Wikibooks tewikibooks https://te.wikibooks.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80 MediaWiki 1.47.0-wmf.2 first-letter మీడియా ప్రత్యేక చర్చ వాడుకరి వాడుకరి చర్చ Wikibooks Wikibooks చర్చ దస్త్రం దస్త్రంపై చర్చ మీడియావికీ మీడియావికీ చర్చ మూస మూస చర్చ సహాయం సహాయం చర్చ వర్గం వర్గం చర్చ TimedText TimedText talk మాడ్యూల్ మాడ్యూల్ చర్చ Event Event talk 0 2995 39126 39090 2026-05-16T01:49:19Z Vemurione 1689 /* Part 2: cb-cl */ 39126 wikitext text/x-wiki ==Part 1: ca== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''C, c, symbol (1) ఇంగ్లీషు వర్ణమాలలో మూడవ అక్షరం; (2) పరీక్షలలో బొటాబొటీగా ఉత్తీర్ణులైన వారికి వచ్చే గురుతు; (3) ఒక విటమిన్ పేరు; (4) కర్బనం అనే ఒక రసాయన [[మూలకము|మూలకం]] గుర్తు; * cab, n. బాడుగబండి; టేక్సీ; (ety.) shortened version of taxicab; * cabal, n. బందుకట్టు; కుట్రదారులు; * cabalistic, adj. అతి మర్మమైన; గోప్యమైన; * cabbage, n. [[కాబేజీ|కేబేజీ]]; గోబిగడ్డ; గోబీ; ఆకుగోబి; ముట్టకూర; [bot.] Brassica oleracea var, capitata; {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: Cabbage, cauliflower, broccoli, Brussels sprouts''' *---Cabbage is an edible plant ([bot.] ''Brassica oleracea'' var capitata) having a head of green leaves. At the same time, Cauliflower is an annual variety of cabbage, of which the cluster of young flower stalks and buds is eaten as a vegetable. Both broccoli and cauliflower belong to the family Brassicaceae, which also includes cabbage and Brussels sprouts (''Brassica oleracea'' var. gemmifera). However, broccoli is a member of the Italica cultivar group, while cauliflower is part of the Botrytis cultivar group. |} * * cabin, n. గది; కొట్టు; గుడిసె; * cabinet, n. (1) మంత్రి మండలి; అమాత్య వర్గం; (2) బీరువా; పెట్టె; ** medicine cabinet, ph. మందుల బీరువా; మందుల పెట్టె; * cable, n. (1) మోకు; తాడు; రజ్జువు; (2) తీగ; తంతి; తంతిమోకు; * caboose, n. (1) కుంపటి; వంట గది; (2) పూర్వపు రైలు బండ్లలో (ప్రత్యేకించి సామానులు మోసే బండ్లలో) చిట్టచివర వచ్చే పెట్టె; [[File:Matadecacao.jpg|thumb|right|150px|కాకౌ చెట్టు, కోకో కాయలు]] * cacao, n. కకావ్; ఈ కకావ్ చెట్టు ([bot.] ''Theobroma cacao'') నుండి లభించే గింజలే కకావ్ గింజలు, లేదా కోకో (cocoa) గింజలు; ఈ గింజలలోని కొవ్వు పదార్థమే కోకో వెన్న; కోకో వెన్నతో పంచదార కలిపితే తెల్ల ఛాకొలేటు వస్తుంది; వెన్న తీసేసిన తర్వాత గింజలని వేయించి, పొడి చేస్తే వచ్చేదే కోకో. ఈ కోకోకి పంచదార, వెన్న కలిపితే వచ్చేదే బూడిద రంగులో ఉండే ఛాకొలేటు; ఈ చెట్టుకీ coca తుప్పకీ పేరులో పోలిక తప్ప మరే సంబంధమూ లేదు; * cache, n. (కేష్) (1) ఉపనిధి; చిన్న కొట్టు; కోశం; (2) an auxiliary storage from which high-speed retrieval is possible; * cackle, n. కూత; అరుపు; * cacography, n. పిచ్చిగీతలు; కెక్కిరిబిక్కిరి గీతలు; * cacophony, n. కర్కశ ధ్వని; గోల; అపశ్రుతి; కర్ణకఠోరం; కాకిగోల; * cactus, n. జెముడు; కంటాలం; బొమ్మజెముడు; ** large cactus, ph. బొమ్మజెముడు; బొంతజెముడు; బ్రహ్మజెముడు; * cad, n. నీతిమాలన వ్యక్తి; తుచ్ఛుడు; * cadaver, n. కళేబరం; శవం; ప్రేతం; పీనుగు; కొయ్యడానికి సిద్ధపరచిన కళేబరం; * cadaverous, adj. ప్రేతకళతోనున్న; ప్రేతసదృశం; పీనుగువంటి; మృతప్రాయం; * cadence, n. లయ; స్వరం యొక్క అవరోహణ; * cadjan, n. తాటాకు; తాటి ఆకు; తాళపత్రం; * [[Cadmium]], n. కాద్మము; వెండిలా తెల్లగా, తగరంలా మెత్తగా ఉండే లోహ లక్షణాలు కల రసాయన [[మూలకము|మూలకం]]; (సంక్షిప్త నామం, Cd; అణు సంఖ్య 48); * cadre, n. (కాడ్రే) బాపతు; ఉద్యోగులలో తరం; స్థాయి; * [[Caesium]], n. సీజియం; పసుపు డౌలుతో ఉన్న వెండిలా మెరిసే రసాయన మూలకం; సంక్షిప్త నామం, Cs; అణు సంఖ్య 55); గది తాపోగ్రత వద్ద ద్రవంగా ఉండే అయిదు లోహపు మూలకాలలో ఇది ఒకటి; * cafeteria, n. కాఫీ కొట్టు; కాఫీ దొరకు స్థలం; కాఫ్యాగారం; స్వయంగా వడ్డన చేసికొనడానికి అమరిక ఉండే భోజన, ఫలహారశాల; [Spanish: cafe = coffee; teria = place]; * caffeine, n. కెఫీన్; కాఫీలో ఉత్తేజాన్ని కలిగించే రసాయన పదార్థం; తెల్లగా, చేదుగా ఉండే ఒక క్షారార్థం; కాఫీ, టీ వగైరాలలో ఉండే ఉత్తేజితం; C₈H₁₀N₄O₂; * cage, n. పంజరం; బోను; ** animal cage, ph. బోను; ** birdcage, ph. పంజరం; * cajole, v. t. బెల్లించు; లాలించు; సముదాయించు; బుజ్జగించు; కుస్తరించు; మోసగించు; * cake, n. (1) శష్కులి; కేకు; తీపి రొట్టె; కేకు; (2) ఉండకట్టిన పిండి పదార్థం; ** cake of oil seed, ph. తెలక పిండి; పిణ్యాకము; ఖలి; * caking, n. ఉండకట్టడం; * calamine, n, జింక్ ఆక్సైడులో 0.5 శాతం ఫెర్రిక్ ఆక్సైడుని కలిపి నీళ్లల్లో రంగరించగా వచ్చిన ముద్ద; Also known as calamine lotion, is a medication used to treat mild itchiness caused by insect bites, poison ivy, poison oak, or other mild skin conditions like sunburn. It is applied on the skin as a cream or lotion; * calamitous, adj. విపత్కరమయిన; * calamity, n. ఆపద; ఉపద్రవం; అరిష్టం; విపత్తు; ముప్పు; పెద్ద ఆపద; అనర్ధం; ఉత్పాతం; ఉపహతి; * calamus, n. వస; వానీరం; వేతసం; ఉగ్రగంధ; Sweet flag; [bot.] ''Acorus calamus;'' * calcaneus, n. [anat.] మడమ ఎముక; * calciferol, n. ఖటికథరాల్; విటమిన్ డి; స్పటికాకారి అయిన ఒక అలంతం; C₂₈H₄₃OH; * calcification, n. ఖటీకరణం; * calcination, n. భస్మీకరణం; బుగ్గి చెయ్యడం; నిస్తాపనం; * calcined, adj. భస్మము చేయబడిన; బుగ్గి చేయబడ్డ; ** calcined mercury, ph. రసభస్మం; * [[Calcium]], n. ఖటికం; ఒక రసాయన [[మూలకము|మూలకం]]; (సంక్షిప్త నామం, Ca; అణు సంఖ్య 20, అణు భారం 40.08); [Lat. calx = lime]; ** Calcium arsenate, ph. ఖటిక పాషాణం; డి.