, një prej figurave të njohura të ekonomisë dhe politikës shqiptare |url=https://www.panorama.com.al/ndahet-nga-jeta-ish-zv-kryeministri-abdyl-xhaja-nje-prej-figurave-te-njohura-te-ekonomise-dhe-politikes-shqiptare/ |website=Panorama.com.al |date=24 July 2024 |access-date=26 July 2025 |language=sq}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1943|2025|Xhaja, Abdyl}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] dl11an9ht529txxmjut6gfui9fxguma Mahmud Xhelaledini 0 239499 1554524 2026-05-27T19:23:41Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mahmud Xhelaledini''' alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] wa karne ya 20 ambaye alifanya kazi katika [[Dola la Osmani]]. Alizaliwa mjini [[Gjirokastër]] mnamo mwaka 1870, na Xhelaledin alisoma mjini [[Thessaloniki]].<ref name="Özdalga">{{cite book | title=Late Ottoman society: the intellectual legacy | author=Özdalga, Elisabeth | authorlink=Nathalie Clayers | year=2005 | url=https://books.google.com/books?id=ovo7lM91BtQC&dq=Mahmud+Celaleddin+ozdalga&p...' 1554524 wikitext text/x-wiki '''Mahmud Xhelaledini''' alikuwa mwanasiasa wa [[Albania]] wa karne ya 20 ambaye alifanya kazi katika [[Dola la Osmani]]. Alizaliwa mjini [[Gjirokastër]] mnamo mwaka 1870, na Xhelaledin alisoma mjini [[Thessaloniki]].<ref name="Özdalga">{{cite book | title=Late Ottoman society: the intellectual legacy | author=Özdalga, Elisabeth | authorlink=Nathalie Clayers | year=2005 | url=https://books.google.com/books?id=ovo7lM91BtQC&dq=Mahmud+Celaleddin+ozdalga&pg=PA331| publisher=Routledger | pages=331 | isbn=0-415-34164-7}}</ref> Baada ya kuhitimu masomo ya utawala wa umma katika shule ya Kiothmani huko, akawa [[kaymakam]] (mkuu wa wilaya) wa [[Gjilan]] katika [[Vilayet ya Kosovo]] katika kipindi cha miaka ya 1901-1903. Katika miaka ya 1904-1912, alishika nafasi mbalimbali za uongozi katika [[Vilayet ya Salonika, Dola la Osmani|Vilayet ya Thessaloniki]].<ref name="Özdalga"/> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1870||Xhelaledini, Mahmud}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] okf29jjvhjoe4a7ra85tcjprkxhz2p7 Mihal Zallari 0 239500 1554549 2026-05-27T19:27:40Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mihal Zallari''' (25 Septemba 1894 – 17 Machi 1976) alikuwa mwanahistoria, mwanasiasa, mwandishi wa habari, na mshairi wa [[Albania]]. Alihudumu kama Spika wa Bunge la Albania na Mwenyekiti wa Bunge la Albania na Bunge la Kitaifa la Albania kuanzia mwaka 1943 hadi 1944. == Maisha == Alizaliwa mjini [[Frashër]] mnamo tarehe 25 Septemba 1894, akitokea katika familia ya Zallari, ambayo ni tawi la familia ya Frashëri. Zallari alisoma katika Deutsche...' 1554549 wikitext text/x-wiki '''Mihal Zallari''' (25 Septemba 1894 – 17 Machi 1976) alikuwa mwanahistoria, mwanasiasa, mwandishi wa habari, na mshairi wa [[Albania]]. Alihudumu kama Spika wa Bunge la Albania na Mwenyekiti wa Bunge la Albania na Bunge la Kitaifa la Albania kuanzia mwaka 1943 hadi 1944. == Maisha == Alizaliwa mjini [[Frashër]] mnamo tarehe 25 Septemba 1894, akitokea katika familia ya Zallari, ambayo ni tawi la familia ya Frashëri. Zallari alisoma katika [[Deutsche Schule Istanbul|shule ya Kijerumani]] ya [[Istanbul]] na baadaye akasomea sayansi ya siasa katika [[Chuo Kikuu cha Vienna]]. Kaka yake, Leonidha Frashëri-Zallari, ambaye alikuwa mshirika wa [[Mit'hat Frashëri]], alikuwa mbunge wa bunge la Albania akiwakilisha [[Mkoa wa Gjirokastër|Gjirokastër]] katika miaka ya 1921–23 na 1943–44, na pia aliwahi kuhudumu kama mkuu wa mkoa wa [[Delvinë]].<ref name="parlamenti">{{cite web|url=http://www.parlament.al/graphics/foto/Ligjv%EBn%EBsit%20Shqiptar%EB.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20230405153543/http://www.parlament.al/graphics/foto/Ligjv%EF%BF%BDn%EF%BF%BDsit%20Shqiptar%EF%BF%BD.pdf |url-status=dead |archive-date=April 5, 2023 |title=Parliament, Legislature, Deputies |year=2005 |publisher=Parliament of Albania |accessdate=29 September 2012 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1894|1976|Zallari, Mihal}} [[Jamii:Wanasiasa wa Albania]] oc40fhoj0lmdkjudzk32uzmvq4yh3lt Wesley Snipes 0 239501 1554562 2026-05-27T19:29:40Z Muddyb 379 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika '{{Infobox Person |jina = Wesley Snipes |picha = Wesley Snipes (41969097750) (cropped).jpg |maelezo_ya_picha = Snipes mnamo mwaka 2018 |tarehe_ya_kuzaliwa = {{birth date and age|1962|7|31}} |mahala_pa_kuzaliwa = [[Orlando, Florida]], Marekani |tarehe_ya_kufariki = |mahala_alipofia = |majina_mengine = Wesley Trent Snipes |anafahamika kwa = Filamu za mapigano (kama vile ''Blade'') |kazi_yake = Mwigizaji, mtayarishaji wa filamu, mtaalam...' 1554562 wikitext text/x-wiki {{Infobox Person |jina = Wesley Snipes |picha = Wesley Snipes (41969097750) (cropped).jpg |maelezo_ya_picha = Snipes mnamo mwaka 2018 |tarehe_ya_kuzaliwa = {{birth date and age|1962|7|31}} |mahala_pa_kuzaliwa = [[Orlando, Florida]], Marekani |tarehe_ya_kufariki = |mahala_alipofia = |majina_mengine = Wesley Trent Snipes |anafahamika kwa = Filamu za mapigano (kama vile ''Blade'') |kazi_yake = Mwigizaji, mtayarishaji wa filamu, mtaalamu wa sanaa ya mapigano, na mwandishi |nchi = Marekani }} '''Wesley Trent Snipes''' (amezaliwa Julai 31, 1962) ni mwigizaji, mtaalamu wa [[Martial arts|sanaa ya mapigano]], mwandishi, na mtayarishaji wa filamu kutoka nchini Marekani. Katika kazi yake ya uigizaji iliyodumu kwa zaidi ya miaka thelathini, Snipes ameonekana kwenye filamu za aina mbalimbali zikiwemo za kusisimua, maigizo, na vichekesho, ingawa anajulikana zaidi kwa filamu zake za [[Filamu ya mapigano|mapigano]].<ref name="britannica">{{cite web | url=https://www.britannica.com/biography/Wesley-Snipes | title=Wesley Snipes | Biography, Movies, & Facts | Britannica | date=September 5, 2023 | access-date=September 22, 2023 | archive-date=April 20, 2025 | archive-url=https://web.archive.org/web/20250420204048/https://www.britannica.com/biography/Wesley-Snipes | url-status=live }}</ref> Aliteuliwa kuwania tuzo ya Independent Spirit Award for Best Supporting Male kupitia filamu ya ''[[The Waterdance]]'' (1992) na alishinda tuzo ya Mwigizaji Bora wa Kiume kwenye Tamasha la Filamu la Venice kupitia filamu ya ''[[One Night Stand (1997 film)|One Night Stand]]'' (1997). Filamu zote alizocheza zimeingiza jumla ya zaidi ya dola bilioni 3.6 duniani kote.<ref>{{cite web | url=https://m.the-numbers.com/person/134400401-Wesley-Snipes | title=Wesley Snipes - Box Office }}</ref> Snipes alipata umaarufu mkubwa baada ya kucheza kama bosi wa genge la dawa za kulevya (Nino Brown) kwenye filamu ya uhalifu ya ''[[New Jack City]]'' (1991). Kabla ya hapo, alicheza vizuri kwenye vichekesho vya ''[[Major League (film)|Major League]]'' (1989), igizo la ''[[Mo' Better Blues]]'' (1990) na ''[[King of New York]]'' (1990). Baada ya hapo, alizidi kukubalika kupitia igizo la filamu ya ''[[Jungle Fever]]'' (1991), vichekesho vya michezo vya ''[[White Men Can't Jump]]'' (1992), na filamu ya mapigano ya ''[[Passenger 57]]'' (1992). Tangu wakati huo, amekuwa staa mkubwa wa filamu za mapigano akicheza kama shujaa au adui kwenye filamu kama vile ''[[Demolition Man (film)|Demolition Man]]'' (1993), ''[[Rising Sun (1993 film)|Rising Sun]]'' (1993), ''[[Money Train]]'' (1995), na ''[[U.S. Marshals (film)|U.S. Marshals]]'' (1998). Pia mwaka 1998, alipata uhusika mkuu uliompa heshima kubwa kama [[Blade (New Line franchise character)|Eric Brooks / Blade]] kwenye filamu ya mashujaa wa kijeshi ya ''[[Blade (1998 film)|Blade]]'', inayotokana na mhusika wa katuni za [[Marvel Comics]]. Alirudia uhusika huo kwenye filamu za ''[[Blade II]]'' (2002), ''[[Blade: Trinity]]'' (2004), na akashtukiza tena kwenye ''[[Deadpool & Wolverine]]'' (2024). Kuanzia katikati ya miaka ya 2000, Snipes alionekana zaidi kwenye filamu fupi zilizotoka moja kwa moja kwenye CD kabla ya kurudi tena kwenye kumbi kubwa za sinema na filamu kama ''[[Brooklyn's Finest]]'' (2009) na ''[[The Expendables 3]]'' (2014). Kazi zake za kwenye runinga ni pamoja na tamthilia ya ''[[H.E.L.P.]]'' (1990), mfululizo wa mapigano wa ''[[The Player (2015 TV series)|The Player]]'' (2015), na mfululizo mfupi wa ''[[True Story (miniseries)|True Story]]'' (2021). Alianzisha kampuni yake ya utayarishaji wa filamu iitwayo Amen-Ra Films mwaka 1991, na kampuni tanzu ya Black Dot Media kwa ajili ya kuandaa miradi ya filamu na runinga.<ref>{{cite web|url=https://walkoffame.com/wesley-snipes/|title=Wesley Snipes|date=October 25, 2019|publisher=[[Hollywood Walk of Fame]]|access-date=April 3, 2020|archive-date=June 4, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230604143840/https://walkoffame.com/wesley-snipes/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|author=Adam James|url=https://www.looper.com/90596/hollywood-wont-cast-wesley-snipes-anymore/|title=Why Hollywood won't cast Wesley Snipes anymore|publisher=Looper|date=January 15, 2019|access-date=April 3, 2020|archive-date=September 24, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230924035707/https://www.looper.com/90596/hollywood-wont-cast-wesley-snipes-anymore/|url-status=live}}</ref> Snipes amekuwa akifanya mazoezi ya [[martial arts|sanaa ya mapigano]] tangu akiwa na umri wa miaka 12, ambapo anashikilia mkanda mweusi wa kiwango cha tano (5th dan) katika mchezo wa karate wa [[Shotokan]] na mkanda mweusi wa kiwango cha pili katika mchezo wa [[Hapkido]].<ref name="independent.co.uk"/> Anasifiwa kwa kusaidia kutangaza sanaa ya mapigano katika tasnia ya filamu ya [[Cinema of the United States|Hollywood]] na kuongeza nafasi za waigizaji Weusi kwenye filamu za mapigano. Mnamo mwaka 2017, Snipes alitoa kitabu chake cha kwanza cha hadithi za kubuni kiitwacho ''Talon of God''.<ref name="denverpost_2017-06-14">{{Cite web |last=Ambrose |first=Graham |date=2017-06-15 |title=Wesley Snipes is coming to Denver to promote his book and screen "Blade II" |url=https://www.denverpost.com/2017/06/14/wesley-snipes-alamo-denver-blade-book-talk/ |access-date=2024-09-12 |website=The Denver Post |language=en-US |archive-date=February 18, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250218061358/https://www.denverpost.com/2017/06/14/wesley-snipes-alamo-denver-blade-book-talk/ |url-status=live }}</ref><ref name="usatoday_499017001">{{Cite web |last=Truitt |first=Brian |date=2017-07-24 |title=Wesley Snipes fights evil with his pen in exciting 'Talon of God' |url=https://www.usatoday.com/story/life/books/2017/07/24/wesley-snipes-fights-evil-his-pen-exciting-talon-god/499017001/ |access-date=2024-09-12 |website=USA Today |language=en-US |archive-date=September 12, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912135727/https://www.usatoday.com/story/life/books/2017/07/24/wesley-snipes-fights-evil-his-pen-exciting-talon-god/499017001/ |url-status=live }}</ref> == Maisha ya awali == Wesley Trent Snipes alizaliwa mnamo Julai 31, 1962 huko [[Orlando, Florida]]. Ni mtoto wa Wesley Rudolph Snipes, ambaye alikuwa mhandisi wa ndege,<ref>{{cite news |url=http://www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-7278956_ITM |work=Knight Ridder/Tribune |title=1ST PERSON: Meet Wesley Snipes |first1=Alisa |last1=LaVelle |first2=Michelle |last2=Buzgon |date=August 9, 2000 |archive-date=July 18, 2012 |access-date=June 3, 2008 |archive-url=https://archive.today/20120718064736/www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-7278956_ITM |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fraudsandscams.com/SnipesTax/F011608%20-%20Snipes.pdf |title=USA vs Wesley Trent Snipes, Eddie Ray Kahn and Douglas P. Rosile |website=Fraudsandscams.com |access-date=April 19, 2017 |archive-date=April 10, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160410205148/http://www.fraudsandscams.com/SnipesTax/F011608%20-%20Snipes.pdf |url-status=live }}</ref> na Marian, aliyekuwa msaidizi wa mwalimu. Alilelewa katika mitaa ya [[The Bronx]] jijini New York. Snipes alisoma shule ya sanaa ya [[High School of Performing Arts]], lakini alirudi Florida kabla ya kuhitimu. Baada ya kumaliza masomo yake katika Shule ya Upili ya Jones huko Orlando, Snipes alirejea New York na kujiunga na Chuo Kikuu cha [[State University of New York at Purchase]], ambapo alitunukiwa shahada ya awali ya sanaa. == Kazi ya uigizaji == [[File:snips-cc-2010.jpg|thumb|right|Snipes akisaini 'autograph' kwa mashabiki wake kwenye tamasha la [[San Diego Comic-Con]] mwaka 2010]] Akiwa na umri wa miaka 23, Snipes aligunduliwa na mjasiriamali wa vipaji wakati akishiriki kwenye mashindano fulani ya sanaa. Alianza rasmi kuonekana kwenye filamu mwaka 1986 kupitia filamu ya ''[[Wildcats (film)|Wildcats]]''. Baadaye mwaka huo huo, alionekana kwenye tamthilia maarufu ya ''[[Miami Vice]]''. Mwaka 1987, alicheza kama adui mkuu wa [[Michael Jackson]] kwenye video ya wimbo maarufu wa "[[Bad (Michael Jackson song)#Music video|Bad]]" uliorushwa na mwongozaji [[Martin Scorsese]]. Mwaka huo huo, Snipes alikuwa anafikiriwa kupewa uhusika wa Geordi La Forge kwenye tamthilia ya ''[[Star Trek: The Next Generation]]'', lakini nafasi hiyo mwishowe ilikwenda kwa [[LeVar Burton]].<ref>{{cite web|url=http://www.lettersofnote.com/2010/08/star-trekcasting.html|title=Letters of Note: STAR TREK/Casting|access-date=March 25, 2010|archive-date=August 11, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170811040020/http://www.lettersofnote.com/2010/08/star-trekcasting.html|url-status=live}}</ref> Uigizaji wake makini kwenye video ya "Bad" ulimvutia sana mwongoza filamu nguli [[Spike Lee]]. Snipes alikataa ofa ndogo kwenye filamu ya Lee ya ''[[Do the Right Thing]]'' na badala yake akachagua uhusika mkubwa zaidi wa Willie Mays Hayes kwenye filamu ya ''[[Major League (film)|Major League]]'' (1989), hatua iliyofungua milango ya mafanikio makubwa mfululizo. Baadaye Spike Lee alimpa nafasi ya kupiga saksafoni kama Shadow Henderson kwenye ''[[Mo' Better Blues]]'' (1990) na uhusika mkuu kwenye igizo la ''[[Jungle Fever]]'' (1991). Baada ya hapo, gazeti la ''[[The Washington Post]]'' lilimtaja Snipes kama mwigizaji mpya aliyekubalika zaidi kwa msimu huo.<ref>{{cite news |date=June 7, 1991 |last=Mathews |first=Jay |title=AN ACTOR'S HUE AND CRY |url=https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/1991/06/07/an-actors-hue-and-cry/ca4ee90e-f69f-40c2-9564-924b28848062/ |newspaper=Washington Post |archive-date=August 15, 2024 |access-date=November 23, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240815143558/https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/1991/06/07/an-actors-hue-and-cry/ca4ee90e-f69f-40c2-9564-924b28848062/ |url-status=live }}</ref> Snipes ameng'ara kwenye filamu nyingi za mapigano zilizofanya vizuri sana sokoni ikiwemo ''[[Passenger 57]]'' (1992), ''[[Rising Sun (1993 film)|Rising Sun]]'' (1993), ''[[Demolition Man (film)|Demolition Man]]'' (1993) (akishirikiana na [[Sylvester Stallone]]), ''[[Drop Zone (film)|Drop Zone]]'' (1994), ''[[Money Train]]'' (1995), na ''[[The Fan (1996 film)|The Fan]]'' (1996). Pia alionyesha uwezo mkubwa kwenye vichekesho kama vile ''[[White Men Can't Jump]]'' (1992), na ''[[To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar]]'' (1995) ambapo alivaa kama mwanamke. [[File:Ethan Hawke, Wesley Snipes 66ème Festival de Venise (Mostra) 2.jpg|thumb|right|Snipes akiwa na [[Ethan Hawke]] kwenye Tamasha la Filamu la Venice lililoenda hewani miaka ya nyuma]] Mafanikio makubwa zaidi ya kibiashara ya Snipes yalikuja mnamo 1998 kupitia filamu ya ''[[Blade (1998 film)|Blade]]'', iliyoingiza zaidi ya dola milioni 150 duniani kote na kuzalisha mfululizo wa filamu hizo. Kutokana na mafanikio hayo, alitunukiwa nyota yake kwenye njia ya heshima ya [[Hollywood Walk of Fame]]. Katika filamu za ''[[Blade II]]'' (2002) na ''[[Blade: Trinity]]'' (2004), Snipes alisimama pia kama mtayarishaji. Mnamo mwaka 2005, alifungua kesi dhidi ya kampuni ya [[New Line Cinema]] na mwongozaji David S. Goyer kwa madai ya kutolipwa mshahara wake wote, lakini kesi hiyo ilimalizika kwa makubaliano ya siri.<ref>{{cite web |url=https://www.al.com/scenesource/2010/02/wesley_snipes_talks_about_his.html |title=Wesley Snipes talks about his tax trouble and new movie, 'Brooklyn's Finest' |website=Al.com |date=February 27, 2010 |publisher=[[The Birmingham News]] |access-date=April 20, 2020 |archive-date=July 24, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724170327/https://www.al.com/scenesource/2010/02/wesley_snipes_talks_about_his.html |url-status=live }}</ref> [[File:Wesley Snipes 2014 3.jpg|thumb|upright|Snipes nchini Ufaransa wakati wa uzinduzi wa filamu ya ''[[The Expendables 3]]'' mnamo 2014]] Baada ya kukabiliwa na matatizo ya kisheria yaliyomzuia kutoka nje ya nchi kwa muda na kumfanya akose nafasi kwenye filamu kama ''[[Miracle at St. Anna]]'' (2008) na ile ya kwanza ya ''[[The Expendables (2010 film)|The Expendables]]'', Snipes alirejea upya kwenye kumbi za sinema kupitia filamu ya ''[[Brooklyn's Finest]]'' (2009).<ref>{{cite web |date=October 2, 2007 |last=Fleming |first=Michael |title=Luke replaces Snipes in 'Anna' |url=https://variety.com/2007/film/markets-festivals/luke-replaces-snipes-in-anna-1117973148/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |quote=Snipes withdrew because it became too difficult for him to leave the U.S. and shoot in Italy while he fights federal tax-fraud charges. |access-date=January 13, 2021 |archive-date=September 29, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230929015218/https://variety.com/2007/film/markets-festivals/luke-replaces-snipes-in-anna-1117973148/ |url-status=live }}</ref> Mnamo mwaka 2014, alishiriki kwenye muendelezo wa ''[[The Expendables 3]]''. Uigizaji wake wa kuchekesha kama D'Urville Martin kwenye filamu ya ''[[Dolemite Is My Name]]'' (2019) ulimpatia sifa nyingi na msururu wa uteuzi wa tuzo mbalimbali. Mnamo mwaka 2024, Snipes alirudi kwa kishindo kucheza uhusika wake wa Blade baada ya miaka ishirini kwenye filamu ya [[Marvel Studios]] ya ''[[Deadpool & Wolverine]]'', ambapo aliungana tena na mwigizaji [[Ryan Reynolds]]. Baada ya filamu hiyo kutoka, Snipes aliingia kwenye kitabu cha rekodi za dunia cha [[Guinness World Records]] kwa kuwa mwigizaji aliyedumu kwa muda mrefu zaidi akicheza mhusika yuleyule wa filamu za Marvel, akivunja rekodi ya [[Hugh Jackman]] (Wolverine).<ref>{{Cite web |last=Zee |first=Michaela |date=August 5, 2024 |title=Wesley Snipes Breaks Two Guinness World Records After Blade Return in 'Deadpool & Wolverine' |url=https://variety.com/2024/film/news/wesley-snipes-blade-breaks-two-guinness-world-records-1236094977/ |access-date=August 5, 2024 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |archive-date=August 6, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806211908/https://variety.com/2024/film/news/wesley-snipes-blade-breaks-two-guinness-world-records-1236094977/ |url-status=live }}</ref> == Filmografia == {{Main|Filmografia ya Wesley Snipes}} == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== {{Commons}} {{wikiquote}} * {{IMDb name|648}} * {{IBDB name}} {{BD|1962}} [[Jamii:Waigizaji wa Marekani]] ceqkm4rwvu6f2ufsox3j7ln0nn8p8br 1555039 1554562 2026-05-28T03:23:41Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 3 template(s) replaced. 1555039 wikitext text/x-wiki {{Infobox Person |jina = Wesley Snipes |picha = Wesley Snipes (41969097750) (cropped).jpg |maelezo_ya_picha = Snipes mnamo mwaka 2018 |tarehe_ya_kuzaliwa = {{birth date and age|1962|7|31}} |mahala_pa_kuzaliwa = [[Orlando, Florida]], Marekani |tarehe_ya_kufariki = |mahala_alipofia = |majina_mengine = Wesley Trent Snipes |anafahamika kwa = Filamu za mapigano (kama vile ''Blade'') |kazi_yake = Mwigizaji, mtayarishaji wa filamu, mtaalamu wa sanaa ya mapigano, na mwandishi |nchi = Marekani }} '''Wesley Trent Snipes''' (amezaliwa Julai 31, 1962) ni mwigizaji, mtaalamu wa [[Martial arts|sanaa ya mapigano]], mwandishi, na mtayarishaji wa filamu kutoka nchini Marekani. Katika kazi yake ya uigizaji iliyodumu kwa zaidi ya miaka thelathini, Snipes ameonekana kwenye filamu za aina mbalimbali zikiwemo za kusisimua, maigizo, na vichekesho, ingawa anajulikana zaidi kwa filamu zake za [[Filamu ya mapigano|mapigano]].<ref name="britannica">{{cite web | url=https://www.britannica.com/biography/Wesley-Snipes | title=Wesley Snipes | Biography, Movies, & Facts | Britannica | date=September 5, 2023 | access-date=September 22, 2023 | archive-date=April 20, 2025 | archive-url=https://web.archive.org/web/20250420204048/https://www.britannica.com/biography/Wesley-Snipes | url-status=live }}</ref> Aliteuliwa kuwania tuzo ya Independent Spirit Award for Best Supporting Male kupitia filamu ya ''[[The Waterdance]]'' (1992) na alishinda tuzo ya Mwigizaji Bora wa Kiume kwenye Tamasha la Filamu la Venice kupitia filamu ya ''[[One Night Stand (1997 film)|One Night Stand]]'' (1997). Filamu zote alizocheza zimeingiza jumla ya zaidi ya dola bilioni 3.6 duniani kote.<ref>{{cite web | url=https://m.the-numbers.com/person/134400401-Wesley-Snipes | title=Wesley Snipes - Box Office }}</ref> Snipes alipata umaarufu mkubwa baada ya kucheza kama bosi wa genge la dawa za kulevya (Nino Brown) kwenye filamu ya uhalifu ya ''[[New Jack City]]'' (1991). Kabla ya hapo, alicheza vizuri kwenye vichekesho vya ''[[Major League (film)|Major League]]'' (1989), igizo la ''[[Mo' Better Blues]]'' (1990) na ''[[King of New York]]'' (1990). Baada ya hapo, alizidi kukubalika kupitia igizo la filamu ya ''[[Jungle Fever]]'' (1991), vichekesho vya michezo vya ''[[White Men Can't Jump]]'' (1992), na filamu ya mapigano ya ''[[Passenger 57]]'' (1992). Tangu wakati huo, amekuwa staa mkubwa wa filamu za mapigano akicheza kama shujaa au adui kwenye filamu kama vile ''[[Demolition Man (film)|Demolition Man]]'' (1993), ''[[Rising Sun (1993 film)|Rising Sun]]'' (1993), ''[[Money Train]]'' (1995), na ''[[U.S. Marshals (film)|U.S. Marshals]]'' (1998). Pia mwaka 1998, alipata uhusika mkuu uliompa heshima kubwa kama [[Blade (New Line franchise character)|Eric Brooks / Blade]] kwenye filamu ya mashujaa wa kijeshi ya ''[[Blade (1998 film)|Blade]]'', inayotokana na mhusika wa katuni za [[Marvel Comics]]. Alirudia uhusika huo kwenye filamu za ''[[Blade II]]'' (2002), ''[[Blade: Trinity]]'' (2004), na akashtukiza tena kwenye ''[[Deadpool & Wolverine]]'' (2024). Kuanzia katikati ya miaka ya 2000, Snipes alionekana zaidi kwenye filamu fupi zilizotoka moja kwa moja kwenye CD kabla ya kurudi tena kwenye kumbi kubwa za sinema na filamu kama ''[[Brooklyn's Finest]]'' (2009) na ''[[The Expendables 3]]'' (2014). Kazi zake za kwenye runinga ni pamoja na tamthilia ya ''[[H.E.L.P.]]'' (1990), mfululizo wa mapigano wa ''[[The Player (2015 TV series)|The Player]]'' (2015), na mfululizo mfupi wa ''[[True Story (miniseries)|True Story]]'' (2021). Alianzisha kampuni yake ya utayarishaji wa filamu iitwayo Amen-Ra Films mwaka 1991, na kampuni tanzu ya Black Dot Media kwa ajili ya kuandaa miradi ya filamu na runinga.<ref>{{cite web|url=https://walkoffame.com/wesley-snipes/|title=Wesley Snipes|date=October 25, 2019|publisher=[[Hollywood Walk of Fame]]|access-date=April 3, 2020|archive-date=June 4, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230604143840/https://walkoffame.com/wesley-snipes/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|author=Adam James|url=https://www.looper.com/90596/hollywood-wont-cast-wesley-snipes-anymore/|title=Why Hollywood won't cast Wesley Snipes anymore|publisher=Looper|date=January 15, 2019|access-date=April 3, 2020|archive-date=September 24, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230924035707/https://www.looper.com/90596/hollywood-wont-cast-wesley-snipes-anymore/|url-status=live}}</ref> Snipes amekuwa akifanya mazoezi ya [[martial arts|sanaa ya mapigano]] tangu akiwa na umri wa miaka 12, ambapo anashikilia mkanda mweusi wa kiwango cha tano (5th dan) katika mchezo wa karate wa [[Shotokan]] na mkanda mweusi wa kiwango cha pili katika mchezo wa [[Hapkido]].<ref name="independent.co.uk"/> Anasifiwa kwa kusaidia kutangaza sanaa ya mapigano katika tasnia ya filamu ya [[Cinema of the United States|Hollywood]] na kuongeza nafasi za waigizaji Weusi kwenye filamu za mapigano. Mnamo mwaka 2017, Snipes alitoa kitabu chake cha kwanza cha hadithi za kubuni kiitwacho ''Talon of God''.<ref name="denverpost_2017-06-14">{{Rejea tovuti |last=Ambrose |first=Graham |date=2017-06-15 |title=Wesley Snipes is coming to Denver to promote his book and screen "Blade II" |url=https://www.denverpost.com/2017/06/14/wesley-snipes-alamo-denver-blade-book-talk/ |access-date=2024-09-12 |website=The Denver Post |language=en-US |archive-date=February 18, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250218061358/https://www.denverpost.com/2017/06/14/wesley-snipes-alamo-denver-blade-book-talk/ |url-status=live }}</ref><ref name="usatoday_499017001">{{Rejea tovuti |last=Truitt |first=Brian |date=2017-07-24 |title=Wesley Snipes fights evil with his pen in exciting 'Talon of God' |url=https://www.usatoday.com/story/life/books/2017/07/24/wesley-snipes-fights-evil-his-pen-exciting-talon-god/499017001/ |access-date=2024-09-12 |website=USA Today |language=en-US |archive-date=September 12, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912135727/https://www.usatoday.com/story/life/books/2017/07/24/wesley-snipes-fights-evil-his-pen-exciting-talon-god/499017001/ |url-status=live }}</ref> == Maisha ya awali == Wesley Trent Snipes alizaliwa mnamo Julai 31, 1962 huko [[Orlando, Florida]]. Ni mtoto wa Wesley Rudolph Snipes, ambaye alikuwa mhandisi wa ndege,<ref>{{cite news |url=http://www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-7278956_ITM |work=Knight Ridder/Tribune |title=1ST PERSON: Meet Wesley Snipes |first1=Alisa |last1=LaVelle |first2=Michelle |last2=Buzgon |date=August 9, 2000 |archive-date=July 18, 2012 |access-date=June 3, 2008 |archive-url=https://archive.today/20120718064736/www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-7278956_ITM |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fraudsandscams.com/SnipesTax/F011608%20-%20Snipes.pdf |title=USA vs Wesley Trent Snipes, Eddie Ray Kahn and Douglas P. Rosile |website=Fraudsandscams.com |access-date=April 19, 2017 |archive-date=April 10, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160410205148/http://www.fraudsandscams.com/SnipesTax/F011608%20-%20Snipes.pdf |url-status=live }}</ref> na Marian, aliyekuwa msaidizi wa mwalimu. Alilelewa katika mitaa ya [[The Bronx]] jijini New York. Snipes alisoma shule ya sanaa ya [[High School of Performing Arts]], lakini alirudi Florida kabla ya kuhitimu. Baada ya kumaliza masomo yake katika Shule ya Upili ya Jones huko Orlando, Snipes alirejea New York na kujiunga na Chuo Kikuu cha [[State University of New York at Purchase]], ambapo alitunukiwa shahada ya awali ya sanaa. == Kazi ya uigizaji == [[File:snips-cc-2010.jpg|thumb|right|Snipes akisaini 'autograph' kwa mashabiki wake kwenye tamasha la [[San Diego Comic-Con]] mwaka 2010]] Akiwa na umri wa miaka 23, Snipes aligunduliwa na mjasiriamali wa vipaji wakati akishiriki kwenye mashindano fulani ya sanaa. Alianza rasmi kuonekana kwenye filamu mwaka 1986 kupitia filamu ya ''[[Wildcats (film)|Wildcats]]''. Baadaye mwaka huo huo, alionekana kwenye tamthilia maarufu ya ''[[Miami Vice]]''. Mwaka 1987, alicheza kama adui mkuu wa [[Michael Jackson]] kwenye video ya wimbo maarufu wa "[[Bad (Michael Jackson song)#Music video|Bad]]" uliorushwa na mwongozaji [[Martin Scorsese]]. Mwaka huo huo, Snipes alikuwa anafikiriwa kupewa uhusika wa Geordi La Forge kwenye tamthilia ya ''[[Star Trek: The Next Generation]]'', lakini nafasi hiyo mwishowe ilikwenda kwa [[LeVar Burton]].<ref>{{cite web|url=http://www.lettersofnote.com/2010/08/star-trekcasting.html|title=Letters of Note: STAR TREK/Casting|access-date=March 25, 2010|archive-date=August 11, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170811040020/http://www.lettersofnote.com/2010/08/star-trekcasting.html|url-status=live}}</ref> Uigizaji wake makini kwenye video ya "Bad" ulimvutia sana mwongoza filamu nguli [[Spike Lee]]. Snipes alikataa ofa ndogo kwenye filamu ya Lee ya ''[[Do the Right Thing]]'' na badala yake akachagua uhusika mkubwa zaidi wa Willie Mays Hayes kwenye filamu ya ''[[Major League (film)|Major League]]'' (1989), hatua iliyofungua milango ya mafanikio makubwa mfululizo. Baadaye Spike Lee alimpa nafasi ya kupiga saksafoni kama Shadow Henderson kwenye ''[[Mo' Better Blues]]'' (1990) na uhusika mkuu kwenye igizo la ''[[Jungle Fever]]'' (1991). Baada ya hapo, gazeti la ''[[The Washington Post]]'' lilimtaja Snipes kama mwigizaji mpya aliyekubalika zaidi kwa msimu huo.<ref>{{cite news |date=June 7, 1991 |last=Mathews |first=Jay |title=AN ACTOR'S HUE AND CRY |url=https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/1991/06/07/an-actors-hue-and-cry/ca4ee90e-f69f-40c2-9564-924b28848062/ |newspaper=Washington Post |archive-date=August 15, 2024 |access-date=November 23, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240815143558/https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/1991/06/07/an-actors-hue-and-cry/ca4ee90e-f69f-40c2-9564-924b28848062/ |url-status=live }}</ref> Snipes ameng'ara kwenye filamu nyingi za mapigano zilizofanya vizuri sana sokoni ikiwemo ''[[Passenger 57]]'' (1992), ''[[Rising Sun (1993 film)|Rising Sun]]'' (1993), ''[[Demolition Man (film)|Demolition Man]]'' (1993) (akishirikiana na [[Sylvester Stallone]]), ''[[Drop Zone (film)|Drop Zone]]'' (1994), ''[[Money Train]]'' (1995), na ''[[The Fan (1996 film)|The Fan]]'' (1996). Pia alionyesha uwezo mkubwa kwenye vichekesho kama vile ''[[White Men Can't Jump]]'' (1992), na ''[[To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar]]'' (1995) ambapo alivaa kama mwanamke. [[File:Ethan Hawke, Wesley Snipes 66ème Festival de Venise (Mostra) 2.jpg|thumb|right|Snipes akiwa na [[Ethan Hawke]] kwenye Tamasha la Filamu la Venice lililoenda hewani miaka ya nyuma]] Mafanikio makubwa zaidi ya kibiashara ya Snipes yalikuja mnamo 1998 kupitia filamu ya ''[[Blade (1998 film)|Blade]]'', iliyoingiza zaidi ya dola milioni 150 duniani kote na kuzalisha mfululizo wa filamu hizo. Kutokana na mafanikio hayo, alitunukiwa nyota yake kwenye njia ya heshima ya [[Hollywood Walk of Fame]]. Katika filamu za ''[[Blade II]]'' (2002) na ''[[Blade: Trinity]]'' (2004), Snipes alisimama pia kama mtayarishaji. Mnamo mwaka 2005, alifungua kesi dhidi ya kampuni ya [[New Line Cinema]] na mwongozaji David S. Goyer kwa madai ya kutolipwa mshahara wake wote, lakini kesi hiyo ilimalizika kwa makubaliano ya siri.<ref>{{cite web |url=https://www.al.com/scenesource/2010/02/wesley_snipes_talks_about_his.html |title=Wesley Snipes talks about his tax trouble and new movie, 'Brooklyn's Finest' |website=Al.com |date=February 27, 2010 |publisher=[[The Birmingham News]] |access-date=April 20, 2020 |archive-date=July 24, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724170327/https://www.al.com/scenesource/2010/02/wesley_snipes_talks_about_his.html |url-status=live }}</ref> [[File:Wesley Snipes 2014 3.jpg|thumb|upright|Snipes nchini Ufaransa wakati wa uzinduzi wa filamu ya ''[[The Expendables 3]]'' mnamo 2014]] Baada ya kukabiliwa na matatizo ya kisheria yaliyomzuia kutoka nje ya nchi kwa muda na kumfanya akose nafasi kwenye filamu kama ''[[Miracle at St. Anna]]'' (2008) na ile ya kwanza ya ''[[The Expendables (2010 film)|The Expendables]]'', Snipes alirejea upya kwenye kumbi za sinema kupitia filamu ya ''[[Brooklyn's Finest]]'' (2009).<ref>{{cite web |date=October 2, 2007 |last=Fleming |first=Michael |title=Luke replaces Snipes in 'Anna' |url=https://variety.com/2007/film/markets-festivals/luke-replaces-snipes-in-anna-1117973148/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |quote=Snipes withdrew because it became too difficult for him to leave the U.S. and shoot in Italy while he fights federal tax-fraud charges. |access-date=January 13, 2021 |archive-date=September 29, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230929015218/https://variety.com/2007/film/markets-festivals/luke-replaces-snipes-in-anna-1117973148/ |url-status=live }}</ref> Mnamo mwaka 2014, alishiriki kwenye muendelezo wa ''[[The Expendables 3]]''. Uigizaji wake wa kuchekesha kama D'Urville Martin kwenye filamu ya ''[[Dolemite Is My Name]]'' (2019) ulimpatia sifa nyingi na msururu wa uteuzi wa tuzo mbalimbali. Mnamo mwaka 2024, Snipes alirudi kwa kishindo kucheza uhusika wake wa Blade baada ya miaka ishirini kwenye filamu ya [[Marvel Studios]] ya ''[[Deadpool & Wolverine]]'', ambapo aliungana tena na mwigizaji [[Ryan Reynolds]]. Baada ya filamu hiyo kutoka, Snipes aliingia kwenye kitabu cha rekodi za dunia cha [[Guinness World Records]] kwa kuwa mwigizaji aliyedumu kwa muda mrefu zaidi akicheza mhusika yuleyule wa filamu za Marvel, akivunja rekodi ya [[Hugh Jackman]] (Wolverine).<ref>{{Rejea tovuti |last=Zee |first=Michaela |date=August 5, 2024 |title=Wesley Snipes Breaks Two Guinness World Records After Blade Return in 'Deadpool & Wolverine' |url=https://variety.com/2024/film/news/wesley-snipes-blade-breaks-two-guinness-world-records-1236094977/ |access-date=August 5, 2024 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |archive-date=August 6, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806211908/https://variety.com/2024/film/news/wesley-snipes-blade-breaks-two-guinness-world-records-1236094977/ |url-status=live }}</ref> == Filmografia == {{Main|Filmografia ya Wesley Snipes}} == Marejeo == {{reflist}} ==Viungo vya nje== {{Commons}} {{wikiquote}} * {{IMDb name|648}} * {{IBDB name}} {{BD|1962}} [[Jamii:Waigizaji wa Marekani]] l6nhuomw90e6vx8w704iv8mv44rvkm8 James Mayuol Thor 0 239502 1554598 2026-05-27T19:35:41Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554598 wikitext text/x-wiki '''James Mayuol Thor''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Alikuwa mmoja wa wagombea sita wa chama cha Sudan People's Liberation Movement waliochaguliwa kupitia orodha ya chama hicho kwenda katika Bunge la Jimbo la Jonglei State katika uchaguzi wa mwaka 2010.<ref>{{Cite web|title=Gen. James Hoth Mai Rises like a Morning Star: The Fearless Patriotic Son of South Sudan|url=https://paanluelwel.com/2019/12/24/gen-james-hoth-mai-rises-like-a-morning-star-the-fearless-patriotic-son-of-south-sudan/|work=PaanLuel Wël Media Ltd - South Sudan|date=2019-12-24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=PaanLuel Wël}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 4krdu39ndffyttt9x1o355ea45vwn20 1554961 1554598 2026-05-27T23:52:13Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554961 wikitext text/x-wiki '''James Mayuol Thor''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Alikuwa mmoja wa wagombea sita wa chama cha Sudan People's Liberation Movement waliochaguliwa kupitia orodha ya chama hicho kwenda katika Bunge la Jimbo la Jonglei State katika uchaguzi wa mwaka 2010.<ref>{{Rejea tovuti|title=Gen. James Hoth Mai Rises like a Morning Star: The Fearless Patriotic Son of South Sudan|url=https://paanluelwel.com/2019/12/24/gen-james-hoth-mai-rises-like-a-morning-star-the-fearless-patriotic-son-of-south-sudan/|work=PaanLuel Wël Media Ltd - South Sudan|date=2019-12-24|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=PaanLuel Wël}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] rxb82a5fyytuvvp9morl7qvv1n23dzh Emmanuel Ija 0 239503 1554652 2026-05-27T19:44:22Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554652 wikitext text/x-wiki '''Emmanuel Ija''' ni daktari na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Afya wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] bb88p6k463er2xsfebeva925jyhxxof 1554948 1554652 2026-05-27T23:17:52Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554948 wikitext text/x-wiki '''Emmanuel Ija''' ni daktari na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Afya wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ekrp86hzjzrzualepi054cgfqnib5qh Sarah Cleto Hassan 0 239504 1554688 2026-05-27T19:50:13Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554688 wikitext text/x-wiki '''Sarah Cleto Hassan Rial''' (amezaliwa 10 Novemba 1967) ni [[mwanasiasa]] na mwanaharakati wa haki za binadamu wa South Sudan.<ref>{{Cite web|title=South Sudan President Appoints 1 Woman Among 8 Governors, 3 Administrators|url=https://www.voaafrica.com/a/africa_south-sudan-focus_south-sudan-president-appoints-1-woman-among-8-governors-3-administrators/6192013.html|work=Voice of America|date=2020-06-30|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Waakhe Simon Wudu}}</ref> Aliwahi kuhudumu kama Gavana wa Jimbo la Western Bahr el Ghazal kuanzia mwaka 2020 hadi 2024. Alikuwa mwanamke pekee miongoni mwa magavana wanane walioteuliwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 30 Juni 2020. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1967]] rzq2byjwajp1292opfbha5lr57ud1p1 1555030 1554688 2026-05-28T02:41:20Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555030 wikitext text/x-wiki '''Sarah Cleto Hassan Rial''' (amezaliwa 10 Novemba 1967) ni [[mwanasiasa]] na mwanaharakati wa haki za binadamu wa South Sudan.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan President Appoints 1 Woman Among 8 Governors, 3 Administrators|url=https://www.voaafrica.com/a/africa_south-sudan-focus_south-sudan-president-appoints-1-woman-among-8-governors-3-administrators/6192013.html|work=Voice of America|date=2020-06-30|accessdate=2026-05-27|language=en|author=Waakhe Simon Wudu}}</ref> Aliwahi kuhudumu kama Gavana wa Jimbo la Western Bahr el Ghazal kuanzia mwaka 2020 hadi 2024. Alikuwa mwanamke pekee miongoni mwa magavana wanane walioteuliwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 30 Juni 2020. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1967]] qg12ianljiqep65s3rfqdhgww2psd77 Rezik Zechariah Hassan 0 239505 1554721 2026-05-27T19:55:39Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554721 wikitext text/x-wiki '''Rezik Zechariah Hassan''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Lol State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] e38l70uaozegkfnfj73asvdivbckgqj 1555026 1554721 2026-05-28T02:32:06Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555026 wikitext text/x-wiki '''Rezik Zechariah Hassan''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Lol State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] rc7pejs07ggft0luytt5g5oq398y4hq 1555129 1555026 2026-05-28T06:59:35Z InternetArchiveBot 41439 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1555129 wikitext text/x-wiki '''Rezik Zechariah Hassan''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Lol State tangu 24 Desemba 2015. Yeye alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-27|language=en-gb|author=ssnanews|archive-date=2016-02-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160202025755/http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 2tb0c8c2j8z5r60c64aq7898gycrpik Isaac Cleto Hassan 0 239506 1554799 2026-05-27T20:08:11Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1554799 wikitext text/x-wiki '''Isaac Cleto Hassan''' ni [[daktari]] na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Waziri wa Afya wa jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei 2010.<ref>{{Cite web|title=Sudan's Lakes & Western Bahr el Ghazal states ministers sowrn in|url=https://sudantribune.com/article/35264|work=Sudan Tribune|date=2010-06-27|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=SudanTribune}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] dd2qxq7vdgf1e7b3165b6ntt7afv8rd 1554958 1554799 2026-05-27T23:49:03Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1554958 wikitext text/x-wiki '''Isaac Cleto Hassan''' ni [[daktari]] na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Waziri wa Afya wa jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei 2010.<ref>{{Rejea tovuti|title=Sudan's Lakes & Western Bahr el Ghazal states ministers sowrn in|url=https://sudantribune.com/article/35264|work=Sudan Tribune|date=2010-06-27|accessdate=2026-05-27|language=en-US|author=SudanTribune}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] c1ozn9bkpkfuw9bh2t3hjapr1lsvxno Passenger 57 0 239507 1554936 2026-05-27T20:39:16Z Muddyb 379 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika '{{Filamu 2 | jina = Passenger 57 | picha = Passenger fifty seven.jpg | maelezo = Poster la kutolewa kwenye kumbi za sinema | mwongozaji = [[Kevin Hooks]] | mtayarishaji = Dan Paulson<br>[[Lee Rich]]<br>Dylan Sellers | mtunzi = [[David Loughery]]<br>[[Dan Gordon (screenwriter)|Dan Gordon]] | hadithi = [[Stewart Raffill]]<br>Dan Gordon | nyota = {{Plainlist| * [[Wesley Snipes]] * [[Bruce Payne]]...' 1554936 wikitext text/x-wiki {{Filamu 2 | jina = Passenger 57 | picha = Passenger fifty seven.jpg | maelezo = Poster la kutolewa kwenye kumbi za sinema | mwongozaji = [[Kevin Hooks]] | mtayarishaji = Dan Paulson<br>[[Lee Rich]]<br>Dylan Sellers | mtunzi = [[David Loughery]]<br>[[Dan Gordon (screenwriter)|Dan Gordon]] | hadithi = [[Stewart Raffill]]<br>Dan Gordon | nyota = {{Plainlist| * [[Wesley Snipes]] * [[Bruce Payne]] * [[Tom Sizemore]] }} | muziki = [[Stanley Clarke]] | sinematografia = [[Mark Irwin]] | mhariri = [[Richard Nord]] | msambazaji = [[Warner Bros. Pictures|Warner Bros.]] | imetolewa = {{Film date|1992|11|6}} | muda = Dakika 84 | nchi = Marekani | lugha = Kiingereza | bajeti = Dola milioni 15<ref>{{cite magazine |first=Melina |last=Gerosa |title=Fly Hard |url=http://www.ew.com/ew/article/0,,312268,00.