ವಿಕಿಪೀಡಿಯ tcywiki https://tcy.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter ಮಾದ್ಯಮೊ ವಿಸೇಸೊ ಪಾತೆರ ಬಳಕೆದಾರೆ ಬಳಕೆದಾರೆ ಪಾತೆರ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪಾತೆರ ಫೈಲ್ ಫೈಲ್ ಪಾತೆರ ಮಾದ್ಯಮೊವಿಕಿ ಮಾದ್ಯಮೊವಿಕಿ ಪಾತೆರ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಪಾತೆರ ಸಕಾಯೊ ಸಕಾಯೊ ಪಾತೆರ ವರ್ಗೊ ವರ್ಗೊ ಪಾತೆರ ತಡ್ಯ ತಡ್ಯ ಪಾತೆರ ಕರಡು ಕರಡು ಪಾತೆರ TimedText TimedText talk ಮೋಡ್ಯೂಲ್ ಮೋಡ್ಯೂಲ್ ಪಾತೆರ Event Event talk 0 4633 373578 328364 2026-10-20T09:31:40Z ChiK 1136 373578 wikitext text/x-wiki {{Unreferenced|date=ದಸಂಬರ್ ೨೦೨೫}} [[File:Pilikula Heritage Village 94.JPG|thumb|upright|ಮಣ್ಣ್‌ದ ಕರನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುನೆ]] ಮಣ್ಣ್‌ಡ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ತಿನ ಬಾಜನೋಗ್ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಬಾಜನೋ ಪಂಡ್‍ದ್ ಪನ್ಪೆರ್, ಉಂದೆನ್ ಅವೆ ಮಣ್ಣ್‌ಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. == ಮಣ್ಣ್‌ದ ಬಾಜನೊದ ಬಗೆಕುಲು == [[File:makingpottery.jpg|thumb|ಮಣ್ಣ್‌ದ ಬಾಜನೊ ಮಲ್ಪುನೆ]] * ನೆಸಲೆ * [[ಬಿಸಲೆ]] * [[ಕರ]] ** ಗಂಜಿದ ಕರ ** ನೀರ್‌ದ ಕರ * ಸುಣ್ಣದ ಕರ * ಕುದ್ಪೆ ** ಪೇರ್‌ದ ಕುದ್ಪೆ ** ಅಲೆತ್ತ ಕುದ್ಪೆ * ಕೂಜಿ * ಕುದ್ರೆ * ಗುರ್ಕೆ * ಮಂಡೆ * ಪಲ್ಲಾಯಿ * ಗದ್ದಾವು * ತೂರಿ * [[ಓಡು]] * ಅಪ್ಪೊದ ಓಡು * ರೊಟ್ಟಿದ ಓಡು * ಓಡುಪಾಲೆದ ಓಡು ಉಂದು ಒಂಜಿ ಬಟ್ಟಲ್ ದ ಲೆಕ್ಕ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಉಂದೆಟ್ಟ್ ಕಪ್ಪರೊಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಅತ್ತಂದೆ ಸಂಬರ ಪೊದಿಪೆರೆಲಾ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದೆನ್ ಬಿಸಲೆದ ಬಾಯಿ ಮುಚ್ಚರೆಲಾ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. * [[ಮರಯಿ|ಮರಾಯಿ]] * [[ಅಡ್ಯರ]] * ಕಡ್ಯ * [[ಕುಜಿಲಿ]] * ತಿಬಿಲೆ * ಪಿಂಗಾನಿ * [[ಮಂಡೆ]] * ತೊಂಡು ** ಉಪ್ಪಡ್ ಪಚ್ಚಿಲ್‍ದ ಮಂಡೆ ** ಬಜ್ಜೆಯಿದ ಮಂಡೆ ** ಮರ್ದ್ ಬುಡ್ಪುನ ಮಂಡೆ == ಬಾಜನೋ ಮಾನ್ಪುನಕುಲು == [[File:CIS-A2K TTT 2015 85.JPG|thumb|ಮಣ್ಣ್‌ದ ಕರ]] ಮಣ್ಣ್‌ದ ಬಾಜನ ಮಲ್ಪುನನೇ ಒಂಜಿ ಜಾತಿ ಉಂಡು. ಅಕ್ಲೆಗ್ ಕುಲಾಲೆರ್, [[ಓಡಾರಿ|ಒಡಾರಿಲು]], ದುಂಬು ಅಂಚ ಪಂಡೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ಮೊಕ್ಲೆನ ಕುಲ ಕಸುಬೇ ಕರ, ಬಿಸಲೆ ಮನ್ಪುನ ಆದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. == ಉಪಯೋಗ == [[File:Mannuda Thadya.webm|thumb|ಮಣ್ಣ್‌ದ ತಡ್ಯದ ದೈಕ್ ನೀರ್ ಪಾಡ್ಯೆರೆ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನ ವಿಧಾನ]] * ಪುಟ್ಟುದಿನ ಎಲ್ಯ ಬಾಲೆಗ್ ನುಪ್ಪು ಅರೆತ್ತ್ ತಿನ್ಪಾವೆರ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಗದ್ದಾವು ಬೋಡು * ಪುಣ ಪೊತ್ತಾನಗ ಕಾಟೊಗು [[ಸೂ]] ಕೊರ್ಯೆರೆ ಮಣ್ನ ಕರಟ್ಟೇ [[ಸೂ]] ಬಾಕಿದ ಲೋಬಾನ ಕೊಣೋವೊಡು == ಗಾದೆಲು == # ಪೊಣ್ಣ ಜೀವನ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಬಾಜನದ ಲೆಕೋ. # ನಾಯಿಗ್ ಸಲಿಗೆ ಕೊರ್ಂಡ ಬಿಸಲೆಲಾ ನಕ್ಕು # ಕುಂಬಾರಗ್ ವರ್ಸೊ ದೊಣ್ಣೆಗ್ ನಿಮಿಷ == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ವಸ್ತುಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ಇಲ್ಲ್‌ದ ಸೊತ್ತುಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ತುಲುವೆರೆ ಸೊತ್ತುಲು]] 3zohtgmjn8tpcx2p087rhwwb9ek8iwn 0 5397 373557 372633 2026-10-20T01:17:49Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373557 wikitext text/x-wiki {{Infobox writing system |name = ತುಳು ಲಿಪಿ |languages = [[ತುಳು ಬಾಸೆ]] and [[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |type = [[Abugida|Abugida]] |time = 9th century CE – present<ref>{{cite web |title=Tulu-Malayalam script {{!}} writing system |url=https://www.britannica.com/topic/Tulu-Malayalam-script |website=Encyclopædia Britannica |access-date=8 November 2021 |language=en}}</ref> |fam1= [[ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿ]] |fam2= [[ಪಲ್ಲವ ಲಿಪಿ]] |fam3= [[ಗೃಂಥ ಲಿಪಿ]]<ref>Handbook of Literacy in Akshara Orthography, R. Malatesha Joshi, Catherine McBride(2019), p.28</ref> |sisters=[[ಮಲಯಾಳ ಲಿಪಿ]]<br />[[ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ ಲಿಪಿ]]<br />[[Dhives Akuru]] |sample= File:Tulu Aksharamale.png |caption= |imagesize= 250px |unicode = proposed<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21019-tulu.pdf|access-date=10 November 2021|title=Proposal to encode Tulu}}</ref> |iso15924 = |iso15924 note = |footnotes = |note = none }} '''ತುಳು ಲಿಪಿ''' [[ತುಳು ಬಾಸೆ]]ನ್ ಲಿಪಿ ರೂಪೊಡು ತೋಜಾವುನ ಅಕ್ಷರ ಮಾಲೆ.<ref name="ಎ.ಸಿ.ಭಂಡಾರಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷರು">{{cite book |last1=ಬೆಳ್ಳೂರು |first1=ರಾಧಾಕೃಷ್ಣ |title=ತುಳು ಲಿಪಿಯ ಪರಿಚಯ |date=2008 |publisher=[[ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ|Karnataka Tulu Sahitya Academy]] |location=ಮಂಗಳೂರು |edition=Second edition 2019}}</ref> ತುಳು ದಿಂಜ ಪಿರಾಕ್‍ದ ಬಾಸೆ. ಉಂದು ಆದಿ ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆಡ್ ಒಂಜಾದುಂಡು. ತುಳುಕು ಲಿಪಿ ಇದ್ದಿಂದ್ ಪಂಡೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಆಂಡ ಇತ್ತೆ ತುಳುಕು ಲಿಪಿಟ್ಟ್ ಬರೆತಿನ ಮಸ್ತ್ ಬೂಕುಲು ತಿಕ್ಕೊಂದುಂಡು. ವೈದಿಕ ಮಂತ್ರೊಲೆಡ್, ಮಠೊಕ್ಲೆಡ್, ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು, ಜೋತಿಷ್ಯೊಡು, ಗೃಹ ಸೂತ್ರೊಡು, ಸೂಕ್ತೊ ಮಂತ್ರೊ ವೇದೊಲೆನ್ ಬರೆದ್ ದೀಪಿನ ಬಾಸೆಯಾದ್ ಗಳಸೊಂದಿತ್ತಿನ ಬಾಸೆ ತುಳುಂದು ಈತ್‍ನೆಟ್ಟ ತೆರಿದಿತ್ತ್‌ಜಿ. ಈ ಲಿಪಿನ್ [[ತುಳು ಬಾಸೆ]] ಪಾತೆರುನ [[ಶಿವಳ್ಳಿ ಬ್ರಾಣೆರ್]] ಬುಕ್ಕೊ ಕನ್ನಡ ಪಾತೆರುನ [[ಹವ್ಯಕ ಬ್ರಾಣೆರ್]] ಬುಕ್ಕೊ [[ಕೋಟ ಬ್ರಾಣೆರ್]] [[ವೇದ|ವೈದಿಕ]] [[ಮಂತ್ರ]] ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ]] ದಾರ್ಮಿಕ ಗ್ರಂತೊಲೆನ್ ಬರೆಯೆರೆ ಗಳಸೊಂದಿತ್ತೆರ್.<ref>{{cite book |last1=ಶೆಟ್ಟಿ |first1=ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಟಿ. |title=ತುಳು ಬಾಸೆ |date=1989 |publisher=ಹೇಮಾಂಶು ಪ್ರಕಾಶನ |location=ಕಾಟಿಪಳ್ಳ, ಮಂಗಳೂರು(ದ.ಕ.)}}</ref> ಆಂಡ ದುಂಬು [[ತುಳುನಾಡ್|ತುಳು ಪಾತೆರುನ ಪ್ರದೇಸೊ]] ಲಿಪಿನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೊಂದು ಇತ್ತಿನೆಡ್ದಾವರ ಈ ಲಿಪಿನ್ ಬರೆಪುನ, ಕಟ್ಟುನ ಬೇಲೆನ್ [[ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ]] ಮಲ್ತ್ಂಡ್. [[ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ]] ಬುಕ್ಕೊ [[ತಿಗಳಾರಿ ಲಿಪಿ]]ಡ್ [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ|ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡ]] ಬುಕ್ಕೊ [[ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ|ಉಡುಪಿ]] ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ತುಳು ಪಾತೆರುನಕ್ಲೆನ ಆಸಕ್ತಿಗ್ ಅನುಸಾರವಾದ್ 2014ಗ್ ಸಾಲೆಲೆಡ್ ಬಳಕೆಗ್ ತುಳು ಪಟ್ಯೊಲೆನ್ ಕೊಂಡತ್ತೆರ್.<ref name="Tulu Unicode 2017">{{Cite web |last=Vaishnavi Murthy K Y |last2=Vinodh Rajan |title=L2/17-378 Preliminary proposal to encode Tigalari script in Unicode |url=https://www.unicode.org/L2/L2017/17378-tigalari.pdf |access-date=28 June 2018 |website=unicode.org}}</ref> 2003ಡ್ ತುಳು ಲಿಪಿನ್ ಕಲ್ಪಿಯರ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿನ್ ಕಲ್ಪಾಯರ ತುಳು ಅಕಾಡೆಮಿ ಕಾರ್ಯಾಗಾರೊಲೆಡ್ ತುಳು ಕೈಪಿಡಿ ಒದಗಾಯೆರ್.<ref name="ಸಂ:ಡಾ.ವಾಮನ ನಂದಾವರ, ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಮಂಗಳೂರು">{{cite book |last1=ಉಪಾದ್ಯಾಯ |first1=ಯು.ಪಿ. |title=ತುಳು ಕೈಪಿಡಿ |date=1998 |publisher=ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ |location=ಲಾಲ್‌ಬಾಗ್, ಮಂಗಳೂರು |edition=Second Edition 2003}}</ref><ref>{{Cite news |last=Kamila |first=Raviprasad |date=23 August 2013 |title=Tulu academy's script classes attract natives |url=https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/tulu-academys-script-classes-attract-natives/article5051292.ece |archive-url=https://web.archive.org/web/20140830213904/http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/tulu-academys-script-classes-attract-natives/article5051292.ece |url-status=live |archive-date=30 August 2014 |access-date=28 June 2018 |url-access=subscription |work=The Hindu}}</ref> == ಲಿಪಿತ ಬಗೆಟ್ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ವಿಚಾರೊ == '''ತಿಗಳಾರಿ''' ಪನ್ಪುನವು ತೆನ್ಕಾಯಿ [[ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿಲು|ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿ]]. ಉಂದು [[ತುಳುಬಾಸೆ]], [[ಕನ್ನಡ]], ಬುಕ್ಕೊ [[ಸಂಸ್ಕೃತ]] ಬಾಸೆಲೆನ್ ಬರೆಯೆರೆ ಗಳಸೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಉಂದು ಮುಕ್ಯವಾದ್ [[ವೇದ|ವೈದಿಕ ಗ್ರಂತೊಲೆನ್]] ಸಂಸ್ಕೃತೊಡು ಬರೆಯೆರೆ ಉಪಯೋಗ ಆಪುಂಡು.<ref>{{Cite web |title=ScriptSource - Tigalari |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Qaau |website=scriptsource.org |accessdate=2026-10-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221024231633/https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Qaau |archivedate=2022-10-24 |url-status=dead}}</ref> [[:en:Grantha script|ಗ್ರಂತ ಲಿಪಿ]]ಗ್ರಂತ ಲಿಪಿಡ್ದ್ ಬುಲೆದ್ ಬತ್ತ್‌ನ ಉಂದು [[ಮಲಯಾಳಂ ಲಿಪಿ|ಮಲಯಾಳಂ]] ಬಾಸೆಗ್ ಮಸ್ತ್ ಹೋಲಿಕೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸಮ್ಮಂದೊ ತೋಜಾವುಂಡು. ಸಂಬಂಧೊನು ತೋಜಾವುಂಡು, ಉಂದುಲಾ [[ಗ್ರಂಥ ಲಿಪಿ]] ಡ್ದ್ ಬುಲೆದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. [[ಫೈಲ್:ಬರ್ನೆಲ್ ನ ಬೂಕುಡು ಉಪ್ಪು ತುಳು ಲಿಪಿತ್ತ ಚಾರ್ಟ್.jpg|thumb|ಎ ಸಿ ಬರ್ನೆಲ್‌ರೆನ ಬೂಕುಡು ಉಪ್ಪು ತುಳು ಲಿಪಿತ್ತ ಚಾರ್ಟ್]] ತುಳು ಲಿಪಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಪನ್ಪುನೆಕ್ ಕ್ರಿ.ಶ.1200ಡ್ದ್ ದುಂಬೇ ಶ್ರೀ ಭಾಗವತೋ ಕಾವ್ಯೊಡು ಮಾಹಿತಿ ತಿಕುಂಡು. ಈ ಬೂಕುಡು ತುಳುತ ವಂಸೊ ಬುಕ್ಕೊ ತುಳು ಲಿಪಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಪನ್ಪುನ ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ಉಲ್ಲೊ. ಅಂಚಾದ್ ವಿಜಯನಗರ ಅರಸೆರಾಯಿನ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯೆರೆನ ಕಾಲೊಡ್ದ್ ಐನಾಜಿ ತಲೆಮಾರ್ ದುಂಬೆ ತುಳು ಲಿಪಿ ಇತ್ತಿನೆಕ್ ಆದಾರೊ ಆಪುಂಡು. == ತುಳು ಲಿಪಿದ ಬಗೆಟ್ ಬತ್ತಿನ್ ಬೂಕುಲು == * [[ಎ.ಸಿ.ಬರ್ನೆಲ್]] ಪನ್ಪಿನ ಒರಿ ವಿದೇಶೀಯೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊದ ಲಿಪಿಶಾಸ್ತ್ರ ಬೂಕು ಬರೆನಗ ತುಳು ಲಿಪಿತ್ತ ಬಗ್ಗೆಲಾ ಪನ್ಪೆರ್. ಈ ಬೂಕು 1874ಡೇ ಪ್ರಕಟ ಆತ್ಂಡ್. The Elements of Southe Indian Paleography, By. A.C.Burnell, 1874, Printed at Basel Mission Press mangalore, ಈ ಬೂಕು ಪ್ರಕಟ ಅದ್ 146 ವರ್ಷ ಬುಕ್ಕೊ ತುಳು ಲಿಪಿ ಉಂಡು ನಮ ಉಂದೆನ್ ಕಲ್ಪೊಡು, ಒರಿಪಾವೊಡು ಪನ್ಪಿ ಗೇನ ತುಳುವೆರೆಗ್ ಬರೊಂದುಂಡು. *ತುಳು ದೇಶ ಭಾಷಾ ವಿಚಾರವು, ಕಡವ ಶಂಭು ಶರ್ಮ * Comparative Grammar of the Dravidian or South Indian Family of Languages R. Caldwell * ತೌಳವ 1.0 - ಫೆಬ್ರವರಿ 2009<ref>ತುಳು ತಂತ್ರಾಂಶ ಲಿಪಿ, ತೌಳವ 1.0 ಫೆಬ್ರವರಿ 2009, ಪ್ರಕಟ:ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಕುಡ್ಲ</ref> * ತೌಳವ 2.0 - ಡಿಸೆಂಬರ್ 2016<ref>ತುಳು ಲಿಪಿ ತೌಳವ ತಂತ್ರಾಂಶ, ತೌಳವದ - ಅಕ್ಷರೊಲು, ೨೦೧೬ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಸಮಿತಿ, ಬಿ.ಸಿ.ರೋಡ್</ref> ಉಂದು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಬೂಕು. == ಗಳಸೆಡುಪ್ಪುನ ತುಳು ಲಿಪಿದ ರೂಪೊ == ತುಳು ಲಿಪಿ ಆರ್ಯಲಿಪಿಡ್ದ್ ಬತ್ತ್‌ನವು. ಅಂಚಾದ್ ತುಳು ಲಿಪಿಡ್ ಹ್ರಸ್ವ '''ಎ'''ಕಾರ ಬುಕ್ಕೊ ಹ್ರಸ್ವ '''ಒ'''ಕಾರ ರೂಢಿಡ್ ಇಜ್ಜಿ. ಅಂಚಾದ್ ಅಯಿನ್ ಇತ್ತೆ ಗಳಸುನವು ಒಂತೆ ಬಂಙೊ. ಪೊಸ ತಲೆಮಾರ್‌ದ ವಿದ್ವಾಂಸೆರಾಯಿನ ಡಾ. ವೆಂಕಟರಾಜ ಪುಣಿಂಚಿತ್ತಾಯೆರ್ ಅವು ಇತ್ತ್ಂಡ ಎಡ್ಡೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಉದಾ: ಕೊಡೆ ಬುಕ್ಕ ಕೋಡೆ ಪದೊತ ಯತ್ವಾಸೊ ತೆರಿಯೆರೆ '''ಒ'''ಕಾರೊನು ಗಳಸೊಡಾಪುಂಡು. <gallery> ಫೈಲ್:Tululipi.jpg|thumb|ತುಳು ಲಿಪಿತ ಸ್ವರ ಅಕ್ಷರ ಫೈಲ್:Tululipi vyajana.jpg|thumb|ವ್ಯಂಜನೊಲು ಫೈಲ್:Tulu script,kagunitha.jpg|thumb|ಕಾಗುಣಿತಾಕ್ಷರ ಫೈಲ್:Tulu script number.jpg|thumb|ತುಳು ಅಂಕೆಲು </gallery> === ತುಳುತ ಗುಣಿತಾಕ್ಷರೊಲು === ತುಳುಟು '''ಅ'''ಕಾರೊಡ್ದ್ '''ಳ'''ಕಾರೊಗು ಮುಟ್ಟದ ಸ್ವರೊ ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಂಜನೊ ಅಕ್ಷರೊಲೆನ್ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರಂಡ ೫೨ ಆಪುಂಡು. ಕ, ಕಾ, ಕಿ, ಕೀ, ಕು, ಕೂ, ಕೃ, ಕೆ, ಕೇ, ಕೈ, ಕೊ, ಕೋ, ಕೌ, ಕಂ, ಕಃ ಇಂಚ ಪದಿನೈಟ್ ಸ್ವರೊಲೆನ್ ಗಳಸೊಂದು ತುಳುತ ಗುಣಿತಾಕ್ಷರೊಲೆ [[ತುಳು ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ]] ಉಂಡು. <gallery> File:Tululipi.jpg|thumb|ತುಳು ಲಿಪಿತ ಸ್ವರ ಅಕ್ಷರ File:Tululipi vyajana.jpg|thumb|ವ್ಯಂಜನೊಲು File:Tulu script,kagunitha.jpg|thumb|ಕಾಗುಣಿತಾಕ್ಷರ File:Tulu script number.jpg|thumb|ತುಳು ಅಂಕೆಲು </gallery> ತುಳುನಾಡ್‌‌ಗ್ ವಿಶೇಷವಾಯಿನ ಇತಿಹಾಸ ಉಪ್ಪುಲೆಕ್ಕನೆ ತುಳುಬಾಷೆಗ್‌ಲ ಐತವೇ ಆಯಿನ ವಿಶೇಷ ಇತಿಹಾಸ ಉಂಡು. ಪಿರಾಕ್‌ಡ್ದೆ ತುಳುವೆರೆಗ್ ಅಕಲ್ನವೇ ಆಯಿನ ಸ್ವಂತ ಬಾಷೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಆ ಬಾಸೆಗ್ ಕ್ರಿ.ಶ. ಪೂರ್ವ ಪಂಡ ಸುಮಾರ್ 3000 ವರ್ಷ ಪಿರಾಕ್‌ದ ಇತಿಹಾಸ ಇತ್ತ್‌ದ್, ಮಸ್ತ್ ಮೌಖಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯೊಲು ರಚನೆಯಾದುಂಡು. ಇಂಚಿಪೊಗು ತಿಕ್ಕಿನಂಚಿನ ಕೆಲವು ಮಹಾಗ್ರಂಥೊಲು, ಶಾಸನೊಲು ಲಿಖಿತ ಸಾಹಿತ್ಯ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಅಂಚನೆ ತುಳುಕು ಲಿಪಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಪನ್ಪಿನೆಕ್ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದುಂಡು<ref>"TULU LIPI"Research work on tulu script by Radhakrishna Belluru,published by Karnataka Tulu Sahithya Acadamy,Mangalore</ref>. == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} == ಬೇತೆ ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಿನ ಪುಟೊಕುಲು == * [[ತುಳುಲಿಪಿ ಇತಿಹಾಸ]] [[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಬಾಸೆ]] [[ವರ್ಗೊ:ತುಳು]] [[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ]] rbbhqlys4getns1y1uawsp8p6oqgofy 0 5398 373565 282271 2026-10-20T02:52:29Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373565 wikitext text/x-wiki [[Image:WritingSystemsoftheWorld.png|thumb|ಪ್ರಪಂಚೊದ ಪ್ರಸಕ್ತ ಲಿಪಿಲು]] '''ಲಿಪಿ''' ಒಂಜಿ [[ಬಾಸೆ]]ಡ್ ಉಪಯೋಗ ಅಪುನ ಸಬ್ದೊಲೆನ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಯೆರೆ ಗಳಸುನ ಚಿಹ್ನೆಲೆ ಸಮೂಹೊ. ಧ್ವನಿಸಂಕೇತೊಲು ಬಾಸೆ ಆಂಡ, ಬಾಸೆಗ್ ಕೊರ್ಪುನ ಬರವಣಿಗೆದ ಸಂಕೇತೊಲು ಲಿಪಿಂದ್ ಅನ್ನಿಸವುಂಡು. ಲಿಪಿ ಧ್ವನಿಸಂಕೇತೊಗು ಸಂಕೇತವಾದ್ ವರ್ತಿಸವುಂಡು. ಲಿಪಿನ್ `ಚಾಕ್ಷುಷ ಬಾಸೆ' ([[:en:Visible Speech|ವಿಸಿಬಲ್ ಸ್ಪೀಚ್]]) ಪನ್ಪೆರ್. ಬಾಸೆಗ್ ಲಿಪಿ ಅಗತ್ಯೊ ಉಂಡು ಪನ್ಪುನ ಮಾತ್ರೊಗು ಪ್ರತೀ ಬಾಸೆಗ್ ಅಯಿತವೇ ಆಯಿನ ಲಿಪಿ ಇಪ್ಪೊಡುಂದು ಅತ್ತ್. ಉದಾರ್ಮೆಗ್: [[ಕೊಡವ ಬಾಸೆ|ಕೊಡವ]], [[ಬ್ಯಾರಿ ಬಾಸೆ|ಬ್ಯಾರಿ]], [[ಕೊಂಕಣಿ ಬಾಸೆ|ಕೊಂಕಣಿ]] ಬಾಸೆಲೆಗ್ ಲಿಪಿ ಇದ್ದಿ. [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕೊ]] ರಾಜ್ಯೊಡು ಈ ಬಾಸೆಲೆಗ್ [[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡೊ]] ಲಿಪಿನ್ ಗಳಸೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಅಂಚಾದ್ ಬಾಸೆಲೆಗ್ ಅಯಿತವೇ ಆಯಿನ ಲಿಪಿ ಇದ್ದಿ. ಅಂಚನೇ ರಡ್ಡ್ ಬಾಸೆಲೆ ಲಿಪಿ ಒಂಜೇ ಆಯಿ ಮಾತ್ರೊಗು ಆ ರಡ್ಡ್ ಬಾಸೆಲಾ ಒಂಜೇ ಅತ್ತ್. ಉದಾ:[[ಹಿಂದಿ ಬಾಸೆ|ಹಿಂದಿ]] ಬುಕ್ಕೊ [[ಮರಾಠಿ ಬಾಸೆ|ಮರಾಠಿ]] ಬಾಸೆಗ್ [[ದೇವನಾಗರಿ]] ಲಿಪಿನ್ ಗಳಸುವೆರ್. ಅಂಚನೇ ಒಂಜೇ ಬಾಸೆನ್ ಪಾತೆರುನ ಜನೊಕುಲು ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಲಿಪಿಲೆನ್ ಗಳಸುವೆರ್. ಉದಾ: ಕೊಂಕಣಿ ಪಾತೆರುನ ಕನ್ನಡಿಗೆರ್ ಕನ್ನಡೊ ಲಿಪಿನ್, [[ಗೋವಾ]]ದಕುಲು ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿನ್ ಗಳಸುವೆರ್. ತುಳು ಬಾಸೆದಕು ಬರೆನಗ ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿನ್/ರೋಮನ್ ಲಿಪಿನ್ ಗಲಸೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್. ತುಳುಕ್ಕು ಲಿಪಿ ಉಂಡು, ಅಂಡ ಅಯಿತ್ತ ಬಲಕೆ ಇಜ್ಜಂದೆ ಜನಕುಲೆಗ್ ಅವು ಗಲಸುನೆ ಎಂಚ ಪನ್ಪುನವು ತೆರಿದ್ ಇಜ್ಜಂಡ್. ಇತ್ತೆ ಮಸ್ತ್ ಜನ ತುಳು ಬಾಸೆ ಅಂಚನೆ ತುಳು ಲಿಪಿತಂಚಿ ಮನಸ್ಸ್ ಮಲ್ತೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್. == ಪ್ರಪಂಚೊದ ಲಿಪಿಲು == * [[ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಲಿಪಿ]] * [[ಸಿರಿಲಿಕ್]] * [[ಹಾಂಗುಲ್]] * [[ಅರಬಿಕ್ ಲಿಪಿ]] * [[ಅಬ್ಜದ್]] * [[:kn:ದೇವನಾಗರಿ|ದೇವನಾಗರಿ]] * [[ಅಬುಗಿದ]] * [[:en:Syllabary|Syllabaries]] * [[:en:Chinese characters|Chinese characters]] * [[:en:logogram|logographic]] == ಪಿದಯಿದ ಕೊಲಿಕ್ಕೆಲು == * [https://kn.wikipedia.org/wiki/ಕನ್ನಡಲಿಪಿ ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ] * [https://web.archive.org/web/20110514025517/http://cdl.library.cornell.edu/cgi-bin/moa/pageviewer?frames=1&cite=&coll=moa&view=50&root=%2Fmoa%2Fnora%2Fnora0107%2F&tif=00361.TIF&pagenum=347 ಅಲೆಕ್ಸ್ ಮೆಲ್ವಿಲ್ಲೆ ಬೆಲ್ ಮುಕುಲ್ನ ಗೋಚರ ಭಾಷಣೊದ ವಿಮರ್ಸೆ] * [http://www.omniglot.com/writing/visiblespeech.htm Visible Speech with IPA equivalents] <small>(Omniglot.com)</small> * [http://memory.loc.gov/cgi-bin/ampage?collId=magbell&fileName=377/37700401/bellpage.db&RecNum=0 Visible Speech as a Means of Communicating Articulation to Deaf Mutes] <small>(American Memory: Alexander Graham Bell Family Papers)</small> * [https://web.archive.org/web/20210211174149/http://web.meson.org/write/vispeech.php Description and Overview of Visible Speech, with fonts] * [https://books.google.com/books?pg=PA13&dq=Visible+Speech&id=EGwKAAAAIAAJ#PPA11,M1 Visible Speech, by Alex M. Bell through Google books] * [https://books.google.com/books?id=LxcoAAAAMAAJ Primer of Phonetics, by Henry Sweet through Google books. A manual on Sweet's revision of Visible Speech, Organic Speech] == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ತುಳು]] [[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಬಾಸೆ]] 7z8kt8qefuswxd1bgicg4odn7wl0wjl 8 6544 373570 367144 2026-10-20T03:38:49Z ChiK 1136 /* */ + 373570 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #f7eecd; border: 1px solid #d5ac00; border-radius: 8px; border-right: 4px solid #d5ac00; padding: 2px; font-size: 14px; line-height: 1.5; text-align: center;"> <strong>[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ|ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಬರವು ಪಂತೊ]]</strong><br> <span class="tcy-dates">20 ಅಕ್ಟೊಬರ್ - 30 ನವಂಬರ್ 2026 ಮುಟ್ಟ ನಡತೊಂಡ್.</span></div> qhl48azyjlbmnax2tryr91ujeszqph3 0 8081 373552 373550 2026-10-19T19:15:15Z Rotondus 4138 /* ಉಲ್ಲೇಕೊಲು */ ವರ್ಗೊ 373552 wikitext text/x-wiki {{Infobox deity | type = ಹಿಂದೂ | image = Lord Rama with arrows.jpg | caption = ಬಿಲ್ಲು ಪತ್ತ್‌ದಿನ ಶ್ರೀ ರಾಮಚಂದ್ರೆ, 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಚಿತ್ರ | name = ರಾಮ | symbol = [[ಶಾರಂಗ (ಪುರಾಣೊಲೆಡ್)|ಶಾರಂಗ]] [[ಬಿಲ್ಲು ಬೊಕ್ಕ ಅಂಬು|(ಬಿಲ್ಲು)]] <br> [[ಅಂಬು]]ಲು | Devanagari = राम | Sanskrit_transliteration = {{IAST|Rāma}} | member_of = [[ದಶಾವತಾರ]] | other_names = ರಾಮಚಂದ್ರ, ರಾಘವ, [[ಪುರುಷೋತ್ತಮ|ಮರ್ಯಾದಾ ಪುರುಷೋತ್ತಮ]], ರಾಮರ್, ರಾಮನ್ | god_of = {{hlist|ಆದರ್ಶ ಪುರುಷೆ<ref>{{Cite book|last=SATTAR|first=ARSHIA|url=https://books.google.com/books?id=rmTgDwAAQBAJ&q=the+ideal+man+Rama&pg=PT13|title=Maryada: Searching for Dharma in the Ramayana|date=20 October 2020|publisher=[[HarperCollins|HarperCollins Publishers]], [[India]]|isbn=978-93-5357-713-1|language=en|access-date=15 February 2021|archive-date=31 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240131062200/https://books.google.com/books?id=rmTgDwAAQBAJ&q=the+ideal+man+Rama&pg=PT13|url-status=live}}</ref> |[[ಧರ್ಮ]]ದ ರೂಪ<ref>{{cite news|title=Dharma Personified|website=[[The Hindu]]|date=5 August 2011|url=https://www.thehindu.com/features/friday-review/religion/dharma-personified/article2328340.ece|access-date=16 January 2021|archive-date=22 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210122100251/https://www.thehindu.com/features/friday-review/religion/dharma-personified/article2328340.ece|url-status=live}}</ref> |[[ಪರಬ್ರಹ್ಮ]] (ರಾಮಾನಂದಿ ಸಂಪ್ರದಾಯ)}} | affiliation = [[ವಿಷ್ಣು]]ನ ಏಳನೇ [[ಅವತಾರ]], [[ಬ್ರಹ್ಮನ್]], [[ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮ]] | day = [[ಗುರುವಾರ]] | parents = {{unbulleted list|[[ದಶರಥ]] (ಅಮ್ಮೆರ್)|[[ಕೌಸಲ್ಯೆ]] (ಅಪ್ಪೆ)|[[ಕೈಕೇಯಿ]] (ಸಾಕು ಅಪ್ಪೆ)|[[ಸುಮಿತ್ರೆ]] (ಸಾಕು ಅಪ್ಪೆ)}} | spouse = [[ಸೀತೆ]]{{sfn|James G. Lochtefeld|2002|p=555}} | abode = {{hlist|[[ಅಯೋಧ್ಯೆ]]|[[ಸಾಕೇತ]]|[[ವೈಕುಂಠ]]}} | weapon = [[ಶಾರಂಗ (ಪುರಾಣೊಲೆಡ್)|ಶಾರಂಗ]] ಬಿಲ್ಲು ಬೊಕ್ಕ ಅಂಬುಲು | texts = ''[[ರಾಮಾಯಣ]]'' ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿತ್ತ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಆವೃತ್ತಿಲು | siblings = {{unbulleted list|[[ಶಾಂತಾ]] (ಪಲಿ)|[[ಲಕ್ಷ್ಮಣ]] (ತಮ್ಮಯೆ)|[[ಭರತ]] (ತಮ್ಮಯೆ)|[[ಶತ್ರುಘ್ನ]] (ತಮ್ಮಯೆ)}} | festivals = {{hlist|[[ರಾಮ ನವಮಿ]]|[[ವಿವಾಹ ಪಂಚಮಿ]]|[[ದೀಪಾವಳಿ]]|[[ವಿಜಯದಶಮಿ]]|[[ವಸಂತೋತ್ಸವ]]}} | avatar_birth = [[ಅಯೋಧ್ಯೆ]], ಕೋಸಲ (ಇತ್ತೆದ [[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ]], [[ಭಾರತ]]) | avatar_end = [[ಸರಯೂ ಸುದೆ]], ಅಯೋಧ್ಯೆ, ಕೋಸಲ (ಇತ್ತೆದ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಭಾರತ) | children = {{unbulleted list|[[ಲವ]] (ಮಗೆ)|[[ಕುಶ]] (ಮಗೆ)}} | dynasty = [[ರಘುವಂಶ]]-[[ಸೂರ್ಯವಂಶ]] | predecessor = [[ದಶರಥ]] | gender = ಆಣ್ | successor = [[ಲವ]] (ಉತ್ತರ ಕೋಸಲ)<br>[[ಕುಶ]] (ದಕ್ಷಿಣ ಕೋಸಲ) | mantra = [[ಜೈ ಶ್ರೀ ರಾಮ್]]<br/>[[ಜೈ ಸಿಯಾ ರಾಮ್]]<br>[[ಹರೇ ಕೃಷ್ಣ ಮಂತ್ರ|ಹರೇ ರಾಮ]]<br>[[ರಾಮನಾಮ]] ಜಪ | army = [[ವಾನರ ಸೇನೆ]]<br>ಅಯೋಧ್ಯೆದ ಸೇನೆ | venerated_in = ರಾಮಾನಂದಿ ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಶ್ರೀ ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮ, ಸ್ಮಾರ್ತ ಸಂಪ್ರದಾಯ }} {{Infobox royalty | name = [[ದಶಾವತಾರ]] ಅನುಕ್ರಮ | predecessor = [[ಪರಶುರಾಮ]] | successor = [[ಕೃಷ್ಣ]] }} [[ಫೈಲ್:Ram and Sita as a couple (bazaar art, 1950&#039;s).jpg|thumb|ಶ್ರೀರಾಮ ಸೀತಾ]] [[ಫೈಲ್:Rama breaking the bow to win Sita as wife.jpg|thumb|ರಾಮೆ ಬಿಲ್ಲ್ ಪೊಳಿತ್‌ದ್ ಸೀತೆನ್ ಮದಿಮೆ ಆಪೆ]] '''ರಾಮ'''ನ ಪೂರ್ಣ ಪುದರ್ '''ಶ್ರೀ ರಾಮಚಂದ್ರ''' ಪಂಡ್‌ದ್. ಶ್ರೀ ರಾಮ ದೇವೆರ್ [[ಸೂರ್ಯ]] ವಂಶೊಡು ಪುಟ್ಟಿನಾರ್. ಹಿಂದುಲು ಶ್ರೀರಾಮನ್ ಆದರ್ಶವ್ಯಕ್ತಿ ಅಂಚನೆ ವಿಷ್ಣುನ ಏಳ್‌ನೆ ಅವತಾರಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಭಾರತೊಡು ರಾಮನ ಆಳ್ವಿಕೆದ ಕಾಲ ಮಸ್ತ್ ಸುಭಿಕ್ಷವಾದಿತ್ತ್‌ದ್ ನ್ಯಾಯ, ನೀತಿಡ್ ಪ್ರಜೆಕುಲು ಬದುಕೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅಯೋಧ್ಯೆದ ರಾಜೆಯಾದಿತ್ತಿನ ದಶರಥನ ನಾಲ್ ಜನ ಜೋಕುಳೆಡ್ ಮಲ್ಲಾಯೆ ರಾಮೆ. ಆಯನ ಅಪ್ಪೆ ಕೌಸಲ್ಯೆ ಲಕ್ಷ್ಮಣೆ, ಭರತೆ, ಶತ್ರುಘ್ನೆರ್ ಆಯನ ಮೆಗ್ಯನಕುಲು. ಭರತನ ಅಪ್ಪೆ ಕೈಕೇಯಿ. ಲಕ್ಷ್ಮಣೆ ಶತ್ರುಘ್ನೆರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಸುಮಿತ್ರೆ. ಸೀತೆ ರಾಮನ ಬುಡೆದಿ. ರಾಮಗ್ ಲವೆ ಬುಕ್ಕೊ ಕುಶೆ ಪನ್ಪಿ ರಡ್ಡ್ ಜೋಕುಲು. ರಾಮನ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆನ್ ಪನ್ಪಿನ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ''ರಾಮಾಯಣ''.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.ramhanuman.in/shri-ram/about-lord-ram.html |access-date=2019-08-07 |archive-date=2015-02-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150204153233/http://www.ramhanuman.in/shri-ram/about-lord-ram.html |dead-url=yes }}</ref> ರಾಮಾಯಣ ಮಹಾಕಾವ್ಯೊನು [[ಆಟಿ]] ತಿಂಗೊಳುಡು ಪಾರಾಯಣ ಮಲ್ತ್ಂಡ ಎಡ್ಡೆ ಪನ್ಪುನವು ನಂಬಿಕೆ. == ರಾಮನ ಪುಟ್ಟು == ಅಯೋಧ್ಯೆದ ರಾಜೆ ದಶರಥಗ್ ಜೋಕುಲು ಇಜ್ಜಾಂದಿನೆಡ್ದಾತ್ರ ತನ್ನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಏರ್ ಪನ್ಪುನ ಬಗೆಟ್ ಚಿಂತೆಡ್ ಉಪ್ಪುವೆ. ಮಂತ್ರಿಲು ಅಂಚನೆ ಪುರೋಹಿತರೆನ ಸಲಹೆದಂಚನೆ ಪುತ್ರಸಂತಾನೊಗು ಬೋಡಾದ್ ಪುತ್ರಕಾಮೇಷ್ಟಿ ಯಾಗ ಮಲ್ಪುವೆ. ಯಜ್ಞಕುಂಡೊಡ್ದು ಪುಟ್ಟ್‌ದ್ ಬತ್ತಿನ ದೈವೀ ಪುರುಷ ದಶರಥಗ್ ಪ್ರಸಾದ (ಪಾಯಸ) ಇತ್ತಿನ ಬಂಗಾರ್ದ ಕಲಶೊನು ಕೊರ್ದು ಅವೆನ್ ರಾಣಿನಕುಲೆಗ್ ಕೊರಿಯೆರೆ ಪನ್ಪೆರ್. ದಶರಥ ಅವೆನ್ ಮೂಜಿ ರಾ‍ಣಿಲಾಯಿನ ಕೌಸಲ್ಯೆ, ಸುಮಿತ್ರೆ ಬುಕ್ಕೊ ಕೈಕೇಯಿಗ್ ಪಟ್ಟ್‌ದ್ ಕೊರ್ಪೆ. ಕಾಲ ಕ್ರಮೇಣ ಅಕುಲು ಬಂಜಿನಕುಲಾದ್ ನಾಲ್ ಜೋಕುಲೆನ್ ಪೆದ್ದುವೆರ್. ರಾಣಿ ಕೌಸಲ್ಯೆಗ್ ಮಲ್ಲ ಮಗೆಯಾದ್ '''ರಾಮೆಲ''' ಕೈಕೇಯಿಗ್ ಭರತೆಲ ಬುಕ್ಕೊ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಬುಕ್ಕೊ ಶತ್ರುಘ್ನೆರ್ ಸುಮಿತ್ರೆನ ಜೊಕುಲಾದ್ ಪುಟ್ಟುವೆರ್<ref>http://www.hinduismfacts.org/dashavatar/lord-rama/</ref> == ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ == ರಾಮೆ ಬುಕ್ಕೊ ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ಭರತೆ, ಶತ್ರುಘ್ನೆ ನಾಲ್ ಜನಲ ವಸಿಷ್ಠೆರೆನ ಆಶ್ರಮೊಡು ಇತ್ತ್‌ದ್ ವಸಿಷ್ಠೆರೆಡ್ದ್ ಬಿಲ್ಲುವಿದ್ಯೆ, ಶಾಸ್ತ್ರಲೆಡ್ ಪ್ರಾವಿಣ್ಯತೆ ಪಡೆಪೆರ್ ಗುರುಕುಲೊಡು ವಿದ್ಯೆ ಕಲ್ತಿನ ರಾಮೆ ೧೬ ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯೊ ದಿಂಜಿನಗ ವೇದ ಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರವಿಣೆಯಾಪೆ. ಒಂಜಿ ದಿನ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರೆ ಮುನಿಕುಲು ರಾಜ್ಯೊಗು ಬತ್ತ್‌ದ್ ದಶರಥಡ ಎಂಕುಲೆನ ಯಜ್ಞ ಯಾಗಾದಿಲೆಗ್ ತೊಂದರೆ ಕೊರೊಂದಿಪ್ಪುನ ರಾಕ್ಷಸೆರೆಡ್ದ್ ರಕ್ಷಣೆಗ್ ಬೋಡಾದ್ ರಾಮನ್ ಎನ್ನ ಒಟ್ಟುಗು ಕಡಪಾದ್ ಕೊರೊಡುಂದು ಕೆನುವೆರ್. ಮನ್ಸಸ್ಸ್ ಇಜ್ಜಿಂಡಲ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರೆರೊಟ್ಟಿಗೆ ರಾಮ ಲಕ್ಷ್ಮಣೆರೆನ್ ಕಡಾಪಾದ್ ಕೊರಿಯೆರ್ ದಶರಥ ರಾಜೆ ಒತ್ತೊನುವೆ. ಈ ಅಣ್ಣ ತಮ್ಮಲ್ಲು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಮುನಿಕುಲೆನ ಕರ್ತವ್ಯೊನು ಪೂರೈಸಬೆರ್ ಮುಕುಲೆನ ಸಾಮರ್ಥಿಗೆಗ್ ಮೆಚ್ಚಿದ್ ಖುಷಿಯಾದ್ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಮುನಿಕುಲು ಅಕುಲೆಗ್ ಕೆಲವು ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರೊಲೆನ್ ಅನುಗ್ರಹ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರೆರೊಟ್ಟಿಗೆ ಪಿರ ಬನ್ನಗ ಕಡೆಕ್ ಅಕುಲು ಮಿಥಿಲಾ ರಾಜ್ಯೊಗು ಬರ್ಪೆರ್. == ಸೀತಾ ಸ್ವಯಂವರ == ಮಿಥಿಲಾ ರಾಜ್ಯೊದ ಜನಕ ಮಹಾರಾಜೆ ತನ್ನ ಮಗಳ್ ಅಪ್ರತಿಮ ಸುಂದರಿ [[ಸೀತೆ]]ಗ್ ಮದಿಮೆದ ಅಂದಾಜಿ ಮಲ್ಪುವೆ. ಯೋಗ್ಯವಾಯಿ ಆಣನ್ ಆರಿಸಾಯೆರೆ ಬೋಡಾದ್ ಸ್ವಯಂವರ(ಪಂಥೊ) ಏರ್ಪಾಡ್ ಮಲ್ತ್‌ದುಪ್ಪುವೆ. ತನ್ನ ಆಸ್ಥಾನೊಡುಪ್ಪುನ ಶಿವ ಧನುಸ್ಸುನು ಏರ್ ಎದೆಯೀರಿಸವೆರೊ ಅಕುಲೆಗ್ ತನ್ನ ಮಗಳ್ ಸೀತೆನ್ ಮದಿಮೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಕೊರ್ಪುನೆ ಪಂದ್ ಡಂಗುರ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಮಸ್ತ್ ರಾಜಾದಿರಾಜೆರ್ ಬತ್ತ್‌ದ್ ವಿಫಲ ಯತ್ನ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಪಿರ ಪೋಪೆರ್. ಕಡೆಕ್ ರಾಮೆ ಜನಕ ಮಹಾರಾಜನ ಆಸ್ಥಾನೊಗು ಬರ್ಪೆ. ರಾಮೆ ಜನಕನ ಆಸ್ಥಾನೊಗು ಬತ್ತ್‌ದಾನಗ ರಾಮನ ಪೊರ್ಲು ತೂದು್ ಜನಕ ಮಹಾರಾಜಗ್ ಖುಷಿಯಾಪುಂಡು. ಐನ್ ಸಾವಿರ ಜನೊಕುಲು ಎನ್ಮ ಚಕ್ರದ ರಥೊಟು ಆಸ್ಥಾನೊಗು ಒಯ್ಯಿತ್ತೊಂದು ಬತ್ತಿನಂಚಿನ ಆ ವಿಶೇಷ ಬಿಲ್ಲ್‌ನ್ ರಾಮೆ ಭಾರಿ ಸುಲಬೊಡು ಪೊಳಿಪುನಂಚ ಬಗ್ಗಾವೆ. ಜನಕಮಹಾರಾಜಗ್ ಮಸ್ತ್ ಖುಷಿಯಾಪುಂಡು ಎನ್ನ ಮಗಳೆಗ್ ಯೋಗ್ಯವಾಯಿನ ಆಣ್ ತಿಕ್ಕಿಯೆ ಪನ್ಪಿ ಸಂತೊಸೊಡು ತನ್ನ ಲಾವಣ್ಯವತಿ ಮಗಳೆನ್ ರಾಮಗ್ ಮದಿಮೆ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪೆ. ಗೌಜಿದ ಮದಿಮೆ ಕರಿದ್ ಪೊಸಜೋಡಿಲು ಅಯೋಧ್ಯೆಗ್ ಬರ್ಪೆರ್. == ವನವಾಸ == ರಾಜ ದಶರಥೆ ತನ್ನ ಮಲ್ಲ ಮಗೆ ರಾಮನ್ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಮಲ್ಪೊಡು ರಾಮನ್ ಯುವರಾಜೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ನಿರ್ಧಾರ ಮಲ್ಪುವೆ ಊರು ಪೂರಾ ಡಂಗುರ ಮಲ್ಪಾವೆ.ಆಯನ ಪ್ರಜೆಕುಲು ಡಂಗುರ ಕೆನ್ದ್ ಖುಷಿಯಾಪೆರ್. ಇಡೀ ಅಯೋಧ್ಯೆ ನಗರ ಈ ಉತ್ಸವೊನು ಭಾರಿ ಗೌಜಿಡ್ ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ತಯಾರಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಕೈಕೆನ ದಾಸಿ ಮಂಥರೆ ಉಂದೆನ್ ಪೂರಾ ತೆರಿಯೊಂದು ಪೋದು ಕೈಕೆಗ್ ದುರ್ಬೋಧನೆ ಕೊರ್ಪಲ್. ರಾಮಗ್ ಪಟ್ಟಾಭೀಷೆಕದ ತಯಾರಿ ಆವೊಂದುಂಡು ನಿನ್ನ ಮಗೆ ಭರತಗ್ ರಾಜ್ಯ ಕೈತತ್ತ್‌ದ್ ಪೋಪುಂಡತ್ತಂದ್ ಪನ್ನಗ ಕೈಕೆಗ್ ಕೋಪ ಬೇಜಾರ್ ರಡ್ಡ್‌ಲ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಅಪುಂಡು. ದಶರಥೆ ಪಟ್ಟಾಭೀಷೆಕದ ಪೂರ್ವ ತಯಾರಿದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಮರ್ಶೆಗ್ ತನ್ನ ಬುಡೆದಿ ಕೈಕೇಯಿ ಇತ್ತ್‌ನಾಡೆ ಬರ್ಪೆ. ಬನ್ನಗ ಕೈಕೆ ಬುಳಿತೊಂದುಲ್ಲಲ್. ದಶರಥಗ್ ಚಿಂತೆ ಆಪುಂಡು ದಾದ ವಿಷಯಂದ್ ಕೇನ್‌ನಗ ಕೈಕೇಯಿ, ಮಸ್ತ್ ವರ್ಷೊಗು ದುಂಬು ದಶರಥೆ ಆಳೆಗ್ ಕೊರ್ದಿತ್ತಿನ ವರೊಕುಲೆನ್ ನೆಂಪು ಮಲ್ಪುವಳ್. ಆ ವರೊನು ಯಾನೆ ಇತ್ತ್ ಕೇನುವೆ ಅವೆನ್ ಈರ್ ಇತ್ತೆ ನಡಪಾದ್ ಕೊರ್ಂಡ ಎಂಕ್ ಸಮಾಧಾನ ಆಪುಂಡು ಪನ್ಪಾಳ್. ಆಳ್ ವರ ಕೇನುನ ಪ್ರಕಾರ ತನ್ನ ಮಗೆ ಭರತನ್ ಯುವರಾಜಯಾದ್ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮಲ್ಪೊಡು ರಡ್ಡ್‌ನೆದ ಆದ್ ರಾಮನ್ ಪದಿನಾಲ್ ವರ್ಷಕಾಲ ವನವಾಸಗೊ ಕಾಡ್‌ಗ್ ಕಡಪಾದ್ ಕೊರೊಡುಂಡು ಕೇನ್ವಳ್. ಬೇಜಾರಾಯಿನ ದಶರಥೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾದ್ ಆಳೆನ ವರೊನು ಈಡೇರಿಸಾವೊಡಾಪುಂಡು. ಆದರ್ಶ ಪುತ್ರೆ ರಾಮೆ ದಶರಥಡ ಪನ್ಪೆ ಇರೆನ ಬಾಸೆ ಯಾನ್ ನಡಪಾದ್ ಕೊರ್ಪೆ ಸಿಂಹಾಸನದ ಮಿತ್ತ್ ಎಂಕ್ ದಾಲ ಆಸೆ ಇಜ್ಜಿ ಬೇಜಾರ್ ಮಲ್ಪಂದೆ ವನವಾಸಗೊ ಕಡಪಾದ್ ಕೊರ್ಲೆ ಪಂದ್ ಕಾಡ್‌‍ಗ್ ಪಿದಡಿಯೆರೆ ತಯಾರಾಪೆ. ಆಯನ ಕೈಪತ್ತಿ ಬುಡೆದಿ ಸೀತೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮೆಗ್ಯೆ ಲಕ್ಷ್ಮಣೆ ರಾಮನ ಒಟ್ಟುಗು ಕಾಡ್‌ಗ್ ಪೋಪೆರ್. ಕೆಲವು ದಿನೊಟು ದಶರಥ ಪುತ್ರ ಶೋಕೊಡು ಸಯಿಪೆ. == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} {{ವಿಷ್ಣುನ ಅವತಾರೊಲು}} {{ರಾಮಾಯಣೊ}} {{ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ}} [[ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ರಾಮಾಯಣದ ಪಾತ್ರೊಲು]] 4rnm77wscjozg463606y30r28eevprz 1 8348 373553 106684 2026-10-19T19:32:13Z Rotondus 4138 /* ಲಕ್ಷ್ಮಣ */ಪೊಸ ವಿಭಾಗ 373553 wikitext text/x-wiki ನೇರ ಕನ್ನಡದಿಂದ ಲೇಖನ ತರುವಾಗ ಕನ್ನಡದ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಕೂಡ ತರುವಾಗ ಎಚ್ಚರಿಕೆವಹಿಸಿ. ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೆ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಇಲ್ಲ. ಪುಟ ತಯಾರಿಸುವಾಗ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ತೆಗೆದು ಲೈವ್ ಮಾಡಿ--[[ಬಳಕೆದಾರೆ:Lokesha kunchadka|Lokesha kunchadka]] ([[ಬಳಕೆದಾರೆ ಪಾತೆರ:Lokesha kunchadka|ಪಾತೆರ್ಲೆ]]) ೧೬:೪೬, ೪ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೯ (IST) == ಲಕ್ಷ್ಮಣ == Lakshmana -> ಲಕ್ಷ್ಮಣ [[ಬಳಕೆದಾರೆ:Rotondus|Rotondus]] ([[ಬಳಕೆದಾರೆ ಪಾತೆರ:Rotondus|ಪಾತೆರ್ಲೆ]]) 01:02, 20 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026 (IST) 8j7k0zdryuj8ksjeazl9xly68d6kh5b 0 8587 373577 196732 2026-10-20T09:29:52Z ChiK 1136 373577 wikitext text/x-wiki ಮೀಯೆರೆ ನೀರ್ ಬೆಚ್ಚ ಮಲ್ಪುನವು ಬೆಂದ್ರ್ ದ ಮಂಡೆ. ಉಂದೆನ್ ಇಲ್ಲ್ ದ ಉಲಯಿ ದೀಪುಜೆರ್. ಉಂದೆನ್ ದೀಪುನ ಜಾಗೆಗ್ ಬೆಂದ್ರ್ ದ ಕೊಟ್ಯ ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲಲ್ ಏತ್ ಜನ ಉಲ್ಲೆರ್ ಪನ್ಪುನ ಆದಾರೊಡು ಬೆಂದ್ರ್ ದ ಮಂಡೆ ಮಲ್ಲೆ ಎಲ್ಯ ಅಪುಂಡು. ಬೆಂದ್ರ್ ಗ್ [[ಸೂ]] ಪಾಡ್‍ನಗ ತೆಪ್ಪು, ತಿಪ್ಪಿ, ಕನಕ್ಕ್ ಪಾಡ್‍ದ್ ಬೆಂದ್ರ್ ಬೆಚ್ಚ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ==ಗಾದೆಲು== * ಮಂಡೆದ ಬಾಯಿ ಅಡಂಲಾ ಕಟ್ಟೊಲಿ ದೊಂಡೆದ ಬಾಯಿ ಕಟ್ಟೆರೆ ಬಲ್ಲಿ == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{ತುಲುವೆರೆ ಸೊತ್ತುಲು}} [[ವರ್ಗೊ:ತುಲುವೆರೆ ಸೊತ್ತುಲು]] fx8ondtxxcxbt3zw36hkzy3wdpju2lf 0 11811 373554 364017 2026-10-19T23:39:52Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373554 wikitext text/x-wiki [[ಕುಡ್ಲ|ಕುಡ್ಲದ]] ಅಕ್ಕಮಕ್ಕನ ಬುಡಾರ ಪಂಡ್ದ್‍ ಲೆಪ್ಪುನ ಹೋಟೆಲ್ <ref>[https://www.tripadvisor.in/Hotel_Review-g297630-d5826730-Reviews-Hotel_Akkamakka-Mangalore_Dakshina_Kannada_District_Karnataka.html ಅಕ್ಕಮಕ್ಕನ ಹೋಟೇಲ್ ಬಗ್ಗೆ ಟ್ರಿಪ್ ಅಡ್ವೈಸರ್ ಅಲ್ಪದ ಮಾಹಿತಿ]</ref> ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆನ_ಬುಡಾರ : ತುಳುವೆರೆಗ್ ಕೇವಲ ಹೋಟೆಲ್ ಅತ್ತ್, ಶತಮಾನದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನಂಟ್ ==ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆನ ಹೋಟೆಲ್== ಕುಡ್ಲದ ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆನ ಬುಡಾರ [[ತುಳುವೆರ್|ತುಳುವೆರೆಗ್]] ಅವು ಕೇವಲ ಹೋಟೆಲ್ ಅತ್ತ್ ಅಯಿತ್ತ ಒಟ್ಟುಗು ತುಳುವೆರೆನವು ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಯಿನ ನಂಟ್. [[ಕುಡ್ಲ|ಕುಡ್ಲಡ್]] ಇತ್ತೆ ಮಸ್ತ್ ಐಷಾರಾಮಿ ಹೋಟೆಲ್‌ಲು ತರೆದೆರ್ತ್‌ದ್ ಉಂತುದುಂಡು. ಪೈವ್ ಸ್ಟಾರ್, ತ್ರಿಸ್ಟಾರ್ ಇಂಚ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಸ್ಟಾರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ಲು ಪುಟ್ಟ್‌ದ್ ಎಡ್ಡೆ ಸರ್ವೀಸ್‌‍ನ್‌ಲಾ ಕೊರೊಂದು ಉಂಡು. ಅಂಡ ೧೩೦ ವರ್ಸೊರ್ದು ದುಂಬೇ ಕುಡ್ಲಡ್ ಒಂಜಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿನ ಹೋಟೆಲೊಂಜಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಅವು ಇತ್ತೆಲಾ ಗ್ರಾಹಕೆರೆಗ್ ಎಡ್ಡೆ ಸೇವೆನ್ ಕೊರೊಂದು ಉಂಡು. ಉಂದು ಅವಿಭಜಿತ ಜಿಲ್ಲೆದಕುಲೆಗ್ ಮಾತ ಚಿರಪರಿಚಿತವಾಯಿನವು. ==ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆ== ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆ ಮೂಲತಃ ತಲಪಾಡಿದಾರ್. ಮದಿಮೆ ಆಯಿನ ಕೆಲವೇ ವರ್ಸೊಡು ಅರೆನ ಕಂಡನಿ ತೀರ್‌ದ್ ಪೋಯೆರ್. ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಾರಣೊಗಾತ್ರ ತಲಪಾಡಿದ ಊರುನು ಆರ್ ಬುಡುದು ಅರೆನ ಮೆಗ್ಯೆ ಐತ್ತಪ್ಪ ಮಾಡೆರೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಕುಡ್ಲಡ್ ನೆಲೆ ಉಂತ್ಯೆರ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡು ಮೆರೆನ ಎಲ್ಯ ಇಲ್ಲಲ್ ದೂರದ ಹಳ್ಳಿರ್ದ್ ಬರ್ಪುನ ಶಾಲೆದ ಜೋಕುಲೆಗ್ ಉಂತುನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಬುಕ್ಕೊ ಅಕುಲೆಗ್ ಮೂಜಿ ಪೊರ್ತು ಓನಸ್ಸ್ ಕೊರ್ಪುನವು ಅನಿವಾರ್ಯ ಆಂಡ್. ಕಾಂಡೆ ಕರಾವಳಿ ಶೈಲಿದ ಗಂಜಿದ ಓನಸ್ಸ್ ಎಟ್ಟಿದ ಚಟ್ನಿ. ಎಟ್ಟಿದ ಚಟ್ನಿ ಪಂಡ ಕಾಯಿಮುಣ್ಚಿ ಬುಕ್ಕೊ ತಾರಾಯಿನ್ ಕಡೆದ್ ಅಯಿಕ್ಕ್ ಪೊಡಿ ಎಟ್ಟಿನ್ ಪೊದ್‌ತ್‌ದ್ ಬೆರವುನೆ. ಬಾರಿ ರುಚಿಕಟ್ಟಾಯಿನ ವಿಸೇಸ ಚಟ್ನಿ ಉಂದು. ಅಪಗ ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆನ ಬುಡಾರೊದು ಮೀನ್‌ದ ಓನಸ್ಸ್ ಇಜ್ಜಾಂಡ್. ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಸೊ ಬಟವು ಅಯಿನಾಯಗ್ ಒಂಜಿ ಪೊರ್ತುದ ಓನಸ್ಸ್ ಪಾಡುನವು. ಅಪಗ ಆಯಡ ದುಡ್ಡು ಇಜ್ಜಿಂಡಲಾ ಎಲ್ಲೆ ಕೊರ್ಲೆ ಪಂದ್ ಪನೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ದೂರದ ಊರುರ್ದು ಕುಡ್ಲಗ್ ಕೆಲಸೊಗಾರ್ ಜನಕುಲು ಬರೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ಅಪಗ ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆನ ಹೋಟೆಲ್ನೇ ನಾಡೊಂದು ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಓನಸ್‌ಗ್ ಬರೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ದೂರದ ಊರುರ್ದು ಎಚ್ಚಾದ್ ಕುಡ್ಲಗ್ ನಡತೊಂದು ಅತ್ತ್ಂಡ ಎರುತ್ತ ಗಾಡಿಡ್ ಬರೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ದಣಿದ್ ಬರೊಂದು ಇತ್ತ್‌ನೆರ್ದ್ ಓನಸ್ಸ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಅಲ್ಪನೇ ಜಗಲಿಡ್‌ ಒಂತೆ ಪೊರ್ತು ಬಚ್ಚೆಲ್ ದೆತ್ತ್‌ದ್ ಒಂಜಿ ಬಚ್ಚಿರೆ ಅಗಿದ್ ಸುಧಾರಿಸೊಂದು ಅಯರ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅಕುಲು ಅಕ್‌ಲೆನ ಊರುಲೆಗ್ ವಾಪಾಸ್ಸ್‌ ಪೋವೊಂದು ಇತ್ತೆರ್! ಆಪಗ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದಕುಲೆಗ್ ಬೆಂಚ್, ಮೇಜ್, ಕುರ್ಚಿಲೆಡ್ ಕುಲ್ಲುದು ಓನಸ್ಸ್ ಮಲ್ಪುನಾತ್ ಸವಲತ್ತ್ ಇಜ್ಜಾಂಡ್. ಆಪಗ ಮೆರೆನ ಹೋಟೆಲ್‌ದ ನೆಲಟ್ಟ್ ಮಣೆ ಪಾಡ್‌ದ್ ಓನಸ್ಸ್ ಬಲಸುನ ಕ್ರಮ ಆದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಅರೆನ ಸುಧಾರಿಕೆ, ಯೋಗ ಕ್ಷೇಮ ವಿಚಾರಿಸುನ ರೀತಿ ಮಸ್ತ್ ಜನಕುಲೆಗ್ ಇಷ್ಟ ಆವೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಹೋಟೆಲ್ ಏಪ ಸುರು ಆಂಡ್ ಪನ್ಪುನೆತ ಬಗೆಟ್ಟ್ ನಿಖರವಾದ್ ಏರೆಗ್‌ಲಾ ಗೊತ್ತಿಜ್ಜಿ. ಆಂಡ ಕೆಲವೆರೆನ ಪ್ರಕಾರ 120 ರ್ದ್ 130 ವರ್ಸೊ ಆಂಡ್ ಪನ್ಪುನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಉಂಡು. ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆರ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಮಗಳ್ ಚಂದ್ರಾವತಿ ಈ ಹೋಟೆಲ್‌ನ್ ತೂವೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ಅರೆನ್ ಕಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಪಂಡ್‌ದ್ ಲೆತ್ತೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ಬುಕ್ಕೊ ದುಂಬುಗು ಈ ಹೋಟೆಲ್‌ದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ತೂವೊಂದು ಇತ್ತ್‌ದ್ ಆಯಿರ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸತ್ಯವತಿ ಪನ್ಪುನಾರ್ ಹೋಟೆಲ್ ತೂವೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್. == ಈ ಹೋಟೆಲ್ ಓಲುಂಡು..? == ಕುಡ್ಲತ ಹೃದಯಭಾಗದ ಕೆ.ಎಸ್ ರಾವ್ ಮಾರ್ಗದ [[ಹಂಪನಕಟ್ಟೆ]] ಸಿಗ್ನಲ್‌ದ ಕೈತಲ್‌ಡೇ ಈ ಹೋಟೆಲ್ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |url=https://www.indiamart.com/akkamakka-hotel/ |title=ಅಕ್ಕಮಕ್ಕನ ಹೋಟೇಲ್ ವಿಳಾಸದ ಬಗೆಟ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಮಾರ್ಟ್ ತಾಣೊದ ಮಾಹಿತಿ |accessdate=2021-09-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210930124418/https://www.indiamart.com/akkamakka-hotel/ |archivedate=2021-09-30 |url-status=dead}}</ref> ಇತ್ತೆ ಮುಲ್ಪ ಟೇಬಲ್‌ದ ಮಿತ್ತ್ ಬಾರೆದ ಇರೆ ಪಾಡ್‌ದ್ ಓನಸ್ಸ್ ಬಲಸುನ ಕ್ರಮ ಸುರುವಾತ್ಂಡ್. ಪರಿಯೆರೆ ಬೆಚ್ಚ ನೀರ್, ಕುಚ್ಚಲ್ ಅರಿತ್ತ ನುಪ್ಪು, ಉಪ್ಪಡ್‌, ಒಂಜಿ ಬಗೆತ್ತ ತರಕಾರಿ ಪಲ್ಯ, ಆಯಿರ್ದ್‌ ಬುಕ್ಕೊ ಮೀನ್‌ದ ಕಜಿಪ್ಪು ಉಪ್ಪುಂಡು. == ವಿಶೇಷತೆ ದಾದ == ವಿಶೇಷ ಪಂಡ್ಂಡ ಇತ್ತೆಲಾ ಗ್ಯಾಸ್ ಬಳಸಂದೇ ಕನಕ್ಕ್‌ಡೇ ಅಟಿಲ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಒಟ್ಟುಗು ಮೂಲು ಮೀನ್‌ದ ಓನಸ್ಸ್ ಬುಡ್ಂಡ ಕೋರಿದ ಕಜಿಪ್ಪು ಅತ್ತ್ಂಡ ಬೇತೆ ವಾ ಕಜಿಪುಲಾ ಮೂಲು ತಿಕ್ಕುಜಿ.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Mphyo83KOKc ಅಕ್ಕಮಕ್ಕನ ಹೋಟೇಲ್‌ದ ಓನಸ್ಸ್‌ದ ಬಗೆಟ್ಟ್ ಯೂಟ್ಯೂಬ್‌ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಮಾಹಿತಿ]</ref> ವಿವಿಧ ರೀತಿದ ಮೀನ್‌ದ ಫ್ರೈ ಮೂಲು ತಿಕ್ಕುಂಡು. ವಿಶೇಷ ಪಂಡ ಉಂದೆನ್ ತಾರಯಿದ ಎಣ್ಣೆಡ್‌ ಮಾತ್ರ ಕಾಯಿಪುವೆರ್. ಉಂದು ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12.30ರ್ದ್ 3.30 ಮುಟ್ಟ. ರಾತ್ರೆ 7ರ್ದ್ 10ಗಂಟೆ ಮುಟ್ಟ ದೆತ್ತ್‌ದ್ ಉಪ್ಪುವೆರ್. ಇತ್ತೆಲಾ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಕರಕುಲೆಡೇ ಕಜಿಪ್ಪುನು ಓನಸ್ಸ್‌ದ ಮೇಜಿದ ಕೈತಲ್ ಕನತ್ತ್‌ದ್ ದೀಪೆರ್. ತಿಪ್ಪಿದ ಕೈಲ್‌ಡ್‍ ಘಮಘಮ ಪರಿಮಳದ ಮೀನ್‌ದ ಕಜಿಪ್ಪುನು ಬಳಸುವೆರ್. == ಬೇತೆ ವಿಚಾರ == ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಪೊರ್ತುಡು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪೊಲೀಸೆರೆರ್ದ್ ಪೆಟ್ಟ್ ತಿಂದ್‌ನಕುಲೆಗ್ ಅಕ್ಕಮಕ್ಕೆ ಉಪಚರಿಸಾದ್, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೊರ್ಪವೊಂದು ಇತ್ತೆರ್ ಪನ್ಪುನೆನ್ ಕೆಲವೆರ್ ಇತ್ತೆಲಾ ನೆನೆಪು ಮಲ್ಪುವೆರ್. ೨೦೧೮ ಟ್ ಈ ಹೋಟೆಲ್‌ದ ಮಿತ್ತ್ ಮರವೊಂಜಿ ಬೂರುದು ಹೋಟೇಲ್‌ದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗೊಗು ಹಾನಿ ಆದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿನ್ ಸರಿ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{Cite web |url=https://m.dailyhunt.in/news/india/english/megamedia+news+english-epaper-megameng/akka+makka+hotel+building+in+hampankatta+partially+collapsed-newsid-89823817 |title=ಬರ್ಸೊರ್ದು ಅಕ್ಕಮಕ್ಕನ ಹೋಟೇಲ್‌ಗ್ ಹಾನಿ ಆಯಿನ ಬಗೆಟ್ಟ್ ಡೈಲಿಹಂಟ್ ತಾಣೊದ ವರದಿ{{!}} ಜೂನ್ ೧೧, ೨೦೧೮ |accessdate=2021-09-30 |archivedate=2021-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210930124422/https://m.dailyhunt.in/news/india/english/megamedia+news+english-epaper-megameng/akka+makka+hotel+building+in+hampankatta+partially+collapsed-newsid-89823817 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=ಬರ್ಸೊರ್ದು ಅಕ್ಕಮಕ್ಕನ ಹೋಟೇಲ್‌ಗ್ ಹಾನಿ ಆಯಿನ ಬಗೆಟ್ಟ್ ಮೆಗಾಮೀಡಿಯಾ ನ್ಯೂಸ್ ತಾಣೊದ ವರದಿ{{!}} ಜೂನ್ ೧೧, ೨೦೧೮ |url=https://megamedianews.com/index.php/192048/akka-makka/ |access-date=2021-09-30 |archive-date=2021-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210930124420/https://megamedianews.com/index.php/192048/akka-makka/ |url-status=dead }}</ref> == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ವಿಮೆನ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಸ್ಪರ್ಧೆ-೨೦೨೧]] [[ವರ್ಗೊ:ಮಂಗಳೂರು ತಾಲ್ಲೂಕು]] [[ವರ್ಗೊ:ಕರಾವಳಿದ ಆಹಾರೊಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಜನಕುಲು]] 3n6757kzp8pneun0enyvat91c6g1ti1 0 12835 373584 196819 2026-10-20T09:34:54Z ChiK 1136 373584 wikitext text/x-wiki [[File:Impatiens minor 00219.JPG|thumb|ಸೋಣ ಪೂ]] [[File:കാശിത്തുമ്പ-വെള്ള.jpg|thumb|ಬೊಳ್ದು ಬಣ್ಣದ ಪೂ]] '''ಸೋಣ ಪೂತ್ತ ದೈ''' ಉಂದು ಮರಿಯಾಲೊಡು ಎಚ್ಚ ಬುಳೆಪುನ, ಪೂ ಬುಡ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ. ಸಾಲೆದ ಜೋಕುಲು ಸ್ಲೇಟ್ ಉರೆಸರ ಈ ದಯಿತ್ತ ಕಡ್ಡಿನ್ ಗಲಸುವೆರ್. ಅತ್ತಂದೆ ಮರ್ದ್‌ಗ್ಲಾ ಉಂದೆನ್ ಗಲಸುವೆರ್. == ದಯಿತ್ತ ಬಗೆಟ್ಟ್ == [[File:Impatiens minor - Lesser Balsam at Peravoor 2018 (8).jpg|thumb|ದೈತ್ತ ಇರೆ, ಇರೆತ್ತ ಅಡಿಟ್ ಎಲ್ಯೊಡು ಬುಳೆವೊಂದುಪ್ಪುನ ಬೀಜದ ಕೋಶ]] ಸೋಣ ಪೂತ್ತ ದೈ ''ಬಾಲ್ಸಮಿನಸಿಯೆ''(''Balsaminaceae'') ಕುಟುಮೊಗು ಸೇರ್ದಿನ ದೈ. ಉಂದೆತ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಪುದರ್ ''ಇಂಪಾಶಿಯೆನ್ಸ್ ಮೈನರ್''(''Impatiens Minor''). ತುಳು ತಿಂಗೊಲುಲೆಡ್ ಒಂಜಾಯಿನ [[ಸೋಣೊ]] ಪುದರ್‌ದ ಈ ದೈ, ಉಂದೇ ತಿಂಗೊಲುಡು, ಪಂಡ ಮರಿಯಾಲೊಡು ಎಚ್ಚ ಬುಲೆಪುಂಡು. ದೈತ್ತ ಮುದೆಲ್ ಹದಕೆಂಪು ಬಣ್ಣ, ಮುದೆಲ್‌ಡ್ ದೂರ ದೂರೊಡು ಜೋಡಿ ಇರೆಕ್ಕುಲು ಇಪ್ಪುವ. ಪೂ ಕಿನ್ಯ, ಹದ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣ, ಐತ ಎಸಲ್‌ದ ಪಿರಾವುಡು ಕಿನ್ಯ ಬೀಲದಂಚಿನ ರಚನೆ ಇಪ್ಪುಂಡು. ಸೋಣದ ಕಾಯಿ ದಾಸ್ಮಿದ ಲೆಕ ಕಿನ್ಯ, ಮುಟ್ಟಿಗಲಿಗೆಡ್ ಪುಡಾದ್ ಮೋನೆಗ್ ರಟ್ಟುಂಡು<ref name="ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯ ಸಂಪತ್ತು">{{cite book|title=ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯ ಸಂಪತ್ತು|publisher=ಪಿ ಎಸ್ ವೆಂಕಟರಾಮ ದೈತೋಟ (ವಿವೇಕಾನಂದ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರ, ಪುತ್ತೂರು))|page=426|pages=426-427|edition=1|accessdate=23 November 2022}}</ref>. == ಬೇತೆ ಬಾಸೆಲೆಡ್ == * ಕನ್ನಡ- ಸೋಣೆ ಹೂ, ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹೂ, ನೀರ್‌ಕಡ್ಡಿ * ಸಂಸ್ಕೃತ- ಶ್ರಾವಣಿ * ತಮಿಳು- ಪೈಲಿ * ಆಂಗ್ಲ- Wild Balsam == ಗಲಸುನ == === ಜೋಕುಲು ಬುಕ್ಕ ಪೂಜೆಡ್ === ಸಾಲೆಗ್ ಪೋಪಿನ ಜೋಕುಲು ಈ ದೈತ ಮುದೆಲ್ ಪೊರ್ತುದು ತುಂಡು ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಸ್ಲೆಟ್ ಉರೆಸರ ಗಲಸುವೆರ್. ಪೊಣ್ಣುಲು ಈ ದೈತ ಮುದೆಲ್ ತುಂಡು ಮಲ್ತ್‌ದ್ ನೂಲುಗು ಸುರೀದ್ ಮಾಲೆ ಕಟ್ಟುವೆರ್. ಸೋಣ ತಿಂಗೊಲುಡು ಮಲ್ಪುನ ''ಹೊಸಿಲು(ತಡ್ಯ) ಪೂಜೆ''ಗ್ ಈ ದೈತ ಇರೆ ಪೂ ಬೀಜ ಸಮೇತವಾದ್ ಗಲಸುವೆರ್<ref name="ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯ ಸಂಪತ್ತು"/>. === ಮರ್ದ್‌ಗ್ === ಪೊಂಜವುಲೆಗ್ ತಿಂಗೊಲ್ದ ಪೊರ್ತುಡು ಆಪಿನ ಬಂಜಿಬೇನೆ, ಸೊಂಟಬೇನೆಗ್ ಈ ದೈತ ಪೂನ್ ಗಳಸ್‌ಪೆರ್. ಅಂಚನೆ, [[ಸೂ]] ತಾಗ್‌ದ್ ಗಾಯ ಮಿನಿ ಆಂಡ, ಇಡೀ ಸೋಣೆ ದೈನ್(ಬೇರ್ ಬೊಡ್ಚಿ) ಅರೆತ್‌ದ್, ಪೊತ್ತಿನ ಗಾಯೊಗು ಲೇಪ ಪಾಡೊಡು. ಗಾಯದ ಉರಿ ಕಡಮೆ ಆಪಿನೇಟ ಇಂಚ ಲೇಪ ಪತ್ತಾಂಡ, ಉರಿ ಕಡಮೆ ಆದ್ ಗಾಯ ಗುಣ ಆಪುಂಡು<ref name="ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯ ಸಂಪತ್ತು"/>. == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ಮರ್ದ್]] [[ವರ್ಗೊ:ದೈಯಿ]] [[ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ ಸಂಸ್ಕೃತಿ]] sdra22n3v5f32ux870emmmjv8ch5ycn 0 13156 373581 282098 2026-10-20T09:33:58Z ChiK 1136 373581 wikitext text/x-wiki ದೀಪಾವಳಿದ ಕಡೀರ್ದ ದಿನೊನು '''ಮೀಪುನ ಪರ್ಬ''' ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಕನ್ನಡೊಡು ಉಂದೆನ್ ನರಕ ಚತುರ್ದಶಿ ಪನ್ಪೆರ್. ಮಾರ್ನೆಮಿ ಕರೀದ್ ಬರ್ಪುನ ಮಲ್ಲ ಪರ್ಬ. ತುಳುವೆರ್ ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಮೂಜಿ ದಿನೊತ ಪರ್ಬಡು ಮೀಪುನ ಪರ್ಬ, ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಬುಕ್ಕೊ ಬಲಿ ಪಾಡ್ಯಮಿ. ಈ ದಿನೊಟು [[:kn:ಕೃಷ್ಣ|ಕೃಷ್ಣ]], ದೇವೆರ್ [[:kn:ಸತ್ಯಭಾಮೆ|ಸತ್ಯಭಾಮ]] ನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ದ್ [[:kn:ನರಕಾಸುರ|ನರಕಾಸುರ]] ಪನ್ಪಿನ ರಕ್ಕಸನ್ ಕೆರಿಯೆರ್ ಪನ್ಪುನ ನಂಬೊಲಿಕೆ ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣೊಡು ಉಂಡು.<ref>Ray, Dipti (2007). Prataparudradeva, the Last Great Suryavamshi King of Orissa (A.D. 1497 to A.D. 1540). Northern Book Centre. p. 89. ISBN 978-8172111953. Retrieved 22 October 2014.</ref> ಅಂಚ ರಕ್ಕಸನ್ ಕೆರ್ದ್ ಲಡಾಯಿ ಮುಗಿದ್ ದೇವೆರ್ ತರೆ ಮೈಕ್ ಎಣ್ಣೆ ಪಾಡ್ದ್ ಮೀಯಿನ ಆಚರಣೆ ಆದ್. ತುಳುವೆರ್ಲಾ ಅಂಚನೆ ಪುಲ್ಯ ಕಾಂಡೆ ಲಕ್ಕ್ ದ್ ಎಣ್ಣೆ ಪಾಡ್ದ್ ಬೆಂದ್ರರ್ ಮೀಪೆರ್. ಉಂದೆನ್ ಡೀಪಾವಳಿದ ಡುಂಬುದ ದಿನ ಮಲ್ಪುನೆದಾದ್ದ ಅಯಿನ್ ಸಣ್ನ ದೀಪಾವಳಿಂದ್ ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್<ref>Narak Chaturdashi 2017". Amar Ujala. Retrieved 18 October 2017.</ref> [[File:Meepuna Parbo - Hot water bath after applying oil on the whole body on Tuluvas Tudar Parbo festival (2).jpg|thumb|ಮೀಪುನ ಪರ್ಬ]] == ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊದ ಆಚರಣೆ == ಉತ್ತರ ದೇಶೊದ ಊರುಡು ನಕಾಸುರನ್ ಕಾಳಿದೇವಿ ಕೆರಿಯಲ್ ಪನ್ಪುನ ಕಲ್ಪನೆಲಾ ಉಂಡು. ಕಾಳಿನ ಪೂಜೆ ಪಂಡ ಶಕ್ತಿನ ಪೂಜೆ. ಉಂದೆನ್ ನಮ್ಮ ಕಸ್ಟೊಲೆನ್, ಕತ್ತಲೆನ್ ದೂರ ಮಲ್ಪುನ ಪರ್ಬ ಪನ್ಪೆರ್. ಅಂಚ ಅಯಿನ್ ದೀಪಾವಳಿದ ದುಂಬುದ ದಿನ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ದುಂಬುದ ಯುಗೊಟ್ಟು ಬಲಿ ಚಕ್ರ ವರ್ತಿನ್ ನಾರಾಯಣ ದೇವೆರ್ ವಾಮನ ರೂಪೊಡು ಪಾತಾಳ ಲೋಕೆಗು ತಾರ್ಪುನಗ, ಬಲಿನ ಆಸೆದ ಪ್ರಕಾರ ಅರ್ ಅಯೆಗ್ ವರ್ಸೊಡು ಒಂಜಿ ದಿನೋ ಭೂಲೊಕೊಗು ಬರಿಯೆರೆ ಅನುವು ಕೊರ್ಪೆರ್. ಅಂಚ ಬಲಿಪಾಡ್ಯೆಮಿದಾನಿ ಬಲಿ ಬನ್ನಗ ಭೂಮಿದ ಜನೊಕುಲು ಸಂತೊಸೊಡು ಇಪ್ಪುನೆನ್ ತೂಯೆರೆ ಬಯಕುವೆ. ಅಂಚನೆ ಜನೊಕುಲು ಮೀದ್ ಮಾತ ತಯಾರ್ ಆಪೆರ್. == ಮೀಪುನ ತಯಾರಿ== ಮೀಪುನ ಪರ್ಬೊದ ದುಂಬುನಾನಿ ಬಯ್ಯಗ್ ನೀರ್ದ ಮಂಡೆಗ್ ನೀರ್ ದಿಂಜಾವುನ ಕಾರ್ಯಲ ಉಂಡು. ನೀರ್ದ ಮಂಡೆ ನ್ ದೆಕ್ದ್, ಅವು ಚೆಂಬುದ ಮಂಡೆ ಆಂಡ ಪುಲಿನ್ ಲಾ ಉಪ್ಪುನುಲಾ ಸೇರ್ಸದ್ ದೆಕ್ಕುವೆರ್. ಅಂಚನೆ ದಿಕ್ಕೆಲ್ನಾ ಬೆನ್ಯೊ ದೆತ್ತದ್ ಕಾಲಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬುಕ್ಕೊ ಮಂಡೆದ ನಾಲಿಗ್ ಕುಕ್ಕುದ ತಪ್ಪುದ ಮಾಲೆ ಪಾಡುವೆರ್. ಗೂವೆಲ್ದ್ ನೀರ್ ಒಯಿತ್ ದ್ ಶಂಖ ಉರಿತ್ ದ್ - ಜಾಗಟೆ ಬೊಟ್ಟುದು ಮಂಡೆಗ್ ನೀರ್ ದಿಂಜಾಬೆರ್. ಕೆಲವುದಕುಲು ಮಂಡೆಗ್ ಗಂಧಲಾ ಪೂಜುವೆರ್. ಪಟಾಕಿಲಾ ಪುಡಪುವೆರ್. ಮೀಪುನ ಪರ್ಬೊದಾನಿ ಇಲ್ಲದಕುಲು ಬೇಗ ಲಕ್ಕದ್ ಬೆಂದ್ರ್ [[ಸೂ]] ಪಡುವೆರ್ (ನೀರ್ ಬೆಚ್ಚ ಮಲ್ಪುವೆರ್). ಬುಕ್ಕೊ ಇಲ್ಲದ ಮತೆರ್ಲಾ ಮೈಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ತರೆಕ್ಕ್ ಎಣ್ಣೆ ಪಾಡ್ದ್ ಮೀಪೆರ್. ಬುಕ್ಕೊ ಪೊಸ ಕುಂಟು -ದಿರೆಸ್ ಪಾಡುವೆರ್. ಬೆಲ್ಲ -ತಾರಾಯಿ ಪಾಡಿನ ಬಜಿಲ್ ಮೊರೆತ್ ದ್, ದೇವೆರೆಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಯಿತ್ ದ್ ಪೋಯಿನ ಹಿರಿಯಕುಲೆಗ್ ದೀದ್ ಮತೆರ್ಲಾ ತಿನ್ಪೆರ್. ಇಲ್ಲದ ಜೋಕುಲು- ಬಾಲೆಲು, ಪರೆಬೆರ್ಲಾ ಬಾರೀ ಸಂತೊಸೊಡು ಇಪ್ಪುವೆರ್. ಇಲ್ಲಡ್ ಬಿನ್ನೆರ್ ಬರ್ಪುನ, ಪೊಸ ಮದಿಮಯೆ-ಮದಿಮಳ್ ಬರ್ಪುನ ಕ್ರಮೊಲಾ ಉಂಡು. == ಪಟಾಕಿದ ಸಂಭ್ರಮ == ಮದ್ಯಾಹ್ನ ಲಾ ಪರ್ಬದ ವನಸ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬೈಯಗ್ ಪಟಾಕಿ ಪುಡಪುವೆರ್. ನೆಲಚಕ್ರ, ಸುರು-ಸುರು ಕಡ್ದಿ ನ್ ಪೊತ್ಟಾದ್ ಜೋಕುಲು ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಮಲ್ಲ ಜವನೆರ್ ಬರ್ಸ ಬುಕ್ಕೊ ಲಕ್ಶ್ಮಿ ಪಟಾಕಿ, ಮಾಲೆ ಪಟಾಕಿ ಪುಡಪುವೆರ್. == ಬೇತೆ ರಾಜ್ಯೊಡು ಮೀಪುನ ಪರ್ಬ == ಗೋವಾದಕುಲು ಪಂತಿದ ನರಕಾಸುರನ ಬೊಂಬೆ ಮಲ್ತದ್, ಅಯಿಕ್ ಪಟಾಕಿ ದಿಂಜಾದ್, ಬೊಲ್ಪುದ ನಾಲ್ ಗಂಟೆಗ್, ಅಯಿಕ್ [[ಸೂ]] ಕೊರ್ದು ನರಕಾಸುರನ್ ಕೆರ್ಪುನೆನ್ ತೋಜಾವೆರ್. [[:kn:ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ|ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ]] ರಾಜ್ಯಡು ಉಂದೆನ್ ಕಾಳಿ ಪೂಜೆದ ದುಂಬುದ ದಿನ ಮಲ್ತ್ ದ್ '''ಭೂತ ಚತುರ್ದಶಿ''' ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಮೀಪುನ ಪರ್ಬೊದಾನಿ ಮೀಪುನೆದ್ದ್ ಜನೊಕುಲೆನ ಕಸ್ಟೊ, ದಾರಿದ್ರ್ಯ, ದೂರ ಆದ್, ಎಡ್ಡೆ ದಿನೊ ಶುರು ಆಪುಂಡು ಪನ್ಪುನ ನಂಬುಗೆಲಾ ಉಂಡು. ಗೋವಾ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡ್ಡ್ ದೀಪಾವಳಿ ಪಂಡ ನರಕ ಚತುರ್ದಶಿ. ಆಂಡ ಒರಿನ ಭಾರತದ ಜಾಗೆಲೆಡ್ ಅಯಿನ್ ಮನದನಿ ಪಂಡ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆದಾನಿ ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೆಲವು ಜಾಗೆಲೆಡ್ ದೀಪಾವಳಿ ಭೋಗಿ ಪನ್ಪೆರ್. ಕೆಲವು ತಮಿಳು ಇಲ್ಲಲ್ "ನೊಂಬು" ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಈ ದಿನ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಪೂಜೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ತುಲುವೆರೆ ಪರ್ಬೊಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ಪರ್ಬೊಲು]] kox38l6yfb26fqpuzf2hlmeumoil2hi 0 13199 373579 281606 2026-10-20T09:32:46Z ChiK 1136 373579 wikitext text/x-wiki [[File:Sparkles_phuljhari_fireworks_on_DIWALI,_festival_of_lights.jpg|thumb|ಪಟಾಕಿ ಬುಡುಪುನ ಬಾಲೆ]] '''ಪಟಾಕಿ''' ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಮಟ್ಟಡ್ ಶಬ್ದ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಡಾದ್ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪಾಡ್ದ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ತಿನ ಸೊತ್ತು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಎಲ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪುಡಾವುನ ವಸ್ತ್. ತುಳುನಾಡದ ತುಡರ್ ಪರ್ಬೊ, ತುಳಸಿ ಪರ್ಬೊ, ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಕುಶಿತ ಆಚರೆಣೆಲೆಡ್ ಪಟಾಕಿನ್ ಗಳಸುವೆರ್. ==ಪಟಾಕಿದ ಮರ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮೊ== ತೊಟೆ ಬೆಡಿ ಮರ್ದ್, ಗರ್ನಾಲ್ದ್ ಮರ್ದ್ದ್ ದ ಅಂಚಿನನೆ ಮರ್ದ್ ಪಟಾಕಿಡ್ಲಾ ಉಂಡು. ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಶಬ್ದ ಬರ್ಪುನ ಪಟಾಕಿಲೆಡ್ ಮರ್ದ್ ನ್ ಒಂಜಿ ಬತ್ತಿದೊಟ್ಟುಗು ಕಟ್ಟದ್ ಇಪ್ಪುವೆರ್. ಮರ್ದ್ ದ ಲಾ ಬತ್ತಿದಲಾ ನಡುಟ್ ಒಂತೆ ಜಾಗೆ ಇಪ್ಪುನೆದಾದ್ ಅವು ಪುಡಯೆರೆ ಸಮಯ ತಾಗುಂಡು. ಈ ಮರ್ದ್ ಲೆನ್ ದಪ್ಪದ ಕಾಕಜಿಡ್ ಸುತ್ತುದು ಉಪ್ಪುವೆರ್. ಪಟಾಕಿಗ್ [[ಸೂ]] ಕೊರ್ದು ಪೊತ್ತುನಗ ಆ ಕಾಕಜಿ ಪೊಡಿ-ಪೊಡಿಯಾದ್ ರಟ್ಟೊಡು. ಅಪಗ ಶಬ್ದಲಾ ಬರ್ಪುಂಡು. ಪಟಾಕಿ ಚೀನಾ ದೇಶೊಡು ಶುರು ಆಯಿನ ಪಂದ್ ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಪಟಾಕಿನ್ ರಟ್ಟ್ ಕಾಕಜಿಡ್ ಅತಾಂಡ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಪೊತ್ತುನ ಸಾಮಾನುಲು ಆಯಿನ ಮಿಂಚು ಪೊಡಿ, ಕಾರ್ಡೈಟ್, ಪುಗೆಬರಂದಿ ಪೊಡಿ, ಅತಾಂಡ ಕಪ್ಪುದ ಪೊಡಿನ್ ಅಂಚನೆ ಬೇತೆ ನಮುನೆದ ಮರ್ದ್ ಪಾಡುವೆರ್. [[ಸೂ]]ತ ಪೆಟ್ಟಿಗೆದ ಮರ್ದ್, ಚಿಮಣೆದ ಎಣ್ಣೆದಲೆಕಂದ್ ನ್ ಸಾಮಾನ್ಲೆನ್ ಲಾ ಪಟಾಕಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಗಳಸುವೆರ್. ಉಂದೆನ್ ಬಿಗಿತ್ತ್ ದ್ ಕಟ್ಟದ್ ಅಯಿತ ಉಳಯಿ ದಿನ್ನೊ ಬರ್ಪುನೆಲೆಕ ಮಲ್ಪುನನೆ ಬಾರೀ ವಿಶೇಷ. [[File:Firecrackers.png|thumb|ಪಟಾಕಿ ಪುಡನಗ ಬರ್ಪುನ ಪುಗೆ]] ==ಪಟಾಕಿದ ಮೂಲೊ== ಇತ್ತೆದ ಪಟಾಕಿದ ಮೂಲೊ ಚೀನಾ. ಇಂಗ್ಲಿಶ್ ಬಾಶೆಡ್ ಫೈರ್ ಕ್ರಾಕರ್ ಪಂಡ ಪುಡವುನ ಬೆದ್ರ್ ಪಂದ್ ಅರ್ತೊ <ref>David Curtis Wright (29 September 2005). Thomas F. Glick; Steven J. Livesey; Faith Wallis (eds.). Medieval Science, Technology, and Medicine: An Encyclopedia2. Psychology Press. p. 211. ISBN 978-0-415-96930-7.</ref>. ಚೀನಾಡು ಬೆದ್ದ್ರ್ ನ್ ಬೆಚ್ಚ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಶಬ್ದ ಬರ್ಪುನಲೆಕ ಮಲ್ಟ್ದ್ ಅಯಿನ್ ಕಾಡ್ ಮ್ರುಗೊಲೆನ್ ಪೋಡಿ ಕಟ್ಟಾದ್ ಗಿಡಪೆರೆ ಗಳಸೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಬೆಡಿ ಮರ್ದ್ ನ್ ನಾಡ್ ಪತ್ತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಇತ್ತೆದ ಪಟಾಕಿದ ರೂಪೊ ಬೈದ್ ಂಡ್.<ref>Hugh Baker (1 June 2011). Ancestral Images: A Hong Kong Collection. Hong Kong University Press. p. 184. ISBN 978-988-8083-09-1.</ref> ==ಪಚ್ಚೆ ಅತಾಂಡ ಪರಿಸರ ಪ್ರೀತಿದ ಪಟಾಕಿ== ಭಾರತ ದೇಶೊದ ನೇಶನಲ್ ಗ್ರೀನ್ ಟ್ರಿಬುನಲ್ National Green Tribunal (NGT), ಶಬ್ದ ಬುಕ್ಕೊ ಪರಿಸರ ಮಲಿನ ಮಲ್ಪುನ ಪಟಾಕಿನ್ ಮಾರುನೆನೆ ೨೦೨೦ ವ್ರ್ಶೊದ್ದು ಬುಕ್ಕೊ ಕೈದ್ ಮಲ್ತ್ಡ್ಂಡ್. ಅಂಚನೆ Council for Scientific and Industrial Research (CSIR) ಪಚ್ಚೆ ಪಟಾಕಿಲೆನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ತ್ದ್ಂಡ್. ಉಂದೆಕ್ ಗಳಸುನ ಮರ್ದುಲು ಶಬ್ದಲಾ ಕಮ್ಮಿ ಮಲ್ಪುನ್ತತ್ತ ಒಟ್ಟುಗು ಪರಿಸರ ಹಾಳ್ ಮಲ್ಪುನ ವಸ್ತುಲೆನ್ಲಾ ಪರಿಸರೊಗು ಪಾಡುಜಿ. ಅಂಡಲಾ ಉಂದು ಅಲುಮಿನಿಯಮ್, ಬೇರಿಯಮ್, ಪೊಟ್ಯಸಿಯಮ್ ನೈಟ್ರೇಟ್ ಬುಕ್ಕೊ ಇಂಗಾಲ ಪನ್ಪುನ ಹಾಳ್ ವಸ್ತುಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.<ref>What are green firecrackers? All you need to know, Hindustan Times, 13 Nov 2020.</ref> == ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆ ರದ್ದ್ ಮಲ್ತಿ ದೇಶೊಲು== ಪಟಾಕಿನ್ ಭಾರತೊ ದ ಲೆಕ್ಕೊನೆ ಈ ತಿರ್ತ್ ದ ದೇಶೊಲು ಮಾನ್ಯತೆ ರದ್ದ್ ಮಲ್ತ್ ದ. # ಆಸ್ಟ್ರೆಲಿಯಾ # ಕೆನಡಾ #ಕ್ರೊಷಿಯ #ಚೀನಾ #ಜ಼ೆಕ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ #ಜರ್ಮನಿ #ಫ಼ಿನ್ಲಾಂಡ್ #ಹೊಂಗ್-ಕಾಂಗ್ #ಹಂಗೆರಿ #ಇಂಡೊನೇಸ್ಯ #ಅಯರ್ಲಾಂಡ್ #ಮಲೇಸ್ಯ #ನಾರ್ವೆ #ಪಿಲಿಫ್ಹೆನ್ಸ್ #ಸಿಂಗಾಪುರ #ಸ್ವೀಡನ್ #ತೈವಾನ್ #ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ #ಅಮೇರಿಕಾ #ವಿಯೆಟ್ನಾಮ್ == ಪಟಾಕಿದ ತರಾವಳಿಲು== ಪಟಾಕಿಡ್ ರಡ್ಡ್ ನಮೂನೆಲು. ಶಬ್ದ ಬರ್ಪುನ ಬುಕ್ಕೊ ಪೊರ್ಲುದ ಬೊಲ್ಪು ಕೊರ್ಪುನ. ಶಬ್ದ ಬರ್ಪುನ ಪಟಾಕಿಲು #ಕೇಪು #ಬೀಡಿ ಪಟಾಕಿ # ಒಲಿ ಪಟಾಕಿ # ಲಕ್ಶ್ಮಿ ಪಟಾಕಿ # ಮಾಲೆ ಪಟಾಕಿ # ಆಟಮ್ ಬಾಂಬು # ಗರ್ನಾಲ್ ಗರ್ನಾಲ್ ಪಂಡ ಪಟಾಕಿದ ಜಾತಿದ ಮಲ್ಲ ಶಬ್ದ ಮಲ್ಪುನ ವಸ್ತ್. ಅಯಿಟ್ ಬೆಡಿ ಮರ್ದ್ನ್ ನೂಲುದ ಅದಾರೊಡು ಕಟ್ಟ ದ್ ಉಪ್ಪುವೆರ್. ಅಯಿಕ್ ಒಂಜಿ ಬತ್ತಿ ಕಟ್ತದ್ ಉಪ್ಪುವೆರ್. ಬತ್ತಿಗ್ [[ಸೂ]] ಕೊರ್ದು ಎತ್ತರೊಗು ಬೀಜೆದ್ ದಕ್ಕುವೆರ್. ಅಕ್ಕೊಸುಡು ಪುಡವುನ ಗರ್ನಾಲ್ ದ ಶಬ್ದ ನಾಲೂರುಗುಲಾ ಕೇನುಂಡು. ಮದಿಮೆದ ದಿಬ್ಬಣ ಪಿದಾಡ್ ನಗ, ಬೂತೊದ ಭಂಡಾರ ಪಿದಾಡ್ನಗ, ನೇಮ ಆನಗ, ಸಯಿತಿನ ಪುನತ ಕಾಟೊಗು [[ಸೂ]] ಕೊರ್ನಗ ಗರ್ನಾಲ್ ದಕ್ಕುನ ಕ್ರಮೊ ಉಂಡು. ಪೊರ್ಲುದ ಬೊಲ್ಪು ಕೊರ್ಪುನ ಪಟಾಕಿಲು # ನೆಲಚಕ್ರ # ಸುರು-ಸುರು ಕಡ್ಡಿ # ಬರ್ಸ ಅತಾಂಡ ಬೆದ್ರ ಪುಂಡೆಲ್ #ಉಚ್ಛು # ಫ್ಲವರ್ ಪಾಟ್ # ಕ್ರಷ್ನ ಚಕ್ರ #ಮಾಲೆ == ಪಟಾಕಿದ ಅಪಾಯ== ಪಟಾಕಿ ಪುಡಾನಗ ಅಪುನ ಅಪಾಯೊಲು ಪಂಡ ಕಣ್ಣದ್ ದ್ರಿಸ್ಟಿ ಕಳೆವೊನ್ನವು. ಜೋಕುಲು ಜಾಗ್ರತೆ ಮಲ್ಪಾಂದೆ ಪಟ್ಟಕಿ ಪುಡಾತ್ದ್ ಅಕ್ಲೆನಲಾ, ಬಾಕಿದಕುಲೆನಾಲಾ ಕಣ್ನ್ಗ್ ಅಪಾಯ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಪಟಾಕಿ ಪುಡಾಪುನಗ ಮೈಕ್ ಪರ್ತಿದ ಅಂಗಿ-ಕುಂಟು ಪಾಡ್ಂಡ್ ಎಡ್ದೆ. ಪಾಲಿಸ್ಟೆರ್ ಅತ್ತ್. ಅಂಚನೆ ಬಾಲ್ದಿಡ್ ನೀರ್ಲಾ ತಯಾರ್ ಉಪ್ಪೊಡು. [[ಸೂ]]ತ ಗಾಯೊಲು ಆಂಡಾ ಸುರುಕು ನೀರ್ ಪಾಡ್ದ್ ದೆಕ್ಕೊಡು. ಅಂಚನೆ ಮಲ್ಲ ಪಟಾಕಿ ಕೈಟ್ ಪುಡಾಂಡ ಕೈ ಬೆರೆಳ್ ಚಿದ್ರ ಆಪುನಲಾ ಉಂಡು. ಗರ್ನಾಲ್ ದ ಅಂಚಿನ ಮಲ್ಲ ಮರ್ದ ದ ಪಟಾಕಿನ್ ದಕ್ಕುನ ಮಲ್ಲ ಕೆಲಸ. ಅಯಿಕ್ ಕೈತ ಚಾತುರ್ಪು ಬೋಡು. ==ಉಲ್ಲೆಕೊಲು== e10w8el1gcnvmvjo78q8r644bpusbc1 0 15093 373555 364365 2026-10-20T00:15:36Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373555 wikitext text/x-wiki {{Infobox language|name=ಕನಿಕ್ಕರನ್|nativename=கணிக்காரன்/കണ്ണിക്കാരൻ|states=[[ಭಾರತ]]|region=[[ತಮಿಳುನಾಡು]], [[ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆ|ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ]]|speakers=19,000|date=2007|familycolor=ದ್ರಾವಿಡ|fam2=[[ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆಲು|ದಕ್ಷಿಣ]]|fam3=[[ತಮಿಳು-ಕನ್ನಡ]]|fam4=ತಮಿಳು-ಕೊಡಗು|fam5=ತಮಿಳು-ಮಲಯಾಳಂ|fam6=[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆಲು]]|script=[[ತಮಿಳು ಲಿಪಿ]], [[ಮಲಯಾಳಂ ಲಿಪಿ]]|iso3=kev}} '''ಕಾಣಿ''' ಪಂಡ್‌ದ್ ಲೆಪ್ಪುನ '''ಕನಿಕ್ಕರನ್''' ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊಡು ಸುಮಾರ್ 19,000 ಕನಿಕ್ಕರ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗೊದಗ್ಲ್ ಪಾತೆರುನ ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆ. ಅಗ್ಲ್ [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳೊದ]] [[ತಿರುವನಂತಪುರಂ ಜಿಲ್ಲೆ|ತಿರುವನಂತಪುರಂ]] ಬುಕ್ಕೊ [[ಕೊಲ್ಲಂ ಜಿಲ್ಲೆ|ಕೊಲ್ಲಂ]] ಜಿಲ್ಲೆಲು ಬುಕ್ಕೊ [[ತಮಿಳುನಾಡು|ತಮಿಳುನಾಡ್‌ದ]] ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ ಬುಕ್ಕೊ [[ತಿರುನೆಲ್ವೆಲಿ]] ಜಿಲ್ಲೆಲೆ ಕಾಡ್‌ಲು ಬುಕ್ಕೊ ಬೆಟ್ಟೊಲೆಡ್ ವಾಸೊ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಇಂದೆನ್ ''ಮಲಂಭಾಷಾ'' ಅತ್ತಂಡ "ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಬಾಸೆ" ಪಂಡ್‌ದ್ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref>{{Cite journal|last=Shyam|first=S.K.|date=12 December 2017|title=Aspects of Life and Language of Kanikkar Tribal Community of Kerala –A Study|url=http://www.languageinindia.com/dec2017/syamlanguagekanikar1.html|journal=Language in India|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210203013426/http://www.languageinindia.com/dec2017/syamlanguagekanikar1.html|archivedate=3 February 2021|access-date=8 February 2024|url-status=dead}}</ref> == ದ್ವನಿಸಾಸ್ತ್ರೊ == === ಸ್ವರೊಲು === ಕನಿಕ್ಕರನ್ 5 ಸ್ವರೊಲೆನ್ ಹೊಂದ್ಂಡ್. /a, e, i, o, u/.<ref name="Shyam">{{Cite journal|last=Shyam|first=S.K.|date=12 December 2017|title=Aspects of Life and Language of Kanikkar Tribal Community of Kerala –A Study|url=http://www.languageinindia.com/dec2017/syamlanguagekanikar1.html|journal=Language in India|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210203013426/http://www.languageinindia.com/dec2017/syamlanguagekanikar1.html|archivedate=3 February 2021|access-date=8 February 2024|url-status=dead}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFShyam2017">Shyam, S.K. (12 December 2017). [https://web.archive.org/web/20210203013426/http://www.languageinindia.com/dec2017/syamlanguagekanikar1.html "Aspects of Life and Language of Kanikkar Tribal Community of Kerala –A Study"]. ''Language in India''.</cite></ref> === ವ್ಯಂಜನೊಲು === {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" | ! ತುಟಿದ ಅಕ್ಷರೊ ! ಕೂಲಿದ ಅಕ್ಷರೊ ! ಕೂಲಿ ಬುಕ್ಕೊ ತಾಲವ್ಯ ಅಕ್ಷರೊ ! ಮೂರ್ದನ್ಯೊ ! ತಾಲವ್ಯೊ ! ಕಂಟೊ |- ! colspan="2" | ಅನುನಾಸಿಕೊ | m | n̪ | n | ɳ | ɲ | ŋ |- ! rowspan="2" | ತಡೆ ! <small>ಅಗೋಸೊ</small> | p | t̪ | | ʈ | c | k |- ! ಗೋಸೊ | b | d̪ | | | | |- ! colspan="2" | ಅಂದಾಜಿ | ʋ | | l | ɭ | j | |- ! colspan="2" | ಕಂಪಿತೊ | | | r | | | |- ! colspan="2" |ಗರ್ಸೊ | | | ɾ | | | |} ಸಾಂದರ್ಬಿಕವಾದ್ /l̩/ ದ್ವನಿಮಾಲೊನ್ ಗಳಸುಬೆರ್. ಕನಿಕ್ಕರನ್ ಮಲಯಾಳಂಡ್ /a/ ಡ್ದ್ ಸುರುವಾಪುನ ಪದೊಕ್ಲೆನ್ /e/ ಆದ್ ಬದಲ್ಪುವೆರ್. ''añcu'' (5) ''eñcu'' ಆಪುಂಡು. ''ari'' (ಅಕ್ಕಿ) ''ei'' ಆಗುತ್ತದೆ, ''arivāḷu'' (sickle) ''erivāḷu'', ''Aluku'' (ಪುಡಯಿನ ಚೆಂಡ್/ಒಡೆದ ಜೊಂಡು) ''elakku'' ಆಪುಂಡು. ಉಂದು ರಡ್ಡನೆದ ವಿಬಕ್ತಿ ''-n'' ದೊಟ್ಟಿಗೆ ಅಕೇರಿಯಾಪುನ ನಾಮಪದೊಲೆನ್ ಬುಡ್ದ್ ಮಾತ ನಾಮಪದೊಲೆ ಬುಕ್ಕೊ ''-in'' ಅತ್ತಂಡ ''-n'' ಪ್ರತ್ಯಯೊನ್ಲಾ ಸೇವೊಂಡು.<ref name="Shyam"/> == ವ್ಯಾಕರಣ == {| class="wikitable" ! ! ಏಕವಚನ ! ಬಹುವಚನ |- ! 1 ನೇ | ನಾನ್ | ñāṇkaḷu |- ! 2 ನೇ | ಇಲ್ | nīṇkaḷu |- ! 3 ನೇ | ಅವನು/avaḷu | ಅವರು |} ಪಿರಾಕ್‌ದ ಮಲಯಾಳಂದಂಚನೆ ಬಾಸೆ ಸೊಂತೊ ಮುಕ್ತಾಯೊಲೆನ್ ಗಳಸುಜಿ. ಉದಾರ್ಮೆಗ್: ''pōvā'' (ಪೋಲೆ/ಹೋಗಿ ಅತ್ತಂಡ ಪೋಯ / ಹೋಗೋಣ) ಬುಕ್ಕೊ ''vārā'' (ಬರ್ಪೆ / ಬರುತ್ತೇನೆ, ಅತ್ತಂಡ " ಈರೆನ್ ತೂಪೆ / ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ").<ref name="Shyam"/> == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{reflist|30em}} [[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತದ ಬಾಸೆಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ಬಾಸೆಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ದಿನೊಕ್ಕೊಂಜಿ ಬರವು]] cvm3w0h09ikc2mg1d2ayny9e55pisqm 0 15104 373559 364428 2026-10-20T01:51:01Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373559 wikitext text/x-wiki {{Infobox language|name=ಪನಿಯ|nativename=പണിയ|states=[[ಭಾರತ]]|region=[[ಕೇರಳ]] ರಾಜ್ಯ|speakers={{sigfig|22,808|2}}|date=೨೦೧೧ census|familycolor=ದ್ರಾವಿಡ|fam2=ದಕ್ಷಿಣ|fam3=[[ತಮಿಳು-ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆಗಳು|ತಮಿಳು-ಕನ್ನಡ]]|fam4=ತಮಿಳು-ಕೊಡಗು|fam5=ತಮಿಳು-ಮಲಯಾಳಂ|fam6=[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆಗಳು]]|fam7=ರವುಲಿಕ್|iso3=pcg}} [[ಭಾರತ|ಭಾರತೊಡು]] ಪಾತೆರುನ ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆಲೆಡ್ '''ಪನಿಯ''' ಕೂಡ ಒಂಜಿ. [[ಕೇರಳ]] ರಾಜ್ಯೊಡು ಎಚ್ಚ ಜನೊ ಬಾಸೆ ಪಾತೆರ್ನಕುಲು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಬುಡಕಟ್ಟ‍್‌ದ ಪಾನಿಯಾ ಜನೊ ಇಂದೆನ್ ಪಾತೆರ್‌ಬೆರ್. ಈ ಬಾಸೆನ್ ''ಪನಿಯಾ'', ''ಪನಿಯನ್'' ಬುಕ್ಕೊ ''ಪನ್ಯಾಹ್'' ಪಂಡ್‌ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆದ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರ್ದ್ಂಡ್. ೧೯೮೧ನೆ ಜನಗಣತಿದ ಪ್ರಕಾರೊ, ಕೇರಳೊಡು ೫೬,೮೫೨, [[ತಮಿಳುನಾಡು|ತಮಿಳುನಾಡ್‌ಡ್]] ೬,೩೯೩, [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕೊಡು]] ೪೮೨ ಇಂಚ ಒಟ್ಟಾದ್ ೬೩,೮೨೭ ಜನೊ ಪನಿಯನ್ ಪಾತೆರ್ಬೆರ್.<ref>{{Cite web |date=1988 |title=A Hand Book of Population Statistics - Census 1981 |url=https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/28122 |publisher=Registrar General & Census Commissioner, India}}</ref> ಇಂದೆನ್ ಪಾತೆರ್ನಕ್ಲೆಡ್ ಎಚ್ಚದಕ್ಲು ಕೇರಳೊದ [[ವಯನಾಡು ಜಿಲ್ಲೆ|ವಯನಾಡ್]], [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ|ಕೋಝಿಕ್ಕೋಡ್]], [[ಕಣ್ಣಾನೂರು|ಕಣ್ಣೂರು]] ಬುಕ್ಕೊ ಮಲಪ್ಪುರಂ ಜಿಲ್ಲೆಲೆಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ತಮಿಳುನಾಡ್ದ ನೀಲಗಿರಿ ಬೆಟ್ಟೊಲೆಡ್ ಪಡ್ಡೋಯಿಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. == ಇಂದೆನ್ಲಾ ತೂಲೆ == * [https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_languages_by_number_of_native_speakers_in_India/ ಭಾರತೊದ ಬಾಸೆಲೆ ಪಟ್ಟಿ] == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} == ಪಿದಯಿದ ಕೊಂಡಿಲು == * https://web.archive.org/web/20250222060627/http://www.languageinindia.com/may2001/paniya2.html * https://web.archive.org/web/20110526072200/http://apha.confex.com/apha/1 {{ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆಲು}} [[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತದ ಬಾಸೆಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ಬಾಸೆಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ದಿನೊಕ್ಕೊಂಜಿ ಬರವು]] e016hjespbgvm0a4tblpnu2a5whmmkf 0 15242 373582 364373 2026-10-20T09:34:27Z ChiK 1136 373582 wikitext text/x-wiki {{Infobox language|name=ಕುಂಬಾರನ್|nativename=|states=[[ಭಾರತ]]|speakers=೧೦,೦೦೦|date=೨೦೦೪|familycolor=ದ್ರಾವಿಡ|fam2=ದಕ್ಷಿಣ|fam3=(?)|iso3=wkb}} '''ಕುಂಬಾರನ್''' ಪನ್ಪುನ [[ಭಾರತ|ಭಾರತೊದ]] ದಲಿತೆರ್ ಪಾತೆರುನ ವಿಬಾಗೊ ಮಲ್ಪಂದಿನ [[ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆಲು|ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆ]]. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಅತ್ತಂಡ ಹೆಚ್ಚ ಅಂದಾಯಿನ ನಮೂದುಲೊಟ್ಟಿಗೆ ಬದಲ್ ಮಲ್ತ್‌ನ ಗ್ಲೋಟೊಲಾಗ್‌ಡ್ ಸ್ತಳಾಂತರೊ ಆಯಿನ ಬಾಸೆ.<ref>{{Cite web |title=Glottolog 4.8 - Kumbaran |url=https://glottolog.org/resource/languoid/id/kumb1267}}</ref><ref>https://www.wisdomlib.org/definition/kumbara</ref> == ಧರ್ಮ == ಅಕುಲು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೀಯೆರ್. ವಿಸೇಸವಾದ್ ಆರಾದನೆ ಬುಕ್ಕೊ ಆಚರಣೆಲೆ ಪೊರ್ತುಡು ತರೆಟ್ ಪೂವು ಕಟ್ಟೊಂದು ಕರತ ಉಲಾಯಿ ಮೂರ್ತಿನ್ ದೀಡೊಂದು ನಲಿಪುವೆರ್.<ref>https://www.ijfmr.com/papers/2023/1/1589.pdf</ref> == ಉಪಜಾತಿ-ಉಪಬಾಸೆ == ಭಾರತೊಡು ಕುಂಬರನ್ ಚೆಟ್ಟಿಯಾರ್‌ಲು ಅತ್ತಂಡ ಆದಿ ಆಂಧ್ರ ಜಾತಿಲೆ ಉಪಜಾತಿ. ಉಂದು ಭಾರತೊದ ಮುಕ್ಯೊ ಉಪಜಾತಿಲೆಡ್ ಒಂಜಾತ್ಂಡ್. ಅಕುಲು ಮಣ್ಣ್ ಅತ್ತಂಡ ಜೇಡಿ ಮಣ್ಣ್‌ಡ್ದ್ ಕರ, ಇಟ್ಟಿಗೆ ಇಂಚಿತ್ತಿನೆನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುಂಬಾರನ್ ಅಕ್ಲೆನ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಕ್ಯೆ ಸರಿಯಾದ್ ತೆರಿಜಿಂಡಲಾ ೧೦,೦೦೦ ಪಂಡ್ದ್ ಅಂದಾಜಿ.<ref>https://dbpedia.org/describe/?uri=http%3A%2F%2Fdbpedia.org%2Fresource%2FKumbaran_language</ref> == ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ == ಕುಂಬರನ್ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕೊ ಚಕ್ರೊನು ಗಳಸ್‍ದ್ ಕರ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೈಟ್ ತಿರ್ಗಾವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಯಾಂತ್ರೊಡು ಚಲನೆ ಕೊರ್ಪುನ ಚಕ್ರೊಲು ಉಂಡು. ಆನ್ಜೋವುನಗ್ಲ ಕುಂಬಾರನ್ ಚಕ್ರೊಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಆನ್ ಜೋಕುಲು ಹಿರಿಯೆರೆನ್ ಅನುಸರಿಸದ್ ಚಕ್ರೊದ ಬೇಲೆಡ್ ತರಬೇತಿ ದೆತೊನ್ಬೆರ್. ಪೊಂಜೊವುನಗ್ಲ್ ಮಣ್ಣ್ ಕೊಂಡತ್ ಕೊರ್ಪುನ ಬುಕ್ಕೊ ಮರ್ಗೊದ ಬರಿಟ್, ಪೇಂಟೆಡ್ ಬುfಕೊ ಊರೂರುಡು ಮಾರಿಯರ ಸಹಾಯೊ ಮಾಲ್ಪುವೆರ್. ಪಜಿ ಕರಕ್ಲೆನ್ ಇಟ್ಟಿಗೆದ ಗೂಡುಡು ತಾರಾಯಿದ ಚೆಪ್ಪು, ಬಜಕುರೆ, ಕನಕ್ಕ ಗಳಸ್ದ್ [[ಸೂ]] ಪಾಡ್ದ್ ಬೆಯ್ಪವೆರ್.<ref>https://www.ijfm.org/PDFs_IJFM/14_3_PDFs/02_Kumbaran.pdf</ref> == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{reflist|30em}} {{ಭಾರತದ ಬಾಸೆಲು}} {{ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆಲು}} [[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತದ ಬಾಸೆಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ಬಾಸೆಲು]] [[ವರ್ಗೊ:ದಿನೊಕ್ಕೊಂಜಿ ಬರವು]] o8gzf3jjcyfbx9w3ck3shpt9m168795 0 17349 373580 281882 2026-10-20T09:32:53Z ChiK 1136 373580 wikitext text/x-wiki [[File:Chenne Mane.jpg|thumb|ಚೆನ್ನೆಮಣೆ]] '''ಬುಳೆ ಪೆರ್ಗೆ''' ಪನ್ಪಿನವು ಚೆನ್ನೆ ಮಣೆಟ್ ಗೊಬ್ಬುನಂಚಿನ ಒಂಜಿ ಗೊಬ್ಬು. ತುಳುನಾಡ್‌ಡ್ ಆಟಿದ ತಿಂಗೊಳುಡು ಮಾತ್ರ ಚೆನ್ನೆಮಣೆ ಗೊಬ್ಬುನ ವಾಡಿಕೆ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಆಟಿದ ತಿಂಗೊಳುಡು ಕೀರಿಕಟ್ಟ್‌ದ ಬರ್ಸ ಬರ್ಪುನ ಪೊರ್ತುಡು ದಾಲ ಬೆನ್ನಿ ಸಾಗೊಲಿದ ಬೇಲೆದಾಂತೆ ಇಲ್ಲ್‌ದ ಉಲಯೇ ಕುಲ್ಲುದು ಪೊರ್ತು ಕಳೆಯೆರೆಗಾತ್ರ ಚೆನ್ನೆಗೊಬ್ಬುವೆರ್.<ref>https://mangaloreheritage.com/bunt-traditions/chennemane-game/</ref> ಸೋಣ ಬತ್ತಿ ಕೂಡ್ಲೆ ಬರ್ಸ ಕಮ್ಮಿ ಆಪುಂಡು ಅಪಗ ಚೆನ್ನೆದ ಮಣೆ ಅಟ್ಟೊಗು ಪಾಡುನವು ದುಂಬುಡ್ಡೆ ನಡತ್ ಬತ್ತಿನ ಕ್ರಮ.ಜಾಸ್ತಿ ಪಂಡ ಸೋಣೊಡು ಅಷ್ಟೆಮಿ ಮುಟ್ಟ ಗೊಬ್ಬೊಲಿ. == ಚೆನ್ನೆಮಣೆತ ಪೊಲಬು == ಚೆನ್ನೆಮಣೆನ್ ಎಡ್ಡೆ ಜಾತಿದ ಮರಟ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.ಮಣೆ ಆಯಾತಾಕಾರೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು ಅವೆಟ್ ಆ ಬರಿಟ್ ಬುಕ್ಕೊ ಆ ಬರಿಟ್ ಕಾಯಿಲೆನ್ ಪಾಡೆರೆ ಮಲ್ಲ ಅದೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಉಪ್ಪುವೆರ್.ಅವೆಟ್ ಗೊಬ್ಬುನ ಕಾಯಿ ಪಾಡ್ದ್ ದೀವೊಲಿ.ಮಣೆಟ್ ಒಟ್ಟು ಏಳ್ ಗುಂಡಿದಲೆಕ್ಕ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಉಪ್ಪುವೆರ್ ಅವೆನ್ ಗೊಬ್ಬುದ ಬಾಸೆಡ್ ಇಲ್ಲ್ ಪನ್ಪೆರ್.ಒಂಜಿ ಮೈಟ್ ಏಳ್ ಇಲ್ಲ್ ಕುಡೊಂಜಿ ಮೈಟ್ ಏಳ್ ಇಲ್ಲ್ ಉಪ್ಪುಂಡು == ಗೊಬ್ಬುದ ಉಪಯೋಗ == * ಚೆನ್ನೆ ಮಣೆ ಗೊಬ್ಬುಂಡ ನಮ್ಮ ಜ್ಞಾನ,ಬುದ್ದಿಶಕ್ತಿ ಜಾಸ್ತಿ ಅಪುಂಡು.ಎದುರುದಾಯನ ಗೊಬ್ಬುದ ಚಾತಿರ್ಪುನು ಆಲೋಚನೆ ಮಲ್ಪುನಂಚಿನ ಬೇಲೆ ನಮ್ಮ (ತರೆಟ್)ಮಂಡೆಡ್ ಆವೊಂದುಪ್ಪುಂಡು. * ಚೆನ್ನೆಗೊಬ್ಬುನಗ ಒಂಜಾತ್ ಪೊರ್ತು ಕಳೆಯಿನವೇ ಗೋತ್ತಾಪುಜಿ ಮನಸ್ಸ್‌ದ ಬೇಜಾರ್ ಕಳೆದ್ ಉಲ್ಲಾಸಾವುಂಡು. * ಇಲ್ಲದಕುಲು ಬರಿತ ಇಲ್ಲದಕುಲು ಮಾತ ಒಟ್ಟಾದ್ ಗೊಬ್ಬುನಗ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭಾಂದವ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಪುಂಡು. * ಚೆನ್ನೆ ಮಣೆಟ್ ಇತ್ತಿನ ಗುಂಡಿಗ್(ಇಲ್ಲ್) ಕಾಯಿ ಪೆಜ್ಜೆರೆ ಬಿರೆಳ್ ಪಾಡ್ನಗ ಬಿರೆಲ್‌ದ ಕೊಡಿ ಮಾತ ಒತ್ತಿಲೆಕ್ಕಾದ್ ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರದಮಿತ್ತ್ ಒತ್ತಡ ಬೂರ್ದು ನೆತ್ತೆರ್ ಸಂಚಾರ ಪೊರ್ಲುಡೆ ಆಪುಂಡು ಉಂದು ನಮ್ಮ ಸರೀರೊದ ಅರೈಕೆಗ್ ಎಡ್ಡೆ == ಗೊಬ್ಬುಗು ಬೋಡಾಯಿನ ವಸ್ತುಲು == ಚೆನ್ನೆದ ಗೊಬ್ಬುಗು ಚೆನ್ನೆದ ಮಣೆ ಬುಕ್ಕೊ ಗೊಬ್ಬೆರೆ ಕಾಯಿ ಬೋಡಾಪುಂಡು.ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮಂಜೊಟ್ಟಿ ಕಾಯಿಡ್ ಗೊಬ್ಬುನ ಕ್ರಮ.ಕೆಲವೆರ್ ಮಂಜೊಟ್ಟಿ ತಿಕ್ಕ್‌ಜಿಂಡಾ ಪುಳಿಂಕೊಟೆಡ್ ಗೊಬ್ಬುವೆರ್.ಬುಳೆ ಪೆರ್ಗೆ ಗೊಬ್ಬೆರೆ ರಡ್ಡ್ ಜನ ಬೋಡಾಪುಂಡು == ಗೊಬ್ಬುನ ಕ್ರಮ == ಬುಳೆ ಪೆರ್ಗೆ ಗೊಬ್ಬು ಗೊಬ್ಬುನ ಕ್ರಮ ಎಂಚ ಪಂಡ್ ಚೆನ್ನೆಮಣೆ ನಡುಟು ದೀದ್ ಗೊಬ್ಬುನಕುಲು ಎದುರುಬದುರು ಕುಳ್ಳೊಡು. ಮಾತ ಇಲ್ಲ್‌ಗ್ ನಾಲ್ನಾಲ್ ಮಂಜೊಟ್ಟಿ ಕಾಯಿ ಪಾಡೊಡು. ಒಂಜಿ ಮೈತ ಏಳ್ ಇಲ್ಲ್ ಒರಿಯಗ್ ಬುಕ್ಕೊೊಂಜಿ ಮೈತ್ ಏಳ್ ಇಲ್ಲ್ ಒರಿಯಗ್, ಸುರುಕು ಗೊಬ್ಬೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ಪೊನಾಯೆ ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲ್‌ದ ಕಾಯಿ ದೆತ್ತ್‌ದ್ ಮಾತ ಇಲ್ಲ್‌ಗ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಾಯಿ ಪಾಡೊಂದು ಬರೊಡು ನಾಲ್ ಕಾಯಿ ಪಾಡ್ದ್ ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ಐನ್‌ನೆದ ಇಲ್ಲ್‌ದ ಕಾಯಿನ್ ದೆತ್ತ್‌ದ್ ಪಾಡೊಂದು ಬರೊಡು ಇಂಚನೆ ಪಾಡೊಂದು ಬನ್ನಗ ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲ್ ಖಾಲಿ ಇತ್ತ್‌ದ್ ದುಂಬುದ ಇಲ್ಲ್‌‌ಡ್ ಕಾಯಿ ಇತ್ತ್ಂಡ ಅವ್ವು ಅಯಗ್ ತಿಕ್ಕುಂಡು ಉಂದೆಕ್ ಪೆರ್ಗೆ ಪನ್ಪೆರ್.ರಡ್ಡ್ ಇಲ್ಲ್ ಖಾಲಿ ಇತ್ತ್ಂಡ ಗೊಬ್ಬೆರೆ ಇಜ್ಜಿ ಉಂದೆಕ್ಕ್ ಕುಲ್ಲುನೆ ಪನ್ಪೆರೆ.ಬುಕ್ಕೊ ನನೊರಿ ಗೊಬ್ಬೆರೆ ಆಯೆನ ಇಲ್ಲ್‌ಡ್ಡ್ ಕಾಯಿ ದೆತ್ತ್‌ದ್ ಪಾಡೊಂದು ಬರೊಡು ಸುರುತ್ತಾಯೆ ಗೊಬ್ಬಿನಲೆಕ್ಕೊನೆ ಗೊಬ್ಬುದು ಅಯಗ್‌ಲ ಪೆರ್ಗೆ ದೆತ್ತೊನೊಲಿ.ಗೊಬ್ಬುನಗ ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲ್‌ಡ್ ಮೂಜಿ ಕಾಯಿ ಇತ್ತ್ಂಡ ಅವೆನ್ ಮುಕ್ಕೆ ಪನ್ಪೆರೆ ಅಯಿಕ್ ಒಂಜಿ ಕಾಯಿ ಬೂರಿ ಕೋಡ್ಲೆ ಅವ್ವು ಬುಳೆ ಆಪುಂಡು ಅಯಿಕ್ ಕುಡೊಂಜಿ ಕಾಯಿ ಪಾಡುನೆ ದುಂಬು ಅವೆನ್ ಆ ಇಲ್ಲ್‌ದಕುಲು ದೆತೊಂದು ದೀವೊಡು ಕುಡೊಂಜಿ ಕಾಯಿ ಬೂರಿ ಕೂಡ್ಲೆ ಅವ್ವು ಕುರಿಯುಂಡ ಬುಕ್ಕೊ ಅವೆನ್ ದೆಪ್ಪೆರೆ ಇಜ್ಜಿ.ಇಂಚ ಗೊಬ್ಬುದು ಕಾಯಿ ಪೂರಾ ಕಾಲಿ ಆನಗ ಗೊಬ್ಬು ಮುಗಿಯುಂಡು.ಅವೆಡ್ಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅಕುಲಕುಲೆಗ್ ತಿಕ್ಕಿನ ಕಾಯಿನ್ ಅಕುಲಕುಲೆನ ಇಲ್ಲ್‌ಗ್ ದಿಂಜಾವೊಡು ಮಾತ ಇಲ್ಲ್‌ಗ್ ಕಾಯಿ ಇಲ್ಲಾಂದಿನಕುಲು ಅಕುಲೆನ ಇಲ್ಲ್‌ಗ್ [[ಸೂ]] ಪಾಡೊನ ಕ್ರಮ.<ref>https://www.thehindu.com/news/cities/Mangalore/chennemane-is-a-symbol-of-tulu-culture-and-heritage/article3678198.ece</ref> ದಾದಾಂಡಲ ಪೇಪರ್ದ ತುಂಡು ಪಾಡೊಡು ಅವ್ವು ಇಲ್ಲ್‌ಗ್ [[ಸೂ]] ಆಂಡ್ ಪನ್ಪಿನ ಸಂಕೇತ.ಇಂಚ ಗೊಬ್ಬುದು ಮಾತ ಇಲ್ಲ್‌ಗ್ [[ಸೂ]] ಆಯಿನಾಯೆ ಸೋತೆಂದ್ ಲೆಕ್ಕ == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ಚೆನ್ನೆಮಣೆ]] [[ವರ್ಗೊ:ಗೊಬ್ಬುಲು]] 5rbliu8ex4by16i2vuqp464do9aej2v 0 19687 373561 369132 2026-10-20T02:03:55Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373561 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Bridelia stipularis.jpg | image_caption = ಇರೆಕುಲು ಬುಕ್ಕೊ ಕಾಯಿಲು | genus = Bridelia | species = stipularis | authority = (L.) Blume | synonyms = *''Bridelia dasycalyx'' <small>Kurz</small> *''Bridelia dasycalyx'' var. ''aridicola'' <small>Kurz</small> *''Bridelia scandens'' <small>(Roxb.) Willd. </small> *''Bridelia stipularis'' var. ''ciliata'' <small>Gehrm. </small> *''Bridelia stipularis'' subsp. ''philippinensis'' <small>Jabl.</small> *''Bridelia zollingeri'' <small>Miq.</small> *''Clutia scandens'' <small>Roxb. </small> *''Clutia stipularis'' <small>L.</small> *''Ziziphus racemosa'' <small>Wall.</small> | synonyms_ref = <ref name=j/> }} '''ಬ್ರಿಡೆಲಿಯಾ ಸ್ಟಿಪುಲಾರಿಸ್ (ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್)ತುಳುಟು ಬಂಧನಾರ್''' ಪಂಡ ಒಂಜಿ ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ ಪಚ್ಚೆ ಪಜಿರ್ದ ಬೂರು ಉಂದು ಕಾಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪುದೆಕುಲೆಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಮಲ್ಲ ಮರಕುಲೆಡ್ ಬುಳೆಪುಂಡು.<ref>[http://ayurvedicmedicinalplants.com/index.php?option=com_zoom&Itemid=26&page=view&catid=2&key=25 Ayurvedic medicinal plants]{{Dead link|date=November 2022|fix-attempted=yes}}</ref> ಉಂದು [[ಆಗ್ನೇಯ]] [[ಏಷ್ಯಾ]], [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ|ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಚೀನಾ]], ಬುಕ್ಕೊ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡೊದ ಮೂಲ ನಿವಾಸಿ . [[ಮಲೇಷ್ಯ|ಮಲೇಷ್ಯಾ]] ಬುಕ್ಕೊ ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಡ್ ಮರ್ದ್ ದ ರೂಪೊಡು ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು.<ref> <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''<nowiki><span title="Material near this tag needs references to reliable medical sources. (October 2014)">ವೈದ್ಯಕೀಯ ಉಲ್ಲೇಖ ಅಗತ್ಯ</span></nowiki>'' &#x5D;</sup></ref>''ಬ್ರಿಡೆಲಿಯಾ ಸ್ಟಿಪುಲಾರಿಸ್'', ಇತರ ''ಬ್ರಿಡೆಲಿಯಾ'' ಜಾತಿಲೆನ ಲೆಕನೆ, ''ಎಂಡೊಕ್ಲಿಟಾ ಮಲಬಾರಿಕಸ್'' ಸೇರ್ದ್ ಕೆಲವು ಲೆಪಿಡೊಪ್ಟೆರಾ ಜಾತಿಲೆನ ಲಾರ್ವಾಲೆಡ್ದ್ ಆಹಾರ ಸಸ್ಯೊಲೆನ ರೂಪೊಡು ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು. ಸಂಸ್ಕೃತ ಪುದರ್ (ರ್ಘೊಂಟಾ) ಬಂಧನಾರ್ ಮರಕ್ಲೆನ್ ಮಿತ್ತರುನ ಒಂಜಿ ಅಡ್ಡಾದಿಡ್ಡಿಯಾದ್ ಪುದೆತಲೆಕ ಬಳಪುನ ದೈಕುಲು.ಬೂರುದ ಬ್ರಿಡೆಲಿಯಾ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ, ಪಚ್ಚೆಪಜಿರ್ದ ಬೂರು ಪುದೆಲೆಕಂತ್ನ ದೈ. ಇರೆಕುಲು 5-20 ಸೆಂ.ಮೀ., ಅಂಡಾಕಾರದ-ಅಂಡಾಕಾರದ ಅತಂಡ ವೃತ್ತಾಕಾರದ-ಆಯತಾಕಾರದ. ಪೂಕುಳು ಎಲ್ಯ ಆದುಪ್ಪುಂಡು, ಎಲ್ಯ ಅಕ್ಷಾಕಂಕುಳಿಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಸಮೂಹಳೆಡ್ ಅಲ್ಪ ಅಲ್ಪ ರೌಂಡ್ ಲೆಡ್ ಉದ್ದದ ಮುಳ್ಳುಳು ಉಪ್ಪುಂಡು, ಅಲ್ಪ ಅಲ್ಪ ಉದ್ದದ ದಂಡ್ಳೆರ್ದ್ ತಿರ್ತ್ ಉಪ್ಪುಂಡು.<ref>https://www.rajagiricollege.edu.in/rajeevani-post/bridelia-stipularis-l-blume/</ref> ==ಬಂಧನಾರು== ವಿಶೇಷವಾಯಿನ ದೈತ ಪರಿಚಯ ಮಲ್ಪುವೆ. ಐತ ಪುದರ್ ತುಳುಟು ಬಂದನಾರು. ಕನ್ನಡಡ್ ಅಕ್ಷತೆ ಬಳ್ಳಿ, ಬಿಸಿಲ ಬಳ್ಳಿ ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ . ಉಪ್ಪಿಗಿಂತ ರುಚಿಯಿಲ್ಲ ತಾಯಿಗಿಂತ ಬಂಧುವಿಲ್ಲ ಪನ್ಪುನ ಪಾತೆರದಲೆಕ . ಅಂದ್ , ತಾಯಿಗಿಂತ ಬಂಧುವಿಲ್ಲ ನಿಜ.ಬಾಲೆಗ್ ಪುಟ್ಟ್ ನಾ ಪೊರ್ತುರ್ದ್ ಅಪ್ಪೆ ಮಿರೆಪೇರ್ ಕೊರ್ದು ಕಾಪುವಳ್. ಆ ಪೇರ್ ಬಾಲೆದ ಬಂಜಿ ದಿಂಜುನೆ ಹೊಟ್ಟೆ ಅತ್ತ್ಂದೆ ಬಾಲೆದ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಗ್ ಅಮೃತನೇ ಆದುಪ್ಪುಂಡು. ಆಂಡ ಕೆಲವೊರ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಾರಣರ್ದ್ ಬಾಲೆಗ್ ತಿಕಂದೆಲಾ ಉಪ್ಪು . ಅಪಗ ಆ ಎಲ್ಯ ಬಾಲೆನ್ ಸಾಂಕುನವು ಒಂಜಿ ಸವಾಲ್ದ ಕೆಲಸ. ಬಾಲೆದ ಮೃದು ಅವಯವಕ್ ಹಾನಿ ಆವಂದ್ನ ರೀತಿಡ್ ಕಾಪೆರೆ ಹರಸಾಹಸ ಮಲ್ಪುನಕುಲೆಗ್ ನೆರವುಗು ಬರ್ಪುನೆ ಈ ಬಂದನಾರು. ಬಾಲೆದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗ್ ಪ್ರತಿಹಂತಡ್ಲಾ ಅಗತ್ಯ ಪೋಷಕಾಂಶದ ಕೊರತೆ ಆವಂದ್ಲೆಕ ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಒದಗಿಸಾಯಿನ ಪರ್ಯಾಯ ಶಕ್ತಿ ಈ ಬಂದನಾರು.<ref>{{Cite web |url=https://efloraofindia.com/efi/bridelia-stipularis/ |title=Archive copy |accessdate=2026-09-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260911043707/https://efloraofindia.com/efi/bridelia-stipularis/ |archivedate=2026-09-11 |url-status=dead}}</ref> ==ಉಪಯೋಗೊಲು== ಉರಿಶೀತ , ಕಜ್ಜಿಲು , ಗಾಯಳು , ಚರ್ಮ ರೋಗೊಳು , ಆಸ್ತಮಾ,ಉಬ್ಬಸ [1] =ಗಳಸುನ ಭಾಗೊಲು= ಬೇರ್ , ಇರೆಕುಲು ==ಸಾಮಾನ್ಯ ಪುದರುಲು== ಕನ್ನಡ ಅಕ್ಷತಾ ಬಲ್ಲಿ, ಬಿಸಿಲ ಬಲ್ಲಿ, ಆಶಾತೆ ಬಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ಮಲಯಾಳಂ ಕಂಜಿಕೊಟ್ಟಂ, ಚೆರುಕೋಲ್ ಪಣಚಿ, ಚೆರುಮಾನ್ ಕೊಟ್ಟಂ ತಮಿಳು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ತೆಲುಗು ಚಿರಿ ಆನ್ನೆಂ, ಚಿರಿಯನ್ನೆಂ, ಡಂಕಿಬೂರ, ಧಂತಿಬೂರ, ಡೊಂಕ-ಭೂವರ ಮರಾಠಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ಗುಜರಾತಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ಪಂಜಾಬಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ಕಾಶ್ಮೀರಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತ ಘೋಂಟಾ ಇಂಗ್ಲಿಸ್ ಬ್ರಿಡೆಲಿಯಾ ==ಚಿತ್ರವೊಂದು== [[File:Bridelia stipularis 5.jpg|thumb|Bridelia stipularis]] [[File:Bridelia stipularis 09.JPG|thumb|Bridelia stipularis ಕಾಯಿ 09]] [[File:Bridelia stipularis [[File:Bandhanar.webm|thumb|ಬಂಧನಾರ್]] == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{Reflist}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು == * [https://web.archive.org/web/20170511034134/http://www.natureloveyou.sg/Bridelia%20stipularis/Main.html ಚಿತ್ರೊಲು] * * [[ವರ್ಗೊ:Enhancing Indic Oral Culture 2024-25]] np2c6bmyxdvf0hph29mjaw7m55aqohb 0 19696 373558 369348 2026-10-20T01:45:08Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373558 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] --> {{Use mdy dates|date=December 2016}} {{Politics of Norway}} "ನಾರ್ವೆದ ವಿದೇಶಿ ಸಂಬಂಧೊಲು" ನ್ಯಾಟೋಡ್ ದೇಶದ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ (ಯುಎನ್) ದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆನ್ ಆಧಾರವಾದ್ ಉಂಡು. ಅಡಿಷನಲ್ ಆದ್, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ (EU) ದ ಸದಸ್ಯೆ ಅತ್ತ್ಂಡಲಾ, ನಾರ್ವೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಮೂಲಕ EU ದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಗ್ಗಟ್ಟುಡು ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೊಂದುಂಡು. [[ನಾರ್ವೆ]] ದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯೊಡು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ==ಇತಿಹಾಸ== ನಾರ್ವೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ವೀಡನ್ ನಡುಟು ಒಕ್ಕೂಟ/ಸ್ವೀಡನ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಒಕ್ಕೂಟೊನು 1905ಡ್ ರದ್ದು ಮಲ್ಪುನ ಬಗ್ಗೆ ನಾರ್ವೆ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತಿನ ದಿನೊಟು ನಾರ್ವೆದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯ/ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯೊನು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್: ಜೂನ್ 7, 1905. ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕೆರ್ ಸ್ವೀಡನ್ ಸರ್ಕಾರೊಗು ಔಪಚಾರಿಕವಾದ್ ಪುನರ್ಪ್ರಕಟಣೆ ಆಯಿನ ಮುಟ್ಟ ಕ್ರೆಡೆನ್ಶಿಯಲ್ ಲೆನ್ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಯಿಜಿ ನಾರ್ವೆದ ಸಿಂಹಾಸನೊಗು ದಾಖಲಾತಿನ, ಕೆಲವು ಅನಧಿಕೃತ ಪ್ರತಿನಿಧಿಲು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸರ್ಕಾರದ ಪರವಾದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್, ಸುರುತ ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರಿ, ಜಾಲ್ಮಾರ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಹಾಗೆ, ನವೆಂಬರ್ ೬, ೧೯೦೫ಡ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಎಲಿಹು ರೂಟ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯೆರ್. ನೂತನವಾದ್ ರಚನೆ ಆಯಿನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆರಂಭಿಕ ಉದ್ದೇಶೊಲು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾರ್ಗೊಲೆನ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಲೆನ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸವುನವು ಬುಕ್ಕೊ ವಿದೇಶೊಡು ನಾರ್ವೆದ ಸಾಗಾಣಿಕೆ ಬುಕ್ಕೊ ವಾಣಿಜ್ಯೊಗು ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಒದಗಿಸವುನವು. ೧೯೦೬ಡ್, ಸ್ಟೋರ್ಟಿಂಗ್ ಯುರೋಪ್ ಡ್ ಆರು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪಿಸೆರೆ ನಿರ್ಧರಿಸಯೆರ್, ಅವುಲು ರಡ್ಡ್ ಅಮೆರಿಕೊಡು ಇತ್ತ್ಂಡ್: ಒಂಜಿ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಡು ಬುಕ್ಕೊ ಒಂಜಿ ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ ಡ್. 20 ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಕಚೇರಿಲೆನ್ ಲಾ ತೆರೆಯೆರ್. ಸುರುತ ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧೊದ ಪೊರ್ತುಡು, ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯ ನಾರ್ವೆದ ತಟಸ್ಥತೆನ್ ಕಾಪಾಡೆರೆ ಅಪೂರ್ವ ಸವಾಲುಲೆನ್ ಎದುರಿಸೊಂಡು, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಅಯಿತ ವ್ಯಾಪಾರಿ ನೌಕಾಪಡೆನ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಸಲುವಾದ್. ೧೯೨೨ಡ್, ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಶಾಖೆಲೆನ ನಡುಟು ಪೂರ್ತಿ ಸಹಕಾರೊನು ಖಚಿತಪಡಿಸವುನ ನಿಟ್ಟಿಡ್ ಸಚಿವಾಲಯೊನು ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪುನರ್ಸಂಘಟಿಸಯೆರ್. ಪುನರ್ಸಂಘಟನೆಡ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕೆರೆಗ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆನ್ ಮುಗಿಪಾವುನವು ಬುಕ್ಕೊ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಹಾರೊಡ್ದ್ ವೃತ್ತಿಪರ ಅನುಭವೊನು ಒಳಗೊಂಡು ಒಂಜಿ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಾಯಿನ ವೃತ್ತಿ ಮಾರ್ಗೊನು ರಚನೆ ಮಲ್ಪುನವು ಸೇರ್ದ್ ಉಂಡು. ಆ ಕಾಲೊದ ಆರ್ಥಿಕ ಕಷ್ಟೊಲು ಮುಂದಿನ ಕೆಲವು ವರ್ಷೊಗು ಸಚಿವಾಲಯೊಡು ಕಠಿಣತೆದ ಕ್ರಮೊಲೆನ್ ಒತ್ತಾಯ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೪೦ಡ್ ನಾರ್ವೆನ್ ಆಪರೇಷನ್ ವೆಸೆರುಬುಂಗ್/ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತಿನಗ, ಗಡಿಪಾರ್ ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಸರ್ಕಾರ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ಗ್ ಪಲಾಯನ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಲಂಡನ್ ದ ಪಿದಯಿ ಬ್ರಾಕ್ನೆಲ್ ಡ್ ಗಡಿಪಾರ್ ಡ್ ಪುನರ್ ರಚನೆ ಆಂಡ್. ಲಂಡನ್ ಡ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ಟನ್ ಹೌಸ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ನ್ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೪೫ಡ್ ಶಾಂತಿ ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ, ಸರ್ಕಾರ ನಾರ್ವೆಗ್ ವಾಪಸ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ರಡ್ಡನೇ ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧ ಮುಗಿನ ಬುಕ್ಕೊ, ನಾರ್ವೆ ಉತ್ತರ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಒಪ್ಪಂದ ಸಂಘಟನೆ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆದ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯೆ ಆದಿತ್ತೆ, ನನೊಂಜಿ ನಾರ್ವೆದ ಟ್ರೈಗ್ವೆ ಲೈನ್ ಉದ್ಘಾಟನಾ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆದ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾದ್ ಮಲ್ತೆರ್. ನಾರ್ವೆ ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಶಾಶ್ವತವಾಯಿನ ಸದಸ್ಯೆರೆನ ಸುರುತ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಲಾ ಉಂಡು.<ref>{{Citation|last=Hanhimäki|first=Jussi M.|title=1. The best hope of mankind? A brief history of the UN|date=2015-06-11|url=http://www.veryshortintroductions.com/view/10.1093/actrade/9780190222703.001.0001/actrade-9780190222703-chapter-2|work=The United Nations: A Very Short Introduction|pages=8–25|publisher=Oxford University Press|language=en|doi=10.1093/actrade/9780190222703.003.0002|isbn=978-0-19-022270-3|access-date=2022-01-29}}</ref> ==ನೀತಿ ಅಂಶೊಲು== ಶೀತಲ ಸಮರದ ಅಂತ್ಯೊಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ, ನಾರ್ವೆ "ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಮಾದರಿ" ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ವಿದೇಶಿ ನೀತಿ ಮಾದರಿನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ಉಂದೆತ ಉದ್ದೇಶ ಸರ್ಕಾರಿ ಬುಕ್ಕೊ ಸರ್ಕಾರೇತರ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ನಡುಟು ಒಂಜಿ ಸಮನ್ವಯೊದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆದ ಮೂಲಕ ಶಾಂತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಥಿರತೆಗ್ ಕೊಡುಗೆ ಕೊರ್ಪುನವು; ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಘರ್ಷೊಲೆಡ್ ಒರಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ದಲ್ಲಾಳಿಯಾದ್ ನಟನೆ ಮಲ್ಪುನವು; ಪಕ್ಷೊಲೆನ ನಡುಟು ಪ್ರವೇಶ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಇಪ್ಪುನ ನಾರ್ವೆದ ವ್ಯಕ್ತಿಲೆನ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಜಾಲಬಂಧ; ಬುಕ್ಕೊ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಹಾರೊಲೆಡ್ ದೀರ್ಘ ದೃಷ್ಟಿಕೋನೊನು ದೆತೊನುನ ಇಚ್ಛೆ. ನಾರ್ವೆದ ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ವಿದೇಶಿ ನೀತಿನ್ ನಾಲ್ ಆಯಾಮೊಲೆಡ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ: ===ಯುದ್ಧತಂತ್ರದ ಮೈತ್ರಿಲು=== ಉತ್ತರ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಡ್ ಯುದ್ಧ ಮಲ್ಪುನ ನಾರ್ವೆದ ಯುದ್ಧತಂತ್ರದ ಮಹತ್ವ ರೆಡ್ಡನೇ ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧೊದ ವಿಫಲ ತಟಸ್ಥತೆದ ನೀತಿಗ್ ಕೇಂದ್ರವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ನಾರ್ವೆ ತನ್ನ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮೌಲ್ಯೊಲೆನ್ ಪಾಲ್ ಮಲ್ಪುನ ದೇಶೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಮೈತ್ರಿ ಮಲ್ಪುನ ಸಲುವಾದ್ ಒಂಜಿ ಸ್ಥಾಪಕ ನ್ಯಾಟೋ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರ/ನ್ಯಾಟೋ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರ ಆಂಡ್. ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಹಕಾರೊದ ಮೂಲಕ, ನಾರ್ವೆ ನ್ಯಾಟೋದ ರಚನೆ ಬುಕ್ಕೊ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಗೋಚರ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸೊಂದುಂಡು. ಉಂದು ಅಯಿತ ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ ಸೀಮಿತ ಸಂಖ್ಯೆದ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಲೆನ್ ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಾಯಾಮೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪಿಸೆರೆ ಅನುವು ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ಉಂದು ನ್ಯಾಟೋ ಉತ್ತರ ನಾರ್ವೆ ಡ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಬೇಸ್/ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬೇಸ್ ನ್ ಉತ್ತರ ನಾರ್ವೆ ಡ್ ಸೋವಿಯೆತ್ ಒಕ್ಕೂಟ ನೊಟ್ಟುಗು ಸಂಘರ್ಷೊಗು ತಯಾರಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ನಿರ್ಧರಿಸಾಯಿನಗ ಕೆಲವು ವಿವಾದೊಲೆನ್ ಉಂಟು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ===ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ=== [[ನಾರ್ವೆ]] ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರೊಗು ಬುಕ್ಕೊ ವಿವಾದೊಲೆನ ಶಾಂತಿಯುತ ಪರಿಹಾರೊಗು ಬೆಂಬಲ ಕೊರ್ಪುಂಡು, ಸಾಮೂಹಿಕ ಭದ್ರತೆದ ಮೂಲಕ ಬಲವಾದ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಕ್ಷಣೆನ್ ನಡಪಾವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಅಗತ್ಯೊನು ಗುರುತಿಸವುಂಡು. ಅಯಿಕ್ ಅನುಗುಣವಾದ್, ನಾರ್ವೆದ ನೀತಿದ ಮೂಲಕಲ್ಲುಲು ನ್ಯಾಟೋ ಡ್ ಸಕ್ರಿಯ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿತ ವಿಶೇಷ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಗ್ ಬೆಂಬಲ ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆ ನಾರ್ಡಿಕ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮೂಲಕ ನಾರ್ಡಿಕ್ ದೇಶೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್, ಸ್ವೀಡನ್, ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಆರ್ಥಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಹಕಾರೊದ ನೀತಿನ್ ಅನುಸರಿಸವುಂಡು. ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಪಾಲ್ ಪಡೆಯಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬಂಧೊಲೆಡ್ದ್ ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಅಯಿತ ಸಂಬಂಧೊಲು ಮಸ್ತ್ ನಿಕಟವಾದುಂಡು. ಜನವರಿ ೨೦೦೩ಡ್, ನಾರ್ವೆ ಯುಎನ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಡ್ ತನ್ನ ೨ ವರ್ಷದ ಅವಧಿನ್ ಮುಗಿತ್ಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಇರಾಕ್ ನಿಷೇಧ ಸಮಿತಿದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆನ್ ವಹಿಸೊಂಡು. [[ನಾರ್ವೆ]] ಒಟ್ಟುಗು ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಫಾರೋ ದ್ವೀಪೊಲು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟೊದ ಸದಸ್ಯೆರ್ ಅತ್ತ್.<ref>{{Cite book|last=Bergmann|first=Eirikur|title=Iceland and the International Financial Crisis|publisher=Palgrave Macmillan|year=2014|location=London}}</ref> ನಾರ್ವೆಡ್ ಇಯು ಸದಸ್ಯತ್ವೊನು ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಲ್ತೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆದ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಜನಮತಸಂಗ್ರಹೊಲು ೧೯೭೨ ಬುಕ್ಕೊ ೧೯೯೪ಡ್ ನಡತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web |title=Historical overview - Norway and the EU |date=July 12, 2022 |url=https://www.norway.no/en/missions/eu/areas-of-cooperation/historical-overview/ |access-date=31 March 2023}}</ref> ಜನಪ್ರಿಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬುಕ್ಕೊ ನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ ನಡುಟು ವಿಂಗಡಣೆ ಆತ್ಂಡ್. ''[[ನಾರ್ವೆ]] ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ.'' ಇತ್ತೆದ ಸರ್ಕಾರ ಭವಿಷ್ಯದ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಸಾಧ್ಯತೆನ್ ವರ್ಧನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಯೋಜನೆ ಮಲ್ಪುಜಿ. ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗೊಗು ಪಿರ ಬರ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಪಾಲ್ ಪಡೆಯಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಡ್ದ್ ನಾರ್ವೆಗ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ನಡುಟು ಸಹಕಾರ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ನೇಹದ ಇತಿಹಾಸ ಉಂಡು. ವೈಕಿಂಗ್ ಲು ಹೆಬ್ರಿಡ್ಸ್, ಆರ್ಕ್ನಿ ಬುಕ್ಕೊ ಶೆಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಸೇರ್ದ್ ಕೆಲವು ನೂದು ವರ್ಸೊಗು ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ್ ವಶೊಕ್ ದೆತೊನುವೆರ್. ನಾರ್ವೆ ಶೆಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ಉತ್ತರ ಭಾಗೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಅನ್ಸ್ಟ್ ಡ್ದ್ ಪೂರ್ವೊಗು ಕೇವಲ 300 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (159 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲ್) ದೂರೊಡು ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, ಲಂಡನ್/ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ಡ್ ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಲಂಡನ್ ಡ್ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ಎಡಿನ್ಬರ್ಗ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್ ನ್ ಲಾ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು. ಒಂಜಿ ಪಿಸಿಯಾ ಅಬಿಸ್/ನಾರ್ವೆ ಸ್ಪ್ರೂಸ್ ನ್ ಒಸ್ಲೋ ನಗರೊಡ್ದ್ ಲಂಡನ್ ಗ್ ಟ್ರಾಫಲ್ಗರ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಡ್ ಪ್ರದರ್ಶಿಸೆರೆ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್ ಮರ ಆದ್ ಕೊರ್ಪೆರ್, ರಡ್ಡನೆ ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧ ದ ಪೊರ್ತುಡು ಯುಕೆ ಬೆಂಬಲೊಗು ಕೃತಜ್ಞತೆದ ಚಿಹ್ನೆ ಆದ್. ನಾರ್ವೆದ ರಾಜೆ ಹಾಕನ್ VII, ಅರೆನ ಮಗೆ ಒಲಾವ್ ವಿ/ನಾರ್ವೆದ ರಾಜಕುಮಾರ ಒಲಾವ್, ಬುಕ್ಕೊ ದೇಶದ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್/ಸರ್ಕಾರ ನೈಗಾರ್ಡ್ಸ್ವೊಲ್ಡ್ ಯುದ್ಧದ ಪೊರ್ತುಡು ಲಂಡನ್ ಡ್ ಗಡಿಪಾರ್ ಡ್ ಇತ್ತೆರ್. ಸಂಪ್ರದಾಯೊದ ಭಾಗವಾದ್, ವೆಸ್ಟ್ ಮಿನ್ಸ್ಟರ್ ದ ಲಾರ್ಡ್ ಮೇಯರ್ ಶರತ್ಕಾಲೊದ ಕಡೆಟ್ ಮರ ಕಡ್ಪುನ ಕೆಲಸೊಡು ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೆರೆ ಒಸ್ಲೋಗ್ ಬರ್ಪೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಲೋದ ಮೇಯರ್ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್ ಸಮಾರಂಭೊಡು ಮರನ್ ಬೆಳಗಾಯೆರೆ ಲಂಡನ್ ಗ್ ಪೋಪೆರ್. ನಾರ್ವೆದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವೆರ್ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೫, ೨೦೨೨ಡ್ [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]] ಗ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ತೆರ್, ಅರೆನ ರಡ್ಡ್ ದಿನೊತ ಭೇಟಿದ ಭಾಗವಾದ್, ವ್ಯಾಪಾರ, ಬಂಡವಾಳ ಬುಕ್ಕೊ ಕಡಲ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಹಕಾರೊದ ಮೂಲಕ ಆರ್ಥಿಕ ಪಾಲುದಾರಿಕೆನ್ ವಿಸ್ತಾರ ಮಲ್ಪುನ ಸಲುವಾದ್.