ವಿಕಿಪೀಡಿಯ tcywiki https://tcy.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F MediaWiki 1.47.0-wmf.20 first-letter ಮಾದ್ಯಮೊ ವಿಸೇಸೊ ಪಾತೆರ ಬಳಕೆದಾರೆ ಬಳಕೆದಾರೆ ಪಾತೆರ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪಾತೆರ ಫೈಲ್ ಫೈಲ್ ಪಾತೆರ ಮಾದ್ಯಮೊವಿಕಿ ಮಾದ್ಯಮೊವಿಕಿ ಪಾತೆರ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಪಾತೆರ ಸಕಾಯೊ ಸಕಾಯೊ ಪಾತೆರ ವರ್ಗೊ ವರ್ಗೊ ಪಾತೆರ ತಡ್ಯ ತಡ್ಯ ಪಾತೆರ ಕರಡು ಕರಡು ಪಾತೆರ TimedText TimedText talk ಮೋಡ್ಯೂಲ್ ಮೋಡ್ಯೂಲ್ ಪಾತೆರ Event Event talk 10 7317 369893 366194 2026-09-20T21:08:55Z en>Axolitl 0 Dark mode colors 369893 wikitext text/x-wiki __NONEWSECTIONLINK__{{Mbox | name = Redirect category shell | type = move | image = none | style = margin-top: 1.1em; border: solid 1px darkblue; border-left-width: 0.5em; | textstyle = padding-top: 0.9em; padding-bottom: 0.9em; | text = '''This {{Talk other|talk page|page}} is a [[Wikipedia:Redirect|redirect]]. <small>The following [[Wikipedia:Categorizing redirects|categories]] are used to track and monitor this redirect:</small>'''{{#if:{{{h|}}} |{{block indent|1= ''{{{h}}}''}} }} <!-- Automatically detect protected redirects: --><includeonly>{{#switch: {{PROTECTIONLEVEL:move}} |sysop|templateeditor|extendedconfirmed={{pp-move|small=yes|catonly=no}} }}{{#switch: {{PROTECTIONLEVEL:edit}} |sysop |templateeditor |extendedconfirmed |autoconfirmed={{pp-protected|small=yes}}{{R protected}} | <!--Not protected, or only semi-move-protected--> }}</includeonly>{{#if: {{{1|}}}||<includeonly> * <strong style="color:var(--color-error, red);">Important – Please Read! <span style="color:var(--color-option-maroon, maroon)">This template should {{em|not}} be applied without parameters by bot nor by any automated or semi-automated process. It should {{em|not}} be used without parameters {{em|unless you want to learn how to categorize redirects}}. For editors who want to learn how to categorize redirects, this template is a {{em|learning tool}}. {{em|Only}} those editors who intend to return to the redirect to learn which rcats to use should apply this template without parameters, or with an empty first parameter!</span></strong></includeonly> * '''Manifold sort''': If help is needed to determine appropriate categories, then this redirect populates '''{{Cat|Miscellaneous redirects}}'''. Monitors of that category will check this redirect and add or remove [[Wikipedia:Categorizing redirects|rcats]] as needed.{{#ifeq: {{lc:{{{nocat|false}}}}} | false |{{{category|<includeonly>[[Category:Miscellaneous redirects]]</includeonly>}}}}} }} {{#if: {{{2|}}}|{{{2}}}|{{{1|}}}}}{{#if: {{{1|}}}{{{2|}}}||{{#ifeq: {{ROOTPAGENAME}}|Redirect category shell||[[Category:Redirect category shell without parameters]]}}}} ''<small>When appropriate, [[Wikipedia:Protection policy|protection levels]] are automatically sensed, described and categorized.</small>'' }}<includeonly>__EXPECTSHORTPAGE__<!--To prevent pages from appearing on Special:ShortPages. See Tech News 2026-34. --></includeonly><noinclude> {{Documentation}} </noinclude> 8cwtcowfhe26dtfxhy65bjodlt4kbxr 369894 369893 2026-09-21T07:05:22Z ChiK 1136 ೧ revisions imported from [[:en:Template:Redirect_category_shell]] 369893 wikitext text/x-wiki __NONEWSECTIONLINK__{{Mbox | name = Redirect category shell | type = move | image = none | style = margin-top: 1.1em; border: solid 1px darkblue; border-left-width: 0.5em; | textstyle = padding-top: 0.9em; padding-bottom: 0.9em; | text = '''This {{Talk other|talk page|page}} is a [[Wikipedia:Redirect|redirect]]. <small>The following [[Wikipedia:Categorizing redirects|categories]] are used to track and monitor this redirect:</small>'''{{#if:{{{h|}}} |{{block indent|1= ''{{{h}}}''}} }} <!-- Automatically detect protected redirects: --><includeonly>{{#switch: {{PROTECTIONLEVEL:move}} |sysop|templateeditor|extendedconfirmed={{pp-move|small=yes|catonly=no}} }}{{#switch: {{PROTECTIONLEVEL:edit}} |sysop |templateeditor |extendedconfirmed |autoconfirmed={{pp-protected|small=yes}}{{R protected}} | <!--Not protected, or only semi-move-protected--> }}</includeonly>{{#if: {{{1|}}}||<includeonly> * <strong style="color:var(--color-error, red);">Important – Please Read! <span style="color:var(--color-option-maroon, maroon)">This template should {{em|not}} be applied without parameters by bot nor by any automated or semi-automated process. It should {{em|not}} be used without parameters {{em|unless you want to learn how to categorize redirects}}. For editors who want to learn how to categorize redirects, this template is a {{em|learning tool}}. {{em|Only}} those editors who intend to return to the redirect to learn which rcats to use should apply this template without parameters, or with an empty first parameter!</span></strong></includeonly> * '''Manifold sort''': If help is needed to determine appropriate categories, then this redirect populates '''{{Cat|Miscellaneous redirects}}'''. Monitors of that category will check this redirect and add or remove [[Wikipedia:Categorizing redirects|rcats]] as needed.{{#ifeq: {{lc:{{{nocat|false}}}}} | false |{{{category|<includeonly>[[Category:Miscellaneous redirects]]</includeonly>}}}}} }} {{#if: {{{2|}}}|{{{2}}}|{{{1|}}}}}{{#if: {{{1|}}}{{{2|}}}||{{#ifeq: {{ROOTPAGENAME}}|Redirect category shell||[[Category:Redirect category shell without parameters]]}}}} ''<small>When appropriate, [[Wikipedia:Protection policy|protection levels]] are automatically sensed, described and categorized.</small>'' }}<includeonly>__EXPECTSHORTPAGE__<!--To prevent pages from appearing on Special:ShortPages. See Tech News 2026-34. --></includeonly><noinclude> {{Documentation}} </noinclude> 8cwtcowfhe26dtfxhy65bjodlt4kbxr 10 11806 369895 141305 2025-11-14T06:57:44Z en>Paine Ellsworth 0 per edit request on talk page - remove TfM template 369895 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{This is a redirect/rcat}} </noinclude>{{Redirect template |id=R from related word |name=From a related word or phrase |from=a word or [[phrase]] ([[Terminology|term]]) |to=a page title that is related in some way. This redirect might be a good search term, or it could be a candidate for a [[wikt:|Wiktionary]] link |info=** Redirects from related words are not properly [[:Template:R from alternative spelling|redirects from alternative spelling]]s of the same word. They are also different from redirects that are [[:Template:R from subtopic|subtopic]]s or [[:Template:R to related topic|related topics]], because unlike those, a related word or phrase probably does not warrant its own subtopic section in the target page or possess the possibility of ever becoming an article, template, project page, and so forth. |all category=Redirects from related words }}<noinclude> <!-- Place categories on /doc subpage; interwikis go to Wikidata. --> {{Documentation}} </noinclude> svgd8oey0uohp2qp69az2wo8ikq2dkp 369896 369895 2026-09-21T07:05:22Z ChiK 1136 ೧ revisions imported from [[:en:Template:R_from_related_word]] 369895 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{This is a redirect/rcat}} </noinclude>{{Redirect template |id=R from related word |name=From a related word or phrase |from=a word or [[phrase]] ([[Terminology|term]]) |to=a page title that is related in some way. This redirect might be a good search term, or it could be a candidate for a [[wikt:|Wiktionary]] link |info=** Redirects from related words are not properly [[:Template:R from alternative spelling|redirects from alternative spelling]]s of the same word. They are also different from redirects that are [[:Template:R from subtopic|subtopic]]s or [[:Template:R to related topic|related topics]], because unlike those, a related word or phrase probably does not warrant its own subtopic section in the target page or possess the possibility of ever becoming an article, template, project page, and so forth. |all category=Redirects from related words }}<noinclude> <!-- Place categories on /doc subpage; interwikis go to Wikidata. --> {{Documentation}} </noinclude> svgd8oey0uohp2qp69az2wo8ikq2dkp 0 12786 369903 362798 2026-09-21T10:40:53Z ~2026-51104-78 10145 /* ಉಲ್ಲೇಕೊಲು */ Telangana Tourism places 369903 wikitext text/x-wiki '''ತೆಲಂಗಾಣ''' ೪೦ ವರ್ಷೋಡ್ದಿಂಚಿ ಮಲ್ತಿನ ಹೋರಾಟದ ಪ್ರತಿಫಲವಾದ್, ೨೦೧೪ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಭಾರತದ ಪೊಸ ರಾಜ್ಯವಾದ್ ಉದಯವಾಯಿನ ರಾಜ್ಯೋನೆ [[ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ|ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ]] ರಾಜ್ಯದ ಭಾಗ ವಾದಿತ್ತಿನ ತೆಲಂಗಾಣ, ಇತ್ತೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಜ್ಯವಾದ್ ಉಂಡು<ref>https://www.britannica.com/place/Telengana</ref> [[Image:Telengana.PNG|thumb|ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯೋಡು ತೆಲಂಗಾಣ ಪ್ರದೇಶೊನು ಬೊಲ್ದು ಕಲರ್ ಡ್ ತೋಜಾದಂಡ್]] ==ಜಿಲ್ಲೆಲು== *ಸಿದ್ದಿಪೇಟ, *ಜನಗಾಮ, *ಜಯಶಂಕರ್, *ಜಗಿತ್ಯಾಲ, *ವರಂಗಲ್(ಗ್ರಾಮಾಂತರ),<ref>https://www.indyatour.com/india/telangana/</ref> *ಯದಾದ್ರಿ, *ಪೆದ್ದಪಲ್ಲಿ, *ಕಾಮಾರೆಡ್ಡಿ, *ಮೆದಕ್, *ಮಂಚಿರ್ಯಾಲ, *ವರಂಗಲ್(ನಗರ) *ವಿಕಾರಾಬಾದ್, *ರಾಜನ್ನ, *ಆಸಿಫಾಬಾದ್, *ಸೂರ್ಯಾಪೇಟ, *ಕೊತ್ತಗೂಡೆಂ, *ನಿರ್ಮಲ್, *ವನಪರ್ತಿ, *ನಾಗರ್ ಕರ್ನೂಲು, *ಮಹಬೂಬಾಬಾದ್, *ಮಲ್ಕಾಜ್‌ಗಿರಿ<ref>https://web.archive.org/web/20161012160333/http://www.prajavani.net/news/article/2016/10/12/444321.html</ref> ==ಜನಸಂಖ್ಯೆ == {| class="wikitable" |- !ಕ್ರ.ಸಂ.|| ಜಿಲ್ಲೆಲು || ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ|| ಆದಾಯ ವಿಭಾಗ || ಮಂಡಲ|| ಜನಸಂಖ್ಯೆ-2011||"ಪ್ರದೇಶ (km²)" |- |1 || ಅದಿಲಾಬಾದ್ || ಅದಿಲಾಬಾದ್ || 2 || 18 || 708,952 || 4,185.97 |- |2 || ಅಸಿಫಾಬಾದ್ || ಅಸಿಫಾಬಾದ್ || 2 || 15 || 515,835 || 4,300.16 |- |3 || ಭದ್ರಾದ್ರಿ || ಕೊತ್ತಗೂಡೆಮ್ || 2 || 24 || 1,304,811 || 8,951.00 |- |4 || ಜಯಶಂಕರ್ || ಭೂಪಾಲ್ಪೆಲ್ಲಿ || 2 || 19 || 712,257 || 6,361.70 |- |5 || ಗದ್ವಾಲ್ || ಗದ್ವಾಲ್ || 1 || 13 || 664,971 || 2,928.00 |- |6 || ಹೈದರಾಬಾದ್ || ಹೈದರಾಬಾದ್ || 2 || 16 ||3,441,992 || 4,325.29 |- |7 || ಜಗ್ತಿಯಾಲ್ || ಜಗ್ತಿಯಾಲ್ || 2 || 18 || 983,414 || 3,043.23 |- |8 || ಜನಗಾಂವ್ || ಜನಗಾಂವ್ || 2 || 13 || 582,457 || 2,187.50 |- |9 || ಕಾಮಾರೆಡ್ಡಿ, || ಕಾಮಾರೆಡ್ಡಿ, || 2 || 20 || 972,625 || 3,651.00 |- |10 || ಕರೀಂನಗರ || ಕರೀಂನಗರ || 2 || 16 || 1,016,063 || 2,379.07 |- |11 || ಖಮ್ಮಂ || ಖಮ್ಮಂ || 2 || 21 || 1,401,639 || 4,453.00 |- |12 || ಮಹಬೂಬಾಬಾದ್ || ಮಹಬೂಬಾಬಾದ್ || 2 || 16 || 770,170 || 2,876.70 |- |13 || ಮಹಬೂಬ್ ನಗರ್ || ಮಹಬೂಬ್ ನಗರ್ || 2 || 21 || 1,318,110 || 4,037.00 |- |14 || ಮಂಚಿರ್ಯಾಲ, || ಮಂಚಿರ್ಯಾಲ್ || 2 || 18 || 807,037 || 4,056.36 |- |15 || ಮೆದಕ್ || ಮೆದಕ್ || 3 || 20 || 767,428 || 2,740.89 |- |16 || ಮೆಡ್ಚಲ್ || ಮೆಡ್ಚಲ್ || 2 || 14 || 2,542,203 || 5,005.98 |- |17 || ನಲ್ಲಗೊಂಡ || ನಲ್ಲಗೊಂಡ || 3 || 31 || 1,631,399 || 2,449.79 |- |18 || ನಾಗರ್ ಕರ್ನೂಲು, || ನಾಗರ್ ಕರ್ನೂಲು, || 3 || 22 || 893,308 || 6,545.00 |- |19 || ನಿರ್ಮಲ್ || ನಿರ್ಮಲ್ || 2 || 18 || 709,415 || 3,562.51 |- |20 || ನಿಜಾಮಾಬಾದ್|| ನಿಜಾಮಾಬಾದ್ || 3 || 26 || 1,534,428 || 4,153.00 |- |21 || ರಂಗಾರೆಡ್ಡಿ || ಶಂಶಾಬಾದ್ || 3 || 26 || 2,551,731 || 1,038.00 |- |22 || ಪೆದ್ದಪಲ್ಲಿ, || ಪೆದ್ದಪಲ್ಲಿ, || 2 || 14 || 795,332 || 4,614.74 |- |23 || ಸಂಗಾರೆಡ್ಡಿ || ಸಂಗಾರೆಡ್ಡಿ || 3 || 26 || 1,527,628 || 4,464.87 |- |24 || ಸಿದ್ದಿಪೇಟ್ || ಸಿದ್ದಿಪೇಟ್ || 2 || 22 || 993,376 || 3,425.19 |- |25 || ರಾಜನ್ನ|| ರಾಜನ್ನ ಸಿರಿಸಿಲ್ಲ || 1 || 13 || 546,121 || 2,030.89 |- |26 || ಸೂರ್ಯಾಪೇಟ|| ಸೂರ್ಯಾಪೇಟ, || 2 || 23 || 1,099,560 || 1,415.68 |- |27 || ವಿಖಾರಾಬಾದ್|| ವಿಖಾರಾಬಾದ್ || 2 || 17 || 881,250 || 3,385.00 |- |28 || ವನಪರ್ತಿ, || ವನಪರ್ತಿ, || 1 || 17 || 751,553 || 2,938.00 |- |29 || ವರಂಗಲ್ (ನಗರ) || ವರಂಗಲ್ || 1 || 11 || 1,135,707 || 1,304.50 |- |30 || ವರಂಗಲ್ (ಗ್ರಾಮೀಣ) || ವರಂಗಲ್ || 2 || 15 || 716,457 || 2,175.50 |- |31 || ಯದಾದ್ರಿ ||ಭೋನಗಿರಿ || 2 || 16 || 726,465 || 3,091.48 |- !