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20070519164523/http://www.ew.com/ew/article/0,,312268,00.html |url-status=dead |archive-date=May 19, 2007 |magazine=Entertainment Weekly |date=1992-11-06 |access-date=2013-02-21}}</ref> | mapato = Dola milioni 66.5 }} '''''Passenger 57''''' ni filamu ya [[Filamu ya mapigano|mapigano na kusisimua]] iliyotoka mwaka 1992 kutoka nchini Marekani. Filamu iliongozwa na [[Kevin Hooks]]. Filamu hii imechezwa na [[Wesley Snipes]] na [[Bruce Payne]], ambapo Snipes anaigiza kama mtaalamu wa usalama John Cutter ambaye analazimika kukwamisha mpango wa kundi la kigaidi la kutaka kumwokoa gaidi hatari Charles Rane aliyekamatwa, wakati wakiwa kwenye ndege ya abiria. Maoni ya wakosoaji wa filamu yaligawanyika, lakini filamu hiyo ilipata mafanikio makubwa sokoni na kumfanya Snipes kuwa kielezo maarufu kama shujaa wa filamu za mapigano. == Hadithi == Gaidi wa kimataifa kutoka Uingereza na bosi wa dawa za kulevya Charles Rane, ambaye uhalifu wake umepewa jina la "The Rane of Terror" (Utawala wa Kigaidi wa Rane) na vyombo vya habari, anakamatwa na [[Federal Bureau of Investigation|FBI]] na mamlaka za usalama huko [[Miami]], akiwa katika hatua ya kufanyiwa upasuaji wa kubadilisha sura ili kukwepa mkono wa sheria. FBI wanafanya mipango ya kumrudisha Rane jijini [[Los Angeles]] ili akabiliwe na mashtaka. John Cutter ni askari mkongwe aliyefiwa na mke wake, akiwa na historia ya utumishi wa heshima kama polisi mwenye sifa nzuri, mwanajeshi aliyetunukiwa nishani, na wakala wa kuaminika wa Idara ya Usalama wa Rais anayejulikana kwa msimamo wake mkali dhidi ya uhalifu mkubwa. Akisumbuliwa kila wakati na kumbukumbu za kifo cha mkewe aliyeuawa kwa kupigwa risasi wakati wa ujambazi kwenye duka la mahitaji ya nyumbani, Cutter amezindua mafunzo maalum ya kuwafundisha hudumu wa ndege mbinu za kujihami. Baada ya darasa moja, Cutter anafuatwa na rafiki yake wa zamani, Sly Delvecchio, ambaye anamwomba kuwa Makamu wa Rais wa kitengo kipya cha kupambana na ugaidi kwenye kampuni yao ya ndege ya Atlantic International Airlines. Cutter anasita mwanzoni, lakini Delvecchio na rais wa kampuni hiyo, Stuart Ramsey, hatimaye wanamshawishi kukubali nafasi hiyo. Cutter anapanda ndege kama abiria wa 57 kwenye usafiri wa Atlantic International kuelekea Los Angeles (ndege ya [[Lockheed L-1011 TriStar]]), ambapo mmoja wa wanafunzi wake, Marti Slayton, anafanya kazi humo kama mhudumu. Rane na mawakala wawili wa FBI wanaomshindikiza, Manning na Duncan, nao wamo ndani ya ndege hiyo. Baada ya ndege kupaa, wafuasi kadhaa wa Rane waliokuwa wamejifanya kama wahudumu wa ndege na abiria, wanawauwa mawakala Manning na Duncan, wanamfungua Rane, na kuiteka ndege kwa kumwua rubani mkuu pia. Cutter, ambaye alikuwa chooni wakati tukio hilo linaanza, anafanikiwa kutumia simu ya ndani ya ndege kumwonya Delvecchio kuhusu hali hiyo, lakini punde si punde anakamatwa na Allen, mmoja wa watu wa Rane. Cutter anamzidi nguvu Allen na kumnyang'anya silaha yake; kisha anamtumia (kwa kumkaba koo) kama ngao ya kumkabili Rane, lakini Rane anaonyesha ukatili wake kwa kuwapiga risasi na kuwauwa baridi abiria mmoja anaitwa Douglas pamoja na mfuasi wake Allen. Cutter anatambua kuwa amezidiwa nguvu na kutoroka na Marti kuelekea sehemu ya chini ya mizigo na vifaa. Cutter anamwua mtu mwingine wa Rane aitwaye Vincent, aliyekuwa amejifanya mhudumu wa chakula. Cutter anaharibu mifumo ya umeme ili kumwaga mafuta ya ndege, hatua inayomlazimisha Rane kuwaamuru marubani waliobaki hai kutua kwenye uwanja mdogo wa ndege huko Louisiana. Wakati Cutter na Marti wakijiandaa kuruka nje mara baada ya ndege kutua, Marti anakamatwa na gaidi mmoja aitwaye Forget, na Forget anampiga teke Cutter na kumtupa nje ya ndege. Cutter anakamatwa na [[sheriff]] wa eneo hilo, Leonard Biggs, ambaye anadhani yeye ni gaidi, na kumpeleka kwenye jengo la uwanja wa ndege. Rane anasiliana na mnara wa kuongozea ndege na kudai kuwekewa mafuta, akiahidi kuwa nusu ya abiria wataachiwa huru. Kwa kila dakika tatu za kuchelewa au kusuasua, ataamuru abiria watano wauawe. Rane pia anadanganya kuwa Cutter ni mmoja wa watu wake aliyewageuka. Biggs anaruhusu ndege iwekewe mafuta, na abiria wanapoanza kuachiliwa, Rane na baadhi ya watu wake wanatoroka kutoka kwenye ndege. Cutter anatambua kuwa kuachiwa kwa abiria ni mbinu ya kuwazuga, hivyo anajitorosha kutoka kwa Biggs na kumfukuza Rane na watu wake hadi kwenye tamasha la wilaya hiyo, ambapo anafanikiwa kumwua Matthew, mmoja wa watu wa Rane. Wakati Cutter akipambana na Rane, polisi wanawasili na kumkamata Rane, huku mawakala wa FBI wakifika na kumthibitishia Biggs utambulisho halisi wa Cutter. Rane anatishia kuwa asipowasiliana na ndege na kuruhusu iondoke, watu wake waliobaki ndani wameelekezwa kuwauwa mateka waliobaki. Mawakala wa FBI wanafanya mpango wa kumrudisha Rane kwenye ndege akisindikizwa na mawakala wawili, wakiwa na mpango wa kumtumia mdungaji riasasi kumtungua Rane na kuruhusu kikosi kuvamia ndege kuwaokoa mateka. Hata hivyo, mdungaji huyo anageuka kuwa Vincent (ambaye alidhaniwa kufa), na anawauwa mawakala wale, lakini yeye pia anapigwa risasi na kuuawa na Cutter, huku Rane akifanikiwa kuingia ndani ya ndege salama. Rane anawaamuru marubani kupaa, wakati Cutter, kwa msaada wa Biggs, anafanikiwa kuruka kutoka kwenye gari lililokuwa kwenye kasi kubwa na kuning'inia kwenye magurudumu ya mbele ya ndege kabla haijapaa kabisa. Akiwa ndani, Cutter anapambana na wasaidizi wengine wa Rane kabla ya kuingia kwenye mapambano ya ana kwa ana na Rane yenyewe. Risasi inapiga na kuvunja moja ya madirisha ya ndege na kusababisha hewa kupungua kwa kasi kubwa, na mlango mmoja unajifungua kwa kishindo. Cutter anafanikiwa kumsukuma Rane karibu na mlango ulio wazi na kumpiga teke la nguvu akamfanya aanguke kutoka kwenye ndege hadi chini ambapo anakufa. Ndege inarudi kwenye uwanja wa ndege, ambapo mawakala wa FBI wanamdhibiti Sabrina Ritchie, gaidi pekee wa Rane aliyebaki, na mateka waliobaki wanaachiwa huru. Katikati ya pongezi na sherehe, Marti na Cutter wanaondoka zao wakiwa wameshika mikono, lakini si kabla ya Mkuu wa Polisi Biggs kuwapa ofa ya kuwapeleka kwa gari lake. == Washiriki == {{div col}} * [[Wesley Snipes]] kama Mkuu John Cutter, ofisa mkongwe wa usalama aliyebadilika na kuwa mtaalamu wa usalama wa usafiri wa anga, anayesumbuliwa na kumbukumbu za kifo cha mkewe. * [[Bruce Payne]] kama Charles Rane, kiongozi mkatili wa genge la kigaidi la kimataifa na muuza madawa ya kulevya aliyeteka ndege ili kutoroka ulinzi. * [[Tom Sizemore]] kama Sly Delvecchio, rafiki wa zamani wa Cutter ambaye anampa kazi ya ngazi ya juu. * [[Alex Datcher]] kama Marti Slayton, mhudumu wa ndege na mpenzi wa Cutter. * [[Bruce Greenwood]] kama Stuart Ramsey, rais wa kampuni ya ndege ya Atlantic International Airlines. * [[Robert Hooks]] kama Dwight Henderson, wakala wa FBI. * [[Elizabeth Hurley]] kama Sabrina Ritchie, msaidizi mkuu wa Rane na mwanamke pekee kwenye genge lake aliyejifanya mhudumu wa ndege. * [[Michael Horse]] kama Forgét, mfuasi wa Rane. * [[Marc Macaulay]] kama Vincent, mfuasi wa Rane. * [[Ernie Lively]] kama Mkuu Leonard Biggs, sheriff wa eneo hilo. * Duchess Tomasello kama Bibi Edwards * William Edward Roberts kama Matthew, mfuasi wa Rane. * James Short kama Allen * Joel Fogel kama Dkt. Bauman * Jane McPherson kama Muuguzi * Elena Ayala kama Lisa Cutter * Michael Moss kama Wakala Manning * Jim McDonald kama Wakala Duncan * Frank Causey kama Kapteni Whitehurst * [[Dennis Letts]] kama Frank Allen * Gary Rorman kama Douglas * [[Brett Rice]] kama Polisi {{div col end}} ==Marejeo== {{Marejeo}} ==Viungo vya nje== {{Portal|Film}} * {{IMDb title|id=0105104}} * {{mojo title|id=passenger57}} {{Kevin Hooks}} [[Jamii:Filamu za Marekani]] [[Jamii:Filamu zilizoongozwa na Kevin Hooks]] t5u1blg5i5fpwdheq7rt7695u2cy74y Faili:Passenger fifty seven.jpg 6 239508 1554937 2026-05-27T20:40:07Z Muddyb 379 Anwani halisi kwenda enwiki?: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/4/47/Passenger_fifty_seven.jpg 1554937 wikitext text/x-wiki == Muhtasari == Anwani halisi kwenda enwiki?: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/4/47/Passenger_fifty_seven.jpg 5g6wq57e2fj6hqd9n2j8ga4nk4fubw7 1554938 1554937 2026-05-27T20:41:01Z Muddyb 379 == Hatimiliki == {{Non-free video cover}} 1554938 wikitext text/x-wiki == Muhtasari == Anwani halisi kwenda enwiki?: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/4/47/Passenger_fifty_seven.jpg == Hatimiliki == {{Non-free video cover}} 9hz373xamgxsrhv9djie7ao3pahzcxe Ibrahim al-Abdallah 0 239509 1554979 2026-05-28T00:51:20Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ibrahim al-Abdullah''' (alizaliwa mnamo mwaka {{circa|1924}}) ni mwandishi wa habari na mwanasiasa wa [[Lebanon]]. == Historia == Al-Abdallah alisoma katika Chuo cha Sagesse na kupata shahada ya sayansi ya siasa. Baadaye alianza kufanya kazi kama [[mwandishi wa habari]]; kati ya mwaka 1953 na 1958 alifanya kazi katika gazeti la ''[[ad-Diyar]]''. Pia aliajiriwa kama afisa katika Bunge la Lebanon na Baraza la Wajumbe]].<ref name="p1">Zuwiyya, Jalal. ''[...' 1554979 wikitext text/x-wiki '''Ibrahim al-Abdullah''' (alizaliwa mnamo mwaka {{circa|1924}}) ni mwandishi wa habari na mwanasiasa wa [[Lebanon]]. == Historia == Al-Abdallah alisoma katika Chuo cha Sagesse na kupata shahada ya sayansi ya siasa. Baadaye alianza kufanya kazi kama [[mwandishi wa habari]]; kati ya mwaka 1953 na 1958 alifanya kazi katika gazeti la ''[[ad-Diyar]]''. Pia aliajiriwa kama afisa katika Bunge la Lebanon na Baraza la Wajumbe]].<ref name="p1">Zuwiyya, Jalal. ''[https://books.google.com/books?id=NZo3AAAAIAAJ&pg=PA53 The Parliamentary Election of Lebanon 1968]''. Leiden: Brill, 1972. pp. 53, 55</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1924||al-Abdullah, Ibrahim}} [[Jamii:Watu wa Lebanon]] cp4fp4sh2gfaj4uxvtyocv1hglcs4gi 1554980 1554979 2026-05-28T00:52:32Z Egipa 87700 1554980 wikitext text/x-wiki '''Ibrahim al-Abdullah''' (alizaliwa mnamo mwaka {{circa|1924}}) ni mwandishi wa habari na mwanasiasa wa [[Lebanon]]. == Historia == Al-Abdallah alisoma katika Chuo cha Sagesse na kupata shahada ya sayansi ya siasa. Baadaye alianza kufanya kazi kama [[mwandishi wa habari]]; kati ya mwaka 1953 na 1958 alifanya kazi katika gazeti la ''[[ad-Diyar]]''. Pia aliajiriwa kama afisa katika Bunge la Lebanon na Baraza la Wajumbe]].<ref name="p1">Zuwiyya, Jalal. ''[https://books.google.com/books?id=NZo3AAAAIAAJ&pg=PA53 The Parliamentary Election of Lebanon 1968]''. Leiden: Brill, 1972. pp. 53, 55</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1924||al-Abdullah, Ibrahim}} qd5uczbw5iri7ch48qm0dlmg6fhtp68 Abdulhamid Al-Rafiʻi 0 239510 1554982 2026-05-28T00:55:25Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Abdulhamid bin Abdul Ghani Al-Rafi{{okina}}i Al-Farouki''' ( الفاروقي}}; 1851–1932) alikuwa mshairi, mwandishi, mwandishi wa habari, na mwanasiasa wa [[Lebanon]].<ref>{{Cite web|title=بوابة الشعراء – عبد الحميد الرافعي|url=https://poetsgate.com/poet.php?pt=4206|access-date=2021-11-19|website=بوابة الشعراء|language=ar}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1851|1932|Al-Rafi'i Al-Farouki,...' 1554982 wikitext text/x-wiki '''Abdulhamid bin Abdul Ghani Al-Rafi{{okina}}i Al-Farouki''' ( الفاروقي}}; 1851–1932) alikuwa mshairi, mwandishi, mwandishi wa habari, na mwanasiasa wa [[Lebanon]].<ref>{{Cite web|title=بوابة الشعراء – عبد الحميد الرافعي|url=https://poetsgate.com/poet.php?pt=4206|access-date=2021-11-19|website=بوابة الشعراء|language=ar}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1851|1932|Al-Rafi'i Al-Farouki, Abdulhamid bin Abdul Ghani}} ob5x6jr40x2ydy4wfq5k9q5mec9yphj Issam Abu Jamra 0 239511 1554984 2026-05-28T01:02:05Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Issam Abu Jamra''' (alizaliwa 6 Februari{{fact|date=September 2025}} 1937) ni Meja Jenerali mstaafu na mwanasiasa wa [[Lebanon]], ambaye alihudumu kama Naibu Waziri Mkuu katika serikali za Michel Aoun na [[Fouad Siniora]]. Hadi kufikia mwaka 2010, alikuwa mwanachama wa chama cha [[Free Patriotic Movement]] . == Maisha ya mapema na elimu == Jamra alizaliwa mjini [[Kfeir]], [[Hasbeya]], [[Kusini mwa Lebanon]], katika familia ya Wakristo wa Kanisa la Ki...' 1554984 wikitext text/x-wiki '''Issam Abu Jamra''' (alizaliwa 6 Februari{{fact|date=September 2025}} 1937) ni Meja Jenerali mstaafu na mwanasiasa wa [[Lebanon]], ambaye alihudumu kama Naibu Waziri Mkuu katika serikali za Michel Aoun na [[Fouad Siniora]]. Hadi kufikia mwaka 2010, alikuwa mwanachama wa chama cha [[Free Patriotic Movement]] . == Maisha ya mapema na elimu == Jamra alizaliwa mjini [[Kfeir]], [[Hasbeya]], [[Kusini mwa Lebanon]], katika familia ya Wakristo wa [[Kanisa la Kiorthodoksi la Ugiriki nchini Lebanon]]<ref>[https://www.arabnews.com/node/1264241/middle-east "All in the family: Lebanese politicians seeking to inherit their parents’ seats"] ''Arab News'', 12 Machi 2018</ref><ref>[http://www.naharnet.com/stories/en/220652 "Aoun Insists on Naming Shiite Minister as Berri Threatens to Nominate Abou Jamra"] ''[[Naharnet]]'', 20 Novemba 2016</ref> mnamo tarehe 6 Februari{{fact|date=September 2025}} 1937.<ref name=clcc>{{cite web|title=Deputy Prime Minister Issam Abu Jamra|url=http://www.10452lccc.com/ministerabujamra.htm|work=Canadanian Lebanese Coordinating Council|access-date=12 January 2013}}</ref><ref name=lwire>{{cite news|title=Profiles: Lebanon's new government|access-date=12 January 2013|url=http://www.lebanonwire.com/0807MLN/08071201LW.asp|work=[[Lebanonwire]]|date=12 July 2008 |url-status=dead|archive-date=11 May 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130511134105/http://www.lebanonwire.com/0807MLN/08071201LW.asp}}</ref> Alisoma katika chuo cha kijeshi cha Jeshi la Lebanon na kuhitimu kama afisa wa mizinga (artillery officer) mnamo mwaka 1959.<ref name=clcc/> Aidha, alipata shahada ya bachelor ya sheria kutoka Chuo Kikuu cha Lebanon mnamo mwaka 1984.<ref name=clcc/> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1937||Jamra, Issam Abu}} j849d95pr51s1de4xrf9igoryf6x2ol Auguste Adib Pacha 0 239512 1554986 2026-05-28T01:06:07Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Auguste Adib Pacha''' (2 Agosti 1859 – 9 Julai 1936) alikuwa Waziri Mkuu wa kwanza wa [[Lebanoni|Lebanon,]] ambayo kwa wakati huo ilikuwa chini ya [[Mamlaka ya Mkataba wa Mataifa|mamlaka]] ya Ufaransa ya Lebanon Kubwa. Alihudumu katika nafasi hiyo mara mbili kati ya mwaka 1926 na 1932. == Maisha == Auguste Charles Adib alizaliwa mjini [[Istanbul|Constantinople]] kwa Ibrahim Adib na Maddalena Veronica Collaro. Baba yake alizaliwa katika familia ya...' 1554986 wikitext text/x-wiki '''Auguste Adib Pacha''' (2 Agosti 1859 – 9 Julai 1936) alikuwa Waziri Mkuu wa kwanza wa [[Lebanoni|Lebanon,]] ambayo kwa wakati huo ilikuwa chini ya [[Mamlaka ya Mkataba wa Mataifa|mamlaka]] ya Ufaransa ya Lebanon Kubwa. Alihudumu katika nafasi hiyo mara mbili kati ya mwaka 1926 na 1932. == Maisha == Auguste Charles Adib alizaliwa mjini [[Istanbul|Constantinople]] kwa Ibrahim Adib na Maddalena Veronica Collaro. Baba yake alizaliwa katika familia ya Wakristo wa [[Kanisa la Maroniti nchini Lebanon|Maroniti]] kutoka milima ya Lebanon, wakati mama yake alizaliwa katika familia ya Kiitaliano iliyokuwa ikiishi Constantinople.<ref>"Joseph and Adonis Naama Library" http://www.adonisnehme.info/nehmefamily/?id=3&lang=2#</ref> Alisoma kwanza katika Shule ya Mayesuiti ya Deir Mar Maroun huko [[Ghazir]], na baada ya kuhitimu alikwenda Chuo Kikuu cha Saint Joseph mjini Beirut.<ref>Asher Kaufman. (2004) ''Reviving Phoenicia: in search of identity in Lebanon'', S. 62, I.B. Tauris publishers {{ISBN|1-86064-982-3}}</ref> Mnamo mwaka 1885 alihamia nchini Misri ambako alifanya kazi katika mamlaka ya utawala wa ndani. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1859|1936|Adib Pacha, Auguste}} suqyi016f3rj9gu850jeqgvba8g11xi Mahdi Amel 0 239513 1554989 2026-05-28T01:11:09Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Hassan Abdullah Hamdan''' ,anajulikana zaidi kwa jina lake la kalamu kama '''Mahdi Amel''' , ([[Harouf]], Lebanon 1936 – [[Beirut]], Lebanon 18 Mei 1987) alikuwa mwanafalsafa wa Kimarxist wa [[Lebanon]], mwanahistoria, na mwanaharakati katika nusu ya pili ya karne ya 20. Amel alikuwa profesa wa falsafa katika Chuo Kikuu cha Lebanon mjini [[Beirut]], na mwanachama mashuhuri wa chama cha Lebanese Communist Party (Chama cha Kikomunisti cha Lebanon) pamo...' 1554989 wikitext text/x-wiki '''Hassan Abdullah Hamdan''' ,anajulikana zaidi kwa jina lake la kalamu kama '''Mahdi Amel''' , ([[Harouf]], Lebanon 1936 – [[Beirut]], Lebanon 18 Mei 1987) alikuwa mwanafalsafa wa Kimarxist wa [[Lebanon]], mwanahistoria, na mwanaharakati katika nusu ya pili ya karne ya 20. Amel alikuwa profesa wa falsafa katika Chuo Kikuu cha Lebanon mjini [[Beirut]], na mwanachama mashuhuri wa chama cha Lebanese Communist Party (Chama cha Kikomunisti cha Lebanon) pamoja na Umoja wa Waandishi wa Lebanon. Pia alichangia katika [[Al Tariq (magazine)|gazeti la ''al-Tariq'']], ambalo lilikuwa chombo cha habari cha Chama cha Kikomunisti cha Lebanon.<ref name="jadaliyyah">http://www.jadaliyya.com/pages/index/7672/hassan-hamdan-mahdi-%60amel_a-profile-from-the-archi jadaliyyah.com</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1936|1987|Amel, Mahdi}} gssd46zeieavum4ru5jqknj9nnjwzln Ali Ammar (mwanasiasa) 0 239514 1554995 2026-05-28T01:26:28Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ali Fadel Ammar''' alizaliwa katika mtaa wa [[Bourj el-Barajneh|Borj al-Barajneh]] mjini [[Beirut]] na ni mwanasiasa wa [[Lebanon]] kutoka chama cha [[Hezbollah]]. Alianza kazi kama mwalimu wa shule ya umma kabla ya kuwa mbunge wa Bunge la Lebanon mnamo mwaka wa Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1992|1992]].<ref name=":0">{{Cite web |title=Ali Ammar {{!}} Hezbollah |url=https://hezbollah.org/people/ali-ammar |access-date=2024-10-14 |website=hezbollah.org |lan...' 1554995 wikitext text/x-wiki '''Ali Fadel Ammar''' alizaliwa katika mtaa wa [[Bourj el-Barajneh|Borj al-Barajneh]] mjini [[Beirut]] na ni mwanasiasa wa [[Lebanon]] kutoka chama cha [[Hezbollah]]. Alianza kazi kama mwalimu wa shule ya umma kabla ya kuwa mbunge wa Bunge la Lebanon mnamo mwaka wa Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1992|1992]].<ref name=":0">{{Cite web |title=Ali Ammar {{!}} Hezbollah |url=https://hezbollah.org/people/ali-ammar |access-date=2024-10-14 |website=hezbollah.org |language=en}}</ref> Yeye ni mmoja wa watu wanaofuatiliwa sana na vyombo vya habari na mwenye ushawishi mkubwa mwenye kuibua mijadala ndani ya Hezbollah, na anajulikana kwa milipuko yake ya hasira na lugha yake kali. Alikuwa mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa wa zamani, na alichaguliwa kwa mara ya kwanza kama mbunge wa dhehebu la [[Shia Islam|Shia]] kwa ajili ya [[Wilaya ya Baabda]] katika Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1992 na uchaguzi mkuu wa mwaka 1992, alipoteza kiti hicho mnamo mwaka Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1996 lakini alikipata tena katika [[Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2000 na kukitetea katika uchaguzi wa mwaka [[Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2005|2005]], [[Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2009|2009]], Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2018, na Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2022. Ni mwanachama wa kundi la wabunge la [[Loyalty to the Resistance Bloc]] na kwa sasa anahudumu kama mbunge wa Wilaya ya Baabda.<ref>{{Cite news |date=2018-02-02 |title=Lebanon tensions ease as Shi'ite officials visit Christian area |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/us-lebanon-politics-idUSKBN1FM1J0 |access-date=2022-06-16}}</ref><ref name=":0" /> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1956||Ammar, Ali Fadel}} 0ymgzrh2w2krasqonecpitf3v9cwj5z Daoud Amoun 0 239515 1554997 2026-05-28T01:30:38Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Daoud Amoun''' alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la Wakristo wa Maroniti ambaye alihudumu kama spika wa Orodha ya wajumbe wa Kamati ya Utawala ya Lebanon kuanzia mwaka 1920 hadi 1922.<ref>{{Cite web|title=اللجنة الادارية - العقد العادي1 - محضر الجلسة 1 - 1920|url=http://www.legallaw.ul.edu.lb/parliament/pca/1920/P1920N11/000.HTML|access-date=2020-11-28|website=www.legallaw.ul.edu.lb|archive-date=3...' 1554997 wikitext text/x-wiki '''Daoud Amoun''' alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la Wakristo wa Maroniti ambaye alihudumu kama spika wa Orodha ya wajumbe wa Kamati ya Utawala ya Lebanon kuanzia mwaka 1920 hadi 1922.<ref>{{Cite web|title=اللجنة الادارية - العقد العادي1 - محضر الجلسة 1 - 1920|url=http://www.legallaw.ul.edu.lb/parliament/pca/1920/P1920N11/000.HTML|access-date=2020-11-28|website=www.legallaw.ul.edu.lb|archive-date=3 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220303001406/http://www.legallaw.ul.edu.lb/parliament/pca/1920/P1920N11/000.HTML|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1922|Amoun, Daoud}} s7v9r43b1h03mu5wnoq9yydja0s14k1 1555049 1554997 2026-05-28T04:22:32Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555049 wikitext text/x-wiki '''Daoud Amoun''' alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la Wakristo wa Maroniti ambaye alihudumu kama spika wa Orodha ya wajumbe wa Kamati ya Utawala ya Lebanon kuanzia mwaka 1920 hadi 1922.<ref>{{Rejea tovuti|title=اللجنة الادارية - العقد العادي1 - محضر الجلسة 1 - 1920|url=http://www.legallaw.ul.edu.lb/parliament/pca/1920/P1920N11/000.HTML|access-date=2020-11-28|website=www.legallaw.ul.edu.lb|archive-date=3 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220303001406/http://www.legallaw.ul.edu.lb/parliament/pca/1920/P1920N11/000.HTML|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1867|1922|Amoun, Daoud}} 75qb157w4egnzeafcuxtpbnm0lg3c1u Alain Aoun 0 239516 1554998 2026-05-28T01:35:06Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Alain Joseph Aoun'''<ref>{{Cite news |date=2013-05-28 |title=Main candidates registered for elections |url=https://www.mtv.com.lb/en/news/articles/205806/main-candidates-registered-for-elections |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230105123045/https://www.mtv.com.lb/en/news/articles/205806/main-candidates-registered-for-elections |archive-date=2023-01-05 |access-date=2026-04-20 |work=[[MTV Lebanon]] |language=en}}</ref> ( alizali...' 1554998 wikitext text/x-wiki '''Alain Joseph Aoun'''<ref>{{Cite news |date=2013-05-28 |title=Main candidates registered for elections |url=https://www.mtv.com.lb/en/news/articles/205806/main-candidates-registered-for-elections |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230105123045/https://www.mtv.com.lb/en/news/articles/205806/main-candidates-registered-for-elections |archive-date=2023-01-05 |access-date=2026-04-20 |work=[[MTV Lebanon]] |language=en}}</ref> ( alizaliwa mnamo mwaka 1971)<ref name="birth year">{{Cite web |title=آلان عون |url=https://aliqtisadi.com/%D8%B4%D8%AE%D8%B5%D9%8A%D8%A7%D8%AA/%D8%A2%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%88%D9%86/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419103015/https://aliqtisadi.com/%D8%B4%D8%AE%D8%B5%D9%8A%D8%A7%D8%AA/%D8%A2%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%88%D9%86/ |archive-date=2021-04-19 |access-date=2021-04-19}}</ref><ref name="birth year2">{{Cite news |title=استمرار التعاطي القائم مع المسيحيين سيوصل إلى قناعة متزايدة بالفيديرالية |url=https://www.alraimedia.com/article/588357/%D9%85%D8%AA%D9%81%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%AA/%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D8%A6%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%A8%D9%86%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%88%D9%86-%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A7%D9%8A-%D8%B1%D8%A6%D8%A7%D8%B3%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%AA%D9%8A%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1-%D9%84%D9%8A%D8%B3%D8%AA-%D9%85%D8%AD%D8%B3%D9%88%D9%85%D8%A9-%D9%88%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A3%D9%86-%D8%A3%D8%AA%D8%B1%D8%B4%D8%AD |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419103015/https://www.alraimedia.com/article/588357/%D9%85%D8%AA%D9%81%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%AA/%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D8%A6%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%A8%D9%86%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%88%D9%86-%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A7%D9%8A-%D8%B1%D8%A6%D8%A7%D8%B3%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%AA%D9%8A%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1-%D9%84%D9%8A%D8%B3%D8%AA-%D9%85%D8%AD%D8%B3%D9%88%D9%85%D8%A9-%D9%88%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A3%D9%86-%D8%A3%D8%AA%D8%B1%D8%B4%D8%AD |archive-date=2021-04-19 |access-date=2021-04-19}}</ref> ni mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] na mwanachama wa zamani wa kundi la wabunge la [[Strong Lebanon]] katika Bunge la Lebanon. Yeye ni mhandisi wa mawasiliano (telecom engineer) na ana shahada ya uzamili ya usimamizi wa biashara (MBA) pamoja na shahada ya uzamili ya sayansi (MSc) katika masuala ya fedha. Pia ni mpwa wa Rais wa zamani wa Lebanon, [[Michel Aoun]]. Amekuwa mwanachama wa chama cha [[Free Patriotic Movement]] tangu kuanzishwa kwake.<ref name="auto">{{Cite web |title=Alain Aoun |url=http://med2017.test/speakers/alain-aoun/ |access-date=2026-04-20 |website=Rome MED 2017 |language=en-US}}</ref> Alichaguliwa kama Mbunge wa dhehebu la [[Maronites|Maroniti]] akiwakilisha jimbo la [[Baabda]] [[Orodha ya wabunge wa Bunge la Lebanon la 2009–2017|mnamo tarehe 7 Juni 2009]], kupitia muungano wa "Change and Reform". Alichaguliwa tena mnamo tarehe 6 Mei 2018 kwa muhula wa tatu. Mnamo tarehe 20 Mei 2018, alichaguliwa na bunge kuwa Katibu wa Bunge la Lebanon.<ref name="auto1">{{Cite web|url=http://nna-leb.gov.lb/en/show-news/91485/|title=MPs Alain Aoun, Marwan Hamade elected Parliament secretaries|website=[[National News Agency]]|access-date=2020-11-11|archive-date=2020-11-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20201116233553/http://nna-leb.gov.lb/en/show-news/91485/|url-status=dead|date=2018-05-23}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1971||Aoun, Alain Joseph}} h6ayeqlfhs61mt6f7jhge0qdevxximi Giovanni Alessandro Brambilla 0 239517 1554999 2026-05-28T01:39:26Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Giovanni Alessandro Brambilla''', Baron wa Carpiano (15 Aprili 1728 – 30 Julai 1800 huko Padua) alikuwa tabibu binafsi wa Mfalme wa Dola Takatifu la [[Roma]] Joseph II na mkurugenzi wa kwanza wa Josephinian Military Academy of Surgery mjini [[Vienna]].<ref>{{cite encyclopedia |year=1930 |title=Academies: Academies of medicine and surgery |encyclopedia=Encyclopaedia Britannica |edition=14|volume=1|page=85 |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}}...' 1554999 wikitext text/x-wiki '''Giovanni Alessandro Brambilla''', Baron wa Carpiano (15 Aprili 1728 – 30 Julai 1800 huko Padua) alikuwa tabibu binafsi wa Mfalme wa Dola Takatifu la [[Roma]] Joseph II na mkurugenzi wa kwanza wa Josephinian Military Academy of Surgery mjini [[Vienna]].<ref>{{cite encyclopedia |year=1930 |title=Academies: Academies of medicine and surgery |encyclopedia=Encyclopaedia Britannica |edition=14|volume=1|page=85 |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1728|1800}} [[Jamii:Watu wa Italia]] m529ik1ckhy6pjxfc3bmfdrj838i2h5 1555246 1554999 2026-05-28T11:19:33Z Riccardo Riccioni 452 1555246 wikitext text/x-wiki '''Giovanni Alessandro Brambilla''', Baron wa Carpiano (15 Aprili 1728 – 30 Julai 1800 huko Padua) alikuwa tabibu binafsi wa [[Kaizari Joseph II]] wa [[Dola Takatifu la Roma]] na mkurugenzi wa kwanza wa Josephinian Military Academy of Surgery mjini [[Vienna]].<ref>{{cite encyclopedia |year=1930 |title=Academies: Academies of medicine and surgery |encyclopedia=Encyclopaedia Britannica |edition=14|volume=1|page=85 |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1728|1800}} [[Jamii:Watu wa Italia]] pndirofruqfbad034b6fckp3fnavdpe Saleh al Aridi 0 239518 1555000 2026-05-28T01:40:43Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Saleh Farhan Al Aridi''' (1957 - 10 Septemba 2008) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la [[Wadruze wa Lebanon|Wadruze]]. Alikuwa kiongozi na mmoja wa waanzilishi wa chama cha [[Lebanese Democratic Party kinachoongozwa na [[Talal Arslan|Mwanafalme Talal Arslan]]. Baba yake, Sheikh Abu Saleh Farhan Aridi, alikuwa sheikh mwandamizi na kiongozi wa mamlaka ya kiroho ya wazee wa [[Wadruze]]. Aridi aliuawa katika shambulio la bomu lililoteg...' 1555000 wikitext text/x-wiki '''Saleh Farhan Al Aridi''' (1957 - 10 Septemba 2008) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la [[Wadruze wa Lebanon|Wadruze]]. Alikuwa kiongozi na mmoja wa waanzilishi wa chama cha [[Lebanese Democratic Party kinachoongozwa na [[Talal Arslan|Mwanafalme Talal Arslan]]. Baba yake, Sheikh Abu Saleh Farhan Aridi, alikuwa sheikh mwandamizi na kiongozi wa mamlaka ya kiroho ya wazee wa [[Wadruze]]. Aridi aliuawa katika shambulio la bomu lililotegwa kwenye gari karibu na nyumba yake katika kijiji cha [[Baissour, Aley|Baissour]], kilichopo katika Wilaya ya Aley mkoani Mlima Lebanon. == Historia ya kisiasa == Aridi alisisitiza uhusiano wa karibu na [[Syria chini ya chama cha Baath|Syria]]<ref>{{cite news|url=http://www.theaustralian.news.com.au/story/0,25197,24329378-2703,00.html|title=Lebanon opposition member Saleh Aridi killed in car bomb blast|publisher=The Australian|date=11 September 2008|accessdate=25 October 2012|archive-date=13 September 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080913082333/http://www.theaustralian.news.com.au/story/0,25197,24329378-2703,00.html|url-status=dead}}</ref> na alikuwa mshauri wa karibu na mkono wa kulia wa [[Talal Arslan|Mwanafalme Talal Arslan]], mkuu wa chama cha LDP. Alisaidia kuziba nyufa na kutatua tofauti zilizokuwepo ndani ya jamii ya [[Wadruze wa Lebanon]] wakati wa [[Mgogoro wa Lebanon wa 2008]], hasa kati ya Emir Talal Arslan na [[Walid Jumblatt]]. Pia, Aridi alikuwa akijaribu kupatanisha kambi pinzani ndani ya vyama vya Lebanon, akihudumu kama msuluhishi mkuu kati ya pande hizo mbili, na alisaidia kumaliza mapigano kati ya chama cha [[Hezbollah]] chini ya [[Hassan Nasrallah]] na chama cha [[Progressive Socialist Party]] chini ya [[Walid Jumblatt]] nchini humo. == Mauaji == Aliuawa kwa [[mauaji ya kisiasa|assassination]] karibu na nyumba yake mjini [[Baissour, Aley|Baissour]], katika shambulio ambalo pia lilijeruhi watu wengine sita mnamo tarehe 10 Septemba 2008.<ref>[http://english.aljazeera.net/news/middleeast/2008/09/2008910191932791866.html Car bomb kills Lebanese politician] Al Jazeera, retrieved 11 September 2008</ref> Afisa wa usalama aliripoti kuwa bomu hilo, lililotengenezwa kwa vilipuzi vya uzani wa gramu 700, lilitegwa chini ya gari lake.<ref name=tds>{{cite news|title=Lebanese parties vow to work past Aridi murder|url=http://www.dailystar.com.lb/News/Politics/Sep/12/Lebanese-parties-vow-to-work-past-Aridi-murder.ashx#axzz2AL8nYZPV|accessdate=25 October 2012|newspaper=The Daily Star|date=12 September 2008|agency=Agence France-Presse|location=Beirut|archive-date=27 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191227134124/http://www.dailystar.com.lb//News/Lebanon-News/2008/Sep-12/51457-lebanese-parties-vow-to-work-past-aridi-murder.ashx#axzz2AL8nYZPV|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1957|2008|Al Aridi, Saleh Farhan}} eznzc3my5gu0ylr7jrs6k8vny0quvjj Shakib Arslan 0 239519 1555001 2026-05-28T01:45:08Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Shakib Arslan''' (25 Desemba 1869 – 9 Desemba 1946) alikuwa mwandishi, mshairi, mwanahistoria, mwanasiasa wa [[Lebanon]], na [[Emir]] (Mwanafalme) nchini Lebanon. Akiwa mwandishi mwenye tija kubwa, alitunga takriban vitabu 20 na makala 2,000,<ref>{{Cite book |last=Kramer |first=Martin |title=Arab Awakening and Islamic Revival: The Politics of Ideas in the Middle East |date=2017 |publisher=Routledge |isbn=9781351531313 |ol=36233138M |url=https://archi...' 1555001 wikitext text/x-wiki '''Shakib Arslan''' (25 Desemba 1869 – 9 Desemba 1946) alikuwa mwandishi, mshairi, mwanahistoria, mwanasiasa wa [[Lebanon]], na [[Emir]] (Mwanafalme) nchini Lebanon. Akiwa mwandishi mwenye tija kubwa, alitunga takriban vitabu 20 na makala 2,000,<ref>{{Cite book |last=Kramer |first=Martin |title=Arab Awakening and Islamic Revival: The Politics of Ideas in the Middle East |date=2017 |publisher=Routledge |isbn=9781351531313 |ol=36233138M |url=https://archive.org/details/arabawakeningisl00kram}}</ref>{{rp|p=103}} pamoja na diwani mbili za ushairi na "mawasiliano makubwa sana ya barua".<ref name="against-west">{{Cite book |last=Cleveland |first=William L. |title=Islam Against the West: Shakib Arslan and the Campaign for Islamic Nationalism |date=1985 |publisher=University of Texas Press |isbn=9780292737334 |ol=28477052M |url=https://archive.org/details/islamagainstwest00will}}</ref>{{rp|p=viii}} Alijulikana kama ''Amir al-Bayan'' kutokana na maandishi yake yenye ushawishi mkubwa. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1869|1946|Arslan, Shakib}} sowv0ad6x34mdxkyr2h02hbqy7xt9vf 1555031 1555001 2026-05-28T02:44:38Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1555031 wikitext text/x-wiki '''Shakib Arslan''' (25 Desemba 1869 – 9 Desemba 1946) alikuwa mwandishi, mshairi, mwanahistoria, mwanasiasa wa [[Lebanon]], na [[Emir]] (Mwanafalme) nchini Lebanon. Akiwa mwandishi mwenye tija kubwa, alitunga takriban vitabu 20 na makala 2,000,<ref>{{Rejea kitabu |last=Kramer |first=Martin |title=Arab Awakening and Islamic Revival: The Politics of Ideas in the Middle East |date=2017 |publisher=Routledge |isbn=9781351531313 |ol=36233138M |url=https://archive.org/details/arabawakeningisl00kram}}</ref>{{rp|p=103}} pamoja na diwani mbili za ushairi na "mawasiliano makubwa sana ya barua".<ref name="against-west">{{Rejea kitabu |last=Cleveland |first=William L. |title=Islam Against the West: Shakib Arslan and the Campaign for Islamic Nationalism |date=1985 |publisher=University of Texas Press |isbn=9780292737334 |ol=28477052M |url=https://archive.org/details/islamagainstwest00will}}</ref>{{rp|p=viii}} Alijulikana kama ''Amir al-Bayan'' kutokana na maandishi yake yenye ushawishi mkubwa. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1869|1946|Arslan, Shakib}} e399fhq88rghh2lnzfju5wrr43lg1nk Sir Benjamin Collins Brodie, Baronet wa Kwanza 0 239520 1555002 2026-05-28T01:45:24Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sir Benjamin Collins Brodie, Baronet wa Kwanza''' (FRS) (9 Juni 1783 – 21 Oktoba 1862) alikuwa mwanafiziolojia na mpasuaji wa [[Kiingereza]] aliyetoa mchango mkubwa katika utafiti wa magonjwa ya mifupa na viungo vya mwili. == Wasifu == [[File:Brodie of Boxford Arms.svg|thumb|left|100px|Nembo ya Sir Benjamin Brodie]] Brodie alizaliwa katika kijiji cha Winterslow, Wiltshire. Elimu yake ya awali aliipata kutoka kwa baba yake, Mchungaji Peter Bellinger...' 1555002 wikitext text/x-wiki '''Sir Benjamin Collins Brodie, Baronet wa Kwanza''' (FRS) (9 Juni 1783 – 21 Oktoba 1862) alikuwa mwanafiziolojia na mpasuaji wa [[Kiingereza]] aliyetoa mchango mkubwa katika utafiti wa magonjwa ya mifupa na viungo vya mwili. == Wasifu == [[File:Brodie of Boxford Arms.svg|thumb|left|100px|Nembo ya Sir Benjamin Brodie]] Brodie alizaliwa katika kijiji cha Winterslow, Wiltshire. Elimu yake ya awali aliipata kutoka kwa baba yake, Mchungaji Peter Bellinger Brodie.<ref>{{cite book |title=Appletons' annual cyclopaedia and register of important events of the year: 1862 |year=1863 |publisher=D. Appleton & Company |location=New York |page=200 |url=[https://archive.org/stream/1862appletonsan02newyuoft#page/n207/mode/1up}}](https://archive.org/stream/1862appletonsan02newyuoft#page/n207/mode/1up}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1783|1862}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] aim65s7eagjemu74qyhe4a7pe373apr Asmar Asmar 0 239521 1555003 2026-05-28T01:49:12Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Asmar Ibrahim Asmar''' (alizaliwa mnamo mwaka 1930) ni daktari na mwanasiasa wa [[Lebanon]] mwenye asili ya [[Waashuru]].<ref name="a">{{cite book|title=The Beirut Review: A Journal on Lebanon and the Middle East|url=https://books.google.com/books?id=JeptAAAAMAAJ|edition=3-4|year=1992|publisher=Lebanese Center for Policy Studies|page=152}}</ref><ref name="b">{{cite book|author=Publitec Publications|title=Who's who in Lebanon|url=https://books.google.com...' 1555003 wikitext text/x-wiki '''Asmar Ibrahim Asmar''' (alizaliwa mnamo mwaka 1930) ni daktari na mwanasiasa wa [[Lebanon]] mwenye asili ya [[Waashuru]].<ref name="a">{{cite book|title=The Beirut Review: A Journal on Lebanon and the Middle East|url=https://books.google.com/books?id=JeptAAAAMAAJ|edition=3-4|year=1992|publisher=Lebanese Center for Policy Studies|page=152}}</ref><ref name="b">{{cite book|author=Publitec Publications|title=Who's who in Lebanon|url=https://books.google.com/books?id=OmhmAAAAMAAJ|year=2005|publisher=Éditions Publictec.|page=46}}</ref> Alisoma katika Chuo Kikuu cha Marekani cha Beirut, na kisha akafanya ubobezi katika masuala ya magonjwa ya moyo ([[cardiology]]) katika Chuo Kikuu cha Montpellier nchini [[Ufaransa]] mnamo mwaka 1959.<ref name="a"/><ref name="b"/> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1930||Asmar, Asmar Ibrahim}} [[Jamii:Watu bara kwa bara]] 5ujnt2zorrp72yzb9wn48pvu4f9jkm6 Francis Buchanan-Hamilton 0 239522 1555004 2026-05-28T01:49:30Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Francis Buchanan''' FRSE FRS FLS (15 Februari 1762 – 15 Juni 1829), ambaye baadaye alijulikana kama '''Francis Hamilton''' lakini mara nyingi huitwa '''Francis Buchanan-Hamilton''', alikuwa mpasuaji, mpimaji wa maeneo na mtaalamu wa botania kutoka [[Uskoti]] ambaye alitoa mchango mkubwa kama mwanajiografia na mtaalamu wa zoolojia alipokuwa akiishi nchini India. Hakutumia jina la Hamilton hadi miaka mitatu baada ya kustaafu kutoka India.<ref>V.H. Jacks...' 1555004 wikitext text/x-wiki '''Francis Buchanan''' FRSE FRS FLS (15 Februari 1762 – 15 Juni 1829), ambaye baadaye alijulikana kama '''Francis Hamilton''' lakini mara nyingi huitwa '''Francis Buchanan-Hamilton''', alikuwa mpasuaji, mpimaji wa maeneo na mtaalamu wa botania kutoka [[Uskoti]] ambaye alitoa mchango mkubwa kama mwanajiografia na mtaalamu wa zoolojia alipokuwa akiishi nchini India. Hakutumia jina la Hamilton hadi miaka mitatu baada ya kustaafu kutoka India.<ref>V.H. Jackson, dibaji katika "Journal of Francis Buchanan", Delhi, 1989.</ref> Kifupisho rasmi cha mwandishi wa botania '''Buch.-Ham.''' hutumika kwa mimea na wanyama aliowaelezea kisayansi, ingawa leo jina “Hamilton, 1822” hutumika zaidi katika sayansi ya samaki na hupendelewa na FishBase. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1762|1829}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] 65henmgsumc78mg0hm9b7imtexb6ozb Christian Heinrich Bünger 0 239523 1555005 2026-05-28T01:53:24Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Christian Heinrich Bünger''' (11 Oktoba 1782 – 8 Desemba 1842) alikuwa profesa wa anatomia na mpasuaji ambaye anatajwa kuwa wa kwanza kuanzisha upasuaji wa kurekebisha pua (upasuaji wa kurekebisha pua).<ref>{{cite book |last=Hamilton |first=David |title=A History of Organ Transplantation: Ancient Legends to Modern Practice |date=2012 |publisher=University of Pittsburgh Press |isbn=9780822977841 |page=61 |url=[https://books.google.com/books?id=4uS1eem...' 1555005 wikitext text/x-wiki '''Christian Heinrich Bünger''' (11 Oktoba 1782 – 8 Desemba 1842) alikuwa profesa wa anatomia na mpasuaji ambaye anatajwa kuwa wa kwanza kuanzisha upasuaji wa kurekebisha pua (upasuaji wa kurekebisha pua).<ref>{{cite book |last=Hamilton |first=David |title=A History of Organ Transplantation: Ancient Legends to Modern Practice |date=2012 |publisher=University of Pittsburgh Press |isbn=9780822977841 |page=61 |url=[https://books.google.com/books?id=4uS1eem2SbMC&pg=PA61](https://books.google.com/books?id=4uS1eem2SbMC&pg=PA61) |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1782|1842}} [[Jamii:Watu]] [[Jamii:Wataalamu]] 0jv4vfxg1yzbqzqueaoku0bc01tc0id Mahmoud Awad 0 239524 1555006 2026-05-28T01:55:05Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mahmoud Awad''' (ni mwanasiasa na daktari wa watoto ([[pediatrician]]) wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Shia Islam|Shia]].<ref name=z>[https://www.annahar.com/elections/candidate/363/%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D8%AF محمود عواد]. ''Annahar''</ref> Alichaguliwa kuwa mbunge katika Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1992 na uchaguzi mkuu wa mwaka 1992 na Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1996|1996.<ref name=z/> Awad pia ni mwanachama wa bo...' 1555006 wikitext text/x-wiki '''Mahmoud Awad''' (ni mwanasiasa na daktari wa watoto ([[pediatrician]]) wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Shia Islam|Shia]].<ref name=z>[https://www.annahar.com/elections/candidate/363/%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D8%AF محمود عواد]. ''Annahar''</ref> Alichaguliwa kuwa mbunge katika Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1992 na uchaguzi mkuu wa mwaka 1992 na Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1996|1996.<ref name=z/> Awad pia ni mwanachama wa bodi ya Hospitali ya Al-Zahra.