Wikipedia
tetwiki
https://tet.wikipedia.org/wiki/P%C3%A1jina_Mahuluk
MediaWiki 1.47.0-wmf.12
first-letter
Media
Espesiál
Diskusaun
Uza-na'in
Diskusaun Uza-na'in
Wikipedia
Diskusaun Wikipedia
Imajen
Diskusaun Imajen
MediaWiki
Diskusaun MediaWiki
Template
Diskusaun Template
Ajuda
Diskusaun Ajuda
Kategoria
Diskusaun Kategoria
TimedText
TimedText talk
Módulo
Módulo Discussão
Evento
Evento Discussão
Uza-na'in:J. Patrick Fischer
2
1875
74352
74291
2026-07-26T10:31:27Z
J. Patrick Fischer
73
/* Artigu */
74352
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:Flag of Bavaria (lozengy).svg|138px]][[Imajen:Flag of Germany.svg|138px]][[Imajen:Flag of Portugal.svg|125px]][[Imajen:Flag of the People's Republic of China.svg|125px]][[Imajen:Flag of East Timor.svg|165px]][[Imajen:Flag of Japan.svg|125px]]
<table style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 0.5em; width: 242px; border: #99B3FF solid 1px">
<tr><td><center>'''Personal'''</center></td></tr>
<tr><td>[[Imajen:Coat of arms of Bavaria.svg|50px]] Ami hosi '''[[Baviera]]'''
</td></tr>
</table>
{{#babel:de|en-2|fr-1|pt-1|tet-0}}
Olá,
I was born 1973. I am a Chemical engineer and working in a lab for proteine analysis. Vexillology, ethnology and geography have been my hobbies since I was a kid. I travelled with my backpack, when I was a student and visited 50 countries in all five continents. I posted some comments and images at [http://fotw.vexillum.com/flags/ Flags of the world]. I am at the [http://www.osttimor.org/ Osttimorforum e.V.] [[Imajen:Flag of East Timor.svg|25px]] since 2006, who wants to make [[Timor-Leste]] more popular and help for connections between German speaking countries and Timor-Leste.
I want to '''help building up Tetun Wikipedia''' for Timorese people and I want to '''help Timorese editors'''. If you need suport, you can ask me. If you are needing datas or sources about Timor-Leste, just have a look to the articles at [[:de:Portal:Osttimor]] in German Wikipedia. There are a lot of sources in English, Portuguese and even Tetun.
'''I am very interested on informations about East Timor. If you have some new sources or find mistakes in my articles, please tell me! ;-)'''
'''If you want to contact me''', you can use my German account, too, which is checked frequently: [[:de:Benutzer:J. Patrick Fischer]] or '''send me an eMail''' via Wikipedia (look to the left).
== Artigu ==
{|
|style="background:#008B00; color:#FFFFFF; border: 1px solid #000000; text-align:center; padding:0.5em; width:100%;"|
'''In anderen Sprachen neu angelegt'''
|-
|style="border: 1px solid #4F4F4F;"|
[[Ai-kameli]], [[Baviera]], [[Baviera Leten]], [[Baviera Kraik]], [[Dengue]], [[Eleisaun parlamentar, Timór Lorosa'e 2017]], [[Eleisaun parlamentar, Timór Lorosa'e 2018]], [[Elementu kímiku]], [[Emília Pires]], [[FC Bayern München]], [[Funu Rúsia-Ukránia]], [[Halo Solar]], [[Ichthyosaurus]], [[Jesus Cristo]], [[João Felgueiras]], [[Kloru]], [[Konrad Adenauer]], [[Ludwig II. (Baviera)]], [[Nipah]], [[Rama dama]], [[Raiva]], [[Same]], [[Sódiu]], [[Stille Nacht]], [[Yohan Goutt Goncalves]], ''artigu oioin Eskritóriu administrativu sira Timór-Leste nian''.
|}
== Things ==
* [[Uza-na'in:J. Patrick Fischer/suku|suku model article]]
* [[:Template:Halakon]] (Delete)
* [[:Template:Disambig]] (Begriffsklärungsseite)
* [[:Template:Artigu seluk]] (Begriffsklärungshinweis)
* [[Uza-na'in:J. Patrick Fischer/Reptilia hosi Timor]]
* [[Utilizador:J. Patrick Fischer/Istória Timor Leste nian]]
* [[Utilizador:J. Patrick Fischer/Be'e Manas Marobo]]
[[de:Benutzer:J. Patrick Fischer]]
[[ca:Usuari:J. Patrick Fischer]]
[[en:User:J. Patrick Fischer]]
[[pt:Usuário:J. Patrick Fischer]]
r5sngxokneklq37zawusoemff0y743d
Munike
0
1981
74361
68079
2026-07-26T11:08:37Z
J. Patrick Fischer
73
/* Ligasaun ba li'ur */
74361
wikitext
text/x-wiki
{{Sidade
| sidade = Munike
| rai = Alemaña
| subdivizaun1 = Bundesland
| subdivizaun_naran1 = [[Baviera]]
| subdivizaun2 = Regierungsbezirk
| subdivizaun_naran2 = [[Baviera Leten]]
| subdivizaun3 = Landkreis
| subdivizaun_naran3 = [[Munike (Landkreis)|Munike]]
| imagem_brasaun = DEU München COA.svg
| imagem_bandeira = Flag black yellow 5x3.svg
| image_localizasaun = Locator map M (town) in Germany.svg
| área = 310,7
| populasaun = 1.512.491
| tinan = 2022
| densidade = 4.868
| sítiu_ofisiál = stadt.muenchen.de
| category = Sidade iha Europa
| imajen = Munich skyline.jpg
| text = Munike
}}
'''Munike''' (iha [[lia-alemaun|alemaun]]: ''München'') mak sai sidade inan ba [[Baviera Leten]], inan ba [[Alemaña]]. Munike sidade kapitál rai-[[Baviera]] nian. Munike ne'ebé hatudu iha mota [[Isar]].