ಒಟ್ಟು || || || 64 || 579 || 35,003,694 || 112,077.00 |- |} (ಜನಗಣತಿ ೨೦೧೧)<ref>http://www.telangana.gov.in/About/State-Profile</ref> ==ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣೋ== <ref>https://www.holidify.com/state/telangana/top-destinations-places-to-visit.html</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.telanganatourism.gov.in/ |access-date=2022-08-02 |archive-date=2018-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180808210656/http://www.telanganatourism.gov.in/partials/destinations/divine-destinations/warangal/ramappa-temple.html |url-status=dead }}</ref> * ಚಾರ್ ಮಿನಾರ್, [[ಹೈದರಾಬಾದ್, ಭಾರತ|ಹೈದರಾಬಾದ್]] * ಫಲಾಕ್ ನೂಮಾ ಅರಮನೆ * ಗೋಲ್ಕೊಂಡ ಕೋಟೆ * ಸಾಲಾರ್ ಜಂಗ್ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ * ಬಿರ್ಲ ಪ್ಲಾನೇಟೊರಿಯಂ * ನಾಗಾರ್ಜುನ ಸಾಗರ್ * ವಾರಂಗಲ್ ಕೋಟೆ * ಅಲಾಂಪುರ ==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು== {{Reflist}}[https://www.southtourism.com/telangana-tourism-places Telangana Tourism places] [[ವರ್ಗೊ:ರಾಜ್ಯೊಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ರಾಜ್ಯೊಲು]] 45e26vgj5zlamox1xyksubrsl8ap7t5 0 19695 369899 280725 2026-09-21T07:07:06Z ChiK 1136 Added {{[[Template:Rough translation|Rough translation]]}} tag 369899 wikitext text/x-wiki {{Short description|Capital and most populous city of Norway}} {{About|the capital of [[Norway]]}}{{Rough translation|date=ಸಪ್ಟಂಬರ್ ೨೦೨೬}} {{Use dmy dates|date=February 2023}} {{Infobox settlement | name = Oslo | official_name = {{native name|no|Oslo kommune}}<br>{{native name|sma|Osloven tjïelte}} | settlement_type = [[Capital city]], [[Municipalities of Norway|municipality]] and [[Counties of Norway|county]] | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | image_style = border:1; | total_width = 262 | perrow = 1/2/2/2/2/2/2/1 | image1 = Bjørvika - Oslo, Norway 2020-12-23.jpg | alt1 = |caption1 = [[Bjørvika]] | image2 = Nationaltheatret evening.jpg | alt2 = |caption2 = [[National Theatre (Oslo)|National Theater]] | image3 = Frogner plass sett fra parken.jpg | alt3 = |caption3 = [[:no:Frogner plass (Oslo)|Frogner plass]] | image4 = IMG 0911 Nationalteateret stasjon i Oslo.jpg | alt4 = |caption4 = [[Victoria Terrasse]] | image5 = NO-oslo-akershus-blick-von-schiff.jpg | alt5 = |caption5 = [[Akershus Fortress]] | image6 = MUNCH Munch Museum Oslo opened 22 October 2021.jpg | alt6 = |caption6 = [[Munch Museum]] | image7 = Oslo Grünerløkka (23470920130).jpg | alt7 = |caption7 = [[Grünerløkka]] | image8 = Karl Johans gate Oslo 2022-08-17 04.jpg | alt8 = |caption8 = [[Karl Johans gate]] | image9 = Møllergata 19, Oslo, 2019 (01).jpg | alt9 = |caption9 = [[Møllergata 19]], [[Youngstorget]] | image10 = Huk - Oslo, Norway 2020-08-12.jpg | alt10 = |caption10 = [[Huk, Norway|Huk at Bygdøy]] in Oslo }} | image_flag = Flag of Oslo.svg | image_blank_emblem = Oslo komm.svg | blank_emblem_type = Seal | shield_size = | pushpin_map_caption = Location within [[Norway]] | pushpin_map = Norway#Europe | pushpin_relief = 1 | coordinates = {{coord|59|54|48|N|10|44|20|E|region:NO-03|display=it}} | subdivision_type = [[List of sovereign states|Country]] | subdivision_name = {{flagicon|Norway}} [[Norway]] | subdivision_type1 = [[Districts of Norway|District]] | subdivision_name1 = [[Eastern Norway|Østlandet]] | subdivision_type2 = [[Counties of Norway|County]] | subdivision_name2 = Oslo | subdivision_type3 = [[Norwegian language|Official language]] | subdivision_name3 = [[Bokmål]] | subdivision_type4 = [[List of municipalities of Norway|Municipality]] | subdivision_name4 = | leader_title = [[List of mayors of Oslo|Mayor]] | leader_name = [[Anne Lindboe]] ([[Conservative Party (Norway)|H]]) | leader_title1 = [[Governing Mayor of Oslo|Governing mayor]] | leader_name1 = [[Eirik Lae Solberg]] ([[Conservative Party (Norway)|H]]) | established_title = Established | established_date = 1048 | area_footnotes = <ref name=AreaStats>{{cite web |title=Arealstatistikk for Norge |url=http://kartverket.no/Kunnskap/Fakta-om-Norge/Arealstatistikk/Oversikt/ |website=Kartverket.no | publisher=Kartverket |access-date=13 October 2015 |date=16 October 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160419002302/http://kartverket.no/kunnskap/fakta-om-norge/Arealstatistikk/Oversikt/ |archive-date=19 April 2016 }}</ref> | area_total_km2 = 480 | area_land_km2 = 454.20 | area_water_km2 = 26.64 | elevation_footnotes = <ref>The number pertains to [[Oslo Central Station|Oslo S]]: {{cite web|url=https://www.banenor.no/reisende/stasjonsoversikt/Stasjonssok/-O-/Oslo-S/|title=Oslo Sentralstasjon|publisher=[[Bane NOR|Bane Nor]]|language=no|access-date=17 November 2022|archive-date=17 April 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220417141341/https://www.banenor.no/reisende/stasjonsoversikt/Stasjonssok/-O-/Oslo-S/|url-status=dead}}</ref> | population_footnotes = <ref name="Stats2016 a">{{cite web |url=http://www.ssb.no/befolkning/statistikker/folkemengde/aar-per-1-januar/2016-02-19?fane=tabell&sort=nummer&tabell=256001 |title=Population, 1 January 2016 |date=19 February 2016 |work=Statistics Norway |access-date=28 March 2016 |archive-date=19 April 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160419023611/http://www.ssb.no/befolkning/statistikker/folkemengde/aar-per-1-januar/2016-02-19?fane=tabell&sort=nummer&tabell=256001 |url-status=live}}</ref><ref name="Stats2015 b">{{cite web |url=http://www.ssb.no/en/befolkning/statistikker/beftett/aar/2015-04-09?fane=tabell&sort=nummer&tabell=222371 |title=Population and land area in urban settlements, 1 January 2014 |date=9 April 2015 |work=Statistics Norway |access-date=6 September 2015 |archive-date=16 October 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151016021221/http://www.ssb.no/en/befolkning/statistikker/beftett/aar/2015-04-09?fane=tabell&sort=nummer&tabell=222371 |url-status=live}}</ref><ref name="Pop2015Q2">{{cite web |title=Population and population changes, Q2 2015 |url=http://www.ssb.no/en/befolkning/statistikker/folkendrkv/kvartal/2015-08-20?fane=tabell&sort=nummer&tabell=236795 |publisher=Statistics Norway |access-date=13 October 2015 |date=20 August 2015 |archive-date=16 October 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151016021221/http://www.ssb.no/en/befolkning/statistikker/folkendrkv/kvartal/2015-08-20?fane=tabell&sort=nummer&tabell=236795 |url-status=live}}</ref> | population_as_of = 31 December 2024 | population_total = 1,101,000{{increase}} | population_density_km2 = auto− | population_urban = 1,064,235 | population_density_urban_km2 = auto | population_metro = 1,588,457 | population_metro_footnotes = <ref>{{cite web|url=https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/stmeld-nr-31-2002-2003-/id402979/sec1 |title=St.meld. nr. 31 (2002–2003) |last=regionaldepartementet |first=Kommunal- og |date=9 May 2003 |website=Regjeringen.no |language=no |access-date=22 December 2017 |archive-date=6 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171206140559/https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/stmeld-nr-31-2002-2003-/id402979/sec1 |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://www.ssb.no/befolkning/statistikker/folkemengde/aar-per-1-januar/2017-02-23 |title=Folketalet ved nyttår var 5 258 000 |work=ssb.no |access-date=22 December 2017 |language=nn-NO |archive-date=23 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171223052515/https://www.ssb.no/befolkning/statistikker/folkemengde/aar-per-1-januar/2017-02-23 |url-status=live}}</ref> | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = | demographics2_title1 = [[Capital city]], [[Municipalities of Norway|municipality]] and [[Counties of Norway|county]] | demographics2_info1 = €70.970 billion (2021)<ref>{{Cite web|url=https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/met_10r_3gdp/default/table?lang=en|title=Gross domestic product (GDP) at current market prices by metropolitan regions|last=|first=|date=|website=ec.europa.eu|access-date=|archive-date=15 February 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230215185052/https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/met_10r_3gdp/default/table?lang=en|url-status=live}}</ref> | demographics2_title2 = Metro | website = {{url|https://www.oslo.kommune.no/english/|oslo.kommune.no}} | motto = ''Unanimiter et constanter'' <small>(Latin) <br />"United and constant"</small> | iso_code = NO-03 | elevation_min_m = 1 | elevation_max_m = 631 | area_rural_km2 = 310 | elevation_max_point = [[Kjerkeberget]] | elevation_min_point = [[Oslofjorden]] | image_map = Norway Counties Oslo Position.svg | image_map1 = NO 0301 Oslo.svg | map_caption = Oslo highlighted in red in Norway | map_caption1 = Oslo highlighted in red within [[Akershus]] County }} '''ಒಸ್ಲೋ''' (  ಅತ್ತ್ಂಡ [ ˈʊ̂slʊ, ˈʊ̀ʂlʊ ] ; Southern Sami) ನಾರ್ವೆ ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿ ಬುಕ್ಕೊ ದಿಂಜ ಜಾಸ್ತಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇಪ್ಪುನ ನಗರ . ಉಂದು ಒಂಜಿ ಕೌಂಟಿ ಬುಕ್ಕೊ ಒಂಜಿ ಪುರಸಭೆನ್ ರೂಪಿಸವುಂಡು. ಓಸ್ಲೋ ಪುರಸಭೆಡ್ 2022ಡ್ 709,037 ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಆಂಡ ನಗರೊದ ಮಲ್ಲ ನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಡು 2022ಡ್ 1,064,235 ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರದೇಶೊಡು 2012ಡ್ 1,546,706 ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗೊಡು, ಈ ಪ್ರದೇಶ ವಿಕೆನ್ ದ ಭಾಗವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಒಸ್ಲೋನ್ 1040ಡ್ ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗದ ಕೊನೊಟು Ánslo ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ಡ್ ಒಂಜಿ ನಗರವಾದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ 1048ಡ್ ಹರಾಲ್ಡ್ ಹಾರ್ಡ್ರಾಡಾ ಒಂಜಿ ಕೌಪ್ಸ್ಟಾಡ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ವ್ಯಾಪಾರದ ಜಾಗೆ ಆದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ನಗರೊನು 1070ಡ್ ಬಿಷಪ್ ಸ್ಥಾನೊಗು ಏರ್ಪಾಡ್ ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸುಮಾರ್ 1300ಡ್ ನಾರ್ವೆದ ಹಾಕನ್ ವಿ ನ ಅಡಿಟ್ ರಾಜಧಾನಿ ಆದ್ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೩೯೭ ಡ್ದ್ ೧೫೨೩ ಮುಟ್ಟ ಬುಕ್ಕೊ ೧೫೩೬ ಡ್ದ್ ೧೮೧೪ ಮುಟ್ಟ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ನೊಟ್ಟುಗು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಒಕ್ಕೂಟೊಲು ಅಯಿತ ಪ್ರಭಾವೊನು ಕಮ್ಮಿ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ೧೬೨೪ಡ್ ಬೆಂಕಿಡ್ ನಾಶ ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ, ರಾಜೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ IV ನ ಆಳ್ವಿಕೆಡ್, ಅಕರ್ಸ್ಹಸ್ ಕೋಟೆಗ್ ಸಮೀಪೊಡು ಒಂಜಿ ಪೊಸ ನಗರೊನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಾಜನ ಗೌರವಾರ್ಥ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. ಉಂದು ೧೮೩೮ ಜನವರಿ ೧ ತಾರೀಕ್ ಗ್ ಒಂಜಿ ಪುರಸಭೆ ಆಂಡ್ ( formannskapsdistrict ). ಸ್ವೀಡನ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ನಡುಟು 1814-1905 ಒಕ್ಕೂಟೊಡು ಈ ನಗರ ನಾರ್ವೆದ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. ೧೮೭೭ಡ್ದ್, ನಗರೊದ ಪುದರ್ ನ್ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಳಕೆಡ್ ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯಾನಿಯಾ ಪಂಡ್ದ್ ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್, ಈ ಕಾಗುಣಿತೊನು ಪುರಸಭೆ ಅಧಿಕಾರಿಲು ೧೮೯೭ಡ್ ಅಳವಡಿಸಯೆರ್, ಆಂಡಲಾ 'ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾ' ನ್ ಲಾ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೨೫ಡ್, ನಗರೊಗು, ಅಯಿತ ದುಂಬುದ ಪುದರ್ ನ್ ಒರಿಪಾದ್ ಊರುನು ಸೇರ್ಪಾದ್, 'ಒಸ್ಲೋ' ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. ೧೯೪೮ಡ್, ಒಸ್ಲೋ ರಾಜಧಾನಿನ್ ಸುತ್ತುವರಿದ್ ೨೭ ಬಾರಿ ಮಲ್ಲ ಪುರಸಭೆ ಆಯಿನ ಅಕೆರ್ ನೊಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಂಡ್, ಅಂಚಾದ್ ಆಧುನಿಕ, ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲ ಒಸ್ಲೋ ಪುರಸಭೆನ್ ಸೃಷ್ಟಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಓಸ್ಲೋ ಪಂಡ ನಾರ್ವೆದ ಆರ್ಥಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಸರ್ಕಾರಿ ಕೇಂದ್ರ. ಈ ನಗರ ನಾರ್ವೆದ ವ್ಯಾಪಾರ, ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಉದ್ಯಮ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಗಾಣಿಕೆದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುಲಾ ಆದುಂಡು. ಯುರೋಪ್ ಡ್ ಕಡಲ ಕೈಗಾರಿಕೆಲು ಬುಕ್ಕೊ ಕಡಲ ವ್ಯಾಪಾರೊಗು ಉಂದು ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರ. ಈ ನಗರೊಡು ಕಡಲ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಮಸ್ತ್ ಕಂಪೆನಿಲು ಉಲ್ಲ, ಅವುಲು ಕೆಲವು ಜಗತ್ತ್ ದ ಮಲ್ಲ ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ಕಂಪೆನಿಲು, ಶಿಪ್ ಬ್ರೋಕರ್ ಲು ಬುಕ್ಕೊ ಕಡಲ ವಿಮೆ ದಲ್ಲಾಳಿಲು.