<ref name=z/> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|||Awad, Mahmoud}} [[Jamii:Watu wa nchi kwa nchi]] 6snlvjbq0jsa1vjbhji2x69og3vrp77 John Caleff 0 239525 1555007 2026-05-28T01:56:53Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Caleff''' (30 Agosti 1726 – 23 Oktoba 1812) alikuwa mpasuaji kutoka Massachusetts na baadaye mwanachama wa United Empire Loyalists. Mwaka 1745 alikamatwa wakati wa Kuzingirwa kwa Louisbourg. Pia alikuwa mmoja wa waanzilishi wa koloni la kifalme la New [[Eire|Ireland]].<ref name=Caleff>{{cite DCB |title=Caleff, John |first=Ann Gorman |last=Condon |volume=5 |url=[http://www.biographi.ca/en/bio/caleff_john_5E.html}}](http://www.biographi.ca/en/bio/c...' 1555007 wikitext text/x-wiki '''John Caleff''' (30 Agosti 1726 – 23 Oktoba 1812) alikuwa mpasuaji kutoka Massachusetts na baadaye mwanachama wa United Empire Loyalists. Mwaka 1745 alikamatwa wakati wa Kuzingirwa kwa Louisbourg. Pia alikuwa mmoja wa waanzilishi wa koloni la kifalme la New [[Eire|Ireland]].<ref name=Caleff>{{cite DCB |title=Caleff, John |first=Ann Gorman |last=Condon |volume=5 |url=[http://www.biographi.ca/en/bio/caleff_john_5E.html}}](http://www.biographi.ca/en/bio/caleff_john_5E.html}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1726|1812}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] 6qqwyle99x2082zd95m2dyigulv6ixz Colin Chisholm (mwandishi wa kitabibu) 0 239526 1555009 2026-05-28T02:00:12Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Colin Chisholm''' (1755–1825) alikuwa mpasuaji wa [[Uskoti]], mwandishi wa masuala ya tiba, na mwanachama wa Royal Society.<ref>[[http://royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=0&dsqSearch=%28%28text%29%3D%27Chisholm%27%29](http://royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=0&dsqSearch=%28%28text%29%3D%27Chisholm%27%29) Royal S...' 1555009 wikitext text/x-wiki '''Colin Chisholm''' (1755–1825) alikuwa mpasuaji wa [[Uskoti]], mwandishi wa masuala ya tiba, na mwanachama wa Royal Society.<ref>[[http://royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=0&dsqSearch=%28%28text%29%3D%27Chisholm%27%29](http://royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=0&dsqSearch=%28%28text%29%3D%27Chisholm%27%29) Royal Society database, ''Chisholm; Colin (1755–1825)''].</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1755|1825}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] gx4f8nu996yk9g9yeg8r5nqydvpzorn Jean Aziz 0 239527 1555010 2026-05-28T02:00:30Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Jean Aziz''' (1917–1986) alikuwa mwanasiasa, mwanasheria, na mshairi wa Lebanon. Alianza kazi yake nchini [[Lebanon]] kama mwanasheria kabla ya kuwa mshiriki hai katika masuala ya siasa. Alichaguliwa kwa mara ya kwanza kama mbunge mnamo mwaka 1957, akiwakilisha mji wa wilaya ya [[Jezzine]]. Alijulikana zaidi hasa tangu mwaka 1958 kwa utetezi wake wa umoja kati ya madhehebu mbalimbali ya Lebanon. Hatua hii ilifanya jina lake kufikiriwa kwa ajili ya naf...' 1555010 wikitext text/x-wiki '''Jean Aziz''' (1917–1986) alikuwa mwanasiasa, mwanasheria, na mshairi wa Lebanon. Alianza kazi yake nchini [[Lebanon]] kama mwanasheria kabla ya kuwa mshiriki hai katika masuala ya siasa. Alichaguliwa kwa mara ya kwanza kama mbunge mnamo mwaka 1957, akiwakilisha mji wa wilaya ya [[Jezzine]]. Alijulikana zaidi hasa tangu mwaka 1958 kwa utetezi wake wa umoja kati ya madhehebu mbalimbali ya Lebanon. Hatua hii ilifanya jina lake kufikiriwa kwa ajili ya nafasi ya urais. Aziz alitambulika pia kwa ushairi wake ambapo alionekana kuathiriwa kwa kiasi kikubwa na fasihi ya Kifaransa.<ref name="El-Afkar">{{cite news|last1=Fayad|first1=Hussein|title=The Literary Face of Jean Aziz|publisher=El-Afkar}}</ref> Alikumbukwa na wanasiasa wengi kwa hotuba zake za kisiasa zenye ufasaha mkubwa, kwani maandishi yake yalichangia pakubwa katika kuongeza uwezo wake kama mwanasiasa na jaji.<ref>{{cite news|last1=Rashd|first1=Joussef|title=Jean Aziz…How morals are translated into actions|publisher=El-Nahar|date=24 March 2010}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1917|1986|Aziz, Jean}} co5zr7upmd5w5myqkpr9rvc4ot7e7ll François Chopart 0 239528 1555012 2026-05-28T02:04:29Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''François Chopart''' (20 Oktoba 1743 – 9 Juni 1795) alikuwa [[mpasuaji]] kutoka Ufaransa aliyezaliwa [[Paris]]. [[File:Fuss nach Amputation in der Chopart-Linie - Roentgenbild seitlich.jpg|thumb|Picha ya eksirei ya mguu baada ya “ukataji wa Chopart”]] Alipata mafunzo ya tiba katika hospitali za Hôtel-Dieu, Pitié- na Bicêtre. Mwaka 1771 alikua profesa wa upasuaji wa vitendo katika ''École pratique'' mjini Paris, na mwaka 1782 alimrithi Toussa...' 1555012 wikitext text/x-wiki '''François Chopart''' (20 Oktoba 1743 – 9 Juni 1795) alikuwa [[mpasuaji]] kutoka Ufaransa aliyezaliwa [[Paris]]. [[File:Fuss nach Amputation in der Chopart-Linie - Roentgenbild seitlich.jpg|thumb|Picha ya eksirei ya mguu baada ya “ukataji wa Chopart”]] Alipata mafunzo ya tiba katika hospitali za Hôtel-Dieu, Pitié- na Bicêtre. Mwaka 1771 alikua profesa wa upasuaji wa vitendo katika ''École pratique'' mjini Paris, na mwaka 1782 alimrithi Toussaint Bordenave (1728–1782) kama mwenyekiti wa [[fiziolojia]]. Chopart alikuwa mmoja wa waanzilishi wa upasuaji wa urolojia, akisisitiza matibabu ya mfumo mzima wa njia ya mkojo. Mwaka 1791/92 alichapisha kitabu cha juzuu mbili kiitwacho ''Traité des maladies des voies urinaires''.<ref>[[http://www.whonamedit.com/person_bibliography/3269/](http://www.whonamedit.com/person_bibliography/3269/) François Chopart - bibliography] katika [[Who Named It]]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1743|1795}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] emslbvgmebm400pq4meg3zyom9eii9p Mason Fitch Cogswell 0 239529 1555013 2026-05-28T02:07:22Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mason Fitch Cogswell''' (1761–1830) alikuwa daktari wa [[Marekani]] aliyetoa mchango mkubwa katika kuanzisha elimu ya watu wasiosikia (Deaf education). Binti yake, [[Alice Cogswell]], alipoteza uwezo wa kusikia akiwa na umri wa miaka miwili, jambo lililomchochea Cogswell kushirikiana kuanzisha American School for the Deaf huko Hartford, Connecticut.<ref>{{cite web |url=[https://archives.yale.edu/agents/people/70317](https://archives.yale.edu/agents/p...' 1555013 wikitext text/x-wiki '''Mason Fitch Cogswell''' (1761–1830) alikuwa daktari wa [[Marekani]] aliyetoa mchango mkubwa katika kuanzisha elimu ya watu wasiosikia (Deaf education). Binti yake, [[Alice Cogswell]], alipoteza uwezo wa kusikia akiwa na umri wa miaka miwili, jambo lililomchochea Cogswell kushirikiana kuanzisha American School for the Deaf huko Hartford, Connecticut.<ref>{{cite web |url=[https://archives.yale.edu/agents/people/70317](https://archives.yale.edu/agents/people/70317) |access-date=15 Aprili 2023 |website=Archives at Yale |title=Cogswell, Mason Fitch, 1761–1830}}</ref> == Marejeo == {{Mbegu-mtu}} {{BD|1761|1830}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] d3fi29fd5qyempo5mmg48t6r9uv30q3 George Crabbe 0 239530 1555015 2026-05-28T02:09:58Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''George Crabbe''' (<ref>''[[Random House Webster's Unabridged Dictionary]]'': "Crabbe"</ref> 24 Desemba 1754 – 3 Februari 1832) alikuwa mshairi na kasisi kutoka Uingereza. Anajulikana zaidi kwa matumizi yake ya awali ya mtindo wa simulizi wa uhalisia (realistic narrative) na kwa maelezo yake kuhusu maisha na watu wa tabaka la kati na la wafanyakazi. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1754|1832}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]]' 1555015 wikitext text/x-wiki '''George Crabbe''' (<ref>''[[Random House Webster's Unabridged Dictionary]]'': "Crabbe"</ref> 24 Desemba 1754 – 3 Februari 1832) alikuwa mshairi na kasisi kutoka Uingereza. Anajulikana zaidi kwa matumizi yake ya awali ya mtindo wa simulizi wa uhalisia (realistic narrative) na kwa maelezo yake kuhusu maisha na watu wa tabaka la kati na la wafanyakazi. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1754|1832}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] mp73qv7vdi3bhazpvf5yv6c38baed7c James Craik 0 239531 1555016 2026-05-28T02:14:12Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''James Craik''' (takriban 1727 – 6 Februari 1814) alikuwa Daktari Mkuu wa Jeshi (Physician General), nafasi iliyotangulia ile ya Surgeon General of the United States Army, katika [[Jeshi la Marekani]]. Pia alikuwa daktari binafsi na rafiki wa karibu wa [[George Washington]].<ref name="auto">{{cite web |title=National Museum of the United States Army |url=[https://www.thenmusa.org/biographies/james-craik/](https://www.thenmusa.org/biographies/james-crai...' 1555016 wikitext text/x-wiki '''James Craik''' (takriban 1727 – 6 Februari 1814) alikuwa Daktari Mkuu wa Jeshi (Physician General), nafasi iliyotangulia ile ya Surgeon General of the United States Army, katika [[Jeshi la Marekani]]. Pia alikuwa daktari binafsi na rafiki wa karibu wa [[George Washington]].<ref name="auto">{{cite web |title=National Museum of the United States Army |url=[https://www.thenmusa.org/biographies/james-craik/](https://www.thenmusa.org/biographies/james-craik/) |access-date=16 Julai 2024 |website=thenmusa.org}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1727|1814}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] 8umi9b40uef4sia7s41s7xyzmsbt1dk John Creighton (mpasuaji) 0 239532 1555017 2026-05-28T02:16:31Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Creighton''' (1768 – 11 Agosti 1827)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/360/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/360/mode/2up/) ''Historia ya Chuo cha Royal College of Surgeons in Ireland na Shule za Tiba za Ireland''] Dublin: Fannin & Co. uk. 360–361.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1812 na 1824...' 1555017 wikitext text/x-wiki '''John Creighton''' (1768 – 11 Agosti 1827)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/360/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/360/mode/2up/) ''Historia ya Chuo cha Royal College of Surgeons in Ireland na Shule za Tiba za Ireland''] Dublin: Fannin & Co. uk. 360–361.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1812 na 1824.<ref name=":RCSI">[[http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf](http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf) Marais wa RCSI tangu kuanzishwa kwake mwaka 1784.] Royal College of Surgeons in Ireland, 2015. Ilirejeshwa 21 Juni 2018.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1768|1827}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] eqh361xgtbm4468dnwhv7l4crbimy7i Thomas Gery Cullum 0 239533 1555018 2026-05-28T02:19:14Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sir Thomas Gery Cullum, Baronet wa 7''' (FSA) (30 Novemba 1741 – 8 Septemba 1831) alikuwa daktari wa [[Uingereza]] aliyesoma katika London Charterhouse na Trinity College, Cambridge.<ref>{{acad|id=CLN786TG|name=Cullum, Sir Thomas Gery, Bart.}}</ref> Baadaye alifanya kazi ya upasuaji katika Bury St Edmunds, Suffolk, ambapo pia alihudumu kama alderman na Naibu Luteni (Deputy Lieutenant) wa Suffolk. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1741|18...' 1555018 wikitext text/x-wiki '''Sir Thomas Gery Cullum, Baronet wa 7''' (FSA) (30 Novemba 1741 – 8 Septemba 1831) alikuwa daktari wa [[Uingereza]] aliyesoma katika London Charterhouse na Trinity College, Cambridge.<ref>{{acad|id=CLN786TG|name=Cullum, Sir Thomas Gery, Bart.}}</ref> Baadaye alifanya kazi ya upasuaji katika Bury St Edmunds, Suffolk, ambapo pia alihudumu kama alderman na Naibu Luteni (Deputy Lieutenant) wa Suffolk. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1741|1831}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] 6dr724njs4np0brwfg5es4js7hesok7 Richard Dease 0 239534 1555022 2026-05-28T02:23:05Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Richard Dease''' ({{circa|1774}} – 21 Februari 1819)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/) ''Historia ya Chuo cha Royal College of Surgeons in Ireland na Shule za Tiba za Ireland''] Dublin: Fannin & Co. uk. 343–344.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1...' 1555022 wikitext text/x-wiki '''Richard Dease''' ({{circa|1774}} – 21 Februari 1819)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/) ''Historia ya Chuo cha Royal College of Surgeons in Ireland na Shule za Tiba za Ireland''] Dublin: Fannin & Co. uk. 343–344.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1809.<ref name=":RCSI">[[http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf](http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf) Marais wa RCSI tangu kuanzishwa kwake mwaka 1784.] Royal College of Surgeons in Ireland, 2015. Ilirejeshwa 21 Juni 2018.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1774|1819}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] gfjfzzmru242sb64dmx5guu4740c35u William Dease 0 239535 1555024 2026-05-28T02:26:13Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Dease''' (takriban 1752 – 1798) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa anatomia kutoka [[Eire|Ireland]]. Alikuwa miongoni mwa waanzilishi wa Royal College of Surgeons in Ireland (RCSI) na pia profesa wake wa kwanza wa upasuaji. Alisoma upasuaji mjini [[Dublin]] na [[Paris]], na baadaye akateuliwa kuwa mpasuaji wa Hospitali Zilizoungana za St Nicholas na St Catherine. Dease alikuwa mwanachama wa awali wa Dublin Society of Surgeons, kundi lililopigan...' 1555024 wikitext text/x-wiki '''William Dease''' (takriban 1752 – 1798) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa anatomia kutoka [[Eire|Ireland]]. Alikuwa miongoni mwa waanzilishi wa Royal College of Surgeons in Ireland (RCSI) na pia profesa wake wa kwanza wa upasuaji. Alisoma upasuaji mjini [[Dublin]] na [[Paris]], na baadaye akateuliwa kuwa mpasuaji wa Hospitali Zilizoungana za St Nicholas na St Catherine. Dease alikuwa mwanachama wa awali wa Dublin Society of Surgeons, kundi lililopigania kuvunja uhusiano wa kihistoria uliounganisha wapasuaji na watengeneza nywele (barbers). Kupitia juhudi hizi, hatimaye hati ya kuanzisha Royal College of Surgeons in Ireland ilitolewa mwaka 1784, ikibadilisha mfumo wa zamani wa barbers-surgeons na kuwezesha maendeleo ya upasuaji nchini Ireland. Kwa mujibu wa Cameron katika ''History of RCSI'', Dease alichangia kwa kiasi kikubwa gharama za kupata hati ya chuo hicho, na alikuwa miongoni mwa waanzilishi wenye juhudi kubwa zaidi. Pia alikuwa mmoja wa wa kwanza kutoa mihadhara katika chuo hicho. Mafanikio yake kama mwalimu yalivutia wanafunzi wengi, ambao walijiunga naye kama wanafunzi wa upasuaji kwa idadi kubwa.<ref>[[https://archive.org/details/b21443348](https://archive.org/details/b21443348) Cameron, Charles Alexander (1886) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland…'']</ref> == Marejeo == {{Mbegu-mtu}} {{BD|1752|1798}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] hpcb6ojnr8k6wdqwg3fp94p2f9j1w85 John Douglas (mtoa mawe mwilini) 0 239536 1555028 2026-05-28T02:35:16Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Douglas''' (alifariki 25 Juni 1743) alikuwa mtaalamu wa upasuaji wa kutoa mawe kwenye kibofu cha mkojo (mtaalamu wa upasuaji wa mawe mwilin). Alizaliwa akiwa mmoja wa wana saba wa William Douglas (aliyefariki 1705) wa Baads, [[Edinburgh]], na mke wake Joan, binti wa James Mason wa Park, Blantyre. Alikuwa ndugu wa Dr James Douglas, daktari wa Malkia. Kwa kipindi fulani, alihudumu kama mpasuaji katika Westminster Infirmary. Mwaka 1720 alichaguliwa...' 1555028 wikitext text/x-wiki '''John Douglas''' (alifariki 25 Juni 1743) alikuwa mtaalamu wa upasuaji wa kutoa mawe kwenye kibofu cha mkojo (mtaalamu wa upasuaji wa mawe mwilin). Alizaliwa akiwa mmoja wa wana saba wa William Douglas (aliyefariki 1705) wa Baads, [[Edinburgh]], na mke wake Joan, binti wa James Mason wa Park, Blantyre. Alikuwa ndugu wa Dr James Douglas, daktari wa Malkia. Kwa kipindi fulani, alihudumu kama mpasuaji katika Westminster Infirmary. Mwaka 1720 alichaguliwa kuwa mwanachama wa Royal Society.<ref>{{cite web |url=[http://www2.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=13&dsqSearch=(Surname='douglas](http://www2.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=13&dsqSearch=%28Surname='douglas)') |title=Library and Archive Catalogue |publisher=Royal Society |access-date=6 Machi 2012}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|?||1743}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] gke2w8vrtxmf2vvveb9i66nnighthmd 1555247 1555028 2026-05-28T11:21:02Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Douglas (mtaalamu wa upasuaji wa mawe mwilini)]] hadi [[John Douglas (mtoa mawe mwilini)]]: urahisi wa kuupata 1555028 wikitext text/x-wiki '''John Douglas''' (alifariki 25 Juni 1743) alikuwa mtaalamu wa upasuaji wa kutoa mawe kwenye kibofu cha mkojo (mtaalamu wa upasuaji wa mawe mwilin). Alizaliwa akiwa mmoja wa wana saba wa William Douglas (aliyefariki 1705) wa Baads, [[Edinburgh]], na mke wake Joan, binti wa James Mason wa Park, Blantyre. Alikuwa ndugu wa Dr James Douglas, daktari wa Malkia. Kwa kipindi fulani, alihudumu kama mpasuaji katika Westminster Infirmary. Mwaka 1720 alichaguliwa kuwa mwanachama wa Royal Society.<ref>{{cite web |url=[http://www2.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=13&dsqSearch=(Surname='douglas](http://www2.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=13&dsqSearch=%28Surname='douglas)') |title=Library and Archive Catalogue |publisher=Royal Society |access-date=6 Machi 2012}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|?||1743}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] gke2w8vrtxmf2vvveb9i66nnighthmd 1555249 1555247 2026-05-28T11:22:04Z Riccardo Riccioni 452 1555249 wikitext text/x-wiki '''John Douglas''' (alifariki 25 Juni 1743) alikuwa mtaalamu wa upasuaji wa kutoa mawe kwenye kibofu cha mkojo. Alizaliwa akiwa mmoja wa wana saba wa William Douglas (aliyefariki 1705) wa Baads, [[Edinburgh]], na mke wake Joan, binti wa James Mason wa Park, Blantyre. Alikuwa ndugu wa Dr James Douglas, daktari wa Malkia. Kwa kipindi fulani, alihudumu kama mpasuaji katika Westminster Infirmary. Mwaka 1720 alichaguliwa kuwa mwanachama wa Royal Society.<ref>{{cite web |url=[http://www2.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=13&dsqSearch=(Surname='douglas](http://www2.royalsociety.org/DServe/dserve.exe?dsqIni=Dserve.ini&dsqApp=Archive&dsqCmd=Show.tcl&dsqDb=Persons&dsqPos=13&dsqSearch=%28Surname='douglas)') |title=Library and Archive Catalogue |publisher=Royal Society |access-date=6 Machi 2012}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|mwaka usiojulikana|1743}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] 1cehajc4sjhzx20ivj8kilsyq10zf68 Andrew Duncan (daktari aliyezaliwa 1744) 0 239537 1555029 2026-05-28T02:40:03Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Andrew Duncan''', mzee (17 Oktoba 1744 – 5 Julai 1828) FRSE FRCPE FSAScot alikuwa daktari wa [[Uingereza]] na profesa katika Chuo Kikuu cha Edinburgh.{{sfn|Bettany|1888|p=161}} Alikuwa miongoni mwa waanzilishi wa Royal Society of Edinburgh. Akiwa mmoja wa waliopendekeza kwanza kuanzishwa kwa hospitali ya wagonjwa wa akili mjini Edinburgh, jina lake limetumika katika '''Andrew Duncan Clinic''' ambayo ni sehemu ya Royal Edinburgh Hospital. == Maisha ==...' 1555029 wikitext text/x-wiki '''Andrew Duncan''', mzee (17 Oktoba 1744 – 5 Julai 1828) FRSE FRCPE FSAScot alikuwa daktari wa [[Uingereza]] na profesa katika Chuo Kikuu cha Edinburgh.{{sfn|Bettany|1888|p=161}} Alikuwa miongoni mwa waanzilishi wa Royal Society of Edinburgh. Akiwa mmoja wa waliopendekeza kwanza kuanzishwa kwa hospitali ya wagonjwa wa akili mjini Edinburgh, jina lake limetumika katika '''Andrew Duncan Clinic''' ambayo ni sehemu ya Royal Edinburgh Hospital. == Maisha == Duncan alikuwa mtoto wa pili wa Andrew Duncan, mfanyabiashara na nahodha wa meli kutoka Crail, ambaye baadaye alihamia St Andrews. Mama yake alikuwa binti wa Profesa William Vilant, na alikuwa na uhusiano na familia ya Drummond ya Hawthornden. Alizaliwa Pinkerton, karibu na St Andrews, Fife, tarehe 17 Oktoba 1744, na alisoma kwanza kwa Sandy Don wa Crail, kisha kwa Richard Dick wa St Andrews.{{sfn|Bettany|1888|p=161}} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1744|1828}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] she8bw78bac5yzagfqv8j0k0z2gmi5y John Coulthart 0 239538 1555035 2026-05-28T02:59:19Z Ally0111 85292 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Coulthart''' (alizaliwa [[Machi 15]], [[1962]]) ni [[msanii]], [[mchoraji]] picha, [[mwandishi]], na mbunifu wa [[Uingereza]] ambaye ametengeneza majalada ya vitabu na vielelezo, majalada ya CD, na mabango. <ref>Jones, Stephen, and Fletcher, Jo (December [[1999]]). "The British report", ''[[DNA Publications|Science Fiction Chronicle]]'' '''21''' (1): 34–37.</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] Jamii:...' 1555035 wikitext text/x-wiki '''John Coulthart''' (alizaliwa [[Machi 15]], [[1962]]) ni [[msanii]], [[mchoraji]] picha, [[mwandishi]], na mbunifu wa [[Uingereza]] ambaye ametengeneza majalada ya vitabu na vielelezo, majalada ya CD, na mabango. <ref>Jones, Stephen, and Fletcher, Jo (December [[1999]]). "The British report", ''[[DNA Publications|Science Fiction Chronicle]]'' '''21''' (1): 34–37.</ref> == Marejeo == {{reflist}} {{Mbegu-mtu}} [[Jamii:Wachoraji wa Uingereza]] [[Jamii:Waandishi wa Uingereza]] [[Jamii:Waliozaliwa 1962]] [[Jamii:Watu walio hai]] qd1gh07lz3z9cp0mg3f179bag5mz3mr Barnaba Okony Gilo 0 239539 1555054 2026-05-28T04:53:08Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555054 wikitext text/x-wiki '''Barnaba Okony Gilo''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement.<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=http://coady.stfx.ca/tinroom/assets/file/CoadyConnections2010.pdf|work=coady.stfx.ca|accessdate=2026-05-28}}</ref> Alichaguliwa kuwa kamishna wa Pochalla mwaka 1997 na alikuwa wa kwanza kuanzisha msaada wa chakula wa United Nations kusaidia wananchi wa Pochalla wakati wa majira ya upungufu wa chakula. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] lxvy0lltuydj2z8kicqf84avp634sns Andrew Duncan (daktari, aliyezaliwa1773) 0 239540 1555055 2026-05-28T05:00:41Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Andrew Duncan, the younger''' (10 Agosti 1773 – 13 Mei 1832) alikuwa daktari wa [[Uingereza]] na profesa katika Chuo Kikuu cha Edinburgh. == Maisha == [[File:Adam Square in Edinburgh.png|thumb|Adam Square mjini Edinburgh (nyumba ya Duncan upande wa kushoto)]] [[File:45 York Place, Edinburgh.jpg|thumb|45 York Place, Edinburgh]] Duncan alikuwa mwana wa Elizabeth Knox na Andrew Duncan, the elder, alizaliwa Adam Square mjini [[Edinburgh]] tarehe 10 Agos...' 1555055 wikitext text/x-wiki '''Andrew Duncan, the younger''' (10 Agosti 1773 – 13 Mei 1832) alikuwa daktari wa [[Uingereza]] na profesa katika Chuo Kikuu cha Edinburgh. == Maisha == [[File:Adam Square in Edinburgh.png|thumb|Adam Square mjini Edinburgh (nyumba ya Duncan upande wa kushoto)]] [[File:45 York Place, Edinburgh.jpg|thumb|45 York Place, Edinburgh]] Duncan alikuwa mwana wa Elizabeth Knox na Andrew Duncan, the elder, alizaliwa Adam Square mjini [[Edinburgh]] tarehe 10 Agosti 1773.{{sfn|Bettany|1888|p=163}} Elimu yake ya awali ilifanyika katika Shule ya Upili ya Edinburgh. Baadaye alifundishwa (1787–1792) na Alexander na George Wood, ambao walikuwa madaktari wa upasuaji wa Edinburgh. Alihitimu shahada ya MA mwaka 1793, na MD mwaka 1794. Duncan alisoma mjini [[London]] mwaka 1794–1795 katika Windmill Street School, chini ya Matthew Baillie, William Cumberland Cruikshank, na James Wilson. Baadaye alisafiri mara mbili kwa muda mrefu barani Ulaya, akisoma tiba katika Göttingen, Vienna, Pisa, na Naples, na kukutana na wataalamu kama Johann Friedrich Blumenbach, Johann Peter Frank, Antonio Scarpa, na Lazzaro Spallanzani. Aliporudi Edinburgh, alijiunga kama mshiriki wa College of Physicians of Edinburgh, na kuwa daktari katika Royal Public Dispensary, akimsaidia pia baba yake katika uhariri wa jarida la ''Annals of Medicine''. Baadaye alihudumu kama daktari katika Hospitali ya Wagonjwa wa Homa (Fever Hospital) katika Queensberry House.{{sfn|Bettany|1888|p=163}} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1773|1832}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] hnn19jnph58556q8vdvg8nwp55cm7b2 Patrick Zamoi 0 239541 1555056 2026-05-28T05:01:41Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555056 wikitext text/x-wiki '''Patrick Zamoi''' alikuwa Gavana wa Jimbo la Western Equatoria State nchini South Sudan wakati jimbo hilo lilipogawanywa kuwa majimbo sita tofauti. Baadaye aliteuliwa kuwa Gavana wa Tombura State.<ref>{{Cite web|title=GOVERNOR PATRICK ZAMOI ISSUED AN EXTERMINATIONS CAMPAIGN, TO BURN AND DEMOLISH THE HOUSES OF ANY PARENTS OF YOUTH SUSPECTED TO HAVE LINK WITH THE ARROW BOYS.|url=https://www.southsudanliberty.com/news/index.php/latest-news/890-governor-patrick-zamoi-instructed-the-security-to-burn-and-demolish-the-houses-of-those-suspected-to-have-link-with-armed-youth-of-arrow-boys|work=www.southsudanliberty.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=j.Roberts Swaka}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] mwx4hdcho0g8ok8wbbny8fvqb4h5izf 1555127 1555056 2026-05-28T06:56:02Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555127 wikitext text/x-wiki '''Patrick Zamoi''' alikuwa Gavana wa Jimbo la Western Equatoria State nchini South Sudan wakati jimbo hilo lilipogawanywa kuwa majimbo sita tofauti. Baadaye aliteuliwa kuwa Gavana wa Tombura State.<ref>{{Rejea tovuti|title=GOVERNOR PATRICK ZAMOI ISSUED AN EXTERMINATIONS CAMPAIGN, TO BURN AND DEMOLISH THE HOUSES OF ANY PARENTS OF YOUTH SUSPECTED TO HAVE LINK WITH THE ARROW BOYS.|url=https://www.southsudanliberty.com/news/index.php/latest-news/890-governor-patrick-zamoi-instructed-the-security-to-burn-and-demolish-the-houses-of-those-suspected-to-have-link-with-armed-youth-of-arrow-boys|work=www.southsudanliberty.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=j.Roberts Swaka}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] qctquhhw311hys7ohb3p7s0j58ag5af Makuac Teny Youk 0 239542 1555057 2026-05-28T05:05:10Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555057 wikitext text/x-wiki '''Makuac Teny Youk''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Aliwahi kuwa Waziri wa Vijana, Michezo na Burudani katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 10 Julai 2011 na alihudumu hadi mwaka 2013.<ref>{{Cite web|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] bqp5luta9q8hu8afuwe521v3tf0h8a8 1555073 1555057 2026-05-28T05:50:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555073 wikitext text/x-wiki '''Makuac Teny Youk''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Aliwahi kuwa Waziri wa Vijana, Michezo na Burudani katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 10 Julai 2011 na alihudumu hadi mwaka 2013.<ref>{{Rejea tovuti|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0uj7pwv9fetr2f1x1mcdpbbyld6uaaj Madut Biar Yel 0 239543 1555059 2026-05-28T05:11:06Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555059 wikitext text/x-wiki '''Madut Biar Yel''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Yeye ni Waziri wa Mawasiliano na Huduma za Posta katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 10 Julai 2011.<ref>{{Cite web|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] s1g3gqsgbvymnfc93wlq4fv6iz0onkp 1555071 1555059 2026-05-28T05:48:19Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555071 wikitext text/x-wiki '''Madut Biar Yel''' ni [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Yeye ni Waziri wa Mawasiliano na Huduma za Posta katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini. Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 10 Julai 2011.<ref>{{Rejea tovuti|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] mpsedbna2iecbisyjaz631nhms2c7o1 John Esmonde (mwanaharakati) 0 239544 1555060 2026-05-28T05:11:12Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Esmonde''' alikuwa daktari kutoka Sallins, County Kildare, [[Eire|Ireland]],<ref name="Pakenham">{{Cite book |title=The year of liberty: the history of the Great Irish Rebellion of 1798 |last=Pakenham |first=Thomas |author-link=Thomas Pakenham (historian) |date=1992 |publisher=Orion |isbn=1-85799-050-1 |location=London |oclc=59991661}}</ref>{{rp|110}} na pia alikuwa mwanachama wa United Irishmen, ambaye alinyongwa mwaka 1798 kwa kuongoza waasi kati...' 1555060 wikitext text/x-wiki '''John Esmonde''' alikuwa daktari kutoka Sallins, County Kildare, [[Eire|Ireland]],<ref name="Pakenham">{{Cite book |title=The year of liberty: the history of the Great Irish Rebellion of 1798 |last=Pakenham |first=Thomas |author-link=Thomas Pakenham (historian) |date=1992 |publisher=Orion |isbn=1-85799-050-1 |location=London |oclc=59991661}}</ref>{{rp|110}} na pia alikuwa mwanachama wa United Irishmen, ambaye alinyongwa mwaka 1798 kwa kuongoza waasi katika Battle of Prosperous, County Kildare, wakati wa maasi ya mwaka huo.<ref>[[https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945](https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945) Dr. John Esmonde] Dictionary of Irish Biography</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|? |1798}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] 6ywj7rk3rxbglqgu6fve3zaho0zeyfx 1555255 1555060 2026-05-28T11:25:28Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Esmonde (Mwanaharakati wa Ireland wa Umoja)]] hadi [[John Esmonde (mwanaharakati)]]: urahisi wa kuupata 1555060 wikitext text/x-wiki '''John Esmonde''' alikuwa daktari kutoka Sallins, County Kildare, [[Eire|Ireland]],<ref name="Pakenham">{{Cite book |title=The year of liberty: the history of the Great Irish Rebellion of 1798 |last=Pakenham |first=Thomas |author-link=Thomas Pakenham (historian) |date=1992 |publisher=Orion |isbn=1-85799-050-1 |location=London |oclc=59991661}}</ref>{{rp|110}} na pia alikuwa mwanachama wa United Irishmen, ambaye alinyongwa mwaka 1798 kwa kuongoza waasi katika Battle of Prosperous, County Kildare, wakati wa maasi ya mwaka huo.<ref>[[https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945](https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945) Dr. John Esmonde] Dictionary of Irish Biography</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|? |1798}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] 6ywj7rk3rxbglqgu6fve3zaho0zeyfx 1555259 1555255 2026-05-28T11:26:04Z Riccardo Riccioni 452 1555259 wikitext text/x-wiki '''John Esmonde''' alikuwa daktari kutoka Sallins, County Kildare, [[Eire]],<ref name="Pakenham">{{Cite book |title=The year of liberty: the history of the Great Irish Rebellion of 1798 |last=Pakenham |first=Thomas |author-link=Thomas Pakenham (historian) |date=1992 |publisher=Orion |isbn=1-85799-050-1 |location=London |oclc=59991661}}</ref>{{rp|110}} na pia alikuwa mwanachama wa United Irishmen, ambaye alinyongwa mwaka 1798 kwa kuongoza waasi katika Battle of Prosperous, County Kildare, wakati wa maasi ya mwaka huo.<ref>[[https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945](https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945) Dr. John Esmonde] Dictionary of Irish Biography</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|karne ya 18|1798}} [[Jamii:Wanaharakati wa Ireland]] q73by3pjvjgrtn1yyqs0v6jmu5nn7sy 1555270 1555259 2026-05-28T11:34:14Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555270 wikitext text/x-wiki '''John Esmonde''' alikuwa daktari kutoka Sallins, County Kildare, [[Eire]],<ref name="Pakenham">{{Rejea kitabu |title=The year of liberty: the history of the Great Irish Rebellion of 1798 |last=Pakenham |first=Thomas |author-link=Thomas Pakenham (historian) |date=1992 |publisher=Orion |isbn=1-85799-050-1 |location=London |oclc=59991661}}</ref>{{rp|110}} na pia alikuwa mwanachama wa United Irishmen, ambaye alinyongwa mwaka 1798 kwa kuongoza waasi katika Battle of Prosperous, County Kildare, wakati wa maasi ya mwaka huo.<ref>[[https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945](https://dib.cambridge.org/viewReadPage.do?articleId=a2945) Dr. John Esmonde] Dictionary of Irish Biography</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|karne ya 18|1798}} [[Jamii:Wanaharakati wa Ireland]] mu0mlmysfqwqut0jt27rt5v3052q7t4 Justin Yak 0 239545 1555061 2026-05-28T05:15:47Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555061 wikitext text/x-wiki '''Justin Yak''' alikuwa Waziri wa Masuala ya Baraza la Mawaziri wa [[Sudan Kusini]]. Alifariki katika ajali ya ndege iliyoua watu wengine 21, kilomita 375 magharibi mwa Juba tarehe 2 Mei 2008. Inaaminika kuwa hali mbaya ya hewa ndiyo ilisababisha ajali hiyo ya ndege.<ref>{{Citation|title=Air crash kills Sudanese minister|date=2008-05-02|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/7380412.stm|language=en-GB|access-date=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2008]] 2p4hcsblm9e2ugxd0oy3ogk2ilpynhk Guillaume Dupuytren 0 239546 1555062 2026-05-28T05:15:56Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Guillaume Dupuytren, Baron Dupuytren''' (5 Oktoba 1777 – 8 Februari 1835) alikuwa mtaalamu wa anatomia na mpasuaji wa kijeshi wa [[Ufaransa]]. Ingawa alijipatia sifa kubwa kwa kumtibu Napoleon Bonaparte kutokana na tatizo la bawasiri (hemorrhoids), anafahamika zaidi leo kwa kueleza na kuchunguza hali ya Dupuytren's contracture, ambayo baadaye ilipewa jina lake. Alifanya upasuaji wa kwanza unaohusiana na ugonjwa huo mwaka 1831, na akachapisha matokeo...' 1555062 wikitext text/x-wiki '''Guillaume Dupuytren, Baron Dupuytren''' (5 Oktoba 1777 – 8 Februari 1835) alikuwa mtaalamu wa anatomia na mpasuaji wa kijeshi wa [[Ufaransa]]. Ingawa alijipatia sifa kubwa kwa kumtibu Napoleon Bonaparte kutokana na tatizo la bawasiri (hemorrhoids), anafahamika zaidi leo kwa kueleza na kuchunguza hali ya Dupuytren's contracture, ambayo baadaye ilipewa jina lake. Alifanya upasuaji wa kwanza unaohusiana na ugonjwa huo mwaka 1831, na akachapisha matokeo yake katika jarida la tiba la ''The Lancet'' mwaka 1834.<ref>{{cite journal |last=Dupuytren |first=Guillaume |date=10 Mei 1834 |title=Clinical Lectures on Surgery |journal=The Lancet |volume=22 |issue=558 |pages=222–225 |doi=10.1016/S0140-6736(02)77708-8 |pmc=5165315 |url=[https://zenodo.org/record/2088201}}](https://zenodo.org/record/2088201}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1777|1835}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] 8fy29hxsw6o2bdxy7yy5avcdhiqh1xm Duoth Koang Rueh Wour 0 239547 1555063 2026-05-28T05:22:13Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555063 wikitext text/x-wiki '''Duoth Koang Rueh Wour''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]] na mwanachama wa chama cha United Democratic Front.<ref>{{Cite web|title=Duoth Koang Rueh Wour - Synonyme bei OpenThesaurus|url=https://www.openthesaurus.de/synonyme/Duoth%20Koang%20Rueh%20Wour|work=www.openthesaurus.de|accessdate=2026-05-28}}</ref> Alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Jonglei State mwaka 2010 kupitia orodha ya chama cha UDF, akiwa mgombea pekee asiye wa chama cha Sudan People's Liberation Movement aliyechaguliwa kupitia mfumo huo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] bq7gze8buehjh96jvrt7pt5yx01fltk 1555223 1555063 2026-05-28T10:31:55Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555223 wikitext text/x-wiki '''Duoth Koang Rueh Wour''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]] na mwanachama wa chama cha United Democratic Front.<ref>{{Rejea tovuti|title=Duoth Koang Rueh Wour - Synonyme bei OpenThesaurus|url=https://www.openthesaurus.de/synonyme/Duoth%20Koang%20Rueh%20Wour|work=www.openthesaurus.de|accessdate=2026-05-28}}</ref> Alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Jonglei State mwaka 2010 kupitia orodha ya chama cha UDF, akiwa mgombea pekee asiye wa chama cha Sudan People's Liberation Movement aliyechaguliwa kupitia mfumo huo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ap78ag7juog42w70facrv6zcdyndyzc John Evans (mpasuaji) 0 239548 1555064 2026-05-28T05:22:22Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Evans''' (4 Julai 1756 – Oktoba 1846) alikuwa daktari wa upasuaji na mtaalamu wa uchoraji wa ramani kutoka [[Wailesi|Wales]]. == Maisha == Evans alizaliwa tarehe 4 Julai 1756 huko Llwyn-y-groes, Llanymynech mpakani kati ya Montgomeryshire, Wales na Shropshire, [[Uingereza]]. Baba yake alikuwa mpiga ramani maarufu John Evans. Evans (mtoto) alisoma katika Westminster School na baadaye Chuo Kikuu cha Oxford, ambapo alijiunga rasmi (matriculation) m...' 1555064 wikitext text/x-wiki '''John Evans''' (4 Julai 1756 – Oktoba 1846) alikuwa daktari wa upasuaji na mtaalamu wa uchoraji wa ramani kutoka [[Wailesi|Wales]]. == Maisha == Evans alizaliwa tarehe 4 Julai 1756 huko Llwyn-y-groes, Llanymynech mpakani kati ya Montgomeryshire, Wales na Shropshire, [[Uingereza]]. Baba yake alikuwa mpiga ramani maarufu John Evans. Evans (mtoto) alisoma katika Westminster School na baadaye Chuo Kikuu cha Oxford, ambapo alijiunga rasmi (matriculation) mwaka 1773 akiwa katika Jesus College, Oxford. Alipata shahada ya Shahada ya Sanaa (1778), Shahada ya Uzamili ya Sanaa (1779) na Shahada ya Theolojia (1783) kutoka St Alban Hall, Oxford, kabla ya kupata shahada ya Shahada ya Uzamivu ya Tiba kutoka Chuo Kikuu cha Edinburgh. Baadaye aliishi [[Shrewsbury]] kabla ya kurejea Llwyn-y-groes baada ya kifo cha baba yake mwaka 1795.<ref name=Evans>{{cite DWB|id=s-EVAN-JOH-1756| title=Evans, John (1756–1846), surgeon| last=North|first=Frederick John| author-link=F. J. North| access-date=2008-10-09}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1756|1846}} [[Jamii:Watu wa Wales]] arfqru0a80g1ujf532g1w8r1b3fh7kc Juma Saeed Worju 0 239549 1555065 2026-05-28T05:24:37Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555065 wikitext text/x-wiki '''Juma Saeed Worju''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Mazingira wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] c0g2rq5mkewfess0uubppnqi96c2mhl 1555279 1555065 2026-05-28T11:40:15Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555279 wikitext text/x-wiki '''Juma Saeed Worju''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Mazingira wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] qld7q4jozkwdp1frtgxc2uj5r7j6hlh John Fewster 0 239550 1555066 2026-05-28T05:27:11Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Fewster''' (1738 – 3 Aprili 1824) alikuwa mpasuaji na mfamasia (apothecary) mjini Thornbury, Gloucestershire. Akiwa rafiki na mshirika wa kitaaluma wa Edward Jenner, Fewster alichukua nafasi muhimu katika ugunduzi wa chanjo ya chanjo ya ndui. Mwaka 1768 alitambua kwamba mtu aliyewahi kuambukizwa ugonjwa wa cowpox (ugonjwa wa ng’ombe) hakuwa tena hatarini kuambukizwa ndui (smallpox).<ref>{{cite web |last=Doig |first=Chris |title=John Fewster &...' 1555066 wikitext text/x-wiki '''John Fewster''' (1738 – 3 Aprili 1824) alikuwa mpasuaji na mfamasia (apothecary) mjini Thornbury, Gloucestershire. Akiwa rafiki na mshirika wa kitaaluma wa Edward Jenner, Fewster alichukua nafasi muhimu katika ugunduzi wa chanjo ya chanjo ya ndui. Mwaka 1768 alitambua kwamba mtu aliyewahi kuambukizwa ugonjwa wa cowpox (ugonjwa wa ng’ombe) hakuwa tena hatarini kuambukizwa ndui (smallpox).<ref>{{cite web |last=Doig |first=Chris |title=John Fewster & family |url=[https://www.thornburyroots.co.uk/families/fewster/](https://www.thornburyroots.co.uk/families/fewster/) |access-date=7 Oktoba 2022 |website=Thornbury Roots |language=en-GB}}</ref><ref>{{cite book |last=Pearson |first=George |title=An Inquiry Concerning the History of the Cowpox, Principally with a View to Supersede and Extinguish the Smallpox |publisher=J. Johnson |year=1798 |location=London |pages=102–104 |url=[http://archive.org/details/b21514999](http://archive.org/details/b21514999) |via=Internet Archive}}</ref> Baadhi ya vyanzo vya baadaye vilidai kuwa Fewster aliwasilisha karatasi ya kisayansi kuhusu cowpox, lakini ushahidi wa kihistoria unaonyesha kuwa yeye mwenyewe alieleza tu jambo hilo kwa jumuiya ya kitaaluma aliyokuwa mwanachama wake, bila kudai kuandika karatasi rasmi juu ya mada hiyo. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1738|1824}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] nmkkga9i7v6oojzeehr3onrbgqfcso5 Santino Deng Wol 0 239551 1555067 2026-05-28T05:30:05Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555067 wikitext text/x-wiki '''Santino Deng Wol''' ni afisa wa kijeshi wa [[South Sudan]] anayehudumu kama Mkuu wa Majeshi ya Ulinzi ya South Sudan People's Defence Forces.<ref>{{Citation|last=Dumo|first=Denis|title=South Sudan’s president appoints new army chief|url=https://www.reuters.com/article/us-southsudan-army/south-sudans-president-appoints-new-army-chief-idUSKBN2BY09Z|work=U.S.|language=en-US|access-date=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8gncc4t3yr6ffcez2tqdxprqfiogyfi William Fleming (gavana) 0 239552 1555069 2026-05-28T05:30:59Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Fleming''' (18 Februari 1727 – 5 Agosti 1795) alikuwa daktari wa [[Marekani]], mwanajeshi, mwanasiasa na mkulima wa mashamba (planter) ambaye alihudumu kama hakimu wa amani wa eneo la milimani la kusini-magharibi mwa Virginia na Kentucky, na pia aliwahi kuhudumu katika Senate ya Virginia. Pia kwa muda mfupi alikaimu nafasi ya gavana wa Virginia wakati wa Vita vya Mapinduzi ya Marekani. Fleming mara nyingi huchanganywa na mtu wa wakati wake, J...' 1555069 wikitext text/x-wiki '''William Fleming''' (18 Februari 1727 – 5 Agosti 1795) alikuwa daktari wa [[Marekani]], mwanajeshi, mwanasiasa na mkulima wa mashamba (planter) ambaye alihudumu kama hakimu wa amani wa eneo la milimani la kusini-magharibi mwa Virginia na Kentucky, na pia aliwahi kuhudumu katika Senate ya Virginia. Pia kwa muda mfupi alikaimu nafasi ya gavana wa Virginia wakati wa Vita vya Mapinduzi ya Marekani. Fleming mara nyingi huchanganywa na mtu wa wakati wake, Jaji William Fleming, ambaye naye alihudumu katika bunge la Virginia (lakini kutoka Cumberland County katikati ya jimbo hilo) na ambaye pia alikuwa mjumbe wa Continental Congress.