Sidade neʼe nia naran mak mai husi prazu ferik lia-alemaun Munichen, ne'ebé signifika "husi amlulik nian". Ida-neʼe mai husi amlulik orden Ordem de Santu Bentoe sira ne'ebé halai mosteiro ida ba fatin ne'ebé mak tuirmai, atu sai ba Boot Sidade nian Munike; tan neʼe, amlulik deskreve kona-ba sidade nia faru neʼe ba kilat. Uluk Munike mak temi iha 1158. 1255 husi sidade neʼe kadeira Baviera Duque (''liurai uitoan'').
Munike no rejiaun besik tomak mak karakteriza ho ida forte kresimentu ekonómiku, fatin ne ' ebé aas-tech industria no instituisaun sientífika, proporsaun dezempregu ne'ebé ki'ik no seluk ida ne'ebé forte ba povu. Sidade neʼe mak empreza ne'ebé boot ba fatin hanesan BMW, Siemens, MAN, Linde, Allianz, MunichRE no mós empreza ki'ik no médiu barak.
== Ligasaun ba li'ur ==
{{commons|Category:Munich|Munike}}
[[Kategoria:Sidade Alemaña nian]]
[[Kategoria:Sidade iha Europa]]
[[Kategoria:Baviera]]
q7mt0q9ufcfc8su9bu96o0sm8k2f3q0
Markt Schwaben
0
2171
74360
64492
2026-07-26T11:08:29Z
J. Patrick Fischer
73
/* Ligasaun ba li'ur */
74360
wikitext
text/x-wiki
{{Sidade
| sidade = Markt Schwaben
| imagem_brasaun = DEU Markt Schwaben COA.svg
| imagem_bandeira = MS-Markt Schwaben Fahnen.JPG
| rai = Alemaña
| subdivizaun1 = Bundesland
| subdivizaun_naran1 = [[Baviera]]
| subdivizaun2 = Regierungsbezirk
| subdivizaun_naran2 = [[Baviera Leten]]
| subdivizaun3 = Landkreis
| subdivizaun_naran3 = [[Ebersberg (Landkreis)|Ebersberg]]
| image_localizasaun = Markt Schwaben location in germany.png
| área = 10,87
| populasaun = 12.527
| tinan = 2012
| densidade = 1152
| sítiu_ofisiál = markt-schwaben.de
| category = Sidade iha Europa
| imajen = MS-Kirche2.JPG
| text = Markt Schwaben
}}
'''Markt Schwaben''' ([[lia-alemaun|iha alemaun]]: ''Markt Schwaben'') mak sai sidade inan ba [[Alemaña]] (Munisípiu [[Ebersberg (Landkreis)|Ebersberg]]/[[Baviera]]).
== Ligasaun ba li'ur ==
{{Commons|Category:Markt Schwaben|Markt Schwaben}}
* [http://markt-schwaben.de/ Sítiu ofisiál]
[[Kategoria:Sidade Alemaña nian]]
[[Kategoria:Baviera]]
etd5k0ub3aha1a9mh04qhncvdxgoy1k
Baviera Leten
0
4006
74358
66527
2026-07-26T11:08:03Z
J. Patrick Fischer
73
74358
wikitext
text/x-wiki
{|class="infobox" border="0" cellspacing="0" cellpadding="2" align="right" style="border: 1px solid #ccc;"
|+ <big>Oberbayern<br />Baviera Leten</big>
|-
| [[Imajen:DEU Oberbayern COA.svg|100px]]<br /><small>Armas</small> </td>|<td style="text-align:center;" >[[Imajen:Flagge Oberbayern.svg|borda|149px]]<br /><small>Bandeira</small>
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD" | Estatístika
|-
|Kapitál:||[[Munike]]
|-
|Rai-balun:|| valign="top" |17.529,63 [[Kilómetru kuadradu|km²]]
|-
|Populasaun:|| valign="top" |4.430.706
|-
|[[Densidade populasionál|Densidade pop.]]:|| valign="top" |253 abit./km²
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD"|Mapa
|-
|align="center"|[[Imajen:Locator map RB Oberbayern in Bavaria.svg|125px]]||align="center"|[[Imajen:Locator map Oberbayern in Germany.svg|125px]]
|}
[[Imajen:St.Bartholomä.jpg|miniaturadaimagem|300px|St.Bartholomä]]
'''Baviera Leten''' (iha [[Lia-alemaun|alemaun]]: '''Oberbayern''', iha [[lia-portugés]]: '''Alta Baviera''') mak sai munisípiu inan ba [[Baviera]] ([[Alemaña]]).
[[Kategoria:Administrasaun Alemaña]]
[[Kategoria:Baviera]]
egn9t1bpujzfzfylv7wr7ftfe6j0puy
74363
74358
2026-07-26T11:09:19Z
J. Patrick Fischer
73
74363
wikitext
text/x-wiki
{|class="infobox" border="0" cellspacing="0" cellpadding="2" align="right" style="border: 1px solid #ccc;"
|+ <big>Oberbayern<br />Baviera Leten</big>
|-
| [[Imajen:DEU Oberbayern COA.svg|100px]]<br /><small>Armas</small> </td>|<td style="text-align:center;" >[[Imajen:Flagge Oberbayern.svg|borda|149px]]<br /><small>Bandeira</small>
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD" | Estatístika
|-
|Kapitál:||[[Munike]]
|-
|Rai-balun:|| valign="top" |17.529,63 [[Kilómetru kuadradu|km²]]
|-
|Populasaun:|| valign="top" |4.430.706
|-
|[[Densidade populasionál|Densidade pop.]]:|| valign="top" |253 abit./km²
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD"|Mapa
|-
|align="center"|[[Imajen:Locator map RB Oberbayern in Bavaria.svg|125px]]||align="center"|[[Imajen:Locator map Oberbayern in Germany.svg|125px]]
|}
[[Imajen:St.Bartholomä.jpg|miniaturadaimagem|300px|St.Bartholomä]]
'''Baviera Leten''' (iha [[Lia-alemaun|alemaun]]: '''Oberbayern''', iha [[lia-portugés]]: '''Alta Baviera''') mak sai munisípiu inan ba [[Baviera]] ([[Alemaña]]).