ಒಸ್ಲೋ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಕಮಿಷನ್ ಅಂತರಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಗರೊಲೆನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊದ ಒಂಜಿ ಪೈಲಟ್ ನಗರ. ಓಸ್ಲೋನ್ ಒಂಜಿ ಜಾಗತಿಕ ನಗರ ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ 2008ಡ್ ಗ್ಲೋಬಲೈಸೇಶನ್ ಬುಕ್ಕೊ ವರ್ಲ್ಡ್ ಸಿಟೀಸ್ ಸ್ಟಡಿ ಗ್ರೂಪ್ ಬುಕ್ಕೊ ನೆಟ್ ವರ್ಕ್ ಮಲ್ತಿನ ಅಧ್ಯಯನೊಲೆಡ್ "ಬೀಟಾ ವರ್ಲ್ಡ್ ಸಿಟಿ" ಪಂಡ್ದ್ ಸ್ಥಾನ fDi ಪತ್ರಿಕೆದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಿಟೀಸ್ ಆಫ್ ದ ಫ್ಯೂಚರ್ 2012 ವರದಿಡ್ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮಲ್ಲ ನಗರೊಲೆಡ್ ಜೀವನದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ಉಂದು ಒಂಜಿ ಸ್ಥಾನೊಡು ಉಂಡು. ೨೦೧೧ಡ್ ಇಸಿಎ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಮಲ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಡ್ ಟೋಕಿಯೋದ ನಂತರ ಜೀವನ ಖರ್ಚುಲೆಡ್ ಓಸ್ಲೋನ್ ಜಗತ್ತ್ ಡ್ ರಡ್ಡನೆ ಅತಿ ದುಬಾರಿ ನಗರ ಪಂಡ್ದ್ ತೋಜಾದ್ಂಡ್. [೩] ಎಕನಾಮಿಸ್ಟ್ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಯೂನಿಟ್ (ಇಐಯು) ನ ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ ಅಧ್ಯಯನೊದ ಪ್ರಕಾರ, ೨೦೧೩ಡ್, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್ ನಗರೊದೊಟ್ಟುಗು ಜಗತ್ತ್ ದ ನಾಲ್ನೇ ಬಾರಿ ಮಲ್ಲ ಶ್ರೀಮಂತ ನಗರೊ ಆದ್ ಓಸ್ಲೋ ಸಮ ಆಂಡ್. ಮೊನೊಕ್ಲೆ ಪತ್ರಿಕೆಡ್ ಓಸ್ಲೋನ್ ಜಗತ್ತ್ ದ 24ನೇ ಅತ್ಯಂತ ಜೀವನ ಮಲ್ಪುನ ನಗರ ಪಂಡ್ದ್ ಸ್ಥಾನ ಕೊರ್ತೆರ್. ಓಸ್ಲೋದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 2000 ದಶಕದ ಸುರುತ ಭಾಗೊಡು ದಾಖಲೆ ದರೊಟು ಏರೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಉಂದು ಆ ಕಾಲೊಡು ಯುರೋಪ್ ಡ್ ಅತಿವೇಗೊಡು ಬೆಳೆಯೊಂದಿತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ನಗರ ಆಂಡ್. ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗೊಡು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಲಸೆ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿಕ್ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿನ ಎಚ್ಚಿನ ಜನನ ಪ್ರಮಾಣೊಡ್ದ್ ಬರ್ಪುಂಡು, ಆಂಡಲಾ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಲಸೆಡ್ದ್ ಲಾ ಬರ್ಪುಂಡು. ೨೦೧೦ಡ್ ನಗರೊಡು ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ನಾರ್ವೆದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಡ್ದ್ ಒಂತೆ ವೇಗೊಡು ಬುಲೆವೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್, [೨] ಬುಕ್ಕೊ ಸರಿಯಾಯಿನ ನಗರೊಡು ಉಂದು ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನ ಜೋಕುಲೆನ್ ಸೇರಾಂಡ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆದ ೨೫% ಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಆತ್ಂಡ್. ==ನಗರ ಪ್ರದೇಶ== ಒಸ್ಲೋ ಪುರಸಭೆಡ್ ಜನವರಿ ೧, ೨೦೨೪ ದ ಪ್ರಕಾರ ೭೧೭,೭೧೦ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಉಂಡು. [೧] ನಗರ ಪ್ರದೇಶ ಪುರಸಭೆದ ಗಡಿನ್ ಮೀರ್ದ್ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಅಕೆರ್ಶಸ್ ಕೌಂಟಿಗ್ ಮುಟ್ಟ ವಿಸ್ತಾರವಾದುಂಡು ( ಆಸ್ಕರ್, ಬೇರಮ್, ಲಿಲ್ಲೆಸ್ಟ್ರೊಮ್, ಎನೆಬಾಕ್, ರೆಲಿಂಗೆನ್, ಲೊರೆನ್ಸ್ಕಾಗ್, ನಿಟ್ಟೆಡಾಲ್, ಗ್ಜೆರ್ಡ್ರಮ್, ನಾರ್ಡ್ರೆ ಫೊಲ್ಲೊ ನಗರಸಭೆಲು); ಒಸ್ಲೋದ ಉಪನಗರೊಲು ಮಸ್ತ್ ಮಟ್ಟೊಗು ಗ್ರೇಟರ್ ಓಸ್ಲೋ ಪ್ರದೇಶೊದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಡ್ ಸುಮಾರ್ ೫೦೦,೦೦೦ ನ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ಪುನವು. ಈ ಗುಂಪುದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆ 2023ಡ್ 1,546,706 ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್ [೨] ನಗರ ಕೇಂದ್ರ ಒಸ್ಲೋಫ್ಜೋರ್ಡ್ ದ ಕೊನೊಟು ಉಂಡು, ಅಯಿಡ್ದ್ ನಗರ ಮೂಜಿ ಬೇತೆ ಬೇತೆ "ಕಾರಿಡಾರ್ ಲೆಡ್" ವ್ಯಾಪಿಸವುಂಡು—ಒಳನಾಡು ಈಶಾನ್ಯೊಗು, ಬುಕ್ಕೊ ದಕ್ಷಿಣೊಗು ಫ್ಜೋರ್ಡ್ ದ ರಡ್ಡ್ ಬರಿಟ್—ಉಂದು ನಗರೀಕೃತ ಪ್ರದೇಶೊಗು ಒಂಜಿ ತಲೆಕೆಳಗಾದ್ ಕುಲ್ಲುನ "ವೈ" ನ್ ನೆನಪಾಪುನ ಆಕಾರೊನು ಕೊರ್ಪುಂಡು (ಸ್ಯಾಟೆಲ್ ಮ್ಯಾಪ್ಸ್, ಮೇಲ್ ಚಿತ್ರೊಲು, ಅತ್ತಂಡ ಎತ್ತರೊದ ಚಿತ್ರೊಲು ಪೇಂಟೆ). ಉತ್ತರ ಬುಕ್ಕೊ ಪೂರ್ವೊಡು, ಅಗಲವಾದ್ ಕಾಡುದ ಗುಡ್ಡೆಲು ( ಮಾರ್ಕಾ ) ನಗರೊದ ಮಿತ್ತ್ ಏರುಂಡು, ಉಂದು ಸ್ಥಳೊಗು ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಆಂಫಿಥಿಯೇಟರ್ ದ ಆಕಾರೊನು ಕೊರ್ಪುಂಡು. ಒಸ್ಲೋದ ನಗರ ಪುರಸಭೆ ( ಬೈಕೊಮ್ಯೂನ್ ) ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋದ ಕೌಂಟಿ ( ಫೈಲ್ಕೆ ) ಒಂಜೇ ಘಟಕೊದ ರಡ್ಡ್ ಭಾಗೊಲು, ಒಸ್ಲೋ ನಾರ್ವೆಡ್ ರಡ್ಡ್ ಆಡಳಿತ ಮಟ್ಟೊಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಸೇರಾದ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜೇ ಒಂಜಿ ನಗರ ಆದುಂಡು. ಒಸ್ಲೋದ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣೊಡು, 130 ಕಿ.ಮೀ. ನಿರ್ಮಾಣ ಆತ್ಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ 9.6 ಕಿ.ಮೀ ಪಂಡ ಕೃಷಿ. ನಿರ್ಮಾಣ ಆಯಿನ ವಲಯೊಡು ಉಪ್ಪುನ ತೆರೆದಿತ್ತಿನ ಪ್ರದೇಶೊಲು 22 ಕಿ.ಮೀ. ಓಸ್ಲೋ ನಗರೊನು ಜನವರಿ ೩, ೧೮೩೮ಡ್ ಒಂಜಿ ಪುರಸಭೆ ಆದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ( ಫಾರ್ಮನ್ಸ್ಕಾಪ್ಸ್ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ನ್ ತೂಲೆ). ೧೮೪೨ಡ್ ಅಕೆರ್ಶಸ್ ಕೌಂಟಿಡ್ದ್ ಬೇತೆ ಆದ್ ಅಯಿತ ಸ್ವಂತ ಕೌಂಟಿ ಆಂಡ್. ಅಕೆರ್ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪುರಸಭೆನ್ ಜನವರಿ ೧, ೧೯೪೮ಡ್ ಒಸ್ಲೋದೊಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಮಲ್ತೆರ್ (ಬುಕ್ಕೊ ಒಂಜೇ ಸಮಯೊಡು ಅಕೆರ್ಶಸ್ ಕೌಂಟಿಡ್ದ್ ಒಸ್ಲೋ ಕೌಂಟಿಗ್ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಲ್ತೆರ್). ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಮಿತ್ತ್, ಒಸ್ಲೋ ಅಕೆರ್ಶಸ್ ಕೌಂಟಿದೊಟ್ಟುಗು ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯೊಲೆನ್ ಪಾಲ್ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಅಯಿಟ್ ಸೇರ್ದ್ ಮಾರ್ಕಾ (1,610 ನಿವಾಸಿಲು, 301.1&nbsp;km 2 ), ಅಯಿನ್ ಕೆಲವು ಬೊರೊಲು ಆಡಳಿತ ಮಲ್ಪುವೆರ್; ಬುಕ್ಕೊ ಸೆಂಟ್ರಮ್ (1,471 ನಿವಾಸಿಲು, 1.8&nbsp;km 2 ) ಉಂದು ಭಾಗಶಃ ಸೈಂಟ್ ಹ್ಯಾನ್ಶೌಗೆನ್ ಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಭಾಗಶಃ ನೇರವಾದ್ ನಗರ ಸಭೆಡ್ದ್ ನಡಪುಂಡು. ೨೭ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೦ ಮುಟ್ಟ, ಒಂಜಿ ಬೊರೊಗು ನಿಗದಿ ಆಯಿಜಿನ ೨,೩೮೬ ನಿವಾಸಿಲು ಇತ್ತೆರ್. ಓಸ್ಲೋದ ನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಡು ನೇರವಾದ್ ಸೇರ್ದಿನ 9 ಪುರಸಭೆಲು. [೧] == ಪುದರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಮುದ್ರೆ== ೧೬೨೪ಡ್ ಸೂಟು ನಾಶ ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ, ರಾಜೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ IV ನ ಆಳ್ವಿಕೆಡ್, ಅಕೆರ್ಸ್ಹಸ್ ಕೋಟೆಗ್ ಸಮೀಪೊಡು ಒಂಜಿ ಪೊಸ ನಗರೊನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಾಜನ ಗೌರವಾರ್ಥ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. ಆಂಡಲಾ, ಅಕೆರ್ ನದಿತ ಪೂರ್ವೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಪಿರಾಕ್ದ ಜಾಗೆನ್ ಬುಡ್ದು ಪೋಯೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋ ಗ್ರಾಮ ನಗರದ ದ್ವಾರೊಲೆನ ಪಿದಯಿ ಒಂಜಿ ಉಪನಗರವಾದ್ ಉಂತುಂಡು. ಓಸ್ಲೋ ಪನ್ಪಿನ ಉಪನಗರೊನು ಕಡೆಕ್ ಸರಿಯಾಯಿನ ನಗರೊಗು ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್. ೧೯೨೫ಡ್ ಉಪನಗರೊದ ಪುದರ್ ನ್ ಇಡೀ ನಗರೊಗು ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಆಂಡ ಗೊಂದಲೊನು ತಪ್ಪಾವರೆ ಉಪನಗರೊನು "ಗ್ಯಾಮ್ಲೆಬಿಯೆನ್" ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್, ಅಕ್ಷರಶಃ "ಪಿರಾಕ್ದ ಊರು". [೧] [೨] [೩] ಓಲ್ಡ್ ಟೌನ್ ಪಂಡ ಗಮ್ಲೆ ಒಸ್ಲೋದ ಆಡಳಿತ ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಪ್ರದೇಶ. ದುಂಬುದ ಪುದರ್ಲು ಒಸ್ಲೋ ಗೇಟ್ (ಒಸ್ಲೋ ಬೀದಿ) [೪] ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋ ಆಸ್ಪತ್ರೆದಂಚಿನ ಬೀದಿ ಪುದರ್ ಲೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ==ಜಾಗೆ ದ ಪುದರ್== ಓಸ್ಲೋ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ದ ಮೂಲ ಮಸ್ತ್ ಚರ್ಚೆದ ವಿಷಯ ಆತ್ಂಡ್. ಉಂದು ಖಂಡಿತವಾದ್ ಲಾ ಅಕ್ಷರಶಃ "ಪಿರಾಕ್ದ ಊರು". [೧] [೨] [೩] ಓಲ್ಡ್ ಟೌನ್ ಪಂಡ ಗಮ್ಲೆ ಒಸ್ಲೋದ ಆಡಳಿತ ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಪ್ರದೇಶ. ದುಂಬುದ ಪುದರ್ಲು ಒಸ್ಲೋ ಗೇಟ್ (ಒಸ್ಲೋ ಬೀದಿ) [೪] ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋ ಆಸ್ಪತ್ರೆದಂಚಿನ ಬೀದಿ ಪುದರ್ ಲೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. [೫] ಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನವು ಬುಕ್ಕೊ ಉಂದು—ಎಲ್ಲಾ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಡ್—ಮೂಲತಃ ಬ್ಜೊರ್ವಿಕಾಡ್ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಫಾರ್ಮ್ ದ ಪುದರ್ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಆಂಡ ಆ ಪುದರ್ ದ ಅರ್ಥ ವಿವಾದೊಡು ಉಂಡು. ಆಧುನಿಕ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞೆರ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮೂಲ Óslo, Áslo ಅತ್ತಂದೆ Ánslo ನ್ "ಗುಡ್ಡೆದ ಪಾದೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು" ಅತ್ತಂದೆ " ದೇವೆರೆಗ್ ಅರ್ಪಣೆ ಮಲ್ತಿನ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು" ಪಂಡ್ದ್ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಉಂದೆನ್ ರಡ್ಡ್ ಲಾ ಒಂಜೇ ರೀತಿಡ್ ತೂವೊಲಿ. [೬] ತಪ್ಪುಡು, ಒಂಜಿ ಕಾಲೊಡು ಒಸ್ಲೋ ಪಂಡ "ಲೋ ನದಿತ ಬಾಯಿ" ಪಂಡ್ದ್ ಊಹಿಸಯೆರ್, ಅಲ್ನಾ ನದಿಗ್ ದುಂಬುದ ಪುದರ್. ಪೆಡರ್ ಕ್ಲಾಸೊನ್ ಫ್ರೀಸ್ ಈ ವ್ಯಾಕರಣೊನು ಸುರುಕು ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಲ್ತಿನ ಕೆಲಸೊಗು ದುಂಬುದ "ಲೋ" ನದಿದ ಬಗ್ಗೆ ದಾಲ ಸಾಕ್ಷಿ ಇಜ್ಜಿ ಮಾತ್ರ ಅತ್ತ್, ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಬಾಸೆಡ್ ಈ ಪುದರ್ ವ್ಯಾಕರಣಾತ್ಮಕ ಅತ್ತ್: ಸರಿಯಾಯಿನ ರೂಪೊ ಲೋರೊಸ್ (cf. Nidaros ) ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. [೧] ಲೋ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ನ್ ಇತ್ತೆ ಫ್ರೀಸ್ ಓಸ್ಲೋ ಗ್ ತನ್ನ [ಕಲ್ಪನೆದ ಬಗ್ಗೆ] ವ್ಯಾಕರಣೊನು ಬೆಂಬಲಿಸವುನ ಒಂಜಿ ಬೆನ್ನಿ-ರಚನೆ ಪಂಡ್ದ್ ನಂಬುವೆರ್. [೨] == ಸೀಲ್== ಬರ್ಗನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಟೊನ್ಸ್ ಬರ್ಗ್ ನ್ ಬುಡ್ದು ನಾರ್ವೆಡ್ ಒಸ್ಲೋ ಒಂಜಿ ಮಸ್ತ್ ಕಮ್ಮಿ ನಗರೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ, ಉಂದೆಟ್ ಔಪಚಾರಿಕ ಕೋಟ್ ಆಫ್ ಆರ್ಮ್ಸ್ ಇಜ್ಜಿ, ಆಂಡ ಅಯಿಕ್ ಬದಲಾದ್ ನಗರದ ಮುದ್ರೆನ್ ಬಳಸುವೆರ್.<ref>{{cite web |url=http://www.oslo.kommune.no/the_city_of_oslo/government/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20141014174658/http://www.oslo.kommune.no/the_city_of_oslo/government/ |url-status=dead |title=Government – Oslo kommune |archive-date=14 October 2014 |access-date=29 November 2010 }}</ref> ಓಸ್ಲೋದ ಮುದ್ರೆ ನಗರದ ಪೋಷಕ ಸಂತ, ಸೈಂಟ್ ಹಾಲ್ವರ್ಡ್ ನ್, ಅರೆನ ಗುಣಲಕ್ಷಣೊಲೆನ್, ಗಿರಣಿದ ಕಲ್ಲ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬಾಣೊಲೆನ್ ತೋಜಾವುಂಡು, ಅರೆನ ಪಾದೊಡು ಒರಿ ಬೆತ್ತಲೆ ಪೊಣ್ಣು ಉಂಡು. ಆರ್ ಸಿಂಹದ ಅಲಂಕಾರೊಲೆನ್ ದೀದ್ ಒಂಜಿ ಸಿಂಹಾಸನೊಡು ಕುಲ್ಲುದುಲ್ಲೆರ್, ಉಂದು ಆ ಕಾಲೊಡು ನಾರ್ವೆದ ರಾಜೆರ್ಲಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆ. ==ಬೇತೆ ಪುದರುಲು== ಒಸ್ಲೋಡ್ ಬೇತೆ ಬಾಸೆಲೆಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಅಡ್ಡ ಪುದರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪುದರ್ ಉಂಡು. ಈ ನಗರೊನು ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ "ದಿ ಟೈಗರ್ ಸಿಟಿ" ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ( Norwegian ), ಬಹುಶಃ 1870 ಡ್ ಬ್ಜೋರ್ನ್ಸ್ಟ್ಜೆರ್ನೆ ಬ್ಜೋರ್ನ್ಸನ್ ನ ಕಬಿತೆಡ್ದ್ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆಯಿನವು, ಉಂದು ಮಧ್ಯ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಅಪಗದ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ದೇಶೊನು ಉಲ್ಲೇಖ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಈ ಅಡ್ಡನಾಮೊನು ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಊರುದ ಪಿದಯಿದ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಲು ಬಳಸುವೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋ ಪ್ರದೇಶೊದ ಜನಕುಲು ಅಪರೂಪೊಡು ಬಳಸುವೆರ್. [೧] ==ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗ== ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗೊಟು, ಆಧುನಿಕ ಓಸ್ಲೋನ್ ಉಲಾಯಿದ ಪ್ರದೇಶ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ದ ಉತ್ತರ ಭಾಗೊಡು ಉಪ್ಪುನ ವಿಕೆನ್ ಡ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಮಧ್ಯಯುಗೊಟು ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಅರಸುಲೆನ ನಡುಟು ಈ ಪ್ರದೇಶೊದ ಮಿತ್ತ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬದಲಾಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ 1241 ಮುಟ್ಟ ಈ ಪ್ರದೇಶೊನು ದಾಖಲಾತ್ಂಡ್. ನಾರ್ಸ್ ಸಾಗಾಲೆನ ಪ್ರಕಾರ, ಒಸ್ಲೋನ್ ಸುಮಾರ್ 1049ಡ್ ಹರಾಲ್ಡ್ ಹಾರ್ಡ್ರಾಡಾ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. [೧] ಇತ್ತೆದ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಂಶೋಧನೆ, ಆಂಡಲಾ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಸಮಾಧಿಲೆನ್ ಕಂಡು ಕನತ್ಂಡ್, ಅವು ಕ್ರಿ.