<ref>Gordon, Armistead C., Jr. "William Fleming". ''Dictionary of American Biography''</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1727|1795}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] 0dx3n6x0ojowoz2qe8awdjlsjkcs3pd Ralph Fletcher (mpasuaji) 0 239553 1555070 2026-05-28T05:47:22Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ralph Fletcher''' (1780 – 8 Februari 1851) alikuwa mpasuaji wa [[Kiingereza]], mwandishi wa masuala ya tiba na ustawi wa wanyama (animal welfare), pamoja na kiongozi wa kijamii. Alihudumu mara mbili kama Meya wa [[Gloucester]] na pia alishika nafasi za juu katika Gloucester Infirmary na Gloucester Lunatic Asylum. Alikuwa miongoni mwa wapiganiaji wa mapema wa haki na ustawi wa wanyama, akiwa Rais wa tawi la Gloucester la Royal Society for the Preventi...' 1555070 wikitext text/x-wiki '''Ralph Fletcher''' (1780 – 8 Februari 1851) alikuwa mpasuaji wa [[Kiingereza]], mwandishi wa masuala ya tiba na ustawi wa wanyama (animal welfare), pamoja na kiongozi wa kijamii. Alihudumu mara mbili kama Meya wa [[Gloucester]] na pia alishika nafasi za juu katika Gloucester Infirmary na Gloucester Lunatic Asylum. Alikuwa miongoni mwa wapiganiaji wa mapema wa haki na ustawi wa wanyama, akiwa Rais wa tawi la Gloucester la Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals (RSPCA). Aliandika kitabu ''Sketches from the Case Book'' (1833), ambacho kinachukuliwa kuwa mojawapo ya vitabu vya awali vinavyoelezea historia za wagonjwa katika muktadha wa psychosomatic medicine. Pia aliandika ''A Few Notes on Cruelty to Animals'' (1846), kazi ya mapema iliyolenga kuonyesha ukatili dhidi ya wanyama na kuhimiza mageuzi. == Wasifu == === Maisha ya awali na elimu === Fletcher alizaliwa Gloucester mwaka 1780, akiwa mtoto wa mwokaji mikate. Alisoma katika St Bartholomew's Hospital na baadaye akapata mafunzo ya tiba katika Gloucester County Hospital chini ya Charles Brandon Trye.<ref name="Medical Directory">{{cite book |url=[https://archive.org/details/b28035859_0001](https://archive.org/details/b28035859_0001) |title=The Medical Directory for Ireland 1852 |publisher=John Churchill |year=1852 |location=London |pages=220–221}}</ref> Baadaye alipata shahada ya M.D. kutoka University of Edinburgh. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1780|1851}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] cgryfs0n2tmtdxdieihu5akz4rb14l1 John Armstrong Garnett 0 239554 1555072 2026-05-28T05:49:48Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Armstrong Garnett''' (24 Juni 1767 – 16 Januari 1831)<ref name=":0">Cameron, Sir Charles A. (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. pp. 344–354.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1810.<ref name=":RCS...' 1555072 wikitext text/x-wiki '''John Armstrong Garnett''' (24 Juni 1767 – 16 Januari 1831)<ref name=":0">Cameron, Sir Charles A. (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/343/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. pp. 344–354.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1810.<ref name=":RCSI">[[http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf](http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf) RCSI Presidents since its foundation in 1784.] Royal College of Surgeons in Ireland, 2015. Imetolewa 21 Juni 2018.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1767|1831}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] dcpp9an7swk7uzincbiftpyj82x20zs Ayaa Benjamin Warille 0 239555 1555074 2026-05-28T05:51:03Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555074 wikitext text/x-wiki '''Ayaa Benjamin Warille''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na pia ni Waziri wa Jinsia, Watoto na Ustawi wa Jamii. Aliteuliwa katika nafasi hiyo wakati Serikali ya Mpito ya Umoja wa Kitaifa iliundwa mwezi Februari 2021.<ref>{{Cite web|title=Ayaa Benjamin Warille {{!}} Al Bawaba|url=https://www.albawaba.com/tags/ayaa-benjamin-warille|work=www.albawaba.com|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] qvodn9t2pnrs42jy0kuzt2j99a8mdcb Gebhard Schädler 0 239556 1555075 2026-05-28T05:52:30Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Josef Gebhard Schädler''' (21 Septemba 1776 – 20 Novemba 1842) alikuwa mpasuaji kutoka [[Liechtenstein]].<ref>{{cite book |last=Rheinberger |first=Rudolf |title=Liechtensteiner Ärzte des 19. Jahrhunderts |publisher=Jahrbuch des Historischen Vereins für das Fürstentum Liechtenstein |year=1991 |volume=89 |location=Vaduz |page=45 |url=[https://www.eliechtensteinensia.li/viewer/image/000000453_89/46/}}](https://www.eliechtensteinensia.li/viewer/image/...' 1555075 wikitext text/x-wiki '''Josef Gebhard Schädler''' (21 Septemba 1776 – 20 Novemba 1842) alikuwa mpasuaji kutoka [[Liechtenstein]].<ref>{{cite book |last=Rheinberger |first=Rudolf |title=Liechtensteiner Ärzte des 19. Jahrhunderts |publisher=Jahrbuch des Historischen Vereins für das Fürstentum Liechtenstein |year=1991 |volume=89 |location=Vaduz |page=45 |url=[https://www.eliechtensteinensia.li/viewer/image/000000453_89/46/}}](https://www.eliechtensteinensia.li/viewer/image/000000453_89/46/}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1776|1842}} [[Jamii:Watu]] svhxd9ayql2mmq4lczpo1fw8zd6ljbp Gebran Bassil 0 239557 1555076 2026-05-28T05:54:36Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Gebran Gerge Bassil''' (alizaliwa 21 Juni 1970) ni mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] ambaye ni kiongozi wa chama cha [[Free Patriotic Movement]] tangu mwaka 2015 na kiongozi wa kundi la wabunge la [[Strong Lebanon]] katika [[Bunge la Lebanon]] tangu mwaka 2018. Akiwa Mkristo wa dhehebu la [[Maronites|Maroniti]], yeye ni mkwe wa rais wa zamani [[Michel Aoun]], na amekuwa mshauri wake mwandamizi zaidi tangu mwaka 2005.<ref>{{cite web |url=https://www.reu...' 1555076 wikitext text/x-wiki '''Gebran Gerge Bassil''' (alizaliwa 21 Juni 1970) ni mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] ambaye ni kiongozi wa chama cha [[Free Patriotic Movement]] tangu mwaka 2015 na kiongozi wa kundi la wabunge la [[Strong Lebanon]] katika [[Bunge la Lebanon]] tangu mwaka 2018. Akiwa Mkristo wa dhehebu la [[Maronites|Maroniti]], yeye ni mkwe wa rais wa zamani [[Michel Aoun]], na amekuwa mshauri wake mwandamizi zaidi tangu mwaka 2005.<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/article/idUSKBN27M279?mod=related&channelName=credit-rss |title=Who is Lebanon's Gebran Bassil? |website=Reuters |date=6 November 2020 }}</ref> Alizaliwa mjini Batroun, Bassil alijiunga na chama cha FPM na kuwa mwanaharakati mashuhuri ndani yake. Aligombea katika uchaguzi mkuu wa mwaka Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2005 na [[Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2009|2009]], na aliteuliwa kuwa Wizara ya Mawasiliano ya Simu katika Serikali ya Kwanza ya Saad Hariri. Mnamo mwaka 2011, Bassil na mawaziri wote wa upinzani walitangaza kujiuzulu kwao, hatua iliyopelekea kuanguka kwa serikali.<ref>{{Cite web|last=Mansour|first=Aiman|title=The collapse of Lebanon: Scenarios for the future|url=https://www.jns.org/opinion/the-collapse-of-lebanon-scenarios-for-the-future/|access-date=2021-10-03|website=JNS.org|date=5 September 2021 |language=en-US}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1970||Bassil, Gebran Gerge}} [[Jamii:Watu wa nchi kwa nchi]] j6yxibykhxr4p9t0r9al17ay4bzvtxw 1555237 1555076 2026-05-28T10:55:45Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555237 wikitext text/x-wiki '''Gebran Gerge Bassil''' (alizaliwa 21 Juni 1970) ni mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] ambaye ni kiongozi wa chama cha [[Free Patriotic Movement]] tangu mwaka 2015 na kiongozi wa kundi la wabunge la [[Strong Lebanon]] katika [[Bunge la Lebanon]] tangu mwaka 2018. Akiwa Mkristo wa dhehebu la [[Maronites|Maroniti]], yeye ni mkwe wa rais wa zamani [[Michel Aoun]], na amekuwa mshauri wake mwandamizi zaidi tangu mwaka 2005.<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/article/idUSKBN27M279?mod=related&channelName=credit-rss |title=Who is Lebanon's Gebran Bassil? |website=Reuters |date=6 November 2020 }}</ref> Alizaliwa mjini Batroun, Bassil alijiunga na chama cha FPM na kuwa mwanaharakati mashuhuri ndani yake. Aligombea katika uchaguzi mkuu wa mwaka Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2005 na [[Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 2009|2009]], na aliteuliwa kuwa Wizara ya Mawasiliano ya Simu katika Serikali ya Kwanza ya Saad Hariri. Mnamo mwaka 2011, Bassil na mawaziri wote wa upinzani walitangaza kujiuzulu kwao, hatua iliyopelekea kuanguka kwa serikali.<ref>{{Rejea tovuti|last=Mansour|first=Aiman|title=The collapse of Lebanon: Scenarios for the future|url=https://www.jns.org/opinion/the-collapse-of-lebanon-scenarios-for-the-future/|access-date=2021-10-03|website=JNS.org|date=5 September 2021 |language=en-US}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1970||Bassil, Gebran Gerge}} [[Jamii:Watu wa nchi kwa nchi]] 8vpc1b4wrujshf3pf3iixqh1r56sgmk Antoni de Gimbernat 0 239558 1555077 2026-05-28T05:55:02Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Antonio de Gimbernat y Arbós''' (1734–1816) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa anatomia kutoka [[Hispania]]. Anajulikana kwa kuweka msingi wa mbinu za kisasa za matibabu ya ngiri ya kinena (inguinal hernia). Pia alieleza kwa undani muundo wa anatomia ya maeneo ya kinena (inguinal canal) na sehemu ya juu ya paja (femoral triangle) katika mwili wa binadamu.<ref>http://www.sohah.org/zona-socios/historia-de-la-hernia/antonio-de-gimbernat-y-arbos-1734-181...' 1555077 wikitext text/x-wiki '''Antonio de Gimbernat y Arbós''' (1734–1816) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa anatomia kutoka [[Hispania]]. Anajulikana kwa kuweka msingi wa mbinu za kisasa za matibabu ya ngiri ya kinena (inguinal hernia). Pia alieleza kwa undani muundo wa anatomia ya maeneo ya kinena (inguinal canal) na sehemu ya juu ya paja (femoral triangle) katika mwili wa binadamu.<ref>[[http://www.sohah.org/zona-socios/historia-de-la-hernia/antonio-de-gimbernat-y-arbos-1734-1816/](http://www.sohah.org/zona-socios/historia-de-la-hernia/antonio-de-gimbernat-y-arbos-1734-1816/) Antonio de Gimbernat y Arbós (1734–1816)]. Sociedad Hispanoamericana de Hernia</ref><ref>Honoring Don Antonio de Gimbernat. Anatomist and Surgeon (1734–1816). European Journal of Anatomy, Vol. 20, Suppl. 1 (2016).</ref><ref>Mestres-Ventura, P. (2022). ''Antonio de Gimbernat i Arboç (1734–1816)''. Arola Editors.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1734|1816}} [[Jamii:Watu wa Hispania]] 86kd1vp9cgj50iv2cw4cmnelro0jh6l Arkangelo Bari Wanji 0 239559 1555079 2026-05-28T05:56:41Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555079 wikitext text/x-wiki '''Arkangelo Barri Wanji''' (1936 – 14 Machi 2016) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa Sudan People's Liberation Movement. Alikuwa mjumbe wa Bunge la Kitaifa tangu kuanzishwa kwake mwaka 2011. Kabla ya hapo alikuwa mwanachama wa Bunge la Sudan Kusini la awali (Southern Sudan Legislative Assembly), ambako alichaguliwa katika uchaguzi mkuu wa Sudan Kusini wa mwaka 2010.<ref>{{Cite web|title=A South Sudanese veteran politician died - Sudan Tribune: Plural news and views on Sudan|url=http://sudantribune.com/spip.php?article58318|work=sudantribune.com|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> Aliwakilisha jimbo la Western Bahr el Ghazal bungeni. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1936]] [[Jamii:Waliofariki 2016]] 4sp37x9nxkn6glm6yszv4do1okx3sdx As'ad Adib Bayudh 0 239560 1555081 2026-05-28T05:58:08Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''As'ad Adib Bayudh''' (alifariki mwaka 2010) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Kanisa la Kiorthodoksi la Ugiriki nchini Lebanon|Kiorthodoksi la Ugiriki]]. Alichaguliwa kuwa mbunge katika [[Bunge la Lebanon]] akiwakilisha jimbo la Marjeyoun-Hasbaya lililopo Kusini mwa Lebanon katika uchaguzi wa mwaka 1960 na 1964.<ref>{{cite book|last=Mājid |first=Mājid Khalīl|title=الانتخابات النيابية ١٨٦١ - ١٩٩٢: القوان...' 1555081 wikitext text/x-wiki '''As'ad Adib Bayudh''' (alifariki mwaka 2010) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Kanisa la Kiorthodoksi la Ugiriki nchini Lebanon|Kiorthodoksi la Ugiriki]]. Alichaguliwa kuwa mbunge katika [[Bunge la Lebanon]] akiwakilisha jimbo la Marjeyoun-Hasbaya lililopo Kusini mwa Lebanon katika uchaguzi wa mwaka 1960 na 1964.<ref>{{cite book|last=Mājid |first=Mājid Khalīl|title=الانتخابات النيابية ١٨٦١ - ١٩٩٢: القوانين - النتائج|url={{google books |plainurl=y |id=cFdFAQAAIAAJ}}|year=1992|publisher=Tawzīʻ, al-Muʼassasah al-Jāmiʻīyah lil-Dirāsāt wa-al-Nashr}}</ref><ref name="r3">{{cite book|title=Middle East Record|volume=1 |year=1960|url={{google books |plainurl=y |id=0LooyExir7EC|page=355}}|publisher=The Moshe Dayan Center|pages=355–|id=GGKEY:3KXGTYPACX2 |first1=Ḥevrah |last1=ha-Mizraḥit ha-Yiśreʼelit |first2=Merkaz |last2=le-meḥḳar ʻal shem Reʼuven Shiloaḥ |first3=Mekhon |last3=Shiloaḥ le-ḥeḳer ha-Mizraḥ ha-tikhon ṿe-Afriḳah |location=Tel Aviv: Israel }}</ref><ref name="k1">Al-Khiam. [http://khiyam.com/qatar/tarmim_details.php?articleID=8564 وفاة النائب السابق أسعد بيوض] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20150629140110/http://khiyam.com/qatar/tarmim_details.php?articleID=8564 |date=June 29, 2015 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD||2010|Bayudh, As'ad Adib}} ith2minb4i3k915zkurvwf0utbhrgfc 1555083 1555081 2026-05-28T05:59:08Z Egipa 87700 1555083 wikitext text/x-wiki '''As'ad Adib Bayudh''' (alifariki mwaka 2010) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Kanisa la Kiorthodoksi la Ugiriki nchini Lebanon|Kiorthodoksi la Ugiriki]]. Alichaguliwa kuwa mbunge katika Bunge la Lebanon akiwakilisha jimbo la Marjeyoun-Hasbaya lililopo Kusini mwa Lebanon katika uchaguzi wa mwaka 1960 na 1964.<ref>{{cite book|last=Mājid |first=Mājid Khalīl|title=الانتخابات النيابية ١٨٦١ - ١٩٩٢: القوانين - النتائج|url={{google books |plainurl=y |id=cFdFAQAAIAAJ}}|year=1992|publisher=Tawzīʻ, al-Muʼassasah al-Jāmiʻīyah lil-Dirāsāt wa-al-Nashr}}</ref><ref name="r3">{{cite book|title=Middle East Record|volume=1 |year=1960|url={{google books |plainurl=y |id=0LooyExir7EC|page=355}}|publisher=The Moshe Dayan Center|pages=355–|id=GGKEY:3KXGTYPACX2 |first1=Ḥevrah |last1=ha-Mizraḥit ha-Yiśreʼelit |first2=Merkaz |last2=le-meḥḳar ʻal shem Reʼuven Shiloaḥ |first3=Mekhon |last3=Shiloaḥ le-ḥeḳer ha-Mizraḥ ha-tikhon ṿe-Afriḳah |location=Tel Aviv: Israel }}</ref><ref name="k1">Al-Khiam. [http://khiyam.com/qatar/tarmim_details.php?articleID=8564 وفاة النائب السابق أسعد بيوض] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20150629140110/http://khiyam.com/qatar/tarmim_details.php?articleID=8564 |date=June 29, 2015 }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD||2010|Bayudh, As'ad Adib}} lhlplvcuewth75zlznpog0lc58qoif1 John Gilchrist (mwanaisimu) 0 239561 1555082 2026-05-28T05:58:18Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Borthwick Gilchrist''' FRSE (19 Juni 1759 – 9 Januari 1841) alikuwa daktari wa upasuaji, mwanaisimu, mtaalamu wa filolojia na mtaalamu wa Indolojia kutoka [[Uskoti]]. Alizaliwa na kusoma Edinburgh, na sehemu kubwa ya maisha yake ya awali aliishi India chini ya utawala wa Kampuni ya India Mashariki, ambapo alifanya utafiti wa lugha za maeneo hayo. Katika maisha yake ya baadaye alirejea Uingereza na kuishi Edinburgh na London. Katika miaka yake ya...' 1555082 wikitext text/x-wiki '''John Borthwick Gilchrist''' FRSE (19 Juni 1759 – 9 Januari 1841) alikuwa daktari wa upasuaji, mwanaisimu, mtaalamu wa filolojia na mtaalamu wa Indolojia kutoka [[Uskoti]]. Alizaliwa na kusoma Edinburgh, na sehemu kubwa ya maisha yake ya awali aliishi India chini ya utawala wa Kampuni ya India Mashariki, ambapo alifanya utafiti wa lugha za maeneo hayo. Katika maisha yake ya baadaye alirejea Uingereza na kuishi Edinburgh na London. Katika miaka yake ya mwisho alihamia Paris, ambako alifariki akiwa na umri wa miaka 81. Anajulikana zaidi kwa utafiti wake wa lugha ya Kihindustani, ambao ulihusishwa na matumizi yake kama lugha ya mawasiliano ya pamoja (lingua franca) ya kaskazini mwa India (ikiwemo Pakistan ya sasa) miongoni mwa wakoloni wa Uingereza na pia jamii za wenyeji. Aliandika na kuhariri vitabu na kamusi kadhaa, ikiwemo ''An English-Hindustani Dictionary'', ''A Grammar of the Hindoostanee Language'' na ''The Oriental Linguist''. Kamusi yake ya Kihindustani ilichapishwa katika hati za Kiarabu, Nagari na pia kwa maandishi ya Kilatini (romanization).<ref name="R1">{{cite book |last=Ramchandani |first=Indu |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Popular Prakashan |url=[https://books.google.com/books?id=AE_LIg9G5CgC&pg=PA300](https://books.google.com/books?id=AE_LIg9G5CgC&pg=PA300) |year=2000 |pages=298–300 |isbn=978-0-85229-760-5}}</ref><ref name="R2">{{cite book |last=Mukherjee |first=Sujit |title=A Dictionary of Indian Literature: Beginnings-1850 |publisher=Orient Blackswan |url=[https://books.google.com/books?id=YCJrUfVtZxoC&pg=PA113](https://books.google.com/books?id=YCJrUfVtZxoC&pg=PA113) |year=1999 |pages=113–114 |isbn=978-81-250-1453-9}}</ref><ref name="R3">{{cite book |last=Malik |first=Jamal |title=Islam in South Asia: A Short History |publisher=BRILL |url=[https://books.google.com/books?id=FduG_t2sxwMC&pg=PA285](https://books.google.com/books?id=FduG_t2sxwMC&pg=PA285) |year=2008 |pages=285 |isbn=978-90-04-16859-6}}</ref><ref name="R6">{{cite book |last=Schimmel |first=Annemarie |title=Classical Urdu Literature from the Beginning to Iqbāl |publisher=Otto Harrassowitz Verlag |url=[https://books.google.com/books?id=AaeXVjTyyzEC&pg=PA207](https://books.google.com/books?id=AaeXVjTyyzEC&pg=PA207) |year=1975 |page=207 |isbn=978-3-447-01671-1}}</ref> Pia anajulikana kwa mchango wake katika uanzishaji wa University College London na kwa kuanzisha mfuko wa elimu wa Gilchrist Educational Trust.<ref>{{cite book|title=The World Year Book of Education|publisher=Evans Bros.|year=1937|page=266}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1759|1841}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] gqhy888tav05yei6pw0byls11t8simx 1555260 1555082 2026-05-28T11:26:51Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Gilchrist (mtaalamu wa lugha)]] hadi [[John Gilchrist (mwanaisimu)]]: urahisi wa kuupata 1555082 wikitext text/x-wiki '''John Borthwick Gilchrist''' FRSE (19 Juni 1759 – 9 Januari 1841) alikuwa daktari wa upasuaji, mwanaisimu, mtaalamu wa filolojia na mtaalamu wa Indolojia kutoka [[Uskoti]]. Alizaliwa na kusoma Edinburgh, na sehemu kubwa ya maisha yake ya awali aliishi India chini ya utawala wa Kampuni ya India Mashariki, ambapo alifanya utafiti wa lugha za maeneo hayo. Katika maisha yake ya baadaye alirejea Uingereza na kuishi Edinburgh na London. Katika miaka yake ya mwisho alihamia Paris, ambako alifariki akiwa na umri wa miaka 81. Anajulikana zaidi kwa utafiti wake wa lugha ya Kihindustani, ambao ulihusishwa na matumizi yake kama lugha ya mawasiliano ya pamoja (lingua franca) ya kaskazini mwa India (ikiwemo Pakistan ya sasa) miongoni mwa wakoloni wa Uingereza na pia jamii za wenyeji. Aliandika na kuhariri vitabu na kamusi kadhaa, ikiwemo ''An English-Hindustani Dictionary'', ''A Grammar of the Hindoostanee Language'' na ''The Oriental Linguist''. Kamusi yake ya Kihindustani ilichapishwa katika hati za Kiarabu, Nagari na pia kwa maandishi ya Kilatini (romanization).<ref name="R1">{{cite book |last=Ramchandani |first=Indu |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Popular Prakashan |url=[https://books.google.com/books?id=AE_LIg9G5CgC&pg=PA300](https://books.google.com/books?id=AE_LIg9G5CgC&pg=PA300) |year=2000 |pages=298–300 |isbn=978-0-85229-760-5}}</ref><ref name="R2">{{cite book |last=Mukherjee |first=Sujit |title=A Dictionary of Indian Literature: Beginnings-1850 |publisher=Orient Blackswan |url=[https://books.google.com/books?id=YCJrUfVtZxoC&pg=PA113](https://books.google.com/books?id=YCJrUfVtZxoC&pg=PA113) |year=1999 |pages=113–114 |isbn=978-81-250-1453-9}}</ref><ref name="R3">{{cite book |last=Malik |first=Jamal |title=Islam in South Asia: A Short History |publisher=BRILL |url=[https://books.google.com/books?id=FduG_t2sxwMC&pg=PA285](https://books.google.com/books?id=FduG_t2sxwMC&pg=PA285) |year=2008 |pages=285 |isbn=978-90-04-16859-6}}</ref><ref name="R6">{{cite book |last=Schimmel |first=Annemarie |title=Classical Urdu Literature from the Beginning to Iqbāl |publisher=Otto Harrassowitz Verlag |url=[https://books.google.com/books?id=AaeXVjTyyzEC&pg=PA207](https://books.google.com/books?id=AaeXVjTyyzEC&pg=PA207) |year=1975 |page=207 |isbn=978-3-447-01671-1}}</ref> Pia anajulikana kwa mchango wake katika uanzishaji wa University College London na kwa kuanzisha mfuko wa elimu wa Gilchrist Educational Trust.<ref>{{cite book|title=The World Year Book of Education|publisher=Evans Bros.|year=1937|page=266}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1759|1841}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] gqhy888tav05yei6pw0byls11t8simx Clement Wani Konga 0 239562 1555084 2026-05-28T05:59:38Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555084 wikitext text/x-wiki '''Clement Wani Konga''' (amezaliwa takriban 1950) ni kiongozi wa jamii ya Mundari na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Cite web|title=South - HON CLEMENT WANI KONGA EVICTED FROM GOVERNMENT HOUSE IN JUBA.. JUBA,SOUTH SUDAN...(SSVV)..Hon.Clement Wani travelled to Turkey for medical review following his stroke last year with approval from the office of the president. Yesterday the minister of National Security Mobutu Momur came to Clement J2 residence with a stern warning to the family members to remove Clements items from the house upto midday today, otherwise they will be evicted by force, that he was given 3 weeks to evict. Procedurely, the minister of cabinet affairs is supposed to give him a written letter of 6 months because he is the Advisor to the president in the National Government, though we are told that Martin Eliya wrote Jubek Government to find house for Mr.Clement, because they wanted to annex the house to J1 which has not been done yet. Family response to Mobutu is that, Clement's house in Karak behind Jebel Market which he intends to move to is still under occupancy of Tiger forces and until yesterday and the house is in bad shape which needs total maintenance and repairs which will take a couple of months. Family members said if they wanted to evict the house by force let them do it and they will try their level to let media house know and made it public. I will be there with the family members to see how it transpires. The family members have not informed Clement about it. Thanks {{!}} Facebook|url=https://www.facebook.com/photo/?fbid=2594535340773311&set=a.259143992884933|work=www.facebook.com|accessdate=2026-05-28|language=sw}}</ref> Alishiriki katika harakati za uhuru kupitia vuguvugu la Anyanya movement (1969–1972), kisha akaingia katika jeshi la Sudan na kupanda cheo hadi kuwa Meja Jenerali. Mwaka 2004 alipatanishwa na Sudan People's Liberation Movement na baadaye akateuliwa kuwa Gavana wa mpito wa Jimbo la Central Equatoria. Aliondolewa madarakani Agosti 2015 na Rais Salva Kiir Mayardit, lakini aliendelea kuwa kiongozi wa jamii ya Mundari. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Waliozaliwa 1950]] ax1pnk93ob9ibegawh9q45en0s8dhk8 Lasuba L. Wango 0 239563 1555085 2026-05-28T06:03:06Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555085 wikitext text/x-wiki '''Lasuba L. Wango''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement-in-Opposition.<ref>{{Cite web|title=Machar presides over launch of symposium on federalism as part of permanent constitution making process|url=https://www.sudanspost.com/machar-presides-over-launch-of-symposium-on-federalism-as-part-of-permanent-constitution-making-process/|work=Sudans Post|date=2021-06-23|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Sudans Post}}</ref> Tangu 12 Machi 2020, amehudumu kama Waziri wa Mambo ya Shirikisho katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini, akiwa sehemu ya makubaliano ya kugawana madaraka yaliyomaliza South Sudanese Civil War. Katika nafasi hiyo, amesimamia mchakato wa nchi kuelekea mfumo wa shirikisho. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] rqwomh6l212rl71ckisk7e80d5gro7i Mohammad Youssef Beydoun 0 239564 1555086 2026-05-28T06:03:52Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mohammad Youssef Beydoun''' (1931– 20 Desemba 2023) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]]. Akiwa Mwislamu wa dhehebu la [[Shia Islam|Shia]] alizaliwa mjini [[Beirut]], alitoka katika familia ambayo asili yake ni kutoka [[Damasko]].<ref>{{Cite book |last=Chalabi |first=T. |url=https://books.google.com/books?id=R5FaCwAAQBAJ&dq=beydoun+damascus&pg=PA149 |title=The Shi'is of Jabal 'Amil and the New Lebanon: Community and Nation-State, 1918–1943 |d...' 1555086 wikitext text/x-wiki '''Mohammad Youssef Beydoun''' (1931– 20 Desemba 2023) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]]. Akiwa Mwislamu wa dhehebu la [[Shia Islam|Shia]] alizaliwa mjini [[Beirut]], alitoka katika familia ambayo asili yake ni kutoka [[Damasko]].<ref>{{Cite book |last=Chalabi |first=T. |url=https://books.google.com/books?id=R5FaCwAAQBAJ&dq=beydoun+damascus&pg=PA149 |title=The Shi'is of Jabal 'Amil and the New Lebanon: Community and Nation-State, 1918–1943 |date=2006-02-06 |publisher=Springer |isbn=978-1-4039-8294-0 |language=en}}</ref> Beydoun alizaliwa mnamo mwaka 1931 na kusoma katika shule ya Lycée Français de Beyrouth kabla ya kupata shahada yake ya sheria kutoka Chuo Kikuu cha Saint Joseph mnamo mwaka 1954. Alichaguliwa kwa mara ya kwanza kama mbunge wa Bunge la Lebanon katika Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1972 akiwakilisha jimbo la [[Beirut II (1960)|Beirut II]]. Uchaguzi mkuu uliofuata haukufanyika hadi mwaka Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1992, baada ya Vita vya Kijenyewe vya Lebanon kumalizika. Beydoun alichaguliwa tena mwaka huo, pamoja na katika Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1998. Aling'atuka bungeni mnamo mwaka 2000. Katika kipindi chake cha ubunge, Beydoun alihudumu kama waziri wa mafuta na viwanda kuanzia mwaka 1980 hadi 1982, chini ya Waziri Mkuu Shafik Wazzan; alikuwa waziri wa umeme na maji kati ya mwaka 1990 na 1992 chini ya serikali ya [[Omar Karami]]; na aliongoza wizara za utamaduni na elimu (pamoja na elimu ya juu) kati ya mwaka 1998 na 2000 wakati [[Salim Al-Huss]] alipokuwa waziri mkuu.<ref>{{cite news |title=New 16-seat cabinet distributed between politicians and technocrats |url=http://www.lebanon.com/news/local/1998/12/7.htm |access-date=7 January 2024 |publisher=Lebanon.com |date=7 December 1998}}</ref><ref name="frandengobit">{{cite news |title=Former MP and Minister Mohammed Youssef Beydoun Passed Away |url=https://thisisbeirut.com.lb/lebanon/209644 |access-date=7 January 2024 |publisher=This is Beirut/Ici Beyrouth |date=20 December 2023}} also published as: {{cite news |title=L'ancien député et ministre Mohammed Youssef Beydoun n'est plus |url=https://icibeyrouth.com/liban/297680 |access-date=7 January 2024 |publisher=This is Beirut/Ici Beyrouth |language=fr}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1931|2023|Beydoun, Mohammad Youssef}} 48dynzpsjt6arb2cb1g51kao87z01ct 1555093 1555086 2026-05-28T06:12:11Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555093 wikitext text/x-wiki '''Mohammad Youssef Beydoun''' (1931– 20 Desemba 2023) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]]. Akiwa Mwislamu wa dhehebu la [[Shia Islam|Shia]] alizaliwa mjini [[Beirut]], alitoka katika familia ambayo asili yake ni kutoka [[Damasko]].<ref>{{Rejea kitabu |last=Chalabi |first=T. |url=https://books.google.com/books?id=R5FaCwAAQBAJ&dq=beydoun+damascus&pg=PA149 |title=The Shi'is of Jabal 'Amil and the New Lebanon: Community and Nation-State, 1918–1943 |date=2006-02-06 |publisher=Springer |isbn=978-1-4039-8294-0 |language=en}}</ref> Beydoun alizaliwa mnamo mwaka 1931 na kusoma katika shule ya Lycée Français de Beyrouth kabla ya kupata shahada yake ya sheria kutoka Chuo Kikuu cha Saint Joseph mnamo mwaka 1954. Alichaguliwa kwa mara ya kwanza kama mbunge wa Bunge la Lebanon katika Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1972 akiwakilisha jimbo la [[Beirut II (1960)|Beirut II]]. Uchaguzi mkuu uliofuata haukufanyika hadi mwaka Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1992, baada ya Vita vya Kijenyewe vya Lebanon kumalizika. Beydoun alichaguliwa tena mwaka huo, pamoja na katika Uchaguzi mkuu wa Lebanon wa 1998. Aling'atuka bungeni mnamo mwaka 2000. Katika kipindi chake cha ubunge, Beydoun alihudumu kama waziri wa mafuta na viwanda kuanzia mwaka 1980 hadi 1982, chini ya Waziri Mkuu Shafik Wazzan; alikuwa waziri wa umeme na maji kati ya mwaka 1990 na 1992 chini ya serikali ya [[Omar Karami]]; na aliongoza wizara za utamaduni na elimu (pamoja na elimu ya juu) kati ya mwaka 1998 na 2000 wakati [[Salim Al-Huss]] alipokuwa waziri mkuu.<ref>{{cite news |title=New 16-seat cabinet distributed between politicians and technocrats |url=http://www.lebanon.com/news/local/1998/12/7.htm |access-date=7 January 2024 |publisher=Lebanon.com |date=7 December 1998}}</ref><ref name="frandengobit">{{cite news |title=Former MP and Minister Mohammed Youssef Beydoun Passed Away |url=https://thisisbeirut.com.lb/lebanon/209644 |access-date=7 January 2024 |publisher=This is Beirut/Ici Beyrouth |date=20 December 2023}} also published as: {{cite news |title=L'ancien député et ministre Mohammed Youssef Beydoun n'est plus |url=https://icibeyrouth.com/liban/297680 |access-date=7 January 2024 |publisher=This is Beirut/Ici Beyrouth |language=fr}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1931|2023|Beydoun, Mohammad Youssef}} 6mn99en7zwd6is95cgy1vscvjrkl1ad Thomas Goulard 0 239565 1555087 2026-05-28T06:04:59Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Thomas Goulard''' (1697–1784) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa anatomia wa [[Ufaransa]], aliyejipatia umaarufu mjini [[Montpellier]]. Anajulikana zaidi kwa ugunduzi na matumizi ya “Goulard’s extract,” suluhisho linalotokana na lead(II) acetate na lead(II) oxide, ambalo zamani lilitumika kama dawa ya kukausha na kupunguza uvimbe (dawa ya kukaza tishu).<ref>{{cite journal |last=Dulieu |first=L. |title=A little known surgeon: Thomas Goulard, 1697...' 1555087 wikitext text/x-wiki '''Thomas Goulard''' (1697–1784) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa anatomia wa [[Ufaransa]], aliyejipatia umaarufu mjini [[Montpellier]]. Anajulikana zaidi kwa ugunduzi na matumizi ya “Goulard’s extract,” suluhisho linalotokana na lead(II) acetate na lead(II) oxide, ambalo zamani lilitumika kama dawa ya kukausha na kupunguza uvimbe (dawa ya kukaza tishu).<ref>{{cite journal |last=Dulieu |first=L. |title=A little known surgeon: Thomas Goulard, 1697–1784 |journal=Scalpel (Brux) |date=21 Julai 1951 |volume=104 |issue=29 |pages=809–819 |pmid=14865918}}</ref> Goulard alibobea katika matibabu ya magonjwa ya mfumo wa mkojo na viungo vya uzazi (genitourinary disorders). Kazi yake maarufu ya maandishi ni ''Oeuvres de Chirurgie''. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1697|1784}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] nogp7ilt6ytu743t7ws7etzvvqyn1d8 Emile Bustani 0 239566 1555088 2026-05-28T06:06:31Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Emile Morched Bustani''' (1907 - 15 Machi 1963) alikuwa mjasiriamali, mwanafadhili, na mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon.]] == Maisha ya mapema na elimu == Bustani alizaliwa mnamo mwaka 1907 huko [[Dibbiyeh]] – [[Chouf]]. Baada ya kumpoteza baba yake akiwa na umri wa miaka sita, Bustani alilelewa na wamisionari wa Kimarekani katika Taasisi ya Gerard (Gerard Institute) mjini [[Sidon]] – Kusini mwa Lebanon. Baadaye, Bustani alipata ufadhili kutoka kwa...' 1555088 wikitext text/x-wiki '''Emile Morched Bustani''' (1907 - 15 Machi 1963) alikuwa mjasiriamali, mwanafadhili, na mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon.]] == Maisha ya mapema na elimu == Bustani alizaliwa mnamo mwaka 1907 huko [[Dibbiyeh]] – [[Chouf]]. Baada ya kumpoteza baba yake akiwa na umri wa miaka sita, Bustani alilelewa na wamisionari wa Kimarekani katika Taasisi ya Gerard (Gerard Institute) mjini [[Sidon]] – Kusini mwa Lebanon. Baadaye, Bustani alipata ufadhili kutoka kwa mfanyabiashara tajiri wa Lebanon ili kusomea uhandisi katika Chuo Kikuu cha Marekani cha Beirut, ambako alitunukiwa shahada ya kwanza ya sayansi (BS) katika fani hiyo mnamo mwaka 1929.<ref>{{cite web |url=http://emilebustani.org/about.html |title=Emile Bustani |first= |last= |work=emilebustani.org |year=2013 |accessdate=25 September 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150813051017/http://emilebustani.org/about.html |archive-date=13 August 2015 |url-status=dead }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1907|1963|Bustani, Emile Morched}} nduqez12lpi3xegclqyktxibeo3g1ye Peter Chol Wal 0 239567 1555089 2026-05-28T06:06:38Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555089 wikitext text/x-wiki '''Peter Chol Wal''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement.<ref>{{Cite web|url=http://www.gurtong.net/ECM/Editorial/tabid/124/ctl/ArticleView/mid/519/articleId/3607/Jonglei-State-Government-Takes-Office.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] k6m1h42whanxebgl2q4ndy3a6fdug4a 1555128 1555089 2026-05-28T06:57:46Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555128 wikitext text/x-wiki '''Peter Chol Wal''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan People's Liberation Movement.<ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.gurtong.net/ECM/Editorial/tabid/124/ctl/ArticleView/mid/519/articleId/3607/Jonglei-State-Government-Takes-Office.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8mlgr53kskoxtfnq2nsebomfqi78k5p John Griffiths (mpasuaji) 0 239568 1555090 2026-05-28T06:08:38Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Griffiths''' wa Erryd (28 Oktoba 1754 – 17 Septemba 1822) alikuwa daktari wa tiba na mpasuaji wa [[London]]. Wazazi wake walikuwa Mchungaji John Griffiths, aliyepata Shahada ya Sanaa (B.A.) kutoka [[Chuo Kikuu cha Oxford]], na Mary Denham.<ref name="Pine">{{cite book |editor-last=Pine |editor-first=L. G. |editor-link=L. G. Pine |date=1952 |title=Burke’s Genealogical and Heraldic History of the Landed Gentry |edition=17th |location=London |publi...' 1555090 wikitext text/x-wiki '''John Griffiths''' wa Erryd (28 Oktoba 1754 – 17 Septemba 1822) alikuwa daktari wa tiba na mpasuaji wa [[London]]. Wazazi wake walikuwa Mchungaji John Griffiths, aliyepata Shahada ya Sanaa (B.A.) kutoka [[Chuo Kikuu cha Oxford]], na Mary Denham.<ref name="Pine">{{cite book |editor-last=Pine |editor-first=L. G. |editor-link=L. G. Pine |date=1952 |title=Burke’s Genealogical and Heraldic History of the Landed Gentry |edition=17th |location=London |publisher=Burke's Peerage Ltd |page=1082}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1754|1822}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] rfmqaaz9x5r5q52v9f0s2kte6z63x9i Camille Chamoun 0 239569 1555091 2026-05-28T06:10:02Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Camille Nimr Chamoun''' 3 Aprili 1900 hadi 7 Agosti 1987) alikuwa mwanasiasa na kiongozi wa serikali wa [[Lebanon]] ambaye alihudumu kama Rais wa Lebanon wa pili wa nchi hiyo kuanzia mwaka 1952 hadi 1958.<ref>{{cite book|author=R. Hrair Dekmejian|title=Patterns of Political Leadership: Egypt, Israel, Lebanon|url=https://books.google.com/books?id=MCVgiW9KDh8C&pg=PR5|year=1975|publisher=SUNY Press|isbn=978-0-87395-291-0|page=34}}</ref> Alikuwa mmoja wa vi...' 1555091 wikitext text/x-wiki '''Camille Nimr Chamoun''' 3 Aprili 1900 hadi 7 Agosti 1987) alikuwa mwanasiasa na kiongozi wa serikali wa [[Lebanon]] ambaye alihudumu kama Rais wa Lebanon wa pili wa nchi hiyo kuanzia mwaka 1952 hadi 1958.<ref>{{cite book|author=R. Hrair Dekmejian|title=Patterns of Political Leadership: Egypt, Israel, Lebanon|url=https://books.google.com/books?id=MCVgiW9KDh8C&pg=PR5|year=1975|publisher=SUNY Press|isbn=978-0-87395-291-0|page=34}}</ref> Alikuwa mmoja wa viongozi wakuu wa Wakristo wa Lebanon katika kipindi kikubwa cha Vita vya Kijenyewe vya Lebanon na alichukuliwa kama [[Mfumo wa Za'im|za'im]] (kiongozi mwenye ushawishi mkubwa wa kisiasa) nchini Lebanon. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1900|1987|Chamoun, Camille Nimr}} el37erywjqxmz6xot16h5rvfz79n432 Dany Chamoun 0 239570 1555094 2026-05-28T06:13:14Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Dany Chamoun''' (26 Agosti 1934 – 21 Oktoba 1990) alikuwa mwanasiasa mashuhuri wa [[Lebanon]]. Akiwa Mkristo wa dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]], na mtoto mdogo wa kiume wa rais wa zamani [[Camille Chamoun]] na kaka wa [[Dory Chamoun]], Dany alikuwa mwanasiasa aliyejizolea umaarufu kwa haki yake mwenyewe. Aliuawa mnamo tarehe 21 Oktoba 1990 akiwa na umri wa miaka 56, pamoja na familia yake. == Maisha ya mapema na elimu == Dany Chamoun ali...' 1555094 wikitext text/x-wiki '''Dany Chamoun''' (26 Agosti 1934 – 21 Oktoba 1990) alikuwa mwanasiasa mashuhuri wa [[Lebanon]]. Akiwa Mkristo wa dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]], na mtoto mdogo wa kiume wa rais wa zamani [[Camille Chamoun]] na kaka wa [[Dory Chamoun]], Dany alikuwa mwanasiasa aliyejizolea umaarufu kwa haki yake mwenyewe. Aliuawa mnamo tarehe 21 Oktoba 1990 akiwa na umri wa miaka 56, pamoja na familia yake. == Maisha ya mapema na elimu == Dany Chamoun alizaliwa katika mji wa [[Deir el-Qamar]] mnamo tarehe 26 Agosti 1934.<ref name=wofl>{{cite web|title=Dany Chamoun|url=http://wars.meskawi.nl/people.html#6|publisher=Wars of Lebanon|accessdate=27 January 2013|archive-date=10 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171010024129/http://wars.meskawi.nl/people.html#6|url-status=dead}}</ref> Alikuwa mtoto wa pili wa kiume wa Rais wa zamani wa Lebanon, [[Camille Chamoun]]. Alisomea uhandisi wa ujenzi (civil engineering) nchini [[Uingereza]] katika [[Chuo Kikuu cha Loughborough]].<ref name=tatro>{{cite news|last=Tatro|first=Earleen F.|title=Lebanon: Dynasties dominate life...|url=https://news.google.com/newspapers?id=8ohGAAAAIBAJ&sjid=l_IMAAAAIBAJ&pg=1402,1319470&dq=dany+chamoun&hl=en|accessdate=31 December 2012|newspaper=The Lewiston Journal|date=10 February 1983|agency=Associated Press|location=Beirut}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1934|1990|Chamoun, Dany}} ibhfy0rd2vbnkkc33zfqp7hrahc22ga Georg Erhard Hamberger 0 239571 1555095 2026-05-28T06:14:16Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Georg Erhard Hamberger''' (21 Desemba 1697 – 22 Julai 1755) alikuwa profesa [[Ujerumani|Mjerumani]] wa [[dawa]], [[upasuaji]] na [[botania]]. == Maisha == Hamberger alizaliwa katika mji wa [[Jena]], na alipata Shahada ya Udaktari wa Tiba (MD) kutoka Chuo Kikuu cha Jena mwaka 1721.<ref>{{MathGenealogy|125886}}</ref> Alijikita katika utafiti wa [[fiziolojia]] ya [[kupumua]], hususan kuhusu mchakato wa [[kupumua]].<ref>{{cite web |url=[http://www.scs.il...' 1555095 wikitext text/x-wiki '''Georg Erhard Hamberger''' (21 Desemba 1697 – 22 Julai 1755) alikuwa profesa [[Ujerumani|Mjerumani]] wa [[dawa]], [[upasuaji]] na [[botania]]. == Maisha == Hamberger alizaliwa katika mji wa [[Jena]], na alipata Shahada ya Udaktari wa Tiba (MD) kutoka Chuo Kikuu cha Jena mwaka 1721.<ref>{{MathGenealogy|125886}}</ref> Alijikita katika utafiti wa [[fiziolojia]] ya [[kupumua]], hususan kuhusu mchakato wa [[kupumua]].<ref>{{cite web |url=[http://www.scs.illinois.edu/~mainzv/Web_Genealogy/Info/hambergerge.pdf](http://www.scs.illinois.edu/~mainzv/Web_Genealogy/Info/hambergerge.pdf) |title=Georg Erhardt Hamberger |publisher=[[Chuo Kikuu cha Illinois]], Marekani |work=Chemical Genealogy |accessdate=19 Machi 2012}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1697|1755}} [[Jamii:Watu wa Ujerumani]] 3phhysb4ygho6qy570tlz7a7pv6qb78 Efisio Kon Uguak 0 239572 1555096 2026-05-28T06:15:46Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555096 wikitext text/x-wiki '''Efisio Kon Uguak''' (takriban miaka ya 1920 – 23 Oktoba 2014) alikuwa [[mwanasiasa]] na afisa wa kijeshi wa [[South Sudan]].<ref>{{Cite web|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28}}</ref> Aliwahi kuhudumu kama Naibu Gavana na Waziri wa Utawala wa Jimbo la Western Bahr el Ghazal kuanzia 18 Mei 2010 hadi Julai 2011, kabla ya kuchukuliwa nafasi na Morris Yel Akol Tiit. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] 2liee4xsnrnf4myc1pyorm32o5ssc5b 1555226 1555096 2026-05-28T10:34:12Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555226 wikitext text/x-wiki '''Efisio Kon Uguak''' (takriban miaka ya 1920 – 23 Oktoba 2014) alikuwa [[mwanasiasa]] na afisa wa kijeshi wa [[South Sudan]].