[[Kategoria:Baviera]]
1xt7snjm6duj4fnee22wounojm8gkiw
Baviera Kraik
0
4069
74359
66533
2026-07-26T11:08:10Z
J. Patrick Fischer
73
74359
wikitext
text/x-wiki
{|class="infobox" border="0" cellspacing="0" cellpadding="2" align="right" style="border: 1px solid #ccc;"
|+<big>Niederbayern<br />Baviera Kraik</big>
|-
| [[Imajen:DEU Niederbayern COA.svg|100px]]<br /><small>Armas</small> </td>|<td style="text-align:center;" >[[Imajen:Flag of Lower Bavaria.svg|border|149px]]<br /><small>Bandeira</small>
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD" | Estatístika
|-
|Kapitál:||[[Landshut]]
|-
|Rai-balun:|| valign="top" |10.329,91 [[Kilómetru kuadradu|km²]]
|-
|Populasaun:|| valign="top" |1.192.543
|-
|[[Densidade populasionál|Densidade pop.]]:|| valign="top" |115 abit./km²
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD"|Mapa
|-
|align="center"|[[File:Locator map RB Niederbayern in Bavaria.svg|125px]]||align="center"|[[File:Locator map Niederbayern in Germany.svg|125px]]
|}
[[Imajen:Landshut Altstadt.jpg|thumb|300px|Landshut]]
'''Baviera Kraik''' (iha [[Lia-alemaun|alemaun]]: '''Niederbayern''', iha [[lia-portugés]]: '''Baixa Baviera''') mak sai munisípiu inan ba [[Baviera]] ([[Alemaña]]).
[[Kategoria:Administrasaun Alemaña]]
[[Kategoria:Baviera]]
3518ppsfgygjmdosha3fe20o8xajhor
74362
74359
2026-07-26T11:09:14Z
J. Patrick Fischer
73
74362
wikitext
text/x-wiki
{|class="infobox" border="0" cellspacing="0" cellpadding="2" align="right" style="border: 1px solid #ccc;"
|+<big>Niederbayern<br />Baviera Kraik</big>
|-
| [[Imajen:DEU Niederbayern COA.svg|100px]]<br /><small>Armas</small> </td>|<td style="text-align:center;" >[[Imajen:Flag of Lower Bavaria.svg|border|149px]]<br /><small>Bandeira</small>
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD" | Estatístika
|-
|Kapitál:||[[Landshut]]
|-
|Rai-balun:|| valign="top" |10.329,91 [[Kilómetru kuadradu|km²]]
|-
|Populasaun:|| valign="top" |1.192.543
|-
|[[Densidade populasionál|Densidade pop.]]:|| valign="top" |115 abit./km²
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD"|Mapa
|-
|align="center"|[[File:Locator map RB Niederbayern in Bavaria.svg|125px]]||align="center"|[[File:Locator map Niederbayern in Germany.svg|125px]]
|}
[[Imajen:Landshut Altstadt.jpg|thumb|300px|Landshut]]
'''Baviera Kraik''' (iha [[Lia-alemaun|alemaun]]: '''Niederbayern''', iha [[lia-portugés]]: '''Baixa Baviera''') mak sai munisípiu inan ba [[Baviera]] ([[Alemaña]]).
[[Kategoria:Baviera]]
4h6m797ng53565nrc21kq2jrd49gavs
Baviera
0
4109
74354
68390
2026-07-26T11:05:48Z
J. Patrick Fischer
73
/* Munisípiu */
74354
wikitext
text/x-wiki
{|class="infobox" border="0" cellspacing="0" cellpadding="2" align="right" style="border: 1px solid #ccc;"
|+ <big>Bayern<br />Baviera</big>
|-
| [[Imajen:Coat of arms of Bavaria.svg|100px]]<br /><small>Armas</small> </td><td style="text-align:center;" >[[Imajen:Flag of Bavaria (lozengy).svg|borda|149px]]<br />[[Imajen:Flag of Bavaria (striped).svg|borda|149px]]<br /><small>Bandeiras</small>
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD" | Estatístika
|-
|Kapitál:||[[Munike]]
|-
|Rai-balun:|| valign="top" |70.551,57 [[Kilómetru kuadradu|km²]]
|-
|Populasaun:|| valign="top" |12.520.000
|-
|[[Densidade populasionál|Densidade pop.]]:|| valign="top" |177 abit./km²
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD"|Mapa
|-
|align="center"|[[Imajen:Locator map Bavaria in Germany.svg|125px]]||align="center"|[[Imajen:Bavaria, administrative divisions (government districts only) - de - colored.svg|125px]]
|}
[[Imajen:Altes Bad Kreuth.JPG|miniaturadaimagem|300px|Bad Kreuth, Baviera]]
'''Baviera''' (iha [[Lia-alemaun|alemaun]]: '''Bayern''', iha [[lia-portugés]]: '''Baviera''') mak sai ''Bundesland'' (rai federal) inan ba [[Alemaña]]. [[Munike]] sidade kapitál Baviera nian.