ಶ. 1000 ಗ್ ದುಂಬುದವು ಆವೊಲಿ, ಉಂದು ದುಂಬುದ ನಗರ ವಸಾಹತುದ ಸಾಕ್ಷಿ. [೨] ಉಂದು 2049 ಡ್ದ್ 2000 ಡ್ ಓಸ್ಲೋದ ಸಹಸ್ರಮಾನೊನು ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಕರೆನ್ ಕೊರ್ತುಂಡು.  ==೧೦೦೦-೧೬೦೦== ನಾರ್ವೆದ ಒಲಾಫ್ ಮೂಜಿನೆದಾಯನ ಆಳ್ವಿಕೆಡ್ (೧೦೬೭-೧೦೯೩), ಒಸ್ಲೋ ಪೂರ್ವ ನಾರ್ವೆಗ್ ಒಂಜಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೇಂದ್ರ ಆಂಡ್. ಹಾಲ್ವರ್ಡ್ ವೆಬ್ಜೊರ್ನ್ಸನ್ ನಗರದ ಪೋಷಕ ಸಂತ ಆಯೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಗರದ ಮುದ್ರೆಡ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಆತ್ಂಡ್. ೧೧೭೪ಡ್, ಹೋವೆಡೊಯಾ ಅಬ್ಬೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಚರ್ಚ್ ಲು ಬುಕ್ಕೊ ಅಬ್ಬೆಲು ಮಲ್ಲ ಜಾಗೆಲೆನ ಪ್ರಮುಖ ಮಾಲೀಕೆರ್ ಆಯೆರ್, ಉಂದು ನಗರೊದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಕಪ್ಪು ಸಾವುದ ದುಂಬು. ೧೨ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಕೊನೊಟ್, ರೊಸ್ಟಾಕ್ ಡ್ದ್ ಹ್ಯಾನ್ಸಿಯಾಟಿಕ್ ಲೀಗ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು ನಗರೊಗು ಬತ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಗರೊಡು ಮಲ್ಲ ಪ್ರಭಾವೊನು ಗಳಸುವೆರ್. ಜುಲೈ ೨೫, ೧೧೯೭ಡ್, ನಾರ್ವೆದ ಸ್ವೆರ್ರೆ ಬುಕ್ಕೊ ಅರೆನ ಸೈನಿಕೆರ್ ಹೋವೆಡೊಯಾಡ್ದ್ ಒಸ್ಲೋನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತೆರ್. [೧] ಮಧ್ಯಯುಗೊಡು, ನಾರ್ವೆದ ಹಾಕನ್ V ನ ಆಳ್ವಿಕೆಡ್ (೧೨೯೯-೧೩೧೯) ಒಸ್ಲೋ ಪೊಸ ಎತ್ತರೊಗು ಏರ್ಂಡ್. ಈ ನಗರೊಡು ಶಾಶ್ವತವಾದ್ ವಾಸ ಮಲ್ತಿನ ಸುರುತ ರಾಜೆ ಆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಅರೆನ ಆಳ್ವಿಕೆಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಉಂದು ನಾರ್ವೆದ ರಾಜಧಾನಿ ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆರ್ ಅಕೆರ್ಶಸ್ ಕೋಟೆ ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋ ಕಾಂಗ್ಸ್ಗಾರ್ಡ್ ದ ನಿರ್ಮಾಣೊನುಲಾ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಕಪ್ಪು ಸಾವು 1349ಡ್ ನಾರ್ವೆಗ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪ್ ದ ಬೇತೆ ನಗರೊಲೆನಲೆಕನೆ, ಈ ನಗರೊಗುಲಾ ಮಸ್ತ್ ಕಷ್ಟ ಆಂಡ್. ಚರ್ಚ್ ಲೆನ ಅಕ್ಲೆನ ಜಮಿನ್ ಡ್ದ್ ಗಳಸೊಂದಿತ್ತಿನ ಗಳಿಕೆ ಮಸ್ತ್ ಕಮ್ಮಿ ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರ 15ನೆ ಶತಮಾನೊಡು ಹ್ಯಾನ್ಸಿಯಾಟಿಕ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು ನಗರೊದ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರೊಡು ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್ ೧೩೮೦ಡ್, ನಾರ್ವೆ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ನೊಟ್ಟುಗು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಒಕ್ಕೂಟೊಡು ದುರ್ಬಲ ಭಾಗವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋದ ಪಾತ್ರ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರೊಗು ಕಮ್ಮಿ ಆಂಡ್, ರಾಜಕುಮಾರೆರ್ ಕೋಪನ್ ಹೇಗನ್ ಡ್ ವಾಸ ಮಲ್ತೆರ್. ==೧೭ನೆ ಶತಮಾನ== ವರ್ಷೊಲೆನ ನಡುಟು, ಬೆಂಕಿಲು ನಗರೊದ ಮಹತ್ವದ ಭಾಗೊಲೆನ್ ಅನೇಕ ಸರ್ತಿ ನಾಶ ಮಲ್ತೆರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ನಗರೊದ ಮಸ್ತ್ ಕಟ್ಟಡೊಲು ಪೂರ್ತಿ ಮರತ್ತ ಕಟ್ಟ್ ದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ೧೬೨೪ಡ್ ಮೂಜಿ ದಿನೊಕುಲು ನಡತಿನ ಹದಿನಾಲ್ನೆ ವಿಪತ್ತುದ ನಂತರ, ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ದ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ IV ಪಿರಾಕ್ದ ನಗರೊನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬಲ್ಲಿ ಪಂದ್ ನಿರ್ಧರಿಸಯೆರ್. ಅರೆನ ಜನಕುಲು ಅಕೆರ್ಶುಸ್ ಕೋಟೆದ ಎದುರುಡು ಅಕೆರ್ಶಾಗೆನ್ ಡ್ ಕೊಲ್ಲಿದ ಬೇತೆ ಕಡೆಟ್ ರಸ್ತೆಲೆನ ಜಾಲೊನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಅರೆನ ಗೌರವಾರ್ಥ ಪುದರ್ ದೀತಿನ ಪೊಸತನೊಡು ನಿರ್ಮಾಣ ಆಯಿನ "ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾ" ನಗರೊಗು ಮಾತಾ ನಾಗರಿಕೆರ್ ಅಕ್ಲೆನ ಅಂಗಡಿಲೆನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಕೆಲಸದ ಜಾಗೆಲೆನ್ ಕಡಪುಡೊಡು ಪಂದ್ ಆರ್ ಒತ್ತಾಯ ಮಲ್ತೆರ್. [೧] ೧೬೨೪ಡ್ ಸುರು ಆಯಿನ ನಗರೊದ ಭಾಗೊನು ಇತ್ತೆ Kvadraturen ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ನಿಯಮಿತ, ಚೌಕ ಬ್ಲಾಕ್ ಲೆಡ್ ಅಯಿತ ಲಂಬ ಲೇಔಟ್ ದ ಕಾರಣ. [೨] ಅನಾಟೊಮಿಗಾರ್ಡೆನ್ ಪಂಡ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾ ಟೋರ್ವ್ ದ ಉತ್ತರ ಭಾಗೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮರತ್ತ ಫ್ರೇಮಿಂಗ್ ಇಲ್ಲ್; ಉಂದು 1640ಡ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಆಂಡ್. ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾದ ರೂಪಾಂತರ ಸುರುತ ನೂದು ವರ್ಸೊಗು ನಿಧಾನವಾದ್ ನಡತ್ಂಡ್. ಆಂಡಲಾ, ವಾಟರ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಗ್ರೊನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಓಸ್ಲೋದ ಪಿರಾಕ್ದ ಊರುಡು ನಗರೊದ ಪಿದಯಿ, ನಗರೊದ ಒಂಜಿ ಪೊಸ, ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಲ್ಪಂದಿನ ಭಾಗೊ ಕೆಳಮಟ್ಟೊದ ಸ್ಥಾನಮಾನೊದ ನಾಗರಿಕೆರ್ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಡ್ ಉದಿತ್ಂಡ್.  ==೧೮ನೆ ಶತಮಾನ== ೧೮ನೆ ಶತಮಾನೊಡು, ಮಲ್ಲ ಉತ್ತರ ಯುದ್ಧೊದ ನಂತರ, ನಗರೊದ ಆರ್ಥಿಕತೆ ನೌಕಾನಿರ್ಮಾಣ ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಾಪಾರೊಡು ಬುಲೆಂಡ್. ಬಲವಾದ್ ಉಪ್ಪುನ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ದೇಶೊನು ಒಂಜಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಬಂದರ್ ಆದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ==೧೯ನೆ ಶತಮಾನ== ರಾಯಲ್ ಫ್ರೆಡೆರಿಕ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (ಇತ್ತೆದ ಒಸ್ಲೋ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ) ೧೮೧೧ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್; ಈ ತಡವಾದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ ಸತ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಡ್ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುಂಡು ಪನ್ಪಿನ ವರದಿ ಉಂಡು.<ref>{{Cite journal |last=Drake |first=Michael |date=July 1965 |title=The growth of population in Norway 1735–1855 |journal=Scandinavian Economic History Review |language=en |volume=13 |issue=2 |pages=97–142 |doi=10.1080/03585522.1965.10414366 |issn=0358-5522|doi-access=free }}</ref> [[File:Royal Palace, Oslo (2015).JPG|alt=Royal Palace|thumb|Royal Palace, Oslo (2015)]] ೧೮೧೪ಡ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾದ ದುಂಬುದ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಊರು ಸ್ವತಂತ್ರ ನಾರ್ವೆ ರಾಜ್ಯೊದ ರಾಜಧಾನಿ ಆಂಡ್, ಅಪಗ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಒಕ್ಕೂಟೊನು ರದ್ದು ಮಲ್ತ್ ದ್ ಸ್ವೀಡನ್ ನೊಟ್ಟುಗು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಒಕ್ಕೂಟೊನ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಕೆಲವು ರಾಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ್ ನಗರೊದ ಪಾತ್ರ ತ್ವರಿತವಾದ್ ಏರುನ ಜನಸಂಖ್ಯೆದ ಅವಧಿನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಪೊಸ ರಾಜ್ಯೊದ ಸರ್ಕಾರೊಗು ಅಯಿತ ವಿಸ್ತಾರವಾದ್ ಆಡಳಿತ ಬುಕ್ಕೊ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಗ್ ಕಟ್ಟಡೊಲು ಬೋಡಾಪುಂಡು. ರಾಯಲ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ (೧೮೨೫-೧೮೪೮), ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಚೇಂಜ್ (೧೮೨೬-೧೮೨೮), ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ನಾರ್ವೆ (೧೮೨೮), ಸ್ಟೋರ್ಟಿಂಗ್ (೧೮೬೧-೧೮೬೬), ನ್ಯಾಷನಲ್ ಥಿಯೇಟರ್ (೧೮೯೯), ಬುಕ್ಕೊ ಕೆಲವು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಟ್ಟಡೊಲು ಸೇರ್ದ್ ೧೯ನೆ ಶತಮಾನೊಡು ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಕಟ್ಟಡೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಗುರುತುಲೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಅಕೆರ್ ಪುರಸಭೆತ ಮಲ್ಲ ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ್ ೧೮೩೯, ೧೮೫೯, ಬುಕ್ಕೊ ೧೮೭೮ಡ್ ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್. ೧೮೫೯ ದ ವಿಸ್ತರಣೆಡ್ ಗ್ರುನೆರ್ಲೊಕ್ಕಾ, ಗ್ರೊನ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋ ಸೇರ್ದ್ಂಡ್. ಆ ಕಾಲೊಡು ಒಸ್ಲೋ ಪನ್ಪಿನ ಪ್ರದೇಶ (ಇತ್ತೆದ ಗ್ಯಾಮ್ಲೆಬಿಯೆನ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಓಲ್ಡ್ ಟೌನ್) ಅಕೆರ್ ನದಿತ್ತ ಪೂರ್ವೊಡು ನಗರದ ಗಡಿತ ಪಿದಯಿದ ಒಂಜಿ ಊರು ಅತ್ತ್ಂಡ ಉಪನಗರ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. [೧] ೧೮೧೪ಡ್ ಸುಮಾರ್ ೧೦.೦೦೦ ಇತ್ತ್‌ದ್ ೧೯೦೦ಡ್ ೨೩೦.೦೦೦ ಗ್ ಏರ್ಂಡ್. ೧೮೫೦ಡ್, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾ ಬರ್ಗನ್ ನ್ ಮೀರ್ದ್ ದೇಶೊದ ಅತಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆದ ನಗರ ಆಂಡ್. ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯಾನಿಯಾ 1840 ಡ್ದ್ ತನ್ನ ಉದ್ಯಮೊನು ವಿಸ್ತಾರ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಅಕೆರ್ಸೆಲ್ವಾದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ. ೧೯ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಕಡೆತ ದಶಕೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಅದ್ಭುತವಾದ್ ಕಟ್ಟಡೊಲೆನ ಬುಲೆಚ್ಚಿಲ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಮಸ್ತ್ ಪೊಸ ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಕಟ್ಟಡೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ನಗರ ಕೇಂದ್ರೊದ ನವೀಕರಣೊಲು ನಡತ್ಂಡ್, ಆಂಡ ೧೮೯೯ಡ್ ಆ ಬುಲೆಚ್ಚಿಲ್ ಕುಸಿತ್ಂಡ್. ==೧೯೦೦-ಇತ್ತೆ== ನಗರ ಬುಕ್ಕೊ ಪುರಸಭೆ ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯಾನಿಯಾ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ನ್ ಜನವರಿ ೧, ೧೯೨೫ ಮುಟ್ಟ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಅಪಗ ಓಸ್ಲೋದ ಮೂಲ ಪುದರ್ ನ್ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್ . [೧] ದಾಯೆ ಪಂಡ ನಾರ್ವೆ 1905ಡ್ ಪೂರ್ತಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಆಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆದಕುಲು ಡ್ಯಾನಿಶ್ ರಾಜೆನ್ ( ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ದ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ IV ) ಸ್ಮರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಪುದರ್ ಅಕ್ಲೆನ ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿದ ಪುದರ್ ಆದ್ ಸೂಕ್ತ ಅತ್ತ್ ಪಂದ್ ವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಪುರಸಭೆ ಉಲ್ಲೆವಾಲ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಸಿಟಿ (೧೯೧೮-೧೯೨೬) ಬುಕ್ಕೊ ಟೋರ್ಶೋವ್ (೧೯೧೭-೧೯೨೫) ಇಂಚಿನ ಪೊಸ ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಸಿಟಿ ಹಾಲ್ ನ್ 1931 ಡ್ದ್ 1950 ಮುಟ್ಟ ವಿಕಾದ ದುಂಬುದ ಕೊಳೆಗೇರಿ ಪ್ರದೇಶೊಡು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೪೮ಡ್, ಒಸ್ಲೋ ರಾಜಧಾನಿನ್ ಸುತ್ತುವರಿದ್ ೨೭ ಬಾರಿ ಮಲ್ಲೆ ಆಯಿನ ಒಂಜಿ ಪುರಸಭೆ ಆಯಿನ ಅಕೆರ್ ನೊಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಂಡ್, ಅಂಚಾದ್ ಆಧುನಿಕ, ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲೆ ಆಯಿನ ಒಸ್ಲೋ ಪುರಸಭೆನ್ ಸೃಷ್ಟಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಆ ಕಾಲೊಡು, ಅಕೆರ್ ಒಂಜಿ ಮಸ್ತ್ ಶ್ರೀಮಂತ, ಹಸಿರು ಉಪನಗರ ಸಮುದಾಯ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ಅಕೆರ್ ಡ್ ವಿಲೀನ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಇಜ್ಜಿ. [೧] ಲ್ಯಾಂಬರ್ಟ್ಸೆಟರ್ ನಂಚಿನ ಬೇತೆ ಉಪನಗರೊಲು 1950 ದಶಕೊಡು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆಯೆರೆ ಸುರು ಆಂಡ್. ಅಕೆರ್ ಬ್ರಿಗ್ಗೆನ್ 1982 ಡ್ದ್ 1998 ಮುಟ್ಟ ದುಂಬುದ ಶಿಪ್ ಯಾರ್ಡ್, ಅಕೆರ್ಸ್ ಮೆಕಾನಿಸ್ಕೆ ವರ್ಕ್ಸ್ಟೆಡ್ ದ ಜಾಗೆಡ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ನಾರ್ವೆನ್ 9 ಏಪ್ರಿಲ್ 1940 ಗ್ ಜರ್ಮನಿ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತ್ ಂಡ್. ಆಕ್ರಮಣೊನು ತಡೆಯೆರೆ ಮಲ್ತಿನ ಪ್ರಯತ್ನೊಲು, ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಬ್ಲೂಚರ್ ನೌಕೆದ ಮುಳುಗಡೆ, ಒಸ್ಲೋದ ಆಕ್ರಮಣೊನು ಕೆಲವು ಗಂಟೆಲೆಗ್ ತಡಮಾಡಾಯಿನವು ರಾಜೆ ಹಾಕೊನ್ ನಗರೊಡ್ದ್ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳೆರೆ ಅನುವು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಜರ್ಮನಿ 1945ಡ್ ಶರಣಾಗತಿ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ ಯುದ್ಧೊದ ಪೊರ್ತುಡು ಓಸ್ಲೋ ಆಕ್ರಮಣೊಡು ಉಂಡು. ಈ ಸಮಯೊಡು, ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಸೈನಿಕೆರ್ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಕ್ರಮೊಟು ವಿಧ್ವಂಸಕೆರ್ನ ಕೈಟ್ ಹಾರ್ಡ್ ಆಯೆರ್. ೧೯೪೪ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೩೧ ತಾರೀಕ್ ಗ್, ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರೊಲೆನ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ಮಲ್ಪುನಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಉದ್ದೇಶಿತ ಗುರಿನ್ ತಪ್ಪಾದ್ ಒಂಜಿ ಟ್ರಾಮ್ ಗ್ ಹೊಡೆಯೆರ್, ಉಂದೆತ ಫಲವಾದ್ ೭೯ ಜನ ನಾಗರಿಕೆರ್ ಸೈತೆರ್. ೧೮೭೭ಡ್ ನಗರೊಗು ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯಾನಿಯಾ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್ ೨೦೧೧ ಡ್ ನಾರ್ವೆ ದಾಳಿದ ಪೊರ್ತುಡು, ಒಸ್ಲೋಡ್ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟ ಆಂಡ್, ಉಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಕ್ವಾರ್ಟರ್ ನ್ ಕಡ್ತ್ ದ್, ಪ್ರಧಾನಿ ಕಚೇರಿನ್ ದೀತಿನ ಕಟ್ಟಡ ಸೇರ್ದ್ ಕೆಲವು ಕಟ್ಟಡೊಲೆಗ್ ಹಾನಿ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಡ್ ಎಂಟು ಜನ ಸೈತೆರ್. ಜೂನ್ ೨೫, ೨೦೨೨ಡ್, ಒಂಜಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಗುಂಡಿನ ದಾಳಿಡ್ ರಡ್ಡ್ ಜನ ಸೈತ್ ದ್ ೨೧ ಜನ ಗಾಯೊ ಆಯೆರ್. ಒರಿ ಇರಾನ್ ಡ್ ಪುಟ್ಟುನ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ನಾಗರಿಕೆರೆನ್ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ "ತೀವ್ರ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ" ದ ಆರೋಪೊಡು ದೋಷಾರೋಪಣೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಒಸ್ಲೋ ಒಸ್ಲೋಫ್ಜೋರ್ಡ್ ದ ಉತ್ತರ ತುದಿಟ್ ಒಂಜಿ ಕಮಾನುದ ಭೂಮಿನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಉಂಡು. ಒಸ್ಲೋದ ಎದುರುಡು ನೆಸೊಡೆನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪೊಡ್ದ್ ಸುಮಾರ್ ದ್ವಿಭಾಗೊ ಆಯಿನ ಫ್ಜೋರ್ಡ್ ದಕ್ಷಿಣೊಡು ಉಂಡು; ಬೇತೆ ಮಾತಾ ದಿಕ್ಕುಲೆಡ್ ಒಸ್ಲೋ ಪಚ್ಚೆ ಗುಡ್ಡೆಲು ಬುಕ್ಕೊ ಪರ್ವತೊಲೆಡ್ ಸುತ್ತುವರಿದ್ ಉಂಡು. ನಗರದ ಮಿತಿಟ್ 40 ದ್ವೀಪೊಲು ಉಂಡು, ಅಯಿಟ್ ಮಲ್ಲ ದ್ವೀಪೊಲು ಮಾಲ್ಮೊಯಾ ( 0.56 ಕಿ.