<ref>{{Rejea tovuti|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28}}</ref> Aliwahi kuhudumu kama Naibu Gavana na Waziri wa Utawala wa Jimbo la Western Bahr el Ghazal kuanzia 18 Mei 2010 hadi Julai 2011, kabla ya kuchukuliwa nafasi na Morris Yel Akol Tiit. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] ag43rn339i26h1m96msph1zt78drnpe Fouad Chehab 0 239573 1555097 2026-05-28T06:17:57Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Fouad Abdallah Chehab''' (19 Machi 1902 – 25 Aprili 1973) alikuwa jenerali wa jeshi na kiongozi wa serikali wa [[Lebanon]] ambaye alihudumu kama [[Rais wa Lebanon]] kuanzia mwaka 1958 hadi 1964. Anachukuliwa kuwa mwanzilishi wa Jeshi la Lebanon baada ya Lebanon kupata uhuru kutoka kwa [[Ufaransa]], na akawa Mkuu wa Majeshi ya Ulinzi ya Lebanon mnamo mwaka 1946.<ref>{{Cite book|last=Reich|first=Bernard|url=https://books.google.com/books?id=3D5FulN2WqQC...' 1555097 wikitext text/x-wiki '''Fouad Abdallah Chehab''' (19 Machi 1902 – 25 Aprili 1973) alikuwa jenerali wa jeshi na kiongozi wa serikali wa [[Lebanon]] ambaye alihudumu kama [[Rais wa Lebanon]] kuanzia mwaka 1958 hadi 1964. Anachukuliwa kuwa mwanzilishi wa Jeshi la Lebanon baada ya Lebanon kupata uhuru kutoka kwa [[Ufaransa]], na akawa Mkuu wa Majeshi ya Ulinzi ya Lebanon mnamo mwaka 1946.<ref>{{Cite book|last=Reich|first=Bernard|url=https://books.google.com/books?id=3D5FulN2WqQC&dq=%22founder+of+the+Lebanese+Army%22&pg=PA135|title=Political Leaders of the Contemporary Middle East and North Africa: A Biographical Dictionary|date=1990|publisher=Greenwood Publishing Group|isbn=978-0-313-26213-5|language=en}}</ref> Alizaliwa mjini [[Ghazir]] katika [[Nasaba ya Shihab|familia]] yenye asili ya kiungwana, na Chehab alijiunga na Jeshi la Ufaransa mnamo mwaka 1919. Aliteuliwa kuwa [[Waziri Mkuu wa Lebanon]] na rais aliyekuwa akimaliza muda wake [[Bechara El Khoury]], ambaye alijiuzulu kutokana na maandamano makubwa dhidi ya serikali yake; Chehab alipewa jukumu la kuandaa uchaguzi mkuu wa rais uliofuata, ambapo [[Camille Chamoun]] alichaguliwa. Wakati wa [[Mgogoro wa Lebanon wa 1958]] kati ya Chamoun na viongozi wa Kiislamu, Chehab alizuia jeshi kuegemea upande wa serikali au wa wapinzani, na alikataa ombi lolote la kufanya hivyo. Uamuzi huo ulisaidia kuliweka jeshi pamoja na kupunguza maafa. Alichaguliwa kuwa [[Rais wa Lebanon]] katika Uchaguzi wa Rais wa Lebanon wa 1958, akichukuliwa kama "mtu wa maridhiano" kimataifa na kitaifa, na akamrithi Chamoun. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1902|1973|Chehab, Fouad Abdallah}} 5f4u80qdvlookrx3zq0wzxnl48fgo5v 1555234 1555097 2026-05-28T10:49:51Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555234 wikitext text/x-wiki '''Fouad Abdallah Chehab''' (19 Machi 1902 – 25 Aprili 1973) alikuwa jenerali wa jeshi na kiongozi wa serikali wa [[Lebanon]] ambaye alihudumu kama [[Rais wa Lebanon]] kuanzia mwaka 1958 hadi 1964. Anachukuliwa kuwa mwanzilishi wa Jeshi la Lebanon baada ya Lebanon kupata uhuru kutoka kwa [[Ufaransa]], na akawa Mkuu wa Majeshi ya Ulinzi ya Lebanon mnamo mwaka 1946.<ref>{{Rejea kitabu|last=Reich|first=Bernard|url=https://books.google.com/books?id=3D5FulN2WqQC&dq=%22founder+of+the+Lebanese+Army%22&pg=PA135|title=Political Leaders of the Contemporary Middle East and North Africa: A Biographical Dictionary|date=1990|publisher=Greenwood Publishing Group|isbn=978-0-313-26213-5|language=en}}</ref> Alizaliwa mjini [[Ghazir]] katika [[Nasaba ya Shihab|familia]] yenye asili ya kiungwana, na Chehab alijiunga na Jeshi la Ufaransa mnamo mwaka 1919. Aliteuliwa kuwa [[Waziri Mkuu wa Lebanon]] na rais aliyekuwa akimaliza muda wake [[Bechara El Khoury]], ambaye alijiuzulu kutokana na maandamano makubwa dhidi ya serikali yake; Chehab alipewa jukumu la kuandaa uchaguzi mkuu wa rais uliofuata, ambapo [[Camille Chamoun]] alichaguliwa. Wakati wa [[Mgogoro wa Lebanon wa 1958]] kati ya Chamoun na viongozi wa Kiislamu, Chehab alizuia jeshi kuegemea upande wa serikali au wa wapinzani, na alikataa ombi lolote la kufanya hivyo. Uamuzi huo ulisaidia kuliweka jeshi pamoja na kupunguza maafa. Alichaguliwa kuwa [[Rais wa Lebanon]] katika Uchaguzi wa Rais wa Lebanon wa 1958, akichukuliwa kama "mtu wa maridhiano" kimataifa na kitaifa, na akamrithi Chamoun. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1902|1973|Chehab, Fouad Abdallah}} o79pq3wes0rx7eqfqm7zmy5slq4ushc Luka Anthony Ubur 0 239574 1555098 2026-05-28T06:18:51Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555098 wikitext text/x-wiki '''Luka Anthony Ubur''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Aliwahi kuhudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Wau County katika jimbo la Western Bahr el Ghazal kuanzia 18 Mei 2010 hadi 9 Mei 2011.<ref>{{Cite web|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> Baadaye aliteuliwa kuwa mshauri wa masuala ya vijana na michezo. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] pwk7yx1t0v93xa4c6fq2d4fxljrsv63 Mohammad Choucair 0 239575 1555099 2026-05-28T06:21:15Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mohammad Choucair''' (1 Agosti 1917 – 2 Agosti 1987) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]], ambaye aliuawa kwa mauaji ya kisiasa mnamo tarehe 2 Agosti 1987.<ref>{{cite journal |author=Are Knudsen|title=Acquiescence to Assassinations in Post-Civil War Lebanon?|journal=[[Mediterranean Politics]]|year=2010|volume=15 |issue=1|pages=1–23|doi=10.1080/13629391003644611|s2cid=154792218 }}</ref> == Kazi == Choucair alikuwa mshauri maalum wa rais wa zam...' 1555099 wikitext text/x-wiki '''Mohammad Choucair''' (1 Agosti 1917 – 2 Agosti 1987) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]], ambaye aliuawa kwa mauaji ya kisiasa mnamo tarehe 2 Agosti 1987.<ref>{{cite journal |author=Are Knudsen|title=Acquiescence to Assassinations in Post-Civil War Lebanon?|journal=[[Mediterranean Politics]]|year=2010|volume=15 |issue=1|pages=1–23|doi=10.1080/13629391003644611|s2cid=154792218 }}</ref> == Kazi == Choucair alikuwa mshauri maalum wa rais wa zamani wa Lebanon, [[Amine Gemayel]]. Alishiriki kikamilifu katika mazungumzo ya makubaliano ya amani ya mwaka 1987 kati ya Lebanon na Israel.<ref>{{cite journal|author1=Gary C. Gambill|author2=Daniel Nassif |url=http://www.meforum.org/meib/articles/0104_l1.htm|title=Syria's Campaign to Silence Lebanese Muslims|journal=Middle East Intelligence Bulletin|date=April 2001|volume=3|issue=4}}</ref><ref>{{cite web|author=Gary C. Gambill|title=How Washington lost Syria|access-date=1 April 2013|url=https://www.fpri.org/articles/2012/05/how-washington-lost-syria|work=Foreign Policy Research Institute|date=May 2012}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1917|1987|Choucair, Mohammad}} k0yf7d4m9h59xrg36bnpylsasfs5ex5 Michel Eddé 0 239576 1555100 2026-05-28T06:23:29Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Michel Eddé''' (16 Februari 1928 - 3 Novemba 2019)<ref>{{cite web|url=https://translate.google.com/translate?hl=en&sl=fr&u=https://www.lorientlejour.com/article/1193793/michel-edde-ses-realisations-ses-passions-ses-marottes.html&prev=search|title=Michel Eddé: his achievements, his passions, his fads|date=4 November 2019 |publisher=lorient le jour|accessdate=December 22, 2019}}</ref> alikuwa mwanasheria, mwanafadhili, na mwanasiasa wa [[Lebanon]] wa dh...' 1555100 wikitext text/x-wiki '''Michel Eddé''' (16 Februari 1928 - 3 Novemba 2019)<ref>{{cite web|url=https://translate.google.com/translate?hl=en&sl=fr&u=https://www.lorientlejour.com/article/1193793/michel-edde-ses-realisations-ses-passions-ses-marottes.html&prev=search|title=Michel Eddé: his achievements, his passions, his fads|date=4 November 2019 |publisher=lorient le jour|accessdate=December 22, 2019}}</ref> alikuwa mwanasheria, mwanafadhili, na mwanasiasa wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]].<ref>{{Cite web|url=https://libnanews.com/michel-edde-est-decede/|title=Michel Eddé est décédé|first=Newsdesk|last=Libnanews|date=3 November 2019}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1928|2019|Eddé, Michel}} 00resl8lhfyo16dpjcug29qpl5hwtmy Michael Tongun 0 239577 1555101 2026-05-28T06:23:44Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555101 wikitext text/x-wiki '''Michael Tongun''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Ushirika na Maendeleo ya Vijijini wa jimbo la Central Equatoria.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] bnxug2o2kurv80mvs4g3o1yxmktox29 Mohammad Hussein Fadlallah 0 239578 1555102 2026-05-28T06:26:50Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Muhammad Husayn Fadlallah''' (16 Novemba 1935 – 4 Julai 2010) alikuwa kiongozi mashuhuri wa kidini wa madhehebu ya [[Shia Islam|Shia]] (Ithnasheri) mwenye asili ya [[Lebanon]] na [[Iraki]]. Alizaliwa mjini [[Najaf]], nchini [[Iraki]], ambapo Fadlallah alisoma masomo ya Kiislamu kabla ya kuhamia Lebanon mnamo mwaka 1952. Katika miongo iliyofuata, alitoa mihadhara mingi, alijifunza kwa kina kitaaluma, aliandika makumi ya vitabu, alianzisha Madrasa|shu...' 1555102 wikitext text/x-wiki '''Muhammad Husayn Fadlallah''' (16 Novemba 1935 – 4 Julai 2010) alikuwa kiongozi mashuhuri wa kidini wa madhehebu ya [[Shia Islam|Shia]] (Ithnasheri) mwenye asili ya [[Lebanon]] na [[Iraki]]. Alizaliwa mjini [[Najaf]], nchini [[Iraki]], ambapo Fadlallah alisoma masomo ya Kiislamu kabla ya kuhamia Lebanon mnamo mwaka 1952. Katika miongo iliyofuata, alitoa mihadhara mingi, alijifunza kwa kina kitaaluma, aliandika makumi ya vitabu, alianzisha [[Madrasa|shule kadhaa za kidini za Kiislamu]], na kuanzisha taasisi ya ''Mabarrat Association''.<ref name=":1">{{cite book |last1=Wahab |first1=Hisham Ul |title=Ayatollah Sayyid Muhammad Husayn Fadlallah and the Political Rise of Shias in Lebanon |date=2017 |publisher=Jawaharlal Nehru University |location=New Delhi |edition=Master of Philosophy Dissertation |language=English}}</ref> Kupitia taasisi hiyo, alianzisha [[maktaba ya umma]], kituo cha utamaduni cha wanawake, na kliniki ya matibabu. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1935|2010|Fadlallah, Muhammad Husayn}} eii4urpzm4v3mtysyvruz3jz82kh8ae William Hartigan (mpasuaji wa Eire) 0 239579 1555103 2026-05-28T06:27:24Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Hartigan''', MD, MRCSI (1756–1812), alikuwa mpasuaji kutoka [[Eire|Ireland]]. Alizaliwa Dublin mwaka 1756, alisomea upasuaji na akaanza kufanya kazi ya tiba Dublin karibu mwaka 1778. Tarehe 17 Agosti 1780 alichaguliwa kuwa mwanachama wa Dublin Society of Surgeons, na baada ya kuanzishwa rasmi kwa chama hicho kuwa Royal College of Surgeons in Ireland (RCSI) mwaka 1784, Hartigan alijiunga kama mwanachama wa taasisi hiyo. Mwaka 1789 aliteuliwa...' 1555103 wikitext text/x-wiki '''William Hartigan''', MD, MRCSI (1756–1812), alikuwa mpasuaji kutoka [[Eire|Ireland]]. Alizaliwa Dublin mwaka 1756, alisomea upasuaji na akaanza kufanya kazi ya tiba Dublin karibu mwaka 1778. Tarehe 17 Agosti 1780 alichaguliwa kuwa mwanachama wa Dublin Society of Surgeons, na baada ya kuanzishwa rasmi kwa chama hicho kuwa Royal College of Surgeons in Ireland (RCSI) mwaka 1784, Hartigan alijiunga kama mwanachama wa taasisi hiyo. Mwaka 1789 aliteuliwa kuwa Profesa wa Anatomia katika RCSI na mwaka 1796 alichapisha muhtasari wa mihadhara yake.<ref>{{Cite book|title=A syllabus of a course of lectures on anatomy and physiology delivered in the schools of anatomy and surgery: under the direction of the Royal College of Surgeons in Ireland.|last=Hartigan|first=William|publisher=Printed by P. Byrne|year=1796|location=Dublin}}</ref> Mwaka 1798 aliteuliwa kuwa Profesa wa Upasuaji katika RCSI. Hartigan pia alichaguliwa kuwa Rais wa Royal College of Surgeons in Ireland kwa mwaka 1797. Baadaye aliteuliwa kuwa Profesa wa Anatomia katika Trinity College Dublin (Chuo Kikuu cha Dublin), ambapo pia aliendelea kufundisha anatomia. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1756|1812}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] 9ca9uc56ymayjj99yz4xcs1djaue3m6 1555155 1555103 2026-05-28T07:52:33Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555155 wikitext text/x-wiki '''William Hartigan''', MD, MRCSI (1756–1812), alikuwa mpasuaji kutoka [[Eire|Ireland]]. Alizaliwa Dublin mwaka 1756, alisomea upasuaji na akaanza kufanya kazi ya tiba Dublin karibu mwaka 1778. Tarehe 17 Agosti 1780 alichaguliwa kuwa mwanachama wa Dublin Society of Surgeons, na baada ya kuanzishwa rasmi kwa chama hicho kuwa Royal College of Surgeons in Ireland (RCSI) mwaka 1784, Hartigan alijiunga kama mwanachama wa taasisi hiyo. Mwaka 1789 aliteuliwa kuwa Profesa wa Anatomia katika RCSI na mwaka 1796 alichapisha muhtasari wa mihadhara yake.<ref>{{Rejea kitabu|title=A syllabus of a course of lectures on anatomy and physiology delivered in the schools of anatomy and surgery: under the direction of the Royal College of Surgeons in Ireland.|last=Hartigan|first=William|publisher=Printed by P. Byrne|year=1796|location=Dublin}}</ref> Mwaka 1798 aliteuliwa kuwa Profesa wa Upasuaji katika RCSI. Hartigan pia alichaguliwa kuwa Rais wa Royal College of Surgeons in Ireland kwa mwaka 1797. Baadaye aliteuliwa kuwa Profesa wa Anatomia katika Trinity College Dublin (Chuo Kikuu cha Dublin), ambapo pia aliendelea kufundisha anatomia. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1756|1812}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] nz93aj96ugq369w7off51jvsux6r1mm 1555262 1555155 2026-05-28T11:28:43Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[William Hartigan (daktari mpasuaji kutoka Ireland)]] hadi [[William Hartigan (mpasuaji wa Eire)]]: urahisi wa kuupata 1555155 wikitext text/x-wiki '''William Hartigan''', MD, MRCSI (1756–1812), alikuwa mpasuaji kutoka [[Eire|Ireland]]. Alizaliwa Dublin mwaka 1756, alisomea upasuaji na akaanza kufanya kazi ya tiba Dublin karibu mwaka 1778. Tarehe 17 Agosti 1780 alichaguliwa kuwa mwanachama wa Dublin Society of Surgeons, na baada ya kuanzishwa rasmi kwa chama hicho kuwa Royal College of Surgeons in Ireland (RCSI) mwaka 1784, Hartigan alijiunga kama mwanachama wa taasisi hiyo. Mwaka 1789 aliteuliwa kuwa Profesa wa Anatomia katika RCSI na mwaka 1796 alichapisha muhtasari wa mihadhara yake.<ref>{{Rejea kitabu|title=A syllabus of a course of lectures on anatomy and physiology delivered in the schools of anatomy and surgery: under the direction of the Royal College of Surgeons in Ireland.|last=Hartigan|first=William|publisher=Printed by P. Byrne|year=1796|location=Dublin}}</ref> Mwaka 1798 aliteuliwa kuwa Profesa wa Upasuaji katika RCSI. Hartigan pia alichaguliwa kuwa Rais wa Royal College of Surgeons in Ireland kwa mwaka 1797. Baadaye aliteuliwa kuwa Profesa wa Anatomia katika Trinity College Dublin (Chuo Kikuu cha Dublin), ambapo pia aliendelea kufundisha anatomia. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1756|1812}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] nz93aj96ugq369w7off51jvsux6r1mm Dier Tong Ngor 0 239580 1555104 2026-05-28T06:27:29Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555104 wikitext text/x-wiki '''Dier Tong Ngor''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alihudumu kama Waziri wa Fedha na Mipango kuanzia 4 Agosti 2022 hadi Agosti 2023.<ref>{{Cite web|title=Former Ministers – Ministry of Finance and Planning|url=https://mofp.gov.ss/former-ministers/|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] jvfwteugl82nbmfev7thv6rote0m9a8 1555221 1555104 2026-05-28T10:27:34Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555221 wikitext text/x-wiki '''Dier Tong Ngor''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alihudumu kama Waziri wa Fedha na Mipango kuanzia 4 Agosti 2022 hadi Agosti 2023.<ref>{{Rejea tovuti|title=Former Ministers – Ministry of Finance and Planning|url=https://mofp.gov.ss/former-ministers/|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] qmgvahfu5xspflg1b0u8p86yeg5lg24 Anwar al-Fatayri 0 239581 1555107 2026-05-28T06:30:41Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Anwar Habib al-Fatayri''' (Februari 1946 – 9 Februari 1989) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa jamii ya [[Wadruze]] na kamanda wa ngazi ya chini wa jeshi la [[People's Liberation Army (Lebanon)|People's Liberation Army]] ambaye aliuawa kwa mauaji ya kisiasa mnamo tarehe 9 Februari 1989.<ref name=":0">{{Citation |title=#فيديو_الأنباء: تيمور جنبلاط يزيح الستارة عن تمثال الشهيد أنور الفطا...' 1555107 wikitext text/x-wiki '''Anwar Habib al-Fatayri''' (Februari 1946 – 9 Februari 1989) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa jamii ya [[Wadruze]] na kamanda wa ngazi ya chini wa jeshi la [[People's Liberation Army (Lebanon)|People's Liberation Army]] ambaye aliuawa kwa mauaji ya kisiasa mnamo tarehe 9 Februari 1989.<ref name=":0">{{Citation |title=#فيديو_الأنباء: تيمور جنبلاط يزيح الستارة عن تمثال الشهيد أنور الفطايري |url=https://www.youtube.com/watch?v=3RjgUQGIuzM |language=en |access-date=2022-03-14}}</ref><ref>Rabah, ''Conflict on Mount Lebanon: The Druze, the Maronites and Collective Memory'' (2020), p. 254.</ref><ref>{{Citation |title=أنور الفطايري..شهيد الإيمان بلبنان الواحد المتنوع |url=https://www.youtube.com/watch?v=zrzrnVE2c98 |language=en |access-date=2022-03-14}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1946|1989|Al-Fatayri, Anwar Habib}} [[Jamii:Watu wa nchi kwa nchi]] cszi0ldm4jk5akk8ogwpbrhfc5lokxo Joseph James Tombura 0 239582 1555108 2026-05-28T06:31:10Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555108 wikitext text/x-wiki '''Joseph James Tombura''' (12 Septemba 1929 – 17 Septemba 1992) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan African National Union. Alihudumu kama Rais wa Baraza Kuu la Utendaji la Eneo la Kujitawala la Sudan Kusini kuanzia 23 Juni 1982 hadi 5 Juni 1983, kabla ya serikali kuu ya Sudan kufuta uhuru wa eneo hilo. Uhuru huo ulirejeshwa mwaka 2005, na baadaye Sudan Kusini ikapata uhuru kamili mwaka 2011.<ref>{{Cite web|title=Azande Notable Person(s) – Azande|url=http://www.azandepeople.org/azande-notable-persons/|work=www.azandepeople.org|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1929]] [[Jamii:Waliofariki 1992]] lvymmwmzr0xmbidvpqqrm8jvd11vcr1 1555275 1555108 2026-05-28T11:36:49Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555275 wikitext text/x-wiki '''Joseph James Tombura''' (12 Septemba 1929 – 17 Septemba 1992) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na mwanachama wa chama cha Sudan African National Union. Alihudumu kama Rais wa Baraza Kuu la Utendaji la Eneo la Kujitawala la Sudan Kusini kuanzia 23 Juni 1982 hadi 5 Juni 1983, kabla ya serikali kuu ya Sudan kufuta uhuru wa eneo hilo. Uhuru huo ulirejeshwa mwaka 2005, na baadaye Sudan Kusini ikapata uhuru kamili mwaka 2011.<ref>{{Rejea tovuti|title=Azande Notable Person(s) – Azande|url=http://www.azandepeople.org/azande-notable-persons/|work=www.azandepeople.org|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1929]] [[Jamii:Waliofariki 1992]] ai1b8o9taagha9xoa8zi57pktjh3wns Suleiman Frangieh 0 239583 1555110 2026-05-28T06:35:07Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Suleiman Kabalan Frangieh''' (15 Juni 1910 – 23 Julai 1992) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] aliyethudumu kama [[Rais wa Lebanon|rais]] wa tano wa nchi hiyo kuanzia mwaka 1970 hadi 1976. Mnamo mwaka 1957, Frangieh alihusishwa binafsi katika mauaji ya kutumia bunduki ya mshindo ya wanachama 20 wa ukoo pinzani wa [[Douaihy]]. Hatua hii ilimfanya akimbilie uhamishoni, lakini alirejea mnamo mwaka 1958 kufuatia msamaha wa kisheria ([[amnesty]])....' 1555110 wikitext text/x-wiki '''Suleiman Kabalan Frangieh''' (15 Juni 1910 – 23 Julai 1992) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] aliyethudumu kama [[Rais wa Lebanon|rais]] wa tano wa nchi hiyo kuanzia mwaka 1970 hadi 1976. Mnamo mwaka 1957, Frangieh alihusishwa binafsi katika mauaji ya kutumia bunduki ya mshindo ya wanachama 20 wa ukoo pinzani wa [[Douaihy]]. Hatua hii ilimfanya akimbilie uhamishoni, lakini alirejea mnamo mwaka 1958 kufuatia msamaha wa kisheria ([[amnesty]]).Mnamo mwaka 1960, alichaguliwa kwa mara ya kwanza kuwa mbunge katika [[Bunge la Lebanon]]. Katika kipindi chake cha urais, alichukuliwa kama mgombea wa maridhiano, na alijaribu kuweka usawa kati ya makundi tofauti ya kikabila na kisiasa baada ya kuzuka kwa [[Vita vya Kijenyewe vya Lebanon]] mnamo mwaka 1975. Hata hivyo, yeye pia alianzisha na kuongoza kundi lake binafsi la waasi la [[Marada Movement]]. Kikosi cha Marada Brigade kilichokuwa na uhusiano nalo kiliongozwa na mwanawe, [[Tony Frangieh]]. Makundi haya ya waasi yalikuwa ya [[Mrengo wa kulia (siasa)|mrengo wa kulia]] na yaliunga mkono serikali ya [[Ba'athist Syria|Syria]], huku kikosi cha Marada Brigade kikielezewa pia kama shirika la mtindo wa [[mafia]].<ref name=armies>Samuel M. Katz, Lee E. Russel, and Ron Volstad, ''Armies in Lebanon 1982–84'', Men-at-Arms series 165, Osprey Publishing Ltd, London 1985. p. 7. {{ISBN|978-0-85045-602-8}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1910|1992|Frangieh, Suleiman Kabalan}} m80w97yrd7crqnslpiwnb200z9uw9jz Sir John Hayes, Baronet wa Kwanza 0 239584 1555111 2026-05-28T06:36:10Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sir John Macnamara Hayes, 1st Baronet''' ({{circa|1750}} – 19 Julai 1809) alikuwa daktari wa kijeshi kutoka [[Eire|Ireland]] ambaye alihudumu kama daktari wa kipekee (physician-extraordinary) kwa George, Mwana wa Mfalme wa Wales, ambaye baadaye alikuja kuwa Mfalme George IV wa [[Uingereza]]. == Maisha ya awali == Hayes alizaliwa huko [[Limerick]], Ireland. Alikuwa mtoto wa John Hayes na Margaret Hayes. Babu yake, Daniel Hayes wa Mayvore, alikuwa kapt...' 1555111 wikitext text/x-wiki '''Sir John Macnamara Hayes, 1st Baronet''' ({{circa|1750}} – 19 Julai 1809) alikuwa daktari wa kijeshi kutoka [[Eire|Ireland]] ambaye alihudumu kama daktari wa kipekee (physician-extraordinary) kwa George, Mwana wa Mfalme wa Wales, ambaye baadaye alikuja kuwa Mfalme George IV wa [[Uingereza]]. == Maisha ya awali == Hayes alizaliwa huko [[Limerick]], Ireland. Alikuwa mtoto wa John Hayes na Margaret Hayes. Babu yake, Daniel Hayes wa Mayvore, alikuwa kapteni wa jeshi na alishiriki katika Vita vya Boyne wakati wa Vita vya Miaka Tisa. Alipata shahada ya udaktari wa tiba kutoka Rheims tarehe 20 Machi 1784, kabla ya kuidhinishwa kama licentiate wa Royal College of Physicians tarehe 26 Juni 1786.<ref name="rcplondon">{{cite web |title=Sir John Macnamara Hayes |url=[https://history.rcplondon.ac.uk/inspiring-physicians/sir-john-macnamara-hayes](https://history.rcplondon.ac.uk/inspiring-physicians/sir-john-macnamara-hayes) |website=history.rcplondon.ac.uk |publisher=[[Royal College of Physicians|RCP Museum]] |access-date=24 Oktoba 2022}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1750|1809}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] 71jypvfwcg1kv604s9ex725zzavl1jw John Lodu Tombe 0 239585 1555112 2026-05-28T06:37:09Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555112 wikitext text/x-wiki '''John Lodu Tombe''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Miundombinu ya Kimwili wa jimbo la Central Equatoria chini ya Gavana Clement Wani Konga.<ref>{{Cite web|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 01w31kvhw70lrinbe9tf92l6nedc5i2 1555272 1555112 2026-05-28T11:34:43Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555272 wikitext text/x-wiki '''John Lodu Tombe''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Kufikia mwaka 2011, alikuwa Waziri wa Miundombinu ya Kimwili wa jimbo la Central Equatoria chini ya Gavana Clement Wani Konga.<ref>{{Rejea tovuti|title=Central Equatoria State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] axaxcs3jsta7fvdhpkjaugpdd8cxfgq Joachim Friedrich Henckel 0 239586 1555113 2026-05-28T06:38:46Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Joachim Friedrich Henckel''' (4 Machi 1712 katika Preussisch Holland – 1 Julai 1779) alikuwa mpasuaji wa [[Prussia]] aliyefanya kazi katika hospitali ya Charité mjini [[Berlin]].<ref name="de1">Ernst Gurlt: Henckel, Joachim Friedrich. In: General German Biography (ADB). Band 11, Duncker & Humblot, Leipzig 1880, uk. 730 ff.</ref> Miongoni mwa machapisho yake ni kitabu ''Medical and Surgical Observations'' (1744).<ref name="bio1">Thomas, J. ''The Univ...' 1555113 wikitext text/x-wiki '''Joachim Friedrich Henckel''' (4 Machi 1712 katika Preussisch Holland – 1 Julai 1779) alikuwa mpasuaji wa [[Prussia]] aliyefanya kazi katika hospitali ya Charité mjini [[Berlin]].<ref name="de1">Ernst Gurlt: Henckel, Joachim Friedrich. In: General German Biography (ADB). Band 11, Duncker & Humblot, Leipzig 1880, uk. 730 ff.</ref> Miongoni mwa machapisho yake ni kitabu ''Medical and Surgical Observations'' (1744).<ref name="bio1">Thomas, J. ''The Universal Dictionary of Biography and Mythology'', Vol. II, p. 1161 (1887).</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1712|1779}} [[Jamii:Watu wa Ujerumani]] 4di2hbimmdtfw99u4io2vxq31kcjhsg Tony Frangieh 0 239587 1555114 2026-05-28T06:40:22Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Antoine''' "'''Tony'''" '''Suleiman Frangieh'''(1 Septemba 1941 – 13 Juni 1978) alikuwa mwanasiasa wa Lebanon na kamanda wa kundi la waasi katika miaka ya mapema ya Vita vya Kijenyewe vya Lebanon. Alikuwa mtoto wa [[Suleiman Frangieh]], rais wa zamani wa Lebanon. Tony Frangieh alikuwa mshiriki hai katika siasa za Lebanon na mwanachama wa kikosi cha [[Zgharta Liberation Army|Marada Brigade]], kundi la waasi la Kikristo lililoanzishwa mnamo mwaka 1975...' 1555114 wikitext text/x-wiki '''Antoine''' "'''Tony'''" '''Suleiman Frangieh'''(1 Septemba 1941 – 13 Juni 1978) alikuwa mwanasiasa wa Lebanon na kamanda wa kundi la waasi katika miaka ya mapema ya Vita vya Kijenyewe vya Lebanon. Alikuwa mtoto wa [[Suleiman Frangieh]], rais wa zamani wa Lebanon. Tony Frangieh alikuwa mshiriki hai katika siasa za Lebanon na mwanachama wa kikosi cha [[Zgharta Liberation Army|Marada Brigade]], kundi la waasi la Kikristo lililoanzishwa mnamo mwaka 1975 na baba yake. == Elimu na kazi ya mapema ya kisiasa == Frangieh alisoma katika chuo cha College Des Frères Tripoli, kwanza mjini [[Tripoli, Lebanon|Tripoli]] na kisha [[Beirut]], ambapo hapo mwisho alisoma kuanzia mwaka 1958 hadi 1960. Alikuwa akiendeleza masomo yake kabla ya kifo chake. Frangieh alianza kazi yake kwa kujihusisha na biashara ya familia yake. Mnamo tarehe 25 Oktoba 1970, alimrithi baba yake, Suleiman Frangieh, kama mbunge katika Bunge la Lebanon akiwakilisha jimbo la [[Zgharta]], kufuatia kuchaguliwa kwa baba yake kuwa Rais. Aliteuliwa pia kuwa waziri wa posta na mawasiliano ya simu katika serikali ya baba yake.<ref name=pwip>{{cite web|title=Antoine (Tony) Frangieh|url=http://cosmos.ucc.ie/cs1064/jabowen/IPSC/php/authors.php?auid=8162|publisher=PWIP Database|access-date=15 June 2012|archive-date=4 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304022852/http://cosmos.ucc.ie/cs1064/jabowen/IPSC/php/authors.php?auid=8162|url-status=dead}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1941|1978|Frangieh, Tony Suleiman}} qtb0e6ti02oo93c63ntlw229inevf0f James Henthorn 0 239588 1555115 2026-05-28T06:44:10Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''James Henthorn''' (1744 – 28 Desemba 1832)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/377/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/377/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. pp. 377–378.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1822...' 1555115 wikitext text/x-wiki '''James Henthorn''' (1744 – 28 Desemba 1832)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/377/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/377/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. pp. 377–378.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1822.<ref name=":RCSI">[[http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf](http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf) RCSI Presidents since its foundation in 1784.] Royal College of Surgeons in Ireland, 2015. Imetolewa 21 Juni 2018.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1744|1832}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] 7xvbs0zjkicmwgxhxubmgw4fn9fqupe Fadi Frem 0 239589 1555116 2026-05-28T06:44:56Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Fadi Frem''' alizaliwa mwaka 1953 huko [[Achrafieh]], [[Beirut]], [[Lebanoni|Lebanon]] ni kiongozi wa zamani wa kundi la waasi la Kikristo na chama cha kisiasa cha [[Lebanese Forces]].<ref name="Tuohy">{{cite news|url=https://news.google.com/newspapers?id=KPdFAAAAIBAJ&sjid=KvAMAAAAIBAJ&pg=5655,3460560&dq=fadi-frem&hl=en|title=Christian militia is 'wild card' in deck|last=Tuohy|first=William|date=28 September 1983|work=[[Telegraph-Herald]]|page=8|accessd...' 1555116 wikitext text/x-wiki '''Fadi Frem''' alizaliwa mwaka 1953 huko [[Achrafieh]], [[Beirut]], [[Lebanoni|Lebanon]] ni kiongozi wa zamani wa kundi la waasi la Kikristo na chama cha kisiasa cha [[Lebanese Forces]].<ref name="Tuohy">{{cite news|url=https://news.google.com/newspapers?id=KPdFAAAAIBAJ&sjid=KvAMAAAAIBAJ&pg=5655,3460560&dq=fadi-frem&hl=en|title=Christian militia is 'wild card' in deck|last=Tuohy|first=William|date=28 September 1983|work=[[Telegraph-Herald]]|page=8|accessdate=13 April 2011}}</ref> Ameoa Lena Abou Nader, ambaye ni mjukuu wa Pierre Gemayel. Ana shahada ya uhandisi wa mitambo (mechanical engineering) kutoka Chuo Kikuu cha [[Marekani]] cha Beirut, Shahada ya Uzamili katika Uhandisi wa Viwanda kutoka Chuo Kikuu cha Texas A & M, na Shahada ya Uzamili ya Usimamizi wa Biashara (MBA) kutoka Shule ya Biashara ya Harvard. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1953||Frem, Fadi}} 3od0oafajk253u6tr18t8faza9xke8w Edmond Gaspard 0 239590 1555117 2026-05-28T06:47:54Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Edmond Gaspard''' (1903 – 5 Mei 1989) alikuwa mwanasheria na mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] alihudumu kama Waziri wa Elimu (25 Septemba 1964 - 18 Novemba 1964)<ref>{{cite web | title=Un Seul Changement dans le Nouveau Cabinet Libanais | work=Le Monde.fr | url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1964/09/28/un-seul-changement-dans-le-nouveau-cabinet-libanais_2128947_1819218.html }}</ref>, na Waziri wa Mambo ya Ndani (14 Mei 1960 - 1 Agosti 1960)...' 1555117 wikitext text/x-wiki '''Edmond Gaspard''' (1903 – 5 Mei 1989) alikuwa mwanasheria na mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] alihudumu kama Waziri wa Elimu (25 Septemba 1964 - 18 Novemba 1964)<ref>{{cite web | title=Un Seul Changement dans le Nouveau Cabinet Libanais | work=Le Monde.fr | url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1964/09/28/un-seul-changement-dans-le-nouveau-cabinet-libanais_2128947_1819218.html }}</ref>, na Waziri wa Mambo ya Ndani (14 Mei 1960 - 1 Agosti 1960)<ref>{{cite web | title=M. Ahmed Daouk Forme le Nouveau Cabinet Libanais | work=Le Monde.fr | url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1960/05/17/m-ahmed-daouk-forme-le-nouveau-cabinet-libanais_2088692_1819218.html }}</ref>. Pia alihudumu kama rais wa chama cha mawakili nchini Lebanon (president of barristers) mnamo mwaka 1944 na 1952.<ref>https://www.bba.org.lb/ar/Syndicat/19/%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%82%D8%A8%D8%A7%D8%A1_%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D9%88%D9%86</ref><ref>{{cite web | title=Who's Who in Lebanon 2007-2008 [19 ed.] 9783110945904, 9783598077340 | url=https://dokumen.pub/whos-who-in-lebanon-2007-2008-19nbsped-9783110945904-9783598077340.html }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1903|1989|Gaspard, Edmond}} gj5iw7yizlxrxvu6bedh5wroadbtm12 Zina Hitchcock 0 239591 1555118 2026-05-28T06:48:04Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Zina Hitchcock''' (6 Novemba 1755 – 2 Mei 1832) alikuwa mwanasiasa wa New York nchini [[Marekani]]. Alikuwa mzao wa mkoloni wa awali wa Marekani Samuel Chapin. Alizaliwa tarehe 6 Novemba 1755 katika Warren, au New Milford, Connecticut.<ref>Chapin (1924), uk. 120.</ref><ref>Hitchcock (1894), uk. 244; Johnson (1878), uk. 100.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1755|1832}} [[Jamii:Watu wa Marekani]]' 1555118 wikitext text/x-wiki '''Zina Hitchcock''' (6 Novemba 1755 – 2 Mei 1832) alikuwa mwanasiasa wa New York nchini [[Marekani]]. Alikuwa mzao wa mkoloni wa awali wa Marekani Samuel Chapin. Alizaliwa tarehe 6 Novemba 1755 katika Warren, au New Milford, Connecticut.<ref>Chapin (1924), uk. 120.</ref><ref>Hitchcock (1894), uk. 244; Johnson (1878), uk. 100.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1755|1832}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] j0eh2ixvr7z6n0mr29lr4v7zd9gef9k Wol Dheil Thiep 0 239592 1555119 2026-05-28T06:48:26Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555119 wikitext text/x-wiki '''Wol Dheil Thiep''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Jur River County katika jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei 2010. Pia amewahi kuwa mshauri wa masuala ya usalama kwa Gavana Rezik Zechariah Hassan.<ref>{{Cite web|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] e8wvc9fatthq16kzhpp87ga3j6lugwd 1555156 1555119 2026-05-28T07:53:26Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555156 wikitext text/x-wiki '''Wol Dheil Thiep''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Amehudumu kama Kamishna wa Wilaya ya Jur River County katika jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei 2010. Pia amewahi kuwa mshauri wa masuala ya usalama kwa Gavana Rezik Zechariah Hassan.<ref>{{Rejea tovuti|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 3f3ztrfh0538hh8wxn8tyhzi8n2icrd John Zephaniah Holwell 0 239593 1555121 2026-05-28T06:50:55Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Zephaniah Holwell''' (17 Septemba 1711 – 5 Novemba 1798) alikuwa daktari wa upasuaji, mfanyakazi wa British East India Company, na gavana wa muda wa Bengal Presidency mwaka 1760. Pia alikuwa mmoja wa Wazungu wa kwanza kufanya utafiti kuhusu masuala ya kale ya [[Uhindi|India]] na alikuwa mtetezi wa awali wa haki za wanyama na ulaji wa mboga (vegetarianism). == Wasifu == Holwell alikuwa mmoja wa manusura wa tukio la Black Hole of Calcutta la Juni...' 1555121 wikitext text/x-wiki '''John Zephaniah Holwell''' (17 Septemba 1711 – 5 Novemba 1798) alikuwa daktari wa upasuaji, mfanyakazi wa British East India Company, na gavana wa muda wa Bengal Presidency mwaka 1760. Pia alikuwa mmoja wa Wazungu wa kwanza kufanya utafiti kuhusu masuala ya kale ya [[Uhindi|India]] na alikuwa mtetezi wa awali wa haki za wanyama na ulaji wa mboga (vegetarianism). == Wasifu == Holwell alikuwa mmoja wa manusura wa tukio la Black Hole of Calcutta la Juni 1756, tukio ambalo raia wa Uingereza na watu wengine walifungiwa ndani ya chumba kidogo kisicho na hewa ya kutosha usiku kucha, hali iliyosababisha vifo vya watu wengi. Maelezo ya Holwell kuhusu tukio hilo yaliyochapishwa mwaka 1757 yalisambazwa sana nchini Uingereza, na baadhi ya watu hudai kuwa yalisaidia kuongeza uungwaji mkono kwa Kampuni ya India Mashariki katika kuiteka India. Maelezo yake kuhusu tukio hilo hayakutiliwa shaka hadharani wakati wa maisha yake wala kwa zaidi ya karne moja baada ya kifo chake. Hata hivyo, katika miaka ya karibuni, wanahistoria wengi wamehoji usahihi wa simulizi lake kuhusu tukio hilo.<ref>{{cite journal |first=H. P. |last=Bayon |title=John Zephaniah Holwell (1711–1798) and the Black Hole of Calcutta |journal=Proceedings of the Royal Society of Medicine |volume=38 |issue=1 |pages=15–18 |date=November 1944 |doi=10.1177/003591574403800103 |pmid=19992966|pmc=2181149 }}</ref><ref>{{cite book |first=Kohleun |last=Adamson |title=Replacing Emotional Biases: A Critical Look at the Accounts of John Zephaniah Holwell |date=2005}}</ref><ref>{{cite book|last=Dalley|first=Jan|title=The Black Hole: Money, Myth and Empire|publisher=[[Penguin Books]]|location=London|year=2006|isbn=0-670-91447-9}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1711|1798}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] bu07wbz30r3wn2wrebyamoznwt38l8u Adil Athanasio Surrur 0 239594 1555123 2026-05-28T06:52:35Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555123 wikitext text/x-wiki '''Adil Athanasio Surrur''' (amezaliwa 1 Januari 1960) ni [[mwanasayansi]] na [[mwanasiasa]] wa South Sudan.<ref>{{Citation|title=Sudan's Lakes & Western Bahr el Ghazal states ministers sowrn in - Sudan Tribune|date=2010-06-27|url=https://sudantribune.com/article35264/|work=Sudan Tribune|language=en-US|access-date=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 7kswgoa5z6ryax5tmyfxmjj7l2b1bk5 Antoine Ghanem 0 239595 1555124 2026-05-28T06:53:00Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Antoine Ghanem''' (10 Agosti 1943 – 19 Septemba 2007) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] na mbunge katika Bunge la Lebanon. Pia alikuwa mwanachama wa chama cha [[Kataeb]] na muungano wa [[March 14 Coalition]]. Aliuawa mnamo tarehe 19 Septemba 2007 katika mlipuko wa bomu kwenye gari huko kwenye kitongoji cha Sin el Fil mjini [[Beirut]].<ref>[https://www.usatoday.com/news/world/2007-09-19-lebanon-explosion_N.htm Blast hits Christian suburb in Lebanon, ki...' 1555124 wikitext text/x-wiki '''Antoine Ghanem''' (10 Agosti 1943 – 19 Septemba 2007) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] na mbunge katika Bunge la Lebanon. Pia alikuwa mwanachama wa chama cha [[Kataeb]] na muungano wa [[March 14 Coalition]]. Aliuawa mnamo tarehe 19 Septemba 2007 katika mlipuko wa bomu kwenye gari huko kwenye kitongoji cha Sin el Fil mjini [[Beirut]].<ref>[https://www.usatoday.com/news/world/2007-09-19-lebanon-explosion_N.htm Blast hits Christian suburb in Lebanon, kills 4], ''[[USA Today]]'', 19 September 2007.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/middle_east/7003191.stm Lebanese MP 'killed in bombing'], ''[[BBC News]]'', 19 September 2007</ref> Alikuwa mtu wa nane anayepinga serikali ya Syria kuuawa kwa mauaji ya kisiasa tangu [[Mauaji ya Rafic Hariri|mauaji]] ya Rafik Hariri yaliyotokea tarehe 14 Februari 2005.<ref name=globe20sep>{{cite news|title=Recent assassinations|url=http://www.boston.com/news/world/middleeast/articles/2007/09/20/recent_assassinations/|accessdate=18 March 2013|newspaper=The Boston Globe|date=20 September 2007}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1943|2007|Ghanem, Antoine}} 2q2j81kiszb3hsp2kgx0w3d44jebpgs Francis Home 0 239596 1555126 2026-05-28T06:54:11Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Francis Home''' (FRSE, FRCPE) (17 Novemba 1719 – 15 Februari 1813) alikuwa daktari wa [[Uskoti]] na profesa wa kwanza wa Materia Medica katika University of Edinburgh.<ref>Home, W. E. ''Francis Home (1719–1813), First Professor of Materia Medica in Edinburgh''. ''Proceedings of the Royal Society of Medicine'' 21.6 (1928): 1013.</ref> Anajulikana kwa kufanya jaribio la kwanza la [[chanjo]] dhidi ya surua (measles) mwaka 1758.<ref name="Waterston">{{...' 1555126 wikitext text/x-wiki '''Francis Home''' (FRSE, FRCPE) (17 Novemba 1719 – 15 Februari 1813) alikuwa daktari wa [[Uskoti]] na profesa wa kwanza wa Materia Medica katika University of Edinburgh.<ref>Home, W. E. ''Francis Home (1719–1813), First Professor of Materia Medica in Edinburgh''. ''Proceedings of the Royal Society of Medicine'' 21.6 (1928): 1013.</ref> Anajulikana kwa kufanya jaribio la kwanza la [[chanjo]] dhidi ya surua (measles) mwaka 1758.<ref name="Waterston">{{cite book |last1=Waterston |first1=Charles D. |last2=Macmillan Shearer |first2=A. |title=Former Fellows of the Royal Society of Edinburgh 1783–2002: Biographical Index |url=[http://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf](http://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf) |volume=I |date=Julai 2006 |publisher=Royal Society of Edinburgh |location=Edinburgh |isbn=978-0-902198-84-5 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20150919152306/https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf](https://web.archive.org/web/20150919152306/https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp1.pdf) |archive-date=19 Septemba 2015 |url-status=dead}}</ref><ref name="Yale">{{cite journal |last=Enders |first=J. F. |date=Desemba 1961 – Februari 1962 |title=Vaccination against measles: Francis Home redivivus |journal=Yale Journal of Biology and Medicine |publisher=Yale University |volume=34 |issue=3–4 |pages=239–260 |pmid=13890171 |pmc=2605051}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1719|1813}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] knp8a0vj7x4crs9wnl5a3latlypj84x James Hutchinson (daktari) 0 239597 1555130 2026-05-28T06:59:41Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''James Hutchinson''' (29 Januari 1752 – 6 Septemba 1793) alikuwa daktari [[Marekani|Mmarekani]] wa dhehebu la [[Quakers|Quaker]]. == Historia == Hutchinson alizaliwa katika Bucks County, Pennsylvania, katika familia ya Quaker. Alianza masomo yake ya udaktari akiwa kijana kupitia mafunzo ya vitendo kwa wauza dawa, na mwaka 1771 akawa mwanafunzi wa Cadwalader Evans. Hutchinson alifanya kazi kama mtengeneza na muuzaji wa dawa huku akisomea shahada ya Tib...' 1555130 wikitext text/x-wiki '''James Hutchinson''' (29 Januari 1752 – 6 Septemba 1793) alikuwa daktari [[Marekani|Mmarekani]] wa dhehebu la [[Quakers|Quaker]]. == Historia == Hutchinson alizaliwa katika Bucks County, Pennsylvania, katika familia ya Quaker. Alianza masomo yake ya udaktari akiwa kijana kupitia mafunzo ya vitendo kwa wauza dawa, na mwaka 1771 akawa mwanafunzi wa Cadwalader Evans. Hutchinson alifanya kazi kama mtengeneza na muuzaji wa dawa huku akisomea shahada ya Tiba katika College of Philadelphia. Mwaka 1775 alisafiri kwenda [[London]] na, kwa ushawishi wa John Fothergill, alisomea upasuaji katika Hospitali ya St. Bartholomew.