డి. టి. రాక పూర్వం క్రిమి సంహారిణిగా వాడేవారు; Ca₃ (AsO₄)₂ ** Calcium carbide, ph. ఖటిక కర్బనిదం; CaC₂; ** Calcium carbonate, ph. ఖటిక కర్బనితం; సున్నపురాయి; CaCO₃; ** Calcium chloride, ph. ఖటిక హరిదం; CaCl₂; ** Calcium hydroxide, ph. సున్నం; ఖటిక జలక్షారం; ** Calcium oxide, ph. ఖటిక భస్మం; * calculate, v. i. లెక్కించు; లెక్కకట్టు; గణించు; ** calculating machine, ph. కలన యంత్రం; గణన సాధని; ** analog calculating machine, ph. సారూప్య కలన యంత్రం; ** digital calculating machine, ph. అంక కలన యంత్రం; * calculation, n. లెక్క; కలనం; గణనం; * calculator, n. (1) లెక్కిణి; కలని; గణక్; లెక్కలు చేసే యంత్రం; (2) లెక్కలు కట్టే మనిషి; * calculus, n. (1) కలనం; కలన గణితం; (2) మూత్రకృచ్ఛం; అశ్మరి; ** differential calculus, ph. [math.] చలన కలనం; ** integral calculus, ph. [math.] సమా కలనం; కలన గణితం; ** renal calculus, ph. మూత్రపిండాశ్మరి; మూత్రపిండాలలోని రాయి; ** urinary calculus, ph. మూత్రాశయాశ్మరి; మూత్రాశయంలోని రాయి; * caldron, n. కాగు; డెగిసా; చరువు; బాన; ద్రవములని మరిగించడానికి వాడే లోహపు పాత్ర; * Caledonian, adj. స్కాట్‍లండ్‍ దేశానికి సంబంధించిన; * calendar, n. (1) పంచాంగం; తిథి, వార, నక్షత్ర, యోగ, కరణాలతో హిందూ సాంప్రదాయ సిద్ధంగా వుండే పుస్తకం; (2) ఇంగ్లీషు సంప్రదాయంతో, నెల, వారం, సెలవురోజులు, వగయిరాలతో వుండేది కేలండరు; (3) రోజులు, వారాలు, నెలలు, ఋతువులు మొదలయిన కాలచక్ర విశేషాలని చూపే పుస్తకం; ** calendar day, ph. పంచాంగ దినం; ఒక అర్ధరాత్రి నుండి తర్వాత అర్ధరాత్రి వరకు; ఒక రోజు; ** calendar month, ph. పంచాంగ మాసం; నెల మొదటి రోజు నుండి, ఆఖరు రోజు వరకు; ** calendar year, ph. పంచాంగ సంవత్సరం; జనవరి 1 నుండి డిసెంబరు 31 వరకు; (rel.) fiscal year అంటే 365 (లీపు సంవత్సరంలో అయితే 366) రోజుల వ్యవధి; దేశాచారాన్ని బట్టి ఎప్పుడేనా మొదలవవచ్చు; అమెరికాలో అక్టోబరు 1న fiscal year మొదలవుతుంది; * calf, n. (1) f. పెయ్య; ఆవుపెయ్య; తువ్వాయి; ఏనుగు పిల్ల; m. దూడ; క్రేపు; వత్సం; (2) కాలి పిక్క; పిక్క; జంఘ; కండరం; * caliber, n. కొలత; ప్రమాణం; అధికారం; * calibrated, adj. క్రమాంకిత; * calibration, n. క్రమాంకనం; స్పుటీకరణం; ప్రమాణీకరణం; * calipers, n. వ్యాసమితి; వ్యాసాన్ని కాని మందాన్ని కాని కొలవడానికి వాడే సాధనం; రెండు స్థానాల మధ్య దూరాన్ని కొలిచే సాధనం; * calisthenics, n. కసరత్తు; కండబలం పెరగడానికి చేసే కసరత్తు; వ్యాయామం; see also aerobic exercise; * call, n. పిలుపు; కేక; ** call sheet, ph. పిలుపు పత్రం; సినిమాలు తీసేటప్పుడు దైనందిన కార్యక్రమాన్ని