== Munisípiu ==
<gallery widths="67" heights="72" caption="Armas munisípiu">
Wappen Oberbayern.svg|[[Baviera Leten]] (Oberbayern)
Wappen Bezirk Niederbayern.svg|[[Baviera Kraik]] (Niederbayern)
Wappen Oberpfalz.svg|[[Palatinadu Leten]] (Oberpfalz)
Wappen Bezirk Oberfranken2.svg|[[Francónia Leten]] (Oberfranken)
Mittelfranken Wappen.svg|[[Francónia]] (Mittelfranken)
DEU Regierungsbezirk Unterfranken COA.svg|[[Francónia Kraik]] (Unterfranken)
Wappen Schwaben Bayern.svg|[[Suábia]] (Schwaben)
</gallery>
[[Kategoria:Baviera| ]]
[[Kategoria:Administrasaun Alemaña]]
ntk0xyxf85hlk1lbmq26x1cmyepbhfb
74355
74354
2026-07-26T11:06:01Z
J. Patrick Fischer
73
74355
wikitext
text/x-wiki
{|class="infobox" border="0" cellspacing="0" cellpadding="2" align="right" style="border: 1px solid #ccc;"
|+ <big>Bayern<br />Baviera</big>
|-
| [[Imajen:Coat of arms of Bavaria.svg|100px]]<br /><small>Armas</small> </td><td style="text-align:center;" >[[Imajen:Flag of Bavaria (lozengy).svg|borda|149px]]<br />[[Imajen:Flag of Bavaria (striped).svg|borda|149px]]<br /><small>Bandeiras</small>
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD" | Estatístika
|-
|Kapitál:||[[Munike]]
|-
|Rai-balun:|| valign="top" |70.551,57 [[Kilómetru kuadradu|km²]]
|-
|Populasaun:|| valign="top" |12.520.000
|-
|[[Densidade populasionál|Densidade pop.]]:|| valign="top" |177 abit./km²
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#DEFFAD"|Mapa
|-
|align="center"|[[Imajen:Locator map Bavaria in Germany.svg|125px]]||align="center"|[[Imajen:Bavaria, administrative divisions (government districts only) - de - colored.svg|125px]]
|}
[[Imajen:Altes Bad Kreuth.JPG|miniaturadaimagem|300px|Bad Kreuth, Baviera]]
'''Baviera''' (iha [[Lia-alemaun|alemaun]]: '''Bayern''', iha [[lia-portugés]]: '''Baviera''') mak sai ''Bundesland'' (rai federal) inan ba [[Alemaña]]. [[Munike]] sidade kapitál Baviera nian.
== Munisípiu ==
<gallery widths="67" heights="72" caption="Armas munisípiu">
Wappen Oberbayern.svg|[[Baviera Leten]] (Oberbayern)
Wappen Bezirk Niederbayern.svg|[[Baviera Kraik]] (Niederbayern)
Wappen Oberpfalz.svg|[[Palatinadu Leten]] (Oberpfalz)
Wappen Bezirk Oberfranken2.svg|[[Francónia Leten]] (Oberfranken)
Mittelfranken Wappen.svg|[[Francónia]] (Mittelfranken)
DEU Regierungsbezirk Unterfranken COA.svg|[[Francónia Kraik]] (Unterfranken)
Wappen Schwaben Bayern.svg|[[Suábia]] (Schwaben)
</gallery>
[[Kategoria:Baviera| ]]
r8yf16kkd3287i0p1u78ct2gijm93vl
FC Bayern München
0
4110
74353
69216
2026-07-26T11:00:46Z
J. Patrick Fischer
73
74353
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:Logo FC Bayern München (2002–2017).svg|miniaturadaimagem|200px|direita|FC Bayern München]]
'''FC Bayern München''' (Klubu Futebol [[Baviera]] [[Munike]]) mak sai lubu tebe-bola husi [[Munike]], [[Alemaña]]. Harii iha loron 27 fulan-Fevereiru tinan 1900, FC Bayern München iha membru 432,500 (to'o loron 2 fulan-Novembru tinan 2025), ne'ebé halo nia sai hanesan klube desportu rua ne'ebé boot liu iha mundu, maizumenus hanesan ho [[Benfica Lisboa]], no klube desportu boot liu iha Alemaña.
FC Bayern München koñesidu liu tanba nia divizaun futeból, ne'ebé parsialmente fahe ba FC Bayern München AG dezde 2001. Ekipa dahuluk joga beibeik iha Bundesliga dezde époka 1965/66 no kaer fatin dahuluk iha tabela Bundesliga nian. Ho títulu liga 35, ida-ne'e kaer rekorde ba maioria kampionatu alemaun sira, no ho vitória 21 iha tasa, ida-ne'e maka rekorde ba maioria títulu tasa alemaun nian. Internasionalmente, klube ne'e hanesan ida ne'ebé susesu liu iha Europa, ho títulu ualu iha Taça Europeia,[4] inklui neen iha Liga Kampeaun/Taça Europeia. Tasa Interkontinentál no Tasa Mundiál Klube [[FIFA]] ida-idak manán ona dala rua, no mós Super Tasa [[UEFA]] dala rua. Klube nia susesu boot liu mosu iha tinan 2013 no 2020, bainhira sira manán triplu. Ekipa dahuluk hala'o ona nia jogu sira iha uma iha Allianz Arena dezde 2005. Antes ne'e, sira nia kampu uma nian ba tempu naruk maka Estádiu Grünwalder Straße no Estádiu Olímpiku.
FC Bayern mós iha departamentu sira seluk ne'ebé maka hetan susesu konsideravel. Ezemplu, ekipa feto nian, joga iha Bundesliga Feto nian, manán kampionatu alemaun iha tinan 1976, 2015, 2016, 2021, 2023, 2024, 2025, no 2026, no mós Taça DFB iha 2012, 2025, no Thus2020. 2015, 2016, 2021, 2023, 2025, no 2026, departamentu futeból FC Bayern nian, tantu mane no feto, manán ona kampionatu Alemaña. Susesu sira seluk hetan hosi departamentu xadrez nian ho kampionatu alemaun neen no vitória ida iha Tasa Europeia, jinástika sira ho kampionatu alemaun haat, jogadór basketebol sira ho kampionatu tolu no manán tasa rua, no jogadór baseball sira ho títulu kampionatu alemaun rua.