ಮೀ. ), ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋಫ್ಜೋರ್ಡ್ ದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಜಾಸ್ತಿ ಸ್ಕೋರ್ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಓಸ್ಲೋಡ್ 343 ಕೆರೆಕುಲು ಉಂಡು, ಅಯಿಟ್ ಮಲ್ಲ ಕೆರೆಕುಲು ಮರಿಡಾಲ್ಸ್ವನ್ನೆಟ್ ( 3.91 ಕಿ.ಮೀ. ). ಒಸ್ಲೋದ ಮಲ್ಲ ಭಾಗೊಲೆಗ್ ಉಂದು ಕುಡಿಯೆರೆ ನೀರ್ ದ ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಲಾ ಅಂದ್. ಪೂರ್ವ ನಾರ್ವೆಡ್ ಒಂಜಿ ಸಂಖ್ಯೆದ ನದಿಲು ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ, ಅವುಲು ಒವ್ವೆಲಾ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಸಾಗರೊಗು ಪೋಪುಜಿ. ಬದಲಾದ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಡ್ಡ್ ಎಲ್ಯ ನದಿಲು ಉಂಡು: ಅಕೆರ್ಸೆಲ್ವಾ (ಮರಿಡಾಲ್ಸ್ವನ್ನೆಟ್ ನ್ ಡ್ರೈನ್ ಮಲ್ಪುಂಡು, ಉಂದು ಬ್ಜೊರ್ವಿಕಾಡ್ ಫ್ಜೋರ್ಡ್ ಗ್ ಬರ್ಪುಂಡು), ಬುಕ್ಕೊ ಅಲ್ನಾ . ಅಕೆರ್ಸೆಲ್ವಾಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಜಲಪಾತೊಲು 1840 ದಶಕೊಡು ನಾರ್ವೆದ ಕೆಲವು ಸುರುತ ಆಧುನಿಕ ಉದ್ಯಮೊಲೆಗ್ ಶಕ್ತಿನ್ ಕೊರ್ತುಂಡು. ಶತಮಾನೊದ ಪಿರವುಡು, ಈ ನದಿ ನಗರೊದ ಸ್ಥಿರ ಬುಕ್ಕೊ ನಿರಂತರ ಆರ್ಥಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಭಜನೆದ ಸಂಕೇತ ಆಂಡ್ ಒಂಜಿ ಪೂರ್ವ ತುದಿ ಬುಕ್ಕೊ ಒಂಜಿ ಪಶ್ಚಿಮ ತುದಿ ; ಕಾರ್ಮಿಕೆರೆನ ನೆರೆಕರೆತಕುಲು ನದಿತ ಎರಡೂ ಬರಿಟ್ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ವಾಸ್ತವೊಡು ಈ ವಿಭಜನೆ ಯುಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ಬೀದಿನ್ ಒಂತೆ ಪಶ್ಚಿಮೊಗು ಅನುಸರಿಸವುಂಡು. ಓಸ್ಲೋದ ಪ್ರಮುಖ ಉಪನಗರ ಬುಕ್ಕೊ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶ ಆಯಿನ ಗ್ರೊರುಡ್ಡಲೆನ್ ಮೂಲಕ ಅಲ್ನಾ ನದಿ ಪರಪುಂಡು. ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಬಿಂದು ಕಿರ್ಕೆಬರ್ಗೆಟ್, 629 ಡ್ . ಹೆಚ್ಚಿನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿಲೆಗ್ ಹೋಲಿಕೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಈ ನಗರೊದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕಮ್ಮಿ ಆಂಡಲಾ, ಉಂದು ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮಲ್ಲ ಭೂಪ್ರದೇಶೊನು ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಉಂಡು, ಅಯಿಟ್ ಮೂಜಿ ಭಾಗೊಡ್ದ್ ರಡ್ಡ್ ಭಾಗೊ ಕಾಡುಲು, ಗುಡ್ಡೆಲು ಬುಕ್ಕೊ ಕೆರೆಕುಲೆನ ರಕ್ಷಣೆದ ಪ್ರದೇಶೊಲು . ಉಂದೆತ ಗಡಿಟ್ ಮಸ್ತ್ ಉದ್ಯಾನವನೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ತೆರೆದಿತ್ತಿನ ಪ್ರದೇಶೊಲು ಉಂಡು, ಉಂದೆಕ್ ಗಾಳಿ ಬುಕ್ಕೊ ಪಚ್ಚೆ ರೂಪೊನು ಕೊರ್ಪುಂಡು.  == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == [[ವರ್ಗೊ:ನಾರ್ವೆ]] dqchqe7tq8gq4pfjiz9semngdixwbnx 0 28669 369881 2026-09-20T16:50:32Z Mahaveer Indra 1023 ಪೊಸ ಬರವು 369881 wikitext text/x-wiki '''ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್''' ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಕಡಲಬರಿ ದಾಂತಿನ (ಮಾತ ದಿಕ್ಕ್‌ಡ್ ದೇಸೊಲು ಇಪ್ಪುನ) ಒಂಜಿ ದೇಶ. ಉಂದೆತ ಬಡಕಾಯಿಗ್ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್, ಆಗ್ನೇಯಗ್ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್, ತೆಂಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ನೈಋತ್ಯಗ್ ಇರಾನ್, ಬೊಕ್ಕ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಉಂಡು. ಉಂದು ಆಜಿ ತುರ್ಕಿಕ್ ದೇಸೊಲೆ ಕೂಟೊಲೆಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ಲಾ ಒಂಜಿ ಆದುಂಡು. ಅಶ್ಗಾಬಾತ್ ಉಂದೆತ ರಾಜಧಾನಿ ಬೊಕ್ಕ ಈ ದೇಸೊದ ಮಾಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆ. ಈ ದೇಸೊದ ಅಂದಾಜಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦ ಲಕ್ಷ ಉಂಡು. ಅಂಚನೆ ಈ ದೆಸೊದ ಇಸ್ತೀರ್ನೊ ೪,೯೧,೨೧೦ ಚದರ ಕಿಮೀ. ಉಂಡು. ಜನಸಂಕೆದ ಲೆಕೊಡು ಪ್ರಪಂಚೊದ ೧೦೫ನೇ ಸಾನೊಡು, ಅಂಚನೆ ಇಸ್ತೀರ್ನೊದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ೫೨ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಪ್ರಪಂಚೊಡು ಮಸ್ತ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊ ಇಪ್ಪುನ ದೇಸೊಲೆಡ್ ೫ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಈ ದೇಶದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜಾಗೆಡ್ ಕರಕುಮ್ ಪುದರ್‌ದ ಮರುಭೂಮಿ ಉಂಡು. q0irp6pv94c1tmt7xh1haa0d6j3ibei 369882 369881 2026-09-20T17:10:02Z Mahaveer Indra 1023 369882 wikitext text/x-wiki '''ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್''' ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಕಡಲಬರಿ ದಾಂತಿನ (ಮಾತ ದಿಕ್ಕ್‌ಡ್ ದೇಸೊಲು ಇಪ್ಪುನ) ಒಂಜಿ ದೇಶ. ಉಂದೆತ ಬಡಕಾಯಿಗ್ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್, ಆಗ್ನೇಯಗ್ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್, ತೆಂಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ನೈಋತ್ಯಗ್ ಇರಾನ್, ಬೊಕ್ಕ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಉಂಡು. ಉಂದು ಆಜಿ ತುರ್ಕಿಕ್ ದೇಸೊಲೆ ಕೂಟೊಲೆಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ಲಾ ಒಂಜಿ ಆದುಂಡು. ಅಶ್ಗಾಬಾತ್ ಉಂದೆತ ರಾಜಧಾನಿ ಬೊಕ್ಕ ಈ ದೇಸೊದ ಮಾಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆ. ಈ ದೇಸೊದ ಅಂದಾಜಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦ ಲಕ್ಷ ಉಂಡು. ಅಂಚನೆ ಈ ದೆಸೊದ ಇಸ್ತೀರ್ನೊ ೪,೯೧,೨೧೦ ಚದರ ಕಿಮೀ. ಉಂಡು. ಜನಸಂಕೆದ ಲೆಕೊಡು ಪ್ರಪಂಚೊದ ೧೦೫ನೇ ಸಾನೊಡು, ಅಂಚನೆ ಇಸ್ತೀರ್ನೊದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ೫೨ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಪ್ರಪಂಚೊಡು ಮಸ್ತ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊ ಇಪ್ಪುನ ದೇಸೊಲೆಡ್ ೫ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಈ ದೇಶದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜಾಗೆಡ್ ಕರಕುಮ್ ಪುದರ್‌ದ ಮರುಭೂಮಿ ಉಂಡು. ==ಇತಿಹಾಸೊ== ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಇತಿಹಾಸ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೦೦೦ಡ್ದ್‌ಲಾ ಪಿರ ಉಂಡು ಪನೊಲಿ. ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವೊಡೆ ಇಡೆಗ್ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಇರಾನಿಯನ್ ಬುಡಕಟ್ಟುದಕುಲು ಇಡೆಗ್ ಬತ್‌ದ್ ಉಂತಿಯೆರ್. ಈ ಜಾಗೆದ ಉನ್ಗೆಲ್ ಹವಾಮಾನೊರ್ದಾವರ ಮುಲ್ಪ ಕೃಷಿನ್ ಮಲ್ಲ ಮಟ್ಟ್‌ಡ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಆಯಿಜಿ. ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದ ಸ್ಟೆಪ್ಪೆ ಪುದರ್‌ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುರ್ಕೋ-ಮಂಗೋಲ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಗುಂಪುದ ಜನೊಕುಲು ಮುಲ್ಪ ವಾಸಿಸೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಪಿರಾಕ್‌ದ ಇರಾನ್‌ದ ಅಕೆಮೆನಿಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಜಾಗೆನ್ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡಿನೆರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪದ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸ ಸುರುವಾಪುಂಡು. ಈ ಸಾಮ್ರೋಜ್ಯೊಡು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಾರ್ಗಿಯಾನಾ, ಕೊರಾಸ್ಮಿಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಪಾರ್ಥಿಯಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲಾದ್ ವಿಭಾಗ ಮಲ್ತ್‌ದಿತ್ತೆರ್. ಬೊಕ್ಕ ಈ ಜಾಗೆನ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್, ಪರ್ನಿ, ಹೆಫ್ತಾಲೈಟ್ಸ್, ಇರಾನಿಯನ್ ಹೂಣೆರ್, ಗೋಕ್ಟರ್ಕ್ಸ್, ಸರ್ಮಾಟಿಯನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಸ್ಸಾನಿಡ್ ಇರಾನಿಯನ್ನೆರ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಪೊರ್ತುಡು ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜನಕುಲು ಝೋರಾಸ್ಟ್ರಿಯನಿಸಂ ಬೊಕ್ಕ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮನ್ ಪಾಲನೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅರಬೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಓಘುಜ್ ತುರ್ಕೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪ ಇಸ್ಲಾಮ್ ದರ್ಮೊ ಪರಡರ ಸುರು ಆಂಡ್. ಓಘುಜ್‌ ತುರ್ಕೆರ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ತುರ್ಕಿಕ್ ತುರ್ಕಮೆನ್ ಭಾಷೆನ್ ಕನತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಉಂದುವೇ ಭಾಷೆ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಆಂಡ್. ಮುಲ್ಪ ಇತ್ತಿನ ಝೋರಾಷ್ಟ್ರಿಯನ್ ದರ್ಮೊದೊಟ್ಟುಗು ಅರಬೆರ್ ಕನತಿನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲು ಬೆರಕೆ ಆಂಡ್. ಮರ್ವ್ ನಗರ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ಆವಿಷ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಆಂಡ್, ಅಂಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಬತ್ತಿನ ಮಸ್ತ್ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಖಲೀಫಾಶಾಹಿಲೆನ ರಾಜಧಾನಿಲಾ ಆಂಡ್. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕಡೆತ ಪೊರ್ತುಗು ಗೆಂಘಿಸ್ ಖಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಂಗೋಲೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಲು ಈ ಜಾಗೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಕಡೆಕ್ ಈ ಪ್ರದೇಶನ್ ಗೆಂದ್‌ದ್ ತನ್ನ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡಿನ ರಷ್ಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಕ್ರಮಣೊರ್ದು ಆಧುನಿಕ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್ ಮಸ್ತ್ ಬದಲಾವಣೆಗ್ ಒಳಗಾಂಡ್. ಬೊಕ್ಕ, ೧೯೧೭ದ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲಘಟ್ಟಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ನ್ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಮಾರಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮಾಜೊರ್ದು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ನಗರೀಕರಣ ಆಯಿನ ಲೆನಿನಿಸ್ಟ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯವಾದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ೧೯೯೧ಡ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ತಿಕ್ಕ್ಂಡ್, ಸಿಪಿಎಸ್‌ಯು (CPSU) ದ ಸ್ಥಳೀಯ ಶಾಖೆದ ದುಂಬುದ ಸದಸ್ಯೆರಾದಿತ್ತಿನ ಸಪರ್ಮುರತ್ ನಿಯಾಜೋವ್ ತನ್ನನ್ ತಾನೇ ಜೀವಾವಧಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಪಂಡ್‌ದ್ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತೊಂಡೆರ್, ಅಂಚನೆ 'ತುರ್ಕಮೆನ್ಬಾಶಿ' (ತುರ್ಕಮೆನ್ನೆರೆನ ನಾಯಕೆ) ಪನ್ಪಿನ ಬಿರುದುನ್ ದೆತೊಂದು, ಪೊಸತಾದ್ ಸ್ವತಂತ್ರ ಆಯಿನ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ನ್ ತನ್ನ ಪೂರ್ತಿ ಹಿಡಿತದ ಅಡಿಟ್ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರದ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆದ ದೇಶವಾದ್ ಬದಲಾಯಿಯೆರ್. ದುಂಬುದ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯೊಲೆದ ಲೆಕ್ಕ ಅತ್ತಂದೆ, ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ಗ್ ಇತ್ತೆ ಮುಟ್ಟಲಾ ಪೂರ್ತಿಯಾದ್ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಆಯೆರೆ ಆಯಿಜಿ, ಬೊಕ್ಕ ನಿಯಾಜೋವ್ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೧, ೨೦೦೬ಡ್ ತೀರುನ ಮುಟ್ಟ ಈ ದೇಶನ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅರೆರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ವಾ ಒಂಜಿ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ರಾಜಕೀಯ ಪೈಪೋಟಿ ಬೊಕ್ಕ ವಿರೋಧ ಇಜ್ಜಾಂದಿನ ಚುನಾವಣೆಡ್ ಗುರ್ಬಂಗುಲಿ ಬೆರ್ಡಿಮುಹಮೆಡೋವ್ ಅಧಿಕಾರಗ್ ಬತ್ತೆರ್. ನಿಯಾಜೋವ್‌ದ ವಿಚಿತ್ರವಾಯಿನ ಮಸ್ತ್ ನೀತಿಲೆನ್ ಬೆರ್ಡಿಮುಹಮೆಡೋವ್ ರದ್ದು ಮಲ್ತೆರ್, ಅಯಿಟ್ ನಿಯಾಜೋವ್‌ದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪೂಜೆ ಬೊಕ್ಕ ದೇಶದ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಲಾ ಸೇರ್‌ದ್ಂಡ್. ಆರ್ ಮಸ್ತ್ ಆರ್ಥಿಕ ಸುಧಾರಣೆಲೆನ್ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಬಹು-ಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆದ ಕಡೆಕ್ ಒಂತೆ ಹೆಜ್ಜೆ ದೀಯೆರ್, ಆಂಡಲಾ ಶಾಸಕಾಂಗಡ್ ಇತ್ತಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಪಕ್ಷಲಾ ಆಡಳಿತದ ನೇರ ಉಸ್ತುವಾರಿಡ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಸರಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಪಾತೆರುನಕುಲೆನ್ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ್ ಹತ್ತಿಕ್ಕುವೆರ್. ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೨ಡ್ ಗುರ್ಬಂಗುಲಿ ಬೆರ್ಡಿಮುಹಮೆಡೋವ್ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಾನೊರ್ದು ಜತ್ತಿನ (ಕಡಮೆ ಆಯಿನ) ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಮಗೆ ಸೆರ್ದಾರ್ ಬೆರ್ಡಿಮುಹಮೆಡೋವ್ ಅಧಿಕಾರಗ್ ಬತ್ತೆರ್, ಉಂದು ಒಂಜಿ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜವಂಶನೇ ಉಂಡು ಮಲ್ತಿನಂಚ ಆಂಡ್. q1xhlz67vhkldw9zwrtj8b5rjdk9aqu 369883 369882 2026-09-20T17:16:49Z Mahaveer Indra 1023 /* ಇತಿಹಾಸೊ */ 369883 wikitext text/x-wiki '''ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್''' ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಕಡಲಬರಿ ದಾಂತಿನ (ಮಾತ ದಿಕ್ಕ್‌ಡ್ ದೇಸೊಲು ಇಪ್ಪುನ) ಒಂಜಿ ದೇಶ. ಉಂದೆತ ಬಡಕಾಯಿಗ್ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್, ಆಗ್ನೇಯಗ್ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್, ತೆಂಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ನೈಋತ್ಯಗ್ ಇರಾನ್, ಬೊಕ್ಕ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಉಂಡು. ಉಂದು ಆಜಿ ತುರ್ಕಿಕ್ ದೇಸೊಲೆ ಕೂಟೊಲೆಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ಲಾ ಒಂಜಿ ಆದುಂಡು. ಅಶ್ಗಾಬಾತ್ ಉಂದೆತ ರಾಜಧಾನಿ ಬೊಕ್ಕ ಈ ದೇಸೊದ ಮಾಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆ. ಈ ದೇಸೊದ ಅಂದಾಜಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦ ಲಕ್ಷ ಉಂಡು. ಅಂಚನೆ ಈ ದೆಸೊದ ಇಸ್ತೀರ್ನೊ ೪,೯೧,೨೧೦ ಚದರ ಕಿಮೀ. ಉಂಡು. ಜನಸಂಕೆದ ಲೆಕೊಡು ಪ್ರಪಂಚೊದ ೧೦೫ನೇ ಸಾನೊಡು, ಅಂಚನೆ ಇಸ್ತೀರ್ನೊದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ೫೨ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಪ್ರಪಂಚೊಡು ಮಸ್ತ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊ ಇಪ್ಪುನ ದೇಸೊಲೆಡ್ ೫ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಈ ದೇಶದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜಾಗೆಡ್ ಕರಕುಮ್ ಪುದರ್‌ದ ಮರುಭೂಮಿ ಉಂಡು. ==ಇತಿಹಾಸೊ== ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಇತಿಹಾಸ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೦೦೦ಡ್ದ್‌ಲಾ ಪಿರ ಉಂಡು ಪನೊಲಿ. ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವೊಡೆ ಇಡೆಗ್ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಇರಾನಿಯನ್ ಬುಡಕಟ್ಟುದಕುಲು ಇಡೆಗ್ ಬತ್‌ದ್ ಉಂತಿಯೆರ್. ಈ ಜಾಗೆದ ಉನ್ಗೆಲ್ ಹವಾಮಾನೊರ್ದಾವರ ಮುಲ್ಪ ಕೃಷಿನ್ ಮಲ್ಲ ಮಟ್ಟ್‌ಡ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಆಯಿಜಿ. ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದ ಸ್ಟೆಪ್ಪೆ ಪುದರ್‌ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುರ್ಕೋ-ಮಂಗೋಲ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಗುಂಪುದ ಜನೊಕುಲು ಮುಲ್ಪ ವಾಸಿಸೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಪಿರಾಕ್‌ದ ಇರಾನ್‌ದ ಅಕೆಮೆನಿಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಜಾಗೆನ್ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡಿನೆರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪದ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸ ಸುರುವಾಪುಂಡು. ಈ ಸಾಮ್ರೋಜ್ಯೊಡು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಾರ್ಗಿಯಾನಾ, ಕೊರಾಸ್ಮಿಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಪಾರ್ಥಿಯಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲಾದ್ ವಿಭಾಗ ಮಲ್ತ್‌ದಿತ್ತೆರ್. ಬೊಕ್ಕ ಈ ಜಾಗೆನ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್, ಪರ್ನಿ, ಹೆಫ್ತಾಲೈಟ್ಸ್, ಇರಾನಿಯನ್ ಹೂಣೆರ್, ಗೋಕ್ಟರ್ಕ್ಸ್, ಸರ್ಮಾಟಿಯನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಸ್ಸಾನಿಡ್ ಇರಾನಿಯನ್ನೆರ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಪೊರ್ತುಡು ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜನಕುಲು ಝೋರಾಸ್ಟ್ರಿಯನಿಸಂ ಬೊಕ್ಕ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮನ್ ಪಾಲನೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅರಬೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಓಘುಜ್ ತುರ್ಕೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪ ಇಸ್ಲಾಮ್ ದರ್ಮೊ ಪರಡರ ಸುರು ಆಂಡ್. ಓಘುಜ್‌ ತುರ್ಕೆರ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ತುರ್ಕಿಕ್ ತುರ್ಕಮೆನ್ ಭಾಷೆನ್ ಕನತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಉಂದುವೇ ಭಾಷೆ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಆಂಡ್. ಮುಲ್ಪ ಇತ್ತಿನ ಝೋರಾಷ್ಟ್ರಿಯನ್ ದರ್ಮೊದೊಟ್ಟುಗು ಅರಬೆರ್ ಕನತಿನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲು ಬೆರಕೆ ಆಂಡ್. ಮರ್ವ್ ನಗರ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ಆವಿಷ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಆಂಡ್, ಅಂಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಬತ್ತಿನ ಮಸ್ತ್ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಖಲೀಫಾಶಾಹಿಲೆನ ರಾಜಧಾನಿಲಾ ಆಂಡ್. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕಡೆತ ಪೊರ್ತುಗು ಗೆಂಘಿಸ್ ಖಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಂಗೋಲೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಲು ಈ ಜಾಗೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಕಡೆಕ್ ರಷ್ಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಪ್ರದೇಶನ್ ಗೆಂದ್‌ದ್ ತನ್ನ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡು. ೧೯೧೭ದ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲಘಟ್ಟಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಮಾರಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮಾಜೊರ್ದು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ನಗರೀಕರಣ ಆಯಿನ ಲೆನಿನಿಸ್ಟ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ಆಪುನ ಸಾದಿಗ್ ಬತ್ಂಡ್. ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಬೂರಿಬೊಕ್ಕ ೧೯೯೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ತುರ್ಕ್ಮೆನಿಸ್ತಾನ ಸ್ವತಂತ್ರ ದೇಸೊ ಆದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. rjb5j23xcs3vzvosijtk7r2sr4qa783 369884 369883 2026-09-20T17:22:02Z Mahaveer Indra 1023 369884 wikitext text/x-wiki '''ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್''' ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಕಡಲಬರಿ ದಾಂತಿನ (ಮಾತ ದಿಕ್ಕ್‌ಡ್ ದೇಸೊಲು ಇಪ್ಪುನ) ಒಂಜಿ ದೇಶ. ಉಂದೆತ ಬಡಕಾಯಿಗ್ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್, ಆಗ್ನೇಯಗ್ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್, ತೆಂಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ನೈಋತ್ಯಗ್ ಇರಾನ್, ಬೊಕ್ಕ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |last=Afanasiev |first=Vladimir |date=2021-01-21 |title=Deep-water friendship: Turkmenistan and Azerbaijan bury Caspian Sea hatchet |url=https://www.upstreamonline.com/politics/deep-water-friendship-turkmenistan-and-azerbaijan-bury-caspian-sea-hatchet/2-1-949189 |access-date=2023-04-07 |website=Upstream Online |language=en}}</ref> ಉಂದು ಆಜಿ ತುರ್ಕಿಕ್ ದೇಸೊಲೆ ಕೂಟೊಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ಲಾ ಒಂಜಿ ಆದುಂಡು.<ref>{{Cite web | url=https://unece.org/sites/default/files/2023-09/WS3YamatovENG_0.pdf | title=2022 Complete Population and Housing Census of Turkmenistan | website=unece.org}}</ref> ಅಶ್ಗಾಬಾತ್ ಉಂದೆತ ರಾಜಧಾನಿ ಬೊಕ್ಕ ಈ ದೇಸೊದ ಮಾಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆ. ಈ ದೇಸೊದ ಅಂದಾಜಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦ ಲಕ್ಷ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web|url=https://www.worldometers.info/population/countries-in-asia-by-population/|title=Asian Countries by Population (2024) - Worldometer|website=www.worldometers.info}}</ref> ಅಂಚನೆ ಈ ದೆಸೊದ ಇಸ್ತೀರ್ನೊ ೪,೯೧,೨೧೦ ಚದರ ಕಿಮೀ. ಉಂಡು. ಜನಸಂಕೆದ ಲೆಕೊಡು ಪ್ರಪಂಚೊದ ೧೦೫ನೇ ಸಾನೊಡು, ಅಂಚನೆ ಇಸ್ತೀರ್ನೊದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ೫೨ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಪ್ರಪಂಚೊಡು ಮಸ್ತ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊ ಇಪ್ಪುನ ದೇಸೊಲೆಡ್ ೫ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಈ ದೇಶದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜಾಗೆಡ್ ಕರಕುಮ್ ಪುದರ್‌ದ ಮರುಭೂಮಿ ಉಂಡು. ==ಇತಿಹಾಸೊ== ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಇತಿಹಾಸ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೦೦೦ಡ್ದ್‌ಲಾ ಪಿರ ಉಂಡು ಪನೊಲಿ. ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವೊಡೆ ಇಡೆಗ್ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಇರಾನಿಯನ್ ಬುಡಕಟ್ಟುದಕುಲು ಇಡೆಗ್ ಬತ್‌ದ್ ಉಂತಿಯೆರ್. ಈ ಜಾಗೆದ ಉನ್ಗೆಲ್ ಹವಾಮಾನೊರ್ದಾವರ ಮುಲ್ಪ ಕೃಷಿನ್ ಮಲ್ಲ ಮಟ್ಟ್‌ಡ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಆಯಿಜಿ. ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದ ಸ್ಟೆಪ್ಪೆ ಪುದರ್‌ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುರ್ಕೋ-ಮಂಗೋಲ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಗುಂಪುದ ಜನೊಕುಲು ಮುಲ್ಪ ವಾಸಿಸೊಂದಿತ್ತೆರ್.<ref name="World Factbook">{{Citation |title=Turkmenistan |date=19 October 2021 |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkmenistan/ |work=The World Factbook |access-date=25 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210110134553/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkmenistan/ |url-status=dead |publisher=Central Intelligence Agency |language=en |archive-date=10 January 2021}}</ref> ಪಿರಾಕ್‌ದ ಇರಾನ್‌ದ ಅಕೆಮೆನಿಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಜಾಗೆನ್ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡಿನೆರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪದ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸ ಸುರುವಾಪುಂಡು. ಈ ಸಾಮ್ರೋಜ್ಯೊಡು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಾರ್ಗಿಯಾನಾ, ಕೊರಾಸ್ಮಿಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಪಾರ್ಥಿಯಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲಾದ್ ವಿಭಾಗ ಮಲ್ತ್‌ದಿತ್ತೆರ್. ಬೊಕ್ಕ ಈ ಜಾಗೆನ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್, ಪರ್ನಿ, ಹೆಫ್ತಾಲೈಟ್ಸ್, ಇರಾನಿಯನ್ ಹೂಣೆರ್, ಗೋಕ್ಟರ್ಕ್ಸ್, ಸರ್ಮಾಟಿಯನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಸ್ಸಾನಿಡ್ ಇರಾನಿಯನ್ನೆರ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಪೊರ್ತುಡು ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜನಕುಲು ಝೋರಾಸ್ಟ್ರಿಯನಿಸಂ ಬೊಕ್ಕ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮನ್ ಪಾಲನೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅರಬೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಓಘುಜ್ ತುರ್ಕೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪ ಇಸ್ಲಾಮ್ ದರ್ಮೊ ಪರಡರ ಸುರು ಆಂಡ್. ಓಘುಜ್‌ ತುರ್ಕೆರ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ತುರ್ಕಿಕ್ ತುರ್ಕಮೆನ್ ಭಾಷೆನ್ ಕನತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಉಂದುವೇ ಭಾಷೆ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಆಂಡ್.<ref>Gumilyov, L.N. "Ancient Turks". [http://gumilevica.kulichki.net/OT/ot05.htm ch. 5] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200708155812/http://gumilevica.kulichki.net/OT/ot05.htm |date=July 8, 2020 }} (in Russian)</ref> ಮುಲ್ಪ ಇತ್ತಿನ ಝೋರಾಷ್ಟ್ರಿಯನ್ ದರ್ಮೊದೊಟ್ಟುಗು ಅರಬೆರ್ ಕನತಿನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲು ಬೆರಕೆ ಆಂಡ್. ಮರ್ವ್ ನಗರ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ಆವಿಷ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಆಂಡ್, ಅಂಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಬತ್ತಿನ ಮಸ್ತ್ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಖಲೀಫಾಶಾಹಿಲೆನ ರಾಜಧಾನಿಲಾ ಆಂಡ್. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕಡೆತ ಪೊರ್ತುಗು ಗೆಂಘಿಸ್ ಖಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಂಗೋಲೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಲು ಈ ಜಾಗೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಕಡೆಕ್ ರಷ್ಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಪ್ರದೇಶನ್ ಗೆಂದ್‌ದ್ ತನ್ನ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡು. ೧೯೧೭ದ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲಘಟ್ಟಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಮಾರಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮಾಜೊರ್ದು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ನಗರೀಕರಣ ಆಯಿನ ಲೆನಿನಿಸ್ಟ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ಆಪುನ ಸಾದಿಗ್ ಬತ್ಂಡ್. ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಬೂರಿಬೊಕ್ಕ ೧೯೯೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ತುರ್ಕ್ಮೆನಿಸ್ತಾನ ಸ್ವತಂತ್ರ ದೇಸೊ ಆದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ==ಉಲ್ಲೇಕಲು== {{reflist}} dyjynkj78vuwlelbnquyn1eysf74qpm 369885 369884 2026-09-20T17:23:19Z Mahaveer Indra 1023 added [[Category:ದೇಸೊಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 369885 wikitext text/x-wiki '''ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್''' ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಕಡಲಬರಿ ದಾಂತಿನ (ಮಾತ ದಿಕ್ಕ್‌ಡ್ ದೇಸೊಲು ಇಪ್ಪುನ) ಒಂಜಿ ದೇಶ. ಉಂದೆತ ಬಡಕಾಯಿಗ್ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್, ಆಗ್ನೇಯಗ್ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್, ತೆಂಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ನೈಋತ್ಯಗ್ ಇರಾನ್, ಬೊಕ್ಕ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |last=Afanasiev |first=Vladimir |date=2021-01-21 |title=Deep-water friendship: Turkmenistan and Azerbaijan bury Caspian Sea hatchet |url=https://www.upstreamonline.com/politics/deep-water-friendship-turkmenistan-and-azerbaijan-bury-caspian-sea-hatchet/2-1-949189 |access-date=2023-04-07 |website=Upstream Online |language=en}}</ref> ಉಂದು ಆಜಿ ತುರ್ಕಿಕ್ ದೇಸೊಲೆ ಕೂಟೊಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ಲಾ ಒಂಜಿ ಆದುಂಡು.