ఒక కాగితం మీద రాసి పెట్టుకుంటారు. ఆ కాగితాన్ని పిలుపు పత్రం అంటారు. Daily call sheet is a filmmaking term for the schedule supervised and crafted by the assistant director, using the director's shot list, the production schedule and other logistics considerations. It is issued to the cast and crew of a film production to inform them of where and when they should report for a particular day of filming, usually no later than 12 hours before the start of the next work day. ** bird -, ph. కూత; పిట్టకూత; అభిక్రందం; * calligraphy, n. నగీషీరాత; సొగసైన రాత; * callus, callous, n. కాయ; కిణకము; కఠిన వస్తువుల స్పర్శ వల్ల ఏర్పడే కాయ; అరికాలులో కాని, అరిచేతిలో కాని పెరిగే కాయ; గాయమును కప్పుతూ ఏర్పడిన కణజాలం; * callous, adj. కఠినమైన; దయ లేని; * calm, adj. నిశ్చలమైన; నెమ్మదైన; ప్రశాంతమైన; గాలిలో కదలిక లేని; నీటిలో కెరటాలు లేని; * calm, n. నిశ్చలత; ప్రశాంతత; * calmness, n. ప్రశాంతత; ** calm down, n. తగ్గు; నెమ్మదించు; నిమ్మళించు; ప్రశాంతపడు; * calomel, n. రసభస్మం; బస్తం; క్రిమి సంహారిణిగాను, శిలీంధ్ర సంహారిణిగాను వాడేవారు; Hg₂Cl₂; (rel.) corrosive sublimate; * calorie, n. కేలోరీ; వేడిని కొలిచే కొలమానం; (note) రెండు రకాల కేలరీలు ఉన్నాయి. వెయ్యి కేలరీలని పెద్ద కేలరీ (Calorie) అనీ కిలో కేలరీ (kilo calorie) అనీ అంటారు. ఆహారంలో పోషక శక్తిని కొలిచేటప్పుడు ఈ పెద్ద కేలరీలనే వాడతారు కానీ నిర్లక్ష్యంగా కేలరీ అనేస్తూ ఉంటారు; * calorimeter, n. ఉష్ణతామాపకం; వేడిని కొలిచే సాధనం; (rel.) ఉష్ణోగ్రతని కొలిచేది తాపమాపకం (లేదా ఉష్ణమాపకం, థర్మోమీటర్); * caltrop, n. (1) [[పల్లేరు]] కాయ; [bot.] ''Tribulus terrestris'' (Zygophyllaceae); (2) ఆకారంలోనూ, పరిమాణంలోనూ పల్లేరు కాయ లా ఉండే ఉక్కుతో చేసిన ఒక ఆయుధం; * calve, v. i. ఈనుట; పశువులు పిల్లలని కనడం; * calx, n. భస్మం; * calyx, n. [[పుష్పకోశం]]; ప్రమిద వలె ఉన్న పుష్పకోశం; రక్షక పత్రావళి; * came, n. రెండు గాజు పలకలని పట్టి బంధించే సీసపు బందు; * came, v. i. వచ్చెను; అరుదెంచెను; వేంచేసెను; విచ్చేసెను; ఏగుదెంచెను; * camel, n. ఒంటె; లొట్టపిట; లొట్టియ; క్రమేలకం; m. ఉష్ట్రము; f. ఉష్ట్రిక; * camera, n. (1) కేమెరా; ఛాయాచిత్రములు తీసే పరికరం; (2) గది; * camouflage, n. ఛద్మరూపం; మభ్యరూపం; నిగూఢత; a defense mechanism or tactic that organisms use to disguise their appearance, usually to blend in with their surroundings. Organisms use camouflage to mask their location, identity, and movement. * camp, n. మకాం; మజిలీ; విడిది; శిబిరం; ** computer camp, ph. a program offering access to recreational or educational facilities for a limited period; ** military