== Ligasaun ba li'ur ==
{{commons|Category:FC Bayern München}}
* {{Ligasaun|en}} [http://www.fcbayern.telekom.de/en/news/start/index.php FC Bayern München oficial]
[[Kategoria:Lubu futeból iha Alemaña]]
bicjdc3m2v3ifnho3kofr8lmb9xu7zd
74357
74353
2026-07-26T11:07:57Z
J. Patrick Fischer
73
/* Ligasaun ba li'ur */
74357
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:Logo FC Bayern München (2002–2017).svg|miniaturadaimagem|200px|direita|FC Bayern München]]
'''FC Bayern München''' (Klubu Futebol [[Baviera]] [[Munike]]) mak sai lubu tebe-bola husi [[Munike]], [[Alemaña]]. Harii iha loron 27 fulan-Fevereiru tinan 1900, FC Bayern München iha membru 432,500 (to'o loron 2 fulan-Novembru tinan 2025), ne'ebé halo nia sai hanesan klube desportu rua ne'ebé boot liu iha mundu, maizumenus hanesan ho [[Benfica Lisboa]], no klube desportu boot liu iha Alemaña.
FC Bayern München koñesidu liu tanba nia divizaun futeból, ne'ebé parsialmente fahe ba FC Bayern München AG dezde 2001. Ekipa dahuluk joga beibeik iha Bundesliga dezde époka 1965/66 no kaer fatin dahuluk iha tabela Bundesliga nian. Ho títulu liga 35, ida-ne'e kaer rekorde ba maioria kampionatu alemaun sira, no ho vitória 21 iha tasa, ida-ne'e maka rekorde ba maioria títulu tasa alemaun nian. Internasionalmente, klube ne'e hanesan ida ne'ebé susesu liu iha Europa, ho títulu ualu iha Taça Europeia,[4] inklui neen iha Liga Kampeaun/Taça Europeia. Tasa Interkontinentál no Tasa Mundiál Klube [[FIFA]] ida-idak manán ona dala rua, no mós Super Tasa [[UEFA]] dala rua. Klube nia susesu boot liu mosu iha tinan 2013 no 2020, bainhira sira manán triplu. Ekipa dahuluk hala'o ona nia jogu sira iha uma iha Allianz Arena dezde 2005. Antes ne'e, sira nia kampu uma nian ba tempu naruk maka Estádiu Grünwalder Straße no Estádiu Olímpiku.
FC Bayern mós iha departamentu sira seluk ne'ebé maka hetan susesu konsideravel. Ezemplu, ekipa feto nian, joga iha Bundesliga Feto nian, manán kampionatu alemaun iha tinan 1976, 2015, 2016, 2021, 2023, 2024, 2025, no 2026, no mós Taça DFB iha 2012, 2025, no Thus2020. 2015, 2016, 2021, 2023, 2025, no 2026, departamentu futeból FC Bayern nian, tantu mane no feto, manán ona kampionatu Alemaña. Susesu sira seluk hetan hosi departamentu xadrez nian ho kampionatu alemaun neen no vitória ida iha Tasa Europeia, jinástika sira ho kampionatu alemaun haat, jogadór basketebol sira ho kampionatu tolu no manán tasa rua, no jogadór baseball sira ho títulu kampionatu alemaun rua.
== Ligasaun ba li'ur ==
{{commons|Category:FC Bayern München}}
* {{Ligasaun|en}} [http://www.fcbayern.telekom.de/en/news/start/index.php FC Bayern München oficial]
[[Kategoria:Lubu futeból iha Alemaña]]
[[Kategoria:Baviera]]
prtz8ybbzsc87qs7codqgccnpd7c5yw
Kímika
0
4805
74347
74308
2026-07-26T09:52:54Z
J. Patrick Fischer
73
74347
wikitext
text/x-wiki
'''Kimika''' nu'udar siénsia ne'ebé estuda materia hot-hotu substansia no [[Elementu kímiku|elementu kímiku]]. no mos kimika hanesan siensia ida ne'ebe maka estuda konaba fenomeno natureza. no mos natureza mak hanesan buat nebe mak labele muda nia an.
{{Siénsia}}
[[Kategoria:Kímika]]
quku2no56uzavbxof9z0omxgtve5a1j
Ludwig II. (Baviera)
0
5741
74364
63873
2026-07-26T11:10:12Z
J. Patrick Fischer
73
/* Ligasaun ba li'ur */
74364
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:König Ludwig II. von Bayern in Generalsuniform mit dem Krönungsmantel.jpg|thumb|Ludwig II.]]
'''Ludwig II.''' (moris iha Nymhenburg, [[Munike]], 24 Agostu 1845 – mate iha [[Tasi Starnberg|Tasi Würm]], loron 13 fulan Juñu 1886) mak [[liurai]] [[Baviera]] husi 1864 ba 1886. Nia harii ona palásiu naran-boot oin-oin.