{{citation needed|date=Septemba 2022}} Baada ya kurejea [[Philadelphia]], Hutchinson alifanya kazi kama [[mpasuaji]], daktari na daktari wa uzazi katika Pennsylvania Hospital, na pia alikuwa profesa wa [[kemia]] katika Chuo Kikuu cha Pennsylvania kilichokuwa kimeanzishwa hivi karibuni.<ref>{{Cite web |title=James Hutchinson |url=[https://archives.upenn.edu/exhibits/penn-people/biography/james-hutchinson](https://archives.upenn.edu/exhibits/penn-people/biography/james-hutchinson) |access-date=2021-05-28 |website=University Archives and Records Center |language=en-US}}</ref> Alichaguliwa kuwa mwanachama wa American Philosophical Society mwaka 1779.<ref>{{Cite web |title=APS Member History |url=[https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=James+Hutchinson&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced](https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=James+Hutchinson&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced) |access-date=2021-05-28 |website=search.amphilsoc.org}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1752|1793}} [[Jamii:Watu wa Marekani] r45w0tv89ugvs4yznxq3t6bnffu51qf 1555253 1555130 2026-05-28T11:25:15Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 2 template(s) replaced. 1555253 wikitext text/x-wiki '''James Hutchinson''' (29 Januari 1752 – 6 Septemba 1793) alikuwa daktari [[Marekani|Mmarekani]] wa dhehebu la [[Quakers|Quaker]]. == Historia == Hutchinson alizaliwa katika Bucks County, Pennsylvania, katika familia ya Quaker. Alianza masomo yake ya udaktari akiwa kijana kupitia mafunzo ya vitendo kwa wauza dawa, na mwaka 1771 akawa mwanafunzi wa Cadwalader Evans. Hutchinson alifanya kazi kama mtengeneza na muuzaji wa dawa huku akisomea shahada ya Tiba katika College of Philadelphia. Mwaka 1775 alisafiri kwenda [[London]] na, kwa ushawishi wa John Fothergill, alisomea upasuaji katika Hospitali ya St. Bartholomew.{{citation needed|date=Septemba 2022}} Baada ya kurejea [[Philadelphia]], Hutchinson alifanya kazi kama [[mpasuaji]], daktari na daktari wa uzazi katika Pennsylvania Hospital, na pia alikuwa profesa wa [[kemia]] katika Chuo Kikuu cha Pennsylvania kilichokuwa kimeanzishwa hivi karibuni.<ref>{{Rejea tovuti |title=James Hutchinson |url=[https://archives.upenn.edu/exhibits/penn-people/biography/james-hutchinson](https://archives.upenn.edu/exhibits/penn-people/biography/james-hutchinson) |access-date=2021-05-28 |website=University Archives and Records Center |language=en-US}}</ref> Alichaguliwa kuwa mwanachama wa American Philosophical Society mwaka 1779.<ref>{{Rejea tovuti |title=APS Member History |url=[https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=James+Hutchinson&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced](https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=James+Hutchinson&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced) |access-date=2021-05-28 |website=search.amphilsoc.org}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1752|1793}} [[Jamii:Watu wa Marekani] d0ji5it2j4frepqmsfhggula3rmw324 Mohamed Ali Hamze 0 239598 1555132 2026-05-28T07:04:07Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mohamed Ali Hamze''', anajulikana pia kama '''Mamede''', alikuwa mwanasiasa wa [[Brazil]] mwenye asili ya [[Lebanoni|Lebanon]].<ref>{{Cite web |title=Paraná perde Mohamed Ali Hamzé, deputado e ex-prefeito de Cambará {{!}} Agência Estadual de Notícias - Histórico de 2003 a 2010 |url=https://arquivo2003.aen.pr.gov.br/Galeria-de-Imagens/Parana-perde-Mohamed-Ali-Hamze-deputado-e-ex-prefeito-de-Cambara |access-date=2024-11-16 |website=arquivo2003.aen.p...' 1555132 wikitext text/x-wiki '''Mohamed Ali Hamze''', anajulikana pia kama '''Mamede''', alikuwa mwanasiasa wa [[Brazil]] mwenye asili ya [[Lebanoni|Lebanon]].<ref>{{Cite web |title=Paraná perde Mohamed Ali Hamzé, deputado e ex-prefeito de Cambará {{!}} Agência Estadual de Notícias - Histórico de 2003 a 2010 |url=https://arquivo2003.aen.pr.gov.br/Galeria-de-Imagens/Parana-perde-Mohamed-Ali-Hamze-deputado-e-ex-prefeito-de-Cambara |access-date=2024-11-16 |website=arquivo2003.aen.pr.gov.br}}</ref><ref>{{Cite web |last=Paraná |first=Assembleia Legislativa do |title=Presidência da Assembléia Legislativa |url=https://www.assembleia.pr.leg.br/comunicacao/noticias/presidencia-da-assembleia-legislativa-1 |access-date=2024-11-16 |website=Assembleia Legislativa do Estado do Paraná |language=pt-br}}</ref> Alikuwa Meya wa [[Cambará]], [[Paraná (jimbo)|Paraná]], kwa vipindi vitatu, na Bunge la Jimbo la Paraná|mbunge wa jimbo la Paraná kuanzia mwaka 2006 hadi kifo chake mnamo mwaka 2008.<ref>{{Cite web |date=2008-07-24 |title=Morre deputado estadual e ex-prefeito no Paraná |url=https://www.correiobraziliense.com.br/app/noticia/politica/2008/07/24/interna_politica,21262/morre-deputado-estadual-e-ex-prefeito-no-parana.shtml |access-date=2024-11-16 |website=Acervo |language=pt-BR }}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD||2008|Hamze, Mohamed Ali}} [[Jamii:Wanasiasa wa Brazil]] 0bd10ov3w4sy7yfok9eaex4vp5i15hn John Huxham 0 239599 1555133 2026-05-28T07:06:42Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Huxham''' (1692–1768) alikuwa daktari wa [[Kiingereza]] aliyefanya kazi nje ya miji mikubwa na kujulikana kwa tafiti zake kuhusu [[homa]]. Mwaka 1750 alichapisha kitabu chake ''Essay on Fevers'', na mwaka 1755 alipokea Copley Medal kutokana na mchango wake katika [[tiba]].<ref name="DNB">{{cite DNB|wstitle=Huxham, John|volume=28}}</ref> == Wasifu == Huxham alizaliwa karibu na Totnes, katika [[Devon]], akiwa mwana wa mchinjaji kutoka Harberton.<r...' 1555133 wikitext text/x-wiki '''John Huxham''' (1692–1768) alikuwa daktari wa [[Kiingereza]] aliyefanya kazi nje ya miji mikubwa na kujulikana kwa tafiti zake kuhusu [[homa]]. Mwaka 1750 alichapisha kitabu chake ''Essay on Fevers'', na mwaka 1755 alipokea Copley Medal kutokana na mchango wake katika [[tiba]].<ref name="DNB">{{cite DNB|wstitle=Huxham, John|volume=28}}</ref> == Wasifu == Huxham alizaliwa karibu na Totnes, katika [[Devon]], akiwa mwana wa mchinjaji kutoka Harberton.<ref name="wellcome">{{Cite journal |title=John Huxham |last=McConaghey |first=R.M.S. |journal=Medical History |year=1969 |volume=13 |issue=3 |pages=280–287 |publisher=Wellcome Trust |doi=10.1017/s002572730001454x |pmid=4893627 |pmc=1033955 }}</ref> Alifiwa na wazazi wake akiwa mdogo na baadaye akawa chini ya ulezi wa mhubiri wa madhehebu yasiyo ya Anglikana.<ref>{{cite web |last1=JAMA Network |title=JOHN HUXHAM (1692-1768) DEVONSHIRE PHYSICIAN |url=[https://jamanetwork.com/journals/jama/article-abstract/655269?redirect=true](https://jamanetwork.com/journals/jama/article-abstract/655269?redirect=true) |access-date=5 Aprili 2018}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1692|1768}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] 93zb5apbery393j924zau1wxzl4ur2h 1555271 1555133 2026-05-28T11:34:29Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555271 wikitext text/x-wiki '''John Huxham''' (1692–1768) alikuwa daktari wa [[Kiingereza]] aliyefanya kazi nje ya miji mikubwa na kujulikana kwa tafiti zake kuhusu [[homa]]. Mwaka 1750 alichapisha kitabu chake ''Essay on Fevers'', na mwaka 1755 alipokea Copley Medal kutokana na mchango wake katika [[tiba]].<ref name="DNB">{{cite DNB|wstitle=Huxham, John|volume=28}}</ref> == Wasifu == Huxham alizaliwa karibu na Totnes, katika [[Devon]], akiwa mwana wa mchinjaji kutoka Harberton.<ref name="wellcome">{{Rejea jarida |title=John Huxham |last=McConaghey |first=R.M.S. |journal=Medical History |year=1969 |volume=13 |issue=3 |pages=280–287 |publisher=Wellcome Trust |doi=10.1017/s002572730001454x |pmid=4893627 |pmc=1033955 }}</ref> Alifiwa na wazazi wake akiwa mdogo na baadaye akawa chini ya ulezi wa mhubiri wa madhehebu yasiyo ya Anglikana.<ref>{{cite web |last1=JAMA Network |title=JOHN HUXHAM (1692-1768) DEVONSHIRE PHYSICIAN |url=[https://jamanetwork.com/journals/jama/article-abstract/655269?redirect=true](https://jamanetwork.com/journals/jama/article-abstract/655269?redirect=true) |access-date=5 Aprili 2018}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1692|1768}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] n3x15ecpvatye3dwv9r6ob77vn2ab6u Robert Jackson (mpasuaji aliyezaliwa 1750) 0 239600 1555134 2026-05-28T07:11:10Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Robert Jackson''' M.D. (1750–1827) alikuwa daktari na mpasuaji kutoka [[Uskoti]], mwanamageuzi, na mkaguzi mkuu wa hospitali za jeshi. == Maisha == Alizaliwa katika eneo la Stonebyres, karibu na Maporomoko ya Clyde, akiwa mtoto wa mkulima mdogo. Baada ya kusoma katika Wandon na Crawford, alifundishwa kwa miaka mitatu chini ya mpasuaji mmoja huko Biggar. Mwaka 1768 alijiunga na masomo ya udaktari mjini Edinburgh. Ili kujikimu, alisafiri mara mbili ka...' 1555134 wikitext text/x-wiki '''Robert Jackson''' M.D. (1750–1827) alikuwa daktari na mpasuaji kutoka [[Uskoti]], mwanamageuzi, na mkaguzi mkuu wa hospitali za jeshi. == Maisha == Alizaliwa katika eneo la Stonebyres, karibu na Maporomoko ya Clyde, akiwa mtoto wa mkulima mdogo. Baada ya kusoma katika Wandon na Crawford, alifundishwa kwa miaka mitatu chini ya mpasuaji mmoja huko Biggar. Mwaka 1768 alijiunga na masomo ya udaktari mjini Edinburgh. Ili kujikimu, alisafiri mara mbili katika safari za uwindaji wa nyangumi akiwa daktari wa meli. Alimaliza masomo yake bila kuhitimu rasmi, kisha akaenda [[Jamaica]], ambako alifanya kazi kama msaidizi wa daktari katika Savanna-la-mer kuanzia mwaka 1774 hadi 1780. Baadaye alielekea New York akiwa na nia ya kujiunga na wanamgambo wa jimbo hilo, lakini mwishowe alipokelewa na kanali wa kikosi cha askari wa Scotland (kikosi cha 71) kama afisa mdogo mwenye majukumu ya msaidizi wa hospitali ya jeshi.{{sfn|Creighton|1892}} == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1750|1827}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] 739l8mo5gmfnm4c94dyow8ghrionv6v John Jeffries 0 239601 1555136 2026-05-28T07:14:46Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Jeffries''' (5 Februari 1745 – 16 Septemba 1819)<ref>{{Harvnb|Channing|1820|p=63}}</ref><ref>{{Harvnb|Channing|1820|p=70}}</ref><ref>{{cite web |publisher=Massachusetts Historical Society |title=Jeffries Family Papers |url=[https://www.masshist.org/collection-guides/view/fa0318}}](https://www.masshist.org/collection-guides/view/fa0318}})</ref> alikuwa daktari wa [[Marekani]], mwanasayansi, na daktari wa upasuaji wa kijeshi aliyelitumikia British...' 1555136 wikitext text/x-wiki '''John Jeffries''' (5 Februari 1745 – 16 Septemba 1819)<ref>{{Harvnb|Channing|1820|p=63}}</ref><ref>{{Harvnb|Channing|1820|p=70}}</ref><ref>{{cite web |publisher=Massachusetts Historical Society |title=Jeffries Family Papers |url=[https://www.masshist.org/collection-guides/view/fa0318}}](https://www.masshist.org/collection-guides/view/fa0318}})</ref> alikuwa daktari wa [[Marekani]], mwanasayansi, na daktari wa upasuaji wa kijeshi aliyelitumikia British Army katika maeneo ya [[Nova Scotia]] na New York wakati wa American Revolution. Anajulikana zaidi kwa kuandamana na mvumbuzi wa Kifaransa Jean-Pierre Blanchard katika safari ya [[puto]] iliyovuka [[English Channel]] mwaka 1785. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1745|1819}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] 3uvxsk608m6xzt42ldy2p8wyvw2mbg9 Andrew Johnston (mpasuaji) 0 239602 1555137 2026-05-28T07:17:50Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Andrew Johnston''' (1770 – 28 Agosti 1833)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/373/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/373/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. pp. 373–374.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1817...' 1555137 wikitext text/x-wiki '''Andrew Johnston''' (1770 – 28 Agosti 1833)<ref name=":0">[[Charles Cameron (physician)|Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/373/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/373/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. pp. 373–374.</ref> alikuwa rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] (RCSI) mwaka 1817.<ref name=":RCSI">[[http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf](http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf) RCSI Presidents since its foundation in 1784.] Royal College of Surgeons in Ireland, 2015. Imetolewa 21 Juni 2018.</ref> Alikuwa ndugu wa kambo wa wasanifu majengo Francis Johnston na Richard Johnston kupitia baba yao, mbunifu William Johnston.<ref>{{cite web |title=Johnston, Francis |url=[https://www.dib.ie/biography/johnston-francis-a4303](https://www.dib.ie/biography/johnston-francis-a4303) |access-date=14 July 2025}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1770|1833}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] joyo4gf9el823pv70oe3mo9k7lihhgu John Obadiah Justamond 0 239603 1555138 2026-05-28T07:20:56Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Obadiah Justamond''' (1737–1786) alikuwa mpasuaji na mwandishi mwenye asili ya [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]]. == Maisha == Justamond alikuwa Huguenot, na alianza mafunzo ya upasuaji katika Middlesex Hospital mwaka 1754 akiwa mwanafunzi wa upasuaji. Baadaye, kuanzia mwaka 1770, alifanya kazi kama mpasuaji katika Westminster Hospital.<ref>{{cite web|url=[https://archive.org/stream/westminsterhosp02hospgoog#page/n36/mode/2up|title=The](https://ar...' 1555138 wikitext text/x-wiki '''John Obadiah Justamond''' (1737–1786) alikuwa mpasuaji na mwandishi mwenye asili ya [[Kiingereza]] na [[Kifaransa]]. == Maisha == Justamond alikuwa Huguenot, na alianza mafunzo ya upasuaji katika Middlesex Hospital mwaka 1754 akiwa mwanafunzi wa upasuaji. Baadaye, kuanzia mwaka 1770, alifanya kazi kama mpasuaji katika Westminster Hospital.<ref>{{cite web|url=[https://archive.org/stream/westminsterhosp02hospgoog#page/n36/mode/2up|title=The](https://archive.org/stream/westminsterhosp02hospgoog#page/n36/mode/2up|title=The) Westminster Hospital Reports|year=1885|work=Internet Archive|page=18|access-date=27 Novemba 2014}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1737|1786}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] mcx1fgf1obfog7ej4urlz9qqr3nh087 George Kellie 0 239604 1555140 2026-05-28T07:24:12Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Dr George Kellie''' MD, FRSE (1770–1829) alikuwa mpasuaji kutoka [[Uskoti]]. Anajulikana zaidi kwa kushirikiana na [Alexander Monro (secundus) katika kuunda wazo linalojulikana kama '''Monro-Kellie doctrine'''. Dhana hii inaeleza uhusiano kati ya shinikizo ndani ya fuvu la kichwa (intracranial pressure) na ujazo wa vitu vilivyo ndani ya fuvu. Ni msingi muhimu katika kuelewa magonjwa ya mfumo wa neva yanayosababishwa na ongezeko la shinikizo la ndani...' 1555140 wikitext text/x-wiki '''Dr George Kellie''' MD, FRSE (1770–1829) alikuwa mpasuaji kutoka [[Uskoti]]. Anajulikana zaidi kwa kushirikiana na [Alexander Monro (secundus) katika kuunda wazo linalojulikana kama '''Monro-Kellie doctrine'''. Dhana hii inaeleza uhusiano kati ya shinikizo ndani ya fuvu la kichwa (intracranial pressure) na ujazo wa vitu vilivyo ndani ya fuvu. Ni msingi muhimu katika kuelewa magonjwa ya mfumo wa neva yanayosababishwa na ongezeko la shinikizo la ndani ya fuvu. Dhana hiyo inasema kuwa kwa sababu fuvu la kichwa haliwezi kupanuka (halibadiliki ukubwa wake), na ujazo wake ni wa kudumu, basi ongezeko la ujazo wa sehemu moja ndani ya fuvu lazima liambatane na kupungua kwa ujazo wa sehemu nyingine ili kudumisha uwiano. Utafiti wa awali kuhusu George Kellie umeathiriwa na mkanganyiko wa taarifa, ikiwemo mwaka usio sahihi wa kuzaliwa uliotajwa mara kwa mara, tofauti za tahajia ya jina lake (Kellie au Kelly), pamoja na kuchanganywa kwake na baba yake ambaye pia alikuwa mpasuaji huko Leith na mwenye jina linalofanana. == Maisha ya awali == George Kellie alizaliwa katika mji wa Leith, bandari ya Edinburgh ambayo wakati huo ilikuwa mji wa tano kwa ukubwa nchini Scotland.<ref name="Webster">[[http://www.gro-scotland.gov.uk/files2/the-census/Webster_final.pdf](http://www.gro-scotland.gov.uk/files2/the-census/Webster_final.pdf) Webster Census]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1770|1829}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] 3vmxg4oi8bfgpq6o3g00ama0ityn753 Samuel Suba 0 239605 1555141 2026-05-28T07:27:18Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555141 wikitext text/x-wiki '''Samuel Suba''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Alizaliwa katika jamii ya Pojulu katika Lainya County, ambako alikulia na kuanza masomo yake hadi kufikia Chuo Kikuu cha Makerere University nchini Uganda.<ref>{{Cite web|title=New Lainya commissioner says peace process will be his priority|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/new-lainya-commissioner-says-peace-process-will-be-his-priority|work=Radio Tamazuj|date=2018-09-24|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> Baada ya kuhitimu, alihudumu kama Kamishna wa Lainya County kuanzia 2009 hadi 2012, akimrithi Vincent Kujo Lubong. Baadaye alipandishwa cheo kuwa Waziri wa Habari wa jimbo la Central Equatoria. Mwaka 2015 aliteuliwa kuwa Naibu Gavana wa Central Equatoria kupitia agizo la gavana wa wakati huo, akimrithi Manasseh Lomole. Mwaka 2016, baada ya kuzuka kwa vita vya wenyewe kwa wenyewe vya South Sudanese Civil War, alijiunga na kundi la upinzani la Sudan People's Liberation Movement-in-Opposition. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] e25avdbaptaztwwswicv64dh4syxwl5 Robert Kinglake (daktari) 0 239606 1555142 2026-05-28T07:28:40Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Robert Kinglake''' M.D. (1765–1842) alikuwa daktari wa [[Kiingereza]], anayejulikana pia kama mwandishi wa vitabu vya tiba. == Maisha == Kinglake alihitimu shahada ya M.D. katika University of Göttingen nchini [[Ujerumani]] , na pia alisoma katika University of Edinburgh. Baada ya kufanya kazi kwa miaka kadhaa kama mpasuaji katika Chipping Norton, Oxfordshire, alihamia Chilton-upon-Polden katika Somerset, na mwaka 1802 akaenda kuishi Taunton.<ref na...' 1555142 wikitext text/x-wiki '''Robert Kinglake''' M.D. (1765–1842) alikuwa daktari wa [[Kiingereza]], anayejulikana pia kama mwandishi wa vitabu vya tiba. == Maisha == Kinglake alihitimu shahada ya M.D. katika University of Göttingen nchini [[Ujerumani]] , na pia alisoma katika University of Edinburgh. Baada ya kufanya kazi kwa miaka kadhaa kama mpasuaji katika Chipping Norton, Oxfordshire, alihamia Chilton-upon-Polden katika Somerset, na mwaka 1802 akaenda kuishi Taunton.<ref name="DNB">{{cite DNB|wstitle=Kinglake, Robert|volume=31}}</ref> Katika kipindi hicho, Kinglake alifanya kazi kwa muda katika taasisi ya utafiti wa tiba inayojulikana kama Pneumatic Institution.<ref>{{cite book|first=June Z.|last=Fullmer|title=Young Humphry Davy: The Making of an Experimental Chemist|url=[https://books.google.com/books?id=N6PjJU95EMEC&pg=PA134|year=2000|publisher=American](https://books.google.com/books?id=N6PjJU95EMEC&pg=PA134|year=2000|publisher=American) Philosophical Society|isbn=978-0-87169-237-5|page=134 note 31}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1765|1842}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] thrdhbcm6r3kykkqoe0yamrot251rjz Shadrack Bol Machok 0 239607 1555143 2026-05-28T07:30:32Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555143 wikitext text/x-wiki '''Shadrack Bol Machok''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan.]] Alichaguliwa kuwa mjumbe wa Bunge la Jimbo la Lakes State katika uchaguzi wa mwaka 2010.<ref>{{Cite web|title=Disarmament kicks off in Lakes region|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/disarmament-kicks-off-in-lakes-region|work=Radio Tamazuj|date=2018-02-07|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] fhuowne80cktk6gaw7si4q2e1c56jas Browne Langrish 0 239608 1555144 2026-05-28T07:32:46Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Browne Langrish''' M.D. (alikufa 1759) alikuwa daktari wa [[Kiingereza]] na mwandishi wa vitabu vya tiba. == Maisha == Alizaliwa katika jimbo la Hampshire na awali alifunzwa kama mpasuaji. Mwaka 1733 alikuwa akifanya kazi ya tiba huko Petersfield, Hampshire. Tarehe 25 Julai 1734 alikubaliwa kama “extra licentiate” wa Royal College of Physicians na akaanza kufanya kazi kama daktari wa tiba (physician). Alichaguliwa kuwa mwanachama wa Fellow of the R...' 1555144 wikitext text/x-wiki '''Browne Langrish''' M.D. (alikufa 1759) alikuwa daktari wa [[Kiingereza]] na mwandishi wa vitabu vya tiba. == Maisha == Alizaliwa katika jimbo la Hampshire na awali alifunzwa kama mpasuaji. Mwaka 1733 alikuwa akifanya kazi ya tiba huko Petersfield, Hampshire. Tarehe 25 Julai 1734 alikubaliwa kama “extra licentiate” wa Royal College of Physicians na akaanza kufanya kazi kama daktari wa tiba (physician). Alichaguliwa kuwa mwanachama wa Fellow of the Royal Society tarehe 16 Mei 1734, na baadaye alifanya kazi mjini [[Winchester]]. Alipata shahada ya M.D. mwaka 1748.<ref name="DNB">{{cite DNB|wstitle=Langrish, Browne|volume=32}}</ref> Langrish alifariki huko Basingstoke, Hampshire, tarehe 12 Novemba 1759, na akazikwa katika Kanisa Kuu la Winchester tarehe 28 Novemba 1769. == Kazi zake == Langrish alichapisha kitabu ''A New Essay on Muscular Motion'' (1733), ambapo alijadili muundo wa misuli na mchakato wa kukaza kwa misuli (muscular contraction). Mwaka 1735 alichapisha ''The Modern Theory and Practice of Physic'', kilichojumuisha uchunguzi wa kitabibu na majaribio ya awali ya kliniki. Alifanya pia majaribio ya kuchambua kinyesi (excreta) na kuchunguza damu. Mwaka 1746 alichapisha ''Physical Experiments on Brutes, in order to discover a safe and easy Method of dissolving Stone in the Bladder'', ambapo alijaribu mbinu za kutibu mawe kwenye kibofu cha mkojo. Alifanya pia majaribio kuhusu maji ya cherry laurel na akapendekeza kuwa kioevu hicho chenye sumu kinaweza kutumika kitabibu. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|? |1759}} [[Jamii:Watu wa Uingereza]] ja59jey8611x4di13864yypypwbsrnp James Kok Ruey 0 239609 1555146 2026-05-28T07:34:07Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555146 wikitext text/x-wiki '''James Kok Ruea''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Western Bieh State tangu 24 Desemba 2015, akiwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo lililoanzishwa na Rais Salva Kiir Mayardit.<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Kwa sasa, pia ni Mbunge wa Bunge la Kitaifa akiwakilisha jimbo la Pangak Constituency tangu 2021. Awali aliwahi kuwa Waziri wa Masuala ya Kibinadamu na Usimamizi wa Maafa, na baadaye Mbunge wa Jimbo la Fangak County katika jimbo la Jonglei. Mwaka 2001, alihudumu kama mwakilishi wa Sudan People's Defense Forces/Democratic Front katika mazungumzo na Sudan People's Liberation Army, hatua iliyozua upinzani ndani ya baadhi ya wanachama wa SPDF waliodhani ushirikiano huo ulikuwa usaliti. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] ked7ph3yqxl2odhynehhah1l351jlsi 1555254 1555146 2026-05-28T11:25:25Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555254 wikitext text/x-wiki '''James Kok Ruea''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]]. Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Western Bieh State tangu 24 Desemba 2015, akiwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo lililoanzishwa na Rais Salva Kiir Mayardit.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Kwa sasa, pia ni Mbunge wa Bunge la Kitaifa akiwakilisha jimbo la Pangak Constituency tangu 2021. Awali aliwahi kuwa Waziri wa Masuala ya Kibinadamu na Usimamizi wa Maafa, na baadaye Mbunge wa Jimbo la Fangak County katika jimbo la Jonglei. Mwaka 2001, alihudumu kama mwakilishi wa Sudan People's Defense Forces/Democratic Front katika mazungumzo na Sudan People's Liberation Army, hatua iliyozua upinzani ndani ya baadhi ya wanachama wa SPDF waliodhani ushirikiano huo ulikuwa usaliti. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] 3lavvesprfpppsq8zmcjkewp3paje31 Gismalla Abdalla Rassas 0 239610 1555147 2026-05-28T07:38:06Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555147 wikitext text/x-wiki '''Gismalla Abdalla Rassas''' (1932–2013) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]] na mwanachama wa Southern Sudan Liberation Movement. Alihudumu kama Rais wa pili kutoka mwisho wa Baraza Kuu la Utendaji la Eneo la Kujitawala la Sudan Kusini kuanzia 5 Oktoba 1981 hadi 23 Juni 1982. Baada ya hapo alirithiwa na Joseph James Tombura.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=aS9zAAAAMAAJ&q=%22Gismalla+Abdalla+Rassas%22+%22muslim%22|title=Africa Contemporary Record: Annual Survey and Documents|last=Legum|first=Colin|date=1981|publisher=Africana Publishing Company|isbn=978-0-8419-0551-1|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1932]] [[Jamii:Waliofariki 2013]] 9f53vhwud0pflsrcb1mau3hy4h9zbbk 1555240 1555147 2026-05-28T10:59:35Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555240 wikitext text/x-wiki '''Gismalla Abdalla Rassas''' (1932–2013) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan]] na mwanachama wa Southern Sudan Liberation Movement. Alihudumu kama Rais wa pili kutoka mwisho wa Baraza Kuu la Utendaji la Eneo la Kujitawala la Sudan Kusini kuanzia 5 Oktoba 1981 hadi 23 Juni 1982. Baada ya hapo alirithiwa na Joseph James Tombura.<ref>{{Rejea kitabu|url=https://books.google.com/books?id=aS9zAAAAMAAJ&q=%22Gismalla+Abdalla+Rassas%22+%22muslim%22|title=Africa Contemporary Record: Annual Survey and Documents|last=Legum|first=Colin|date=1981|publisher=Africana Publishing Company|isbn=978-0-8419-0551-1|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliozaliwa 1932]] [[Jamii:Waliofariki 2013]] e6ymbi7e7noq973qyoouhwzzatvvo0w John Both Puok 0 239611 1555148 2026-05-28T07:44:14Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555148 wikitext text/x-wiki '''John Both Puok''' (takriban 1963 – 9 Januari 2012) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Cite web|title=Unity state minister dies in India after suffering from lungcancer - Sudan Tribune: Plural news and views on Sudan|url=http://www.sudantribune.com/Unity-state-minister-dies-in-India,41294|work=www.sudantribune.com|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> Baada ya uchaguzi wa 2010, alihudumu kama Waziri wa Kilimo katika jimbo la Unity State. Kabla ya uteuzi huo, alikuwa mjumbe wa baraza la jimbo la Unity State ndani ya chama cha Sudan People's Liberation Movement. Alifariki tarehe 9 Januari 2012 akiwa anapata matibabu ya saratani ya mapafu nchini India. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2012]] b40v7u7ijrrljx04m6bcvavev4w92bb 1555269 1555148 2026-05-28T11:33:56Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555269 wikitext text/x-wiki '''John Both Puok''' (takriban 1963 – 9 Januari 2012) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Unity state minister dies in India after suffering from lungcancer - Sudan Tribune: Plural news and views on Sudan|url=http://www.sudantribune.com/Unity-state-minister-dies-in-India,41294|work=www.sudantribune.com|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> Baada ya uchaguzi wa 2010, alihudumu kama Waziri wa Kilimo katika jimbo la Unity State. Kabla ya uteuzi huo, alikuwa mjumbe wa baraza la jimbo la Unity State ndani ya chama cha Sudan People's Liberation Movement. Alifariki tarehe 9 Januari 2012 akiwa anapata matibabu ya saratani ya mapafu nchini India. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Waliofariki 2012]] tomxiw674f1oc7qotu6kxsbo8vuufvp Elie Hobeika 0 239612 1555149 2026-05-28T07:46:34Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Elie Hobeika''' (pia huandikwa '''Hubayqa''' 22 Septemba 1956 – 24 Januari 2002) alikuwa kamanda wa kundi la waasi la [[Lebanese Forces (militia)|Lebanese Forces]] wakati wa Vita vya Kijenyewe vya [[Lebanoni|Lebanon]] na mmoja wa watu wa karibu na waaminifu wa [[Bachir Gemayel]]. Alipata umaarufu mbaya kwa kusimamia Mauaji ya Sabra na Shatila ya mwaka 1982. Hapo awali, Hobeika aliunga mkono jeshi la [[Israel Defense Force|IDF]] wakati wa Vita vya Leba...' 1555149 wikitext text/x-wiki '''Elie Hobeika''' (pia huandikwa '''Hubayqa''' 22 Septemba 1956 – 24 Januari 2002) alikuwa kamanda wa kundi la waasi la [[Lebanese Forces (militia)|Lebanese Forces]] wakati wa Vita vya Kijenyewe vya [[Lebanoni|Lebanon]] na mmoja wa watu wa karibu na waaminifu wa [[Bachir Gemayel]]. Alipata umaarufu mbaya kwa kusimamia Mauaji ya Sabra na Shatila ya mwaka 1982. Hapo awali, Hobeika aliunga mkono jeshi la [[Israel Defense Force|IDF]] wakati wa Vita vya Lebanon vya 1982|uvamizi wao]], lakini baadaye alibadili upande na kuwaunga mkono [[Ba'athist Syria|Wasyria]]. Alikuwa mkuu wa kundi la [[Lebanese Forces (militia)|Lebanese Forces]] hadi Mapinduzi ya Januari 1986 ya Lebanese Forces|alipoondolewa madarakani mnamo mwaka 1986. Baadaye alianzisha chama cha [[Promise Party]] na kuchaguliwa kuhudumu kwa vipindi viwili katika Bunge la Lebanon. Mnamo Januari 2002, aliuawa kwa mlipuko wa bomu kwenye gari karibu na nyumba yake mjini Beirut, muda mfupi kabla ya kutoa ushuhuda wake kuhusu mauaji ya Sabra na Shatila katika mahakama ya Ubelgiji. == Maisha ya mapema == Elias Joseph Hobeika alizaliwa mjini [[Qleiat]] katika [[Wilaya ya Keserwan]], [[Lebanon]], katika familia ya dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]] mnamo tarehe 22 Septemba 1956.<ref name="maher">{{cite news|last=Hassan|first=Maher|title=Politics and war of Elie Hobeika|url=http://www.egyptindependent.com/news/politics-and-war-elie-hobeika|access-date=29 December 2012|newspaper=Egypt Independent|date=24 January 2010}}</ref><ref name=telegraph>{{cite news|title=Elie Hobeika|url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/1382591/Elie-Hobeika.html|access-date=29 December 2012|newspaper=The Telegraph|date=25 January 2002}}</ref> Kwa mujibu wa gazeti la ''[[The Guardian]]'', aliathiriwa sana kisaikolojia na vifo vya watu wengi wa familia yake pamoja na mchumba wake vilivyosababishwa na wapiganaji wa [[Chama cha Ukombozi wa Palestina|Palestina]] (PLO) katika [[Mauaji ya Damour]] ya mwaka 1976.<ref name="guardian_obit">{{Cite news |last=Mostyn |first=Trevor |date=2002-01-25 |title=Elie Hobeika |url=https://www.theguardian.com/world/2002/jan/25/israelandthepalestinians.lebanon |access-date=2026-03-03 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1956|2002|Hobeika, Elie}} 6yonxgmceu97zd81hofzarqkw4ey3hr 1555229 1555149 2026-05-28T10:36:46Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555229 wikitext text/x-wiki '''Elie Hobeika''' (pia huandikwa '''Hubayqa''' 22 Septemba 1956 – 24 Januari 2002) alikuwa kamanda wa kundi la waasi la [[Lebanese Forces (militia)|Lebanese Forces]] wakati wa Vita vya Kijenyewe vya [[Lebanoni|Lebanon]] na mmoja wa watu wa karibu na waaminifu wa [[Bachir Gemayel]]. Alipata umaarufu mbaya kwa kusimamia Mauaji ya Sabra na Shatila ya mwaka 1982. Hapo awali, Hobeika aliunga mkono jeshi la [[Israel Defense Force|IDF]] wakati wa Vita vya Lebanon vya 1982|uvamizi wao]], lakini baadaye alibadili upande na kuwaunga mkono [[Ba'athist Syria|Wasyria]]. Alikuwa mkuu wa kundi la [[Lebanese Forces (militia)|Lebanese Forces]] hadi Mapinduzi ya Januari 1986 ya Lebanese Forces|alipoondolewa madarakani mnamo mwaka 1986. Baadaye alianzisha chama cha [[Promise Party]] na kuchaguliwa kuhudumu kwa vipindi viwili katika Bunge la Lebanon. Mnamo Januari 2002, aliuawa kwa mlipuko wa bomu kwenye gari karibu na nyumba yake mjini Beirut, muda mfupi kabla ya kutoa ushuhuda wake kuhusu mauaji ya Sabra na Shatila katika mahakama ya Ubelgiji. == Maisha ya mapema == Elias Joseph Hobeika alizaliwa mjini [[Qleiat]] katika [[Wilaya ya Keserwan]], [[Lebanon]], katika familia ya dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]] mnamo tarehe 22 Septemba 1956.<ref name="maher">{{cite news|last=Hassan|first=Maher|title=Politics and war of Elie Hobeika|url=http://www.egyptindependent.com/news/politics-and-war-elie-hobeika|access-date=29 December 2012|newspaper=Egypt Independent|date=24 January 2010}}</ref><ref name=telegraph>{{cite news|title=Elie Hobeika|url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/1382591/Elie-Hobeika.html|access-date=29 December 2012|newspaper=The Telegraph|date=25 January 2002}}</ref> Kwa mujibu wa gazeti la ''[[The Guardian]]'', aliathiriwa sana kisaikolojia na vifo vya watu wengi wa familia yake pamoja na mchumba wake vilivyosababishwa na wapiganaji wa [[Chama cha Ukombozi wa Palestina|Palestina]] (PLO) katika [[Mauaji ya Damour]] ya mwaka 1976.<ref name="guardian_obit">{{Rejea habari |last=Mostyn |first=Trevor |date=2002-01-25 |title=Elie Hobeika |url=https://www.theguardian.com/world/2002/jan/25/israelandthepalestinians.lebanon |access-date=2026-03-03 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1956|2002|Hobeika, Elie}} t3ozvzp6vvog2surlna6iseafjrqccu Simon Kun Puoch 0 239613 1555151 2026-05-28T07:49:16Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555151 wikitext text/x-wiki '''Simon Kun Puoch''' ni afisa wa kijeshi na [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Citation|title=Citizens react to news of governors’ dismissals {{!}} Radio Tamazuj|url=https://radiotamazuj.org/en/article/citizens-react-news-governors%E2%80%99-dismissals|language=en|access-date=2026-05-28}}</ref> Alikuwa Gavana wa Jimbo la Upper Nile State kuanzia 25 Mei 2010 hadi alipofutwa na Rais Salva Kiir Mayardit Agosti 2015. Akiwa Luteni Jenerali, pia alihudumu na Tume ya Misaada na Uokoaji ya Sudan Kusini (Southern Sudan Relief and Recovery Commission). == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] kyxelwhdm5vfbth964zlqpv3jx8s4iy Salim Al-Huss 0 239614 1555152 2026-05-28T07:51:10Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Salim Ahmad al-Huss''' (20 Desemba 1929 – 25 Agosti 2024), pia huandikwa '''Selim El-Hoss''', alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] aliyethudumu kama Waziri Mkuu wa Lebanon na mbunge wa muda mrefu aliyewakilisha mji wake wa nyumbani, [[Beirut]]. Alijulikana sana kama [[Teknukrasia|mwanateknokrasia]] (kiongozi aliyetumia utaalamu wa kitaaluma kuongoza).<ref>{{Cite web |date=25 August 2024 |title=Former five-time Lebanese prime minister Salim Hoss dies at 9...' 1555152 wikitext text/x-wiki '''Salim Ahmad al-Huss''' (20 Desemba 1929 – 25 Agosti 2024), pia huandikwa '''Selim El-Hoss''', alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] aliyethudumu kama Waziri Mkuu wa Lebanon na mbunge wa muda mrefu aliyewakilisha mji wake wa nyumbani, [[Beirut]]. Alijulikana sana kama [[Teknukrasia|mwanateknokrasia]] (kiongozi aliyetumia utaalamu wa kitaaluma kuongoza).<ref>{{Cite web |date=25 August 2024 |title=Former five-time Lebanese prime minister Salim Hoss dies at 94 |url=https://apnews.com/article/lebanon-former-prime-minister-salim-hoss-died-obituary-2612d4cc9d551c9fd9c319a78ebb8dd9 |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1929|2024|Al-Huss, Salim Ahmad}} 3be6qf7f808nwugguldll0bqm1so5jc Joseph Nyiegele Pacifo 0 239615 1555154 2026-05-28T07:52:30Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555154 wikitext text/x-wiki '''Joseph Nyiegele Pacifo''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Cite web|title=Kiir names 28 state governors|url=https://www.eyeradio.org/kiir-names-28-state-governors/|work=Eye Radio|date=2015-12-25|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Alhadi Hawari}}</ref> Aliteuliwa kuwa Gavana wa Jimbo la Amadi State kuanzia 24 Desemba 2015. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 4fw0vodl4nsqsjxooapeb8joqbr7yp2 1555276 1555154 2026-05-28T11:37:01Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555276 wikitext text/x-wiki '''Joseph Nyiegele Pacifo''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Rejea tovuti|title=Kiir names 28 state governors|url=https://www.eyeradio.org/kiir-names-28-state-governors/|work=Eye Radio|date=2015-12-25|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Alhadi Hawari}}</ref> Aliteuliwa kuwa Gavana wa Jimbo la Amadi State kuanzia 24 Desemba 2015. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 9fbjshj4grwcvd1otp7c3gojstlazd7 Nathaniel Oyet 0 239616 1555158 2026-05-28T08:01:40Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555158 wikitext text/x-wiki '''Nathaniel Oyet Peri''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na kiongozi katika chama cha Sudan People's Liberation Movement-in-Opposition.<ref>{{Cite web|title=SPLM-IO nominates Nathaniel Oyet as deputy speaker of TNLA|url=https://www.eyeradio.org/splm-io-nominates-nathaniel-oyet-as-deputy-speaker-of-tnla/|work=Eye Radio|date=2021-07-27|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Daniel Danis}}</ref> Yeye ni naibu kiongozi wa SPLM-IO na pia amehudumu kama Naibu Spika wa Bunge la Kitaifa la South Sudan tangu mwaka 2021. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 1lifjs11gl1x2fdbmvsn3evmzrqa86h Mohsen Ibrahim 0 239617 1555160 2026-05-28T08:05:31Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Mohsin Ibrahim''' pia akijulikana kwa jina la [[Kunya (Kiarabu)|kunya]] kama '''Abu Khaled''' (1935 – 3 Juni 2020), alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]]. Alikuwa mtu mashuhuri wa mrengo wa kushoto wa Lebanon na Kiarabu. Hapo awali alikuwa mwanasiasa mzalendo wa mrengo wa [[Unasiri]] (Nasserist), lakini baadaye alihamia kwenye mrengo wa [[Umarxi]] na kuwa kiongozi wa chama cha Communist Action Organization in Lebanon. Akiwa mkuu wa OACL, alichez...' 1555160 wikitext text/x-wiki '''Mohsin Ibrahim''' pia akijulikana kwa jina la [[Kunya (Kiarabu)|kunya]] kama '''Abu Khaled''' (1935 – 3 Juni 2020), alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]]. Alikuwa mtu mashuhuri wa mrengo wa kushoto wa Lebanon na Kiarabu. Hapo awali alikuwa mwanasiasa mzalendo wa mrengo wa [[Unasiri]] (Nasserist), lakini baadaye alihamia kwenye mrengo wa [[Umarxi]] na kuwa kiongozi wa chama cha Communist Action Organization in Lebanon. Akiwa mkuu wa OACL, alicheza nafasi muhimu katika kujenga muungano wa vikundi mbalimbali wakati wa Vita vya Kijenyewe vya Lebanon. == Ujana == Muhsin Ibrahim alizaliwa katika familia ya Waislamu wa Shia wa Lebanon huko [[Ansar, Lebanon|Ansar]] kusini mwa Lebanon mnamo mwaka 1935L'Orient Le Jour''. ''[https://www.lorientlejour.com/article/1220663/mohsen-ibrahim-lune-des-dernieres-figures-historiques-de-la-gauche-libanaise-nest-plus.html Mohsen Ibrahim, l’une des dernières figures historiques de la gauche libanaise, n’est plus]''</ref> Ibrahim alifanya kazi kama mwalimu wa shule kusini mwa Lebanon.<ref name="Talhami2007">{{cite book|author=Ghada Hashem Talhami|title=Palestine in the Egyptian Press: From al-Ahram to al-Ahali|url=https://books.google.com/books?id=SvjUMM74vxYC&pg=PA162|date=September 9, 2007|publisher=Lexington Books|isbn=978-0-7391-5863-0|page=162}}</ref> Alijiunga na [[Arab Nationalist Movement]] (Harakati ya Kitaifa ya Kiarabu) katika miaka ya 1950, akiwa muungaji mkono mkubwa wa [[Rais wa Misri]], [[Gamal Abdel Nasser]].<ref name=a>''Al-Akhbar''. [https://www.al-akhbar.com/Politics/289552/%D9%85%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D8%A5%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%8A محسن إبراهيم]</ref> Alishiriki katika mkutano wa kwanza wa Arab Nationalist Movement uliofanyika mjini [[Amman]] mnamo tarehe 25 Desemba 1956, na alichaguliwa kuwa mmoja wa viongozi wa harakati hiyo.Mnamo mwaka 1964, Ibrahim alishiriki katika mkutano na Nasser, wakati Arab Nationalist Movement ilipokuwa ikijaribu kumshawishi kuunga mkono [[Uasi wa Dhofar]]. Mapema mwaka 1966, Ibrahim alisafiri kwenda mjini [[Taiz]] akiwa pamoja na [[George Habbash]] na [[Hani al-Hindi]], wakiwa kama ujumbe wa Arab Nationalist Movement uliokuwa ukitafuta njia ya kukishawishi chama cha Yemen cha [[National Liberation Front (South Yemen)|National Liberation Front]] kuungana na chama cha [[Front for the Liberation of Occupied South Yemen]].<ref name="ʻAmrīLackner1985">{{cite book|author1=Ḥusayn ʻAbd Allāh ʻAmrī|author2=Helen Lackner|author3=University of Durham. Centre for Middle Eastern and Islamic Studies|title=P.D.R. Yemen: outpost of socialist development in Arabia|url=https://books.google.com/books?id=SeJtAAAAMAAJ|year=1985|publisher=Ithaca Press|isbn=978-0-86372-032-1|page=43}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1935|2020|Ibrahim, Mohsin}} iz0mnsw3bu546fvajgxxk3ab2dmkx8o Gabriel Issa 0 239618 1555163 2026-05-28T08:10:51Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Gabriel Naoum Issa''' (alizaliwa 15 Machi 1957) ni mfanyabiashara, mwanasiasa, na mwanadiplomasia wa [[Marekani]] mwenye asili ya [[Lebanoni|Lebanon]] Lebanese Americans na Mmarekani mwenye asili ya Lebanon ambaye hapo awali alihudumu kama balozi wa Lebanon nchini Marekani.<ref name="auto">{{Cite web|date=2017-07-21|title=Lebanon names former Bloomfield Hills resident Gabriel Issa as its ambassador to Washington|url=https://www.arabamericannews.com/2017...' 1555163 wikitext text/x-wiki '''Gabriel Naoum Issa''' (alizaliwa 15 Machi 1957) ni mfanyabiashara, mwanasiasa, na mwanadiplomasia wa [[Marekani]] mwenye asili ya [[Lebanoni|Lebanon]] Lebanese Americans na Mmarekani mwenye asili ya Lebanon ambaye hapo awali alihudumu kama balozi wa Lebanon nchini Marekani.