<ref>{{Cite web | url=https://unece.org/sites/default/files/2023-09/WS3YamatovENG_0.pdf | title=2022 Complete Population and Housing Census of Turkmenistan | website=unece.org}}</ref> ಅಶ್ಗಾಬಾತ್ ಉಂದೆತ ರಾಜಧಾನಿ ಬೊಕ್ಕ ಈ ದೇಸೊದ ಮಾಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆ. ಈ ದೇಸೊದ ಅಂದಾಜಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦ ಲಕ್ಷ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web|url=https://www.worldometers.info/population/countries-in-asia-by-population/|title=Asian Countries by Population (2024) - Worldometer|website=www.worldometers.info}}</ref> ಅಂಚನೆ ಈ ದೆಸೊದ ಇಸ್ತೀರ್ನೊ ೪,೯೧,೨೧೦ ಚದರ ಕಿಮೀ. ಉಂಡು. ಜನಸಂಕೆದ ಲೆಕೊಡು ಪ್ರಪಂಚೊದ ೧೦೫ನೇ ಸಾನೊಡು, ಅಂಚನೆ ಇಸ್ತೀರ್ನೊದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ೫೨ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಪ್ರಪಂಚೊಡು ಮಸ್ತ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊ ಇಪ್ಪುನ ದೇಸೊಲೆಡ್ ೫ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಈ ದೇಶದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜಾಗೆಡ್ ಕರಕುಮ್ ಪುದರ್‌ದ ಮರುಭೂಮಿ ಉಂಡು. ==ಇತಿಹಾಸೊ== ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಇತಿಹಾಸ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೦೦೦ಡ್ದ್‌ಲಾ ಪಿರ ಉಂಡು ಪನೊಲಿ. ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವೊಡೆ ಇಡೆಗ್ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಇರಾನಿಯನ್ ಬುಡಕಟ್ಟುದಕುಲು ಇಡೆಗ್ ಬತ್‌ದ್ ಉಂತಿಯೆರ್. ಈ ಜಾಗೆದ ಉನ್ಗೆಲ್ ಹವಾಮಾನೊರ್ದಾವರ ಮುಲ್ಪ ಕೃಷಿನ್ ಮಲ್ಲ ಮಟ್ಟ್‌ಡ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಆಯಿಜಿ. ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದ ಸ್ಟೆಪ್ಪೆ ಪುದರ್‌ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುರ್ಕೋ-ಮಂಗೋಲ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಗುಂಪುದ ಜನೊಕುಲು ಮುಲ್ಪ ವಾಸಿಸೊಂದಿತ್ತೆರ್.<ref name="World Factbook">{{Citation |title=Turkmenistan |date=19 October 2021 |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkmenistan/ |work=The World Factbook |access-date=25 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210110134553/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkmenistan/ |url-status=dead |publisher=Central Intelligence Agency |language=en |archive-date=10 January 2021}}</ref> ಪಿರಾಕ್‌ದ ಇರಾನ್‌ದ ಅಕೆಮೆನಿಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಜಾಗೆನ್ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡಿನೆರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪದ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸ ಸುರುವಾಪುಂಡು. ಈ ಸಾಮ್ರೋಜ್ಯೊಡು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಾರ್ಗಿಯಾನಾ, ಕೊರಾಸ್ಮಿಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಪಾರ್ಥಿಯಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲಾದ್ ವಿಭಾಗ ಮಲ್ತ್‌ದಿತ್ತೆರ್. ಬೊಕ್ಕ ಈ ಜಾಗೆನ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್, ಪರ್ನಿ, ಹೆಫ್ತಾಲೈಟ್ಸ್, ಇರಾನಿಯನ್ ಹೂಣೆರ್, ಗೋಕ್ಟರ್ಕ್ಸ್, ಸರ್ಮಾಟಿಯನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಸ್ಸಾನಿಡ್ ಇರಾನಿಯನ್ನೆರ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಪೊರ್ತುಡು ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜನಕುಲು ಝೋರಾಸ್ಟ್ರಿಯನಿಸಂ ಬೊಕ್ಕ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮನ್ ಪಾಲನೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅರಬೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಓಘುಜ್ ತುರ್ಕೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪ ಇಸ್ಲಾಮ್ ದರ್ಮೊ ಪರಡರ ಸುರು ಆಂಡ್. ಓಘುಜ್‌ ತುರ್ಕೆರ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ತುರ್ಕಿಕ್ ತುರ್ಕಮೆನ್ ಭಾಷೆನ್ ಕನತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಉಂದುವೇ ಭಾಷೆ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಆಂಡ್.<ref>Gumilyov, L.N. "Ancient Turks". [http://gumilevica.kulichki.net/OT/ot05.htm ch. 5] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200708155812/http://gumilevica.kulichki.net/OT/ot05.htm |date=July 8, 2020 }} (in Russian)</ref> ಮುಲ್ಪ ಇತ್ತಿನ ಝೋರಾಷ್ಟ್ರಿಯನ್ ದರ್ಮೊದೊಟ್ಟುಗು ಅರಬೆರ್ ಕನತಿನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲು ಬೆರಕೆ ಆಂಡ್. ಮರ್ವ್ ನಗರ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ಆವಿಷ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಆಂಡ್, ಅಂಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಬತ್ತಿನ ಮಸ್ತ್ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಖಲೀಫಾಶಾಹಿಲೆನ ರಾಜಧಾನಿಲಾ ಆಂಡ್. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕಡೆತ ಪೊರ್ತುಗು ಗೆಂಘಿಸ್ ಖಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಂಗೋಲೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಲು ಈ ಜಾಗೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಕಡೆಕ್ ರಷ್ಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಪ್ರದೇಶನ್ ಗೆಂದ್‌ದ್ ತನ್ನ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡು. ೧೯೧೭ದ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲಘಟ್ಟಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಮಾರಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮಾಜೊರ್ದು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ನಗರೀಕರಣ ಆಯಿನ ಲೆನಿನಿಸ್ಟ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ಆಪುನ ಸಾದಿಗ್ ಬತ್ಂಡ್. ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಬೂರಿಬೊಕ್ಕ ೧೯೯೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ತುರ್ಕ್ಮೆನಿಸ್ತಾನ ಸ್ವತಂತ್ರ ದೇಸೊ ಆದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ==ಉಲ್ಲೇಕಲು== {{reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ದೇಸೊಲು]] 0xmpm2d08egzg967wc1npnwcymzlm1n 369886 369885 2026-09-20T17:23:37Z Mahaveer Indra 1023 added [[Category:ಏಷಿಯಾ ಖಂಡದ ದೇಶೊಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 369886 wikitext text/x-wiki '''ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್''' ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಕಡಲಬರಿ ದಾಂತಿನ (ಮಾತ ದಿಕ್ಕ್‌ಡ್ ದೇಸೊಲು ಇಪ್ಪುನ) ಒಂಜಿ ದೇಶ. ಉಂದೆತ ಬಡಕಾಯಿಗ್ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್, ಆಗ್ನೇಯಗ್ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್, ತೆಂಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ನೈಋತ್ಯಗ್ ಇರಾನ್, ಬೊಕ್ಕ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |last=Afanasiev |first=Vladimir |date=2021-01-21 |title=Deep-water friendship: Turkmenistan and Azerbaijan bury Caspian Sea hatchet |url=https://www.upstreamonline.com/politics/deep-water-friendship-turkmenistan-and-azerbaijan-bury-caspian-sea-hatchet/2-1-949189 |access-date=2023-04-07 |website=Upstream Online |language=en}}</ref> ಉಂದು ಆಜಿ ತುರ್ಕಿಕ್ ದೇಸೊಲೆ ಕೂಟೊಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ಲಾ ಒಂಜಿ ಆದುಂಡು.<ref>{{Cite web | url=https://unece.org/sites/default/files/2023-09/WS3YamatovENG_0.pdf | title=2022 Complete Population and Housing Census of Turkmenistan | website=unece.org}}</ref> ಅಶ್ಗಾಬಾತ್ ಉಂದೆತ ರಾಜಧಾನಿ ಬೊಕ್ಕ ಈ ದೇಸೊದ ಮಾಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆ. ಈ ದೇಸೊದ ಅಂದಾಜಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦ ಲಕ್ಷ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web|url=https://www.worldometers.info/population/countries-in-asia-by-population/|title=Asian Countries by Population (2024) - Worldometer|website=www.worldometers.info}}</ref> ಅಂಚನೆ ಈ ದೆಸೊದ ಇಸ್ತೀರ್ನೊ ೪,೯೧,೨೧೦ ಚದರ ಕಿಮೀ. ಉಂಡು. ಜನಸಂಕೆದ ಲೆಕೊಡು ಪ್ರಪಂಚೊದ ೧೦೫ನೇ ಸಾನೊಡು, ಅಂಚನೆ ಇಸ್ತೀರ್ನೊದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ೫೨ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಪ್ರಪಂಚೊಡು ಮಸ್ತ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊ ಇಪ್ಪುನ ದೇಸೊಲೆಡ್ ೫ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು. ಈ ದೇಶದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜಾಗೆಡ್ ಕರಕುಮ್ ಪುದರ್‌ದ ಮರುಭೂಮಿ ಉಂಡು. ==ಇತಿಹಾಸೊ== ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಇತಿಹಾಸ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೦೦೦ಡ್ದ್‌ಲಾ ಪಿರ ಉಂಡು ಪನೊಲಿ. ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವೊಡೆ ಇಡೆಗ್ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಇರಾನಿಯನ್ ಬುಡಕಟ್ಟುದಕುಲು ಇಡೆಗ್ ಬತ್‌ದ್ ಉಂತಿಯೆರ್. ಈ ಜಾಗೆದ ಉನ್ಗೆಲ್ ಹವಾಮಾನೊರ್ದಾವರ ಮುಲ್ಪ ಕೃಷಿನ್ ಮಲ್ಲ ಮಟ್ಟ್‌ಡ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಆಯಿಜಿ. ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದ ಸ್ಟೆಪ್ಪೆ ಪುದರ್‌ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುರ್ಕೋ-ಮಂಗೋಲ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಗುಂಪುದ ಜನೊಕುಲು ಮುಲ್ಪ ವಾಸಿಸೊಂದಿತ್ತೆರ್.<ref name="World Factbook">{{Citation |title=Turkmenistan |date=19 October 2021 |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkmenistan/ |work=The World Factbook |access-date=25 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210110134553/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkmenistan/ |url-status=dead |publisher=Central Intelligence Agency |language=en |archive-date=10 January 2021}}</ref> ಪಿರಾಕ್‌ದ ಇರಾನ್‌ದ ಅಕೆಮೆನಿಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಜಾಗೆನ್ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡಿನೆರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪದ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸ ಸುರುವಾಪುಂಡು. ಈ ಸಾಮ್ರೋಜ್ಯೊಡು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಾರ್ಗಿಯಾನಾ, ಕೊರಾಸ್ಮಿಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಪಾರ್ಥಿಯಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲಾದ್ ವಿಭಾಗ ಮಲ್ತ್‌ದಿತ್ತೆರ್. ಬೊಕ್ಕ ಈ ಜಾಗೆನ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್, ಪರ್ನಿ, ಹೆಫ್ತಾಲೈಟ್ಸ್, ಇರಾನಿಯನ್ ಹೂಣೆರ್, ಗೋಕ್ಟರ್ಕ್ಸ್, ಸರ್ಮಾಟಿಯನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಸ್ಸಾನಿಡ್ ಇರಾನಿಯನ್ನೆರ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಪೊರ್ತುಡು ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ವಾಸಿ ಜನಕುಲು ಝೋರಾಸ್ಟ್ರಿಯನಿಸಂ ಬೊಕ್ಕ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮನ್ ಪಾಲನೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅರಬೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಓಘುಜ್ ತುರ್ಕೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ ಮುಲ್ಪ ಇಸ್ಲಾಮ್ ದರ್ಮೊ ಪರಡರ ಸುರು ಆಂಡ್. ಓಘುಜ್‌ ತುರ್ಕೆರ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ತುರ್ಕಿಕ್ ತುರ್ಕಮೆನ್ ಭಾಷೆನ್ ಕನತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಉಂದುವೇ ಭಾಷೆ ಈ ಜಾಗೆಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಆಂಡ್.<ref>Gumilyov, L.N. "Ancient Turks". [http://gumilevica.kulichki.net/OT/ot05.htm ch. 5] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200708155812/http://gumilevica.kulichki.net/OT/ot05.htm |date=July 8, 2020 }} (in Russian)</ref> ಮುಲ್ಪ ಇತ್ತಿನ ಝೋರಾಷ್ಟ್ರಿಯನ್ ದರ್ಮೊದೊಟ್ಟುಗು ಅರಬೆರ್ ಕನತಿನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲು ಬೆರಕೆ ಆಂಡ್. ಮರ್ವ್ ನಗರ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ಆವಿಷ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಆಂಡ್, ಅಂಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಬತ್ತಿನ ಮಸ್ತ್ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಖಲೀಫಾಶಾಹಿಲೆನ ರಾಜಧಾನಿಲಾ ಆಂಡ್. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕಡೆತ ಪೊರ್ತುಗು ಗೆಂಘಿಸ್ ಖಾನ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಂಗೋಲೆರೆನ ಆಕ್ರಮಣೊಲು ಈ ಜಾಗೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಕಡೆಕ್ ರಷ್ಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಈ ಪ್ರದೇಶನ್ ಗೆಂದ್‌ದ್ ತನ್ನ ವಶಗ್ ದೆತೊಂಡು. ೧೯೧೭ದ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲಘಟ್ಟಡ್ ತುರ್ಕಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಮಾರಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮಾಜೊರ್ದು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ನಗರೀಕರಣ ಆಯಿನ ಲೆನಿನಿಸ್ಟ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ಆಪುನ ಸಾದಿಗ್ ಬತ್ಂಡ್. ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಬೂರಿಬೊಕ್ಕ ೧೯೯೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ತುರ್ಕ್ಮೆನಿಸ್ತಾನ ಸ್ವತಂತ್ರ ದೇಸೊ ಆದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ==ಉಲ್ಲೇಕಲು== {{reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ದೇಸೊಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ಏಷಿಯಾ ಖಂಡದ ದೇಶೊಲು]] kkalxz8p49yva126hbiz7na7tzdcaru 4 28670 369887 2026-09-21T06:31:43Z ChiK 1136 N. 369887 wikitext text/x-wiki .tcywiki-wp-vp-ah div.hlist { margin-bottom: 1em; border: 1px solid #a3a3bf; padding: 0.2em; background-color: #EAEAF7; text-align: center; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks { border: 1px solid #a3a3bf; background-color: #EAEAFF; margin-bottom: 3px; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > div { background-color: #EAEAF7; border-bottom: 1px solid #a3a3bf; text-align: center; font-weight: bold; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > p { padding: 0 .5em; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > p:first-child { margin: 0.5em; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > p:last-child { text-align: center; } @media screen { html.skin-theme-clientpref-night .tcywiki-wp-vp-ah div.hlist { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral); } html.skin-theme-clientpref-night .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral-subtle); } html.skin-theme-clientpref-night .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > div { background-color: var(--background-color-neutral); border-bottom: 1px solid var(--border-color-base); } } @media screen and (prefers-color-scheme: dark) { html.skin-theme-clientpref-os .tcywiki-wp-vp-ah div.hlist { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral); } html.skin-theme-clientpref-os .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral-subtle); } html.skin-theme-clientpref-os .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > div { background-color: var(--background-color-neutral); border-bottom: 1px solid var(--border-color-base); } } 99fn2v8yo0u2y1h1exry77aly5e9rk2 369888 369887 2026-09-21T06:32:53Z ChiK 1136 ChiK changed the content model of the page [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಚಾವಡಿ/Archive header/styles.css]] from "ವಿಕಿಪಟ್ಯೊ" to "Sanitized CSS" 369888 sanitized-css text/css .tcywiki-wp-vp-ah div.hlist { margin-bottom: 1em; border: 1px solid #a3a3bf; padding: 0.2em; background-color: #EAEAF7; text-align: center; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks { border: 1px solid #a3a3bf; background-color: #EAEAFF; margin-bottom: 3px; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > div { background-color: #EAEAF7; border-bottom: 1px solid #a3a3bf; text-align: center; font-weight: bold; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > p { padding: 0 .5em; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > p:first-child { margin: 0.5em; } .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > p:last-child { text-align: center; } @media screen { html.skin-theme-clientpref-night .tcywiki-wp-vp-ah div.hlist { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral); } html.skin-theme-clientpref-night .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral-subtle); } html.skin-theme-clientpref-night .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > div { background-color: var(--background-color-neutral); border-bottom: 1px solid var(--border-color-base); } } @media screen and (prefers-color-scheme: dark) { html.skin-theme-clientpref-os .tcywiki-wp-vp-ah div.hlist { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral); } html.skin-theme-clientpref-os .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks { border: 1px solid var(--border-color-base); background-color: var(--background-color-neutral-subtle); } html.skin-theme-clientpref-os .tcywiki-wp-vp-ah .plainlinks > div { background-color: var(--background-color-neutral); border-bottom: 1px solid var(--border-color-base); } } 99fn2v8yo0u2y1h1exry77aly5e9rk2 4 28671 369889 2026-09-21T06:43:45Z ChiK 1136 ಪೊ 369889 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Hlist/styles.css" /><templatestyles src="Wikipedia:ಚಾವಡಿ/Archive header/styles.css"/><div class="tcywiki-wp-vp-ah"><div class="hlist"> * '''[[Wikipedia:ಚಾವಡಿ|ಚಾವಡಿ]]''' ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ನೀತಿ)|ನೀತಿ]] ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ತಾಂತ್ರಿಕ)|ತಾಂತ್ರಿಕ]] ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ಪ್ರಸ್ತಾಪೊಲು)|ಪ್ರಸ್ತಾಪೊಲು]] ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ಬೇತೆ)|ಬೇತೆ]] </div> <div class="plainlinks"> <div>{{big|{{BASEPAGENAME}} ಆರ್ಕೈವ್}} &#160;</div> <p>This page contains discussions that have been archived from [[{{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}|{{BASEPAGENAME}}]]. Please do not edit the contents of this page. If you wish to revive any of these discussions, either [{{fullurl:{{NAMESPACEE}}:{{BASEPAGENAMEE}}|action=edit&section=new}} start] a new thread or use the talk page associated with that topic.</p> ---- <p>[[Wikipedia:ಚಾವಡಿ ಆರ್ಕೈವ್|&lt;&nbsp;ಪರತ್ತ್ ಚರ್ಚೆಲು]]{{int:dot-separator}}ಆರ್ಕೈವ್ಸ್:&nbsp;<!-- -->{{#ifexist:{{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}/Archive A |{{Archive list alpha |nobr=yes |root={{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}}}<!---->{{#ifexist:{{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}/Archive 1 |{{int:dot-separator}}&#32;}} |}}<!-- -->{{#switch:{{BASEPAGENAME}}|Village pump (news)=|Village pump=|{{Archive list |nobr=yes |root={{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}}}}}</p> </div></div>__NOEDITSECTION__ __ARCHIVEDTALK__<noinclude>{{pp-template}} {{doc|content={{transcluded|source=Template:ಚಾವಡಿ ಪುಟೊ header/doc}}{{Template:ಚಾವಡಿ ಪುಟೊ header/doc}}}} [[Category:Wikipedia village pump templates|Archive header]] [[Category:Archival templates|Village pump]] </noinclude> magp6ha7xyzmd2tiuyqo3nuvha89087 369890 369889 2026-09-21T06:45:02Z ChiK 1136 369890 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Hlist/styles.css" /><templatestyles src="Wikipedia:ಚಾವಡಿ/Archive header/styles.css"/><div class="tcywiki-wp-vp-ah"><div class="hlist"> * '''[[Wikipedia:ಚಾವಡಿ|ಚಾವಡಿ]]''' ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ನೀತಿ)|ನೀತಿ]] ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ತಾಂತ್ರಿಕ)|ತಾಂತ್ರಿಕ]] ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ಪ್ರಸ್ತಾಪೊಲು)|ಪ್ರಸ್ತಾಪೊಲು]] ** [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ (ಬಾಕಿದ)|ಬಾಕಿದ]] </div> <div class="plainlinks"> <div>{{big|{{BASEPAGENAME}} ಆರ್ಕೈವ್}} &#160;</div> <p>This page contains discussions that have been archived from [[{{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}|{{BASEPAGENAME}}]]. Please do not edit the contents of this page. If you wish to revive any of these discussions, either [{{fullurl:{{NAMESPACEE}}:{{BASEPAGENAMEE}}|action=edit&section=new}} start] a new thread or use the talk page associated with that topic.</p> ---- <p>[[Wikipedia:ಚಾವಡಿ ಆರ್ಕೈವ್|&lt;&nbsp;ಪರತ್ತ್ ಚರ್ಚೆಲು]]{{int:dot-separator}}ಆರ್ಕೈವ್ಸ್:&nbsp;<!-- -->{{#ifexist:{{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}/Archive A |{{Archive list alpha |nobr=yes |root={{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}}}<!---->{{#ifexist:{{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}/Archive 1 |{{int:dot-separator}}&#32;}} |}}<!-- -->{{#switch:{{BASEPAGENAME}}|Village pump (news)=|Village pump=|{{Archive list |nobr=yes |root={{NAMESPACE}}:{{BASEPAGENAME}}}}}}</p> </div></div>__NOEDITSECTION__ __ARCHIVEDTALK__<noinclude>{{pp-template}} {{doc|content={{transcluded|source=Template:ಚಾವಡಿ ಪುಟೊ header/doc}}{{Template:ಚಾವಡಿ ಪುಟೊ header/doc}}}} [[Category:Wikipedia village pump templates|Archive header]] [[Category:Archival templates|Village pump]] </noinclude> rtu6q2ayzyljoa3a41r2yojhdk4all9 10 28672 369891 2017-04-30T06:09:13Z en>AnomieBOT 0 [[User:AnomieBOT/docs/TemplateSubster|Substing templates]]: {{Redr}}. See [[User:AnomieBOT/docs/TemplateSubster]] for info. 369891 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Template:Clarify]] {{redirect category shell|{{R from similar word}}{{R tsh}}}} n3jrj4751tzx8g4oso8t9nb53vpmayc 369892 369891 2026-09-21T07:05:21Z ChiK 1136 ೧ revisions imported from [[:en:Template:What]] 369891 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Template:Clarify]] {{redirect category shell|{{R from similar word}}{{R tsh}}}} n3jrj4751tzx8g4oso8t9nb53vpmayc 10 28673 369897 2022-03-19T15:45:15Z en>Redireditor 0 [[Template:R from alternative name|Another name]] for the template. I didn't add [[Template:R with possibilities|R with possibilities]] to this redirect. 369897 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Template:R from related word]] {{Redirect category shell| {{R to redirect template}} {{R from alternative name}} }} 1r3qmiaed9egxe6jbf5y3va48g1qnjm 369898 369897 2026-09-21T07:05:22Z ChiK 1136 ೧ revisions imported from [[:en:Template:R_from_similar_word]] 369897 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Template:R from related word]] {{Redirect category shell| {{R to redirect template}} {{R from alternative name}} }} 1r3qmiaed9egxe6jbf5y3va48g1qnjm 4 28674 369900 2026-09-21T08:19:40Z ChiK 1136 n 369900 wikitext text/x-wiki . 6t9fg2gmch401ldtk8m7pyzz632ixbb 369901 369900 2026-09-21T10:11:57Z ChiK 1136 369901 wikitext text/x-wiki ಉಂದು '''ಚಾವಡಿ (ಮಾತಾ)''' ಪುಟೊ, ಮುಲ್ಪ ಮಾತಾ ವಿಷಯೊಲೆನ್ ಸುಲಬವಾದು ತೂವರ ಪಟ್ಟಿ ಮಲ್ದೆರ್. ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಚಾವಡಿ ಇಬಾಗೊಲೆನ ಪಟ್ಟಿನ್ ತೂಯೆರೆ, [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ|ಚಾವಡಿ]] ಪುಟೊಗು ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಲೆ ಅತ್ತ್ಂಡ ಈರೆಗ್ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಕೊರೊಡ್ದುಪ್ಪುನ ಇಬಾಗೊಗದ ಮಿತ್ತ್ ಇಪ್ಪುನ ತಿದ್ದೊಲಿ ಕೊಂಡಿನ್ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಲ್ಪುಲೆ. ಈ ಪುಟೊಡು ಇತ್ತೆತ ಬದಲಾವಣೆಲೆನ ಪಟ್ಟಿನ್ ತೂಯೆರೆ, ಮಿತ್ತ್ ಇಪ್ಪುನ ಇತಿಹಾಸೊ ಕೊಂಡಿನ್ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಪರದೆದ ಮಿತ್ತ್ ಇಪ್ಪುನ ಸೂಚನೆಲೆನ್ ಅನುಸರಿಕೆ ಮಲ್ಪುಲೆ. dvd7fql61xt83e13rpwtasjxj40ukxb 369902 369901 2026-09-21T10:15:55Z ChiK 1136 369902 wikitext text/x-wiki ಉಂದು '''ಚಾವಡಿ (ಮಾತಾ)''' ಪುಟೊ, ಮುಲ್ಪ ಮಾತಾ ವಿಷಯೊಲೆನ್ ಸುಲಬವಾದು ತೂವರ ಪಟ್ಟಿ ಮಲ್ದೆರ್. ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಚಾವಡಿ ಇಬಾಗೊಲೆನ ಪಟ್ಟಿನ್ ತೂಯೆರೆ, [[Wikipedia:ಚಾವಡಿ|ಚಾವಡಿ]] ಪುಟೊಗು ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಲೆ ಅತ್ತ್ಂಡ ಈರೆಗ್ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಕೊರೊಡ್ದುಪ್ಪುನ ಇಬಾಗೊಗದ ಮಿತ್ತ್ ಇಪ್ಪುನ ತಿದ್ದೊಲಿ ಕೊಂಡಿನ್ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಲ್ಪುಲೆ. ಈ ಪುಟೊಡು ಇತ್ತೆತ ಬದಲಾವಣೆಲೆನ ಪಟ್ಟಿನ್ ತೂಯೆರೆ, ಮಿತ್ತ್ ಇಪ್ಪುನ ಇತಿಹಾಸೊ ಕೊಂಡಿನ್ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಪರದೆದ ಮಿತ್ತ್ ಇಪ್ಪುನ ಸೂಚನೆಲೆನ್ ಅನುಸರಿಕೆ ಮಲ್ಪುಲೆ. <!-- ********************************************* Please do not post to this page directly. To reply to a comment, click the [edit] link next to that section ********************************************* --> <!-- See Template:Villagepump and Template_talk:Villagepump To edit the boilerplate message (the best edits make the boilerplate shorter) --> k2mkr1cgss3dmjjkq3jlqzvzihvxtbs