Nia hetan susesu ba kadunan ho idade tinan 18. Tinan rua depois, Bavaria no [[Áustria]] luta funu hasoru [[Prússia]], ne ' ebé lakon sira. Maibé, iha Funu Fransa-Prússia 1870 Baviera apoia Prussia hasoru [[Fransa]], no hafoin manán Prússia ida-neʼe sai parte ba foun alemaun hotu Neʼe husi Prússia. Maske Baviera konhesidu grau autonomia kona-ba asuntu balu iha Reich Alemaun foun, Ludwig barak laʼo husi estadu hodi uluk artístika no arkitetónika ho projetu sira-nia asuntu loron-loron. Nia hamenu konstrusaun palaces lavish rua no palásiu Neuschwanstein, no ne'e métodu ida ne ' ebé determina kona-ba composer [[Richard Wagner]]. Ludwig gasta reseita hotu-hotu nia ' liurai (maske la fundus estadu) kona-ba projetu hirak ne'e, borrowed makaas tebes, no defied tentativa hotu-hotu husi ninia ministru atu hapara nia. Ida ne'e extravagance uza nia atu deklara nia insane, un‐malu ida ne ' ebé tanba mai tuir eskrutíniu. ohin loron, ninia eransa arkitetónika ho no artístika inklui Bavaria nian importante fatin turístiku barak.
Ludwig mak primu [[Elisabeth (Austria ungria)|Elisabeth]] (''Sisi''), empress Áustria-[[Ungria]] nian.
<center><gallery mode="packed-hover" caption="Palásiu Ludwig">
Neuschwanstein 2011.JPG|Palásiu Neuschwanstein
KönigshausSchachen.jpg|Liurai nia uma iha Schachen
Linderhof-1.jpg|Palásiu Linderhof
SchlossHerrenchiemsee.jpg|Palásiu Herrenchiemsee
</gallery></center>
== Ligasaun ba li'ur ==
{{Commons|Category:Ludwig II of Bavaria|Ludwig II.}}
[[Kategoria:Mane Alemaña]]
[[Kategoria:Baviera]]
p0yvb5rukgvtavo7z62fexe2ne13si1
Rama dama
0
6000
74365
67325
2026-07-26T11:10:26Z
J. Patrick Fischer
73
/* Referensia */
74365
wikitext
text/x-wiki
'''Rama Dama''' ka '''Ramadama''' (Lian [[Baviera]]: "Ita mak limpeza!") hanaran iha Baviera haloot organizada ida, ne ' ebé halibur lixu iha fatin publiku (rua ne'e iha natureza no iha área sira ne'ebé hela), ho envolvimentu voluntáriu ba populasaun. Organizasaun ne'e foti vogál komunidade, eskola, asosiasaun no sidadaun sira-nia inisiativa.<ref>Abfallwirtschaftsbetrieb München: [https://www.awm-muenchen.de/wir-ueber-uns/engagement/ramadama.html ''Ramadama - Aufräumen für München''].</ref>
== Background ==
[[Imajen:2018-02-17 Rama dama in Osttimor.jpg|miniaturadaimagem|"Rama dama" iha [[Timor-Leste]]]]
Thomas Wimmer, nian hafoin prezidente kámara munisipál nian [[Munike]], bolu kona-ba loron 29 fulan-Outubru 1949 atu "Rama dama" ba dala uluk. Ida-neʼe mak kona-ba halakon funu estragus no screes iha sidade neʼe. Voluntária 7500 liu mai bolu ba. Wimmer mós serbisu ho ida ona. Iha total metru kúbiku 15,000 liu husi rubble halibur hamutuk ona loron neʼe. Liafuan kontinua sai hanesan dezignasaun ba nian komún, honoráriu tidying.<ref>Kerstin Lottritz: [https://www.merkur.de/lokales/muenchen/stadt-muenchen/jahren-erste-rama-dama-513397.html ''Vor 60 Jahren: Das erste „Rama Dama“'', 4. November 2009]</ref>
Hanesan eventu ba halibur arbiru hosi voluntáriu sira mosu liʼur Baviera, mós.
== Haree mós ==
* [https://www.facebook.com/pg/isabeldacostaferreiratimorleste/photos/?tab=album&album_id=1571577076213110 Limpar Timor]
== Referensia ==
<references />
[[Kategoria:Kultura]]
[[Kategoria:Idioma]]
[[Kategoria:Baviera]]
c8umflasvjw5ii38c4vhauihsk9y7k1
74368
74365
2026-07-26T11:30:25Z
J. Patrick Fischer
73
/* Haree mós */
74368
wikitext
text/x-wiki
'''Rama Dama''' ka '''Ramadama''' (Lian [[Baviera]]: "Ita mak limpeza!") hanaran iha Baviera haloot organizada ida, ne ' ebé halibur lixu iha fatin publiku (rua ne'e iha natureza no iha área sira ne'ebé hela), ho envolvimentu voluntáriu ba populasaun. Organizasaun ne'e foti vogál komunidade, eskola, asosiasaun no sidadaun sira-nia inisiativa.<ref>Abfallwirtschaftsbetrieb München: [https://www.awm-muenchen.de/wir-ueber-uns/engagement/ramadama.html ''Ramadama - Aufräumen für München''].</ref>
== Background ==
[[Imajen:2018-02-17 Rama dama in Osttimor.jpg|miniaturadaimagem|"Rama dama" iha [[Timor-Leste]]]]
Thomas Wimmer, nian hafoin prezidente kámara munisipál nian [[Munike]], bolu kona-ba loron 29 fulan-Outubru 1949 atu "Rama dama" ba dala uluk. Ida-neʼe mak kona-ba halakon funu estragus no screes iha sidade neʼe. Voluntária 7500 liu mai bolu ba. Wimmer mós serbisu ho ida ona. Iha total metru kúbiku 15,000 liu husi rubble halibur hamutuk ona loron neʼe. Liafuan kontinua sai hanesan dezignasaun ba nian komún, honoráriu tidying.<ref>Kerstin Lottritz: [https://www.merkur.de/lokales/muenchen/stadt-muenchen/jahren-erste-rama-dama-513397.html ''Vor 60 Jahren: Das erste „Rama Dama“'', 4. November 2009]</ref>
Hanesan eventu ba halibur arbiru hosi voluntáriu sira mosu liʼur Baviera, mós.