<ref>{{cite web |last=Report |first=Star Digital |date=2022-04-25 |title=Norway seeks to expand cooperation in offshore renewable energy, investment in Bangladesh |url=https://www.thedailystar.net/news/bangladesh/diplomacy/news/norway-seeks-expand-cooperation-offshore-renewable-energy-investment-bangladesh-3011986 |access-date=2022-04-25 |website=The Daily Star |language=en}}</ref> ===ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಬುಕ್ಕೊ ರಾಷ್ಟ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ=== ನಾರ್ವೆ ಕೆಲವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಘರ್ಷೊಲೆಡ್ ಮೂಜನೆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯಾದ್ ಸಕ್ರಿಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸೊಂದುಂಡು. ದಿವಂಗತ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೋಹಾನ್ ಜೋರ್ಗೆನ್ ಹೋಲ್ಸ್ಟ್ [[ಇಸ್ರೇಲ್]] ಬುಕ್ಕೊ ಪಿಎಲ್ಒ ನಡುಟು ಒಸ್ಲೋ ಒಪ್ಪಂದೊಲೆನ್ ರಚನೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಯೆರ್. ಬೊಸ್ನಿಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ಹರ್ಜೆಗೊವಿನಾಡ್ ಯುದ್ಧೊನು ಮುಗಿಪಾಯೆರೆ ಥೋರ್ವಾಲ್ಡ್ ಸ್ಟೊಲ್ಟೆನ್ಬರ್ಗ್ ವಿಫಲವಾದ್ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ತಂಡೊದ ಭಾಗವಾದಿತ್ತೆರ್. ನಾರ್ವೆ ಗ್ವಾಟೆಮಾಲಾ ಡ್ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಸೇವೆಲು ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಾಯೊನು ಒದಗಿಸಾಯಿನವು. ೨೦೦೫ ಡ್ದ್, ನಾರ್ವೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕೆರ್ ಸುಡಾನ್, ಬೊಸ್ನಿಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ಹರ್ಜೆಗೊವಿನಾ, [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]] ಬುಕ್ಕೊ ಕೊಲಂಬಿಯಾ ಡ್ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಲೆನ ರೂಪೊಡು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಆ ದೇಶೊಲೆಡ್ ಕೆಲವು ನಾರ್ವೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಗುಂಪುಲೆನ್ ಬೆಂಬಲಿಸವುಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನ ಆರೋಪೊನು ಮಲ್ಪುವೆರ್. [[ಇಸ್ರೇಲ್]] ನ್ ನಾರ್ವೆದ ರಾಜಕಾರಣಿಲು ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ಕಹಿಯಾದ್ ಟೀಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆ ಕ್ರಿಸ್ಟಿನ್ ಹಾಲ್ವರ್ಸನ್ [[ಇಸ್ರೇಲ್]]/ಇಸ್ರೇಲ್ ಸರಕುಲೆನ ಬಹಿಷ್ಕಾರೊಗು ಬೆಂಬಲ ಕೊರ್ನಗ ಈ ಜಗಳ ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟೊಗು ಬತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web |url= http://www.aftenposten.no/english/local/article1196096.ece |title= USA threats after boycott support |work= Aftenposten |date= December 12, 2006 |access-date= 2008-01-14 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20080103202837/http://www.aftenposten.no/english/local/article1196096.ece |archive-date= January 3, 2008 |df= mdy-all }}</ref> ೨೦೦೬ ದ ಸುರುಟು. ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯದ ವಕ್ತಾರೆರ್ ರುನಾರ್ ಮಲ್ಕೆನೆಸ್ ಬಿಬಿಸಿ ನ್ಯೂಸ್ ಗ್ ಪನ್ಪೆರ್ "ಸರ್ಕಾರ ಮಟ್ಟೊಡು ಇಸ್ರೇಲಿ ಸರಕುಲೆನ್ ಬಹಿಷ್ಕಾರ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮೊಕುಲು ಇಜ್ಜಿ.".<ref>{{cite news |url= http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/4584738.stm |work= BBC News |title= Norway split over Israel boycott |date= January 5, 2006 |access-date= 2008-01-14}}</ref> [[ನಾರ್ವೆ]] ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ ಡ್ದ್ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಿನಗ ಎರಿಟ್ರಿಯಾ ನ್ ಸಕ್ರಿಯವಾದ್ ಬೆಂಬಲ ಕೊರ್ತೆರ್.<ref>{{cite web |url= http://www.norway.gov.er/Development/Development.htm |title= Norwegian Assistance to Eritrea |work= Norway – the official site in Eritrea |date= January 28, 2005 |access-date= 2008-01-14 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20080316211833/http://www.norway.gov.er/Development/Development.htm |archive-date= March 16, 2008 |df= mdy-all }}</ref> ಇತ್ತೆದ ಮುಟ್ಟ, ನಾರ್ವೆ ಒಂಜಿ 'ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಗುಂಪು ಬುಕ್ಕೊ ಎರಿಟ್ರಿಯಾ'ನ್ ಬೆಂಬಲಿಸವುಂಡು ಪನ್ಪಿನ ಆರೋಪೊಲೆನ್ ತೂದು ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ ಆರು ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕೆರೆನ್ ಪಿದಯಿ ಪಾಡ್ಂಡ್.<ref>{{cite web |url= http://www.aftenposten.no/english/local/article1990861.ece |title= Ethiopia: Norway supports 'terrorists' in Africa |work= Aftenposten |date= September 12, 2007 |access-date= 2008-01-14 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20080112151631/http://www.aftenposten.no/english/local/article1990861.ece |archive-date= January 12, 2008 |df= mdy-all }}</ref> ನಾರ್ವೆ ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ ಗ್ ಸಹಾಯೊನು ಕಡಿಮೆ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಪ್ರತೀಕಾರ ಕೊರ್ತುಂಡು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೧, ೨೦೦೧ಡ್ ಅಮೇರಿಕದ ಮಿತ್ತ್ ಅಲ್-ಖೈದಾ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೧ ದಾಳಿದ ನಂತರ, ನ್ಯಾಟೋ ಅಲ್-ಖೈದಾ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿತ ತಾಲಿಬಾನ್ ಪ್ರಾಯೋಜಕೆರೆನ್ ಕೆತ್ತೆರೆ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಕ್ರಮಣೊನು ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಯುದ್ಧೊಡು ನಾಶ ಆಯಿನ ದೇಶೊನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಹಾಯ ಬುಕ್ಕೊ ಸಹಾಯೊನು ಒದಗಾಯಿನ 51 ದಾನಿಲೆಡ್ ನಾರ್ವೆ ಒಂಜಿ. ನಾರ್ವೆ ಫರಿಯಾಬ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊದ ಉಸ್ತುವಾರಿಡ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ನಾರ್ವೆದ ನೇತೃತ್ವದ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ತಂಡೊಗು 2005-2012 ದ ಅವಧಿಡ್ ಭದ್ರತೆ, ಎಡ್ಡೆ ಆಡಳಿತ ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿನ್ ಸಾಧಿಸವುನ ಉದ್ದೇಶ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಆಂಡ ಫಲಿತಾಂಶೊಲು ಸಂಶಯಾಸ್ಪದವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಯುಎಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಮಾತಾ ದೇಶೊಲು 2021 ಡ್ದ್ ಪಿದಯಿ ಬರೊಡು ಪನ್ಪಿನ ನಿರ್ಧಾರ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ ನಿರಾಸೆ ಮುಂದುವರಿಂಡ್. <ref>Mats Berdal, and Astri Suhrke, "A Good Ally: Norway and International Statebuilding in Afghanistan, 2001-2014." ''Journal of Strategic Studies'' 41.1-2 (2018): 61-88. [https://kclpure.kcl.ac.uk/portal/files/79854586/_A_Good_Ally_Norway_BERDAL_Accepted6October2017_GREEN_AAM.pdf online]</ref> ===ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿವಾದೊಲು=== [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]], ಫ್ರಾನ್ಸ್, ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ಮಾತ್ರ ಅಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕಾಡ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮೌಡ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪೀಟರ್ I ದ್ವೀಪ) ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹೇಳಿಕೆಲೆನ್ ಗುರುತಿಸವುಂಡು. === ಸ್ಥಿತಿ-ಅಗತ್ಯ === ನಾರ್ವೆ ತನ್ನ ವಿದೇಶಿ ನೀತಿದ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ-ಕೋರಿಕೆಡ್ ತೊಡಗಿನವು ಪಂದ್ ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸೆರ್ ವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.<ref name=":0">{{cite web|url=https://www.routledge.com/Small-State-Status-Seeking-Norways-Quest-for-International-Standing/de-Carvalho-Neumann/p/book/9781315758817|title=Small State Status Seeking: Norway's Quest for International Standing (e-Book) - Routledge|website=Routledge.com|language=en|access-date=2018-02-17}}</ref><ref name=":1">{{Cite journal|last1=Wohlforth|first1=William C.|last2=Carvalho|first2=Benjamin de|last3=Leira|first3=Halvard|last4=Neumann|first4=Iver B.|date=2017|title=Moral authority and status in International Relations: Good states and the social dimension of status seeking|journal=Review of International Studies|language=en|volume=44|issue=3|pages=526–546|doi=10.1017/S0260210517000560|issn=0260-2105|doi-access=free|hdl=11250/2477311|hdl-access=free}}</ref> ಒಂಜಿ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ವಿದೇಶಿ ನೀತಿದ ಮೂಲಕ, [[ನಾರ್ವೆ]] ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆದ ಎಲ್ಯ ಬುಕ್ಕೊ ಮಧ್ಯಮ ಶಕ್ತಿಲೆನ ನಡುಟು ತನ್ನ ಸ್ಥಾನಮಾನೊನು ವರ್ಧನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮಲ್ಲ ಶಕ್ತಿಲೆಡ್ದ್ ಮಾನ್ಯತೆನ್ ಗಳಸೆರೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> == ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು == [[ನಾರ್ವೆ]] ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧ ಉಪ್ಪುನ ದೇಶೊಲೆನ ಪಟ್ಟಿ: {| class="wikitable sortable" ! colspan="3" |[[File:Diplomatic relations of Norway.svg|frameless|425x425px]] |- !# !ದೇಶ !ತಾರೀಕು<ref>{{cite web|author=Government.no|date=27 April 1999 |title=Norges opprettelse af diplomatiske forbindelser med fremmede stater |url=https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/protokoll/diplomatiske_forbindelser.pdf |access-date=14 December 2024|website=[[Government.no|regjeringen.no]] |language=no|archive-url=https://web.archive.org/web/20241207025525/https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/protokoll/diplomatiske_forbindelser.pdf|archive-date=7 December 2024|url-status=live}}</ref> |- |1 |United States |30 October 190 |- |2 |{{Flag|ರಷ್ಯಾ}} |{{Dts|31 October 1905}} |- |3 |{{Flag|France}} |{{Dts|5 November 1905}} |- |4 |{{Flag|United Kingdom}} |{{Dts|6 November 1905}} |- |5 |{{Flag|Denmark}} |{{Dts|7 November 1905}} |- |6 |{{Flag|Japan}} |{{Dts|7 November 1905}} |- |7 |{{Flag|Belgium}} |{{Dts|14 November 1905}} |- |8 |{{Flag|Sweden}} |{{Dts|18 November 1905}} |- |9 |{{Flag|Spain}} |{{Dts|26 November 1905}} |- |10 |{{Flag|Thailand}} |{{Dts|30 November 1905}} |- |11 |{{Flag|Netherlands}} |{{Dts|4 December 1905}} |- |12 |{{Flag|Switzerland}} |{{Dts|22 January 1906}} |- |13 |{{Flag|Portugal}} |{{Dts|17 March 1906}} |- |14 |{{Flag|Italy}} |{{Dts|22 March 1906}} |- |15 |{{Flag|Argentina}} |{{Dts|28 March 1906}} |- |16 |{{Flag|Paraguay}} |{{Dts|2 April 1906}} |- |17 |{{Flag|Uruguay}} |{{Dts|3 April 1906}} |- |18 |{{Flag|Mexico}} |{{Dts|9 April 1906}} |- |19 |{{Flag|Cuba}} |{{Dts|20 June 1906}} |- |20 |{{Flag|Bulgaria}} |{{Dts|20 August 1906}} |- |21 |{{Flag|Brazil}} |{{Dts|11 May 1908}} |- |22 |{{Flag|Iran}} |{{Dts|14 October 1908}} |- |23 |{{Flag|Serbia}} |{{Dts|9 March 1917}} |- |24 |{{Flag|Romania}} |{{Dts|14 May 1917}} |- |25 |{{Flag|Finland}} |{{Dts|2 March 1918}} |- |26 |{{Flag|Greece}} |{{Dts|25 May 1918}} |- |27 |{{Flag|Chile}} |{{Dts|9 June 1919}} |- |28 |{{Flag|Poland}} |{{Dts|4 July 1919}} |- |29 |{{Flag|Hungary}} |{{Dts|12 February 1920}} |- |30 |{{Flag|Austria}} |{{dts|8 October 1920}}<ref>{{Cite web |title=Oversikt over norske ambassader, konsulater, interessekontorer mm i årene 1906- 2001 |url=https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/utestasjoner/stasjoner_wxyz.pdf |access-date=9 January 2025 |language=no}}</ref> |- |31 |{{Flag|Czech Republic}} |{{dts|12 January 1921}} |- |32 |{{Flag|Peru}} |{{Dts|3 August 1923}} |- |33 |{{Flag|Venezuela}} |{{Dts|4 October 1929}} |- |34 |{{Flag|Turkey}} |{{dts|8 October 1930}}<ref name=":17">{{Cite book |url=https://diad.mfa.gov.tr/diad/yillik/yillik-1959.pdf |title=Hariciye Vekâleti Yıllığı 1959 |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Türkiye |page=188 |language=tr }}{{Dead link|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- |35 |{{Flag|Luxembourg}} |{{Dts|15 April 1931}} |- |36 |{{Flag|Colombia}} |{{Dts|6 September 1935}} |- |37 |{{Flag|Egypt}} |{{Dts|25 April 1936}} |- |38 |{{Flag|Ecuador}} |{{Dts|22 October 1936}} |- |39 |{{Flag|Bolivia}} |{{Dts|25 February 1937}} |- |40 |{{Flag|El Salvador}} |{{Dts|27 April 1939}} |- |41 |{{Flag|Guatemala}} |{{Dts|28 April 1939}} |- |42 |{{Flag|Costa Rica}} |{{Dts|2 May 1939}} |- |43 |{{Flag|Iceland}} |{{Dts|29 August 1940}} |- |44 |{{Flag|Canada}} |{{Dts|24 January 1942}} |- |45 |{{Flag|Dominican Republic}} |{{Dts|16 October 1943}} |- |46 |{{Flag|Haiti}} |{{Dts|28 October 1943}} |- |47 |{{Flag|Ethiopia}} |{{Dts|28 April 1945}} |- |48 |{{Flag|South Africa}} |{{Dts|16 June 1946}} |- |49 |{{Flag|Iraq}} |{{Dts|28 September 1946}} |- |50 |{{Flag|Australia}} |{{Dts|23 June 1947}} |- |51 |{{Flag|Honduras}} |{{Dts|3 July 1947}} |- |52 |{{Flag|Nicaragua}} |{{Dts|5 July 1947}} |- |53 |{{Flag|India}} |{{Dts|15 August 1947}} |- |54 |{{Flag|Philippines}} |{{Dts|2 March 1948}} |- |55 |{{Flag|Panama}} |{{Dts|21 July 1948}} |- |56 |{{Flag|Lebanon}} |{{Dts|10 August 1948}} |- |57 |{{Flag|Syria}} |{{Dts|11 August 1948}} |- |58 |{{Flag|Pakistan}} |{{Dts|18 December 1948}} |- |59 |{{Flag|Indonesia}} |{{Dts|25 January 1950}} |- |60 |{{Flag|Ireland}} |{{Dts|17 February 1950}} |- |61 |{{Flag|Israel}} |{{Dts|19 July 1950}} |- |62 |{{Flag|Sri Lanka}} |{{Dts|13 October 1950}} |- |63 |{{Flag|Germany}} |{{dts|10 May 1951}}<ref>{{Cite web |title=Länder |url=https://www.auswaertiges-amt.de/de/service/laender |access-date=23 July 2023 |language=de}}</ref> |- |64 |{{Flag|China}} |{{dts|5 October 1954}}<ref name="norway2">{{cite web |date=30 October 2009 |title=Norway – China 55-year friendship |url=http://www.norway.cn/Embassy/Norway-and-China/Anniversaries/Norway---China-55-year-friendship/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20111002183953/http://www.norway.cn/Embassy/Norway-and-China/Anniversaries/Norway---China-55-year-friendship/ |archive-date=2 October 2011 |access-date=29 September 2011 |publisher=Norway.cn}}</ref> |- |65 |{{Flag|Myanmar}} |{{Dts|18 May 1956}} |- |66 |{{Flag|Sudan}} |{{Dts|31 May 1956}} |- |67 |{{Flag|Tunisia}} |{{Dts|29 August 1958}} |- |68 |{{Flag|Morocco}} |{{Dts|30 August 1958}} |- |69 |{{Flag|South Korea}} |{{Dts|22 March 1959}} |- |70 |{{Flag|Nigeria}} |{{Dts|1 October 1960}} |- |71 |{{Flag|Madagascar}} |{{Dts|27 October 1960}} |- |72 |{{Flag|Senegal}} |{{Dts|2 December 1960}} |- |73 |{{Flag|Yemen}} |{{Dts|23 March 1961}} |- |74 |{{Flag|Saudi Arabia}} |{{Dts|8 May 1961}} |- |75 |{{Flag|Guinea}} |{{Dts|21 July 1961}} |- |76 |{{Flag|Ivory Coast}} |{{Dts|27 September 1962}} |- |77 |{{Flag|Algeria}} |{{Dts|27 October 1962}} |- |78 |{{Flag|Cyprus}} |{{Dts|22 March 1963}} |- |79 |{{flag|Afghanistan|2013}} |{{Dts|3 January 1964}} |- |80 |{{Flag|Niger}} |{{Dts|24 January 1964}} |- |81 |{{Flag|Kenya}} |{{Dts|22 February 1964}} |- |82 |{{Flag|Uganda}} |{{Dts|21 July 1964}} |- |83 |{{Flag|Benin}} |{{Dts|25 September 1964}} |- |84 |{{Flag|Tanzania}} |{{Dts|28 September 1964}} |- |85 |{{Flag|Zambia}} |{{Dts|2 February 1965}} |- |86 |{{Flag|Liberia}} |{{Dts|17 February 1965}} |- |87 |{{Flag|Malawi}} |{{Dts|9 March 1965}} |- |88 |{{Flag|Ghana}} |{{Dts|19 May 1965}} |- |89 |{{Flag|Cameroon}} |{{Dts|15 June 1965}} |- |90 |{{Flag|Gabon}} |{{Dts|28 September 1965}} |- |91 |{{Flag|Kuwait}} |{{Dts|30 June 1965}} |- |92 |{{Flag|Libya}} |{{Dts|20 July 1966}} |- |93 |{{Flag|Burundi}} |{{Dts|1966}} |- |94 |{{Flag|Republic of the Congo}} |{{Dts|23 May 1967}} |- |95 |{{Flag|Botswana}} |{{Dts|30 November 1967}} |- |96 |{{Flag|Malaysia}} |{{Dts|8 March 1968}} |- |97 |{{Flag|Mongolia}} |{{Dts|11 May 1968}} |- |98 |{{Flag|Jordan}} |{{Dts|7 January 1969}} |- |99 |{{Flag|Malta}} |{{Dts|11 February 1969}} |- |100 |{{Flag|Singapore}} |{{Dts|7 March 1969}} |- |101 |{{Flag|Democratic Republic of the Congo}} |{{Dts|27 September 1969}} |- |102 |{{Flag|New Zealand}} |{{Dts|10 October 1969}} |- |103 |{{Flag|Central African Republic}} |{{Dts|16 May 1970}} |- |104 |{{Flag|Sierra Leone}} |{{Dts|20 July 1970}} |- |105 |{{Flag|Rwanda}} |{{Dts|30 January 1971}} |- |106 |{{Flag|Somalia}} |{{Dts|30 March 1971}} |- |107 |{{Flag|Albania}} |{{Dts|29 May 1971}} |- |108 |{{Flag|Trinidad and Tobago}} |{{Dts|19 November 1971}} |- |109 |{{Flag|Vietnam}} |{{Dts|25 November 1971}} |- |110 |{{Flag|Togo}} |{{Dts|10 January 1972}} |- |111 |{{Flag|Bangladesh}} |{{Dts|14 April 1972}} |- |112 |{{Flag|Nepal}} |{{Dts|26 January 1973}} |- |113 |{{Flag|Mauritius}} |{{Dts|30 January 1973}} |- |114 |{{Flag|Qatar}} |{{Dts|9 June 1973}} |- |115 |{{Flag|North Korea}} |{{Dts|22 June 1973}} |- |116 |{{Flag|United Arab Emirates}} |{{Dts|4 July 1973}} |- |117 |{{Flag|Bahrain}} |{{Dts|15 July 1973}} |- |118 |{{Flag|Barbados}} |{{Dts|24 January 1975}} |- |119 |{{Flag|Guinea-Bissau}} |{{Dts|7 April 1975}} |- |120 |{{Flag|Mozambique}} |{{Dts|25 June 1975}} |- |121 |{{Flag|Lesotho}} |{{Dts|8 May 1976}} |- |122 |{{Flag|Papua New Guinea}} |{{Dts|19 August 1976}} |- |123 |{{Flag|Cambodia}} |{{Dts|18 November 1976}} |- |124 |{{Flag|Fiji}} |{{Dts|18 January 1977}}<ref>{{cite web|title=Formal diplomatic relations list|url=http://www.foreignaffairs.gov.fj/images/FDR_LIST_version_of_6_June_2016.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190827171052/http://www.foreignaffairs.gov.fj/images/FDR_LIST_version_of_6_June_2016.pdf|archive-date=27 August 2019|access-date=31 March 2018}}</ref> |- |125 |{{Flag|Suriname}} |{{Dts|8 February 1977}} |- |126 |{{Flag|Cape Verde}} |{{Dts|9 May 1977}} |- |127 |{{Flag|Mali}} |{{Dts|17 June 1977}} |- |128 |{{Flag|Jamaica}} |{{Dts|7 October 1977}} |- |129 |{{Flag|Angola}} |{{Dts|31 October 1977}} |- |130 |{{Flag|Guyana}} |{{Dts|2 August 1979}} |- |131 |{{Flag|Burkina Faso}} |{{Dts|21 September 1979}} |- |132 |{{Flag|Oman}} |{{Dts|15 April 1980}} |- |133 |{{Flag|Zimbabwe}} |{{Dts|18 April 1980}} |- |134 |{{Flag|Solomon Islands}} |{{Dts|18 September 1980}} |- |— |{{Flag|Holy See}} |{{Dts|2 August 1982}} |- |135 |{{Flag|Gambia}} |{{Dts|8 February 1983}} |- |136 |{{Flag|Mauritania}} |{{Dts|6 December 1983}} |- |137 |{{Flag|Maldives}} |{{Dts|26 March 1984}} |- |138 |{{Flag|Belize}} |{{Dts|12 July 1984}}<ref>{{cite web|title=Diplomatic relations - Belize|url=http://www.mfa.gov.bz/images/documents/DIPLOMATIC%20RELATIONS.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230194831/http://www.mfa.gov.bz/images/documents/DIPLOMATIC%20RELATIONS.pdf|archive-date=30 December 2017|access-date=30 December 2016}}</ref> |- |139 |{{Flag|Brunei}} |{{Dts|12 October 1984}} |- |140 |{{Flag|Eswatini}} |{{Dts|11 December 1984}} |- |141 |{{Flag|Seychelles}} |{{Dts|1 February 1985}}<ref>{{Cite news |date=11 October 2022 |title=New Norwegian Ambassador to Seychelles accredited |url=https://www.statehouse.gov.sc/news/5690/new-norwegian-ambassador-to-seychelles-accredited |access-date=22 July 2023}}</ref> |- |142 |{{Flag|Antigua and Barbuda}} |{{Dts|14 October 1985}}<ref>{{cite web|author=Government of Antigua and Barbuda|title=Chronology of Antigua and Barbudas Bilateral relations|url=http://www.un.int/antigua/bilachro.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120117180614/http://www.un.int/antigua/bilachro.htm|archive-date=17 January 2012|access-date=24 February 2011}}</ref> |- |143 |{{Flag|Bhutan}} |{{Dts|5 November 1985}}<ref name="list">{{cite web|title=Bilateral relations|url=https://www.mfa.gov.bt/?page_id=8824|access-date=4 May 2021|website=Ministry of Foreign Affairs of Bhutan}}</ref> |- |144 |{{Flag|Tonga}} |{{Dts|30 August 1988}} |- |145 |{{Flag|Saint Lucia}} |{{Dts|1990}}<ref>{{cite web|title=List of countries with which Saint Lucia has established Diplomatic Relations|url=http://saintluciamissionun.org/wp-content/uploads/2018/09/Bi-Lateral-Engagements.pdf|access-date=18 October 2021|archive-date=November 1, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181101021009/http://saintluciamissionun.org/wp-content/uploads/2018/09/Bi-Lateral-Engagements.pdf|url-status=dead}}</ref> |- |146 |{{Flag|Namibia}} |{{Dts|21 March 1990}} |- |— |{{Flag|Cook Islands}} |{{Dts|18 July 1991}} |- |147 |{{Flag|Estonia}} |{{Dts|27 August 1991}} |- |148 |{{Flag|Latvia}} |{{Dts|27 August 1991}} |- |149 |{{Flag|Lithuania}} |{{Dts|27 August 1991}} |- |150 |{{Flag|Bahamas}} |{{Dts|11 November 1991}} |- |151 |{{Flag|Laos}} |{{Dts|12 November 1991}} |- |152 |{{Flag|Liechtenstein}} |{{dts|9 January 1992}}<ref>{{Cite news |date=10 January 1992 |title=Akkreditierung von Botschaftern |url=https://www.eliechtensteinensia.li/viewer/!image/000476564_1992/74/-/ |access-date=10 December 2024 |work=[[Liechtensteiner Volksblatt]] |language=de}}</ref> |- |153 |{{Flag|Belarus}} |{{Dts|4 February 1992}} |- |154 |{{Flag|Ukraine}} |{{Dts|5 February 1992}} |- |155 |{{Flag|Slovenia}} |{{Dts|18 February 1992}} |- |156 |{{Flag|Croatia}} |{{Dts|20 February 1992}} |- |157 |{{Flag|Moldova}} |{{Dts|3 June 1992}} |- |158 |{{Flag|Armenia}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |159 |{{Flag|Azerbaijan}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |160 |{{Flag|Georgia}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |161 |{{Flag|Kazakhstan}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |162 |{{Flag|Turkmenistan}} |{{Dts|8 June 1992}} |- |163 |{{Flag|Tajikistan}} |{{Dts|10 June 1992}} |- |164 |{{Flag|Uzbekistan}} |{{Dts|10 June 1992}} |- |165 |{{Flag|Kyrgyzstan}} |{{Dts|26 June 1992}} |- |166 |{{Flag|Saint Kitts and Nevis}} |{{Dts|15 October 1992}} |- |167 |{{Flag|Marshall Islands}} |{{Dts|16 October 1992}}<ref name=":02">{{cite web|title=Diplomatic relations between Norway and ...|url=https://digitallibrary.un.org/search?ln=en&as=1&m1=p&p1=Diplomatic+relations+between+Norway+and+...&f1=series&op1=a&m2=a&p2=&f2=&op2=a&m3=a&p3=&f3=&dt=&d1d=&d1m=&d1y=&d2d=&d2m=&d2y=&rm=&ln=en&action_search=Search&sf=title&so=a&rg=50&c=United+Nations+Digital+Library+System&of=hb&fti=0&fti=0|access-date=18 October 2021|website=United Nations Digital Library}}</ref> |- |168 |{{Flag|Slovakia}} |{{Dts|1 January 1993}} |- |169 |{{Flag|Saint Vincent and the Grenadines}} |{{Dts|19 February 1993}}<ref>{{cite web |date=2014 |title=Diplomatic Relations Register (3) |url=http://www.foreign.gov.vc/foreign/index.php?option=com_content&view=category&id=33&Itemid=441&limitstart=18 |access-date=18 October 2021 |archive-date=September 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230914170634/https://foreign.gov.vc/foreign/index.php?option=com_content&view=category&id=33&Itemid=441&limitstart=18 |url-status=dead }}</ref> |- |170 |{{Flag|Bosnia and Herzegovina}} |{{Dts|12 December 1993}}<ref>{{cite web|date=2010|title=Dates of Recognition and Establishment of Diplomatic Relations|url=http://mvp.gov.ba/vanjska_politika_bih/bilateralni_odnosi/datumi_priznanja_i_uspostave_diplomatskih_odnosa/?id=6|access-date=18 October 2021|archivedate=April 30, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250430141339/https://www.mvp.gov.ba/vanjska_politika_bih/bilateralni_odnosi/datumi_priznanja_i_uspostave_diplomatskih_odnosa/?id=6|url-status=dead}}</ref> |- |171 |ಉತ್ತರ ಮ್ಯಾಸಿಡೋನಿಯಾ |{{Dts|20 December 1993}} |- |172 |{{Flag|Eritrea}} |{{Dts|14 March 1994}}<ref>{{Cite news|date=9 July 2013|title=Norway Embassy in Eritrea Closed|work=Tesfa News|url=https://www.tesfanews.net/norway-embassy-in-eritrea-closed/|access-date=19 October 2021|archive-date=June 27, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230627085921/https://tesfanews.net/norway-embassy-in-eritrea-closed/|url-status=dead}}</ref> |- |173 |{{Flag|Djibouti}} |{{dts|20 January 1995}}<ref>{{Cite web |title=Oversikt over norske ambassader, konsulater, interessekontorer mm i årene 1906- 2001 |url=https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/utestasjoner/stasjoner_d.pdf |access-date=9 January 2025 |page=37 |language=no}}</ref> |- |174 |{{Flag|Chad}} |{{Dts|13 November 1995}} |- |175 |{{Flag|Andorra}} |{{Dts|15 November 1995}}<ref>{{cite web|title=Diplomatic relations|url=https://www.exteriors.ad/en/101-continguts-angles/diplomatic-representations/diplomatic-relations|access-date=3 July 2021|publisher=Ministry of Foreign Affairs of Andorra}}</ref> |- |176 |{{Flag|San Marino}} |{{Dts|11 December 1996}}<ref>{{cite web |title=Rapporti bilaterali della Repubblica di San Marino |url=https://www.esteri.sm/pub2/EsteriSM/Relazioni-Internazionali/Rapporti-Bilaterali.html |access-date=15 December 2021 |language=it}}</ref> |- |177 |{{Flag|Samoa}} |{{Dts|1999}}<ref>{{cite web |title=Countries with Established Diplomatic Relations with Samoa |url=http://www.mfat.gov.ws/embassies/countries-with-established-diplomatic-relations-with-samoa/ |access-date=19 August 2018 |website=Ministry of Foreign Affairs and Trade – Samoa}}</ref> |- |178 |{{Flag|Grenada}} |{{Dts|26 April 2000}}<ref name=":02" /> |- |179 |{{Flag|Nauru}} |{{Dts|9 August 2000}}<ref>{{Cite news |date=19 May 2023 |title=President Kun receives Ambassador Riise of Norway |url=https://www.nauru.gov.nr/media/193264/media_release_credentials_norway_amb_anne_grete_riise_19may2023.pdf |access-date=29 March 2025}}</ref> |- |180 |{{Flag|Dominica}} |{{Dts|26 March 2001}}<ref>{{Cite news |title=Dominica Welcomes New Ambassador From Kingdom of Norway |url=http://news.gov.dm/news/1077-dominica-welcomes-new-ambassador-from-kingdom-of-norway |access-date=20 August 2021 |archive-date=August 20, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210820221917/http://news.gov.dm/news/1077-dominica-welcomes-new-ambassador-from-kingdom-of-norway |url-status=dead }}</ref> |- |181 |{{Flag|Timor-Leste}} |{{Dts|20 May 2002}}<ref>{{cite web |date=22 May 2017 |title=Minister of Foreign Affairs paid an official visit to Timor-Leste |url=https://www.mfa.go.th/en/content/5d5bd0c415e39c3060021290?cate=5d5bcb4e15e39c306000683c |access-date=19 October 2021}}</ref> |- |182 |{{Flag|São Tomé and Príncipe}} |{{dts|6 August 2004}}<ref>{{Cite web |title=Embetsutnemningar m.m. 1. juli 2004 – 30. juni 2005 |url=https://www.regjeringen.no/contentassets/b98f84cc56f845b596c32bc7f2487eef/nn-no/pdfs/stm200520060005000dddpdfs.pdf |access-date=19 January 2025 |website=regjeringen.no |page=55 |language=no}}</ref> |- |183 |{{Flag|Montenegro}} |{{Dts|21 June 2006}}<ref name="mfa">{{cite web |title=Tabela priznanja i uspostavljanja diplomatskih odnosa |url=https://mvp.gov.me/rubrike/bilateralni-odnosi/Tabela-priznanja-i-uspostavljanja-diplomatskih-odn |access-date=16 April 2021 |publisher=Montenegro Ministry of Foreign Affairs and European Integration |archive-date=February 13, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200213235103/https://mvp.gov.me/rubrike/bilateralni-odnosi/Tabela-priznanja-i-uspostavljanja-diplomatskih-odn |url-status=dead }}</ref> |- |184 |{{Flag|Equatorial Guinea}} |{{Dts|30 March 2007}}<ref>{{Cite web |date=30 March 2007 |title=Offisielt frå statsrådet 30. mars 2007 |url=https://www.regjeringen.no/no/aktuelt/offisielt-fra-statsradet-30-mars-2007/id461890/ |access-date=25 July 2022 |language=no}}</ref> |- |— |{{Flag|Kosovo}} |{{Dts|25 October 2008}}<ref name="Visoka">{{cite book |author1=Gëzim Visoka |title=Acting Like a State: Kosovo and the Everyday Making of Statehood |date=2018 |publisher=Routledge |isbn=9781138285330 |location=Abingdon |pages=219–221}}</ref> |- |185 |{{Flag|Tuvalu}} |{{Dts|8 May 2010}}<ref>{{Cite news |date=6 May 2010 |title=Norway and Tuvalu establish diplomatic relations |url=https://www.norwegianamerican.com/norway-and-tuvalu-establish-diplomatic-relations/ |access-date=19 October 2021 |archive-date=June 24, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624061736/https://www.norwegianamerican.com/norway-and-tuvalu-establish-diplomatic-relations/ |url-status=dead }}</ref> |- |186 |{{Flag|Monaco}} |{{Dts|16 November 2010}}<ref>{{cite news |date=8 February 2011 |title=Remise des lettres de créance de S.E. M. Tarald O. Brautaset |language=fr |url=https://www.palais.mc/en/news/h-s-h-prince-albert-ii/meeting/2011/february/remise-des-lettres-de-creance-de-s-e-m-tarald-o-brautaset-1957.html |access-date=13 October 2020}}</ref> |- |187 |ದಕ್ಷಿಣ ಸುಡಾನ್ |{{Dts|9 July 2011}}<ref>{{cite web |title=Embassy of the Republic of South Sudan in Norway |url=http://www.embrss-norway.org/embassy/ |access-date=18 October 2021}}</ref> |- |188 |{{Flag|Palau}} | <ref>{{Cite web |title=Statsnavn og hovedsteder - P |date=April 28, 2023 |url=https://www.regjeringen.no/no/dokument/dep/ud/veiledninger/2001/statsnavn_hovedsteder_p/id87854/#plw |access-date=24 May 2023 |language=no}}</ref> |- |189 |{{Flag|Federated States of Micronesia}} |{{Dts|12 April 2018}}<ref>{{cite web |title=Countries With Which the Federated States of Micronesia Has Established Diplomatic Relations |url=https://www.fsmgov.org/diprel.html}}</ref> |- |190 |{{Flag|Vanuatu}} |{{Dts|28 May 2018}}<ref>{{cite web |date=2 June 2018 |title=Diplomatic relations between Vanuatu and Norway |url=https://www.dailypost.vu/news/diplomatic-relations-between-vanuatu-and-norway/article_27aa4b96-5241-5fdd-a859-5eff3774ba97.html |access-date=21 March 2022 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220321121512/https://www.dailypost.vu/news/diplomatic-relations-between-vanuatu-and-norway/article_27aa4b96-5241-5fdd-a859-5eff3774ba97.html |archivedate=March 21, 2022 |url-status=dead}}</ref> |- |191 |{{Flag|Comoros}} |{{Dts|28 June 2019}}<ref>{{Cite web |date=29 June 2019 |title=Son Excellence Madame Elisabeth JACOBSEN, nouvelle Ambassadrice du Royaume de Norvège en Union des Comores |website=[[Facebook]] |url=https://www.facebook.com/beitsalam/posts/son-excellence-madame-elisabeth-jacobsen-nouvelle-ambassadrice-du-royaume-de-nor/2333885646886612/ |access-date=29 January 2024 |language=fr}}</ref> |- |192 |{{Flag|Kiribati}} |{{Dts|17 August 2019}}<ref>{{cite web |date=20 August 2019 |title=KIRIBATI ESTABLISHES DIPLOMATIC RELATIONS WITH THE KINGDOM OF NORWAY |url=https://www.mfa.gov.ki/2019/08/20/kiribati-establishes-diplomatic-relations-with-the-kingdom-of-norway/ |access-date=9 January 2022}}</ref> |- |— |{{Flag|State of Palestine}} |{{dts|24 April 2025}}<ref>{{Cite web |date=25 April 2025 |title=Norway formally opens diplomatic ties with the State of Palestine |url=https://trt.global/world/article/4c46bad56df9 |access-date=26 April 2025 |website=TRT Global}}</ref> |} ==ಬಹುಪಕ್ಷೀಯೊದ== {| class="wikitable sortable" border="1" style="width:100%; margin:auto;" !width="15%"| ಸಂಸ್ಥೆ !width="12%"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾತಿನಿ !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |--valign="top" |ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ||<!--Start date--> |ನಾರ್ವೆ–ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ |--valign="top" |NATO||<!--Start date--> |ನಾರ್ವೆ-ನ್ಯಾಟೋ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ |} ==ಆಫ್ರೀಕಾ== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾತಿನಿ !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Kenya}}||<!--Date started-->||See ಕೀನ್ಯಾ-ನಾರ್ವೆಸಂಬಂಧೊಲು * ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ನೈರೋಬಿಡ್ ಉಂಡು. * ಕೆನ್ಯಾದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Sudan}}||<!--Date started-->||ನಾರ್ವೆ-ಸುಡಾನ್ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ಖಾರ್ಟೂಮ್ ಡ್ ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಸುಡಾನ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |} ==ಅಮೆರಿಕಾ== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾತಿನಿ !Notes |- valign="top" |{{flag|Belize}}||<!--Date started-->|| ೨೦೧೧ಡ್ದ್, ಬೆಲೀಜ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಷಯೊಲೆಗ್ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿನ ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯೊದ ಬಗ್ಗೆ ಒಂಜಿ ಒಪ್ಪಂದೊನು ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದೆನ್ ೨೦೧೦ಡ್ ಸಹಿ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{cite web|url=https://www.regjeringen.no/en/topics/the-economy/taxes-and-duties/skatteavtaler/agreement-norway---belize/id632266/|title=Agreement Norway - Belize|date=February 2011}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Brazil}}||<!--Date started-->||ಬ್ರೆಜಿಲ್-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಬ್ರೆಸಿಲಿಯಾ]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಬುಕ್ಕೊ [[ರಿಯೊ ಡಿ ಜನೈರೊ]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಬ್ರೆಜಿಲ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Canada}}||<!--Date started-->||[[ಕೆನಡಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ ಒಟ್ಟಾವಾಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ [[ಕ್ಯಾಲ್ಗರಿ]], ಮಾಂಟ್ರಿಯಲ್, ಟೊರೊಂಟೊ, ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಾಂಕೋವರ್ ಡ್ ನಾಲ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಲು ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.emb-norway.ca/|title=Norway – the official site in Canada|access-date=February 20, 2015|archivedate=January 1, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170101115057/http://www.emb-norway.ca/|url-status=dead}}</ref> [[ಕೆನಡಾ]] ದೇಶದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಉಂಡು. ಪಡೆವೊಂದಿನ.<ref>{{cite web|url=http://www.canadainternational.gc.ca/norway-norvege/index.aspx?lang=eng|title=Embassy of Canada to Norway|date=September 9, 2013|access-date=February 20, 2015}}</ref> *ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್, ಯುರೋಪ್ ಡ್ ಸುರಕ್ಷತೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸಹಕಾರೊದ ಸಂಘಟನೆ, ನ್ಯಾಟೊ, ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಕಾರ ಬುಕ್ಕೊ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಘಟನೆದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. *[https://web.archive.org/web/20090125192048/http://geo.international.gc.ca/cip-pic/geo/norway-en.aspx Canadian Ministry of Foreign Affairs and International Trade about relations with Norway] *''ಇಂಚಲಾ ತೂಲೆ': ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಕೆನಡಿಯನ್ಸ್ |- valign="top" |{{flag|Chile}}||<!--Date started-->||[[ಚಿಲಿ]]-[[ನಾರ್ವೆ]]ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಸಾಂಟಿಯಾಗೊ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಚಿಲಿಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Mexico}}||<!--Date started-->1906||[[ಮೆಕ್ಸಿಕೋ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * [[ಮೆಕ್ಸಿಕೊ]] ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಮೆಕ್ಸಿಕೊ ನಗರ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|United States}}||<!--Date started-->1905||[[ನಾರ್ವೆ]]-ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಡ್ [[ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.]] ಡ್ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ [[ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.]] ಡ್ ನಾಲ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಲು ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರ]], [[ಫಿಲಡೆಲ್ಫಿಯಾ]], ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಯಾನ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೊಡು ನಾಲ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಲು ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.org/|title=Norway – the official site in the United States|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://norway.usembassy.gov/|title=Home – Embassy of the United States Oslo, Norway|access-date=February 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150216150649/http://norway.usembassy.gov/|archive-date=February 16, 2015|url-status=dead}}</ref> *''See also'': [[Norwegian Americans]] |} ==ಏಷ್ಯಾ== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾತಿನಿ !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Afghanistan}}||<!--Date started-->||[[ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ |- valign="top" |{{flag|Armenia}}||<!--Date started-->|| * ಸ್ವೀಡನ್ ದ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ಅರ್ಮೇನಿಯಾ ನಾರ್ವೆನ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. * ಜಾರ್ಜಿಯಾದ ಟಿಬಿಲಿಸಿಡ್ ಉಪ್ಪುನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆ ಅರ್ಮೇನಿಯಾಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯಿನವು, ಬುಕ್ಕೊ ಯೆರೆವಾನ್ ಡ್ ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿನ್ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|China}}||<!--Date started-->October 5, 1954||[[ಚೀನಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಬೀಜಿಂಗ್]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಗುವಾಂಗ್ಝೌ, [[ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್]] ಬುಕ್ಕೊ [[ಶಾಂಘೈ]] ಡ್ ಮೂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಲು ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.cn/|title=Norway – the official site in China|access-date=February 20, 2015|archive-date=February 27, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170227155942/http://www.norway.cn/|url-status=dead}}</ref> *ಚೀನಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.chinese-embassy.no/eng/|title=Embassy of the People's Republic of China in the Kingdom of Norway|access-date=February 20, 2015}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Georgia}}||<!--Date started-->|| * ಜಾರ್ಜಿಯಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಟ್ಬಿಲಿಸಿ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|India}}||<!--Date started-->1947||[[ಭಾರತ]]-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ ನ್ಯೂ ದೆಹಲಿಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |url=http://www.norwayemb.org.in/Embassy/ |title=Embassy of Norway in India |accessdate=April 30, 2025 |archivedate=February 21, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221104126/http://www.norwayemb.org.in/Embassy/ |url-status=dead }}</ref> ಮತ್ತು ಮುಂಬೈ, [[ಚೆನ್ನೈ]] ಮತ್ತು [[ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ]] ಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್‌ಗಳು.<ref>{{Cite web |url=http://www.norwayemb.org.in/Embassy/Contact-information/consul/#.VVQ-j_C4LUc |title=Consulate Generals of Norway in India |accessdate=April 30, 2025 |archivedate=January 2, 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120102021411/http://www.norwayemb.org.in/Embassy/Contact-information/consul/#.VVQ-j_C4LUc |url-status=dead }}</ref> * ಭಾರತೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು..<ref>{{Cite web |url=http://www.indemb.no/ |title=Indian Embassy in Oslo |access-date=May 14, 2015 |archive-date=December 27, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081227105430/http://www.indemb.no/ |url-status=dead }}</ref> |- valign="top" |{{flag|Indonesia}}||<!--Date started-->||[[ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಜಕಾರ್ತಾ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Iran}}||<!--Date started-->|| * ಇರಾನ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ತೆಹ್ರಾನ್]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Israel}}||<!--Date started-->||[[ಇಸ್ರೇಲ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ನಾರ್ವೆ ಫೆಬ್ರವರಿ ೪, ೧೯೪೯ಡ್ ಇಸ್ರೇಲ್ ನ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಮಲ್ತಿನ ಸುರುತ ದೇಶೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಆ ವರ್ಷದ ನಡುಟು ಈ ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. * ನಾರ್ವೆಗ್ ಟೆಲ್ ಅವಿವ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.org.il/|title=Norway – the official site in Israel|access-date=February 20, 2015}}</ref> *ಇಸ್ರೇಲ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು..<ref>{{cite web|url=http://embassies.gov.il/oslo/Pages/default.aspx|title=Israels ambassade i Norge|access-date=February 20, 2015|archivedate=February 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163830/https://embassies.gov.il/oslo/Pages/default.aspx|url-status=dead}}</ref> *''ಇಂಚಲಾ ತೂಲೆ'': ನಾರ್ವೆಡ್ ಯೆಹೂದಿಲೆನ ಇತಿಹಾಸ |- valign="top" |{{flag|Malaysia}}||<!--Date started-->1957||[[ಮಲೇಷ್ಯಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಕ್ವಾಲಾಲಂಪುರ್]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಮಲೇಷ್ಯಾಗ್ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿತ ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಪ್ರದೇಶೊಡು ನಾರ್ವೆಲಾ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Mongolia}}||<!--Date started-->ಜನವರಿ 11, 1968||ನೋಡಿ [[ಮಂಗೋಲಿಯಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲು * ಸ್ವೀಡನ್ ದ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ಮಂಗೋಲಿಯಾ ನಾರ್ವೆಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯಿನವು. * ಚೀನಾದ ಬೀಜಿಂಗ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆ ಮಂಗೋಲಿಯಾನ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. |- valign="top" |{{flag|Nepal}}||<!--Date started-->January 26, 1973||[[ನೇಪಾಳ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಜನವರಿ ೨೬, ೧೯೭೩ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್. ನಾರ್ವೆ ೨೦೦೦ಡ್ ಕಠ್ಮಂಡುಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web | url=http://www.norway.org.np/Devcoop/In+Nepal/DevCoop.htm | title=The Norway Portal - Norwegian Ministry of Foreign Affairs | access-date=July 17, 2009 | archive-date=September 6, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090906090055/http://www.norway.org.np/Devcoop/In+Nepal/DevCoop.htm | url-status=dead }}</ref> ೨೦೦೮ಡ್, ನಾರ್ವೆದ ಪ್ರಧಾನಿ ಜೆನ್ಸ್ ಸ್ಟೋಲ್ಟೆನ್ಬರ್ಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪರಿಸರ ಬುಕ್ಕೊ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವೆ ಎರಿಕ್ ಸೊಲ್ಹೀಮ್ ನೇಪಾಳೊಗು ಭೇಟಿ ಕೊರ್ತೆರ್.<ref>[https://web.archive.org/web/20090905054216/http://www.norwaypost.no/content/view/21837/26/ Nepal’s Prime Minister visits Norway] April 10, 2009</ref> ೨೦೦೯ಡ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಪ್ರಚಂದೆರ್ ನಾರ್ವೆಗ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ತೆರ್.<ref>{{cite web|url=http://news.xinhuanet.com/english/2009-03/28/content_11088688.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20090406061856/http://news.xinhuanet.com/english/2009-03/28/content_11088688.htm|url-status=dead|archive-date=April 6, 2009|title=Nepali PM to leave for Europe _English_Xinhua|access-date=February 20, 2015}}</ref> ಮೇ ೨೦೦೮ಡ್ ಕಠ್ಮಂಡುಡು ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಪಿದಯಿ ಒಂಜಿ ಎಲ್ಯ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟ ಆಂಡ್. ಏರ್ಲಾ ಗಾಯ ಆಯಿಜೆರ್.<ref>{{cite news| url=http://economictimes.indiatimes.com/PoliticsNation/No-one_hurt_as_bomb_rocks_Norway_embassy_in_Nepal/articleshow/3047726.cms | work=The Times of India | title=Politics/Nation | date=May 17, 2008}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/asia-oceana/nepal/fco_trv_ca_nepal?ta=safetySecurity&pg=2 |title=Nepal travel advice |access-date=2009-07-04 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090904212749/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/asia-oceana/nepal/fco_trv_ca_nepal?ta=safetySecurity&pg=2 |archive-date=September 4, 2009 |df=mdy-all }}</ref> * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಕಠ್ಮಂಡು]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನೇಪಾಳೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Pakistan}}||<!--Date started-->1947||See [[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಪಾಕಿಸ್ತಾನ]] ಸಂಬಂಧಗಳು |- valign="top" |{{flag|Palestine}}||<!--Date started-->|| ಓಸ್ಲೋಡ್ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯೊಗು "ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯೋಗ" ಪನ್ಪಿನ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಉಂಡು. ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೦ಡ್ ನಾರ್ವೆಗ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ನಗ, ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಸಲಾಮ್ ಫಯ್ಯದ್ ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆನ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಿಷನ್ ಗ್ ಅಪ್ಗ್ರೇಡ್ ಮಲ್ಪುವೆ ಪಂದ್ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದು 2011 ದ ಸುರುಟು ಜಾರಿಗೆ ಬರ್ಪುಂಡು. ಅಯಿತ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆ, ರಾಯಭಾರಿ ಸ್ಥಾನೊಡು, "ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ಮಿಷನ್ ದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆ" ಪನ್ಪಿನ ಬಿರುದುನ್ ಪಡೆಯೆರ್. ಸ್ಪೇನ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ದ ನಂತರ ನಾರ್ವೆ ಇಂಚಿನ ಕ್ರಮೊಲೆನ್ ದೆತೊನುನ ನಾಲ್ನೇ ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶ ಆದುಂಡು. ಆಂಡಲಾ, ಈ ಅಪ್ಡೇಟ್ ನಾರ್ವೆಡ್ದ್ ಒಂಜಿ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯೊನು ಮಾನ್ಯತೆ ಮಲ್ಪುನವು ಅತ್ತ್.<ref>{{Cite news |author= Medzini, Ronen |title= Norway upgrades Palestinian mission |url= http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4000445,00.html |work= [[Ynetnews]] |agency= [[Associated Press|AP]] |date= December 17, 2010 |access-date= December 17, 2010}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Philippines}}||<!--Date started-->March 2, 1948||ನಾರ್ವೆ-ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ನಡುಟು ಮಾರ್ಚ್ ೨, ೧೯೪೮ಡ್ ಸಂಬಂಧೊಲು ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್, ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, ನಾರ್ವೆಗ್ ಮನಿಲಾಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆ ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಡ್ ಮೊರೊ ಸಂಘರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಡ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷೊಲೆಗ್ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿನ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಡ್ ಲಾ ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೊಂದುಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಜಿಪಿಎಚ್-ಎಂಐಎಲ್ಎಫ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ತಂಡೊದ ಸದಸ್ಯ ದೇಶ ಆದುಂಡು. ನಾರ್ವೆ ಜಿಪಿಎಚ್-ಸಿಪಿಪಿ-ಎನ್ಪಿಎ-ಎನ್ಡಿಎಫ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗ್ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುನ ಮೂಜಿನೆ ದೇಶ. ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ನಡುಟು ವ್ಯಾಪಾರ $73 ಮಿಲಿಯನ್ ಮುಟ್ಟ ಇತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web |url=http://www.sunstar.com.ph/breaking-news/2012/11/06/norway-pledges-continued-support-peace-process-251900 |title=Breaking News &#124; Sun.Star |website=[[SunStar]] |access-date=October 27, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924121413/http://www.sunstar.com.ph/breaking-news/2012/11/06/norway-pledges-continued-support-peace-process-251900 |archive-date=September 24, 2015 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.norway.ph/news/Bilateral-relations/#.VJ64FsCD4|title=Norway.ph}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://oslope.dfa.gov.ph/index.php/diplomatic-relations/philippines-norway-relations |title=Philippines - Norway Relations |access-date=October 27, 2015 |archive-date=December 29, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141229061946/http://oslope.dfa.gov.ph/index.php/diplomatic-relations/philippines-norway-relations |url-status=dead }}</ref> * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಮನಿಲಾ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ದೇಶೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Saudi Arabia}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ರಿಯಾದ್]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಬುಕ್ಕೊ [[ಜೆದ್ದಾ]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|South Korea}}||<!--Date started--> March 2, 1959<ref name="mofa.go.kr">{{cite web |url=http://www.mofa.go.kr/ENG/countries/europe/countries/20070824/1_24598.jsp?menu=m_30_40 |title=Ministry of Foreign Affairs, Republic of Korea |access-date=July 7, 2015 |archive-date=December 24, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131224080419/http://www.mofa.go.kr/ENG/countries/europe/countries/20070824/1_24598.jsp?menu=m_30_40 |url-status=dead }}</ref>||ಉಂದೆನ್ ಲಾ ತೂಲೆ [http://www.mofa.go.kr/eng/nation/m_4902/view.do?seq=112 Norway-South Korea relations] ನಾರ್ವೆ ರಾಜ್ಯ ಬುಕ್ಕೊ ಕೊರಿಯಾ ಗಣರಾಜ್ಯೊದ ನಡುಟು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾರ್ಚ್ ೨, ೧೯೫೯ಡ್ ಸುರು ಆಂಡ್. *1959ನೇ ಇಸವಿಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಸಹಕಾರೊಡು ಸಂಬಂಧೊಲು ಸುಧಾರಿತ ಆವೊಂದು ಬೈದಿನವು ಮಸ್ತ್ ಎಡ್ಡೆ. **[[ಸಿಯೋಲ್]] ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ.<ref>{{cite web | url=https://www.norway.no/en/south-korea | title=South Korea}}</ref> ಬುಕ್ಕೊ ಬುಸಾನ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು..<ref>{{cite web | url=https://www.norway.no/en/south-korea/norway-south-korea/honorary-consulate-in-busan2/ |title = Honorary Consulate in Busan}}</ref> **ಓಸ್ಲೋಡ್ ಉಪ್ಪುನ ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ.<ref>{{cite web | url=http://nor.mofa.go.kr/worldlanguage/europe/nor/main/index.jsp | title=주 노르웨이 대한민국 대사관 | access-date=April 30, 2025 | archive-date=March 19, 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140319032959/http://nor.mofa.go.kr/worldlanguage/europe/nor/main/index.jsp | url-status=dead }}</ref> *[https://www.norway.no/en/south-korea/norway-south-korea/bilateral-relations/ Norwegian Ministry of Foreign Affairs about bilateral relations with South Korea] *[http://overseas.mofa.go.kr/no-ko/brd/m_7112/list.do South Korean Ministry of Foreign Affairs about bilateral relations with the Kingdom of Norway (in Korean)] |- valign="top" |{{flag|Syria}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸಿರಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೨ಡ್, ನಾರ್ವೆದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯೊ [[ಡಮಾಸ್ಕಸ್]] ಡ್ ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿನ್ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾದ್ ಮುಚ್ಚುವೆ ಪಂದ್ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ಮುಖ್ಯವಾದ್ ದೇಶೊಡು ಭದ್ರತಾ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹಾಳಾಪುನ ಕಾರಣೊಡ್ದ್, ಆಂಡಲಾ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವೆ ಜೋನಸ್ ಗಾರ್ ಸ್ಟೋರ್ ಲಾ ಮುಚ್ಚುನವು ಒಂಜಿ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಕೇತ ಪಂಡ್ದ್ ಒತ್ತು ಕೊರ್ತೆರ್. ಒರಿ ನಾರ್ವೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕೆರ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಡ್ ಉಪ್ಪುವೆರ್.<ref>{{Cite news |author= Zondag, Martin Herman Wiedswang |title= – Indirekte er ambassadestenging et politisk signal |trans-title= – In an indirect manner, closing embassy is a political signal |url= http://www.nrk.no/nyheter/norge/1.8051130 |publisher= [[Norwegian Broadcasting Corporation|NRK]] |language= no |date= March 26, 2012 |access-date= March 27, 2012}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Turkey}}||<!--Date started-->|||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಟರ್ಕಿ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಅಂಕಾರ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಇಸ್ತಾಂಬುಲ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಟರ್ಕಿಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |} ==ಯುರೋಪ್== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾತಿನಿ !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Austria}}||<!--Date started-->|| * ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾದ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ವಿಯೆನ್ನಾ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Croatia}}||<!--Date started-->1992||ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ. * ಕ್ರೊಯೇಶಿಯಾದ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ ಜಾಗ್ರೆಬ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Cyprus}}||<!--Date started-->||[[ಸೈಪ್ರಸ್]]-ನಾರ್ವೆಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಮಾರ್ಚ್ ೨೨, ೧೯೬೩ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್..<ref>{{cite web |url=http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement |title=Kingdom of Norway |access-date=2010-05-15 |publisher=[[Cyprus]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20110716054632/http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement |archive-date=July 16, 2011 |url-status=dead }}</ref> ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ಸರ್ಕಾರ "ಸೈಪ್ರಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ನಡುಟು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧೊಲು ಮಾತಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆಡ್ಲಾ ಎಡ್ಡೆ ಉಂಡು" ಪಂದ್ ಪರಿಗಣಿಸವುಂಡು.<ref name="Cyprus Embassy"/> ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲೆಗ್ಲಾ ನಿವಾಸಿ ರಾಯಭಾರಿಲು ಇಜ್ಜೆರ್. ಸೈಪ್ರಸ್ ನ್ ನಾರ್ವೆಡ್ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್, ಸ್ವೀಡನ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಬುಕ್ಕೊ 2 ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಲೆನ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸವೆರ್, ಒಂಜಿ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಡ್ಡನೆ ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯಾನ್ಸ್ಯಾಂಡ್ ಡ್. ಗ್ರೀಸ್ ದ ಅಥೆನ್ಸ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಬುಕ್ಕೊ ನಿಕೋಸಿಯಾಡ್ ಒಂಜಿ ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ಸೈಪ್ರಸ್ ಡ್ ನಾರ್ವೆನ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸವೆರ್.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.gr/Embassy/Consulates/ |title=Consulates in Greece and Cyprus |access-date=2010-05-15 |quote=There are several Norwegian Honorary Consulates in Greece, and one in Nicosia, Cyprus. |publisher=[[Norway]] |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20100301201453/http://www.norway.gr/Embassy/Consulates/ |archive-date=March 1, 2010 }}</ref> ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್.<ref name="Cyprus Embassy">{{cite web |url=http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/3_political_section_norway.asp |title=Cyprus – Norway Bilateral Relations |publisher=[[Cyprus|Embassy of Cyprus in Sweden]] |access-date=May 3, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080508012526/http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/3_political_section_norway.asp |archive-date=May 8, 2008 |url-status=dead }}</ref> ಆಗಸ್ಟ್ ೨೧, ೧೯೫೧ಡ್, ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ಪುನ ಬಗ್ಗೆ ಒಂಜಿ ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಸಮ್ಮೇಳನ ಬುಕ್ಕೊ ಪತ್ರೊಲೆನ ವಿನಿಮಯ ನಡತ್ಂಡ್. ಮೇ ೨, ೧೯೫೧ಡ್, ಡಬಲ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸೇಶನ್ ನ್ ತಪ್ಪಾವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಆದಾಯದ ಮಿತ್ತ್ ತೆರಿಗೆಲೆನ್ ಗೌರವಿಸವುನ ಆರ್ಥಿಕ ವಂಚನೆನ್ ತಡೆಪುನ ಸಮ್ಮೇಳನೊನು ಮುಗಿತ್ಂಡ್. ಮೇ ೧೭, ೧೯೬೨ಡ್, ನಿಕೋಸಿಯಾಡ್ ಒಂಜಿ ಪತ್ರೊಲೆನ ವಿನಿಮಯ ನಡತ್ಂಡ್, ಉತ್ತರ ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ನಾಗರಿಕೆರೆಗ್ ವೀಸಾ ಅಗತ್ಯೊಲೆನ್/ವೀಸಾ ಅಗತ್ಯೊಲೆನ್ ರದ್ದು ಮಲ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಒಪ್ಪಂದೊನು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಮಾರ್ಚ್ ೫, ೧೯೬೩ಡ್, ಲಂಡನ್ ಡ್ ವಾಣಿಜ್ಯ ಅನುಸೂಚಿತ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆದ ಒಪ್ಪಂದೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ಯೆರ್.<ref>{{cite web|url=http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf%3FOpenElement |title=Kingdom of Norway |access-date=2010-05-21 |publisher=[[Cyprus]] |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110716054632/http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement |archive-date=July 16, 2011 }}</ref> ನಾರ್ವೆ ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ಸರ್ಕಾರೊಗು ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಲೆಗ್, ಎನ್ಜಿಒಲೆಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಗ್ ಇಇಎ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ಅನುದಾನೊಲೆನ ಮೂಲಕ ನೇರ ಧನಸಹಾಯೊನು ಒದಗಾವುಂಡು.<ref>{{cite news|title=Norwegian partners get valuable insight in Cyprus |url=http://www.norway.gr/News_and_events/business_and_eea/eea/Norwegian-partners-get-valuable-insight-in-Cyprus/ |archive-url=https://archive.today/20110721083254/http://www.norway.gr/News_and_events/business_and_eea/eea/Norwegian-partners-get-valuable-insight-in-Cyprus/ |url-status=dead |archive-date=2011-07-21 |work=[[Norway|Royal Norwegian Embassy in Athens]] |year=2008 |access-date=2010-05-15 }}</ref> ಸೈಪ್ರಸ್ ಡ್ ಎನ್ಜಿಒ ಫಂಡ್ ನ್ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಎಕನಾಮಿಕ್ ಏರಿಯಾ (ಇಇಎ) ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಸಮ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಸಮ್ ಸಹ-ಹಣಕಾಸು ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ೨೦೦೪ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್.<ref name=ngo/> ೨೦೦೬ಡ್, ನಾರ್ವೆ ಒಟ್ಟು ೪.೬೬ ಮಿಲಿಯನ್ [[ಯುರೋ]] ಕೊಡುಗೆ ಕೊರ್ಪಿನ ಬದ್ಧತೆನ್ ವರ್ಧನೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref name=ngo>{{cite web |url = http://www.eeangofund.org.cy/page_1229620162754.html |title = NGO Fund Launch Event |work = The Fund for Non Governmental Organisations in Cyprus |access-date = May 1, 2009 |url-status = dead |archive-url = https://web.archive.org/web/20110718163558/http://www.eeangofund.org.cy/page_1229620162754.html |archive-date = July 18, 2011 |df = mdy-all }}</ref> ೨೦೦೭ಡ್, ಇಇಎ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ಗ್ರಾಂಟ್ಸ್ ದ ಒಂಜಿ ನಿಯೋಗ ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ದು "ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶೊದ ಭಾಗವಾದ್ ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಮಂಜೂರು ಮಲ್ತಿನ ನಾರ್ವೆದ ನಿಧಿಲೆನ ಖರ್ಚುನ್ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ"."<ref>{{cite news |title=Norway allocates 4.7&nbsp;million euro to Cyprus |url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=NewsLibrary&p_multi=BBAB&d_place=BBAB&p_theme=newslibrary2&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=11CEB9D290E2C8D0&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM |quote=ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಾದ್ ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಮಂಜೂರು ಮಲ್ತಿನ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ನಿಧಿಲೆನ ಖರ್ಚುನ್ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಇಇಎ ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಸಮ್ ಡೆಲಿಗೇಶನ್ ದ್ವೀಪೊಡು ಉಂಡು. ಈ ವಿಷಯೊಡು ನಾರ್ವೆದ ನಿಯೋಗ ಬುಕ್ಕೊ ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ನಡುಟು ಯೋಜನಾ ಬ್ಯೂರೋಡ್ ಒಂಜಿ ಸಭೆ ನಡತ್ಂಡ್.... |work=[[Cyprus News Agency]] |date= November 13, 2007 |access-date=2010-05-16 }}</ref> ೨೦೦೮ಡ್, ನಾರ್ವೆದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವೆ ಜೋನಸ್ ಗಾರ್ ಸ್ಟೋರ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಡೆಮೆಟ್ರಿಸ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫಿಯಾಸ್ ನ್ ತೂಯೆರೆ ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್. ಪಾಫೋಸ್ ಡ್ ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ಗ್ರಾಮ ಸಲಾಮಿಯೊಗು ನಾರ್ವೆದ ಸಹಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅಕುಲು ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದೆರ್. ನಾರ್ವೆದಕುಲು ಊರುಡು ಉಪ್ಪುನ ಪಿರಾಕ್ದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆನ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪೆರೆ ಯೋಜನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಪಗ ಉಂದು €735,000 ದ ವೆಚ್ಚೊಡು ಪರಿಸರ ಶಿಕ್ಷಣೊಗು ಒಂಜಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರ ಆಪುಂಡು.<ref>{{cite news |title=Norway's FM visits to inaugurate environmental project |url=http://www.cyprus-mail.com/cyprus/norway-s-fm-visits-inaugurate-environmental-project |work=[[Cyprus Mail]] |date=June 29, 2008 |access-date=2010-05-21 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20101105210452/http://www.cyprus-mail.com/cyprus/norway-s-fm-visits-inaugurate-environmental-project |archive-date=November 5, 2010 |df=mdy-all }}</ref> ಸೈಪ್ರಸ್ ಡ್ ತೆರಿಗೆದ ಮಟ್ಟೊಲು ನಾರ್ವೆಡ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಕಮ್ಮಿ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಸೈಪ್ರಸ್ ನಾರ್ವೆದಕ್ಲೆನ್ ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಆಯೆರೆ ಸಕ್ರಿಯವಾದ್ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸೊಂದುಂಡು.<ref>{{cite news|url=http://www.dagsavisen.no/innenriks/article266870.ece |title=Kypros jakter på rike nordmenn |date=May 11, 2006 |quote=ಒಂಜಿ ಕಾಲೊಡು ನಾರ್ವೆದ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಆದಿತ್ತಿನ ನೌಕಾ ಮಾಲೀಕೆರ್ ಜಾನ್ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸೆನ್ ತನ್ನ ನಾರ್ವೆದ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ನ್ ಬುಡ್ದು ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ಆಯೆರ್ ಪಂದ್ ನಿನ್ನೆ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಂಚ, ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸನ್ ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ಲೆಡ್ದ್ ದುಂಬು ಇತ್ತೆರ್. |language=no |work=[[Dagsavisen]] |access-date=2009-05-06 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110921224308/http://www.dagsavisen.no/innenriks/article266870.ece |archive-date=September 21, 2011 |df=mdy }}</ref> ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಪೋಯಿನ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಕಾಲೊಡು ನಾರ್ವೆದ ಶ್ರೀಮಂತೆರ್ ಆಯಿನ ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ಬಿಲಿಯನೇರ್ ಜಾನ್ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸೆನ್ ಉಲ್ಲೆರ್.<ref>{{cite news|title=Norway's richest man no longer |url=http://www.aftenposten.no/english/business/article1314163.ece |work=[[Aftenposten]] |date=May 11, 2006 |access-date=2010-05-15 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070808041748/http://www.aftenposten.no/english/business/article1314163.ece |archive-date=August 8, 2007 |df=mdy }}</ref><ref>{{cite news|title=Skatteflyktet til Kypros |url=http://www.ukeavisenledelse.no/arkiv/skatteflyktet_til_kypros?utskrift=1 |quote=ನಾರ್ವೆದ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಜಾನ್ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸೆನ್ (61), ಕನಿಷ್ಠ 33 ಬಿಲಿಯನ್ ಕ್ರೋನರ್ ಮೌಲ್ಯದ, ತನ್ನ ನಾರ್ವೆದ ಪೌರತ್ವೊನು ತ್ಯಾಜ್ಯ ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ತೆರಿಗೆ ಕಾರಣೊಲೆಗಾತ್ರ ಸೈಪ್ರಿಯಟ್ ಪೌರತ್ವೊನು ದುಂಬೇ ಪಡೆಯೆರ್.|work=Ukeavisenledelse |language=no |date=August 23, 2006 |access-date=2010-05-15 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110724190140/http://www.ukeavisenledelse.no/arkiv/skatteflyktet_til_kypros?utskrift=1 |archive-date=July 24, 2011 |df=mdy }}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.aftenposten.no/nyheter/iriks/article1311458.ece |title=Fredriksen blir kypriot |language=no |date=May 10, 2006 |work=[[Aftenposten]] |access-date=2009-05-06 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100828215509/http://www.aftenposten.no/nyheter/iriks/article1311458.ece |archive-date=August 28, 2010 |df=mdy }}</ref> ೧೯೯೬ಡ್, ನಾರ್ವೆಡ್ ತೆರಿಗೆ ನಿಯಮೊಲೆನ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಅಂಚಾದ್ ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ಕಂಪೆನಿಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾದ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆದ ಧ್ವಜೊದ ಅಡಿಟ್ ಉಪ್ಪೊಡು. ೨೦೦೮ಡ್ದ್, ಕೆಲವು ಕಂಪೆನಿಲು ಟನ್ ತೆರಿಗೆ ಆಡಳಿತೊಡು [[ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ]] ನೊಟ್ಟುಗು ಸಮ್ಮಂದ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸೈಪ್ರಸ್ ಡ್ ನೋಂದಾಯಿಸೊಡಾಪುಂಡು.<ref>{{cite news |title=Norway's Whilhelmsen moving shipping unit to Malta |url=http://uk.reuters.com/article/idUKL1860840120080618 |archive-url=https://archive.today/20120723211655/http://uk.reuters.com/article/idUKL1860840120080618 |url-status=dead |archive-date=July 23, 2012 |quote=ಈ ಈ ಬದಲಾವಣೆಲು ನಾರ್ವೆದ ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ನಿಯಮೊಲೆನ್ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟೊದ ನಿಯಮೊಲೆನ್ ಸರಿ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶೊಡು ನಡತ್ಂಡ್, ಆಂಡ ಉದ್ಯಮ ಗುಂಪುಲು ಈ ಕ್ರಮೊ ಕೆಲವೆರೆನ್ ಬರ್ಮುಡಾ ಅತ್ತಂದೆ ಸೈಪ್ರಸ್ ನಂಚಿನ ತೆರಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗೊಲೆಡ್ ನೋಂದಣಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಒತ್ತಾಯ ಮಲ್ಪುಂಡು ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. |work=[[Reuters]] |date=June 18, 2008 |access-date=2010-05-15 }}</ref> ನಾರ್ವೆದ ಸೇವೆದ ರಿಗ್ ಕಂಪೆನಿ ಪ್ರೊಸೇಫ್ ತನ್ನ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿನ್ ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news|language=no|url=http://e24.no/boers-og-finans/article1635271.ece|title=Rømmer norsk utbytteskatt|date=February 9, 2007|work=[[E24 Næringsliv]]|access-date=2009-05-06}}</ref> ಕೆಲವು ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ನಿವೃತ್ತೆರ್ ಸೈಪ್ರಸ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್; ಸೈಪ್ರಸ್ ದ ಕಡಿಮೆ ತೆರಿಗೆ ದರ ಬುಕ್ಕೊ ಕನಿಷ್ಠ ಅಪರಾಧೊಡ್ದ್ ಲಾ ಉಂದು ಲಾಭ ದೆತೊನುಂಡು.<ref name=colony/> ಸೈಪ್ರಸ್ ಡ್ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ವಸಾಹತು [[ಪಾಫೋಸ್]] ಡ್ ಉಂಡು.<ref name=colony>{{cite news |url=http://www.vg.no/dinepenger/artikkel.php?artid=544780 |quote=ಕಡಿಮೆ ತೆರಿಗೆ, ಕಡಿಮೆ ಜೀವನ ವೆಚ್ಚ ಬುಕ್ಕೊ ಸೌಮ್ಯ ಬೇಸಿಗೆ ಬುಕ್ಕೊ ಚಳಿಗಾಲದ ಉಷ್ಣಾಂಶೊಲು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ದ್ವೀಪೊಡು ನೆಲೆಯಾಯೆರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಲೆನ್ ತಡೆಪುಂಡು. ಇತ್ತೆ ನಮ ಸೈಪ್ರಸ್ ದ ಪಾಫೋಸ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ "ವಸಾಹತು"ನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲ, ಸ್ಪೇನ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನಲೆಕನೆ. |title=Norske pensjonister: Flytter til 8% skatt på Kypros |date=December 4, 2008 |work=[[Verdens Gang|VG Nett]] |access-date=2009-05-06 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091217083716/http://www.vg.no/dinepenger/artikkel.php?artid=544780 |archive-date=December 17, 2009 |df=mdy }}</ref> * [https://web.archive.org/web/20110716054632/http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement Cyprus Ministry of Foreign Affairs: list of bilateral treaties with Norway] * ಸೈಪ್ರಸ್ ಸ್ವೀಡನ್ ದ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆನ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web |url=http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/default.asp |title=Embassy of Cyprus in Stockholm |access-date=May 31, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090708035356/http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/default.asp |archive-date=July 8, 2009 |url-status=dead }}</ref> * ನಾರ್ವೆ ಗ್ರೀಸ್ ದೇಶೊದ [[ಅಥೆನ್ಸ್]] ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಅಯಿತ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ಸೈಪ್ರಸ್ ನ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref name="norway.gr">{{cite web|url=http://www.norway.gr/|title=Norway – the official site in Greece|access-date=February 20, 2015|archivedate=April 8, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100408094131/http://www.norway.gr/|url-status=dead}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Denmark}}||<!--Date started-->||[[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ಈ ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲೆಗ್ ಒಟ್ಟುಗು ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲ ಇತಿಹಾಸ ಉಂಡು, ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ 1397 ಬುಕ್ಕೊ 1523 ದ ನಡುಟು ಕಲ್ಮಾರ್ ಒಕ್ಕೂಟೊದ ಭಾಗವಾದಿತ್ತೆರ್. 1537 ಬುಕ್ಕೊ 1814 ದ ನಡುಟು, ನಾರ್ವೆ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್-ನಾರ್ವೆ/ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ನಡುಟು ಒಂಜಿ ಒಕ್ಕೂಟೊಡು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ೧೯೦೫ಡ್ ನಾರ್ವೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ವೀಡನ್/ನಾರ್ವೆದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೊದ ನಡುಟು ಒಕ್ಕೂಟ ರದ್ದು ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ, ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ೧೯೦೫ಡ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ ಬಾಲ್ಟಿಕ್ ಸಮುದ್ರ ರಾಜ್ಯೊಲೆನ ಕೌನ್ಸಿಲ್, [[ನ್ಯಾಟೋ]], ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ಡ್ ಸುಮಾರ್ ೧೫,೦೦೦ [[ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್|ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಜನಕುಲು]] ವಾಸ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆಡ್ ಸುಮಾರ್ ೨೦,೦೦೦ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಜನಕುಲು ವಾಸ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್.<ref>{{cite web|url=http://www.ssb.no/emner/02/01/10/utlstat/index.html|title=Utenlandske statsborgere – SSB|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://norge.um.dk/|title=Danmark i Norge|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ನಾರ್ವೆಗ್ ಕೋಪನ್ ಹ್ಯಾಗನ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norsk.dk/|title=Norge – det offisielle norske nettsted i Danmark|access-date=February 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20111005234844/http://www.norsk.dk/|archive-date=October 5, 2011|url-status=dead}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Estonia}}||<!--Date started-->|| * ಎಸ್ಟೋನಿಯಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.estemb.no/|title=Estemb in Oslo|access-date=February 20, 2015}}</ref> *ನಾರ್ವೆಗ್ ಟಾಲಿನ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norra.ee/|title=Norra – ametlik kodulehekülg Eestis|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ [[NATO]] ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|European Union}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]–ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ನಾರ್ವೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶ ಬುಕ್ಕೊ ಶೆಂಗೆನ್ ಪ್ರದೇಶೊದ ಮೂಲಕ ಇಯು ಮಾರುಕಟ್ಟೆದ ಭಾಗವಾಯಿನವು. |- valign="top" |{{flag|Finland}}||<!--Date started-->||[[ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಹೆಲ್ಸಿಂಕಿ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norja.fi/|title=Norja – virallinen sivusto Suomessa|access-date=February 20, 2015|archive-date=September 27, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130927185221/http://www.norja.fi/|url-status=dead}}</ref> *ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.finland.no/Public/Default.aspx|title=Suomen suurlähetystö, Oslo|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|France}}||<!--Date started-->1905||[[ಫ್ರಾನ್ಸ್]]–[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * [[ನಾರ್ವೆ]] ಗ್ [[ಪ್ಯಾರಿಸ್]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಫ್ರಾನ್ಸ್ ದೇಶೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Germany}}||<!--Date started-->||[[ಜರ್ಮನಿ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ಜರ್ಮನಿಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಬರ್ಲಿನ್]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, [[ಹ್ಯಾಂಬರ್ಗ್]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಡಸೆಲ್ಡಾರ್ಫ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Greece}}||<!--Date started-->||[[ಗ್ರೀಸ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ಗ್ರೀಸ್ ದೇಶೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು..<ref>{{cite web|url=http://www.mfa.gr/missionsabroad/en/norway-en|title=Greece in Norway – Hellenic Republic – Greece in the World|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಅಥೆನ್ಸ್]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref name="norway.gr"/> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Hungary}}||<!--Date started-->1920|| * [[ಹಂಗೇರಿ]] ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಟಾವಾಂಗರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸರ್ಪ್ಸ್ಬೋರ್ಗ್ ಡ್ 2 ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.mfa.gov.hu/kulkepviselet/NO/en/mainpage.htm|title=Hungarian embassy in Oslo|website=Mfa.gov.hu|access-date=8 October 2017|archive-date=May 18, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160518035448/http://www.mfa.gov.hu/kulkepviselet/NO/en/mainpage.htm|url-status=dead}}</ref> * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norvegia.hu/|title=Norvégia – hivatalos honlapja Magyarországon|website=Norvegia.hu|access-date=20 February 2015|archive-date=March 6, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150306214857/http://www.norvegia.hu/|url-status=dead}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Iceland}}||<!--Date started-->||[[ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ೨೦೦೭ಡ್, ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ವಾಯುಪ್ರದೇಶೊದ ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯೊದ ಕಣ್ಗಾವಲು ಬುಕ್ಕೊ ಮಿಲಿಟರಿ ರಕ್ಷಣೆನ್ ಒಳಗೊಂಡು ಒಂಜಿ ರಕ್ಷಣಾ ಒಪ್ಪಂದೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ದೆರ್. ನಾರ್ವೆದ ಜೆಟ್ ಫೈಟರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಕಣ್ಗಾವಲು ವಿಮಾನೊಲು ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ವಾಯುಪ್ರದೇಶೊಡು ಗಸ್ತು ಪಾಡುಂಡು ಪನ್ಪಿನ ಅರ್ಥ. ನಾರ್ವೆದೊಟ್ಟುಗು ಮಲ್ತಿನ ಒಪ್ಪಂದೊಡು ಶಾಂತಿಕಾಲೊನು ಮಾತ್ರ ಒಳಗೊಂಡಿಪ್ಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನೆನ್ ಒತ್ತು ಕೊರ್ಪೆರ್. ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷದ ಸಂದರ್ಭೊಡು, ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ರಕ್ಷಣೆದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಇತ್ತೆಲಾ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಬುಕ್ಕೊ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ ಸರ್ಕಾರೊದ ಮಿತ್ತ್ ಉಂಡು.<ref>{{cite news|title=Norway, Iceland to sign defense agreement|url=http://english.people.com.cn/200704/25/eng20070425_369466.html|agency=[[Xinhua]]|work=People's Daily Online|date=April 25, 2007|access-date=June 15, 2009}}</ref> ಕೆಫ್ಲಾವಿಕ್ ನೌಕಾ ವಾಯು ನಿಲ್ದಾಣೊಡ್ದ್ ಅಮೇರಿಕದ ಮಿಲಿಟರಿನ್ ಪಿರ ಕನರೆ ತೀರ್ಮಾನ ಮಲ್ತಿನ ಬುಕ್ಕೊ ಈ ಒಪ್ಪಂದೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ದೆರ್.<ref>{{cite news|title=Norway, Iceland to boost defence cooperation|url=http://bdnews24.com/details.php?id=68515&cid=2|quote=Norway and Iceland will sign an agreement on Thursday to step up defence cooperation to improve the Atlantic island nation's security following the U.S. withdrawal from the Keflavik naval air base, officials said on Tuesday.|agency=[[Reuters]]|date=April 24, 2007|access-date=June 15, 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110722134201/http://bdnews24.com/details.php?id=68515&cid=2|archive-date=July 22, 2011|df=mdy-all}}</ref> *ರೆಕ್ಜಾವಿಕ್ ಡ್ ನಾರ್ವೆದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.noregur.is|title=Norge – det offisielle nettstedet på Island|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.iceland.is/iceland-abroad/no/|title=Norway > The Icelandic Foreign Services|access-date=February 20, 2015|archive-date=February 8, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150208092746/http://www.iceland.is/iceland-abroad/no/|url-status=dead}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Ireland}}||<!--Date started-->|| *ನಾರ್ವೆಗ್ ಡಬ್ಲಿನ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.ie/|title=Norway – the official site in Ireland|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಐರ್ಲೆಂಡ್ ದೇಶೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://web.dfa.ie/home/index.aspx?id=35320|title=Department of Foreign Affairs|access-date=February 20, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20141219220744/http://web.dfa.ie/home/index.aspx?id=35320|archive-date=December 19, 2014|df=mdy-all}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Italy}}||<!--Date started-->|| * ಇಟಲಿಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ರೋಮ್]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Kosovo}}||<!--Date started-->||[[ಕೊಸೊವೊ]]–[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ಕೊಸೊವೊದ ೨೦೦೮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಗ್ ನಾರ್ವೆ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆನ್ ಗುರುತು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web|url=http://www.regjeringen.no/en/dep/ud/press/News/2008/norway_kosovo.html?id=505130|title=Norway recognises Kosovo as an independent state|date=March 28, 2008|access-date=2008-03-28}}</ref> ನಾರ್ವೆಗ್ ಪ್ರಿಸ್ಟಿನಾಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, ಆಂಡ ಕೊಸೊವೊ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ತೆರೆಯೆರೆ ರಡ್ಡನೆ ಹಂತೊಡು ನಾರ್ವೆನ್ ಸೇರಾವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಸೂಚನೆನ್ ಕೊರ್ತುಂಡು. |- |{{flag|Monaco}} | | *ನಾರ್ವೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ದೇಶೊದ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ಮೊನಾಕೊಗು ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯಿನವು, ಬುಕ್ಕೊ ಮೊನಾಕೊಡು ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿನ್ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು.<ref>{{cite web|last=Utenriksdepartementet|date=2020-02-14|title=Utestasjoner med sideakkreditering|url=https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/sideakkreditering/id515245/|access-date=2020-08-11|website=Regjeringen.no|language=no}}</ref><ref>{{cite web|title=Ambassaden og konsulatene|url=https://www.norway.no/no/france/for-nordmenn/om-ambassaden/|access-date=2020-08-11|website=Norgesportalen|language=no}}</ref> *ಮೊನಾಕೊ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿನ್ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು.<ref>{{cite web|title=Norvège / Tous les Pays / Relations bilatérales / La Diplomatie et la Présence Internationale / Monaco à l'International / Action Gouvernementale / Portail du Gouvernement - Monaco|url=https://www.gouv.mc/Action-Gouvernementale/Monaco-a-l-International/La-Diplomatie-et-la-Presence-Internationale/Relations-bilaterales/Tous-les-Pays/Norvege|access-date=2020-08-11|website=www.gouv.mc}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Netherlands}}||<!--Date started-->|| * ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ದೇಶೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ ದಿ ಹೇಗ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ [[NATO]] ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Poland}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಪೋಲೆಂಡ್]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ವಾರ್ಸಾ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಪೋಲೆಂಡ್ ದೇಶೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ [[NATO]] ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Romania}}||<!--Date started-->April 3, 1917||[[ನಾರ್ವೆ]]–[[ರೊಮೇನಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ಈ ರಡ್ಡ್ ರಾಷ್ಟ್ರೊಲು ಏಪ್ರಿಲ್ ೩, ೧೯೧೭ಡ್ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. * ನಾರ್ವೆಗ್ ಬುಕಾರೆಸ್ಟ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>[http://www.norvegia.ro/ Embassy of Norway in Bucharest (in English and Norwegian)]</ref> * ರೊಮೇನಿಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://oslo.mae.ro/index.php?lang=en|title=AMBASADA ROMÂNIEI în Regatul Norvegiei|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ [[NATO]] ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Russia}}||<!--Date started-->October 30, 1905||[[ನಾರ್ವೆ]]–[[ರಷ್ಯಾ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ರಡ್ಡ್ ರಾಷ್ಟ್ರೊಲು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೩೦, ೧೯೦೫ಡ್ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{Cite web |url=http://www.norvegia.ru/norsk/russland/fakta/bilaterale.htm |title=Norwegian embassy in Moscow |access-date=September 13, 2009 |archive-date=May 5, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090505132429/http://www.norvegia.ru/norsk/russland/fakta/bilaterale.htm |url-status=dead }}</ref> * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಮಾಸ್ಕೋ]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, [[ಸೈಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ಬರ್ಗ್]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಮುರ್ಮಾನ್ಸ್ಕ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norvegia.ru/|title=Norway – the official site in Russia|access-date=February 20, 2015|archive-date=February 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170202044949/http://www.norvegia.ru/|url-status=dead}}</ref> * ರಷ್ಯಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಬ್ಯಾರೆಂಟ್ಸ್ಬರ್ಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಕಿರ್ಕೆನೆಸ್ ಡ್ ರಡ್ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>[http://www.norway.mid.ru/en/ Embassy of Russia in Oslo (in English, Norwegian and Russian)] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20110611022740/http://www.norway.mid.ru/en/ |date=June 11, 2011 }}</ref> *''ಇಂಚ ತೂಲೆ: ಕೋಲಾ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ಸ್ |- valign="top" |{{flag|Serbia}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]–[[ಸರ್ಬಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ ಬೆಲ್ಗ್ರೇಡ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norveska.org.rs/|title=Norway – the official site in Serbia|access-date=February 20, 2015}}</ref> *ಸರ್ಬಿಯಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು..<ref>{{cite web|url=http://www.oslo.mfa.gov.rs/|title=Embassy of the Republic of Serbia in the Kingdom of Norway|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ ಯುರೋಪ್ ಡ್ ಸುರಕ್ಷತೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸಹಕಾರೊದ ಸಂಘಟನೆ (ಒಎಸ್ಸಿಇ) ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. * ನಾರ್ವೆ 1999 ಡ್ ನ್ಯಾಟೋ ಫೆಡರಲ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಯುಗೊಸ್ಲಾವಿಯಾದ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಗ್ ಬೆಂಬಲ ಕೊರ್ದು ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಕೊಸೊವೊ ಫೋರ್ಸ್ ಡ್ ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Spain}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸ್ಪೇನ್]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ [[ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್]] ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, [[ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾ]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಅಲಿಕಾಂಟೆಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಸ್ಪೇನ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Sweden}}||<!--Date started-->1905||[[ನಾರ್ವೆ]]–[[ಸ್ವೀಡನ್]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ೧೯೦೫ಡ್ ನಾರ್ವೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ವೀಡನ್ ನಡುಟು ಒಕ್ಕೂಟ ರದ್ದು ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ, ರಡ್ಡ್ ರಾಷ್ಟ್ರೊಲು ೧೯೦೫ಡ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. * ನಾರ್ವೆಗ್ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norge.se/|title=Norge – det offisielle nettstedet i Sverige|access-date=February 20, 2015|archivedate=December 29, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081229040221/http://www.norge.se/|url-status=dead}}</ref> * ಸ್ವೀಡನ್ ದೇಶೊಗು ಒಸ್ಲೋಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.swedenabroad.com/en-GB/Embassies/Oslo/|title=Oslo – SwedenAbroad|access-date=February 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150309100830/http://www.swedenabroad.com/en-GB/Embassies/Oslo/|archive-date=March 9, 2015|url-status=dead}}</ref> *ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|Switzerland}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]–ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ನಾರ್ವೆಗ್ ಬರ್ನ್ ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ [[ಜಿನೀವಾ]] ಬುಕ್ಕೊ ಜುರಿಚ್ ಡ್ ರಡ್ಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. * ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್ ಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು. |- valign="top" |{{flag|Ukraine}}||<!--Date started-->1992||[[ನಾರ್ವೆ]]–[[ಉಕ್ರೇನ್]] ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ ೧೯೯೨ಡ್ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. * ನಾರ್ವೆ ೧೯೯೧ಡ್ ಉಕ್ರೇನ್ ದೇಶೊದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೊನು ಮಾನ್ಯ ಮಲ್ತ್ಂಡ್ * [[ನಾರ್ವೆ]] ದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, ಕೀವ್/ನಾರ್ವೆಗ್ ಕೀವ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.com.ua/|title=Norway – the official site in Ukraine|access-date=February 20, 2015}}</ref> *ಉಕ್ರೇನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, ಓಸ್ಲೋ ಡು ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://norway.mfa.gov.ua/en|title=Embassy of Ukraine to the Kingdom of Norway|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯೆರ್. |- valign="top" |{{flag|United Kingdom}}||1905||[[ನಾರ್ವೆ]]–ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ನವೆಂಬರ್ ೬, ೧೯೦೫ಡ್ ನಾರ್ವೆ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ನೊಟ್ಟುಗು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. *ನಾರ್ವೆ [[ಲಂಡನ್]] ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿನ್ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು, ಲಂಡನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಎಡಿನ್ಬರ್ಗ್ ಡ್ ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಲು ಉಂಡು.<ref>{{cite web|url=https://www.norway.no/en/uk/services-info/norway-uk/|title=Norway in the United Kingdom|website=[[Embassy of the United Kingdom, Oslo|Norway in the United Kingdom]]|access-date=14 December 2024|archive-date=10 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240910014334/https://www.norway.no/en/uk/services-info/norway-uk/|url-status=live}}</ref> * ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ನ್ ಒಸ್ಲೋ, ಒಸ್ಲೋಡ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಕೊರ್ತೆರ್.<ref>{{Cite web|url=https://www.gov.uk/world/organisations/british-embassy-oslo|title=British Embassy Oslo|website=[[gov.uk|GOV.UK]]|access-date=22 February 2024|archive-date=10 March 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230310004205/https://www.gov.uk/world/organisations/british-embassy-oslo|url-status=live}}</ref> ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಸಹಕಾರ ಒಪ್ಪಂದೊದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸದಸ್ಯತ್ವೊನು ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೊಂದಿತ್ತೆರ್.,<ref>{{cite news|last=Politi|first=James|date=19 September 2023|title=US unveils Atlantic co-operation pact|location=[[Washington, D.C.]]|website=[[Financial Times]]|url=https://www.ft.com/content/56706df4-f39b-4ab5-8acf-b252176d172d|access-date=19 January 2024|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20240119085952/https://www.ft.com/content/56706df4-f39b-4ab5-8acf-b252176d172d|archive-date=19 January 2024|url-status=live}}</ref> ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಪರಾಧ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಜಂಟಿ ದಂಡಯಾತ್ರೆ ಪಡೆ, [[ನ್ಯಾಟೋ]], ಒಇಸಿಡಿ, ಯುರೋಪ್/ಒಎಸ್ಸಿಇಡ್ ಭದ್ರತೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸಹಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆ, ಬುಕ್ಕೊ [[ವಿಶ್ವ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆ]]. ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯವಾದ್, ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲುಲಾ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದೊಲೆನ್/ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದೊಲೆನ್ ಮಲ್ತೆರ್,<ref>{{cite web|last=Jayawardena|first=Ranil|date=8 July 2021|title=United Kingdom signs free trade deal with Norway, Iceland and Liechtenstein|url=https://www.gov.uk/government/news/united-kingdom-signs-free-trade-deal-with-norway-iceland-and-liechtenstein|website=GOV.UK|access-date=22 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20210708140450/https://www.gov.uk/government/news/united-kingdom-signs-free-trade-deal-with-norway-iceland-and-liechtenstein|archive-date=8 July 2021|url-status=live}}</ref> ಹಸಿರು ಪಾಲುದಾರಿಕೆ,<ref>{{Cite web|author=Norway in the United Kingdom|url=https://www.norway.no/en/uk/news-events/green-partnership/|date=20 October 2023|title=Norway enters into green partnership with the UK|website=Norway in the United Kingdom|access-date=14 December 2024|archive-date=1 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240901174047/https://www.norway.no/en/uk/news-events/green-partnership/|url-status=live}}</ref> ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ.<ref>{{Cite web |last=Starmer|first=Keir|date=16 December 2024|title=PM meeting with Prime Minister Støre  of Norway: 16 December 2024|url=https://www.gov.uk/government/news/pm-meeting-with-prime-minister-store-of-norway-16-december-2024|access-date=16 December 2024|website=GOV.UK|language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20241216151024/https://www.gov.uk/government/news/pm-meeting-with-prime-minister-store-of-norway-16-december-2024|archive-date=16 December 2024|url-status=live}}</ref> |} ==Oceania== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾತಿನಿ !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Australia}}||<!--Date started-->1905||[[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]]–ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ೧೮೧೪ಡ್ ನಾರ್ವೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯಿನ ಬುಕ್ಕೊ ೧೯೦೫ಡ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ನಡುಟು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧೊಲು ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್. * ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಗ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ಗೌರವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಕೋಪನ್ ಹೇಗನ್, [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ಡ್ ಅಯಿತ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆಡ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿತ್ವ ಉಂಡು. * ನಾರ್ವೆಗ್ ಕ್ಯಾನ್ಬೆರ್ರಾಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ/ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಉಂಡು. * ''ಇಂಚಲಾ ತೂಲೆ'': ನಾರ್ವೆದ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಲು |- valign="top" |{{flag|New Zealand}}||<!--Date started-->1905||[[ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್]]–ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ತೂಲೆ ೧೯೦೫ಡ್ ನಾರ್ವೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ವೀಡನ್/ನಾರ್ವೆದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೊದ ನಡುಟು ಒಕ್ಕೂಟ ರದ್ದು ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ, ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲು ೧೯೦೫ಡ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಡ್ ಸುಮಾರ್ ೧,೪೦೦ [[ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್]] ಜನಕುಲು ಬುಕ್ಕೊ ೪೦೯ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ದಕುಲು ನಾರ್ವೆಡ್ ಜೀವನ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್.<ref>{{cite web|url=http://www.ssb.no/innvbef_en/tab-2009-04-30-05-en.html|title=Table 5 Persons with immigrant background by immigration category, country background and sex. 1 January 2009|access-date=February 20, 2015}}</ref> ಪಿ ಅಂಡ್ ಒ ಮೆರಿಟೈಮ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ನ ನಿರ್ದೇಶಕೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಆಕ್ಲೆಂಡ್ ಡ್ ಗೌರವ ಕಾನ್ಸುಲ್ ಆಯಿನ ರೀಡರ್ ಸ್ವೆಯಾಸ್ 2000ಡ್ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಗ್ ವಿಶ್ವದ ರಡ್ಡನೆ ಮಲ್ಲ ಎಣ್ಣೆ ಉತ್ಪಾದಕೆರ್ ಆಯಿನ ನಾರ್ವೆದೊಟ್ಟುಗು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಎಡ್ಡೆ ಅವಕಾಶೊಲು ಉಂಡು ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್.<ref name="NZ_Herald_137767">{{cite web |url=http://www.nzherald.co.nz/workplace/news/article.cfm?c_id=74&objectid=137767 |title=Building a bridge to Norway |date=May 22, 2000 |work=[[The New Zealand Herald]] |access-date=September 30, 2011}}</ref> ೨೦೦೬ಡ್, ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ತಿಮಿಂಗಿಲ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆನ್ ವರ್ಧನೆ ಮಲ್ಪುನ ನಾರ್ವೆದ ಯೋಜನೆಲೆನ್ ವಿರುದ್ಧವಾದ್ ಒಸ್ಲೋಡ್ ನಾರ್ವೆದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯೊಗು ಔಪಚಾರಿಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆನ್ ಸಲ್ಲಿಸೆರೆ ಬೇತೆ ೧೧ ದೇಶೊಲೆನ್ ಸೇರ್ಂಡ್.<ref>{{cite web|url=http://news.xinhuanet.com/english/2006-04/21/content_4457938.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20070825153312/http://news.xinhuanet.com/english/2006-04/21/content_4457938.htm|url-status=dead|archive-date=August 25, 2007|title=Xinhua – English|access-date=February 20, 2015}}</ref> ೨೦೦೪ಡ್, [[ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್]] ಪ್ರಧಾನಿ ಹೆಲೆನ್ ಕ್ಲಾರ್ಕ್ ನಾರ್ವೆಗ್ ಬತ್ತಿನ ಸುರುತ ಪ್ರಧಾನಿ ಆಯೆರ್. ವಾಣಿಜ್ಯ ತಿಮಿಂಗಿಲ ಪತ್ತೆನ್ ಬುಡ್ದು ಬಹುತೇಕ ಮಾತಾ ವಿಷಯೊಲೆಡ್ ಈ ರಡ್ಡ್ ದೇಶೊಲೆಗ್ ನೇರ ಸಂಬಂಧ ಉಂಡು ಪಂಡ್ದ್ ಆರ್ ಪಂಡೆರ್.<ref>{{cite web|url=http://www.highbeam.com/doc/1P1-95313103.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20121102155540/http://www.highbeam.com/doc/1P1-95313103.html|url-status=dead|archive-date=November 2, 2012|title=Whaling issue splits Norway and New Zealand in official visit|access-date=February 20, 2015}}</ref> * [[ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್]] ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ದ ಹೇಗ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಅಯಿತ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆದೊಟ್ಟುಗು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ದೀತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web|url=http://www.nzembassy.com/netherlands/about-the-embassy/what-the-embassy-does|title=What the Embassy does - About the Embassy - Netherlands - NZEmbassy.com|access-date=February 20, 2015}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ '''ಕ್ಯಾನ್‌ಬೆರಾ ದ'''ಉಪ್ಪುನ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಡ್ದು ನಾರ್ವೆ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದುಂಡು.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.org.au/|title=Norway – the official site in Australia|access-date=February 20, 2015|archivedate=June 6, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140606040643/http://www.norway.org.au/|url-status=dead}}</ref> *''ಉಂದೆನುಲಾ ತೂಲೆ'': ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ದಕುಲು |} == ಉಂದೆನುಲಾ ತೂಲೆ == *ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ *ನಾರ್ವೆಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ *ನಾರ್ವೆಗೆ ರಾಯಭಾರಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ *ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ *ನಾರ್ವೆಯ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ *ನಾರ್ವೆಯ ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ನೀತಿ ==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು== {{reflist}} ==ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಓದರೆ== {{Further|History of Norway#Bibliography}} * Berg, Roald. "Norway’s Foreign Politics during the Union with Sweden, 1814-1905: A Reconsideration." ''Diplomacy & Statecraft'' 31.1 (2020): 1-21. [https://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/09592296.2020.1721051 online] Argues Norwegians did have a voice in foreign affairs. * Danielsen, Helge. "Military Assistance, Foreign Policy, and National Security: The Objectives of US Military Assistance to Norway, 1950–1965." ''Scandinavian Journal of History'' 45.1 (2020): 71–94. * Frankel, Joseph. "Comparing Foreign Policies: The Case of Norway." ''International Affairs'' 44.3 (1968): 482–493. * German, Robert K. "Norway and the bear: Soviet coercive diplomacy and Norwegian security policy." ''International Security'' 7.2 (1982): 55-82 [http://www.jstor.org/stable/2538433 online]. * Holst, Johan Jørgen, ed. ''Norwegian Foreign Policy in the 1980s'' (Oxford UP, 1985). * Lucas, Colin. "Great Britain and the Union of Norway and Sweden." ''Scandinavian Journal of History'' 15.3-4 (1990): 269–278. * Lundestad, Geir. "The United States and Norway, 1905–2006 Allies of a kind: so similar, so different." ''Journal of Transatlantic Studies'' 4.2 (2006): 187–209. * Lundestad, Geir. "The evolution of Norwegian security policy: Alliance with the West and reassurance in the East." ''Scandinavian Journal of History'' 17.2-3 (1992): 227–256. * Lundestad, Geir. ''America, Scandinavia and the Cold War, 1945-1949'' (1980), * Padelford, Norman J. "Regional cooperation in Scandinavia." ''International Organization'' 11.4 (1957): 597–614; relations with Denmark, Sweden, Finland, and Iceland, 1920–1955. [http://www.jstor.org/stable/2704366 online] * Pisarska, Katarzyna. "Peace Diplomacy and the Domestic Dimension of Norwegian Foreign Policy: The Insider's Accounts." ''Scandinavian Political Studies'' 38.2 (2015): 198–215. * Riste, Olav. "The historical determinants of Norwegian foreign policy." in J. J. Holst, ed. ''Norwegian Foreign Policy in the 1980s'' (1985): 12–26. * Salmon, Patrick. ''Scandinavia and the Great Powers 1890-1940'' (2002) [https://www.amazon.com/Scandinavia-Powers-1890-1940-Patrick-Salmon/dp/0521891027/ excerpt] * Salmon, Patrick. "How to write international history: Reflections on Norsk utenrikspolitikks historie." ''Diplomacy and Statecraft'' 9.1 (1998): 208–223. ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು== * [http://www.regjeringen.no/en/dep/ud.html?id=833 Norwegian Ministry of Foreign Affairs website] * [http://www.regjeringen.no/nb/dep/ud/dep/org/historikk.html?id=861 History of the Norwegian Ministry of Foreign Affairs (Norwegian)] [[ವರ್ಗೊ:ನಾರ್ವೆ]] en5txywwljwk39d5700p8dt03bcr9gf 10 20766 373574 370324 2026-10-20T05:03:06Z ChiK 1136 373574 wikitext text/x-wiki {{#invoke:Hatnote||extraclasses=relarticle mainarticle selfreference noprint|1={{#if:{{{table|}}}|ಈ ಕೋಷ್ಟಕ|{{#ifeq:{{Yesno-no|{{{part|}}}}}|yes|ಈ ಇಬಾಗೊದ ಒಂಜಿ ಬಾಗೊ|ಈ ಇಬಾಗೊ}}}} {{format link|link={{{1|{{{source|The Example#Synopsis}}}}}}|display={{{title|}}}}}ರ್ದ್ [[:en:Help:Transclusion|ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕ್ಲೂಡೆಡ್]] ಆದ್ ಬತ್ತ್‌ದ್ಂಡ್. <span class="plainlinks" style="font-style: normal; font-size:85%;">([{{fullurl:{{Absolute page title|{{{1|{{{source|}}}}}}}}|action=edit}} ತಿದ್ದ್‌ಲೆ] &#124; [{{fullurl:{{Absolute page title|{{{1|{{{source|}}}}}}}}|action=history}} ಇತಿಹಾಸೊ])</span>}}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> 7u0o27rv64ll7w2z80d1srmdfx71v5d 373575 373574 2026-10-20T05:04:34Z ChiK 1136 /* */ 373575 wikitext text/x-wiki {{#invoke:Hatnote||extraclasses=relarticle mainarticle selfreference noprint|1={{#if:{{{table|}}}|ಈ ಕೋಷ್ಟಕ|{{#ifeq:{{Yesno-no|{{{part|}}}}}|yes|ಈ ಇಬಾಗೊದ ಒಂಜಿ ಬಾಗೊ|ಈ ಇಬಾಗೊ}}}} {{format link|link={{{1|{{{source|The Example#Synopsis}}}}}}|display={{{title|}}}}}‌ರ್ದ್ [[:en:Help:Transclusion|ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕ್ಲೂಡೆಡ್]] ಆದ್ ಬತ್ತ್‌ದ್ಂಡ್. <span class="plainlinks" style="font-style: normal; font-size:85%;">([{{fullurl:{{Absolute page title|{{{1|{{{source|}}}}}}}}|action=edit}} ತಿದ್ದ್‌ಲೆ] &#124; [{{fullurl:{{Absolute page title|{{{1|{{{source|}}}}}}}}|action=history}} ಇತಿಹಾಸೊ])</span>}}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> 34nbuo73y77r9dq2l8y1d6t82r5jehe 0 22143 373569 350456 2026-10-20T03:29:29Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373569 wikitext text/x-wiki [[ವರ್ಗೊ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಏಷ್ಯನ್ ತಿಂಗೊಲು 2025 ಲೇಕನ ಪುಟೊಕುಲು]] [[File:Hava Mahal Jaipur,Rajastan India.jpg|thumb|ಹವಾ ಮಹಲ್]] '''ಹವಾ ಮಹಲ್''' ಭಾರತ ದೇಶದ [[ರಾಜಸ್ಥಾನ|ರಾಜಸ್ಥಾನದ]] ಜೈಪುರ ನಗರಡಿಪ್ಪುನ ಅರಮನೆ. ಕೆಂಪು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಮರಳುಕಲ್ಲ್ ಡ್ದ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಆಯಿನ ಉಂದು ಜೈಪುರದ ನಗರ ಅರಮನೆದ ಅಂಚಿಡ್ ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಜೆನಾನಾ ಅತ್ತ್ಂಡ ಪೊಣ್ಣುಲೆನ ಕೋಣೆಲೆಗ್ ವಿಸ್ತಾರವಾದುಂಡು. ಹವಾ ಮಹಲ್, ಉಂದೆನ್ "ಗಾಳಿದ ಅರಮನೆ"ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಉಂದೆನ್ ೧೭೯೯ಡ್ ಮಹಾರಾಜ ಸವಾಯಿ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಿಂಗ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದೆಟ್ ಮಸ್ತ್ ಎಲ್ಯ ಎಲ್ಯ ಕಿಟಕಿಲು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಬಾಲ್ಕನಿಲು ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ ಉಂದು ಒಂಜಿ ಜೇನುಗೂಡುದಲೆಕ ತೋಜುಂಡು.<ref>{{Cite web|url=https://www.britannica.com/place/Hawa-Mahal|title=Hawa Mahal &#124; Map, Description, & Facts &#124; Britannica}}</ref> ==ಹವಾ ಮಹಲ್ ನ್ ರಚನೆ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಕಟ್ಟಿನಕ್ಲು== ರಾಜಸ್ಥಾನೊದ ಜೈಪುರ ನಗರೊದ ಸ್ಥಾಪಕೆರ್ ಆಯಿನ ಮಹಾರಾಜ ಸವಾಯಿ ಜೈ ಸಿಂಗ್ ನ ಮೊಮ್ಮಗ ಮಹಾರಾಜ ಸವಾಯಿ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಿಂಗ್ 1799ಡ್ ಈ ರಚನೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್.ಖೇತ್ರಿ ಮಹಲ್ ದ ಅನನ್ಯ ರಚನೆಡ್ದ್ ಆರ್ ಎಚ್ಚ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದ್ ಈ ಭವ್ಯ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅರಮನೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್.ಉಂದೆನ್ ಲಾಲ್ ಚಂದ್ ಉಸ್ತಾದ್ ಡಿಸೈನ್ ಮಲ್ತೆರ್. ಐನ್ ಮಹಡಿದ ಪಿದಯಿದ ಭಾಗೊ ಒಂಜಿ ಜೇನುಗೂಡುದಲೆಕ ಉಂಡು. ಉಂದೆತ 953 ಎಲ್ಯ ಕಿಟಕಿಲೆನ್ ಜಾರೋಖಾಸ್ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಉಂದೆನ್ ಜಟಿಲವಾದ್ ಲ್ಯಾಟಿಸ್ ವರ್ಕ್ ಡ್ ಅಲಂಕರಿಸವೆರ್.ಲ್ಯಾಟಿಸ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ ಪಂಡ ರಾಜಮನೆತನದ ಪೊಣ್ಣುಲು ನಿತ್ಯಜೀವನೊನು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಕೆಳ್ಗ್ ಬೀದಿಡ್ ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಪರ್ಬೊಲೆನ್ ತೂವಂದೆ ತೂಯೆರೆ ಅನುವು ಮಲ್ಪುನವು. ಈ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಲಕ್ಷಣೊ ವೆಂಚುರಿ ಪರಿಣಾಮೊಡ್ದ್ ತಂಪು ಗಾಳಿನ್ ಪಾಸ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅನುವು ಮಲ್ಪುಂಡು.ಅಂಚಾದ್ ಬೇಸಿಗೆಡ್ ಎಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನೊಡು ಇಡೀ ಪ್ರದೇಶೊನು ಮಸ್ತ್ ಆಹ್ಲಾದಕರವಾದ್ ಮಲ್ಪುಂಡು.ಬೀದಿದ ನೋಟೊಡ್ದ್ ಹವಾ ಮಹಲ್ ನ್ ಮಸ್ತ್ ಜನ ತೂದು ಅರಮನೆದ ಎದುರುದ ಭಾಗ ಪಂದ್ ತೆರಿಯೊನುವೆರ್, ಆಂಡ ಉಂದು ಪಿರವುದ ಭಾಗ. ==ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ನಿರ್ವಹಣೆ== ೨೦೦೬ಡ್, ೫೦ ವರ್ಸೊದ ಅಂತರೊಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ, ೪.೫೬೮ ಮಿಲಿಯನ್ ರೂಪಾಯಿದ ಅಂದಾಜಿ ವೆಚ್ಚೊಡು ಸ್ಮಾರಕೊಗು ಒಂಜಿ ಫೇಸ್ ಲಿಫ್ಟ್ ಕೊರ್ಪಿನ ನಿಟ್ಟಿಡ್ ಮಹಲ್ ಡ್ ನವೀಕರಣೊದ ಬೇಲೆಲೆನ್ ಮಲ್ತೆರ್.ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಕ್ಷೇತ್ರ ಜೈಪುರದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಮಾರಕೊಲೆನ್ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಹಾಯ ಮಲ್ತ್ಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಯುನಿಟ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಅಯಿನ್ ನಡಪಾಯೆರೆ ಹವಾ ಮಹಲ್ ನ್ ಅಳವಡಿಸೊಂಡು.ಈ ಅರಮನೆ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಸಂಕೀರ್ಣೊದ ವಿಸ್ತಾರವಾದ್ ಉಪ್ಪುನ ಭಾಗ. ಕಲ್ಲ್ ಡ್ ಕೆತ್ತೆದ ಪರದೆಲು, ಎಲ್ಯ ಕ್ಯಾಸೆಮೆಂಟ್ ಲು, ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಕಮಾನುದ ಛಾವಣಿಲು ಈ ಜನಪ್ರಿಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣೊದ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣೊಲು. ಸ್ಮಾರಕೊಡು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ್ ಮಾದರಿ ಮಲ್ತಿನ ತೂಕದ ಕಾರ್ನಿಸ್ ಲುಲಾ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web|url=https://www.hotelclarks.com/amer-jaipur/blog/history-of-hawa-mahal---jaipurs-most-iconic-landmark.html|title=History of Hawa Mahal &#124; Hawa Mahal Architecture &#124; Clarks Amer Jaipur|website=www.hotelclarks.com|accessdate=2025-12-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260218121452/https://www.hotelclarks.com/amer-jaipur/blog/history-of-hawa-mahal---jaipurs-most-iconic-landmark.html|archivedate=2026-02-18|url-status=dead}}</ref> ==ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ== ಈ ಅರಮನೆ ಐನ್ ಮಹಡಿದ ಪಿರಮಿಡ್ ಆಕಾರದ ಸ್ಮಾರಕ ಆದುಂಡು. ಉಂದು ಸುಮಾರ್ ೫೦ ಅಡಿ (೧೫ ಮೀ) ಎತ್ತರೊಗು ಏರುಂಡು. ರಚನೆದ ಮಿತ್ತ್ ದ ಮೂಜಿ ಮಹಡಿಲು ಒಂಜಿ ಕೋಣೆದ ಅಗಲೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು, ಆಂಡ ಸುರುತ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ರಡ್ಡನೆ ಮಹಡಿಲೆಡ್ ಅಯಿಕ್ಲೆನ ಎದುರುಡು ಅಂಗಳೊಲು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಎದುರುದ ಎತ್ತರ, ಬೀದಿಡ್ದ್ ತೂನಗ, ಒಂಜಿ ಜೇನುಗೂಡುದಲೆಕ ಉಂಡು, ಉಂದೆಟ್ ಎಲ್ಯ ಗುಂಡಿಲು ಉಂಡು. ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಪೋರ್ಥೋಲ್ ಡ್ ಮಿನಿಯೇಚರ್ ಕಿಟಕಿಲು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಕೆತ್ತೆದ ಮರಳುಕಲ್ಲುದ ಗ್ರಿಲ್ಸ್, ಫಿನಿಯಲ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಡೋಮ್ಸ್ ಉಂಡು. ಉಂದು ಅರೆ-ಅಷ್ಟಕೋನ ಕೊಲ್ಲಿಲೆನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿದ ರೂಪೊನು ಕೊರ್ಪುಂಡು, ಸ್ಮಾರಕೊಗು ಅಯಿತ ಅನನ್ಯ ಮುಖಭಾಗೊನು ಕೊರ್ಪುಂಡು. ಕಟ್ಟಡದ ಪಿರವುದ ಮುಖೊಟು ಕನಿಷ್ಠ ಅಲಂಕಾರೊಡು ಸ್ತಂಭೊಲು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಕಾರಿಡಾರ್ ಲೆನ್ ಕಟ್ಟ್ ದ್ ಮಲ್ತಿನ ಕೋಣೆಲು ಉಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಉಂದು ಮಿತ್ತ್ ದ ಮಹಡಿ ಮುಟ್ಟ ತಲುಪುಂಡು. ಲಾಲ್ ಚಂದ್ ಉಸ್ತಾದ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆದಿತ್ತೆರ್. ಕೆಂಪು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಮರಳುಕಲ್ಲು, ನಗರೊಡುಪ್ಪುನ ಬೇತೆ ಸ್ಮಾರಕೊಲೆನ ಅಲಂಕಾರೊಗು ಅನುಗುಣವಾದ್, ಅಯಿತ ಬಣ್ಣ ಜೈಪುರೊಗು ಕೊರ್ತಿನ "ಗುಲಾಬಿ ನಗರ" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ಗ್ ಪೂರ್ತಿ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದುಂಡು. ಜಟಿಲವಾದ್ ಕೆತ್ತೆದ ಝರೋಖೊಲೆನ್ (ಕೆಲವು ಮರತ್ತ ಮಲ್ಪುನವು) 953 ಗೂಡುಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ ದ್ ಅಯಿತ ಮುಖಭಾಗೊ ರಚನೆದ ಸಾದಾ ತೋಜುನ ಪಿರವುದ ಭಾಗೊಗು ತೀರಾ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾದುಂಡು. ಐತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಪರಂಪರೆ ಹಿಂದೂ ರಾಜಪುತ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಮೊಘಲ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸಮ್ಮಿಳನೊದ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ; ರಾಜಪುತ್ ಶೈಲಿನ್ ಗುಮ್ಮಟದ ಛಾವಣಿಲು, ಫ್ಲೂಟೆಡ್ ಸ್ತಂಭೊಲು, ಕಮಲ, ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಪುಷ್ಪದ ನಮೂನೆಲೆನ ರೂಪೊಡು ತೂವೊಲಿ, ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಶೈಲಿ ಅಯಿತ ಕಲ್ಲ್ ದ ಜೋಡಣೆದ ಫಿಲಿಗ್ರೀ ಕೆಲಸೊಡು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಕಮಾನುಲೆಡ್ ತೋಜುಂಡು. ನಗರ ಅರಮನೆದ ಕಡೆಟ್ ಹವಾ ಮಹಲ್ ಗ್ ಪ್ರವೇಶ ಒಂಜಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಬಾಗಿಲುಡ್ದ್ ಉಂಡು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಅಂಗಳೊಗು ತೆರೆಪುಂಡು. ಉಂದೆಟ್ ಮೂಜಿ ಕಡೆಟ್ ರಡ್ಡ್ ಮಹಡಿದ ಕಟ್ಟಡೊಲು ಉಂಡು, ಪೂರ್ವೊಡು ಹವಾ ಮಹಲ್ ಸುತ್ತುವರಿದ್ ಉಂಡು. ಈ ಅಂಗಳೊಡು ಒಂಜಿ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಲಾ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web|url=https://www.incredibleindia.gov.in/en/rajasthan/jaipur/hawa-mahal|title=Discovering Hawa Mahal's Architectural Splendor|website=Incredible India}}</ref> ಮಹಲ್ ದ ಸೊಬಗು ಬುಕ್ಕೊ್ಕ ಅಂತರ್ನಿರ್ಮಿತ ಒಳಾಂಗಣೊಗು ಕಾರಣವಾದ್ ಹವಾ ಮಹಲ್ ನ್ ಮಹಾರಾಜ ಜೈ ಸಿಂಗ್ ನ ಚೆಫ್-ಡಿ'ಯೂವ್ರೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಕೋಣೆಲೆಡ್ ತಂಪು ಮಲ್ಪುನ ಪರಿಣಾಮ, ಮುಖಭಾಗೊದ ಎಲ್ಯ ಕಿಟಕಿಲೆಡ್ದ್ ಪೋಪಿನ ಗಾಳಿಡ್ದ್ ಒದಗಿಸಲ್ಪಡುಂಡು, ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಕೋಣೆದ ಮಧ್ಯೊಡು ಒದಗಿಸಾಯಿನ ಕಾರಂಜಿಲೆಡ್ದ್ ವರ್ಧನೆ ಆಪುಂಡು.ಹವಾ ಮಹಲ್ ದ ಮಿತ್ತ್ ದ ರಡ್ಡ್ ಮಹಡಿಲೆಗ್ ರಾಂಪ್ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರ ಪೋವೊಲಿ. ಈ ಮಹಲ್ ನ್ ರಾಜಸ್ಥಾನ ಸರ್ಕಾರದ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಇಲಾಖೆ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು. ==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು== {{Reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಏಷ್ಯನ್ ತಿಂಗೊಲು 2025 ಲೇಕನ ಪುಟೊಕುಲು]] 42c3ycf7dl7bflrq96ahwhyaxlshx7e 0 25197 373563 355039 2026-10-20T02:25:25Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373563 wikitext text/x-wiki ಮಣಿಮೇಖಾಲ ಪಂಡ ಒಂಜಿ ದೇವಿ [[ಫೈಲ್:Mekkala_and_Ramasura.png|thumb|300x300px|ಮೇಖಾಲಾ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರನ್ 19ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಥಾಯ್ ಕಬಿತೆ ಸಮುತ್ ಖೋಯಿ ದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧೊಡು ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಇತ್ತೆ [[ಜರ್ಮನಿ|ಜರ್ಮನಿಡ್]] ಬವೇರಿಯನ್ ರಾಜ್ಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯೊದ ಸಂಗ್ರಹೊಡು ಉಂಡು.]] '''ಮಣಿಮೆಖಾಲ''' (ಪಾಲಿ) ಬೌದ್ಧ ಪುರಾಣೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೇವಿ. ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಪುರಾಣೊಡು ಆರ್ ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರೊದ ರಕ್ಷಕೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್. ಸದ್ಗುಣವಂತ ಜೀವಿಲೆನ್ ನೌಕಾ ನಾಶೊಡ್ದ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಆರೆನ್ ಚತುರ್ಮಹಾರಾಜಿಕ್ ನೇಮಕ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರ್ ಮಹಾನಿಪಟ ಜಾತಕ (ಮಹಾಜನಕ ಜಾತಕ) ಸೇರ್ದ್ ಕೆಲವು ಬೌದ್ಧ ಕತೆಕುಲೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪೆರ್, ಉಂದೆಟ್ ಆರ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಮಹಾಜನಕನ್ ನೌಕಾ ನಾಶೊಡ್ದ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. == ವ್ಯಾಕರಣ == ಪಾಲಿಡ್, ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಪಂಡ ರತ್ನೊಲೆನ ಕಟ್ಟೆ ಅತ್ತ್ಂಡ ಸೊಂಟದ ಪಟ್ಟಿ ಪನ್ಪಿನ ಅರ್ಥ. ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಡ್, '''ಮಣಿ ಮೆಖಾಲಾ''' (ಬರ್ಮಾ ಭಾಷೆಡ್ ಮಾयाकाला), '''ಮೋನಿ ಮೆಖಾಲಾ''' (मोनि मेकल) ಅತ್ತಂಡ '''ನಿಯಾಂಗ್ ಮೆಖಾಲಾ''' (ಖಮೇರ್ ಭಾಷೆಡ್) ಸೇರ್ದ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್ ಲೆಡ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. == ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿಡ್ == [[ಫೈಲ್:วัดหน่อพุทธางกูร_อ.เมือง_จ.สุพรรณบุรี_(17)_(cropped).jpg|left|thumb|''ಮಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯೆ'' ಮಣಿಮೆಖಾಲ.]] [[ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್|ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ದ]] ಜೋಥೊಕ್ ಡ್ (ಬಿಲಿನ್ ದ ಸಮೀಪ) ಮಣಿಮೆಖಾಲದ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಾಕ್ಷ್ಯೊಲು ಕ್ರಿ.ಶ. ಸುರುತ ಸಹಸ್ರಮಾನೊಗು ಸೇರ್ದಿನವು. <ref>{{Cite journal|last=MOORE|first=ELIZABETH|last2=WIN|first2=SAN|date=2007|title=The Gold Coast: Suvannabhumi? Lower Myanmar Walled Sites of the First Millennium A.D.|journal=Asian Perspectives|volume=46|issue=1|pages=202–232|issn=0066-8435|jstor=42928710}}</ref> ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿದ ವಾಟ್ ಚಿತ್ರಕಲೆಡ್ ಮಣಿಮೆಖಾಲಾನ್ ತೋಜಾವೆರ್, ಉಂದು ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ದೃಶ್ಯೊಲೆನ್ ತೋಜಾವುಂಡು. ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಬೊಕ ಕಂಬೋಡಿಯಾಡ್ ಆರೆನ್ ಮಿಂಚು ಬೊಕ್ಕ ಸಮುದ್ರೊಲೆನ ದೇವತೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. === ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರ| === ಕಂಬೋಡಿಯ ಬೊಕ್ಕ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರನ ಕತೆಟ್ ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ಉಲ್ಲೇಖ ಉಂಡು. ಮಣಿಮೆಖಾಲ ರಾಮಸುರ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಪರಶುರಾಮೆ ) ಬೊಕ್ಕ [[ಅರ್ಜುನ|ಅರ್ಜುನನೊಟ್ಟುಗು]] ಚಿತ್ರಣ ಆತ್ಂಡ್. ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಮಣಿಮೆಖಾಲನ ಸ್ಫಟಿಕ ಮಣಿಲೆನ ಮಿಂಚುನು ಬೊಕ್ಕ ಆಕಾಶೊಡು ರಾಮಸುರನ ಕುಡರಿ ಬೆನ್ನಿ ಬೆನ್ಪಿನ ಶಬ್ದೊಡ್ದ್ ಮೆಂಚ್ಬೊಕ್ಕ ತೆಡಿಲ್ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಪುಂಡು. <ref>{{Cite web|title=Cambodian Folktales {{!}} Southeast Asia Program|url=https://seap.einaudi.cornell.edu/cambodian-folktales|accessdate=2019-11-22|website=seap.einaudi.cornell.edu|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160617222440/http://seap.einaudi.cornell.edu/cambodian-folktales|archivedate=2016-06-17|url-status=dead}}</ref> == ಶ್ರೀಲಂಕಾಡ್ == ಶ್ರೀಲಂಕಾಡ್ ಆರೆನ್ ಸಮುದ್ರ ದೇವತೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್. [[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]] ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಮಣಿಮೆಕಲೈಡ್ ಅವ್ವೇ ಪುದರ್‌ದ ನಾಯಕಿನ್ ಮೋಸ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಮಣಿಪಲ್ಲವಂ (ನೈನಾಥೀವು) ದ್ವೀಪೊಗು ಲೆತೊಂದು ಪೋಪಲ್. ದೇವೋಲ್ ದೈವದ ಪೌರಾಣಿಕ ಅವತಾರೊಡು ದೇವೊಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಯನ ನೌಕೆ ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಸ್ಥಾಪಕೆಗ್ ಬನ್ನಗ ಮಣಿಮೆಕಲೈ ಶಕ್ರ ದೇವೆರೆನ ಸೂಚನೆದ ಪ್ರಕಾರ ಆಯನ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಕಲ್ಲ್‌ದ ದೋಣಿ ಕಟ್ಟುವೆರ್. == ನಲ್ಪು. == [[ಫೈಲ್:Танец_Таиланд.jpg|thumb|ತಾಯ್ ಶೈಲಿದ ಮೇಖಲ ನೃತ್ಯ.]] ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಂಬೋಡಿಯಾದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಲಿಕೆದ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆಡ್, ಪವಿತ್ರ ನಾಟಕೀಯ ನಲಿಕೆಲು ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರನ ಕತೆನ್ ತೋಜಾವುಂಡು. === ಕಂಬೋಡಿಯಾ === [[ಫೈಲ್:Moni_Mekhala_(end).jpg|left|thumb|445x445px|ಖಮೇರ್ ಬ್ಯಾಲೆಟ್ ಡ್ ಮೋನಿ ಮೆಖ್ಲಾ.]] ರೋಬಂ ಮೋನಿ ಮೆಖ್ಲಾ ,ಉಂದೆನ್ ರೋಬಂ ಮೇಖಲ -ರೀಮ್ಸೊರ್ ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. === ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ === ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಡ್, ಲಖೋನ್ ನ್ಯಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ಖೋನ್ ನಲಿಕೆಲೆನ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನೊಲೆಗ್ ದುಂಬು ''ಬೊಕ್ ರೊಂಗ್'' ('ಪರಿಚಯ ನಲಿಕೆ') ದ ಪರಿಚಯೊದ ರೂಪೊಡು ಮೆಖ್ಲಾ-ರಾಮ್ಸುನ್ ನಲಿಕೆನ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. == ಆಧುನಿಕ ಬಳಕೆಡ್ == * ಜನಪ್ರಿಯ ಬರ್ಮಾದ ಪಾಪ್ ಗಾಯಕಿ ಮೈಖಲಾರ ತನ್ನ ವೇದಿಕೆದ ಪುದರ್ ನ್ ಮಣಿಮೆಖಲಾರೊಡ್ದ್ ದೆತೊನುವೆರ್. * ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ 2002, 2008, 2015 ಬೊಕ್ಕ 2020ಡ್ ನಡತಿನ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಚಂಡಮಾರುತೊಲೆಗ್ ಮೆಖಾಲಾ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ದೀತೆರ್. ಅಂಚನೆ, 1980ಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಥಾಯ್ ದೂರದರ್ಶನ ಉದ್ಯಮೊಡು ಕೊರ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಮೇಖಾಲಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪನ್ಪೆರ್. == ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ == * ''ಮಣಿಮೆಕಲೈ,'' ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿನಿ ಆಯಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆದ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತೀಯ ತಮಿಳು ಮಹಾಕಾವ್ಯ * ''ಕುಡ್ಡಕ ನಿಕಾಯದಿಂದ ಜಾತಕ ಕಥೆಗಳು ಖುಡ್ಡಕ ನಿಕಾಯ'' * ''ಮಹಾನಿಪತ ಜಾತಕ'' * ''ರೋಬುಂ ಮೋನಿ ಮೆಖ್ಲ'' * ಮಾಜು, ಚೀನಾದ ಸಮುದ್ರ ದೇವತೆ * ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಜವಾನೀಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸುಂಡಾನೀಸ್ ನಕುಲು ಆರಾಧನೆ ಮಲ್ಪುನ ದಕ್ಷಿಣ ಸಮುದ್ರದ ರಾಣಿ ನ್ಯಾಯ ರೋರೊ ಕಿದುಲ್ == ಉಲ್ಲೇಖೊಲು == {{Reflist}} == ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್ ಲು == * [http://www.weingartdesign.com/TMaS/Stories/tmas3-ogreandgoddess.html ದೇವತೆ ಬೊಕ್ಕ ರಾಕ್ಷಸೆ - ಒಂಜಿ ಕಂಬೋಡಿಯನ್ ದಂತಕಥೆ] [[ವರ್ಗೊ :ಸ್ತ್ರೀ ವಾದ ಬೊಕ್ಕೊ ಜಾನಪದ ೨೦೨೬ ]] 6o0uz2ncn0x6ai17qb3ulia1eohug3j 0 25198 373564 355040 2026-10-20T02:25:26Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373564 wikitext text/x-wiki ಮಣಿಮೇಖಾಲ ಪಂಡ ಒಂಜಿ ದೇವಿ [[ಫೈಲ್:Mekkala_and_Ramasura.png|thumb|300x300px|ಮೇಖಾಲಾ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರನ್ 19ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಥಾಯ್ ಕಬಿತೆ ಸಮುತ್ ಖೋಯಿ ದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧೊಡು ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಇತ್ತೆ [[ಜರ್ಮನಿ|ಜರ್ಮನಿಡ್]] ಬವೇರಿಯನ್ ರಾಜ್ಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯೊದ ಸಂಗ್ರಹೊಡು ಉಂಡು.]] '''ಮಣಿಮೆಖಾಲ''' (ಪಾಲಿ) ಬೌದ್ಧ ಪುರಾಣೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೇವಿ. ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಪುರಾಣೊಡು ಆರ್ ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರೊದ ರಕ್ಷಕೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್. ಸದ್ಗುಣವಂತ ಜೀವಿಲೆನ್ ನೌಕಾ ನಾಶೊಡ್ದ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಆರೆನ್ ಚತುರ್ಮಹಾರಾಜಿಕ್ ನೇಮಕ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರ್ ಮಹಾನಿಪಟ ಜಾತಕ (ಮಹಾಜನಕ ಜಾತಕ) ಸೇರ್ದ್ ಕೆಲವು ಬೌದ್ಧ ಕತೆಕುಲೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪೆರ್, ಉಂದೆಟ್ ಆರ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಮಹಾಜನಕನ್ ನೌಕಾ ನಾಶೊಡ್ದ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. == ವ್ಯಾಕರಣ == ಪಾಲಿಡ್, ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಪಂಡ ರತ್ನೊಲೆನ ಕಟ್ಟೆ ಅತ್ತ್ಂಡ ಸೊಂಟದ ಪಟ್ಟಿ ಪನ್ಪಿನ ಅರ್ಥ. ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಡ್, '''ಮಣಿ ಮೆಖಾಲಾ''' (ಬರ್ಮಾ ಭಾಷೆಡ್ ಮಾयाकाला), '''ಮೋನಿ ಮೆಖಾಲಾ''' (मोनि मेकल) ಅತ್ತಂಡ '''ನಿಯಾಂಗ್ ಮೆಖಾಲಾ''' (ಖಮೇರ್ ಭಾಷೆಡ್) ಸೇರ್ದ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್ ಲೆಡ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. == ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿಡ್ == [[ಫೈಲ್:วัดหน่อพุทธางกูร_อ.เมือง_จ.สุพรรณบุรี_(17)_(cropped).jpg|left|thumb|''ಮಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯೆ'' ಮಣಿಮೆಖಾಲ.]] [[ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್|ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ದ]] ಜೋಥೊಕ್ ಡ್ (ಬಿಲಿನ್ ದ ಸಮೀಪ) ಮಣಿಮೆಖಾಲದ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಾಕ್ಷ್ಯೊಲು ಕ್ರಿ.ಶ. ಸುರುತ ಸಹಸ್ರಮಾನೊಗು ಸೇರ್ದಿನವು. <ref>{{Cite journal|last=MOORE|first=ELIZABETH|last2=WIN|first2=SAN|date=2007|title=The Gold Coast: Suvannabhumi? Lower Myanmar Walled Sites of the First Millennium A.D.