<ref name="auto">{{Cite web|date=2017-07-21|title=Lebanon names former Bloomfield Hills resident Gabriel Issa as its ambassador to Washington|url=https://www.arabamericannews.com/2017/07/20/lebanon-names-former-bloomfield-hills-resident-gabriel-issa-as-its-ambassador-to-washington/|access-date=2021-10-31|language=en-US}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1957||Issa, Gabriel Naoum}} 9wjnglai19cfkubfov4qit3hu2jniob 1555236 1555163 2026-05-28T10:53:47Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555236 wikitext text/x-wiki '''Gabriel Naoum Issa''' (alizaliwa 15 Machi 1957) ni mfanyabiashara, mwanasiasa, na mwanadiplomasia wa [[Marekani]] mwenye asili ya [[Lebanoni|Lebanon]] Lebanese Americans na Mmarekani mwenye asili ya Lebanon ambaye hapo awali alihudumu kama balozi wa Lebanon nchini Marekani.<ref name="auto">{{Rejea tovuti|date=2017-07-21|title=Lebanon names former Bloomfield Hills resident Gabriel Issa as its ambassador to Washington|url=https://www.arabamericannews.com/2017/07/20/lebanon-names-former-bloomfield-hills-resident-gabriel-issa-as-its-ambassador-to-washington/|access-date=2021-10-31|language=en-US}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1957||Issa, Gabriel Naoum}} avaqrnl3b0w6c1pgaejr3p2kty95qpq Jawad Boulos 0 239619 1555165 2026-05-28T08:13:43Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Jawad Semaan Boulous''' (1 Januari 1900 – 16 Septemba 1982) alikuwa mwanasheria, mwanasiasa, na mwanahistoria wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]]. Kazi zake za kihistoria ni pamoja na ''Les peuples et les civilisations du Proche-Orient'' (vielezi vitano) na ''L'histoire du Liban et des pays environnants''.<ref>{{cite web|url=https://arablit.org/2022/10/06/according-to-the-swedish-academy-archives-five-arab-writers-w...' 1555165 wikitext text/x-wiki '''Jawad Semaan Boulous''' (1 Januari 1900 – 16 Septemba 1982) alikuwa mwanasheria, mwanasiasa, na mwanahistoria wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]]. Kazi zake za kihistoria ni pamoja na ''Les peuples et les civilisations du Proche-Orient'' (vielezi vitano) na ''L'histoire du Liban et des pays environnants''.<ref>{{cite web|url=https://arablit.org/2022/10/06/according-to-the-swedish-academy-archives-five-arab-writers-whove-been-considered-for-the-nobel/|title=According to the Swedish Academy Archives: Five Arab Writers Who've Been Considered for the Nobel|website=Arab Lit|access-date=11 December 2024|date=6 October 2022}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1900|1982|Boulous, Jawad Semaan}} 02h9zth10clowwm7825l89zw68ur6op Fouad Jumblatt 0 239620 1555166 2026-05-28T08:17:14Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Fouad Bey Jumblatt''' (1885 – 6 Agosti 1921) alikuwa kiongozi wa jamii ya [[Wadruze]] na baba mzazi wa Kamal Jumblatt. Aliuawa kwa mauaji ya kisiasa mnamo tarehe 6 Agosti 1921. == Maisha ya mapema na elimu == Fouad Jumblatt alizaliwa mnamo mwaka 1885. Familia yake asili yake ni kutoka mji wa Nizip katika nchi ya sasa ya Uturuki.<ref name=aahramw>{{cite news|title=Warlords, politicians and martyrs|url=http://weekly.ahram.org.eg/2005/738/sc5.htm|newspa...' 1555166 wikitext text/x-wiki '''Fouad Bey Jumblatt''' (1885 – 6 Agosti 1921) alikuwa kiongozi wa jamii ya [[Wadruze]] na baba mzazi wa Kamal Jumblatt. Aliuawa kwa mauaji ya kisiasa mnamo tarehe 6 Agosti 1921. == Maisha ya mapema na elimu == Fouad Jumblatt alizaliwa mnamo mwaka 1885. Familia yake asili yake ni kutoka mji wa Nizip katika nchi ya sasa ya Uturuki.<ref name=aahramw>{{cite news|title=Warlords, politicians and martyrs|url=http://weekly.ahram.org.eg/2005/738/sc5.htm|newspaper=Al Ahram Weekly|date=14–20 April 2005|access-date=22 July 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20130326194756/http://weekly.ahram.org.eg/2005/738/sc5.htm|archive-date=26 March 2013|url-status=dead}}</ref> Wanafamilia wake walihamia Lebanon katika karne ya 17 na kuweka makazi yao huko [[Chouf District|Chouf]] katika mji wa [[Mouhtara]]. Baadaye, walikuja kuwa moja ya familia mbili kuu za uongozi wa [[Wadruze nchini Lebanon]] wakichuana na familia ya Arslan.<ref name=aahramw/> Fouad Jumblatt alisoma katika Chuo Kikuu cha Marekani cha Beirut. Hata hivyo, hakuhitimu chuoni hapo kutokana na kuugua kwake. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1885|1921|Jumblatt, Fouad Bey}} kidakq1hwxa7uq8jmjx4fa1w706iwog Nazira Jumblatt 0 239621 1555167 2026-05-28T08:21:16Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Nazira Jumblatt''' (1890 – 1951) alikuwa kiongozi wa jamii ya [[Wadruze]] na mama mzazi wa mwanasiasa wa [[Lebanon]], [[Kamal Jumblatt]]. Alipewa jina la heshima la ''sitt'' (ikimaanisha mwanamke mashuhuri au "bibi" kwa Kiarabu).<ref>{{cite book|editor=Bernard Reich|title=Political Leaders of the Contemporary Middle East and North Africa: A Biographical Dictionary|url=https://books.google.com/books?id=3D5FulN2WqQC|year=1990 |publisher=Greenwood Press|...' 1555167 wikitext text/x-wiki '''Nazira Jumblatt''' (1890 – 1951) alikuwa kiongozi wa jamii ya [[Wadruze]] na mama mzazi wa mwanasiasa wa [[Lebanon]], [[Kamal Jumblatt]]. Alipewa jina la heshima la ''sitt'' (ikimaanisha mwanamke mashuhuri au "bibi" kwa Kiarabu).<ref>{{cite book|editor=Bernard Reich|title=Political Leaders of the Contemporary Middle East and North Africa: A Biographical Dictionary|url=https://books.google.com/books?id=3D5FulN2WqQC|year=1990 |publisher=Greenwood Press|isbn=978-0-313-26213-5|location=New York; Westport, CT; London}}</ref> == Wasifu == Nazira alizaliwa mnamo mwaka 1890, na wazazi wake walikuwa Faris na Afrida Said Jumblatt.<ref name=eyal>{{cite journal|author=Eyal Zisser|title=Under the Glass Ceiling and in the Family 'Cage': The Role of Women in Lebanese Politics|journal=Interdisciplinary Middle Eastern Studies|year=2017 |volume=1|pages=13–16|url=https://cris.tau.ac.il/en/publications/under-the-glass-ceiling-and-in-the-family-cage-the-role-of-women-}}</ref> Babu yake mzaa mama, Said, alifia gerezani kwa ugonjwa wa kifua kikuu (TB) mnamo tarehe 11 Mei 1861.<ref>{{cite book|author=Kamal S. Salibi|title=The Modern History of Lebanon|year=1965|publisher=Frederick A. Praeger|location=New York|oclc=317457986|url=https://hdl.handle.net/2027/heb00935.0001.001|page=109 |hdl=2027/heb00935.0001.001|author-link=Kamal Salibi}}</ref> Alielimishwa nyumbani na bibi yake pamoja na walimu binafsi, ambapo alijifunza lugha za Kiingereza na Kifaransa.<ref name=eyal/> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1890|1951|Jumblatt, Nazira}} ev1askwede6azf7i3zkcvye80solhbf Walid Jumblatt 0 239622 1555168 2026-05-28T08:25:55Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Walid Kamal Jumblatt''' (alizaliwa 7 Agosti 1949) ni mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] aliyethudumu kama kiongozi wa chama cha Progressive Socialist Party kuanzia mwaka 1977 hadi 2023.<ref>{{cite news |date=3 August 2009 |title=Walid Jumblatt's exit could weaken U.S.-backed coalition |url=http://latimesblogs.latimes.com/babylonbeyond/2009/08/lebanon-departure-of-druze-ally-could-spoil-us-backed-coalitions-majority.html |access-date=13 August 2011 |news...' 1555168 wikitext text/x-wiki '''Walid Kamal Jumblatt''' (alizaliwa 7 Agosti 1949) ni mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] aliyethudumu kama kiongozi wa chama cha Progressive Socialist Party kuanzia mwaka 1977 hadi 2023.<ref>{{cite news |date=3 August 2009 |title=Walid Jumblatt's exit could weaken U.S.-backed coalition |url=http://latimesblogs.latimes.com/babylonbeyond/2009/08/lebanon-departure-of-druze-ally-could-spoil-us-backed-coalitions-majority.html |access-date=13 August 2011 |newspaper=Los Angeles Times}}</ref><ref>{{cite magazine |title=After Syria |url=https://www.newyorker.com/magazine/2013/02/25/after-syria |magazine=The New Yorker}}</ref> Akiwa kiongozi wa kurithi wa jamii ya [[Wadruze wa Lebanon]] na mbabe wa kivita wa zamani mwenye ushawishi mkubwa, Jumblatt aliongoza kundi la waasi la chama chake, [[People's Liberation Army (Lebanon)|People's Liberation Army]] (PLA), wakati wa Vita vya Kijenyewe vya Lebanon. Chini ya uongozi wake, chama cha PSP kiliimarisha utawala unaojitegemea wa Wadruze katika maeneo ya [[Chouf District|Chouf]] na [[Wilaya ya Aley]] kufuatia ushindi katika Vita vya Milimani (Lebanon) vya mwaka 1983. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1949||Jumblatt, Walid Kamal}} qr5xljv1m17vfyptgnk4wjzydu5mery Ahmad Karami 0 239623 1555169 2026-05-28T08:30:09Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ahmad Karami''' (29 Agosti 1944 – 5 Julai 2020) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Uislamu wa Sunni|Sunni]] na Waziri wa Nchi katika baraza la mawaziri la [[Najib Mikati]].<ref name="nna">{{cite news|title=Former Minister Ahmad Karami passed away|url=http://nna-leb.gov.lb/en/show-news/117423/Former-minister-Ahmad-Karami-passes-away|access-date=5 July 2020|work=NNA|date=5 July 2020}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|19...' 1555169 wikitext text/x-wiki '''Ahmad Karami''' (29 Agosti 1944 – 5 Julai 2020) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] wa dhehebu la [[Uislamu wa Sunni|Sunni]] na Waziri wa Nchi katika baraza la mawaziri la [[Najib Mikati]].<ref name="nna">{{cite news|title=Former Minister Ahmad Karami passed away|url=http://nna-leb.gov.lb/en/show-news/117423/Former-minister-Ahmad-Karami-passes-away|access-date=5 July 2020|work=NNA|date=5 July 2020}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1944|2020|Karami, Ahmad}} c17fp1a1xujykfnihp1o807xoy3lmd2 Omar Karami 0 239624 1555170 2026-05-28T08:35:23Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Omar Abdul Hamid Karami''' (jina lake la mwisho pia huandikwa '''Karamé''' au '''Karameh''')<ref>[http://english.aljazeera.net/news/middleeast/2011/01/201112116928643473.html Lebanon's Jumblatt backs Hezbollah], [[Al Jazeera English]].</ref> (7 Septemba 1934 – 1 Januari 2015) alikuwa Waziri Mkuu wa 39 wa [[Lebanon]] akihudumu kwa vipindi viwili visivyofuatana. Alikuwa Waziri Mkuu kwa mara ya kwanza kuanzia tarehe 24 Desemba 1990, wakati Salim Ahmad...' 1555170 wikitext text/x-wiki '''Omar Abdul Hamid Karami''' (jina lake la mwisho pia huandikwa '''Karamé''' au '''Karameh''')<ref>[http://english.aljazeera.net/news/middleeast/2011/01/201112116928643473.html Lebanon's Jumblatt backs Hezbollah], [[Al Jazeera English]].</ref> (7 Septemba 1934 – 1 Januari 2015) alikuwa Waziri Mkuu wa 39 wa [[Lebanon]] akihudumu kwa vipindi viwili visivyofuatana. Alikuwa Waziri Mkuu kwa mara ya kwanza kuanzia tarehe 24 Desemba 1990, wakati [[Salim Ahmad al-Huss|Selim al-Hoss]] alipoachia madaraka, hadi Mei 1992, alipojiuzulu kutokana na ukosefu wa utulivu wa kiuchumi. Alihudumu tena kama Waziri Mkuu wa 44 kuanzia Oktoba 2004 hadi Aprili 2005. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1934|2015|Karami, Omar Abdul Hamid}} 6pc4cfpunu759wtyaaihenk934ldlq8 Rashid Karami 0 239625 1555171 2026-05-28T08:39:16Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Rashid Karami''' (30 Desemba 1921 – 1 Juni 1987) alikuwa kiongozi wa serikali na mwanasiasa wa [[Lebanon]].<ref>{{Cite journal |last1=Battat |first1=Zach |last2=Cohen |first2=Ronen A. |last3=Naor |first3=Dan |date=2025 |title=A Pendulum Between East and West – The Dilemma Strategies of a Historic Lebanese Leader: Rashid Karami |journal=The International History Review |pages=1–12 |doi=10.1080/07075332.2025.2457382 |issn=0707-5332|doi-access=free }...' 1555171 wikitext text/x-wiki '''Rashid Karami''' (30 Desemba 1921 – 1 Juni 1987) alikuwa kiongozi wa serikali na mwanasiasa wa [[Lebanon]].<ref>{{Cite journal |last1=Battat |first1=Zach |last2=Cohen |first2=Ronen A. |last3=Naor |first3=Dan |date=2025 |title=A Pendulum Between East and West – The Dilemma Strategies of a Historic Lebanese Leader: Rashid Karami |journal=The International History Review |pages=1–12 |doi=10.1080/07075332.2025.2457382 |issn=0707-5332|doi-access=free }}</ref> Anachukuliwa kuwa mmoja wa watu mashuhuri wa kisiasa nchini Lebanon kwa zaidi ya miaka 30, ikiwa ni pamoja na kipindi kirefu cha Vita vya Kijenyewe vya Lebanon (1975–1990), na alihudumu kama Waziri Mkuu wa Lebanon mara nane. Kwa mujibu wa Kitabu cha Rekodi cha Dunia cha Guinness, hii inamfanya kuwa waziri mkuu wa kidemokrasia aliyechaguliwa mara nyingi zaidi katika historia.<ref>{{Cite web |title=Most re-elected prime minister |url=https://www.guinnessworldrecords.com/world-records/71763-most-re-elected-prime-minister |access-date=2025-11-12 |website=[[Guinness World Records]]}}</ref> Aliuawa kwa mauaji ya kisiasa mnamo mwaka 1987. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1921|1987|Karami, Rashid}} [ p38g8v0rflama6cjlhccfd67y22ms9w William Lawless 0 239626 1555172 2026-05-28T08:39:28Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Lawless''' (20 Aprili 1772 – 25 Desemba 1824) alikuwa mpasuaji aliyezaliwa Dublin na mmoja wa wanachama muhimu wa Society of the United Irishmen, chama cha mapinduzi cha Jamhuri ya [[Eire|Ireland]] mwishoni mwa karne ya 18. Lawless, akiwa Mkatoliki, alikuwa mshauri wa karibu wa Lord Edward FitzGerald.<ref>Madden 1860, uk. 255.</ref> Pia alikuwa Profesa wa Anatomia na Fiziolojia katika Royal College of Surgeons, Dublin. Alishirikiana kwa kari...' 1555172 wikitext text/x-wiki '''William Lawless''' (20 Aprili 1772 – 25 Desemba 1824) alikuwa mpasuaji aliyezaliwa Dublin na mmoja wa wanachama muhimu wa Society of the United Irishmen, chama cha mapinduzi cha Jamhuri ya [[Eire|Ireland]] mwishoni mwa karne ya 18. Lawless, akiwa Mkatoliki, alikuwa mshauri wa karibu wa Lord Edward FitzGerald.<ref>Madden 1860, uk. 255.</ref> Pia alikuwa Profesa wa Anatomia na Fiziolojia katika Royal College of Surgeons, Dublin. Alishirikiana kwa karibu na John Sheares katika uongozi wa harakati hizo wakati wa majira ya kuchipua ya 1798. Hata hivyo, hati ya kukamatwa kwake ilitolewa tarehe 20 Mei, pamoja na zawadi ya pauni 300 kwa yeyote atakayemkamata.<ref>Madden 1860, uk. 255.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1772|1824}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] emqbtysh6lqu02j0lxdntpefk3l50sv Benjamin Lentaigne 0 239627 1555173 2026-05-28T08:44:51Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Benjamin Lentaigne''' alizaliwa nchini Ufaransa mwaka 1773, lakini akiwa mfuasi wa kifalme (Royalist) na msaidizi thabiti wa Mfalme [[Louis XVI]], alilazimika kukimbilia [[Uingereza]] akiwa na umri wa miaka 19.<ref name=fitz>{{Cite book|url=[https://archive.org/stream/historyofdublinc00fitz#page/180/|title=History](https://archive.org/stream/historyofdublinc00fitz#page/180/|title=History) of the Dublin Catholic Cemeteries|last=Fitzpatrick|first=William...' 1555173 wikitext text/x-wiki '''Benjamin Lentaigne''' alizaliwa nchini Ufaransa mwaka 1773, lakini akiwa mfuasi wa kifalme (Royalist) na msaidizi thabiti wa Mfalme [[Louis XVI]], alilazimika kukimbilia [[Uingereza]] akiwa na umri wa miaka 19.<ref name=fitz>{{Cite book|url=[https://archive.org/stream/historyofdublinc00fitz#page/180/|title=History](https://archive.org/stream/historyofdublinc00fitz#page/180/|title=History) of the Dublin Catholic Cemeteries|last=Fitzpatrick|first=William John|date=1900|publisher=Dublin|page=180}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1773|?}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] 6zhicp8uw2t0adp9g0iyuxfrjfgf9wo 1555174 1555173 2026-05-28T08:46:03Z Valuegirl 87699 1555174 wikitext text/x-wiki '''Benjamin Lentaigne''' alizaliwa nchini Ufaransa mwaka 1773, lakini akiwa mfuasi wa kifalme (Royalist) na msaidizi thabiti wa Mfalme Louis XVI, alilazimika kukimbilia [[Uingereza]] akiwa na umri wa miaka 19.<ref name=fitz>{{Cite book|url=[https://archive.org/stream/historyofdublinc00fitz#page/180/|title=History](https://archive.org/stream/historyofdublinc00fitz#page/180/|title=History) of the Dublin Catholic Cemeteries|last=Fitzpatrick|first=William John|date=1900|publisher=Dublin|page=180}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1773|?}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] fyh35o3thmrl2awjkou816egtz8lstg Joseph Abu Khalil 0 239628 1555175 2026-05-28T08:46:52Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Joseph Abu Khalil''' (1925–2019) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] kutoka chama cha [[Kataeb Party]]. Alihudumu katika nafasi mbalimbali ndani ya chama hicho na alikuwa mhariri mkuu wa gazeti lake rasmi la ''[[Al Amal (Lebanon)|Al Amal]]'' kwa muda mrefu. == Wasifu == Akiwa mwenyeji wa mji wa [[Beit ed-Dine]], [[Mlima Lebanon]], Abu Khalil alizaliwa mnamo mwaka 1925.<ref name=rabah/> Alikuwa wa dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]].<r...' 1555175 wikitext text/x-wiki '''Joseph Abu Khalil''' (1925–2019) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] kutoka chama cha [[Kataeb Party]]. Alihudumu katika nafasi mbalimbali ndani ya chama hicho na alikuwa mhariri mkuu wa gazeti lake rasmi la ''[[Al Amal (Lebanon)|Al Amal]]'' kwa muda mrefu. == Wasifu == Akiwa mwenyeji wa mji wa [[Beit ed-Dine]], [[Mlima Lebanon]], Abu Khalil alizaliwa mnamo mwaka 1925.<ref name=rabah/> Alikuwa wa dhehebu la [[Wakristo wa Maroniti|Maroniti]].<ref name=rabah/> Alikuwa mmoja wa washirika wa karibu wa uongozi wa chama cha Kataeb, hususan wanafamilia wa [[Gemayel family|familia ya Gemayel]], akiwemo [[Pierre Gemayel]] na mtoto wake [[Bachir Gemayel|Bashir Gemayel]].<ref name=rabah>{{cite book|author=Rabah Makram Rabah|title=Conflict on Mount Lebanon: The Druze, the Maronites and Collective Memory|url=https://books.google.com/books?id=RHkxEAAAQBAJ&pg=PT177|publisher=[[Edinburgh University Press]]|year=2020 |isbn=978-1-4744-7420-7|location=Edinburgh|page=177}}</ref><ref>{{cite journal|author=Dylan Baun|title=Lebanon's Youth Clubs and the 1936 Summer Olympics: Mobilizing Sports, Challenging Imperialism and Launching a National Project|journal=The International Journal of the History of Sport|year=2017|volume=34|issue=13|page=1358|doi=10.1080/09523367.2017.1388230|s2cid=149273637}}</ref> Mapema miaka ya 2000, Abu Khalil alikuwa mshauri wa [[Amine Gemayel]], mtoto mkubwa wa kiume wa Pierre Gemayel.<ref>{{cite journal|author=Pierre Maroun|volume=5|title=Dossier: Amine Gemayel|journal=Middle East Intelligence Bulletin|date=February–March 2003|issue=2|url=https://www.meforum.org/meib/articles/0302_ld.htm|access-date=26 January 2022|archive-date=26 January 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220126163257/https://www.meforum.org/meib/articles/0302_ld.htm|url-status=dead}}</ref> Alishika nyadhifa mbalimbali ndani ya chama cha Kataeb. Abu Khalil alikuwa katibu wa kisiasa wa chama hicho katikati ya miaka ya 1970.<ref>{{cite journal|author=Zach Levey |title=The United States, Israel and the 1976 Red Lines in Lebanon|journal=The International History Review|date=2021 |volume=44 |issue=4 |page=10|doi=10.1080/07075332.2021.1976811|s2cid=240515079}}</ref> Alichaguliwa kuwa naibu rais wa chama hicho katika mkutano mkuu wa mwezi Juni 2015, wakati [[Samy Gemayel]] alipochaguliwa kuwa rais wa chama cha Kataeb.<ref>{{cite news|title=Samy Gemayel elected president of Kataeb party |url=https://lebaneseexaminer.com/tag/kataeb/|work=Lebanese Examiner|date=14 June 2015}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1925|2019|Abu Khalil, Joseph}} 8rtrue4fio1g5bvvt84ho95902t1xox Claude-Nicolas Le Cat 0 239629 1555176 2026-05-28T08:49:25Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Claude-Nicolas Le Cat''' (6 Septemba 1700 – 20 Agosti 1768) alikuwa mpasuaji [[Ufaransa|Mfaransa]] na mwasilishaji wa sayansi kwa umma (science communicator).<ref>{{Cite journal|last=Roberts|first=Meghan K.|date=2021|title=Spontaneous Human Combustion and Claude-Nicolas Le Cat's Hunt for Fame|url=[https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/717020|journal=The](https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/717020|journal=The) Journal of Modern Histor...' 1555176 wikitext text/x-wiki '''Claude-Nicolas Le Cat''' (6 Septemba 1700 – 20 Agosti 1768) alikuwa mpasuaji [[Ufaransa|Mfaransa]] na mwasilishaji wa sayansi kwa umma (science communicator).<ref>{{Cite journal|last=Roberts|first=Meghan K.|date=2021|title=Spontaneous Human Combustion and Claude-Nicolas Le Cat's Hunt for Fame|url=[https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/717020|journal=The](https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/717020|journal=The) Journal of Modern History|volume=93|issue=4|pages=749–782|doi=10.1086/717020|s2cid=244955176 |issn=0022-2801|url-access=subscription}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1700|1768}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] 4czmuu5a3usivp0bli9ti9wqsdtdli0 Anwar al-Khatib (Lebanon) 0 239630 1555177 2026-05-28T08:52:56Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Anwar al-Khatib''' (1910 – 14 Novemba 1970)<ref name="o1">''[https://books.google.com/books?id=iVltAAAAMAAJ Orient, Vol. 11–14]''. Deutsches Orient-Institut, 1970[?], p. 23.</ref> alikuwa mwanasheria wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la Uislamu wa Sunni nchini Lebanon, mwanasiasa, na aliyewahi kuwa waziri katika baraza la mawaziri.<ref name="p1">Zuwiyya, Jalal, ''[https:/...' 1555177 wikitext text/x-wiki '''Anwar al-Khatib''' (1910 – 14 Novemba 1970)<ref name="o1">''[https://books.google.com/books?id=iVltAAAAMAAJ Orient, Vol. 11–14]''. Deutsches Orient-Institut, 1970[?], p. 23.</ref> alikuwa mwanasheria wa [[Lebanoni|Lebanon]] wa dhehebu la Uislamu wa Sunni nchini Lebanon, mwanasiasa, na aliyewahi kuwa waziri katika baraza la mawaziri.<ref name="p1">Zuwiyya, Jalal, ''[https://books.google.com/books?id=NZo3AAAAIAAJ&pg=PA70 The Parliamentary Election of Lebanon 1968]'', Leiden: Brill, 1972, p. 70-72.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1910|1970|Al-Khatib, Anwar}} r55pj4bp8mfni66xicvjqjxhjitix9q Louis Lépecq de La Clôture 0 239631 1555178 2026-05-28T08:57:43Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Louis Lépecq de La Clôture''' (12 Julai 1736 – 5 Novemba 1804) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa Epidemiolojia kutoka [[Ufaransa]]. Kazi yake kuu ilihusu uchunguzi wa miaka 15 kuhusu uhusiano kati ya hali ya hewa, jiografia na magonjwa katika eneo la [[Normandy]]. == Wasifu == Alikuwa mtoto wa Louis Lépecq de La Clôture (1706–1742), daktari na profesa wa upasuaji katika Kitivo cha Tiba cha Caen,<ref name="BNF">{{cite web |url=[https://data.bnf.fr...' 1555178 wikitext text/x-wiki '''Louis Lépecq de La Clôture''' (12 Julai 1736 – 5 Novemba 1804) alikuwa mpasuaji na mtaalamu wa Epidemiolojia kutoka [[Ufaransa]]. Kazi yake kuu ilihusu uchunguzi wa miaka 15 kuhusu uhusiano kati ya hali ya hewa, jiografia na magonjwa katika eneo la [[Normandy]]. == Wasifu == Alikuwa mtoto wa Louis Lépecq de La Clôture (1706–1742), daktari na profesa wa upasuaji katika Kitivo cha Tiba cha Caen,<ref name="BNF">{{cite web |url=[https://data.bnf.fr/fr/17791340/louis_lepecq_de_la_cloture/](https://data.bnf.fr/fr/17791340/louis_lepecq_de_la_cloture/) |title=Louis Lépecq de La Clôture (1736–1804) |website=data.bnf.fr |publisher=BNF |access-date=21 Oktoba 2020}}</ref> na Madeleine Pyron. Alizaliwa mjini [[Caen]] katika mkoa wa Calvados. Alianza masomo yake ya tiba Caen, ambako mwaka 1755 alipata shahada ya udaktari. Baadaye alikwenda Paris na kufanya kazi katika Hôpital de la Charité, chini ya ushawishi wa Théophile de Bordeu, ambaye alimfundisha kanuni ya “kuchukua ukweli badala ya maneno”.<ref name="CHU">{{cite web |url=[https://www.chu-rouen.fr/wp-content/uploads/sites/2/2017/04/Louis-Lepecq-de-la-Cloture-et-la-societe-royale-de-medecine-Dr.-Karl-Feltgen-Seance-GHHR-9-octobre-1996.pdf](https://www.chu-rouen.fr/wp-content/uploads/sites/2/2017/04/Louis-Lepecq-de-la-Cloture-et-la-societe-royale-de-medecine-Dr.-Karl-Feltgen-Seance-GHHR-9-octobre-1996.pdf) |title=Lepecq de la Clôture et la Société Royale de Médecine |author=Dr Feltgen |website=CHU Rouen |publisher=CHU Rouen |access-date=21 Oktoba 2020}}</ref> Mwaka 1763 alirudi Caen kama mhadhiri (agrégé) katika kitivo hicho na baadaye profesa wa upasuaji.<ref name="BNF"/><ref name="CHU"/> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1736|1804}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] docx2kcwmw8gck7pw7qco5az8sigz77 Bechara El Khoury 0 239632 1555179 2026-05-28T08:57:54Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Bechara Khalil El Khoury''' (10 Agosti 1890 – 11 Januari 1964) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] alihudumu kama [[Rais wa Lebanon|Rais]] wa kwanza wa nchi hiyo,<ref name="Sorenson2009">{{cite book|author=David S. Sorenson |title=Global Security Watch—Lebanon: A Reference Handbook: A Reference Handbook|year=2009|publisher=Greenwood Publishing Group|url=https://books.google.com/books?id=L7fr8WGPS_gC&pg=PA7|isbn=978-0-313-36579-9|page=7 |locat...' 1555179 wikitext text/x-wiki '''Bechara Khalil El Khoury''' (10 Agosti 1890 – 11 Januari 1964) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] alihudumu kama [[Rais wa Lebanon|Rais]] wa kwanza wa nchi hiyo,<ref name="Sorenson2009">{{cite book|author=David S. Sorenson |title=Global Security Watch—Lebanon: A Reference Handbook: A Reference Handbook|year=2009|publisher=Greenwood Publishing Group|url=https://books.google.com/books?id=L7fr8WGPS_gC&pg=PA7|isbn=978-0-313-36579-9|page=7 |location=Santa Barbara, CA}}</ref> akishika madaraka hayo kuanzia tarehe 21 Septemba 1943 hadi 18 Septemba 1952, ukiondoa usumbufu wa siku 11 (11–22 Novemba) mnamo mwaka 1943. Kabla ya hapo, alikuwa amehudumu kwa vipindi viwili vifupi kama Waziri Mkuu wa Lebanon, kuanzia tarehe 5 Mei 1927 hadi 10 Agosti 1928, na kuanzia tarehe 9 Mei hadi 11 Oktoba 1929. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1890|1964|El Khoury, Bechara Khalil}} a7argejhloue5lguy82fg81ozcidtff Onyoti Adigo Nyikec 0 239633 1555180 2026-05-28T09:01:51Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555180 wikitext text/x-wiki '''Onyoti Adigo Nyikec''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na amehudumu kama Waziri wa Mifugo na Uvuvi wa South Sudan.<ref>{{Cite web|title=South Sudan President Salva Kiir names full Cabinet|url=https://www.monitor.co.ug/uganda/news/world/south-sudan-president-salva-kiir-names-full-cabinet-1880066|work=Monitor|date=2020-07-19|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 6lrshxxai69l8lmrkyamj1grhcfqf98 Assad Kotaite 0 239634 1555181 2026-05-28T09:02:58Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Assad Kotaite''' (6 Novemba 1924 - 27 Februari 2014), alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] alihudumu kama Katibu Mkuu na Rais wa Baraza la Shirika la Kimataifa la Usafiri wa Anga kuanzia mwaka 1976 hadi 2006.<ref name=icao>[http://www.icao.int/Newsroom/Pages/ICAO-council-president-emeritus-ASSAD-KOTAITE-dies-at-age-89.aspx ICAO: Council President Emeritus, Dr. Assad Kotaite, dies at age 89]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1924|2014|Kota...' 1555181 wikitext text/x-wiki '''Assad Kotaite''' (6 Novemba 1924 - 27 Februari 2014), alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanon]] alihudumu kama Katibu Mkuu na Rais wa Baraza la Shirika la Kimataifa la Usafiri wa Anga kuanzia mwaka 1976 hadi 2006.<ref name=icao>[http://www.icao.int/Newsroom/Pages/ICAO-council-president-emeritus-ASSAD-KOTAITE-dies-at-age-89.aspx ICAO: Council President Emeritus, Dr. Assad Kotaite, dies at age 89]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1924|2014|Kotaite, Assad}} sf90plz7lm8p9zt77ds15tflcckhrd0 Jean Lobstein 0 239635 1555183 2026-05-28T09:05:24Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Jean Georges Chrétien Frédéric Martin Lobstein''' (Kijerumani: Johann Friedrich Georg Christian Martin Lobstein) (8 Mei 1777 – 7 Machi 1835) alikuwa mtaalamu wa sayansi ya magonjwa na mpasuaji mzaliwa wa [[Ujerumani]] aliyefanya kazi nchini [[Ufaransa]]. Alizaliwa katika mji wa [[Giessen]]. Alikuwa mpwa wa mpasuaji mashuhuri Johann Friedrich Lobstein (1736–1784). Mwaka 1803 alipata shahada ya udaktari katika University of Strasbourg, kisha akaf...' 1555183 wikitext text/x-wiki '''Jean Georges Chrétien Frédéric Martin Lobstein''' (Kijerumani: Johann Friedrich Georg Christian Martin Lobstein) (8 Mei 1777 – 7 Machi 1835) alikuwa mtaalamu wa sayansi ya magonjwa na mpasuaji mzaliwa wa [[Ujerumani]] aliyefanya kazi nchini [[Ufaransa]]. Alizaliwa katika mji wa [[Giessen]]. Alikuwa mpwa wa mpasuaji mashuhuri Johann Friedrich Lobstein (1736–1784). Mwaka 1803 alipata shahada ya udaktari katika University of Strasbourg, kisha akafanya kazi kama msaidizi wa uchunguzi wa anatomia (anatomical prosector) na pia msaidizi wa daktari mkuu wa uzazi katika Hospitali ya Kiraia ya Strasbourg. Mwaka 1805 aliteuliwa kuwa profesa katika ''École d’obstétrique du Rhin inférieur'' (Shule ya Uzazi ya Rhine ya Chini), ambako alihudumu kwa takribani miaka 30. Mwaka 1819 alipandishwa kuwa profesa wa elimu ya maumbo ya mwili yaliyoathiriwa na magonjwa. Lobstein anakumbukwa kwa mchango wake katika maendeleo ya anatomia ya magonjwa, na anajulikana kwa kuanzisha neno Ugonjwa wa mifupa kuwa dhaifu.<ref>{{cite book|author=Gerald N. Grob|title=Aging Bones: A Short History of Osteoporosis|url=[https://books.google.com/books?id=6m3eAgAAQBAJ&pg=PA5|year=2014|publisher=Johns](https://books.google.com/books?id=6m3eAgAAQBAJ&pg=PA5|year=2014|publisher=Johns) Hopkins UP|page=5|isbn=9781421413181}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1777|1835}} [[Jamii:Watu wa Ufaransa]] l5q2hd3bddlueymfu0ra3gaw3oemius James Lind (mwanasayansi ya asili) 0 239636 1555184 2026-05-28T09:08:27Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''James Lind''' FRS, FRSE, FRCPE (17 Mei 1736 – 17 Oktoba 1812) alikuwa mwanafalsafa wa asili (natural philosopher) na daktari kutoka [[Uskoti]]. == Maisha == James Lind alizaliwa tarehe 17 Mei 1736 katika eneo la Gorgie, Edinburgh.<ref name=":6">{{Cite web|title=FamilySearch.org|url=[https://ancestors.familysearch.org/en/LC7P-NTG/james-lind-1736-1812|access-date=2021-05-09|website=ancestors.familysearch.org}}](https://ancestors.familysearch.org/en/LC7...' 1555184 wikitext text/x-wiki '''James Lind''' FRS, FRSE, FRCPE (17 Mei 1736 – 17 Oktoba 1812) alikuwa mwanafalsafa wa asili (natural philosopher) na daktari kutoka [[Uskoti]]. == Maisha == James Lind alizaliwa tarehe 17 Mei 1736 katika eneo la Gorgie, Edinburgh.<ref name=":6">{{Cite web|title=FamilySearch.org|url=[https://ancestors.familysearch.org/en/LC7P-NTG/james-lind-1736-1812|access-date=2021-05-09|website=ancestors.familysearch.org}}](https://ancestors.familysearch.org/en/LC7P-NTG/james-lind-1736-1812|access-date=2021-05-09|website=ancestors.familysearch.org}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1736|1812}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] n28wikbs2y6w9vjce4jd8g23m3rwxvh 1555257 1555184 2026-05-28T11:25:35Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555257 wikitext text/x-wiki '''James Lind''' FRS, FRSE, FRCPE (17 Mei 1736 – 17 Oktoba 1812) alikuwa mwanafalsafa wa asili (natural philosopher) na daktari kutoka [[Uskoti]]. == Maisha == James Lind alizaliwa tarehe 17 Mei 1736 katika eneo la Gorgie, Edinburgh.<ref name=":6">{{Rejea tovuti|title=FamilySearch.org|url=[https://ancestors.familysearch.org/en/LC7P-NTG/james-lind-1736-1812|access-date=2021-05-09|website=ancestors.familysearch.org}}](https://ancestors.familysearch.org/en/LC7P-NTG/james-lind-1736-1812|access-date=2021-05-09|website=ancestors.familysearch.org}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1736|1812}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] aizaqmmt12ru77es73hx6m15g471o6g 1555264 1555257 2026-05-28T11:30:00Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[James Lind (mtaalamu wa sayansi ya asili)]] hadi [[James Lind (mwanasayansi ya asili)]]: urahisi wa kuupata 1555257 wikitext text/x-wiki '''James Lind''' FRS, FRSE, FRCPE (17 Mei 1736 – 17 Oktoba 1812) alikuwa mwanafalsafa wa asili (natural philosopher) na daktari kutoka [[Uskoti]]. == Maisha == James Lind alizaliwa tarehe 17 Mei 1736 katika eneo la Gorgie, Edinburgh.<ref name=":6">{{Rejea tovuti|title=FamilySearch.org|url=[https://ancestors.familysearch.org/en/LC7P-NTG/james-lind-1736-1812|access-date=2021-05-09|website=ancestors.familysearch.org}}](https://ancestors.familysearch.org/en/LC7P-NTG/james-lind-1736-1812|access-date=2021-05-09|website=ancestors.familysearch.org}})</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1736|1812}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] aizaqmmt12ru77es73hx6m15g471o6g Michel Menassa 0 239637 1555185 2026-05-28T09:09:14Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Michel Menassa''' (alizaliwa 23 Novemba 1952) ni mwanasiasa na afisa wa jeshi wa [[Lebanoni|Lebanon]] anahudumu kama Wizara ya Ulinzi ya Kitaifa (Lebanon) na Waziri wa Ulinzi wa Kitaifa]] wa [[Lebanon]] katika Baraza la Mawaziri la Nawaf Salam na baraza la mawaziri]] la Waziri Mkuu [[Nawaf Salam]] tangu Februari 2025. Teuzi yake ilifuatia kuchaguliwa kwa [[Joseph Aoun]] kama [[Rais wa Lebanon]] mnamo tarehe 9 Januari 2025, na kuteuliwa kwa Salam kama Wa...' 1555185 wikitext text/x-wiki '''Michel Menassa''' (alizaliwa 23 Novemba 1952) ni mwanasiasa na afisa wa jeshi wa [[Lebanoni|Lebanon]] anahudumu kama Wizara ya Ulinzi ya Kitaifa (Lebanon) na Waziri wa Ulinzi wa Kitaifa]] wa [[Lebanon]] katika Baraza la Mawaziri la Nawaf Salam na baraza la mawaziri]] la Waziri Mkuu [[Nawaf Salam]] tangu Februari 2025. Teuzi yake ilifuatia kuchaguliwa kwa [[Joseph Aoun]] kama [[Rais wa Lebanon]] mnamo tarehe 9 Januari 2025, na kuteuliwa kwa Salam kama Waziri Mkuu mnamo tarehe 13 Januari 2025.<ref name=":0">{{Cite web |title=President Aoun, PM Salam form Lebanon government |url=https://www.arabnews.com/node/2589530/amp |access-date=9 February 2025 |website=Arab News |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |title=Who Are the Ministers in Nawaf Salam's Government? |url=https://thisisbeirut.com.lb/articles/1307905/who-are-the-ministers-in-nawaf-salam-s-government |access-date=9 February 2025 |website=This is Beirut |language=en}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1952||Menassa, Michel}} haghdosmbp6al5rsut2mx6vbfa1otcl William Lochead 0 239638 1555186 2026-05-28T09:12:42Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''William Lochead''' FRSE MWS (wakati mwingine huandikwa kama '''Lochhead'''; takriban 1753–1815) alikuwa daktari mpasuaji na mtaalamu wa mimea kutoka [[Uskoti]]. Alikuwa mlezi (curator) wa Bustani ya Mimea ya Saint Vincent na Grenadines katika [[West Indies]] kuanzia mwaka 1811 hadi 1815, akimrithi rafiki yake [[Alexander Anderson (mtaalamu wa mimea)|Alexander Anderson]].<ref name="Guilding">{{cite book|last=Guilding|first=Lansdown |title=An account of...' 1555186 wikitext text/x-wiki '''William Lochead''' FRSE MWS (wakati mwingine huandikwa kama '''Lochhead'''; takriban 1753–1815) alikuwa daktari mpasuaji na mtaalamu wa mimea kutoka [[Uskoti]]. Alikuwa mlezi (curator) wa Bustani ya Mimea ya Saint Vincent na Grenadines katika [[West Indies]] kuanzia mwaka 1811 hadi 1815, akimrithi rafiki yake [[Alexander Anderson (mtaalamu wa mimea)|Alexander Anderson]].<ref name="Guilding">{{cite book|last=Guilding|first=Lansdown |title=An account of the botanic garden in the island of St. Vincent: from its first establishment to the present time|publisher=Richard Griffin & Company|location=Glasgow|year=1825}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1753|1815}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] hm6rhzx8v9s5hg0r2aw7xucc2k9so5v Rebecca Joshua Okwaci 0 239639 1555188 2026-05-28T09:13:20Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555188 wikitext text/x-wiki '''Rebecca Joshua Okwaci''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]], Mbunge na Mkuu wa Whip wa chama tawala cha Sudan People's Liberation Movement katika Bunge la Mpito la Kitaifa kufikia mwaka 2022.<ref>{{Cite web|title=Chinese firm to start building major roads in South Sudan - Xinhua {{!}} English.news.cn|url=http://www.xinhuanet.com/english/2019-04/01/c_137941048.htm?fbclid=IwAR3dVc8QEauHsGoESmaqJCIbCicTvpYOkyDB_N0XfYySlHsErE4C43fBWIE|work=www.xinhuanet.com|accessdate=2026-05-28}}</ref> Amewahi kuwa Waziri wa Mawasiliano na Huduma za Posta pamoja na Waziri wa Barabara na Madaraja katika serikali ya South Sudan. Pia anajulikana kama mtetezi mkubwa wa amani na haki za wanawake, na ni mmoja wa waanzilishi wa mashirika kadhaa ya wanawake nchini Sudan na Sudan Kusini pamoja na Afrika kwa ujumla, akiwahi kuwa Katibu Mkuu wa Women Action for Development. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] ity9ggk87h0hbcaqg8bx8o94kxxwdkg Elias Waya Nyipuoc 0 239640 1555189 2026-05-28T09:15:50Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555189 wikitext text/x-wiki '''Elias Waya Nyipuoc''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Alihudumu kama Gavana wa Jimbo la Wau State kuanzia 24 Desemba 2015 hadi 25 Juni 2016. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] jd8by6kbczty9f32gt5fd0f4jba9z3p 1555228 1555189 2026-05-28T10:36:36Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555228 wikitext text/x-wiki '''Elias Waya Nyipuoc''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Alihudumu kama Gavana wa Jimbo la Wau State kuanzia 24 Desemba 2015 hadi 25 Juni 2016. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 9pv0tfipw38uexap4ecqln9b06ij20d Justus Christian Loder 0 239641 1555190 2026-05-28T09:16:32Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Justus Ferdinand Christian Loder''' (12 Machi 1753 – 16 Aprili 1832) alikuwa mtaalamu wa anatomia na mpasuaji [[Ujerumani|Mjerumani]] mwenye asili ya [[Riga]]. == Wasifu == Mwaka 1777 Loder alipata shahada ya udaktari wa tiba katika [[Chuo Kikuu cha Göttingen]], na mwaka uliofuata akateuliwa kuwa profesa wa upasuaji na anatomia katika Chuo Kikuu cha Jena, ambapo alifanya kazi ya tiba kwa takribani miaka 25. Akiwa Jena, alihusika katika kuanzisha jen...' 1555190 wikitext text/x-wiki '''Justus Ferdinand Christian Loder''' (12 Machi 1753 – 16 Aprili 1832) alikuwa mtaalamu wa anatomia na mpasuaji [[Ujerumani|Mjerumani]] mwenye asili ya [[Riga]]. == Wasifu == Mwaka 1777 Loder alipata shahada ya udaktari wa tiba katika [[Chuo Kikuu cha Göttingen]], na mwaka uliofuata akateuliwa kuwa profesa wa upasuaji na anatomia katika Chuo Kikuu cha Jena, ambapo alifanya kazi ya tiba kwa takribani miaka 25. Akiwa Jena, alihusika katika kuanzisha jengo la mafunzo ya anatomia (anatomical theatre) pamoja na ''Accouchierhaus'' (nyumba ya uzazi). Kati ya 1780 na 1781, kwa ufadhili wa Duke wa Weimar, alifanya safari ya kisayansi kwenda Ufaransa, Uingereza na Uholanzi, ambapo alikutana na madaktari na wanasayansi mashuhuri kama vile Louis-Jean-Marie Daubenton, Jean-Louis Baudelocque, Félix Vicq-d'Azyr na John Hunter, miongoni mwa wengine.<ref>[[http://de.wikisource.org/wiki/ADB](http://de.wikisource.org/wiki/ADB):Loder,_Justus_Christian_von ADB:Loder, Justus Christian von] @ [[Allgemeine Deutsche Biographie]]</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1753|1832}} [[Jamii:Watu wa Ujerumani]] 45c8ppytv9s8k34di1iwhr2mfv7q5m1 Ofeni Ngota 0 239642 1555192 2026-05-28T09:18:45Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555192 wikitext text/x-wiki '''Elias Waya Nyipuoc''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Cite web|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/CentralEquatoriaState/tabid/329/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28}}</ref> Alihudumu kama Gavana wa Jimbo la Wau State kuanzia 24 Desemba 2015 hadi 25 Juni 2016. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 8lhzqqex3dmx94uvjko9egtzadyzvpe Francis M'Evoy 0 239643 1555193 2026-05-28T09:19:53Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Francis M'Evoy''' (17 Julai 1751 – baada ya 1807)<ref name=camer>Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/316/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/316/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. uk. 316–317. {{PD-notice}}</ref> alikuwa Rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] katika miaka ya 1791, 180...' 1555193 wikitext text/x-wiki '''Francis M'Evoy''' (17 Julai 1751 – baada ya 1807)<ref name=camer>Cameron, Sir Charles A.]] (1886) [[https://archive.org/stream/b21443348#page/316/mode/2up/](https://archive.org/stream/b21443348#page/316/mode/2up/) ''History of the Royal College of Surgeons in Ireland, and of the Irish Schools of Medicine &c''] Dublin: Fannin & Co. uk. 316–317. {{PD-notice}}</ref> alikuwa Rais wa Royal College of Surgeons in [[Eire|Ireland]] katika miaka ya 1791, 1804 na 1807.<ref name=":RCSI">[[http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf](http://www.rcsi.ie/files/NOCA/20150413095216_RCSI%20Presidents%20Feb%202015.pdf) Marais wa RCSI tangu kuanzishwa kwake mwaka 1784.] Royal College of Surgeons in Ireland, 2015. Ilipatikana 2 Mei 2018.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1751|1807}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] pwlp4r5l0zx0s6qq256etiaq8ydvapg Peter Mercallo Nasir 0 239644 1555194 2026-05-28T09:24:07Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555194 wikitext text/x-wiki '''Peter Mercallo Nasir''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] ambaye amehudumu kama Waziri wa Nishati na Mabwawa (Energy and Dams). Aliteuliwa awali na Rais Salva Kiir Mayardit mwaka 2020 kama sehemu ya baraza la mawaziri la Serikali ya Mpito ya Umoja wa Kitaifa, na kwa mujibu wa taarifa za 2022 bado alikuwa akishikilia nafasi hiyo ya uwaziri. (Wikipedia) Katika nafasi yake, amehusika na sekta ya umeme, mabwawa na miradi ya nishati nchini Sudan Kusini. <ref>{{Cite web|title=Kiir appoints ministers|url=https://www.eyeradio.org/kiir-announces-his-new-cabinet/|work=Eye Radio|date=2020-03-12|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Koang Chang}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] d1ba5hxvlw8pn6crz45njo6gg6l2ne4 Josephine Napwon Cosmas 0 239645 1555196 2026-05-28T09:28:39Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555196 wikitext text/x-wiki '''Josephine Napwon Cosmas''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na kwa sasa anahudumu kama Waziri wa Kitaifa wa Mazingira na Misitu katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini.<ref>{{Cite web|title=Environment ministry signs assessment deal with Netherlands firm|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/environment-ministry-signs-assessment-deal-with-netherlands-firm|work=Radio Tamazuj|date=2023-02-10|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] m0uzdfk79vy6oe6xwn1tn0q4850rlb8 1555277 1555196 2026-05-28T11:37:21Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555277 wikitext text/x-wiki '''Josephine Napwon Cosmas''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na kwa sasa anahudumu kama Waziri wa Kitaifa wa Mazingira na Misitu katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini.<ref>{{Rejea tovuti|title=Environment ministry signs assessment deal with Netherlands firm|url=https://www.radiotamazuj.org/en/news/article/environment-ministry-signs-assessment-deal-with-netherlands-firm|work=Radio Tamazuj|date=2023-02-10|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Digital Qquality Editor}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] 3m8o7ja849u89y3nd8jojyt1gg1pv2r Mawa A. Moses 0 239646 1555197 2026-05-28T09:32:09Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555197 wikitext text/x-wiki '''Mawa A. Moses''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]] na amehudumu kama Waziri wa Barabara na Madaraja wa jimbo la Central Equatoria katika Serikali ya Mpito ya Umoja wa Kitaifa (R-TGoNU). Aliteuliwa kushika nafasi hiyo Februari 2021 wakati Rais Salva Kiir Mayardit alipounda upya serikali ya majimbo.<ref>{{Citation|last=Lole|first=Margaret|title=More than 1500 civilians displaced in Yei - Eye Radio|date=2019-09-23|url=https://www.eyeradio.org/more-than-1500-civilians-displaced-in-yei/|work=Eye Radio|language=en-US|access-date=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] pjvfadk470fjajlh0li2xx7et691c9r Ahmad Sami Minkara 0 239647 1555198 2026-05-28T09:33:22Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ahmad Sami Minkara''' (1937/1938 – 24 Julai 2023) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon.]] Alihudumu kama Waziri wa Utalii mnamo mwaka 1992 na alikuwa Waziri wa Elimu na Elimu ya Juu kuanzia mwaka 2004 hadi 2005. Minkara alifariki dunia mnamo tarehe 24 Julai 2023, akiwa na umri wa miaka 85.<ref>{{cite news |last= |first= |date=24 July 2023|title=L'ancien ministre Sami Minkara est décédé|trans-title= |url=https://www.lorientlejour.com/article/13...' 1555198 wikitext text/x-wiki '''Ahmad Sami Minkara''' (1937/1938 – 24 Julai 2023) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon.]] Alihudumu kama Waziri wa Utalii mnamo mwaka 1992 na alikuwa Waziri wa Elimu na Elimu ya Juu kuanzia mwaka 2004 hadi 2005. Minkara alifariki dunia mnamo tarehe 24 Julai 2023, akiwa na umri wa miaka 85.<ref>{{cite news |last= |first= |date=24 July 2023|title=L'ancien ministre Sami Minkara est décédé|trans-title= |url=https://www.lorientlejour.com/article/1344316/lancien-ministre-sami-minkara-est-decede.html|language=French|work=[[L'Orient-Le Jour]]|location= |access-date=27 July 2023}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1937 au 1938|2023|Minkara, Ahmad Sami}} 94p38jyydp8zf3tqh9c51ezrmsp9kea 1555200 1555198 2026-05-28T09:36:26Z Egipa 87700 1555200 wikitext text/x-wiki '''Ahmad Sami Minkara''' (1937/1938 – 24 Julai 2023) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]]. Alihudumu kama Waziri wa Utalii mnamo mwaka 1992 na alikuwa Waziri wa Elimu na Elimu ya Juu kuanzia mwaka 2004 hadi 2005. Minkara alifariki dunia mnamo tarehe 24 Julai 2023, akiwa na umri wa miaka 85.<ref>{{cite news |last= |first= |date=24 July 2023|title=L'ancien ministre Sami Minkara est décédé|trans-title= |url=https://www.lorientlejour.com/article/1344316/lancien-ministre-sami-minkara-est-decede.html|language=French|work=[[L'Orient-Le Jour]]|location= |access-date=27 July 2023}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1937 au 1938|2023|Minkara, Ahmad Sami}} c76gw5xcl3e44ea0czejhd9fehj9pyx David Lokonga Moses 0 239648 1555199 2026-05-28T09:35:03Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555199 wikitext text/x-wiki '''David Lokonga Moses''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan.]]<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Yei River State tangu 24 Desemba 2015. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] td0gt0xaf9yp6zaexch0ds5wx0dxfqk 1555220 1555199 2026-05-28T10:24:03Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555220 wikitext text/x-wiki '''David Lokonga Moses''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Sudan Kusini|South Sudan.]]<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Yei River State tangu 24 Desemba 2015. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Watu walio hai]] [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] 7dtcjjlyol0gfxv8l8g1scohftlpzjy James Pitia Morgan 0 239649 1555201 2026-05-28T09:38:59Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555201 wikitext text/x-wiki '''James Pitia Morgan''' ni [[mwanasiasa]] na [[mwanadiplomasia]] wa South Sudan.<ref>{{Cite web|title=South Sudan's president appoints new foreign minister|url=https://english.news.cn/20230901/e51f02ce71024175917d77138af9cc72/c.html|work=english.news.cn|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> Alihudumu kama Waziri wa Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Kimataifa kuanzia 31 Agosti 2023 hadi 25 Aprili 2024, kabla ya kuteuliwa na Rais Salva Kiir Mayardit kuwa mjumbe maalum wa nchi za Maziwa Makuu ya Afrika. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0fkcookorzgm1ulvm8kyp4dqchs959v 1555258 1555201 2026-05-28T11:25:45Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555258 wikitext text/x-wiki '''James Pitia Morgan''' ni [[mwanasiasa]] na [[mwanadiplomasia]] wa South Sudan.<ref>{{Rejea tovuti|title=South Sudan's president appoints new foreign minister|url=https://english.news.cn/20230901/e51f02ce71024175917d77138af9cc72/c.html|work=english.news.cn|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> Alihudumu kama Waziri wa Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Kimataifa kuanzia 31 Agosti 2023 hadi 25 Aprili 2024, kabla ya kuteuliwa na Rais Salva Kiir Mayardit kuwa mjumbe maalum wa nchi za Maziwa Makuu ya Afrika. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 33o5182snooikz9fptfvh2akf1be58u Luka Tombekana Monoja 0 239650 1555203 2026-05-28T09:43:13Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555203 wikitext text/x-wiki '''Luka Tombekana Monoja''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]]. Yeye ni Waziri wa Afya katika baraza la mawaziri la Sudan Kusini.<ref>{{Cite web|title=S.Sudan:The Newly Appointed Ministers Or Caretakers {{!}} www.sosanews.com - Reporting without fear or favour.|url=http://sosanews.com/2011/07/13/the-newly-appointed-ministers-or-caretakers/|work=sosanews.com|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> Aliteuliwa kushika nafasi hiyo tarehe 10 Julai 2011. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] b5oo1fmr9kjwazrb4f64qj0d28u8byy Afikaano Monday 0 239651 1555204 2026-05-28T09:46:35Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555204 wikitext text/x-wiki '''Afikaano Monday''' ni [[mwanasiasa]] wa [[South Sudan]].<ref>{{Cite web|title=South Sudan’s President appoints 28 Governors, defies peace agreement|url=http://www.southsudannewsagency.com/news/breaking-news/south-sudans-president-appoints-28-governors-defies-peace-agreement|work=www.southsudannewsagency.com|accessdate=2026-05-28|language=en-gb|author=ssnanews}}</ref> Amehudumu kama Gavana wa Jimbo la Maridi State tangu 24 Desemba 2015. Alikuwa gavana wa kwanza wa jimbo hilo, ambalo liliundwa na Rais Salva Kiir Mayardit tarehe 2 Oktoba 2015. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] gkufzvwk52wjrq3p01thnre5u0139th Majadiliano ya mtumiaji:GerViet 3 239652 1555205 2026-05-28T09:48:13Z AmmarBot 81277 Karibu 1555205 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:48, 28 Mei 2026 (UTC) sjmkm9bxw6ubprr4upa7u0ex4q25cua Majadiliano ya mtumiaji:Laggieleshmoh 3 239653 1555206 2026-05-28T09:48:24Z AmmarBot 81277 Karibu 1555206 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:48, 28 Mei 2026 (UTC) sjmkm9bxw6ubprr4upa7u0ex4q25cua Majadiliano ya mtumiaji:麻璃央 3 239654 1555207 2026-05-28T09:48:33Z AmmarBot 81277 Karibu 1555207 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:48, 28 Mei 2026 (UTC) sjmkm9bxw6ubprr4upa7u0ex4q25cua Majadiliano ya mtumiaji:Zvezda2011 3 239655 1555208 2026-05-28T09:48:44Z AmmarBot 81277 Karibu 1555208 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:48, 28 Mei 2026 (UTC) sjmkm9bxw6ubprr4upa7u0ex4q25cua Majadiliano ya mtumiaji:Kerrylovesthis 3 239656 1555209 2026-05-28T09:48:54Z AmmarBot 81277 Karibu 1555209 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:48, 28 Mei 2026 (UTC) sjmkm9bxw6ubprr4upa7u0ex4q25cua Majadiliano ya mtumiaji:Thepharoah17 3 239657 1555210 2026-05-28T09:49:04Z AmmarBot 81277 Karibu 1555210 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:49, 28 Mei 2026 (UTC) byh2gg1zdw9qwckl9p0pqz8x8qx4f66 Majadiliano ya mtumiaji:Eltanynn 3 239658 1555211 2026-05-28T09:49:14Z AmmarBot 81277 Karibu 1555211 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:49, 28 Mei 2026 (UTC) byh2gg1zdw9qwckl9p0pqz8x8qx4f66 Majadiliano ya mtumiaji:Shabani Mohamedi 3 239659 1555212 2026-05-28T09:49:24Z AmmarBot 81277 Karibu 1555212 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:49, 28 Mei 2026 (UTC) byh2gg1zdw9qwckl9p0pqz8x8qx4f66 Majadiliano ya mtumiaji:Pre-water 3 239660 1555213 2026-05-28T09:49:34Z AmmarBot 81277 Karibu 1555213 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:49, 28 Mei 2026 (UTC) byh2gg1zdw9qwckl9p0pqz8x8qx4f66 Majadiliano ya mtumiaji:Braz Leme 3 239661 1555214 2026-05-28T09:49:44Z AmmarBot 81277 Karibu 1555214 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #EEEEFF; border: solid 1px #eaa5ff; padding: 6pt; margin: 1em auto; width: 85%"> <p style="margin-left: 5em;">'''<big>Karibu kwenye Wikipedia kwa Kiswahili!</big>'''</p> Tunamfurahia kila mmoja anayeingia na kuungana nasi. Hii ni kamusi elezo ya maandishi huru. Unaweza kuandika makala uipendayo ama kuitafsiri kutoka Wikipedia ya lugha nyingine. Ukipenda kutumia '''kurasa zetu za mwongozo na msaada''', a) ukitumia simu bofya kwa "'''Dawati'''" chini kwenye dirisha lako na b) ubadilishe mwonekano wa Wikipedia kwa kubofya "'''Switch to old look'''" kwenye menyu upande wa kushoto. Kwa mawili matatu labda tazama:<br> * [[Wikipedia:Ukurasa wangu na kurasa za kamusi|Kuhusu ukurasa wako wa mtumiaji na kurasa nyingine]] * [[Wikipedia:Mwongozo|Ukurasa wa mwongozo]] * [https://sw.wikipedia.org/wiki/Jamii:Msaada Jamii:Msaada] <small>(makala zilizomo humo zinaweza kusaidia mara nyingi)</small> * [[Wikipedia:Jumuia|Ukurasa wa jumuia]] <small>(pamoja na '''[[Wikipedia:Wakabidhi]]''', penye majina walio tayari kukusaidia)</small> * [[Wikipedia:Makala za msingi za kamusi elezo|Makala za msingi za Wikipedia]] Jisikie huru kuuliza swali lolote lihusianalo na Wikipedia hii. Karibu kujitambulisha kwenye "Ukurasa wa mtumiaji". Ukitaka kupata kwanza uzoefu wa kuweza kuhariri Wikipedia, tafadhali tumia '''[[Msaada:Jaribio#2._Jaribio_katika_nafasi_yako_ya_mtumiaji| ukurasa wako kwa majaribio]]'''. Humo unaruhusiwa kujipatia uzoefu wa uundaji wa makala za Wikipedia! Juu yako mwenyewe uandike tu kwenye '''[[Special:Mypage|ukurasa wako wa mtumiaji]]'''. Humo uko huru kutangaza chochote upendacho, kama si biashara au matusi. <big>'''Ujue miiko:'''</big> * usilete kamwe matini wala [[Msaada:Picha|picha kutoka tovuti za nje]]. * usiingize matangazo ya kibiashara (pamoja na kuelekeza kwa kurasa zenye matangazo). * usimwage kamwe matini kutoka [[Msaada:Tafsiri ya kompyuta‎|google-translate]] au [[Msaada:Tafsiri|programu za kutafsiri]]. * usitumie kama vyanzo vya taarifa au tanbihi <nowiki><ref>Wikipedia (au mradi mwingine wa Wikimedia)</ref></nowiki>, ila unaweza kutumia vyanzo vyake kwa kuvitaja vyenyewe moja kwa moja. Tunakushauri pia [[Wikipedia:Email|kuandikisha email]] yako; haitaonekana na wengine lakini wataweza kukuandikia kupitia mfumo wa Wikipedia. Karibu sana! <p style="margin-left: 5em;">'''Welcome to Kiswahili Wikipedia!'''</p> We welcome you even if you don't speak Kiswahili. For a bot flag go to [[Wikipedia:Bots|this site]]. If you try to edit entries as a non-speaker, it is better to first communicate with one of our admins who can advise you. You may find them at [[Wikipedia:Wakabidhi]]. And, please: * '''do not''' post computer translated texts (like Google Translate, [[Special:ContentTranslation|Content Translation]], etc. all do not work for Swahili) * nor copied texts/images from other webs to this site! * do not use links to commercial pages, never post anything that looks like advertising. * do not use as references <nowiki><ref>Wikipedia (or another project of Wikimedia)</ref></nowiki>, though you can use their references by writing them themselves. As a newcomer we advise that you [[:en:Wikipedia:Emailing_users|register your email]]. This will not be visible to others but it allows us to notify you, which often is helpful in case of problems. </div> '''[[Mtumiaji:AmmarBot|AmmarBot]] ([[Majadiliano ya mtumiaji:AmmarBot|majadiliano]])''' 09:49, 28 Mei 2026 (UTC) byh2gg1zdw9qwckl9p0pqz8x8qx4f66 Ephraim McDowell 0 239662 1555215 2026-05-28T10:01:05Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Ephraim McDowell''' (11 Novemba 1771 – 25 Juni 1830) alikuwa daktari wa [[Marekani]] na mpasuaji wa mwanzo (pioneer surgeon). Alikuwa mtu wa kwanza kufanikiwa kuondoa uvimbe wa ovari kwa upasuaji (oophorectomy), na mara nyingi huitwa “baba wa ovariotomy”<ref>Ira M. Rutkow (1988). ''The History of Surgery in the United States, 1775–1900, Volume 2''. Norman Publishing, p. 90 {{ISBN|9780930405489}}</ref> pamoja na mmoja wa waanzilishi wa upasuaji w...' 1555215 wikitext text/x-wiki '''Ephraim McDowell''' (11 Novemba 1771 – 25 Juni 1830) alikuwa daktari wa [[Marekani]] na mpasuaji wa mwanzo (pioneer surgeon). Alikuwa mtu wa kwanza kufanikiwa kuondoa uvimbe wa ovari kwa upasuaji (oophorectomy), na mara nyingi huitwa “baba wa ovariotomy”<ref>Ira M. Rutkow (1988). ''The History of Surgery in the United States, 1775–1900, Volume 2''. Norman Publishing, p. 90 {{ISBN|9780930405489}}</ref> pamoja na mmoja wa waanzilishi wa upasuaji wa tumbo (abdominal surgery).<ref>Leslie Thomas Morton, Robert J. Moore (2005). ''A Bibliography of Medical and Biomedical Biography''. Ashgate, p. 238</ref><ref>James Ramage, Andrea S. Watkins (2011). ''Kentucky Rising: Democracy, Slavery, and Culture from the Early Republic to the Civil War''. University Press of Kentucky</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1771|1830}} [[Jamii:Watu wa Marekani]] o7zad0r3iwnlw4wu3g0ax4p78isbq31 René Moawad 0 239663 1555225 2026-05-28T10:33:21Z Egipa 87700 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''René Anis Moawad''' (17 Aprili 1925 – 22 Novemba 1989) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] alihudumu kama [[Rais wa Lebanon|Rais]] wa 9 wa nchi hiyo kwa muda wa siku kumi na saba, kuanzia tarehe 5 hadi 22 Novemba 1989, kabla ya kuuawa kwa mauaji ya kisiasa na washambuliaji wasiojulikana.<ref>{{Cite news |last=Reuter |date=1989-11-23 |title=A CHRONOLOGY OF POLITICAL ASSASSINATION |url=https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1989/11/23/a...' 1555225 wikitext text/x-wiki '''René Anis Moawad''' (17 Aprili 1925 – 22 Novemba 1989) alikuwa mwanasiasa wa [[Lebanoni|Lebanon]] alihudumu kama [[Rais wa Lebanon|Rais]] wa 9 wa nchi hiyo kwa muda wa siku kumi na saba, kuanzia tarehe 5 hadi 22 Novemba 1989, kabla ya kuuawa kwa mauaji ya kisiasa na washambuliaji wasiojulikana.<ref>{{Cite news |last=Reuter |date=1989-11-23 |title=A CHRONOLOGY OF POLITICAL ASSASSINATION |url=https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1989/11/23/a-chronology-of-political-assassination/e02030ea-f9f4-42e4-ad19-79bb7264b4ca/ |access-date=2025-03-27 |work=The Washington Post |language=en-US |issn=0190-8286}}</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1925|1989|Moawad, René Anis}} peft15pev7f9hds5jujb23fz4qzshjp Sir James McGrigor, Baronet wa kwanza 0 239664 1555227 2026-05-28T10:35:46Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Sir James McGrigor, Baronet wa 1''', FRS FRSE FRCPE (9 Aprili 1771 – 2 Aprili 1858) alikuwa daktari wa [[Uskoti]], mpasuaji wa kijeshi na mtaalamu wa mimea. Anachukuliwa kuwa mtu aliyesaidia kwa kiasi kikubwa kuanzishwa kwa Royal Army Medical Corps. Pia aliwahi kuwa Rector wa Chuo Kikuu cha Aberdeen. == Maisha ya awali == McGrigor alikuwa mwana wa Colquhoun McGrigor, mfanyabiashara wa mavazi kutoka Aberdeen,<ref>Miles, uk. 57</ref> na mke wake Anne G...' 1555227 wikitext text/x-wiki '''Sir James McGrigor, Baronet wa 1''', FRS FRSE FRCPE (9 Aprili 1771 – 2 Aprili 1858) alikuwa daktari wa [[Uskoti]], mpasuaji wa kijeshi na mtaalamu wa mimea. Anachukuliwa kuwa mtu aliyesaidia kwa kiasi kikubwa kuanzishwa kwa Royal Army Medical Corps. Pia aliwahi kuwa Rector wa Chuo Kikuu cha Aberdeen. == Maisha ya awali == McGrigor alikuwa mwana wa Colquhoun McGrigor, mfanyabiashara wa mavazi kutoka Aberdeen,<ref>Miles, uk. 57</ref> na mke wake Anne Grant.<ref>{{cite book|title=Biographical Index of Former Fellows of the Royal Society of Edinburgh 1783–2002|date=Julai 2006|publisher=The Royal Society of Edinburgh|isbn=0-902-198-84-X|url=[https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp2.pdf|access-date=5](https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp2.pdf|access-date=5) Julai 2017|archive-date=4 Machi 2016|archive-url=[https://web.archive.org/web/20160304074135/https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp2.pdf|url-status=dead}}](https://web.archive.org/web/20160304074135/https://www.royalsoced.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp2.pdf|url-status=dead}})</ref> McGrigor alizaliwa Cromdale, Inverness-shire, na alisoma katika Shule ya Sarufi ya Aberdeen kwa miaka mitano,<ref>Miles, uk. 33</ref> kisha akahitimu kutoka Chuo Kikuu cha Aberdeen mwaka 1788. Alipata mafunzo ya udaktari katika Chuo Kikuu cha Edinburgh kuanzia Septemba 1789.<ref>Miles, uk. 34</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1771|1858}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] eprwsyzg7dmramwyxwcxtuxlikeaqh2 Charles McKnight 0 239665 1555233 2026-05-28T10:47:31Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Charles McKnight''' (10 Oktoba 1750 – 16 Novemba 1791) alikuwa daktari wa Marekani wakati wa na baada ya Vita vya Mapinduzi ya [[Marekani]]. Alihudumu kama mpasuaji na daktari katika Idara ya Hospitali ya Jeshi la Bara (Continental Army) chini ya Jenerali [[George Washington]] na makamanda wengine waliokuwa chini yake.<ref>Washington, Vol. 17, p. 222.</ref> McKnight alikuwa mmoja wa wapasuaji waliothaminiwa zaidi wa wakati wake<ref name="Handerson, p....' 1555233 wikitext text/x-wiki '''Charles McKnight''' (10 Oktoba 1750 – 16 Novemba 1791) alikuwa daktari wa Marekani wakati wa na baada ya Vita vya Mapinduzi ya [[Marekani]]. Alihudumu kama mpasuaji na daktari katika Idara ya Hospitali ya Jeshi la Bara (Continental Army) chini ya Jenerali [[George Washington]] na makamanda wengine waliokuwa chini yake.<ref>Washington, Vol. 17, p. 222.</ref> McKnight alikuwa mmoja wa wapasuaji waliothaminiwa zaidi wa wakati wake<ref name="Handerson, p. 817">Handerson, p. 817.</ref><ref name="Alexander, p. 143">Alexander, p. 143.</ref> na alikumbukwa na mfanyakazi mwenzake kama "aliyebobea hasa kama mpasuaji wa vitendo … wakati wa kifo chake (alikuwa) hana mpinzani katika tawi hilo la taaluma yake."<ref name="Nevet, p. 36">Nevet, p. 36.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1992|}} [[Jamii:Watu wa Ireland]] cg29r6p589lsp5tuxu2z3n2v2auc1nb John Monro (mpasuaji) 0 239666 1555235 2026-05-28T10:52:16Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''John Monro wa Bearcrofts''' (1670–1740) alikuwa mpasuaji kutoka [[Uskoti]] ambaye anahesabiwa kuwa mwanzilishi wa ukoo (dynasty) wa familia ya Monro wa wataalamu wa anatomia jijini Edinburgh. Anasifiwa kwa kubuni wazo na kuchangia kwa kiasi kikubwa katika kuanzishwa kwa Shule ya Udaktari ya Chuo Kikuu cha Edinburgh. Pia aliwahi kuwa Deacon (Rais) wa Chama cha Wapasuaji wa Edinburgh. == Elimu ya udaktari == John Monro alikuwa mwana wa tatu wa Sir Alex...' 1555235 wikitext text/x-wiki '''John Monro wa Bearcrofts''' (1670–1740) alikuwa mpasuaji kutoka [[Uskoti]] ambaye anahesabiwa kuwa mwanzilishi wa ukoo (dynasty) wa familia ya Monro wa wataalamu wa anatomia jijini Edinburgh. Anasifiwa kwa kubuni wazo na kuchangia kwa kiasi kikubwa katika kuanzishwa kwa Shule ya Udaktari ya Chuo Kikuu cha Edinburgh. Pia aliwahi kuwa Deacon (Rais) wa Chama cha Wapasuaji wa Edinburgh. == Elimu ya udaktari == John Monro alikuwa mwana wa tatu wa Sir Alexander Munro wa Bearcrofts (1629–1704) wa Bearcrofts, ambaye alikuwa commissary wa Stirling.<ref>Inglis JA. The Monros of Auchinbowie and families zinazohusiana. Edinburgh: T&A Constable; 1911.</ref><ref>Macintyre, I. Munro, A. The Monros – nasaba tatu za kitabibu zenye asili moja. J R Coll Physicians Edinb. 2015; 45: 67–75. [https://dx.doi.org/10.4997/JRCPE.2015.116](https://dx.doi.org/10.4997/JRCPE.2015.116)</ref> Mwanzoni alipewa mafunzo ya udaktari tarehe 8 Aprili 1687 kwa mpasuaji wa Edinburgh William Borthwick wa Pilmuir (1641–1689), ambaye alikuwa wa kwanza katika Chama cha Wapasuaji wa Edinburgh kuwa na mtazamo wa kimataifa, baada ya kusoma Padua, Italia na Leiden, Uholanzi.<ref>"Kumbukumbu za Royal College of Surgeons of Edinburgh", tarehe 8 Aprili 1687.</ref> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1670|1740}} [[Jamii:Watu wa Uskoti]] t82nosjj75hja6r7jh6rigaep46flt1 Giovanni Battista Monteggia 0 239667 1555238 2026-05-28T10:56:18Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Giovanni Battista Monteggia''' (8 Agosti 1762 – 17 Januari 1815) alikuwa mpasuaji wa [[Italia]].<ref>{{WhoNamedIt|doctor|1929}}</ref> Jeraha la aina ya Uvunjikaji wa Monteggia limepewa jina lake. == Wasifu == === Maisha ya awali === Giovanni Battista Monteggia alizaliwa huko Laveno, karibu na [[Ziwa Maggiore]] (Lago Maggiore), kaskazini mwa Italia. Wazazi wake walikuwa Gian Antonio Monteggia na Marianna Vegezzi. Alikuwa na kaka wawili wanaojulikana;...' 1555238 wikitext text/x-wiki '''Giovanni Battista Monteggia''' (8 Agosti 1762 – 17 Januari 1815) alikuwa mpasuaji wa [[Italia]].<ref>{{WhoNamedIt|doctor|1929}}</ref> Jeraha la aina ya Uvunjikaji wa Monteggia limepewa jina lake. == Wasifu == === Maisha ya awali === Giovanni Battista Monteggia alizaliwa huko Laveno, karibu na [[Ziwa Maggiore]] (Lago Maggiore), kaskazini mwa Italia. Wazazi wake walikuwa Gian Antonio Monteggia na Marianna Vegezzi. Alikuwa na kaka wawili wanaojulikana; mmoja alikuja kuwa padri na mwingine daktari. Baba yake alihusika katika ujenzi wa miundombinu (hasa barabara na mifereji ya maji), na ndiye aliyemwongoza Giovanni Battista, ambaye alitoka shule ya sekondari ya Pallanza, kuelekea katika taaluma ya tiba. Giovanni alidahiliwa katika shule ya upasuaji ya Ospedale Maggiore mjini Milan mwaka 1779. Mafunzo yake yalifanyika katika mazingira ya migogoro ya kiitikadi na kisiasa ya wakati wake, kati ya zama za mapinduzi na zile za Napoleon.<ref name=":0">{{Cite book|last=Cosmacini|first=Giampiero|title=Biografia della Ca' Granda. Uomini e idee dell'Ospedale Maggiore di Milano|year=2006|location=Roma|pages=102–104}}</ref> Hali ya kuwa daktari-mpasuaji ndiyo iliyomtambulisha Monteggia.<ref name=":0" /> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1762|1815}} [[Jamii:Watu wa Italia]] rdr4ihclv8k59quiui4pzshmsdu887o 1555239 1555238 2026-05-28T10:59:09Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555239 wikitext text/x-wiki '''Giovanni Battista Monteggia''' (8 Agosti 1762 – 17 Januari 1815) alikuwa mpasuaji wa [[Italia]].<ref>{{WhoNamedIt|doctor|1929}}</ref> Jeraha la aina ya Uvunjikaji wa Monteggia limepewa jina lake. == Wasifu == === Maisha ya awali === Giovanni Battista Monteggia alizaliwa huko Laveno, karibu na [[Ziwa Maggiore]] (Lago Maggiore), kaskazini mwa Italia. Wazazi wake walikuwa Gian Antonio Monteggia na Marianna Vegezzi. Alikuwa na kaka wawili wanaojulikana; mmoja alikuja kuwa padri na mwingine daktari. Baba yake alihusika katika ujenzi wa miundombinu (hasa barabara na mifereji ya maji), na ndiye aliyemwongoza Giovanni Battista, ambaye alitoka shule ya sekondari ya Pallanza, kuelekea katika taaluma ya tiba. Giovanni alidahiliwa katika shule ya upasuaji ya Ospedale Maggiore mjini Milan mwaka 1779. Mafunzo yake yalifanyika katika mazingira ya migogoro ya kiitikadi na kisiasa ya wakati wake, kati ya zama za mapinduzi na zile za Napoleon.<ref name=":0">{{Rejea kitabu|last=Cosmacini|first=Giampiero|title=Biografia della Ca' Granda. Uomini e idee dell'Ospedale Maggiore di Milano|year=2006|location=Roma|pages=102–104}}</ref> Hali ya kuwa daktari-mpasuaji ndiyo iliyomtambulisha Monteggia.<ref name=":0" /> == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1762|1815}} [[Jamii:Watu wa Italia]] la4hnk2kt73jn6awzqxlbau4ge6nrpv Yefrem Mukhin 0 239668 1555241 2026-05-28T11:01:07Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Yefrem Yosypovych Mukhin''' (8 Februari 1766 – 12 Februari 1850) alikuwa daktari wa [[Urusi]], mpasuaji, mtaalamu wa anatomia, fiziolojia na usafi wa afya (hygiene). Alikuwa mmoja wa waanzilishi wa mwelekeo wa anatomia na fiziolojia katika tiba ya Urusi.<ref>{{cite encyclopedia |last1=Mirsky |first1=M. B. |last2=Kononov |first2=M. V. |year=2012 |title=Mukhina Yefrem Osipovich |url=[https://old.bigenc.ru/medicine/text/2240361](https://old.bigenc.ru/med...' 1555241 wikitext text/x-wiki '''Yefrem Yosypovych Mukhin''' (8 Februari 1766 – 12 Februari 1850) alikuwa daktari wa [[Urusi]], mpasuaji, mtaalamu wa anatomia, fiziolojia na usafi wa afya (hygiene). Alikuwa mmoja wa waanzilishi wa mwelekeo wa anatomia na fiziolojia katika tiba ya Urusi.<ref>{{cite encyclopedia |last1=Mirsky |first1=M. B. |last2=Kononov |first2=M. V. |year=2012 |title=Mukhina Yefrem Osipovich |url=[https://old.bigenc.ru/medicine/text/2240361](https://old.bigenc.ru/medicine/text/2240361) |encyclopedia=[[Great Russian Encyclopedia]] |language=ru |volume=21 |location=Moscow |publisher=Great Russian Encyclopedia |pages=535–536 |isbn=978-5-85270-355-2 |access-date=4 Novemba 2024}}</ref> Anachukuliwa kuwa mwanzilishi wa traumatolojia nchini Urusi na Ukraine. Alikuwa Profesa wa Heshima na Mkuu wa Kitivo cha Udaktari cha Imperial Moscow University, na pia Mshauri Hai wa Serikali. == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1766|1850}} [[Jamii:Watu wa Urusi]] j114rimo934ix5az9iukngsjzjp48ce Angelo Nannoni 0 239669 1555242 2026-05-28T11:03:58Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Angelo Nannoni''' (1715 – 30 Aprili 1790) alikuwa mpasuaji na mwandishi wa maandiko ya tiba kutoka [[Italia]]. Angelo alizaliwa mjini [[Florence]], na akiwa na umri wa miaka 16 alianza masomo ya anatomia na upasuaji katika hospitali ya Santa Maria Novella. Mwaka 1747 alitembelea [[Paris]] na [[Rouen]]. Baada ya kurejea Florence, alisisitiza matumizi ya dawa rahisi (zisizo na mchanganyiko tata wa kemikali). Aliboresha mbinu ya kutoa mtoto wa jicho (ca...' 1555242 wikitext text/x-wiki '''Angelo Nannoni''' (1715 – 30 Aprili 1790) alikuwa mpasuaji na mwandishi wa maandiko ya tiba kutoka [[Italia]]. Angelo alizaliwa mjini [[Florence]], na akiwa na umri wa miaka 16 alianza masomo ya anatomia na upasuaji katika hospitali ya Santa Maria Novella. Mwaka 1747 alitembelea [[Paris]] na [[Rouen]]. Baada ya kurejea Florence, alisisitiza matumizi ya dawa rahisi (zisizo na mchanganyiko tata wa kemikali). Aliboresha mbinu ya kutoa mtoto wa jicho (cataract extraction) iliyopendekezwa na Jacques Daviel. Mwanawe, Lorenzo Nannoni, naye pia alikuwa mpasuaji mashuhuri. Miongoni mwa kazi zake zilizochapishwa ni:<ref>[[https://books.google.com/books?id=QLb0eNm-nIwC](https://books.google.com/books?id=QLb0eNm-nIwC) Continuazione al Nuovo dizionario istorico degli uomini che si sono renduti piu celebri...] Tomo VI; Gioacchino M. Olivier-Poli, Published by R. Marotta and Vanspandoch, Naples (1825); ukurasa 234.</ref> * ''Trattato sopra i mali delle mammelle'' – Florence, 1746 * ''Della semplicità del medicare'' – Venice, 1761 * ''Ricerche critiche sopra lo stato presente della chirurgia'' ya Samuel Sharp, tafsiri kutoka Kiingereza – Siena, 1774 * ''Memoria sul l’aneurisma della piegatura del cubito'' – Florence, 1784 * ''Dissertazione chirurgiche: della fistola lagrimale; delle cataratte; de medicantis ex siccantibus; de medicantis causticis'' – Paris, 1748 == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1715|1790}} [[Jamii:Watu wa Italia]] 8ioiu7uk48bzvtr7dhnzwgb6h1c5fpi Simon Pallas 0 239670 1555243 2026-05-28T11:05:53Z Valuegirl 87699 Ukurasa ulianzishwa kwa kuandika ''''Simon Pallas''' (1694 – 24 Julai 1770) alikuwa daktari wa [[Prussia]].<ref>{{cite journal |last=Lammel |first=H U |date=Novemba 1994 |title=[Simon Pallas (1694–1770) na elimu ya upasuaji Berlin] |journal=Zeitschrift für ärztliche Fortbildung |volume=88 |issue=11 |pages=937–42 |pmid=7839718 }}</ref> Pallas alizaliwa mjini [[Berlin]], ambako aliishi maisha yake yote. Alikuwa profesa wa [[upasuaji]] katika ''Collegium medico-chirurgicum'', na pia...' 1555243 wikitext text/x-wiki '''Simon Pallas''' (1694 – 24 Julai 1770) alikuwa daktari wa [[Prussia]].<ref>{{cite journal |last=Lammel |first=H U |date=Novemba 1994 |title=[Simon Pallas (1694–1770) na elimu ya upasuaji Berlin] |journal=Zeitschrift für ärztliche Fortbildung |volume=88 |issue=11 |pages=937–42 |pmid=7839718 }}</ref> Pallas alizaliwa mjini [[Berlin]], ambako aliishi maisha yake yote. Alikuwa profesa wa [[upasuaji]] katika ''Collegium medico-chirurgicum'', na pia mpasuaji mkuu katika hospitali ya Charité. Alijulikana kama mpasuaji jasiri, na aliandika vitabu kadhaa vya kiada kuhusu upasuaji. Alikuwa baba wa mtaalamu mashuhuri wa zoolojia na botania Peter Simon Pallas, pamoja na daktari August Friedrich Pallas. == Maandishi == * ''Anleitung zur praktischen Chirurgie'' (''Mwongozo wa Upasuaji wa Vitendo''; 1763, 1770) * ''Ueber die chirurgischen Operatione'' (''Kuhusu Operesheni za Upasuaji''; 1763, 1770) * ''Anleitung die Knochenkrankheiten zu heilen'' (''Mwongozo wa Kutibu Magonjwa ya Mifupa''; 1770) == Marejeo == {{Reflist}} {{Mbegu-mtu}} {{BD|1694|1770}} [[Jamii:Watu wa Prussia]] [[Jamii:Watu wa Ujerumani]] sveywcvg1uzgqk17hdxh9o0sd9tolc2 John Douglas (mtaalamu wa upasuaji wa mawe mwilini) 0 239671 1555248 2026-05-28T11:21:02Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Douglas (mtaalamu wa upasuaji wa mawe mwilini)]] hadi [[John Douglas (mtoa mawe mwilini)]]: urahisi wa kuupata 1555248 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[John Douglas (mtoa mawe mwilini)]] j5kpz4lyyoaxuv2qxg531ueik08lumf John Peter Miskin 0 239672 1555252 2026-05-28T11:24:42Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555252 wikitext text/x-wiki '''Mowlana John Peter Miskin''' ni [[mwanasheria]] na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Waziri wa Masuala ya Sheria wa jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei <ref>{{Cite web|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref>2010. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] mtwlhem1890uw86wr7otito5be1ldkj 1555273 1555252 2026-05-28T11:35:02Z Gayle-Bot 78697 #2.0 Boti Replaced Cite web->Rejea tovuti, Cite journal->Rejea jarida, Cite book->Rejea kitabu, Cite news->Rejea habari; 1 template(s) replaced. 1555273 wikitext text/x-wiki '''Mowlana John Peter Miskin''' ni [[mwanasheria]] na [[mwanasiasa]] wa South Sudan. Amehudumu kama Waziri wa Masuala ya Sheria wa jimbo la Western Bahr el Ghazal tangu 18 Mei <ref>{{Rejea tovuti|title=Western Bahr el Ghazal State|url=http://www.gurtong.net/Governance/Governments/GovernmentofSouthSudanStates/WesternBahrelGhazalState/tabid/337/Default.aspx|work=www.gurtong.net|accessdate=2026-05-28|language=en-US|author=Gurtong Trust}}</ref>2010. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Sudan Kusini]] [[Jamii:Watu walio hai]] 6aozhqpd84gefpvh7deotkn8qwps3jp John Esmonde (Mwanaharakati wa Ireland wa Umoja) 0 239673 1555256 2026-05-28T11:25:28Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Esmonde (Mwanaharakati wa Ireland wa Umoja)]] hadi [[John Esmonde (mwanaharakati)]]: urahisi wa kuupata 1555256 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[John Esmonde (mwanaharakati)]] fx9nhlvwiw99x216jq6z4reerg44kq4 John Gilchrist (mtaalamu wa lugha) 0 239674 1555261 2026-05-28T11:26:51Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[John Gilchrist (mtaalamu wa lugha)]] hadi [[John Gilchrist (mwanaisimu)]]: urahisi wa kuupata 1555261 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[John Gilchrist (mwanaisimu)]] fy7vvhhj42xkght0cexvp6bnbcfq3um William Hartigan (daktari mpasuaji kutoka Ireland) 0 239675 1555263 2026-05-28T11:28:43Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[William Hartigan (daktari mpasuaji kutoka Ireland)]] hadi [[William Hartigan (mpasuaji wa Eire)]]: urahisi wa kuupata 1555263 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[William Hartigan (mpasuaji wa Eire)]] fot95r2md8ep1jwce5y8cr0crzb5vwt James Lind (mtaalamu wa sayansi ya asili) 0 239676 1555265 2026-05-28T11:30:00Z Riccardo Riccioni 452 Riccardo Riccioni alihamisha ukurasa wa [[James Lind (mtaalamu wa sayansi ya asili)]] hadi [[James Lind (mwanasayansi ya asili)]]: urahisi wa kuupata 1555265 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[James Lind (mwanasayansi ya asili)]] nqcuuk1yi90fyfkrupjllvhxk6dzzl2 Mohamed Abdoulahi 0 239677 1555266 2026-05-28T11:30:06Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555266 wikitext text/x-wiki '''Mohamed Abdoulahi''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Niger]]. Alihudumu katika serikali ya Niger kama Waziri wa Madini na Nishati kuanzia mwaka 2004 hadi 2010 chini ya Rais Mamadou Tandja.<ref>{{Cite web|title=H.E Mohamed Abdullahi Farah - MoEWR|url=https://moewr.gov.so/team/mohamed/|date=2020-10-15|accessdate=2026-05-28|language=en-US}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Watu walio hai]] smihljqmvdbs0of9ba9o234b4opa8dx Boukary Adji 0 239678 1555268 2026-05-28T11:33:18Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555268 wikitext text/x-wiki '''Boukary Adji''' (1939 – 4 Julai 2018) alikuwa [[mwanasiasa]] wa [[Niger]]. Alihudumu kama Waziri Mkuu wa Niger kuanzia 30 Januari 1996 hadi 21 Desemba 1996.<ref>{{Cite web|title=Wayback Machine|url=http://www.afrique-express.com/archive/OUEST/niger/bio/boukariadji.htm|work=www.afrique-express.com|accessdate=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Waliozaliwa 1939]] [[Jamii:Waliofariki 2018]] lgy9ymfz9h872gx0teuglt86pal2wop Hama Assah 0 239679 1555274 2026-05-28T11:36:28Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555274 wikitext text/x-wiki '''Hama Assah''' ni mbunge wa [[Niger]] na mkuu wa kamati ya ulinzi na usalama ya Bunge la Taifa la [[Niger]].<ref>{{Citation|last=Raghavan|first=Sudarsan|title=In the area where U.S. soldiers died in Niger, Islamist extremists have deep roots|date=2017-11-20|url=https://www.washingtonpost.com/world/africa/in-the-area-where-us-soldiers-died-in-niger-islamist-extremists-have-deep-roots/2017/11/20/6a892130-c66f-11e7-9922-4151f5ca6168_story.html|work=The Washington Post|language=en-US|issn=0190-8286|access-date=2026-05-28}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Watu walio hai]] 2fu5r9jlasj2f2v1pkp0gkfq7ciw2gl Oumar Ba 0 239680 1555278 2026-05-28T11:39:56Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555278 wikitext text/x-wiki '''Oumar Ba''' (1906 – 1964) alikuwa daktari na [[mwanasiasa]] kutoka [[Niger]]. Alihudumu katika Seneti ya Ufaransa kuanzia mwaka 1948 hadi 1952.<ref>{{Cite web|title=BA Oumar|url=https://www.senat.fr/senateur-4eme-republique/ba_oumar0471r4.html|work=Sénat|date=2026-05-28|accessdate=2026-05-28|language=fr-FR}}</ref> Alizaliwa katika Bandiagara. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Waliozaliwa 1906]] [[Jamii:Waliofariki 1964]] d1ahczzzvl9fo1gt9zuxt08xrlti336 Yaou Sangaré Bakary 0 239681 1555280 2026-05-28T11:42:58Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555280 wikitext text/x-wiki '''Yaou Sangaré Bakary''' ni [[mwanasiasa]] wa [[Niger]] ambaye amehudumu kama Waziri wa Mambo ya Nje tangu mwaka 2023. Kabla ya hapo, aliwahi kuwa balozi wa Niger nchini Cuba na pia mwakilishi katika United Nations.<ref>{{Cite web|title=New Permanent Representative of Niger Presents Credentials {{!}} Meetings Coverage and Press Releases|url=https://press.un.org/en/2023/bio5487.doc.htm|work=press.un.org|accessdate=2026-05-28|language=en}}</ref> == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Watu walio hai]] er23g17ywohm75x2shgw23rau1vjfv8 Alidou Barkire 0 239682 1555281 2026-05-28T11:45:45Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555281 wikitext text/x-wiki '''Alidou Barkire''' (amezaliwa 1925) ni [[mwanasiasa]] wa [[Niger]] na aliyewahi kuwa Waziri wa Sheria.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=ArS6_nGsar4C|title=Historical Dictionary of Niger|last=Idrissa|first=Abdourahmane|last2=Idrissa|first2=Rahmane|last3=Decalo|first3=Samuel|date=2012-06|publisher=Bloomsbury Publishing PLC|isbn=978-0-8108-6094-0|language=en}}</ref> Alizaliwa na kusomea katika Niamey, kisha akapatiwa mafunzo ya ualimu katika eneo ambalo sasa ni Mali. Baada ya hapo alihudumu kwa muda mfupi katika jeshi la kikoloni na baadaye kufundisha katika Sudan ya Kifaransa. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Waliozaliwa 1925]] lm487w0q7o5pr1dj8z8p0fdb2xxvgwt Boubakar Hassan 0 239683 1555282 2026-05-28T11:48:16Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555282 wikitext text/x-wiki Boubakar Hassan ni mwanasiasa na mwanasheria wa Niger. Alihudumu kama Waziri wa Sheria na Mlinzi wa Mihuri ya Taifa kuanzia 7 Aprili hadi 29 Novemba 2021 chini ya Rais Mohamed Bazoum na Waziri Mkuu Ouhoumoudou Mahamadou. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Watu walio hai]] 0uyz6w7ebruh543nrn4gvxnodmufvor Barcourgné Courmo 0 239684 1555284 2026-05-28T11:50:27Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555284 wikitext text/x-wiki Barcourgné Courmo (1916 – 16 Novemba 1993) alikuwa mwanasiasa na mwanadiplomasia wa Niger. Katika miaka ya 1960, alikuwa Waziri wa Fedha na mwenyekiti wa politburo ya chama tawala. Pia alihudumu kwa muda mfupi kama Waziri wa Mambo ya Nje wa Niger mwaka 1970 chini ya Rais Hamani Diori. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Waliozaliwa 1916]] [[Jamii:Waliofariki 1991]] 851trxcv6z3y4re2wa848wyznoda9gq Mano Dayak 0 239685 1555285 2026-05-28T11:52:45Z Don Malya 61486 kuanzisha makala 1555285 wikitext text/x-wiki Mano Dayak (1949 – 15 Desemba 1995) alikuwa mpigania uhuru, kiongozi, mwanaharakati, msomi na mjadiliano mashuhuri wa jamii ya Tuareg kutoka Niger. Aliongoza Tuareg Rebellion katika eneo la Ténéré kaskazini mwa Niger wakati wa miaka ya 1990. Alizaliwa katika bonde la Tiden Valley ndani ya Milima ya Aïr Mountains karibu na mji wa Agadez mwaka 1949. Alifariki katika ajali ya ndege mwaka 1995, jambo lililosababisha baadhi ya watu kuamini kuwa huenda ajali hiyo haikuwa ya kawaida. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Waliozaliwa 1949]] [[Jamii:Waliofariki 1995]] 8e3fnvx8wawd8t2tfi5piquidkg0n8u 1555286 1555285 2026-05-28T11:56:08Z Don Malya 61486 1555286 wikitext text/x-wiki '''Mano Dayak''' (1949 – 15 Desemba 1995) alikuwa mpigania uhuru, kiongozi, mwanaharakati, msomi na mjadiliano mashuhuri wa jamii ya Tuareg kutoka [[Niger]]. Aliongoza Tuareg Rebellion katika eneo la Ténéré kaskazini mwa Niger wakati wa miaka ya 1990. Alizaliwa katika bonde la Tiden Valley ndani ya Milima ya Aïr Mountains karibu na mji wa Agadez mwaka 1949. Alifariki katika ajali ya ndege mwaka 1995, jambo lililosababisha baadhi ya watu kuamini kuwa huenda ajali hiyo haikuwa ya kawaida. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Waliozaliwa 1949]] [[Jamii:Waliofariki 1995]] f57d1dnvxelevd7gxigfgn9oef3w7el 1555287 1555286 2026-05-28T11:57:41Z Don Malya 61486 /* Marejeo */ 1555287 wikitext text/x-wiki '''66Mano Dayak''' (1949 – 15 Desemba 1995) alikuwa mpigania uhuru, kiongozi, mwanaharakati, msomi na mjadiliano mashuhuri wa jamii ya Tuareg kutoka [[Niger]]. Aliongoza Tuareg Rebellion katika eneo la Ténéré kaskazini mwa Niger wakati wa miaka ya 1990.<ref>{{Cite web|title=The Amazigh Voice, June 1996|url=https://user.eng.umd.edu/~sellami/JUNE96/tuareg.html|work=user.eng.umd.edu|accessdate=2026-05-28}}</ref> Alizaliwa katika bonde la Tiden Valley ndani ya Milima ya Aïr Mountains karibu na mji wa Agadez mwaka 1949. Alifariki katika ajali ya ndege mwaka 1995, jambo lililosababisha baadhi ya watu kuamini kuwa huenda ajali hiyo haikuwa ya kawaida. == Marejeo == <references /> {{Mbegu-mwanasiasa}} [[Jamii:Wanasiasa wa Niger]] [[Jamii:Waliozaliwa 1949]] [[Jamii:Waliofariki 1995]] nekbcdfe9hdi9pkj66hf015wadzebe5