camp, ph. స్కంధావారం; శిబిరం; ** summer camp, ph. a place usually in the country for recreation or instruction, often during the summer; * campaign, n. (1) ఉద్యమం; పరికర్మ; ఎసవు; (2) ప్రచారం; (3) దండయాత్ర; * campaigners, n. ప్రచారకులు; * campfire, n., చలిమంట; దవట; * camphor, n. [[కర్పూరం]]; సితాభం; ఘనసారం; [bot.] ''Cinnamomum camphora''; C₁₀H₁₆O; ** religeous camphor, ph. హారతి కర్పూరం; ఇది తినడానికి పనికిరాదు; ** edible camphor, ph. [[పచ్చ కర్పూరం]]; ** raw camphor, ph. పచ్చ కర్పూరం; ఘనసారం; శశాంకం; * campus, n. ప్రాంగణం; పాఠశాల యొక్క ప్రాంగణం; * can, v. i. (కెన్) శక్త్యర్ధకమైన క్రియావాచకం; కలను; కలడు; కలుగు; మొ.; * can, n. (కేన్) డబ్బా; డబ్బీ; డిబ్బీ; డొక్కు; * canal, n. (1) కాలువ; కాల్వ; క్రోడు; కుల్యం; కుల్లె; (2) నాళం; ** ear canal, ph. చెవి కాలువ; కర్ణ నాళం; ** alimentary canal, ph. ఆహారనాళం; ** irrigation canal, ph. సేద్యకుల్యం; సాగుకుల్లె; సాగుకాల్వ; * canard, n. పుకారు; అసత్యవార్త; * cancel, v. i. రద్దగు; * cancel, v. t. రద్దుచేయు; కొట్టివేయు; * Cancer, n. (1) కర్కాటక రాశి; కర్కాటకం; (2) పీత; (3) పుట్టకురుపు; రాచపుండు; కేన్సరు; a malignant and invasive growth or tumor, esp. one originating in epithelium, tending to recur after excision and to metastasize to other parts of the body; (3) పీత; ఎండ్రకాయ; ** Gamma, Delta, Theta of Cancer, ph. [astro.] పుష్యమి; [[పుష్యమి నక్షత్రం]]; ** Tropic of Cancer, ph. [[కర్కాటక రేఖ]]; [[ఉత్తరాయన రేఖ]]; * candela, n. The standard unit for measuring the intensity of light. The candela is defined to be the luminous intensity of a light source producing single-frequency light at a frequency of 540 terahertz (THz) with a power of 1/683 watt per steradian, or 18.3988 milliwatts over a complete sphere centered at the light source; * candid, adj. నిష్కపటమైన; దాపరికం లేని; నిజమైన; * candidacy, n. అభ్యర్థిత్వం; * candidate, n. అభ్యర్థి; దరఖాస్తు పెట్టిన వ్యక్తి; ** opposing candidate, ph. ప్రత్యర్థి; * candle, n. కొవ్వొత్తి; మైనపు వత్తి; ** fat candle, ph. కొవ్వొత్తి; ** wax candle, ph. మైనపు వత్తి; ** candle power, ph. ఒక వస్తువు ఎంత వెలుగుని విరజిమ్ముతోందో చెప్పడానికి ఒక ప్రమాణాత్మకమైన కొవ్వొత్తి వెలుగుతో పోల్చి చెబుతారు. ఆ ప్రమాణాత్మకమైన కొవ్వొత్తి వెలుగు = 0.981 కేండెల్లాలు; * candor, n. నిష్కాపట్యం; నిజం; యదార్థం; * candy, n. కలకండ; ఖండీ; మిఠాయి; ** rock candy, ph. కలకండ; పటికబెల్లము; కండచక్కెర; కండ; కలకండ; ఖండశర్కర; పులకండము; మత్స్యందిక; * cane, n. (1) బెత్తు; బెత్తం; (2) చేతి కర్ర; ** rattan cane, ph. బెత్తం; ** cane chair, ph. బెత్తు