|journal=Asian Perspectives|volume=46|issue=1|pages=202–232|issn=0066-8435|jstor=42928710}}</ref> ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿದ ವಾಟ್ ಚಿತ್ರಕಲೆಡ್ ಮಣಿಮೆಖಾಲಾನ್ ತೋಜಾವೆರ್, ಉಂದು ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ದೃಶ್ಯೊಲೆನ್ ತೋಜಾವುಂಡು. ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಬೊಕ ಕಂಬೋಡಿಯಾಡ್ ಆರೆನ್ ಮಿಂಚು ಬೊಕ್ಕ ಸಮುದ್ರೊಲೆನ ದೇವತೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. === ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರ| === ಕಂಬೋಡಿಯ ಬೊಕ್ಕ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರನ ಕತೆಟ್ ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ಉಲ್ಲೇಖ ಉಂಡು. ಮಣಿಮೆಖಾಲ ರಾಮಸುರ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಪರಶುರಾಮೆ ) ಬೊಕ್ಕ [[ಅರ್ಜುನ|ಅರ್ಜುನನೊಟ್ಟುಗು]] ಚಿತ್ರಣ ಆತ್ಂಡ್. ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಮಣಿಮೆಖಾಲನ ಸ್ಫಟಿಕ ಮಣಿಲೆನ ಮಿಂಚುನು ಬೊಕ್ಕ ಆಕಾಶೊಡು ರಾಮಸುರನ ಕುಡರಿ ಬೆನ್ನಿ ಬೆನ್ಪಿನ ಶಬ್ದೊಡ್ದ್ ಮೆಂಚ್ಬೊಕ್ಕ ತೆಡಿಲ್ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಪುಂಡು. <ref>{{Cite web|title=Cambodian Folktales {{!}} Southeast Asia Program|url=https://seap.einaudi.cornell.edu/cambodian-folktales|accessdate=2019-11-22|website=seap.einaudi.cornell.edu|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160617222440/http://seap.einaudi.cornell.edu/cambodian-folktales|archivedate=2016-06-17|url-status=dead}}</ref> == ಶ್ರೀಲಂಕಾಡ್ == ಶ್ರೀಲಂಕಾಡ್ ಆರೆನ್ ಸಮುದ್ರ ದೇವತೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್. [[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]] ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಮಣಿಮೆಕಲೈಡ್ ಅವ್ವೇ ಪುದರ್‌ದ ನಾಯಕಿನ್ ಮೋಸ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಮಣಿಪಲ್ಲವಂ (ನೈನಾಥೀವು) ದ್ವೀಪೊಗು ಲೆತೊಂದು ಪೋಪಲ್. ದೇವೋಲ್ ದೈವದ ಪೌರಾಣಿಕ ಅವತಾರೊಡು ದೇವೊಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಯನ ನೌಕೆ ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಸ್ಥಾಪಕೆಗ್ ಬನ್ನಗ ಮಣಿಮೆಕಲೈ ಶಕ್ರ ದೇವೆರೆನ ಸೂಚನೆದ ಪ್ರಕಾರ ಆಯನ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಕಲ್ಲ್‌ದ ದೋಣಿ ಕಟ್ಟುವೆರ್. == ನಲ್ಪು. == [[ಫೈಲ್:Танец_Таиланд.jpg|thumb|ತಾಯ್ ಶೈಲಿದ ಮೇಖಲ ನೃತ್ಯ.]] ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಂಬೋಡಿಯಾದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಲಿಕೆದ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆಡ್, ಪವಿತ್ರ ನಾಟಕೀಯ ನಲಿಕೆಲು ಮಣಿಮೆಖಾಲ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮಸುರನ ಕತೆನ್ ತೋಜಾವುಂಡು. === ಕಂಬೋಡಿಯಾ === [[ಫೈಲ್:Moni_Mekhala_(end).jpg|left|thumb|445x445px|ಖಮೇರ್ ಬ್ಯಾಲೆಟ್ ಡ್ ಮೋನಿ ಮೆಖ್ಲಾ.]] ರೋಬಂ ಮೋನಿ ಮೆಖ್ಲಾ ,ಉಂದೆನ್ ರೋಬಂ ಮೇಖಲ -ರೀಮ್ಸೊರ್ ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. === ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ === ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಡ್, ಲಖೋನ್ ನ್ಯಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ಖೋನ್ ನಲಿಕೆಲೆನ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನೊಲೆಗ್ ದುಂಬು ''ಬೊಕ್ ರೊಂಗ್'' ('ಪರಿಚಯ ನಲಿಕೆ') ದ ಪರಿಚಯೊದ ರೂಪೊಡು ಮೆಖ್ಲಾ-ರಾಮ್ಸುನ್ ನಲಿಕೆನ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. == ಆಧುನಿಕ ಬಳಕೆಡ್ == * ಜನಪ್ರಿಯ ಬರ್ಮಾದ ಪಾಪ್ ಗಾಯಕಿ ಮೈಖಲಾರ ತನ್ನ ವೇದಿಕೆದ ಪುದರ್ ನ್ ಮಣಿಮೆಖಲಾರೊಡ್ದ್ ದೆತೊನುವೆರ್. * ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ 2002, 2008, 2015 ಬೊಕ್ಕ 2020ಡ್ ನಡತಿನ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಚಂಡಮಾರುತೊಲೆಗ್ ಮೆಖಾಲಾ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ದೀತೆರ್. ಅಂಚನೆ, 1980ಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಥಾಯ್ ದೂರದರ್ಶನ ಉದ್ಯಮೊಡು ಕೊರ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಮೇಖಾಲಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪನ್ಪೆರ್. == ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ == * ''ಮಣಿಮೆಕಲೈ,'' ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿನಿ ಆಯಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆದ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತೀಯ ತಮಿಳು ಮಹಾಕಾವ್ಯ * ''ಕುಡ್ಡಕ ನಿಕಾಯದಿಂದ ಜಾತಕ ಕಥೆಗಳು ಖುಡ್ಡಕ ನಿಕಾಯ'' * ''ಮಹಾನಿಪತ ಜಾತಕ'' * ''ರೋಬುಂ ಮೋನಿ ಮೆಖ್ಲ'' * ಮಾಜು, ಚೀನಾದ ಸಮುದ್ರ ದೇವತೆ * ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಜವಾನೀಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸುಂಡಾನೀಸ್ ನಕುಲು ಆರಾಧನೆ ಮಲ್ಪುನ ದಕ್ಷಿಣ ಸಮುದ್ರದ ರಾಣಿ ನ್ಯಾಯ ರೋರೊ ಕಿದುಲ್ == ಉಲ್ಲೇಖೊಲು == {{Reflist}} == ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್ ಲು == * [http://www.weingartdesign.com/TMaS/Stories/tmas3-ogreandgoddess.html ದೇವತೆ ಬೊಕ್ಕ ರಾಕ್ಷಸೆ - ಒಂಜಿ ಕಂಬೋಡಿಯನ್ ದಂತಕಥೆ] [[ವರ್ಗೊ :ಸ್ತ್ರೀ ವಾದ ಬೊಕ್ಕೊ ಜಾನಪದ ೨೦೨೬ ]] 6o0uz2ncn0x6ai17qb3ulia1eohug3j 0 25335 373556 355395 2026-10-20T00:17:53Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373556 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ಕಮಲ ದಾಸ್ ಗುಪ್ತ | image = Sri Kamala Dasgupta.jpg | image_size = }} '''ಕಮಲಾ ದಾಸ್ ಗುಪ್ತಾ''' (೧೧ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೦೭ - ೧೯ ಜುಲೈ ೨೦೦೦) ಬಂಗಾಳ ಪ್ರದೇಶೊದ ಒರ್ತಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರೆರ್ . == ಸುರುತ ಜೀವನ == ದಾಸ್ ಗುಪ್ತಾ 1907ಡ್ ಗ್ರೇಟರ್ ಢಾಕಾದ ಬಿಕ್ರಮ್ಪುರ್ ದ ಬಂಗಾಳಿ ಬೈದ್ಯ ಕುಟುಂಬೊಗು ಪುಟ್ಟುವೆರ್, ಇತ್ತೆ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶೊಡು ಉಲ್ಲೆರ್; ಕುಟುಂಬ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾಗ್ ಪೋಯೆರ್, ಅಲ್ಪ ಅಲ್ ಕಲ್ಕತ್ತಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊದ ಬೆಥುನ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ದ್ ಇತಿಹಾಸೊಡು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿನ್ ಪಡೆಯೆರ್. == ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಲು == ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿ ಆಲೋಚನೆಲು ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಜವನೆರೆನ ನಡುಟು ಪ್ರಚಲಿತವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟೊಡು ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೆರೆ ಒಂಜಿ ಬಲವಾದ್ ಆಸೆನ್ ತುಂಬುದು ಇತ್ತೆರ್. ಆರ್ ತನ್ನ ಅಧ್ಯಯನೊನು ಬುಡ್ದು [[ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ|ಮೋಹನದಾಸ್ ಕರಮ್ಚಂದ್ ಗಾಂಧಿನ]] ಸಬರ್ಮತಿ ಆಶ್ರಮೊಗು ಪ್ರವೇಶ ಮಲ್ಪೆರೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಲ್ತೆರ್, ಆಂಡ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಕೊರ್ಜೆರ್. ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿತ್ದ್, ಅಲ್ ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಜುಗಂತಾರ್ ಪಕ್ಷದ ಕೆಲವು ಸದಸ್ಯೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಸ್ನೇಹಿತೆರ್ ಆಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಮೂಲ ಗಾಂಧಿ ಧರ್ಮೊಡ್ದ್ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಆರಾಧನೆಗ್ ಬೇಗನೆ ಮತಾಂತರ ಆಯೆರ್. <ref>{{Cite web|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Dasgupta,_Kamala|title=Dasgupta, Kamala|website=Banglapedia|language=en|accessdate=8 November 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171108151740/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Dasgupta,_Kamala|archivedate=8 November 2017|url-status=dead}}</ref> ೧೯೩೦ಡ್, ಆರ್ ಇಲ್ಲ್ ಬುಡ್ದು ಬಡ ಪೊಣ್ಣುಲೆನ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಡ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಆದ್ ಬೇಲೆ ದೆತೊನುವೆರ್. ಅಲ್ಪ ಆರ್ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಲೆಗ್ ಬಾಂಬ್ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಂಬ್ ಮಲ್ಪುನ ಸಾಮಗ್ರಿಲೆನ್ ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೊರಿಯರ್ ಮಲ್ತೆರ್. <ref>{{Cite book |last=Morgan |first=Robin |url=https://books.google.com/books?id=mVHA9YVC6GQC&pg=PA303 |title=Sisterhood is Global: The International Women's Movement Anthology |publisher=Feminist Press at CUNY |year=1996 |isbn=978-1-55861-160-3 |page=303}}</ref> ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿದ ಸಂಬಂಧೊಡು ಅಲೆನ್ ಕೆಲವು ಸರ್ತಿ ಬಂಧಿಸಯೆರ್ ಆಂಡ ಸಾಕ್ಷ್ಯೊಲೆನ ಕೊರತೆಡ್ ಪ್ರತಿ ಸರ್ತಿಲಾ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೨೨ಡ್ ಗವರ್ನರ್ ಸ್ಟ್ಯಾನ್ಲಿ ಜಾಕ್ಸನ್ ನ್ ಗುಂಡು ಮಲ್ಪೆರೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಲ್ತಿನ ರಿವಾಲ್ವರ್ ನ್ ಬೀನಾ ದಾಸ್ ಗ್ ಸಪ್ಲೈ ಮಲ್ತೆರ್, <ref>{{Cite book |last=Kumar |first=Radha |url=https://books.google.com/books?id=68xTBT1-H4IC&pg=PA87 |title=The History of Doing: An Illustrated Account of Movements for Women's Rights and Feminism in India 1800-1990 |publisher=Zubaan |year=1997 |isbn=978-81-85107-76-9 |page=87}}</ref> ಬೊಕ್ಕ ಆ ಸಂದರ್ಭೊಡುಲಾ ಅರೆನ್ ಬಂಧಿಸಯೆರ್, ಆಂಡ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೩೩ಡ್ ಬ್ರಿಟಿಷೆರ್ ಅಲೆನ್ ಜೈಲ್ ಗ್ ಪಾಡೆರೆ ಯಶಸ್ವಿ ಆಯೆರ್. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2022)">citation needed</span>]]'' &#x5D;</sup> ೧೯೩೬ಡ್ ಅರೆನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಗೃಹ ಬಂಧನೊಡು ದೀಯೆರ್. ೧೯೩೮ಡ್ ಜುಗಂತಾರ್ ಪಕ್ಷ [[ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್]] ನೊಟ್ಟುಗು ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ಂಡ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಮಲಾ ತನ್ನ ನಿಷ್ಠೆನ್ ಮಲ್ಲ ಪಕ್ಷೊಗು ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ ಪರಿಹಾರ ಕೆಲಸೊಡು ತೊಡಗಿನೆರ್, ವಿಶೇಷವಾದ್ ೧೯೪೨ ಬೊಕ್ಕ ೧೯೪೩ಡ್ ಬರ್ಮಾದ ನಿರಾಶ್ರಿತೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೊಕ್ಕ ೧೯೪೬-೧೯೪೭ಡ್ ಕೋಮು ಗಲಭೆಗ್ ಬಲಿಯಾಯಿನಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು. ಗಾಂಧಿ 1946ಡ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ನ ನೋಖಾಲಿಡ್ ಪರಿಹಾರ ಶಿಬಿರೊದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಆರ್ ಆದಿತ್ತೆರ್. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ''ಮಹಿಳಾ ಶಿಲ್ಪಾ ಕೇಂದ್ರ'' ಬೊಕ್ಕ ''ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ನಾರಿ ಸ್ವಾಬಾಲಂಬಿ ಸದನೊಡು'' ಮಹಿಳಾ ವೃತ್ತಿಪರ ತರಬೇತಿಗ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್. ಮೇರ್ ಮಸ್ತ್ ವರ್ಸೊ ಮಹಿಳಾ ಪತ್ರಿಕೆ ''ಮಂದಿರ'' ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಬಂಗಾಳಿಡ್ ''ರಾಕ್ಟರ್ ಅಕ್ಷರೆ'' (ಇನ್ ಲೆಟರ್ಸ್ ಆಫ್ ಬ್ಲಡ್, ೧೯೫೪) ಬೊಕ್ಕ ''ಸ್ವಾಧಿನಾಟ ಸಂಗ್ರಾಮೆ ನಾರಿ'' (ವುಮೆನ್ ಇನ್ ದ ಫ್ರೀಡಂ ಸ್ಟ್ರಗ್ಲ್, ೧೯೬೩) ಪನ್ಪಿನ ರಡ್ಡ್ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2022)">ಉಲ್ಲೇಖ ಬೋಡು</span>]]'' &#x5D;</sup> ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ''ಮಹಿಳಾ ಶಿಲ್ಪಾ ಕೇಂದ್ರ'' ಬೊಕ್ಕ ''ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರ ನಾರಿ ಸ್ವಾಬಾಲಂಬಿ ಸದನೊಡು'' ಮಹಿಳಾ ವೃತ್ತಿಪರ ತರಬೇತಿಗ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್. ಮೇರ್ ಮಸ್ತ್ ವರ್ಸೊ ಮಹಿಳಾ ಪತ್ರಿಕೆ ''ಮಂದಿರ'' ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಬಂಗಾಳಿಡ್ ''ರಾಕ್ಟರ್ ಅಕ್ಷರೆ'' (ಇನ್ ಲೆಟರ್ಸ್ ಆಫ್ ಬ್ಲಡ್, ೧೯೫೪) ಬೊಕ್ಕ ''ಸ್ವಾಧಿನಾಟ ಸಂಗ್ರಾಮೆ ನಾರಿ'' (ವುಮೆನ್ ಇನ್ ದ ಫ್ರೀಡಂ ಸ್ಟ್ರಗ್ಲ್, ೧೯೬೩) ಪನ್ಪಿನ ರಡ್ಡ್ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2022)">ಉಲ್ಲೇಖ ಬೋಡು</span>]]'' &#x5D;</sup> == ಮರಣ == ಆರ್ ೧೯ ಜುಲೈ ೨೦೦೦ಡ್ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾಡ್ ತೀರ್ ಪೋಯೆರ್. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2022)">ಉಲ್ಲೇಖ ಬೋಡು</span>]]'' &#x5D;</sup> == ಉಲ್ಲೇಖೊಲು == {{Reflist}} == ಇಂಚೆನೆ ತೂಲೆ == * ''[https://books.google.com/books?id=iImGAAAAIAAJ&q=%22Kamala+Das+Gupta%22 ಕಮಲಾ ದಾಸ್ ಗುಪ್ತೆರೆಗ್ ಮೌನ ದಿನೊತ ಟಿಪ್ಪಣಿ]'' ೧೬ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೪೬. ''[[ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ]] ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ತಿನ ಕೃತಿಲು'' . ಪ್ರಕಟಣೆ ವಿಭಾಗ, ಮಾಹಿತಿ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಸಾರ ಸಚಿವಾಲಯ, ಸರ್ಕಾರ. ಭಾರತದ, ೧೯೯೪. ಪುಟ ೨೩೧. {{DEFAULTSORT:Das Gupta, Kamala}} 7tqydkqdg6jed1cc6uxot30pj12ke9w 0 27901 373566 370647 2026-10-20T03:23:37Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373566 wikitext text/x-wiki '''ಫೋರ್ಟ್ ಥಾಮಸ್''' ಅತ್ತ್ಂಡ '''ಫೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್''' ಅತ್ತ್ಂಡ '''ಫೋರ್ಟಾಲೆಜಾ ಡಿ ಸಾವೊ ಟೋಮೆ''', '''ಥಂಗಾಸ್ಸೆರಿ ಫೋರ್ಟ್''' ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ಭಾರತದ [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳದ]] ಕೊಲ್ಲಂ ನಗರೊದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಕರಾವಳಿಡ್ ಥಂಗಾಸ್ಸೆರಿ ಪನ್ಪಿನ ಕರಾವಳಿ ಊರುಡು ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಅವಶೇಷ ಕೋಟೆ . <ref>{{Cite web|title=Thangassery Fort - Ruins of a Legacy {{!}} Forts of Kerala {{!}} Kollam {{!}} Heritage Tourism|url=https://www.keralatourism.org/kerala-article/2020/thangassery-fort-ruins-legacy/1026|accessdate=2026-08-04|website=Kerala Tourism|language=en}}</ref> ಕೊಲ್ಲಂ ನಗರ ಕೇಂದ್ರೊಡ್ದ್ ಸುಮಾರ್ ೫ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರೊಡು ಉಂಡು. <ref>{{Cite web|last=QResorts Admin|date=2021-02-03|title=St. Thomas Fort Tangasseri, Kollam|url=https://qresorts.in/blog/tourist-attractions-kollam/st-thomas-fort-tangasseri/190/|accessdate=2026-08-04|website=Quilon Beach Hotel|language=en-US|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260805211747/https://qresorts.in/blog/tourist-attractions-kollam/st-thomas-fort-tangasseri/190/|archivedate=2026-08-05|url-status=dead}}</ref> ಉಂದು ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ [[ತಿರುವನಂತಪುರಮ್|ತಿರುವನಂತಪುರೊಡ್ದ್]] 71 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರೊಡು ಉಂಡು. <ref>{{Cite web|date=1 February 2007|title=Kollam Mayor inspects Tangasseri Fort|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-kerala/kollam-mayor-inspects-tangasseri-fort/article1790645.ece|accessdate=23 November 2016|website=The Hindu|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211121233620/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-kerala/Kollam-Mayor-inspects-Tangasseri-Fort/article14714132.ece|archivedate=21 November 2021|url-status=dead}}</ref> == ಚರಿತ್ರೆ == [[ಫೈಲ್:Quilon_1505_verbessert.jpg|left|thumb|200x200px| ತಂಗಶೇರಿ ಚಿತ್ರ, ೧೫೦೫. ಈ ಕೋಟೆನ್ ಕಡಲತೀರೊಗು ಕೈತಲ್ ತೂವೊಲಿ.]] ಥಂಗಾಸ್ಸೆರಿ ಸುರುತ ಸಹಸ್ರಮಾನೊಡ್ದ್ ಚೀನಾದ ವ್ಯಾಪಾರೊಗು ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಿನವು ಬೊಕ್ಕ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್, ಡಚ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ರಿಟಿಷೆರೆನ ವಸಾಹತು ಆದ್ "ಚಿನ್ನದ ಊರು" ಆಂಡ್. ಇತಿಹಾಸಕಾರೆರೆನ ಪ್ರಕಾರ, ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ರೊಡ್ರಿಗಸ್ ಕ್ವಿಲನ್ ಗ್ ಬತ್ತ್ ದ್ ರಾಣಿನ ಅನುಮತಿಡ್ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಬೊಕ್ಕ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆರಾದ್ ನೇಮಕ ಆಯೆರ್. ಪೊಸತ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆಯಿನ ವ್ಯಾಪಾರೊನು ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅಫೊನ್ಸೊ ಡಿ ಆಲ್ಬುಕರ್ಕ್ ನ ಅಡಿಟ್ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ನಕುಲು ಫೋರ್ಟ್ ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೫೦೫ಡ್, ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಲು ಒಂಜಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಬಂದರ್ ನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ೧೫೧೮ಡ್ ಫೋರ್ಟ್ ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಅಕ್ಲೆನ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವೊನು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ನನ ದುಂಬು ೧೬೬೧ಡ್, ಊರು ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟೆನ್ ಡಚ್ ಲೆಗ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಅಕುಲು ಡಚ್ ಮಲಬಾರ್ ದ ರಾಜಧಾನಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಡಚ್ ಲು ಕೆಲವು ವರ್ಷ ಕೋಟೆನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೭೯೫ಡ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪೆನಿ ಈ ಕೋಟೆನ್ ವಶೊಕ್ ದೆತೊನುಂಡು. ೧೮೨೩ಡ್ ಫೋರ್ಟ್ ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ನ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಟ್ರಾವಂಕೂರ್ ಸರ್ಕಾರೊಡ್ದ್ ಇರ್ವ ವರ್ಸೊಗು ಗುತ್ತಿಗೆಗ್ ದೆತೊನುದೆರ್.. <ref name="Diocese of Quilon">{{Cite news|url=http://quilondiocese.com/quilon.php?ytopt=parish_details&listId=6|title=Parishes – Roman Catholic Diocese of Quilon|access-date=2 December 2014|location=Kollam, India|quote=Parishes of the Roman Catholic Diocese of Quilon|archive-date=14 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141214153913/http://quilondiocese.com/quilon.php?ytopt=parish_details&listId=6|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|title=St Thomas Fort in Tangasseri – Kollam|url=http://www.colonialvoyage.com/st-thomas-fort-tangasseri-or-thangassery-kerala-india/|accessdate=23 November 2016|publisher=Colonial Voyage|archivedate=2 November 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161102100903/http://www.colonialvoyage.com/st-thomas-fort-tangasseri-or-thangassery-kerala-india/|url-status=dead}}</ref> ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ಕೋಟೆ ಸುರುಟು ಸುಮಾರ್ 20 ಅಡಿ ಎತ್ತರೊಡು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಇನಿಕ್ಲಾ "ತಂಗಾಸ್ಸೆರಿ ಕೋಟೆ" ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ಪಡೆಯಿನ ಕೋಟೆದ ಎಲ್ಯ ಅವಶೇಷೊಲು ಸಮುದ್ರೊಗು ಎದುರು ಉಂಡು. ಇತ್ತೆ ಈ ಕೋಟೆನ್ ಆರ್ಕಿಯಾಲಜಿಕಲ್ ಸರ್ವೆ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (ಎಎಸ್ಐ) ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು. <ref>{{Cite web|date=30 January 2007|title=Mining rampant at Tangasseri Fort|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-kerala/mining-rampant-at-tangasseri-fort/article1789624.ece|accessdate=23 November 2016|website=The Hindu|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161123133709/http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-kerala/mining-rampant-at-tangasseri-fort/article1789624.ece|archivedate=23 November 2016|url-status=dead}}</ref> == ಗ್ಯಾಲರಿ == <gallery class="center" mode="packed-overlay"> ಫೈಲ್:Thangassery_Fort_Right_view.jpeg|link=ಚಿತ್ರ:Thangassery_Fort_Right_view.jpeg|alt=Old – St.Thomas Fort – Right-view| ಪಿರಾಕ್ದ – ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ಕೋಟೆ – ಬಲತ್ತ ನೋಟ ಫೈಲ್:Thangassery_Fort_Kollam2.jpg|link=ಚಿತ್ರ:Thangassery_Fort_Kollam2.jpg|alt=Right View| ಬಲತ್ತ ನೋಟ ಫೈಲ್:Thangassery_Fort_Kollam1.jpg|link=ಚಿತ್ರ:Thangassery_Fort_Kollam1.jpg|alt=Renovated St.Thomas Fort – Front-view| ನವೀಕರಣ ಆಯಿನ ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ಕೋಟೆ - ಎದುರುದ ನೋಟ ಫೈಲ್:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03142.jpg|link=ಚಿತ್ರ:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03142.jpg|alt=Back Side Entrance| ಪಿರವುದ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರ ಫೈಲ್:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03149.jpg|link=ಚಿತ್ರ:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03149.jpg|alt=Inside View| ಒಳ್ ನೋಟ ಫೈಲ್:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03144.jpg|link=ಚಿತ್ರ:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03144.jpg|alt=Main Wall| ಮುಖ್ಯ ಗೋಡೆ ಫೈಲ್:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03145.jpg|link=ಚಿತ್ರ:Thangassery_Fort_Kollam_-_DSC03145.jpg|alt=The Windows| ವಿಂಡೋಸ್ </gallery> == ಉಲ್ಲೇಖೊಲು == {{Reflist}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು == * [https://web.archive.org/web/20131123175425/http://www.hindu.com/2007/01/30/stories/2007013006640300.htm "ತಂಗಸೆರಿ ಕೋಟೆಡ್ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಅನಿವಾರ್ಯ ನಡತೊಂದುಂಡು"] * [https://web.archive.org/web/20131122170529/http://rotarytangasseri.org/history.html "ತಂಗಸೆರಿನ ಕಿರು ಚರಿತ್ರೆ"] 5eolgv5jwb925i0ezpoyu5gmi37rdq0 0 27984 373560 365885 2026-10-20T01:56:58Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373560 wikitext text/x-wiki {{Short description|City in Kyiv Oblast, Ukraine}} {{AI-generated|date=ಆಗೋಸ್ಟು ೨೦೨೬}} {{Use dmy dates|date=February 2020}} {{Infobox settlement | name = ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ | native_name = Переяслав | native_name_lang = uk | settlement_type = ಉಕ್ರೇನ್ ದ ಒಂಜಿ ನಗರ | image_skyline = {{photomontage|position=center | photo1a = Переяслав Антон Петрусь.jpg | photo2a = Музей народної архітектури та побуту 12.jpg | photo2b = Музей народної архітектури та побуту 17.jpg | photo3a = Залишки Воскресенської церкви Переяслав-Хмельницький.jpg | photo3b = Пам'ятник давньоруському співцю Бояну Переяслав-Хмельницький.jpg | size = 270 | spacing = 2 | color = #FFFFFF | border = 0 }} | image_alt = | image_caption = ಮಿತ್ತ್ ಡ್ದ್, ಎಡಡ್ದ್ ಬಲಗ್: ಅಸೆನ್ಶನ್ ಮಠ, ಥ್ರೀ ಹೋಲಿ ಹಿಯರಾರ್ಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ರುಶ್ನಿಕ್ ನ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ), ಸೈಂಟ್ ಜಾರ್ಜ್ ಚರ್ಚ್, ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಚರ್ಚ್, ಬೋಯನ್ (ಬಾರ್ಡ್) ನ ಸ್ಮಾರಕ | image_flag = Flag of Pereyaslav-Khmelnytsky.svg | flag_alt = ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಧ್ವಜ | image_seal = | seal_alt = | image_shield = Coat of arms of Pereiaslav.svg | shield_alt = ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಕೋಟ್ ಆಫ್ ಆರ್ಮ್ಸ್ | nickname = | motto = | image_map = | map_alt = | map_caption = | pushpin_map = ಉಕ್ರೇನ್ ಕೀವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್#ಉಕ್ರೇನ್ | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = | coor_pinpoint = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = ದೇಶ | subdivision_name = | subdivision_type1 = ಉಕ್ರೇನ್ ದೇಶದ ಪ್ರದೇಶೊಲು/ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ | subdivision_name1 = ಕಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ | subdivision_type2 = ಉಕ್ರೇನ್ ದ ರಾಯೊಲು/ರಾಯಾನ್ | subdivision_name2 = ಬೊರಿಸ್ಪಿಲ್ ರಾಯಾನ್ | subdivision_type3 = ಹ್ರೋಮಡ | subdivision_name3 =ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ ನಗರ ಹ್ರೋಮಡಾ | established_title = ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ | established_date = 907 | established_title2 = ಮ್ಯಾಗ್ಡೆಬರ್ಗ್ ಹಕ್ಕುಲು | established_date2 = 1585 | founder = | seat_type = | seat = | government_footnotes = | leader_party = | leader_title = | leader_name = | unit_pref = Metric<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 32 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | area_water_percent = | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_footnotes = | population_total = 26273 | population_as_of = 2022 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone = EET | utc_offset = +2 | timezone_DST = EEST | utc_offset_DST = +3 | postal_code_type = Zip code | postal_code = 08400–08409 | area_code_type = | area_code = +380 4567 | iso_code = | website = <!-- {{URL|http://www.perejaslav.org.ua/index.php?go=home&lang=us}} --> | footnotes = | mapframe = yes | mapframe-zoom = 11 | mapframe-wikidata = yes }} '''ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್'''{{efn|ಮಾಜಿ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್ ಲೆಗ್ [[#Etymology|§Etymology]] ನ್ ತೂಲೆ}} ಬೊರಿಸ್ಪಿಲ್ ರೈಯನ್, ಕಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್, ಮಧ್ಯ ಉಕ್ರೇನ್ ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಗರ. ಉಂದು ಆಲ್ಟಾ ತುದೆತ ಬೊಕ್ಕ ಟ್ರುಬಿಜ್ ತುದೆತ ಸಂಗಮೊದ ಕೈತಲ್ಡ್ ಉಂಡು, ಉಂದು ರಾಜಧಾನಿ ಕಿವ್ ದ ಆಗ್ನೇಯೊಡು {{convert|95|km|2|abbr=on}} ದೂರ ಉಂಡು. ಉಂದು ಮಧ್ಯಯುಗೊಡ್ ಅಧಿಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಪೆರೆಯಸ್ಲಾವ್ಲ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿದ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನಗರ ಹ್ರೊಮಾಡಾದ ಆಡಳಿತೊನು ಆತಿಥ್ಯ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ಉಕ್ರೇನ್ ದ ಹ್ರೊಮಾಡಾ ಲೆಡ್ ಒಂಜಿ.<ref name="admreform_2020_pereiaslav_city">{{cite web |title=Переяславская городская громада |url=https://gromada.info/ru/obschina/pereyaslavska/ |publisher=Портал об'єднаних громад України |language=ru}}</ref> ೨೦ ಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಮ್ಯೂಸಿಯಂಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ ದ್, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ್ "ಜೀವಂತ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ" ಪಂಡ್ದ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್,<ref name="pktm">"Pereyaslav Khmelnytsky – a town of museums", ''Welcome to Ukraine'' magazine, March 2007</ref> ಬೊಕ್ಕ ಜನಾಂಗೀಯ ಮೀಸಲು ಸ್ಥಾನಮಾನೊನು ಮಂಜೂರು ಮಲ್ತೆರ್. == ವ್ಯಾಕರಣ == === ಇತ್ತೆದ ಪುದರ್ === ಇತ್ತೆದ ಪುದರ್ ನ್ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ 30 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2019 ಗ್ ಅಯಿತ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪುದರ್ ನ್ ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸೆರೆ ಜಾರಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಬೇತೆ ಬಾಸೆಲೆಡ್ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಪುದರ್ ಇಂಚ ಉಂಡು: * ಪೆರೆಯಸ್ಲಾವ್ * ಪ್ರೇಯಸ್ಲೆವ್ * ಪೆರೆಯಸ್ಲಾವ್ * ಪೆರೆಸ್ಲಾವಿಯಾ * ಪೆರೆಜಾಸ್ಲಾವ್ * ಪೆರೆಜಸ್ಲಾವಸ್<ref name="lt">{{cite web | url=https://www.vle.lt/straipsnis/perejaslav/ | title=Perejaslav }}</ref> === ದುಂಬುದ ಪುದರ್ಲು === * '''ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ಲ್'''{{efn|{{bulleted list|{{langx|uk|Переяславль}} ('''ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ಲ್''' ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್)|{{langx|ru|Переяславль|Pereyaslavl}}}}}} (೯೦೭-೧೯೪೩; '''ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್-ರುಸ್ಕಿ''' ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್{{efn|{{bulleted list|{{langx|uk|Переяслав-Руський}} (also rendered as '''Pereyaslav-Ruskyy''')}}}} ೧೧೫೨ಡ್ದ್ ಸುರು ಆಪುಂಡು) * '''ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ'''<ref>{{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Pereyaslav-Khmelnytskyy|title=Pereyaslav-Khmelnytskyy|website=britannica.com}}</ref>{{efn|{{bulleted list|{{langx|uk|Переяслав-Хмельницький}} (also rendered as '''Pereyaslav-Khmelnytskyy''')|{{langx|ru|Переяслав-Хмельницкий|Pereyaslav-Khmelnitsky}}}}}} (1943–2019),<ref name="7230494Perey">{{in lang|uk}} [https://www.pravda.com.ua/news/2019/10/30/7230494/ Rada renamed Pereyaslav-Khmelnitsky], [[Ukrayinska Pravda]] (30 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2019){{in lang|en}} [https://ukranews.com/en/news/662876-rada-renames-pereyaslav-khmelnytskyi-of-kyiv-region-for-pereyaslav Rada Renames Pereyaslav-Khmelnytskyi Of Kyiv Region For Pereyaslav], [[Ukrainian News Agency]] (30 October 2019)</ref> 1943 – 29 October 2019 ೧೧೫೨ಡ್, ಯುರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ ಕೀವಾನ್ ರಸ್ ದ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್-ಸುಜ್ಡಾಲ್ ಡ್ ಪೆರೆಸ್ಲಾವ್ಲ್-ಜಾಲೆಸ್ಕಿ ನಗರೊನು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ರಡ್ಡ್ ನಗರೊಲೆನ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಮಲ್ಪರೆ, 12ನೆ ಬೊಕ್ಕ 13ನೆ ಶತಮಾನೊಡು ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ್ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್-ರುಸ್ಕಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref name=bor>{{Cite web |url=http://www.boryspil-eparchy.org/index.php/переяслав-хмельницький/857-історія-міста-переяслав-хмельницький.html |title=Історія міста Переяслав-Хмельницький |accessdate=19 August 2026 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220314161916/http://www.boryspil-eparchy.org/index.php/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D1%8F%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2-%D1%85%D0%BC%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9/857-%D1%96%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D1%96%D1%8F-%D0%BC%D1%96%D1%81%D1%82%D0%B0-%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D1%8F%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2-%D1%85%D0%BC%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9.html |archivedate=14 March 2022 |url-status=dead}}</ref> ಉಂದೆನ್ '''ಪೆರೆಯಸ್ಲಾವ್ಲ್-ಯುಜ್ನಿ''' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref>{{ill|Sytin's military encyclopedia|ru|Военная энциклопедия Сытина|uk|Військова енциклопедія Ситіна}}. [[s:ru:ВЭ/ВТ/Переяславль Южный или Русский|Переяславль Южный или Русский]]</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== ===ಕೀವಾನ್ ರಸ್'=== ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಇತಿಹಾಸೊಡು ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಯೆರ್. ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ದೊಟ್ಟುಗು 911 ರಷ್'-ಬೈಜಾಂಟೈನ್(911)ಒಪ್ಪಂದದ ಪಠ್ಯೊಡು ಉಂದು ಸುರುತ ಸರ್ತಿ ಉಲ್ಲೇಕೊ ಆತ್ಂಡ್,<ref name="pktm"/> ಬಲ್ಗೇರಿಯಾಡ್ ಪ್ರೆಸ್ಲಾವ್ ಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಜಾಲೆಸ್ಯೆ ಡ್ ಪೆರೆಸ್ಲಾವ್ಲ್-ಜಾಲೆಸ್ಕಿ ಬೊಕ್ಕ ರ್ಯಾಜಾನ್ ಸೇರ್ದ್ ಜಲೆಸ್ಯೆಡ್ ಪೊಸತನೊಡು ಸ್ಥಾಪಿತ ಆಯಿನ ನಗರೊಲೆನ್ ತೂಯೆರೆ ''ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್-ರುಸ್ಕಿ'' ಪಂಡ್ದ್ ಉಲ್ಲೇಕೊ ಮಲ್ತೆರ್. ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್/ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ I (ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ I), ದಿ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ಕೀವ್, ಇತ್ತೆದ ದಕ್ಷಿಣ ಉಕ್ರೇನ್ ದ ಸ್ಟೆಪ್ಪೆ ಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನ ಅಲೆಮಾರಿಲೆನ ದಾಳಿಡ್ದ್ ಕೀವಾನ್ ರಸ್' ದ ದಕ್ಷಿಣ ಮಿತಿನ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ 992ಡ್ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಕೋಟೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ನಗರ ಪೆರೆಯಸ್ಲಾವ್ಲ್ 11ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಮಧ್ಯೊಡ್ದ್ 1239ಡ್ ತತಾರ್ ಲು 1239ಡ್ ಕೀವನ್ ರಸ್'/ಮಂಗೋಲ್ ಆಕ್ರಮಣೊಲೆನ ಸಮಯೊಡು ತತಾರ್ ಲು ಧ್ವಂಸ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ, ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಲಿಟಿ ದ ರಾಜಧಾನಿ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ===ಲಿಥುವೇನಿಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಪೋಲೆಂಡ್=== [[File:Rus and the Pechenegs (992).jpeg|thumb|ರಾಡ್ಜಿವಿಲ್ ಕ್ರಾನಿಕಲ್ ಡ್ದ್ ಪೆಚೆನೆಗ್ಸ್ ನಕುಲೆನ ಮಿತ್ತ್ ನಿಕಿತಾ ದಿ ಟ್ಯಾನರ್ನ ಗೆಲುವು]] ೧೪ನೆ ಶತಮಾನೊಡು, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ್ ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿ ಸ್ವಾಧೀನ ಮಲ್ತೆರ್. ದಾಯೆ ಪಂಡ, ಉಂದು ಕೀವ್ ವೊಯಿವೊಡೆಶಿಪ್ ದ ಭಾಗ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಉಂದು 1569ಡ್ ಪೋಲೆಂಡ್ ರಾಜ್ಯದ ಕಿರೀಟ ದ ಭಾಗ ಆಂಡ್. ೧೫೮೫ಡ್, ಪೋಲಿಷ್ ರಾಜೆ ಸ್ಟೀಫನ್ ಬಥೋರಿ ಪೆರೆಜಾಸ್ಲಾವ್ ಗ್ ಮ್ಯಾಗ್ಡೆಬರ್ಗ್ ನಗರದ ಹಕ್ಕುಲೆನ್ ಕೊರ್ತೆರ್. ಉಂದು ಪೋಲೆಂಡ್ ದ ಒಂಜಿ ರಾಜಮನೆತನದ ನಗರ. ===ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್=== [[File:Coat of arms of Pereyaslav-Khmelnytsky 1620.svg|thumb|150px|1620ಡ್ ಅಳವಡಿಸಾಯಿನ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಕೋಟ್ ಆಫ್ ಆರ್ಮ್ಸ್]] ೧೬ನೆ ಶತಮಾನೊದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧೊಡು, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್/ಜಾಪೊರೊಜಿಯನ್ ಹೋಸ್ಟ್ ದ ನೋಂದಾಯಿತ ಕೊಸಾಕ್ಸ್/ರೆಜಿಮೆಂಟಲ್ ನಗರ ಆಂಡ್. 1654ಡ್ ಬೋಹ್ಡಾನ್ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ "ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ ಕಾನ್ವೆಂಟ್" ನ್ ಮಲ್ತೆರ್, ಅಲ್ಪ ಜಾಪೊರೊಜಿಯನ್ ಕೊಸಾಕ್ ಲು ರಷ್ಯಾದ ತ್ಸಾರ್ಡಮ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಮಿಲಿಟರಿ ಮೈತ್ರಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಮತ ಚಲಾಯನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ ಒಪ್ಪಂದ ನ್ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ತೆರ್, ಅಕ್ಲೆನ ಭೂಮಿಲೆನ್ ರಷ್ಯಾದ ಆಡಳಿತೊಗು ಕನತೆರ್. ಈ ಒಪ್ಪಂದೊದ ಪರಿಣಾಮವಾದ್ ದತ್ತ ಭಾಗೊ-ತೀರೊದ ಉಕ್ರೇನ್ ಡ್ ರಷ್ಯಾದ ತ್ಸಾರ್ಡಮ್ ಗ್ ಒಳಪಡ್ಪುನ ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮ್ಯಾನೇಟ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್, ಬೊಕ್ಕ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ರಸ್ಸೊ-ಪೋಲಿಷ್ ಯುದ್ಧದ (೧೬೫೪-೧೬೬೭) ಕಾಲೊಡು ಈ ಊರುನು ''ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್'' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಕುಡೊರ ಸರ್ತಿ ''ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್-ಪೊಲ್ಟಾವ್ಸ್ಕಿ'' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ೧೬೬೭ಡ್ ಟ್ರೂಸ್ ಆಫ್ ಆಂಡ್ರುಸೊವ ದ ಪ್ರಕಾರ, ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ ರಷ್ಯಾದ ಭಾಗ ಆದ್ ಪೋಂಡ್. ===ಸೋವಿಯೆತ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಸೆಂಟರ್=== ರಡ್ಡನೇ ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧೊದ ಸಮಯೊಡು (ಅಯಿತ ಒಂಜಿ ಭಾಗೊನು ಯುಎಸ್ಎಸ್ಆರ್ ಬೊಕ್ಕ ರಷ್ಯಾಡ್ ಮಹಾ ದೇಶಭಕ್ತಿ ಯುದ್ಧ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್), ಸೋವಿಯೆತ್ ಸರ್ಕಾರ, ರಷ್ಯಾದೊಟ್ಟುಗು ಉಕ್ರೇನ್ ಏಕೀಕರಣೊಗು ನೆಲಯಾದ್ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಒಪ್ಪಂದೊನು ಮಲ್ಪೆರೆ ಉತ್ಸುಕರಾದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೪೪ಡ್ ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ನ್ ''ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್-ಕೆಮೆಲ್ಸ್ಕಿ'' ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀತೆರ್. <ref name="7230494Perey"/> ಆ ಘಟನೆದ ಬೊಹ್ದಾನ್ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿನ ಪಾತ್ರೊನ್ ಒತ್ತು ಕೊರ್ಪಿನ. ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ, ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಇತ್ತಿನ ಊರುನು ಒಂಜಿ ಸಮರ್ಪಿತ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಕೇಂದ್ರೊ ಆದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ನಗರ ಸಭೆತ ವಿನಂತಿಡ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೯ಡ್ ನಗರೊನು ಅಯಿತ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪುದರ್ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಗ್ ಪುನರ್ಸ್ಥಾಪಿಸಯೆರ್.<ref name="7230494Perey"/> ಜುಲೈ ೧೮, ೨೦೨೦ ಮುಟ್ಟ, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮಹತ್ವದ ನಗರ (ಉಕ್ರೇನ್) ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ನಗರ ಆದ್ ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ರೈಯನ್ ದ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾದ್ ಇತ್ತುಂಡು. ಆಂಡಲಾ ಉಂದು ರೇಯಾನ್ ಗ್ ಸೇರ್ದಿಜ್ಜಿ. ಜುಲೈ ೨೦೨೦ಡ್, ಉಕ್ರೇನ್ ದ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆದ ಭಾಗವಾದ್, ಕೀವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ದ ರೈಯನ್ ಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆನ್ ಏಳ್ ಗ್ ಕಮ್ಮಿ ಮಲ್ತ್ ದ್, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನಗರೊನು ಬೊರಿಸ್ಪಿಲ್ ರೈಯನ್ ಗ್ ವಿಲೀನ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{Cite news|title=Про утворення та ліквідацію районів. Постанова Верховної Ради України № 807-ІХ.|url=http://www.golos.com.ua/article/333466|access-date=2020-10-03|date=2020-07-18|website=Голос України|language=uk}}</ref><ref>{{cite web |title=Нові райони: карти + склад |url=https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/ |publisher=Міністерство розвитку громад та територій України |language=Ukrainian}}</ref> == ಜನಸಂಖ್ಯೆ == === ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಲು === ೨೦೦೧ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿದ ಪ್ರಕಾರ ಜನಾಂಗೀಯತೆದ ಪ್ರಕಾರ ಜನಸಂಖ್ಯೆದ ವಿತರಣೆ:<ref>{{cite web | url=https://datatowel.in.ua/pop-composition/ethnic-cities | title=Національний склад міст }}</ref> {{bar box |title=ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್‌ನ ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಗಳು |titlebar=#ddd |left1= |right1=ಶೇಕಡಾವಾರು |bars= {{bar percent|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನೆರ್|dodgerblue|94.95}} {{bar percent|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಷ್ಯನ್ನೆರ್|purple|3.91}} {{bar percent|ಬೆಲಾರೂಸಿಯನ್ನೆರ್|red|0.41}} {{bar percent|ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ನೆರ್|brown|0.18}} {{bar percent|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೋಲಿಶ್ ಜನಕುಲು|yellow|0.08}} {{bar percent|ಮೊಲ್ಡೊವನ್ನೆರ್|pink|0.07}} {{bar percent|ಅಜರ್ಬೈಜಾನಿಯರ್|green|0.05}} {{bar percent|ಅಶ್ಕೆನಾಜಿ ಯಹೂದಿಲು|lightblue|0.05}} }} === ಭಾಷೆ === ೨೦೦೧ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿದ ಪ್ರಕಾರ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆದ ಪ್ರಕಾರ ಜನಸಂಖ್ಯೆದ ವಿತರಣೆ:<ref>{{cite web | url=https://socialdata.org.ua/projects/mova-2001/ | title=Рідні мови в об'єднаних територіальних громадах України }}</ref> {| ಕ್ಲಾಸ್="ಮಾನದಂಡ" |- ! ಭಾಷೆ ! ಶೇಕಡಾವಾರು |- | ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ | ಜೋಡಣೆ="ಬಲ"| ೯೫.೮೯% |- | ಉಕ್ರೇನ್ ಡ್ ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆ | ಜೋಡಣೆ="ಬಲ"| ೩.೬೧% |- | ಬೇತೆ/ನಿರ್ಧರಿತ ಆಯಂದಿನ | ಜೋಡಣೆ="ಬಲ"| 0.5% |} ===ಯೆಹೂದಿ ಸಮುದಾಯ=== ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಯೆಹೂದಿ ಸಮುದಾಯದ ಸುರುತ ಉಲ್ಲೇಖ 1620ಡ್ ನಡತ್ಂಡ್, ಅಪಗ ಊರುದ ಜನಕುಲು ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಯೆಹೂದಿಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಭಾವದ ಬಗ್ಗೆ ರಾಜೆ ಸಿಗಿಸ್ಮಂಡ್ ಗ್ ದೂರು ಕೊರ್ತೆರ್. ಯೆಹೂದಿಲೆಗ್ ಬ್ರೂವರಿಲು, ಮಾಲ್ಟ್-ಹೌಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಸ್ಟಿಲರಿಲೆನ್ ದೀವೊನೆರೆ ಹಕ್ಕ್ ನ್ ನಿರಾಕರಣೆ ಮಲ್ತ್ ದ್, ಅಕುಲೆನ್ ಕೃಷಿಡ್ ತೊಡಗಿಸೆರೆ ನಿಷೇಧ ಮಲ್ತ್ ದ್, ರಾಜೆ ತನ್ನ ಆಯುಕ್ತೆರೆಗ್ ಯೆಹೂದಿಲೆನ ಬೇತೆ ಹಕ್ಕುಲೆನ್ ಪರಿಗಣಿಸೊಡು ಪಂದ್ ಆದೇಶ ಕೊರ್ತೆರ್. ಮೂಜಿ ವರ್ಸೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ, ಯೆಹೂದಿಲು ನಗರ ನಾಗರಿಕೆರೆನ ಮಾತಾ ಹಕ್ಕುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೊಲೆನ್ ಆನಂದೊಡು ಪಡೆಯೆರೆ ಅನುವು ಮಲ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಒಪ್ಪಂದೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ದೆರ್. ಈ ಒಪ್ಪಂದೊನು ರಾಜೆ ಸಿಗಿಸ್ಮಂಡ್ ದೃಢಪಡಿಸಯೆರ್.<ref>{{cite web |title=Pereyaslav |url=https://jewua.org/pereyaslav/ |access-date=2026-03-23 |work=Ukraine Jewish Heritage}}</ref> ಸುರುತ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ದಂಗೆದ ಪೊರ್ತುಡು ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಯೆಹೂದಿಲು ಕೊಲೆಯಾತಿನ ಸುರುತ ಜನೊಕುಲೆಡ್ ಒರಿ ಆದಿತ್ತೆರ್. ವೃತ್ತಾಂತಕಾರೆ ನಾಥನ್ ಹ್ಯಾನೋವರ್ ಇಂಚ ಬರೆತೆರ್, "ಬೊಕ್ಕ ಮಸ್ತ್ ಪವಿತ್ರ ಸಮುದಾಯೊಲು, ಯುದ್ಧದ ಜಾಗೆಡ್ದ್ ದೂರೊಡು ಇಜ್ಜಂದಿನವು ಬೊಕ್ಕ ಪಲಾಯನ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಯಿಜಿ, ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್, ಬರಿಶಿವ್ಕಾ, ಪೈರ್ಯಾಟಿನ್, ಬೊರಿಸ್ಪಿಲ್, ಲುಬ್ನಿ, ಲೋಖ್ವಿಟ್ಸಾ ಬೊಕ್ಕ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಸಮುದಾಯೊಲೆನ ಪವಿತ್ರ ಸಮುದಾಯೊಲೆನಲೆಕ, ವಿವಿಧ ರೀತಿದ ಕ್ರೂರ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ವರ್ಗದ ಕೊಲೆದ ಹುತಾತ್ಮೆರ್ ಆದ್ ಸೈತೆರ್..." («Yeven metsula», p.&nbsp;94). ಬೇತೆ ಒರಿ ವೃತ್ತಾಂತಕಾರೆ, ಶೆಬ್ರ್ಜೆಸ್ಚಿನಾದ ರಬ್ಬಿ ಮೀರ್, ಒಂಜಿ ವಿವರವಾದ್ ಕತೆನ್ ಕೊರ್ತೆರ್: «ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಪವಿತ್ರ ಸಮುದಾಯ ಕೆಲವು ಸರ್ತಿ ಕಹಿತ ಕಪ್ ಡ್ದ್ ಕುಡಿಯೆರ್; ಗೊಂದಲೊಡು ಇತ್ತಿನ ಯೆಹೂದಿಲು ಬೊರಿಸೊವ್ಕಾ (ಎನ್.ಬಿ. ಬಹುಶಃ ಬರಿಶಿವ್ಕಾ) ದ ಪವಿತ್ರ ಸಮುದಾಯೊಗು ಪಲಾಯನ ಮಲ್ತೆರ್. ಆಂಡ ಬಂಡುಕೋರೆರ್ ಲಾ ಅಲ್ಪ ಬತ್ತ್ದ್ ಶಿಶುಲೆನ್ ಸೇರಾದ್ ಮಸ್ತ್ ಯೆಹೂದಿಲೆನ್ ಕೊಂದೆರ್. ಸ್ಥಳೀಯ ಯೆಹೂದಿ ಅತ್ತ್ ನಕುಲು ಬದುಕುದು ಉಪ್ಪುನಕುಲೆನ್ ಕರುಣೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ್ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಗ್ ಕನತೆರ್, ಅಲ್ಪ ಅಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಇಲ್ಲಡ್ ಕೈದಿಲೆನಲೆಕ ಬಂದ್ ಆದ್ ಉಂತುದು ಬಂಡುಕೋರೆರ್ ತೂವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಭಯೊಡು ಇತ್ತೆರ್. ರಾತ್ರೆಡ್, ಬೆಳಗ್ಗೆ ದಾದ ಬರ್ಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನೆನ್ ಅಕುಲು ತೆರಿಯೊಂದಿಜ್ಜೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಬೆಳಗ್ಗೆ, ಸಾಯಂಕಾಲ ದಾದ ವಾಗ್ದಾನ ಮಲ್ಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನೆನ್ ಅಕುಲು ತೆರಿಯೊಂದಿಜ್ಜೆರ್». ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯಿಡ್ಡಿಶ್ ಲೇಖಕೆ ಶೋಲೊಮ್ ಅಲೆಚೆಮ್ 1859ಡ್ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಪುಟ್ಟುವೆರ್. ಆರ್ ತನ್ನ ಬಾಲ್ಯೊನು ವೊರೊಂಕಿವ್ ಊರುಡು ಕಳೆಯೆರ್, ಆಂಡ ಕುಟುಂಬ ಬಡವಾಯಿನಗ, ಆರ್ ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ಗ್ ವಾಪಸ್ ಬತ್ತೆರ್, ಅಲ್ಪ ಆರ್ 1876 ಮುಟ್ಟ ರಷ್ಯಾದ ಜಿಮ್ನಾಸಿಯಂಡ್ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ತೆರ್. 1879ಡ್, ಆರ್ ಕೆಲವು ವರ್ಷೊಗು ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ಗ್ ವಾಪಸ್ ಬತ್ತೆರ್. ಅರೆನ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆದ ಗದ್ಯೊಡು ಈ ಊರುನು ವಿವರವಾದ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಊರುದ 'ಜನಾಂಗೀಯ ಮೀಸಲು'ಡ್, ಅರೆಗ್ ಸಮರ್ಪಿಸಾಯಿನ ಒಂಜಿ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಉಂಡು. ೧೬೫೪ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ದ ನಂತರ, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಯೆಹೂದಿ ಸಮುದಾಯದ ಅವಶೇಷೊಲು ರಷ್ಯಾದ ಪೋಷಣೆಗ್ ಒಳಗಾಯೆರ್. ಎಡಪಂಥೀಯ ಯೆಹೂದಿಲು ಅಕ್ಲೆನ ಇಲ್ಲಡ್ ಉಪ್ಪೆರೆ ಅನುಮತಿ ಕೊರ್ತೆರ್, ಆಂಡ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಊರುದ ಜನಕುಲು ಯೆಹೂದಿಲೆನ ಹಕ್ಕುಲೆನ್ ಮಿತಿ ಪಾಡುನ 1620 ದ ಕಾನೂನುನ್ ಝಾರ್ ಅಲೆಕ್ಸಿ ಮಿಖೈಲೋವಿಚ್ ಗ್ ಸಲ್ಲಿಸಯೆರ್, ಉಂದೆನ್ ಝಾರ್ ದೃಢಪಡಿಸಯೆರ್. ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಯೆಹೂದಿಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಅದೇ ವರ್ಷ 1654 ಡ್ದ್ ಕಣ್ಮರೆ ಆಂಡ್. ೧೮ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಕಡೆಟ್ ಒಂಜಿ ಪೊಸ ಸಮುದಾಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆಂಡ್. ೧೮೦೧ ದ ತೆರಿಗೆ ಪುಸ್ತಕೊಲೆನ ಪ್ರಕಾರ, ೫ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು ಇತ್ತೆರ್, ಯೆಹೂದಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು ಇಜ್ಜೆರ್; 844 ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಊರುದ ಜನಕುಲು ಬೊಕ್ಕ 66 ಯೆಹೂದಿ ಊರುದ ಜನಕುಲು. ೧೮೪೭ದ ಲೆಕ್ಕ ಪರಿಶೋಧನೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ಒಂಜಿ "ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ಸ್ಕೋ' ಯೆಹೂದಿ ಸಮುದಾಯ ಮಾತ್ರ ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಉಂದೆಟ್ ೧,೫೧೯ ಜನಕುಲು ಇತ್ತೆರ್. ೧೮೯೭ದ ಜನಗಣತಿದ ಪ್ರಕಾರ, ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ೧೮೫,೦೦೦ ಜನಕುಲು ಇತ್ತೆರ್, ಅವುಲು ೯,೮೫೭ ಯೆಹೂದಿಲು, ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ಸೇರ್ದ್ ೧೪೬೪, ೫೪೫ ಜನ ನಿವಾಸಿಲು ಇತ್ತೆರ್ ಯೆಹೂದಿಲು. ೧೯೧೦ಡ್, ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಮೂಜಿ ಯೆಹೂದಿ ಶಾಲೆಲು ನಡತೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್: ಸುರುತ ದರ್ಜೆದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಬಾಲೆಲೆನ ಶಾಲೆ, ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ಬಾಲೆಲೆನ ಶಾಲೆ, ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ತಾಲ್ಮುಡ್-ಟೋರಾ ೧೯ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಕೊನೊಟು, ಸಿನಗಾಗ್ ನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಯುದ್ಧೊಡ್ದ್ ಬದುಕುದು ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆ ಮುಟ್ಟ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಆತ್ಂಡ್ - ನೇಯ್ದ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಕ್ಮೆಲ್ಸ್ಕಿನ ಪುದರ್ ಡ್ ನಡತೊಂದುಂಡು. ಜೂನ್ ೩೦ - ೨ ಜುಲೈ ೧೮೮೧ಡ್ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಯೆಹೂದಿಲೆನ ವಿರುದ್ಧ ಒಂಜಿ ಪೊಗ್ರೊಮ್ ನಡತ್ಂಡ್. ಕೀವ್ ಪೊಗ್ರೊಮ್ ದ ನಂತರ ಇಲ್ಲಗ್ ಪಲಾಯನ ಮಲ್ತಿನ ಯೆಹೂದಿಲುಲಾ ಬಲಿಪೊಯಿನಕ್ಲೆಡ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ದ್, ಅಶಾಂತಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಪ್ರದೇಶೊಲೆಗ್ ಪಗರಿಂಡ್. ಜೂನ್ ೧೯೧೯ಡ್, ಅಟಾಮನ್ ಜೆಲೆನಿ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ಪೋಗ್ರೊಮ್ ನ್ ಏರ್ಪಾಡ್ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ೨೦ ಜನೊಕ್ಲೆನ್ ಕೊಲೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೨೧ಡ್, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ಯೆಹೂದಿ 'ಸ್ವ-ರಕ್ಷಣೆ' ಸಂಘಟನೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೨೬ಡ್, ಕಿರುಕುಳೊದ ನಡುಟು ಯೆಹೂದಿ ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆವೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ೩,೫೯೦ ಯೆಹೂದಿಲು ಇತ್ತೆರ್.<ref name="bh.org.il">{{cite web |title=The Jewish Community of Pereiaslav-Khmelnytskyi |url=https://dbs.bh.org.il/place/peryaslav |publisher=[[The Museum of the Jewish People at Beit Hatfutsot]] |access-date=26 June 2018 |archive-date=26 June 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180626111607/https://dbs.bh.org.il/place/peryaslav |url-status=dead }}</ref> ಈ ಸಮಯೊಡು, 8 ಅಧ್ಯಯನೊದ ಇಲ್ಲ್ ಲು (''ಬೆತ್ ಮಿದ್ರಾಶ್'), 3 ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಯೆಹೂದಿ ಶಾಲೆಲು, ಬೊಕ್ಕ 26 ಕೋಶರ್ ಕಸಾಯಿಖಾನೆಲು ಇತ್ತೆರ್.<ref name="bh.org.il" />೧೯೪೧ ಶರತ್ಕಾಲೊಡು, ನಗರೊದ ಪಿದಯಿದ ಭಾಗೊಡು (ಅಲ್ಟಿಟ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಮಶಾನೊದ ಇತ್ತೆದ ಪ್ರದೇಶ), ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ದ ೮೦೦ ಯೆಹೂದಿ ನಿವಾಸಿಲೆನ್ ಗುಂಡು ಮಲ್ತೆರ್. ಹಿರಿಯ ನಿವಾಸಿಲೆನ ಪ್ರಕಾರ, ಗುಂಡಿನ ದಾಳಿದ ನಿಖರ ದಿನಾಂಕ ನವೆಂಬರ್ 4-5, ಆಂಡಲಾ, ಸ್ಮಾರಕ ಪ್ಲೇಟ್ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 6-8 ಬೇತೆ ದಿನಾಂಕೊನು ಸೂಚಿಸವುಂಡು. ೧೯೪೩ ಮೇ ೧೯ ತಾರೀಕ್ ಗ್, ಒಂಜಿ ದಾಳಿದ ನಂತರ, ೭ ಯೆಹೂದಿ ಪೊಣ್ಣುಲು ಬೊಕ್ಕ ೧ ಪೊಂಜೊವು ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಆಲ್ಟಿಟ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಮಶಾನೊಡು ಸಮಾಧಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಇತ್ತೆದ ಯೆಹೂದಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 100 ಡ್ದ್ ಕಮ್ಮಿ. ಸಮುದಾಯ ಕಚೇರಿ ದುಂಬುದ ಸಿನಗಾಗ್ ದ ಕಟ್ಟಡೊಡು ಉಂಡು. == ಆರ್ಥಿಕತೆ == ನಗರೊಡು ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಪೆರೆಸ್ಲಾವ್ ನದಿ ಬಂದರ್ ಉಂಡು, ಉಂದು ಕೀವ್ ನದಿ ಬಂದರ್ ದ ಭಾಗವಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. == ಶಿಕ್ಷಣ == === ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಲು === ಕೀವ್ ರಾಜ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆದ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ಶಾಖೆ ಆದ್ ೧೯೮೬ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ ಎಚ್ ಎಸ್ ಯುಪಿ ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಪ್ರಾಚೀನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ್ ಮುಂದುವರಿಸಾಯಿನವು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮೂಲೊಲು 18ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಸುರುತ ಅರ್ಧೊಗು ಪೋಪುಂಡು, ಅಂಚನೆ, 2.10.1738 ಗ್, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ಕಾಲೇಜಿಯಂ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನಗ. ೧೮೦೮ಡ್, ಧಾರ್ಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಸುಧಾರಣೆದ ನಂತರ, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಕಾಲೇಜಿಯಂನ್ ಒಂಜಿ ಸೆಮಿನರಿ ಆದ್ ಪುನರ್ಸಂಘಟಿಸಯೆರ್, ಉಂದು ಶಿಕ್ಷಕೆರೆನ ತರಬೇತಿ ಸೇರ್ದ್ ಈ ಪ್ರದೇಶೊದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ್ ಮುಂದುವರಿಸಯೆರ್. ನವೆಂಬರ್ ೨೪, ೧೯೯೩ ದ ಉಕ್ರೇನ್ ದ ಸಚಿವೆರೆನ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ನಿರ್ಣಯ ಸಂಖ್ಯೆ ೯೪೯ ಡ್, ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ರಾಜ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಡ್ರಾಹೊಮಾನೊವ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ಶಾಖೆದ ಆಧಾರೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದೆತ ಪುದರ್ ಡ್ ಎಸ್. 2000ಡ್ ರಾಜ್ಯ ಮಾನ್ಯತಾ ಆಯೋಗದ ತೀರ್ಮಾನೊಡು III ಮಟ್ಟೊದ ಮಾನ್ಯತೆಡ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯೆರ್. ೨೦೦೨ಡ್ ಉಕ್ರೇನ್ ದ ಸಚಿವೆರೆನ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಆದೇಶೊಡು ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ಹ್ರೈಹೋರಿ ಸ್ಕೊವೊರೊಡಾ ರಾಜ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊನು ಸಂಸ್ಥೆದ ಆಧಾರೊಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೨೦೦೪ ಬೊಕ್ಕ ೨೦೧೦ಡ್, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊನು IV ಮಟ್ಟೊಡು ಮಾನ್ಯತೆ ಮಲ್ತೆರ್, ೨೦೦೫ಡ್ ಅಯಿನ್ SHEI "ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್-ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ಹ್ರೈಹೋರಿ ಸ್ಕೊವೊರೊಡಾ ರಾಜ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ" ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ೧೪ ಜುಲೈ ೨೦೨೧ಡ್, ನಗರೊದ ದುಂಬುದ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಂಸ್ಥೆದ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಡು ಪುದರ್ ನ್ ಸರಳ ಮಲ್ಪುನ ಸಲುವಾದ್ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಗ್ ಪುದರ್ ದೀದ್, ಉಂದು ಒಂಜಿ ಪೊಸ ಅಧಿಕೃತ ಪುದರ್ ನ್ ಪಡೆಯೊಂಡು - ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಹ್ರೈಹೊರಿ ಸ್ಕೊವೊರೊಡಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ.<ref>[https://uhsp.edu.ua/en/about-our-university/history-of-the-university/ History of the university]</ref> ==ಲ್ಯಾಂಡ್ ಮಾರ್ಕ್ಸ್== [[File:Pereyaslav main square.jpg|thumb|900px|ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ಡ್ ಬೊಹ್ಡಾನ್ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ಚೌಕ]] ಪೆರಿಯಸ್ಲಾವ್ ನ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಗುರುತುಲು: * ಮಧ್ಯ ಡ್ನಿಪರ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಡ್ ಜಾನಪದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಬೊಕ್ಕ ಇಲ್ಲದ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ, ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲೊಡ್ದ್ ೧೯ನೆ ಶತಮಾನೊಗು ಮುಟ್ಟ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ್ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಲ್ಪುಂಡು, ಉಂದೆಟ್ ಉಪಸಂಗ್ರಹಾಲಯೊಲು ಉಂಡು: ಬ್ರೆಡ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಪೋರ್ಟೇಶನ್, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ರುಸ್ನಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವೇಷಣೆದ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ [ಮೇಲ್ಲ್ ಸರ್ವಿಸಸ್, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ಜೇನುಸಾಕಣೆ, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ಅಪ್ಲೈಡ್ ಅಂಡ್ ಡೆಕೊರೇಟಿವ್ ಆರ್ಟ್ಸ್, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಟ್ರಡಿಷನಲ್ ರಿಚುಯಲ್ಸ್, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಟ್ರಡಿಷನಲ್ ರಿಚುಯಲ್ಸ್, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ಆರ್ಕಿಯಾಲಜಿ, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ದಿ ಕೊಸಾಕ್, ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಫ್ ಕಲ್ಚರ್, ಟಾಲ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪುದ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ, ಇತ್ಯಾದಿ. * ೧೦-೧೧ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಕಟ್ಟಡೊಲೆನ ಅವಶೇಷೊಲೆನ್ ಉತ್ಖನನ ಮಲ್ತೆರ್. * ಸೈಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (೧೬೪೬-೬೬). * ಆರೋಹಣ ಮಠ (1695-1700ಡ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಆಯಿನ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ನೊಟ್ಟುಗು). == ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳು == {{see also|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅವಳಿ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಹೋದರ ನಗರಗಳ ಪಟ್ಟಿ}} === ಅಮರ್ ಪಟ್ಟಣೊಲು – ಸಹೋದರಿ ನಗರೊಲು === ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ಅಮರ್ ಪಟ್ಟಣೊಲು – ಸಹೋದರಿ ನಗರೊಲುನೊಟ್ಟು ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದುದುಂಡು:<ref>[https://phm.gov.ua/?page_id=1686 Міста побратими]</ref> * ಮರಿಯುಪೋಲ್, ಉಕ್ರೇನ್ * ಮ್ಶ್ಖೇಟಾ, ಜಾರ್ಜಿಯಾ * ಪೈಡೆ, ಎಸ್ಟೋನಿಯಾ * ಕೊಚಾನಿ, ಉತ್ತರ ಮ್ಯಾಸಿಡೋನಿಯಾ ==Notable people== [[File:Hanna Knyazyeva-Minenko by Augustas Didzgalvis.jpg|thumb|right|ಹನ್ನಾ ಕ್ನ್ಯಜ್ಯೆವಾ-ಮಿನೆಂಕೊ]] * ಪಾವ್ಲೋ ಟೆಟೆರಿಯಾ (೧೬೨೦–೧೬೭೦), ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಹೆಟ್ಮನ್ * ಒಲೆಹ್ ಬೇಬಿಶ್ಕಿನ್|(೧೯೧೮-೧೯೯೧), ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿದ್ವಾಂಸೆ ಬೊಕ್ಕ ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸಕಾರೆ, ಡಾಕ್ಟರ್ ಆಫ್ ಫಿಲಾಲಜಿ * ಶೋಲೆಮ್ ಅಲೆಚೆಮ್ (೧೮೫೯-೧೯೧೬), ಜೂಯಿಶ್-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಯಿಡ್ಡಿಶ್ ಬರವುದಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ನಾಟಕಕಾರೆರ್ * ಮೀರ್ ಬ್ಲಿಂಕೆನ್ (೧೮೭೯-೧೯೧೫), ಯೆಹೂದಿ-ಅಮೆರಿಕನ್ ಬರವುದಕುಲು * ಲ್ಯುಡ್ಮೈಲಾ ಮೆಖ್(ಪುಟ್ಟು ೧೯೫೧), ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪತ್ರಕರ್ತೆ * ಪೆಟ್ರೊ ಖೊಲೊಡ್ನಿ (೧೮೭೫-೧೯೩೦), ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕಾರಣಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರಾಡಾ ಸದಸ್ಯೆ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ, ಕಲಾವಿದ ಬೊಕ್ಕ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞೆ. * ಹನ್ನಾ ಕ್ನ್ಯಜ್ಯೆವಾ-ಮಿನೆಂಕೊ (ಪುಟ್ಟು ೧೯೮೯), ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಸ್ರೇಲಿ ಟ್ರಿಪಲ್ ಜಂಪರ್ ಬೊಕ್ಕ ಲಾಂಗ್ ಜಂಪರ್ * ಲೂಯಿಸ್ ನೆವೆಲ್ಸನ್ (೧೮೯೯-೧೯೮೮), ಅಮೆರಿಕದ ಶಿಲ್ಪಿ ==ಗ್ಯಾಲರಿ== {{commons category|Pereiaslav}} {{Commons category|Museum of folk architecture and way of life of Middle Naddnipryanschina}} <gallery> File:Колегіум Переяслав.jpg|ಕಾಲೇಜಿಯಂ File:Museum of the Kobzars, Pereiaslav-Khmelnytskyi.JPG|'''ಕೊಬ್ಜಾರ್''' ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ File:Georgy Church in Pereyaslav Skansen IMG 3047 32-110-0011.JPG|ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಸೈಂಟ್ ಜಾರ್ಜ್ File:Жилище ХІ века.jpg|ಜಾನಪದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಬೊಕ್ಕ ಗೃಹ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯೊಡು 11ನೇ ಶತಮಾನೊದ [[ಕೀವನ್ ರಸ್']] ಇಲ್ಲ್ ದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ File:OldUkrainianPostOffice.JPG|ಜಾನಪದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಬೊಕ್ಕ ಇಲ್ಲದ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯೊಡು ಒಂಜಿ ಪಿರಾಕ್ದ ಅಂಚೆ ಕಚೇರಿ File:ドニプロ・ウクライナ伝統的文化博物館..jpg|ಆರ್ '''ರುಶ್ನಿಕ್''' ಮ್ಯೂಸಿಯಂ, ಜಾನಪದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಬೊಕ್ಕ ಗೃಹ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ ಮ್ಯೂಸಿಯಂಡ್ File:Переяслав-Хмельницький. Вознесенський собор. 1695-1700 рр.jpg|ಆರೋಹಣ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರ File:Pereyaslav church.jpg|ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ ನ ಪಿರಾಕ್ದ ಊರುಡು ಒಂಜಿ ಚರ್ಚ್ File:32-110-0009 Покровська церква з с. Сухий Яр.jpg|ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದ ಇಂಟರ್ಸೆಶನ್ </gallery> ==ಟಿಪ್ಪಣಿಲು== {{notelist}} ==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು== {{reflist}} q0uz576xa0slvf5aiagfxc1li7lehk9 0 28131 373583 366583 2026-10-20T09:34:46Z ChiK 1136 373583 wikitext text/x-wiki '''ತಾರಾಸ್ ಗುಡ್ಡೆ''' ([https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language ಯುಕ್ರೇನಿಯನ್]: ''Тарасова гора'', ''ತಾರಾಸೋವಾ ಗೋರಾ'') ಅತ್ತಂಡ ಚೆರ್ನೆಚಾ ಹೋರಾ (''Чернеча гора'', ಅರ್ತೊ: ಸನ್ಯಾಸಿನ ಗುಡ್ಡೆ) ಯುಕ್ರೇನ್‌ದ ಕಾನಿವ್ ಪೇಂಟೆದ ಕೈತಲ್ ಇಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗುಡ್ಡೆ. ಮುಲ್ಪ ಪುಗಾರ್ತೆತಾ ಯುಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕವಿ ಬೊಕ್ಕ ಕಲಾವಿದೆ ಆಯಿನ ತಾರಾಸ್ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಮೆರೆನ ಪುಣನ್ ೧೮೬೧ಡ್ದ್ ಮಣ್ಣ್ ಮಲ್ತ್ ದೀತೆರ್. ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಮೆರೆನ ಸುರುತ ಗುಪ್ಪೆತ ಜಾಗೆ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ದ ಸ್ಮೋಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಮಶಾನೊ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್; ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಪುನಾನ್ ಡ್ನಿಪರ್ [[ಸುದೆ|ಸುದೆತ]] ಬರಿಕ್ ದಿಡಿಯೆರ್.<ref>{{cite web |title=What to visit in Cherkasy region: Taras Shevchenko’s spots, Europe’s largest Buddhist temple, and Cossack glory |url=https://rubryka.com/en/article/where-to-go-cherkasy-region/ |website=Rubryka |language=en |date=5 September 2020}}</ref> [[File:Могила поета Т. Г. Шевченка та пам’ятник Т.Г.Шевченку 22.jpg|thumb|ತಾರಾಸ್ ಗುಡ್ಡೆ]] == ಇಸೇಸೊ == ೧೯೧೪ಡ್ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಮೆರೆನ ನೂದನೆ ಪುಟ್ಟುವರ್ಸಾಂತಿಗೆತ ಲೆಕ್ಕೊಡು ಸಮಾಧಿಗ್ ಜನಕುಲು ಬರ್ಪಿನೆನ್ ಉಂತಾಯರ ರಷ್ಯಾದ ಸರ್ಕಾರ ಜೆಂಡಾರ್ಮ್‌ಲು ಬೊಕ್ಕ ಕೊಸಾಕ್ ಸೈನಿಕೆರೆನ್ ಕಡಪುಡ್ಂಡ್.<ref>{{cite web |title=Tara Hill Walking Trail ,panoramic views of the coastline - Visit Wexford |url=https://www.visitwexford.ie/directory/tara-hill-walking-trail/}}</ref><ref>{{cite web |title=Hill of Tara {{!}} Heritage Ireland |url=https://heritageireland.ie/places-to-visit/hill-of-tara/ |website=Hill of Tara {{!}} Heritage Ireland |language=en}}</ref> ೧೯೨೩ಡ್ದ್ ಈ ಗುಡ್ಡೆ ಕಾನಿವ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಆಂಡ್. ೧೯೨೬ಡ್ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಪುದರ್‌ತ ವಿಿಸೇಸೊ ಕಾನಿವ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ-ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶೊನು ಉಂಡು ಮಲ್ತೆರ್. ೧೯೭೮ಡ್ ಯುಕ್ರೇನಿಯನ್ [[ಬಾಸೆ]], ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ಇತಿಯಾಸದ ಮಿತ್ತ್ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆನ್ ವಿರೊದಿಸಾಯರಾಗಾತ್ ಒಲೆಕ್ಸಾ ಹಿರ್ನಿಕ್ ಪನ್ಪಿನಾರ್ ತಾರಾಸ್ ಗುಡ್ಡೆದ ಮಿತ್ತ್‌ [[ಸೂ]] ಪೊತ್ತಾವೋಂತು ಸೈತೆರ್. ಉಂದು ೧೯೧೮ಡ್ ಯುಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ತಿಕ್ಕಿನ ೬೦ನೇ ಗೌಜಿತಾನಿ ನಡತ್ಂಡ್. == ತೂಪಿನ ಜಾಗೆ == ಈ ಗುಡ್ಡೆ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಕವಿನ ಪುದರ್‌ಟ್‌ ಇಪ್ಪುನಾ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶೊಗು ಸೇರ್ದುಂಡು. ದೇಸೊ ವಿದೇಶೊಲೆಡ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಜನ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊನ ಅಬಿಮಾನೊಟು ಈ ಜಾಗೆನ್‌ ತೂಯಾರ ಬರ್ಪೆರ್. ತಾರಾಸ್ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಮೆರೆನ ನೆನೆಪುಗು ಮುಲ್ಪ ತಾರಾಸ್ ಚರ್ಚ್ ಪನ್ಪಿನ ಚರ್ಚ್ ಕಟ್ವನಾ ಉಂಡು. == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{reflist}} [[ವರ್ಗೊ:ಯುಕ್ರೇನ್]] 08pfoh8icoxqvef22ryrvpxvljr3yle 4 28314 373551 373099 2026-10-19T14:37:38Z MediaWiki message delivery 407 /* Tech News: 2026-43 */ಪೊಸ ವಿಭಾಗ 373551 wikitext text/x-wiki {{Archives}}{{User:MiszaBot/config | algo = old(30d) | archive = ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ತಾಂತ್ರಿಕ ಸುದ್ದಿ/ಆರ್ಕೈವ್ %(counter)d | counter = 9 | maxarchivesize = 150K | archiveheader = {{Archive}} | minthreadstoarchive = 1 | minthreadsleft = 3 }}ಇವರೊಲೆಗ್ [[m:Tech/News|ತಾಂತ್ರಿಕ ಸುದ್ದಿಲೆನ್]] ತೂಲೆ, ಬುಕ್ಕೊ ಚಂದಾದಾರಿಕೆಗ್ ಸೈನ್-ಅಪ್ ಮಲ್ಪುಲೆ. {{[[Template:Latest tech news|ಇಂಚಿಪೊದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸುದ್ದಿ]]}} ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್‍ನ್‍ಲಾ ತೂಲೆ. [[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸುದ್ದಿ|ತಾಂತ್ರಿಕ]] == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-39</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 23 September 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1790172000 14:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Special:MyLanguage/Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363] '''Updates for editors''' * The Growth team tested a new post-edit notice designed to [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#4. Encourage Temporary Accounts to Register|encourage Temporary Account holders to register for a permanent account]]. The new notice replaced multiple dialogs and a simultaneous welcome notification with a single message highlighting the benefits of creating an account. The experiment increased permanent account creation from 1.94% to 3.66%, an 87% relative increase. The change will now be released to all wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T433551] * For Wikipedia editors using the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|"Suggestion mode" Beta Feature]], there is a [[Special:Preferences#mw-input-wpvisualeditor-editcheck-experimental|new opt-in user preference]] for showing "experimental" edit checks and suggestions. These types are listed at [[Special:EditChecks#experimental-checks|Special:EditChecks]], and are intended for early developer-testing and for gathering feedback from experienced users. Administrators can change the [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration|configuration details]] for each suggestion as usual. Administrators can also [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Experimental Suggestions|use this feature]] to help test their community's ideas for locally created checks and suggestions. Experimental types will have a more distinct visual style later this week. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]]. * The [[m:CEE Technical Village Pump|CEE Technical Village Pump]] has been launched as a space for technical discussions and collaboration among Wikimedia communities in Central and Eastern Europe. * A new tool, [[mw:Special:MyLanguage/Language Onboarding and Development/Starter kit|Starter Kit]], is now available for new and small language Wikipedia communities. It brings together guided tasks, tools, and resources to help communities get started, monitor their progress, and collaborate with the broader Wikimedia community. Starter Kit is hosted on Wikimedia Toolforge and is designed for Wikipedias with fewer than 50,000 articles. Learn more about how Starter Kit works and how communities have been using it in [[diffblog:2026/09/18/introducing-starter-kit-for-new-and-small-language-wikipedias/|this Diff blog post]]. * The Reader Growth team is launching a retest of the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|image carousel experiment]]. The retest will use three new versions of the design, updated based on community feedback. The team will assess results and determine with communities whether or not to proceed with the feature. The experiment will begin the week of September 28 and will run on Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, Farsi, French, German, Indonesian, Japanese, Polish, Portuguese, Spanish, Swedish, and Vietnamese Wikipedias. * After successful rollouts to Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias, the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]] from the Reader Experience team will be available to all logged-in users on all Wikipedia wikis starting September 28. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the mentor status script repeatedly updated mentors’ status even when nothing had changed, creating unnecessary Recent Changes entries, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T436659] '''Updates for technical contributors''' * The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, used to retrieve specific details about active or historical abuse filters configured on a wiki, has been updated to support the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>formatversion=2</nowiki></code></bdi> configuration parameter, thereby leading to breaking changes to the API response. All users who maintain user-scripts or other code need to check if they use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, and respond to any breaking changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T435828] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.21|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:26, 27 ಸಪ್ಟಂಬರ್ 2026 (IST) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31085309 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-40</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W40"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/40|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Users of default skins on desktop and mobile web (Vector 2022 and Minerva respectively) will now be informed if the search suggestions displayed as they type into Search come from page redirects. Previously, users could get confused when the top search suggestions did not match exactly what they had typed. The new redirect notice clarifies that these suggestions are not random, but related to the search. The suggested pages may be redirects to the most relevant destination articles being searched for. [https://phabricator.wikimedia.org/T303013] * Logged-out Wikipedia users on mobile web will begin to see a bookmark button for saving articles to their [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] instead of the current Watchstar button. When clicked, the bookmark button prompts users to log in or create an account to save an article for later. An earlier experiment found that the bookmark icon was four times more likely than the Watchstar button to encourage logged-out users to create an account. This change is part of efforts to encourage more readers to become account holders and use features that help them save and return to content. [https://phabricator.wikimedia.org/T438769] * An experiment will begin on September 29 on Spanish, Arabic, English, and French Wikipedias to simplify the experience users encounter immediately after account creation. The test will explore whether removing friction from the current Welcome Survey helps new users understand what to do next more easily. The experiment will run through the end of October. [https://phabricator.wikimedia.org/T430058] * The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has put out a call for the community to suggest topics that it should consider and discuss with the Wikimedia Foundation. Editors and technical contributors are invited to add topics to [[m:Talk:Product and Technology Advisory Council|the council's talk page]]. * Later this week, it will be possible for communities to configure [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit Checks and Suggestions]] so that they are [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#extraNamespaces|shown within additional namespaces]], such as a <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Draft:</nowiki></code></bdi> namespace. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]]. * A bug in the [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] is causing the page to fail to load for users that have unseen changes on Wikimedia Commons. Developers are working on a fix. Until then, affected users can follow the workarounds described in the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist#GlobalWatchlist temporarily broken for users with Wikimedia Commons|relevant]] help section. * New magic words <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{CATEGORYSORT:TIMESTAMP}}</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{CATEGORYSORT:RTIMESTAMP}}</nowiki></code></bdi> are now available for use. They are able to change the default sorting of categories to be based on timestamp of categorization. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where [https://wikistats.wmcloud.org/ Wikistats] for Wikipedias was not reachable has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435959] '''Updates for technical contributors''' * The datacenter switchover, scheduled on September 23, has been postponed. [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|The equinox exercise]] revealed capacity issues, preventing the switch of all services to the other datacenter. The process has been paused, prioritizing investigating that issue, to ensure that we continue to be able to serve our users reliably. A new exercise will be scheduled. Meanwhile, all traffic and edits continue to work as usual. * On September 23, a power loss briefly affected all wikis, creating intermittent issues on both reading and editing modes. This also affected Gerrit. This is unrelated to the datacenter switchover postponement. [https://www.wikimediastatus.net/incidents/9fm19t8qykk8] * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Produnto|Produnto]] has been deployed to mediawiki.org and [[phab:T421436|some Indic language wikis]]. We want to hear your feedback on this experimental product. Produnto allows users to use Lua modules hosted in [[gitlab:repos/lua|Wikimedia's GitLab]]. It simplifies the sharing of Lua code between wikis. Instead of copying each individual Lua module from one wiki to another, users will be able to easily share packages across all wikis. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.22|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * A [[m:Event:Cross-wiki Code Collaboration Workshop|Cross-wiki code collaboration workshop]] will be held online on October 2 at 12:30 UTC, bringing together South Asian technical contributors to learn about Produnto and begin piloting it on Hindi, Punjabi, Odia, Telugu, and Malayalam Wikipedias. Produnto is a package manager for deploying Lua modules hosted on GitLab to Wikimedia wikis, and was recently deployed on some pilot wikis. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/40|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W40"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:18, 28 ಸಪ್ಟಂಬರ್ 2026 (IST) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31092225 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-41</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W41"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/41|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The process for this year’s Community Wishlist [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027#Updated Community Wishlist Process 2027/2028|has been published]], incorporating community feedback. The wish submission process will [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/FAQ#What is the deadline for submitting wishes?|end on November 8]]. This year, [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027/Working group|a working group (open for volunteering)]] that includes community members familiar with the technical aspect of our wikis alongside Wikimedia Foundation staff, will take care of the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/FAQ#What is triage?|triage process]]. The triage is expected to be completed by late November. Votes for wishes will start in January. '''Updates for editors''' * Editors using the [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|visual editor]] will now see a warning when they paste text that is likely to have initially been copied from one of five external generative AI chatbots into Wikipedia. This feature is known as [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/LLM Paste Check|LLM Paste Check]]. It is a type of [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit Check]] that is community configurable. The check looks for markers in the copied HTML and is not using content watermark detection. Edits will also [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/LLM Paste Check#Edit tags|be tagged]] so that patrollers can review them more closely. The feature helps newcomers add content that respects Wikipedia’s policies and makes it easier for experienced editors to identify problematic edits. Communities with local policies about LLM usage can [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/LLM Paste Check#Configuration|adjust the wording and policy that is linked]]. The team [[listarchive:list/translators-l@lists.wikimedia.org/message/EVHKWJ4IERZELMPIWNH3XUVUSQV5KOO4/|apologizes]] that this was rolled out without a delay for translations. * Editors can now easily [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|access the web visual editor directly from the iOS and Android apps]]. When opening the editor, users will be given a choice between visual editing and source editing. If they choose visual editing, they will be sent to a mobile web window in their phone's browser. After completing their edit, a banner will give them the option to return to the app. This enables readers to make quick contributions while casually reading. * Users of the Wikipedia Android and iOS apps will now see a one-time account creation prompt after they have used the app for two consecutive weeks. This prompt explains the benefits of having an account. It is intended to help more casual readers become logged-in users who return to the apps regularly. [https://phabricator.wikimedia.org/T434847] * Editors on [[wmnoc:conf/dblists/group1.dblist|group1 wikis]], including Wikiquote, Wikibooks, Wikiversity, Wikivoyage, and Wikisource, will no longer see notifications on [[mw:Special:MyLanguage/Help:Recent changes|Recent Changes]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help: Watching pages|Watchlist]] when a link to another language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item. This change will begin on October 5 at 07:00 UTC as a two-week trial to reduce high-volume, low-value notifications and make important changes easier to identify. Editors who rely on these notifications can read more on the [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Clearer Wikidata Edit Summaries/Hide Language Link edits|project page]] and share feedback or concerns on the [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T439415] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where mentors who removed themselves from the mentorship program could still have mentees assigned to them and receive questions, has now been fixed. Mentees will now be reassigned when a mentor leaves the program. [https://phabricator.wikimedia.org/T418194] '''Updates for technical contributors''' * Wikimedia Brasil has published its [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Brasil/Arcabouço de Boas Práticas de Desenvolvimento|Development Best Practices Framework]] (ABPD). It is a guide for staff, contractors and volunteers building technical tools and projects. It covers the project lifecycle, security, accessibility, personal data protection and responsible AI use, and explains how movement-wide guidelines were adapted to a local context. They encourage other affiliates to reuse it and adapt it. Read more in the [[wmfblog:2026/09/26/wikimedia-brasils-development-best-practices-framework-technical-sustainability-as-an-organizational-responsibility|Diff post]]. * A new, canonical base URL for Wikimedia APIs will soon be introduced. The new canonical route follows a <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{projectName}/api/</nowiki></code></bdi> pattern and will act as an alternative path for current REST APIs (for example: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{projectName}/w/rest.php/</nowiki></code></bdi>). Both versions will be callable for all existing APIs, but the new structure will be the preferred path for newly created API modules. This change will be non-breaking for most users. The existing pathways will remain available for all existing endpoint requests. However, some endpoints may return URLs following the new pattern in response bodies. Changes will be available on test wiki first, with the rollout expected to cover all wikis by the end of October. [https://phabricator.wikimedia.org/T433535] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.23|MediaWiki]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/41|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W41"/> </div> 00:21, 6 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026 (IST) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31098825 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-42</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W42"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/42|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Starting October 13, wikis can change the default pattern for [[:en:Wikipedia:VisualEditor/Named references|auto-generated reference names in VisualEditor]] (currently <syntaxhighlight lang="wikitext" inline><ref name=":1" /></syntaxhighlight>). They will be able to use human-readable, content-based reference names that are more helpful to contributors using the source editor (e.g. <syntaxhighlight lang="wikitext" inline><ref name="Miller2026-1" /></syntaxhighlight>). VisualEditor reference name patterns can be defined using MediaWiki system messages, JSON, templates and modules ([[:mw:Special:MyLanguage/Help:Cite/VisualEditor reference names|more information]]). Admins can enable these changes via [[Special:CommunityConfiguration/Cite-VisualEditor-Autonames|community configuration]]. This is a [[:m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist/W17|community wish]] implemented by [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T436255] * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to English Wikipedia on October 14 and to remaining Wikimedia Foundation wikis by end of October (likely October 21). The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. This is a [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/History|long-standing community wish]] implemented by [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T440243][https://phabricator.wikimedia.org/T440304] '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools|Moderator Tools]] will be removing the list view of the Watchlist and defaulting everyone to the changelog view. Previously, there were two versions of how the Watchlist is shown to mobile web users: the list view, where editors could see watched articles in a list format, and the changelog view, where editors could see changes to watched articles in a log format, controlled by a user's Advanced Mobile Control settings. This has created issues for code-base maintenance: two different displays means two sets of code to manage. By defaulting to the changelog view, we are simplifying the codebase and avoiding the likelihood of missing bugs. * The Wikipedia Android app is testing a way to listen to article introductions in the “For you” feed. A text-to-speech model reads the existing article text aloud without rewriting it or adding any content. The 30-day experiment will begin in the Wikipedia Beta app during the third week of September, then move to the regular Wikipedia Android app in October for a limited group of eligible users. A small portion of app users (those with English feeds and at least one topic interest) will have access to the feature. This experiment is part of broader efforts to give app readers options in how they consume content in order to deepen engagement and user retention. [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Listening to Wikipedia/Phase 1|Learn more]] and [[mw:Talk:Readers/Listening to Wikipedia|share feedback]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighting]] was [[phab:T288161|enabled]] by default for all logged out and newly registered users on the English Wikipedia on September 14. With no signs of adverse effects, the same change is being proposed to be made globally across all wikis in a few weeks. If you have concerns or feedback, or if your wiki would like to opt out, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror#Enabling CodeMirror by default on all WMF wikis for newbies|please see the help page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T440077] * [[d:Wikidata:Usability_and_usefulness/Item_editing_experience/Mobile_editing_of_statements|Wikidata mobile statement editing]] of all datatypes will be officially launched on October 13, when it will be removed from Wikidata [[d:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] and become available to all editors. Users can [[d:Wikidata_talk:Usability_and_usefulness/Item_editing_experience/Mobile_editing_of_statements|report bugs and share feedback]]. * Last week, language link changes were removed from [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] and [[Special:Watchlist|Watchlist]] feeds on Wikivoyage, Wikisource, Wikiversity, Wikiquote and Wiktionary. As no adverse effects have been observed, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] plans to roll out this change globally to all Wikipedias. This is scheduled for October 13 at 07:00 UTC, after which editors will no longer see when a link to ''another'' language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item. Editors who rely on these notifications can read more on the [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Clearer Wikidata Edit Summaries/Hide Language Link edits|project page]] and share feedback or ask to opt out their wiki on the [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T440698] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where accidentally touching the graph while scrolling on the Pageviews tool on mobile could unintentionally zoom in has now been fixed. Click-and-drag zoom is now disabled on touch devices. [https://phabricator.wikimedia.org/T440075] '''Updates for technical contributors''' * There are three major changes coming to dumps: the legacy content dumps [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/xmldatadumps-l@lists.wikimedia.org/thread/E6D5EU4PMSTSOI2J7A46HJ3YW2W554CS/ deprecated in January 2026] will now be sunset, the replacement [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/MediaWiki_Content_File_Exports MediaWiki Content File Exports] will be delayed to implement a “safety buffer”, and they are now also available as 7zip-compressed files. Users will need to switch the URL they download their dump from. For more information, timeline and migration instructions, see [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Legacy_content_dumps_sunset Legacy content dumps sunset]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.24|MediaWiki]] '''In depth''' * The Wikimedia Foundation discovered unauthorized activity by OpenAI agents on Wikimedia projects, including edits to wikis, attempts to exploit a public note-taking tool, and heavy automated traffic. [[diffblog:2026/10/05/openai-rogue-agent-activities-found-on-wikimedia-projects/|Read the blog post on Diff]] for more details about the activity and the Foundation’s response. '''Meetings and events''' * Save the date for the next Wikimedia Hackathon! We’ll be meeting in lovely Tirana, Albania for the [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia%20Hackathon%202027 2027 Wikimedia Hackathon] from April 9–11, 2027. Scholarship and staff sponsorship applications are currently being [https://pretix.eu/wikimedia/Hackathon-2027/ accepted through Pretix] and will close on October 30, 2026. General registration will open in January 2027. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/42|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W42"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:09, 13 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026 (IST) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31142468 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-43</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W43"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/43|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * To measure the impact of incorporating some [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#November 2025: Ideas and feedback|community-requested features]] on logged-out reader retention, a test for [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Image_Browsing|Image Carousel]] will be pushed to logged-out readers. With the Image Carousel feature, readers browse community-uploaded images, selected by editors as relevant to specific articles. The test starts on November 20. * An experimental notice will be pushed to 0.5% of logged-out mobile readers who come to English Wikipedia from Google, asking them to add Wikipedia as a [https://blog.google/products-and-platforms/products/search/preferred-sources/ Google Preferred Source]. The test is to see if this notice increases reader retention and encourages people who use Google Search to visit Wikipedia more often. It will run from October 15–29 and will be assessed for its impact on retention and referrals. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:26}} community-submitted {{PLURAL:26|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [[quarry:|Quarry]] returned an “Access denied” error when users tried to run SQL queries, preventing queries from running normally, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T440966] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Cog-icon-grey.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Due to a long-standing bug, applications that use the [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For_Developers|OAuth 2]] client credentials flow to act on their owners’ behalf are treated as if they are logged out. This will be fixed for new applications registered on or after Monday, October 19. Some affected applications need to re-register. [https://phabricator.wikimedia.org/T420297] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.48/wmf.1|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * A proposal to hold the Wikimedia Hackathon every three years, with regional hackathons in between, [[mw:Wikimedia Hackathon/Community Proposal 2026|has been shared]]. It explores making the event more accessible to technical communities in different regions. Share your feedback on the proposal’s [[mw:Talk:Wikimedia Hackathon/Community Proposal 2026|talk page]] before November 6. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/43|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W43"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:07, 19 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2026 (IST) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31178499 --> 4dpfowq7vw3enbcjtx15813jl7u0dbd 4 28726 373571 373457 2026-10-20T04:35:57Z ChiK 1136 /* */ 373571 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Wikipedia:Community portal/styles.css"/> <div class="comportal-section"> <h2> ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯೊಗ್ ಸ್ವಾಗತೊ! </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX --> {{Shortcut|P:WP|WP:ಸತ}} ಈ ಪುಟೊಟು ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಗು ಸಮ್ಮಂದೊದ ಇತ್ತೆದ ಸಹಯೋಗೊಲೆನ, ಕಜ್ಜೊಲೆನ, ಬುಕ್ಕೊ ಸುದ್ದಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು. ಈರ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ|ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಗು]] ಪೊಸತಾ? ಸುರು ಮಲ್ಪಿಯರ ಬೋಡಾಯಿನ ಮಾತ ಮಾಹಿತಿಗ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯಗ್ ಕಾನಿಕೆ|ವಿಕಿಪೀಡಿಯಗ್ ಕಾನಿಕೆ]] ಅತ್ತಂಡ [[ಸಹಾಯ:ಪರಿಚಯ|ನಮ್ಮ ಪರಿಚಯೊನು ತೋಜಾವುನ]] ಪುಟೊನ್ ತೂಲೆ. ಕುತೂಹಲಕಾರಿ [[WP:ADMINP| ಯೋಜನೆ ಪುಟೊಕುಲೆನ ಅದೆ]]ತ ಪಟ್ಟಿಗ್, ದಯಮಲ್ತ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Department directory|ವಿಬಾಗೊಲೆ ಕೋಸೊ]]ನ್ ತೂಲೆ. </div><!-- ---------------------------------- INTERACT MORE! ------------------------------------- --><div class="comportal-section"> <h2> ನನಾತ್ ಪಾತೆರ್ಲೆ </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX --> <big>ನಡತೊಂದಿಪ್ಪುನ ಚರ್ಚೆಲೆನ ಬುಕ್ಕೊ ಇತ್ತೆದ ವಿನಂತಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿಗ್, '''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಮಾಹಿತಿಪಲಕೊ|ಮಾಹಿತಿಪಲಕೊಲೆನ್]]''' ತೂಲೆ.</big> <div class="comportal-blocks"> <div class="comportal-block"><!-- 1 --> <div>[[File:Blue-question-mark.svg|link=Wikipedia:Help desk|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಸಕಾಯೊ ಮೇಜಿ|ಸಕಾಯೊ ಮೇಜಿ]]</div> <div>ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊನು ಗಲಸುನ ಬಗೆ ಅತ್ತ್ಂಡ ಎಂಚ ಸಂಪೊಲಿಪೊಲಿ ಪನ್ಪುನೆತ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಲೆನ್ ಕೇನ್ಲೆ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 2 --> <div>[[File:WP teahouse logo.png|link=Wikipedia:ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ|center|x45px|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ|ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ]]</div> <div>ಪೊಸ ಜನೊಕ್ಲೆಗ್ ಸ್ನೇಹಿ ಸಕಾಯೊ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 3 --> <div>[[File:Nuvola apps edu phi.svg|link=Wikipedia:Reference desk|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಉಲ್ಲೇಕೊ ವಿಬಾಗೊ|ಉಲ್ಲೇಕೊ ವಿಬಾಗೊ]]</div> <div>ವಿಕಿಪೀಡಿಯನ್ ಬುಡ್‌ದ್ ಬೇತೆ ವಿಸಯೊಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಸೊದನೆದ ಪ್ರಶ್ನೆಲೆನ್ ಕೇನ್ಲೆ.</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 4 --> <div>[[File:WikiProject Council with transparent background.svg|link=Wikipedia:WikiProject Council/Directory|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:WikiProject Council/Directory|ವಿಕಿಯೋಜನೆಲು]]</div> <div>Work with other editors on a shared area of interest</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 5 --> <div>[[File:Medcab.svg|link=Wikipedia:Dispute resolution|center|x45px|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರೊ|ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರೊ]]</div> <div>Get help resolving disputes</div> </div> </div> {{ಚಾವಡಿ|plain=yes|grey=yes|other=no|icon-size=x45px}} </div><!-- ---------------------------- COMMUNITY BULLETIN BOARD --------------------------------- --><div class="comportal-section"> <h2> ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್ </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX -->{{transcluded section|source= ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್}}{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್}}</div>__NOTOC__<noinclude><br/> {{subject bar|commons =y |commons-search =Commons:Community portal |d =y |d-search =Wikidata:Community portal |s =y |s-search = Wikisource:Community portal |wikt =y |wikt-search =Wiktionary:ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ}} [[Category:Wikipedia basic information|ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿ]] [[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಲು|ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ]] [[Category:Wikipedia directories|ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ]] [[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸುದ್ದಿಲು|ಸಮುದಾಯ ಮಾಹಿತಿ]] [[Category:Wikipedia noticeboards|ಸಮುದಾಯೊಗು ತೆರಿಪಾವುನ ಪಲಕೊ]] </noinclude> j34qxj05biza4hqt3bot3tto01h090g 373572 373571 2026-10-20T04:38:44Z ChiK 1136 /* */ 373572 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Wikipedia:Community portal/styles.css"/> <div class="comportal-section"> <h2> ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯೊಗ್ ಸ್ವಾಗತೊ! </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX --> {{Shortcut|P:WP|WP:ಸತ}} ಈ ಪುಟೊಟು ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಗು ಸಮ್ಮಂದೊದ ಇತ್ತೆದ ಸಹಯೋಗೊಲೆನ, ಕಜ್ಜೊಲೆನ, ಬುಕ್ಕೊ ಸುದ್ದಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು. ಈರ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ|ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಗು]] ಪೊಸತಾ? ಸುರು ಮಲ್ಪಿಯರ ಬೋಡಾಯಿನ ಮಾತ ಮಾಹಿತಿಗ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯಗ್ ಕಾನಿಕೆ|ವಿಕಿಪೀಡಿಯಗ್ ಕಾನಿಕೆ]] ಅತ್ತಂಡ [[ಸಹಾಯ:ಪರಿಚಯ|ನಮ್ಮ ಪರಿಚಯೊನು ತೋಜಾವುನ]] ಪುಟೊನ್ ತೂಲೆ. ಕುತೂಹಲಕಾರಿ [[WP:ADMINP| ಯೋಜನೆ ಪುಟೊಕುಲೆನ ಅದೆ]]ತ ಪಟ್ಟಿಗ್, ದಯಮಲ್ತ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Department directory|ವಿಬಾಗೊಲೆ ಕೋಸೊ]]ನ್ ತೂಲೆ. </div><!-- ---------------------------------- INTERACT MORE! ------------------------------------- --><div class="comportal-section"> <h2> ನನಾತ್ ಪಾತೆರ್ಲೆ </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX --> <big>ನಡತೊಂದಿಪ್ಪುನ ಚರ್ಚೆಲೆನ ಬುಕ್ಕೊ ಇತ್ತೆದ ವಿನಂತಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿಗ್, '''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಮಾಹಿತಿಪಲಕೊ|ಮಾಹಿತಿಪಲಕೊಲೆನ್]]''' ತೂಲೆ.</big> <div class="comportal-blocks"> <div class="comportal-block"><!-- 1 --> <div>[[File:Blue-question-mark.svg|link=Wikipedia:Help desk|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಸಕಾಯೊ ಮೇಜಿ|ಸಕಾಯೊ ಮೇಜಿ]]</div> <div>ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊನು ಗಲಸುನ ಬಗೆ ಅತ್ತ್ಂಡ ಎಂಚ ಸಂಪೊಲಿಪೊಲಿ ಪನ್ಪುನೆತ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಲೆನ್ ಕೇನ್ಲೆ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 2 --> <div>[[File:WP teahouse logo.png|link=Wikipedia:ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ|center|x45px|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ|ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ]]</div> <div>ಪೊಸ ಜನೊಕ್ಲೆಗ್ ಸ್ನೇಹಿ ಸಕಾಯೊ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 3 --> <div>[[File:Nuvola apps edu phi.svg|link=Wikipedia:Reference desk|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಉಲ್ಲೇಕೊ ವಿಬಾಗೊ|ಉಲ್ಲೇಕೊ ವಿಬಾಗೊ]]</div> <div>ವಿಕಿಪೀಡಿಯನ್ ಬುಡ್‌ದ್ ಬೇತೆ ವಿಸಯೊಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಸೊದನೆದ ಪ್ರಶ್ನೆಲೆನ್ ಕೇನ್ಲೆ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 4 --> <div>[[File:WikiProject Council with transparent background.svg|link=Wikipedia:WikiProject Council/Directory|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:WikiProject Council/Directory|ವಿಕಿಯೋಜನೆಲು]]</div> <div>ಒಂಜೇ ಆಸಕ್ತಿದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಬೇತೆ ಸಂಪಾದಕೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುಲೆ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 5 --> <div>[[File:Medcab.svg|link=Wikipedia:Dispute resolution|center|x45px|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರೊ|ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರೊ]]</div> <div>Get help resolving disputes</div> </div> </div> {{ಚಾವಡಿ|plain=yes|grey=yes|other=no|icon-size=x45px}} </div><!-- ---------------------------- COMMUNITY BULLETIN BOARD --------------------------------- --><div class="comportal-section"> <h2> ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್ </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX -->{{transcluded section|source= ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್}}{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್}}</div>__NOTOC__<noinclude><br/> {{subject bar|commons =y |commons-search =Commons:Community portal |d =y |d-search =Wikidata:Community portal |s =y |s-search = Wikisource:Community portal |wikt =y |wikt-search =Wiktionary:ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ}} [[Category:Wikipedia basic information|ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿ]] [[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಲು|ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ]] [[Category:Wikipedia directories|ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ]] [[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸುದ್ದಿಲು|ಸಮುದಾಯ ಮಾಹಿತಿ]] [[Category:Wikipedia noticeboards|ಸಮುದಾಯೊಗು ತೆರಿಪಾವುನ ಪಲಕೊ]] </noinclude> epj0y49vhxbfm1v9d8rklk57vrv3fy0 373573 373572 2026-10-20T04:39:40Z ChiK 1136 /* */ 373573 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Wikipedia:Community portal/styles.css"/> <div class="comportal-section"> <h2> ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯೊಗ್ ಸ್ವಾಗತೊ! </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX --> {{Shortcut|P:WP|WP:ಸತ}} ಈ ಪುಟೊಟು ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಗು ಸಮ್ಮಂದೊದ ಇತ್ತೆದ ಸಹಯೋಗೊಲೆನ, ಕಜ್ಜೊಲೆನ, ಬುಕ್ಕೊ ಸುದ್ದಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು. ಈರ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ|ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಗು]] ಪೊಸತಾ? ಸುರು ಮಲ್ಪಿಯರ ಬೋಡಾಯಿನ ಮಾತ ಮಾಹಿತಿಗ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯಗ್ ಕಾನಿಕೆ|ವಿಕಿಪೀಡಿಯಗ್ ಕಾನಿಕೆ]] ಅತ್ತಂಡ [[ಸಹಾಯ:ಪರಿಚಯ|ನಮ್ಮ ಪರಿಚಯೊನು ತೋಜಾವುನ]] ಪುಟೊನ್ ತೂಲೆ. ಕುತೂಹಲಕಾರಿ [[WP:ADMINP| ಯೋಜನೆ ಪುಟೊಕುಲೆನ ಅದೆ]]ತ ಪಟ್ಟಿಗ್, ದಯಮಲ್ತ್ [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Department directory|ವಿಬಾಗೊಲೆ ಕೋಸೊ]]ನ್ ತೂಲೆ. </div><!-- ---------------------------------- INTERACT MORE! ------------------------------------- --><div class="comportal-section"> <h2> ನನಾತ್ ಪಾತೆರ್ಲೆ </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX --> <big>ನಡತೊಂದಿಪ್ಪುನ ಚರ್ಚೆಲೆನ ಬುಕ್ಕೊ ಇತ್ತೆದ ವಿನಂತಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿಗ್, '''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಮಾಹಿತಿಪಲಕೊ|ಮಾಹಿತಿಪಲಕೊಲೆನ್]]''' ತೂಲೆ.</big> <div class="comportal-blocks"> <div class="comportal-block"><!-- 1 --> <div>[[File:Blue-question-mark.svg|link=Wikipedia:Help desk|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಸಕಾಯೊ ಮೇಜಿ|ಸಕಾಯೊ ಮೇಜಿ]]</div> <div>ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊನು ಗಲಸುನ ಬಗೆ ಅತ್ತ್ಂಡ ಎಂಚ ಸಂಪೊಲಿಪೊಲಿ ಪನ್ಪುನೆತ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಲೆನ್ ಕೇನ್ಲೆ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 2 --> <div>[[File:WP teahouse logo.png|link=Wikipedia:ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ|center|x45px|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ|ಪಂಟ್ಟಾಂಗೊ]]</div> <div>ಪೊಸ ಜನೊಕ್ಲೆಗ್ ಸ್ನೇಹಿ ಸಕಾಯೊ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 3 --> <div>[[File:Nuvola apps edu phi.svg|link=Wikipedia:Reference desk|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ಉಲ್ಲೇಕೊ ವಿಬಾಗೊ|ಉಲ್ಲೇಕೊ ವಿಬಾಗೊ]]</div> <div>ವಿಕಿಪೀಡಿಯನ್ ಬುಡ್‌ದ್ ಬೇತೆ ವಿಸಯೊಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಸೊದನೆದ ಪ್ರಶ್ನೆಲೆನ್ ಕೇನ್ಲೆ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 4 --> <div>[[File:WikiProject Council with transparent background.svg|link=Wikipedia:WikiProject Council/Directory|x45px|center|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:WikiProject Council/Directory|ವಿಕಿಯೋಜನೆಲು]]</div> <div>ಒಂಜೇ ಆಸಕ್ತಿದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಬೇತೆ ಸಂಪಾದಕೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುಲೆ</div> </div> <div class="comportal-block"><!-- 5 --> <div>[[File:Medcab.svg|link=Wikipedia:Dispute resolution|center|x45px|alt=icon]]</div> <div class="comportal-header">[[Wikipedia:ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರೊ|ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರೊ]]</div> <div>ವಿವಾದೊಲೆನ್ ಪರಿಹಾರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಕಾಯೊ ದೆತೊನ್ಲೆ</div> </div> </div> {{ಚಾವಡಿ|plain=yes|grey=yes|other=no|icon-size=x45px}} </div><!-- ---------------------------- COMMUNITY BULLETIN BOARD --------------------------------- --><div class="comportal-section"> <h2> ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್ </h2><!-- 3 line spacing of h2 is important for subsection edit links to work correctly, PLEASE DO NOT FIX -->{{transcluded section|source= ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್}}{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮುದಾಯ ಬುಲೆಟಿನ್ ಬೋರ್ಡ್}}</div>__NOTOC__<noinclude><br/> {{subject bar|commons =y |commons-search =Commons:Community portal |d =y |d-search =Wikidata:Community portal |s =y |s-search = Wikisource:Community portal |wikt =y |wikt-search =Wiktionary:ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ}} [[Category:Wikipedia basic information|ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿ]] [[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಲು|ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ]] [[Category:Wikipedia directories|ಸಮುದಾಯ ತಡ್ಯ]] [[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸುದ್ದಿಲು|ಸಮುದಾಯ ಮಾಹಿತಿ]] [[Category:Wikipedia noticeboards|ಸಮುದಾಯೊಗು ತೆರಿಪಾವುನ ಪಲಕೊ]] </noinclude> ho5sx3pwav9jci7wp8nfdh9pyajctk2 0 28873 373562 373108 2026-10-20T02:25:19Z InternetArchiveBot 4316 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 373562 wikitext text/x-wiki '''ಮಗಹಿ''' (मगहि: मगही; ''ಮಗಹಿ''), '''ಮಗಧಿ''' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ಮೂಡಾಯಿದ ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯ ಭಾಷೆ. ಉಂದು ಮೈಥಿಲಿ ಬೊಕ್ಕ ಭೋಜ್ಪುರಿ ಭಾಷೆ ಒಟ್ಟುಗು ಮೂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಬಿಹಾರ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಒಂಜಿ.<ref name="britannica">{{Cite web|title=Magahi language|publisher=Encyclopædia Britannica|url=https://www.britannica.com/topic/Magahi-language|access-date=2026-10-10}}</ref> ಉಂದು ಮುಖ್ಯವಾದ್ [[ಬಿಹಾರ]] ಬೊಕ್ಕ ಜಾರ್ಖಂಡ್ ಡ್ ಪಾತೆರುನವು.<ref name="omniglot">{{Cite web|title=Magahi (मगही)|publisher=Omniglot|url=https://omniglot.com/writing/magahi.htm|access-date=2026-10-10}}</ref> ೨೦೧೧ನೇ ಭಾರತದ ಜನಗಣತಿ ಪ್ರಕಾರ ೧,೨೭,೦೬,೮೨೫ ಜನಕುಲು ಮಾಗಾಹಿನ್ ಅಪ್ಪೆ ಬಾಸೆ ಪಂಡ್ದ್ ದಾಖಲಾತಿ ಆತುಂಡು.<ref name="census">{{Cite web|title=Census of India 2011, Table C-16: Population by Mother Tongue – Statement 1: Abstract of Speakers' Strength of Languages and Mother Tongues|publisher=ಭಾರತದ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಜನರಲ್ ಮತ್ತು ಜನಗಣತಿ ಆಯುಕ್ತರ ಕಚೇರಿ|url=https://new.census.gov.in/nada/index.php/catalog/42458/download/46089/C-16_25062018.pdf|access-date=2026-10-10}} {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಮಗಹಿಗ್ ಶ್ರೀಮಂತ ಮೌಖಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಂಪರೆ ಉಂಡು.<ref name="britannica"/> [[File:बेटी का शादी का गीत.webm|thumb|upright=1.3|ಪೊಣ್ಣನ ಮದ್ಮೆಡ್ ಪನ್ಪಿನ ಮಗಹಿ ಪದ]] == ಪುದರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತಿಹಾಸ == ಮಗಹಿ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ಪುರಾತನ ಮಗಧ ರಾಜ್ಯದ ಪುದರ್ಡ್ದ್ ಬತ್ತುದುಂಡು; ಭಾಷೆ ಸ್ವತಃ ಮಗಧಿ ಪ್ರಕೃತಿಡ್ದ್ ಬತ್ತುಂಡು.<ref name="omniglot"/> ಬ್ರಿಟಾನಿಕಾ ಉಂದೆನ್ ಮಗಧಿ ಪ್ರಕೃತಿದ "ಆಧುನಿಕ ಪ್ರತಿನಿಧಿ" ಪಂಡ್ದ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು; ಮಗಧಿ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರೊಡು ಬಂಗಾಳಿ ಭಾಷೆಗ್ ಕೈತಲ್ಡ್ ಉಂಡು, ಆಂಡ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾದ್ ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಗ್ ಗುರುತಿಸಾವೊಲಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಉಂದು ಪನ್ಪುಂಡು.<ref name="britannica"/> ಮಗಹಿನ ಪಿರಾಕ್ದ ಬರವುಲು ಎಡ್ಮನೆ ಶತಮಾನೊಗು ಪಿರ ಬರ್ಪುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಅವು ಸಿದ್ಧೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಸಂಬಂಧ ಮಲ್ಪುಂಡು; ಒಂಜಿ ಲೇಖನೊಡು ಅಯಿತ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿ "ಸುನಿತಾ" ಸುಮಾರ್ ಒಂಜಿ ಶತಮಾನೊದ ದುಂಬು ಬರೆಯೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref name="southfirst">{{Cite web|last=Sinha|first=Arun|title=Magahi, a language that refuses to die despite Hindi imperialism|publisher=The South First|date=2022-11-24|url=https://thesouthfirst.com/opinion/magahi-a-language-that-refuses-to-die-despite-hindi-imperialism|access-date=2026-10-10}}</ref> == ಭಾಷೆ ಪರಡುದಿನಿ == ಬ್ರಿಟಾನಿಕದ ಪ್ರಕಾರ ಮಗಹಿ ಬಾಸೆನ್ ಬಿಹಾರಡ್, ವಿಶೇಷವಾದ್ [[ಪಾಟ್ನಾ]] ಬೊಕ್ಕ ಗಯಡ್ ಪಾತೆರುವೆರ್, ಅಂಚನೆ ನೇಪಾಳದ ತಾರಾಯಿ ಪ್ರದೇಶೊಡುಲಾ ಪಾತೆರುವೆರ್.<ref name="britannica"/> ದಕ್ಷಿಣ ಬಿಹಾರದ ಮಧ್ಯ ಭಾಗೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಪಾಟ್ನಾ, ನಲಂದ, ಗಯಾ, ಅರವಾಲ್, ನವಡಾ, ಔರಂಗಾಬಾದ್, ಜಹಾನಾಬಾದ್, ಶೇಖ್ಪುರ್ ಬೊಕ್ಕ ಲಖಿಸರಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆಲು ಮಗಹಿ ಪುಟ್ಟಿನ ಜಾಗೆ ಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್.<ref name="southfirst"/> ಇಂದೆನ್ ಬುಡ್ದು ಜಾರ್ಖಂಡ್, ಒಡಿಶಾ ಬೊಕ್ಕ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳೊದ ಕೆಲವು ಭಾಗೊಲೆಡ್ ಮಗಹಿ ಭಾಷೆ ಪಾತೆರುನಕುಲುಲಾ ಉಲ್ಲೆರ್.<ref name="omniglot"/> ಶಿಕ್ಷಣೊದ ಕಾರಣೊಗು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಮೊಲು ಹಿಂದಿ ಬೊಕ್ಕ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಒಲವು ತೋಜಾವುನಗ, ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕೆರ್ನಂಚಿನ ಕಮ್ಮಿ ಸಾಕ್ಷರ ಗುಂಪುಲು ಈ ಭಾಷೆನ್ ಜೀವಂತವಾದ್ ದೀತೆರ್ ಪಂದ್ ಅದೇ ಲೇಖನೊಡು ಪನ್ಪುಂಡು.<ref name="southfirst"/> == ಲಿಪಿ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ಥಿತಿ == ಚಾರಿತ್ರಿಕವಾದ್ ತೂಂಡ ಮಗಹಿಗ್ ಕೈತಿ ಲಿಪಿ ಮುಖ್ಯ ಲಿಪಿ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್; ಇತ್ತೆ ದೇವನಗರಿ ಲಿಪಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆಡ್ ಉಂಡು, ಬಂಗಾಳಿ ಬೊಕ್ಕ ಒಡಿಯಾ ಲಿಪಿಟ್ಲಾ ಬರೆಪೆರ್.<ref name="omniglot"/> ಬ್ರಿಟಿಷೆರ್ ಕೈತಿನ್ ಬಿಹಾರದ ನ್ಯಾಯಾಲಯೊದ ಲಿಪಿ ಮಲ್ತೆರ್.<ref name="southfirst"/> ಜನಗಣತಿ ಭಾಷಾ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಮಾಗಾಹಿ (ಮಾಗಧಿ/ಮಾಗಾಹಿ) ನ್ [[ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆ|ಹಿಂದಿ]] ಗುಂಪುದ ಅಡಿಟ್ ಮಾತೃಭಾಷೆ ಆದ್ ಪಟ್ಟಿ ಮಲ್ತೆರ್.<ref name="census"/> ಮಗಹಿ ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಎಡ್ಮನೇ ಪರಿಚ್ಛೇದೊಡು ಸೇರ್ದ್ ಇಜ್ಜಿ; ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆನ್ ಒಂಜಿ ಉಪಭಾಷೆ ಪಂಡ್ದ್ ವಾದ ಮಲ್ಪುನಗ, ಮಗಹಿ ಭಾಷೆದ ಪ್ರತಿಪಾದಕೆರ್ ಉಂದು ಒಂಜಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾಷೆ ಪಂಡ್ದ್ ವಾದ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಉಂದೆಟ್ ಅಯಿತ ಸ್ವಂತ ಇತಿಹಾಸ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ವ್ಯಾಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ಜಾನಪದ ಕತೆ ಲಾ ಉಂಡು.<ref name="southfirst"/> == ಜನಪದ ಗೀತೆಲು == ಮಗಹಿಡ್ ಋತು, ಬಿತ್ತನೆ, ಸುಗ್ಗಿ, ಪರ್ಬ, ಮದಿಮೆ, ಬಾಲೆ ಪುಟ್ಟುನಂಚಿನ ಸಂದರ್ಭೊಲೆಗ್ ಪಾಡ್ದನೊಲು ಉಂಡು; ರಾಮ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಸಿಂಗ್ ನೂದಾಜಿ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಲೆನ್ ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ತೆರ್, ಉದಯಶಂಕರ ಶರ್ಮೆರ್ "ಮಗಾಹಿ ಮಂಜುಷ" ಡ್ ನೂದು ಗೀತೆಲೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್.<ref name="southfirst"/> ಈ ಪಾಡ್ದನೊಲು ನೈತಿಕ ಮೌಲ್ಯೊಲೆನ್, ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗುರುತುನ್ ಮುಕ್ಲೆನ ತರೆಮರೆಗ್ ತೆರಿಪಾವುನ ಮೌಖಿಕ ಗ್ರಂಥೊಲು ಪಂಡ್ದ್ ಒಂಜಿ ಅಧ್ಯಯನೊಡು ತೆರಿಯುಂಡು. ಧರ್ತಿ ಮಾತಾ (ಭೂಮಿ ದೇವತೆ) ಬೊಕ್ಕ ಸೀತೆನ ಕಾಡುದ ವಾಸೊ ಇಂಚಿನ ಪೌರಾಣಿಕ ಸಂಕೇತೊಲು ಮಗಧ ಪ್ರದೇಶೊದ ಪಾಡ್ದನೊಲೆಡ್ ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಆಪುಂಡು, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಪಾಟ್ನಾ ಬೊಕ್ಕ ಗಯ ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್; ಮದಿಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಬಿತ್ತನೆದ ಪೊರ್ತುಡು ಪಾಡುನ ಪಾಡ್ದನೊಲೆಡ್ ಉಂದು ತೋಜುಂಡು.<ref name="sharma">{{Cite journal|last=Sharma|first=Ishita|year=2025|title=Echoes of the Divine: Cultural Memory and Myth in Magahi Folk Songs|journal=EPRA International Journal of Multidisciplinary Research (IJMR)|volume=11|issue=7|doi=10.36713/epra22970|url=https://eprajournals.com/IJMR/article/16884}}</ref> === ಸೋಹರ್ ಪಾಡ್ದನೊಲು === ಬಿಹಾರೊದ ಮಗಹಿ ಪೊಣ್ಣುಲೆನ "ಸೋಹರ್" ಪಾಡ್ದನೊಲು ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಪೊಣ್ಣುಲೆನ ಬಗ್ಗೆ, ಪೊಣ್ನುಲೆನ ಮೂಲಕ ಬೊಕ್ಕ ಪೊಣ್ಣುಲೆಗಾತ್ರ ಪಾಡ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನವು 2026 ಡ್ ನಡತಿನ ಒಂಜಿ ಅಧ್ಯಯನೊಡು ವಿವರಿಸಿದುಂಡು. ಈ ಪಾಡ್ದನೊಲು ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಚೌಕಟ್ಟುಲೆನ್ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸವುನ ಮಾತ್ರ ಅತ್ತ್, ಪೊಣ್ಣುಲು ಇಲ್ಲಡ್ ಅಕ್ಲೆನ ಸ್ಥಾನೊನು ಪಾತೆರಕತೆ ಮಲ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮಾರ್ಗವಾದ್ ಲಾ ಸೇವೆ ಮಲ್ಪುಂಡು ಪಂದ್ ಲೇಖಕೆರ್ ವಾದ ಮಲ್ಪುವೆರ್.<ref name="anand">{{Cite book|last1=Anand|first1=Rituraj|last2=Sehrawat|first2=Anil|last3=Singh|first3=Bijender|year=2026|chapter=Negotiating patriarchy through performance: A gendered analysis of Sohar songs among Magahi women in Bihar|title=Humanities and Social Sciences|publisher=Routledge|doi=10.4324/9781003771937-78|url=https://www.taylorfrancis.com/chapters/oa-edit/10.4324/9781003771937-78/negotiating-patriarchy-performance-gendered-analysis-sohar-songs-among-magahi-women-bihar-rituraj-anand-anil-sehrawat-bijender-singh}}</ref> == ಮದಿಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಕುಟುಂಬದ ಸಂದರ್ಬೊಗು ಪನ್ಪಿನ ಪಾಡ್ದನೊಲು == ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಕಾಮನ್ಸ್ ದ "ಎನ್ಹಾನ್ಸಿಂಗ್ ಇಂಡಿಕ್ ಓರಲ್ ಕಲ್ಚರ್" ಯೋಜನೆದ ಮಗಹಿ ಬಾಸೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಲೆನ ವಿಡಿಯೋಲೆನ್ ದಾಖಲೆ ಮಂತುದುಂಡು. ಮದಿಮೆ, ತಿಲಕ್, ಮುಂಡನ (ಜೋಕುಲೆನ ಕುಜಲ್ ದೆಪ್ಪುನ ಆಚರಣೆ) ಇಂಚಿನ ಕುಟುಂಬದ ಸಂದರ್ಭೊಲೆಡ್ ಪನ್ಪಿನ ಪಾಡ್ದನೊಲು ಉಂದೆಟ್ ಸೇರುದು ಉಪ್ಪುಂಡು. [[File:तिलक गीत.webm|thumb|ಮಗಹಿ ತಿಲಕ ಪಾಡ್ದನ]] [[File:मुंडन का गीत.webm|thumb|ಮಗಹಿ ಮುಂಡನ ಪಾಡ್ದನ]] ಅಂಚನೆ ಈ ಯೋಜನೆಡ್ ದಾಖಲೆ ಆಯಿನ ಮಗಹಿ ವಿರಹ ಪಾಡ್ದನೊಲಾ ಉಂಡು. [[File:विरह गीत.webm|thumb|ಮಗಹಿ ವಿರಹ ಪಾಡ್ದನ]] == ಛಠ್ ಗೀತೆಲು == ಛಠ್ ಉತ್ಸವೊದ ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಹಂತೊಗುಲಾ ಅಯಿತ ಸ್ವಂತ ಪದೊಲು ಉಪ್ಪುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಉಂದೆನ್ ಪೊಣ್ಣು ಭಕ್ತೆರ್ ಪನ್ಪೆರ್ ಪಂದ್ ಒಂಜಿ ವರದಿ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref name="pioneer">{{Cite web|last=Kumari|first=Neetu|title=From Bihar to the world: The songs that carry Chhath's spirit across oceans|publisher=The Daily Pioneer|date=2025-10-27|url=https://www.dailypioneer.com/2025/india/from-bihar-to-the-world-the-songs-that-carry-chhath-s-spirit-across-oceans.html|access-date=2026-10-10}} {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಪರ್ಬದ ರಡ್ಡನೇ ದಿನ "ಖರ್ನ"; ಆ ದಿನ, ಭಕ್ತೆರ್ ದಿನ ಪೂರ್ತಿ ಉಪವಾಸ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಬಯ್ಯಗ್, ಒಂಜಿ ಪೊಸ ಮಣ್ಣ್ ದ ಪಾತ್ರೆಡ್ ಬೇಯಿನ ಅರಿತ ಗಂಜಿನ್ (ಖೀರ್) ಸೂರ್ಯ ದೇವೆರ್ ಗ್ ಅರ್ಪಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಗೋಧಿ ರೋಟಿ ಬೊಕ್ಕ ಪದುಂದುದ ಒಟ್ಟುಗು ಪ್ರಸಾದ ಆದ್ ಪಾಲ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್; ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ, ಅಕುಲು 36 ಗಂಟೆ ನೀರ್ ಪರಂದೆ ಉಪವಾಸ ಮಲ್ಪುವೆರ್.<ref name="hitavada">{{Cite web|title=Kharna marks second day of Chhath festival|publisher=The Hitavada|date=2019-11-02|url=https://www.thehitavada.com/Encyc/2019/11/2/-Kharna-marks-second-day-of-Chhath-festival.html|access-date=2026-10-10}}</ref> [[File:छठ पूजा का गीत.webm|thumb|ಮಗಹಿ ಛಠ್ ಪಾರ್ದನ]] [[File:छठ पर्व का खरना गीत.webm|thumb|ಛಠ್ ಪರ್ಬೊದ ಖರ್ನಾ ಸಂದರ್ಭೊದ ಮಗಹಿ ಪಾರ್ದನ]] == ಉಂದೆನ್ ಲಾ ತೂಲೆ == * ಮೈಥಿಲಿ * ಭೋಜಪುರಿ ಭಾಷೆ * ಛಠ್ == ಉಲ್ಲೇಕೊಲು == {{reflist}} == ಪಿದಾಯಿದ ಕೊಂಡಿಲು == * [[:commons:Category:EIOC Magahi|ಕಾಮನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಗಹಿ ಜಾನಪದ ವೀಡಿಯೊಗಳು]] 52z7cq28oz9cz94cm5hb88r3sj4buum 4 29025 373567 373429 2026-10-20T03:27:40Z ChiK 1136 /* */ 373567 wikitext text/x-wiki __NOTOC____NOEDITSECTION__ <div style="background-color: #ffffff; border: 1px solid #ccc; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 20px 0; box-shadow: 0 0 10px rgba(0, 0, 0, 0.1); align-items: center;"> <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:WLTLC logo - tcy.svg|250px|center]]</div> '''ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ''' ತುಳುನಾಡ್‌ದ ಜನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಆಚಾರ ವಿಚಾರೊ, ಕಲೆ, ನಲಿಕೆ, ಬದ್ಕುನ ಕ್ರಮೊ ಇಂಚ ಒರಿಪಾವುನ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆ. {{clear}} <div style="text-align:center;"> {{Clickable button 2|ಸೈನ್ ಪಾಡ್ಲೆ|url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು}} |class=mw-ui-progressive}} {{Clickable button 2|ಬರೆಯಿನ ಲೇಕನೊನು ಸೇರಾಲೆ|url=https://fountain.toolforge.org/editathons/tlc-tcy/add|class=mw-ui-progressive}} </div> == ಇಸಯೊ == == ಸಮಯೊತ ಮಿತಿ == '''20 ಅಕ್ಟೊಬರ್''' 2026 UTC - '''30 ನವಂಬರ್''' 2026 UTC ಮುಟ್ಟ == ನಿಯಮೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಲು == * ಇಸಯೊ ಸೇರಾವುನ, ಆತ್ತ್ಂಡ ಪೊಸ ಲೇಕನೊಡು ಕಡಿಮೆಡ್ 3000 ಬೈಟ್ ಇಜ್ಜಾಂಡ 300 ಸಬ್ದೊಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಇಪ್ಪೊಡು. * ಲೇಕನವು ಎಡ್ಡೆ ಇಪ್ಪೊಡು. ಮೆಷಿನ್‌ ತರ್ಜುಮೆ ಅವಾರೆ ಬಲ್ಲಿ. * ವೊವ್ವೇ ರೀತಿದ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಗನೆಲು ಅಂಚನೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಮಸ್ಯೆಲು ಇಪ್ಪರೆಗ್ ಬಲ್ಲಿ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ನಿಯಮೊದ ಪ್ರಕಾರೊ ಲೇಕನೊಗು ಸರಿಯಾಯಿನ ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ಇಪ್ಪೊಡು. * ಲೇಕನನೊನು 20 ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ದ್ - 30 ನವಂಬರ್‌ದ ನಡುಟು ಮಲ್ಲೆ ಮಲ್ತಿಪ್ಪೊಡು ಅತ್ತಂಡ ಪೊಸತ್ತ್‌ ತಯಾರ್‌ ಮಲ್ತಿಪ್ಪೊಡು. == ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು == ನಿಕ್ಲೆಗ್ ಲೇಕನೊನು ಮಲ್ಪೆರೆ ಇಚ್ಚೆ ಇತ್ತ್ಂಡ ಮುಲ್ಪ ದಸ್ಕತ್ ಪಾಡ್ಲೆ. <div style="text-align:center;"> {{Clickable button 2|ದಸ್ಕತ್ ಪಾಡ್ಲೆ|url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು}} |class=mw-ui-progressive}} </div> {{Hidden|ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕ್ಲೆನ ಪಟ್ಟಿ| {{/ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು}}}} == ಬೊಮ್ಮನೊಲು == == ಸಂಯೋಜಕೆರ್ == * {{U|Bharathesha Alasandemajalu}} * {{U|ChiK}} == ಜೂರಿ ಸದಸ್ಯೆರ್ == * {{U|Vishwanatha Badikana}} * {{U|ChiK}} == ಮೆಟಾ-ವಿಕಿಡ್ ತೂಲೆ == * [[:meta:Wiki_Loves_Tuluvas_Living_and_Cultural_Heritage/Events|ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ]] </div> [[ವರ್ಗೊ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ]] h3xp5inq09m7wqy6vs5t02yebyp8was 373568 373567 2026-10-20T03:29:27Z ChiK 1136 373568 wikitext text/x-wiki __NOTOC____NOEDITSECTION__ <div style="background-color: #ffffff; border: 1px solid #ccc; border-radius: 8px; padding: 20px; margin: 20px 0; box-shadow: 0 0 10px rgba(0, 0, 0, 0.1); align-items: center;"> <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:WLTLC logo - tcy.svg|250px|center]]</div> '''ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ''' ತುಳುನಾಡ್‌ದ ಜನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಆಚಾರ ವಿಚಾರೊ, ಕಲೆ, ನಲಿಕೆ, ಬದ್ಕುನ ಕ್ರಮೊ ಇಂಚ ಒರಿಪಾವುನ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆ. {{clear}} <div style="text-align:center;"> {{Clickable button 2|ಸೈನ್ ಪಾಡ್ಲೆ|url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು}} |class=mw-ui-progressive}} {{Clickable button 2|ಬರೆಯಿನ ಲೇಕನೊನು ಸೇರಾಲೆ|url=https://fountain.toolforge.org/editathons/tlc-tcy/add|class=mw-ui-progressive}} </div> == ಸಮಯೊತ ಮಿತಿ == '''20 ಅಕ್ಟೊಬರ್''' 2026 UTC - '''30 ನವಂಬರ್''' 2026 UTC ಮುಟ್ಟ == ನಿಯಮೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಲು == * ಇಸಯೊ ಸೇರಾವುನ, ಆತ್ತ್ಂಡ ಪೊಸ ಲೇಕನೊಡು ಕಡಿಮೆಡ್ 3000 ಬೈಟ್ ಇಜ್ಜಾಂಡ 300 ಸಬ್ದೊಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಇಪ್ಪೊಡು. * ಲೇಕನವು ಎಡ್ಡೆ ಇಪ್ಪೊಡು. ಮೆಷಿನ್‌ ತರ್ಜುಮೆ ಅವಾರೆ ಬಲ್ಲಿ. * ವೊವ್ವೇ ರೀತಿದ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಗನೆಲು ಅಂಚನೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಮಸ್ಯೆಲು ಇಪ್ಪರೆಗ್ ಬಲ್ಲಿ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ನಿಯಮೊದ ಪ್ರಕಾರೊ ಲೇಕನೊಗು ಸರಿಯಾಯಿನ ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ಇಪ್ಪೊಡು. * ಲೇಕನನೊನು 20 ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ದ್ - 30 ನವಂಬರ್‌ದ ನಡುಟು ಮಲ್ಲೆ ಮಲ್ತಿಪ್ಪೊಡು ಅತ್ತಂಡ ಪೊಸತ್ತ್‌ ತಯಾರ್‌ ಮಲ್ತಿಪ್ಪೊಡು. * ಲೇಕನನೊ ತುಳುನಾಡ್‌ದ ಜನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಆಚಾರ ವಿಚಾರೊ, ಕಲೆ, ನಲಿಕೆ, ಬದ್‌ಕ್ ಬಗೆಟ್. == ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು == ನಿಕ್ಲೆಗ್ ಲೇಕನೊನು ಮಲ್ಪೆರೆ ಇಚ್ಚೆ ಇತ್ತ್ಂಡ ಮುಲ್ಪ ದಸ್ಕತ್ ಪಾಡ್ಲೆ. <div style="text-align:center;"> {{Clickable button 2|ದಸ್ಕತ್ ಪಾಡ್ಲೆ|url={{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು}} |class=mw-ui-progressive}} </div> {{Hidden|ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕ್ಲೆನ ಪಟ್ಟಿ| {{/ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನಕುಲು}}}} == ಬೊಮ್ಮನೊಲು == == ಸಂಯೋಜಕೆರ್ == * {{U|Bharathesha Alasandemajalu}} * {{U|ChiK}} == ಜೂರಿ ಸದಸ್ಯೆರ್ == * {{U|Vishwanatha Badikana}} * {{U|ChiK}} == ಮೆಟಾ-ವಿಕಿಡ್ ತೂಲೆ == * [[:meta:Wiki_Loves_Tuluvas_Living_and_Cultural_Heritage/Events|ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ]] </div> [[ವರ್ಗೊ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ತುಳುವೆರೆ ಬದ್‌ಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ]] szctf78n33d61l5wna8amwbgjrdcmzd 0 29052 373576 2026-10-20T09:25:26Z ChiK 1136 ಹೊಸ ಪುಟ: {{multiple image |align=right |direction=vertical |width=250 |image1=Large bonfire.jpg |caption1=ಪಿದಯಿದ ಮರತ್ತ ಸೂ |image2=Feu-de-paille-couverture.ogg |caption2=ಮರತ್ತ ತುಂಡುಲೆನ ರಾಶಿನ್ ಪೊತ್ತವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಮುಚ್ಚುನ |image3= |caption3=A beach [[bonfire]] on [[Guy Fawkes Night]] }} '''ಸೂ''' ಪಂಡ ಪೊತ್ತುನಗ ಉಂದು ಮಲ್ಪುನ ರಾಸಾಯ... 373576 wikitext text/x-wiki {{multiple image |align=right |direction=vertical |width=250 |image1=Large bonfire.jpg |caption1=ಪಿದಯಿದ ಮರತ್ತ ಸೂ |image2=Feu-de-paille-couverture.ogg |caption2=ಮರತ್ತ ತುಂಡುಲೆನ ರಾಶಿನ್ ಪೊತ್ತವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಮುಚ್ಚುನ |image3= |caption3=A beach [[bonfire]] on [[Guy Fawkes Night]] }} '''ಸೂ''' ಪಂಡ ಪೊತ್ತುನಗ ಉಂದು ಮಲ್ಪುನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆದ ಪೊರ್ತುಡು ಇಂಧನೊದ ತ್ವರಿತ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ, ಬೆಚ್ಚೊ, ಬೊಲ್ಪು ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕ್ರಿಯಾ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite book |title=Kaveri |date=2008 |publisher=Karnataka Tulu Sahithya Academy |page=16 |url=https://archive.org/details/tsa.kaveri0000drkp}}</ref> == ಉಲ್ಲೆಕೋಲು == {{reflist}} kwi6v77a778va8ziedod2g8c2qvo6d3 373585 373576 2026-10-20T10:29:01Z ChiK 1136 373585 wikitext text/x-wiki {{multiple image |align=right |direction=vertical |width=250 |image1=Large bonfire.jpg |caption1=ಪಿದಯಿದ ಮರತ್ತ ಸೂ |image2=Feu-de-paille-couverture.ogg |caption2=ಮರತ್ತ ತುಂಡುಲೆನ ರಾಶಿನ್ ಪೊತ್ತವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಮುಚ್ಚುನ |image3= |caption3=A beach [[bonfire]] on [[Guy Fawkes Night]] }} '''ಸೂ''' ಪಂಡ ಪೊತ್ತುನಗ ಉಂದು ಮಲ್ಪುನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆದ ಪೊರ್ತುಡು ಇಂಧನೊದ ತ್ವರಿತ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ, ಬೆಚ್ಚೊ, ಬೊಲ್ಪು ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕ್ರಿಯಾ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite book |title=Kaveri |date=2008 |publisher=Karnataka Tulu Sahithya Academy |page=16 |url=https://archive.org/details/tsa.kaveri0000drkp}}</ref> == ಭೌತಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣೊಲು == [[File:Combustion reaction of methane.jpg|thumb|ಮೀಥೇನ್ ದ ದಹನೊಗು ಸಮತೋಲಿತ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಮೀಕರಣ, ಒಂಜಿ ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್]] == ಉಲ್ಲೆಕೋಲು == {{reflist}} 18n6x3buajmeo78k2vw5ewzjhj5imp4 373586 373585 2026-10-20T10:31:24Z ChiK 1136 /* ಭೌತಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣೊಲು */ 373586 wikitext text/x-wiki {{multiple image |align=right |direction=vertical |width=250 |image1=Large bonfire.jpg |caption1=ಪಿದಯಿದ ಮರತ್ತ ಸೂ |image2=Feu-de-paille-couverture.ogg |caption2=ಮರತ್ತ ತುಂಡುಲೆನ ರಾಶಿನ್ ಪೊತ್ತವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಮುಚ್ಚುನ |image3= |caption3=A beach [[bonfire]] on [[Guy Fawkes Night]] }} '''ಸೂ''' ಪಂಡ ಪೊತ್ತುನಗ ಉಂದು ಮಲ್ಪುನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆದ ಪೊರ್ತುಡು ಇಂಧನೊದ ತ್ವರಿತ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ, ಬೆಚ್ಚೊ, ಬೊಲ್ಪು ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕ್ರಿಯಾ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite book |title=Kaveri |date=2008 |publisher=Karnataka Tulu Sahithya Academy |page=16 |url=https://archive.org/details/tsa.kaveri0000drkp}}</ref> == ಭೌತಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣೊಲು == [[File:Combustion reaction of methane.jpg|thumb|ಮೀಥೇನ್ ದ ದಹನೊಗು ಸಮತೋಲಿತ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಮೀಕರಣ, ಒಂಜಿ ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್]] ಸೂ ಪಂಡ ಒಂಜಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಉಂದೆಟ್ ಒಂಜಿ ಇಂಧನ ಬುಕ್ಕೊ ಒಂಜಿ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಏಜೆಂಟ್ ಕ್ರಿಯೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಬುಕ್ಕೊ [[ನೀರ್]] ಬುಲೆಪಾವುಂಡು. == ಉಲ್ಲೆಕೋಲು == {{reflist}} i7ibc362a2ezen0qzqsq4ip2bjpp73e