== Referensia ==
<references />
[[Kategoria:Kultura]]
[[Kategoria:Idioma]]
[[Kategoria:Baviera]]
nsq6m0ep1mjlhh3w28zp3hjdm7t1jv4
Sódiu
0
8760
74350
74325
2026-07-26T10:19:26Z
J. Patrick Fischer
73
74350
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:Na (Sodium).jpg|miniaturadaimagem|Sódiu]]
'''Sódiu''' maka [[elementu kímiku]] ida ho símbolu Na no númeru atómiku 11. Iha [[tabela periódika elementu]] sira-nian, nia lokaliza iha períodu datoluk no, hanesan [[metal alkali]], iha grupu IUPAC dahuluk (ka grupu prinsipál 1). Sódiu maka elementu monoisótopu ida, ne'ebé nia isótopu úniku ne'ebé estável maka <sup>23</sup>Na.
Hamutuk ho [[kloru]], ida-ne'e forma [[Kloridu sódiu|masin-midar]].
Iha kondisaun normál sira, sódiu maka metal ida ne'ebé hanesan lisa, mutin-osan-mutin, no reativa tebes. Tanba nia reatividade maka'as, sódiu metáliku (elementál) rai iha kondisaun inerte, normalmente iha mina-parafina ka petróleu, no iha kuantidade boot liu iha tambor besi ne'ebé taka metin.
Sódiu maka elementu ida hosi elementu sanulu ne'ebé barak liu iha rai-lolon no hetan iha minerál oioin. Tasi-been iha kuantidade signifikativa sódiu nian iha forma [[ion]] sódiu nian.
== Ligasaun ba li'ur ==
{{Commons|Category:Sodium|Sódiu}}
[[Kategoria:elementu kímiku]]
ndso7ol0e8nonsurdyjf1uj7g2jkmdg
Kloru
0
8763
74349
74326
2026-07-26T10:18:43Z
J. Patrick Fischer
73
74349
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:Chlorine ampoule.jpg|miniaturadaimagem|Ampula ne'ebé kontein gás kloru]]
'''Kloru''' maka [[elementu kímiku]] ida ho símbolu Cl no númeru atómiku 17. Iha [[tabela periódika elementu]] sira-nian, ida-ne'e lokaliza iha grupu 7 no tanba ne'e pertense ba halojéniu sira. Iha tabela periódika elementu sira-nian, nia lokaliza iha [[períodu datoluk]] no, hanesan metal alkali, iha Grupu IUPAC ba dala 17. Kloru elementál eziste iha kondisaun normál sira hanesan molékula diatómika Cl<sub>2</sub> iha estadu gazozu. Ida-ne'e maka elementu ida ne'ebé reativa liu no halo reasaun ho kuaze elementu sira seluk no kompostu barak. Reatividade aas ida-ne'e mós kontribui ba toksisidade hosi kloru elementál. Elementu nia naran mai hosi liafuan Gregu antigu χλωρός (chlōrós), ne'ebé signifika "verde-kro'at." Naran ida-ne'e hili tanba kór mean-verde típiku hosi gás kloru.
Kloru la mosu iha natureza iha nia forma elementál, maibé liga de'it iha kompostu oioin. Kompostu sira ne'ebé importante liu maka kloridu sira, iha ne'ebé kloru eziste hanesan anion Cl<sup>-</sup>. Kloridu ne'ebé koñesidu liu maka [[kloridu sódiu]], ne'ebé dalabarak hanaran masin-midar ka simplesmente masin-midar. Kloridu hanesan komponente komún ida iha tasi-been no iha funsaun biolójiku importante sira, liuliu iha regulasaun ba ekilíbriu bee isin nian.
== Ligasaun ba li'ur ==
{{Commons|Category:Chlorine|Kloru}}
[[Kategoria:elementu kímiku]]
7jdywymrbx00o6q3c0hgp23utldylom
Elementu kímiku
0
8765
74346
2026-07-26T09:48:56Z
J. Patrick Fischer
73
Pájina foun: '[[Imajen:203 Periodic Table-02.jpg|400px|miniaturadaimagem|Tabela periódika elementu]] '''Elementu kímiku''' maka substánsia ne'ebé moos ne'ebé labele nakfera ba substánsia sira seluk uza [[Kímika|métodu kímiku]] sira. Elementu sira maka bloku sira konstrusaun nian ba reasaun kímika sira. Kuantidade ki'ik liu posivel hosi elementu ida maka [[átomo]]. Átomo hotu-hotu husi elementu ida iha númeru protón ne'ebé hanesan iha sira nia [[núkleu atómiku|núkleu]] (...'
74346
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:203 Periodic Table-02.jpg|400px|miniaturadaimagem|Tabela periódika elementu]]
'''Elementu kímiku''' maka substánsia ne'ebé moos ne'ebé labele nakfera ba substánsia sira seluk uza [[Kímika|métodu kímiku]] sira. Elementu sira maka bloku sira konstrusaun nian ba reasaun kímika sira. Kuantidade ki'ik liu posivel hosi elementu ida maka [[átomo]]. Átomo hotu-hotu husi elementu ida iha númeru protón ne'ebé hanesan iha sira nia [[núkleu atómiku|núkleu]] (númeru atómiku). Tanba ne'e, sira iha estrutura [[Kulit eletróniku|kulit eletróniku]] ne'ebé hanesan no konsekuentemente iha komportamentu kímiku ne'ebé hanesan.
Elementu ida dezignadu ho símbolu elementu ida, abreviasaun ida ne'ebé normalmente mai hosi naran [[lian latina]] elementu nian (ezemplu, Pb hosi ''plumbum'', Fe hosi ''ferrum''). Elementu sira ne'e arranja iha [[tabela periódika elementu|tabela periódika]] tuir númeru [[Protón|protón]] sira iha núkleu atómiku. Totál elementu hamutuk 118 maka identifika ona to'o ohin loron. Husi sira-ne'e, elementu sira ho númeru atómiku husi 1 to'o 94 akontese naturalmente iha Rai, maski dala barak iha forma kompostu kímiku sira no dalaruma iha de'it vestíjiu ki'ik tebes, n.e., hanesan intermédiu sira ho vida badak iha [[radioatividade|decaimentu radioativu]]. 80 hosi elementu kímiku 118 ne'ebé koñesidu iha pelumenus [[nuklidu]] ida ne'ebé estável.
[[Kategoria:Elementu kímiku| ]]
4gm8wn9lhffqq6ef40f11b4u7e1qp31
74351
74346
2026-07-26T10:20:47Z
J. Patrick Fischer
73
74351
wikitext
text/x-wiki
[[Imajen:203 Periodic Table-02.jpg|400px|miniaturadaimagem|Tabela periódika elementu]]
'''Elementu kímiku''' maka substánsia ne'ebé moos ne'ebé labele nakfera ba substánsia sira seluk uza [[Kímika|métodu kímiku]] sira. Elementu sira maka bloku sira konstrusaun nian ba reasaun kímika sira. Kuantidade ki'ik liu posivel hosi elementu ida maka [[átomo]]. Átomo hotu-hotu husi elementu ida iha númeru protón ne'ebé hanesan iha sira nia [[núkleu atómiku|núkleu]] (númeru atómiku). Tanba ne'e, sira iha estrutura [[Kulit eletróniku|kulit eletróniku]] ne'ebé hanesan no konsekuentemente iha komportamentu kímiku ne'ebé hanesan.
Elementu ida dezignadu ho símbolu elementu ida, abreviasaun ida ne'ebé normalmente mai hosi naran [[lian latina]] elementu nian (ezemplu, Pb hosi ''plumbum'', Fe hosi ''ferrum''). Elementu sira ne'e arranja iha [[tabela periódika elementu|tabela periódika]] tuir númeru [[Protón|protón]] sira iha núkleu atómiku. Totál elementu hamutuk 118 maka identifika ona to'o ohin loron. Husi sira-ne'e, elementu sira ho númeru atómiku husi 1 to'o 94 akontese naturalmente iha Rai, maski dala barak iha forma kompostu kímiku sira no dalaruma iha de'it vestíjiu ki'ik tebes, n.e., hanesan intermédiu sira ho vida badak iha [[radioatividade|decaimentu radioativu]]. 80 hosi elementu kímiku 118 ne'ebé koñesidu iha pelumenus nuklidu ida ne'ebé estável.
== Karakteristiku ==
[[Imajen:Atom-struc (tet).png|miniaturadaimagem|àtomo tuir modelu loke kulit husi Bohr]]
Átomo hotu-hotu hosi elementu ida, iha sira nia estadu neutru [[Eletrisidade|elétriku]], iha númeru [[eletrón]] sira ne'ebé hanesan iha sira nia kulit eletróniku hanesan ho protón sira iha sira nia núkleu. Se elementu sira arranja iha tabela periódika tuir númeru protón sira ne'ebé aumenta (númeru atómiku), propriedade sira ne'ebé mosu beibeik (haree grupu prinsipál, grupu tranzisaun).
Propriedade barak hosi elementu sira bele hetan hosi estrutura hosi sira nia átomo. Modelu atómiku oioin ne'ebé dezenvolve iha istória, liuliu [[Modelu loke kulit husi Bohr|modelu]] [[Modelu loke kulit husi Bohr|loke kulit husi Bohr]] ne'ebé susesu, fornese baze teórika ba ida-ne'e. Iha reasaun kímika sira, só eletrón sira iha reaktante nia kulit liur maka arranja fali; núkleu atómiku, maibé, la muda.
Elementu kímiku sira identifika uza reasaun deteksaun iha kímika analítika.
Átomo hotu-hotu hosi elementu ida de'it iha númeru protón ne'ebé hanesan, maibé sira bele kontein númeru [[neutrón]] ne'ebé la hanesan. Tipu sira-ne'e, ne'ebé diferente de'it iha sira nia númeru neutrón sira, maka [[isótopu]] sira hosi elementu ne'ebé iha kestaun. Termu jerál ba tipu átomo ida ne'ebé define hosi nia númeru protón no neutrón maka [[nuklidu]].
== Ligasaun ba li'ur ==
{{Commons|Category:Chemical elements|Elementu kímiku}}
[[Kategoria:Elementu kímiku| ]]
gippyr0hbr5i3edgg7835d846wu9euo
Elementu kimiku
0
8766
74348
2026-07-26T09:54:32Z
J. Patrick Fischer
73
Redirecionamento para [[Elementu kímiku]]
74348
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT[[Elementu kímiku]]
krzsbd40eshbpsnzcuxmftelcygikir
Kategoria:Baviera
14
8767
74356
2026-07-26T11:06:45Z
J. Patrick Fischer
73
Pájina foun: '[[Kategoria:Administrasaun Alemaña]]'
74356
wikitext
text/x-wiki
[[Kategoria:Administrasaun Alemaña]]
ite5a746075zf135ddy94x03uaok53k
Kategoria:Idioma
14
8768
74366
2026-07-26T11:17:19Z
J. Patrick Fischer
73
Pájina foun: '[[Kategoria:Retórika]]'
74366
wikitext
text/x-wiki
[[Kategoria:Retórika]]
o2fwdnikm50a6x1rhp5bqdkldxurp4b
Kategoria:Retórika
14
8769
74367
2026-07-26T11:19:10Z
J. Patrick Fischer
73
Pájina foun: '[[Kategoria:Kultura]]'
74367
wikitext
text/x-wiki
[[Kategoria:Kultura]]
k9suo72llj2jeaht3tejx4hf4y9i8t3