కుర్చీ; * canine, adj. కుక్కజాతి; * canines, n. కోరపళ్లు; రదనికలు; * Canis Major, n. శ్వానం; పెద్ద కుక్క; బృహత్ లుబ్ధకం; ఉత్తరాకాశంలోని ఒక నక్షత్ర రాశి; మృగశిరకి ఆగ్నేయంగా ఉన్న ఈ రాశిలోనే సిరియస్ నక్షత్రం ఉంది; * Canis Minor, n. పూర్వ శ్వానం; చిన్న కుక్క; లఘు లుబ్ధకం; ఉత్తరాకాశంలోని ఒక నక్షత్రరాశి; మృగశిరకి తూర్పుదిశగాను; మిధునరాశికి దగ్గరగాను ఉన్న ఈ రాశిలోనే ప్రోకియాన్ నక్షత్రం ఉంది; * canister, n. డిబ్బీ; చిన్న డబ్బా; * canker, n. (1) పుండు; కురుపు; నోటిలో పుండు; (2) జంతువులలో కాని, చెట్లలో కాని గజ్జి కురుపుని పోలిన వాపు; ** citrus canker, ph. నిమ్మ గజ్జి; * canna, n. మెట్టతామర; * canned, adj. డబ్బాలో నిల్వ చేసిన; డబ్బా; డబ్బీ; ** canned food, ph. డబ్బా ఆహారం; డబ్బా ఆహార పదార్థం; ** canned juice, ph. డబ్బా రసం; ** canned milk, ph. డబ్బా పాలు; ** canned vegetables, ph. డబ్బా కూరగాయలు; డబ్బా సబ్‌జీ; * cannibal, n. నరమాంస బక్షకుడు; పొలదిండి; పొలసుదిండి; * cannibalism, n. నరమాంస భక్షణ; పంచజనచర్వణం; పొలదిండిత్వం; * cannon, n. ఫిరంగి; శతఘ్ని; [see also] canon; * cannot, aux. v. చెయ్యలేను; (అధికార రీత్యా చెయ్యలేకపోవడం); చేయ వల్ల కాదు; (జరిగే పని కాదు); చేతకాదు (చేసే సమర్ధత లేదు); * canoe, n. దోనె; మువ్వ దోనె; సంగడి; * canola, n. కనోలా; రేపుమొక్క; [bot.] Brassica napus; B. campestris; a hybrid variety of rape plant, related to mustard, bred to produce oil low in saturated fatty acids; ** canola oil, ph. రేపు మొక్క విత్తనాలనుండి పిండిన నూనెకి కెనడాలో వాడే వ్యాపారనామం; can అంటే Canada, o అంటే oil, la అంటే low acid అని అర్థం; * canon, n. సూత్రం; సూత్రవాక్యం; * canonical, adj. శాస్త్రీయ; శౌత్ర; ధర్మశాస్త్ర ప్రకారం; ధార్మిక; * Canopus, n. అగస్త్య నక్షత్రం; ఆకాశంలో ప్రకాశవంతమైన నక్షత్రాలలో సిరియస్ ప్రథమ స్థానంలో ఉంటే దక్షిణాకాశంలోని దైవనావ రాసిలో ఉన్న అగస్త్య నక్షత్రం రెండవ స్థానంలో ఉంది; * canopy, n. చందువా; చాందినీ; పందిరి; మేల్కట్టు; ఉల్లడ; కురాళము; పందిరి; వితానం: ** mobile canopy, ph. ఉల్లడ; మేల్కట్టు; శుభకార్యాలకు, సంబరాలకు, పూజ కోసం సామగ్రిని తీసుకువెళ్ళి నప్పుడు ఆ సామగ్రి పై ఎటువంటి దుమ్ము ధూళీపడకుండా, ముఖ్యంగా పక్షులు, కీటకాలు వాలకుండా, వాటి వ్యర్థాలు పడకుండా వుండటానికి ఒక వెడల్పాటి వస్త్రాన్ని నలుగరూ నాలుగంచులు పట్టుకొని ఆయా సామగ్రి పై రక్షణగా ఏర్పాటు చేస్తారు. అందులో వుండే వ్యక్తులకు, సామగ్రీకి వస్త్రం తగలకుండా మధ్యలో ఒక కర్రను ఎత్తిపట్టి గొడుగులా చేస్తారు. దీనినే ఉల్లెడ అంటారు; ** tree canopy, ph. వృక్షప్రస్తారం; శాఖాఛాదితం; కురాళము కట్టినది; కొమ్మలచే కప్పబడ్డది; ** canopy bed, ph. పందిరి మంచం; * canteen, n. ఫలహారశాల; * canthus, n. కనుకొలికి; కంటి ఎగువ రెప్పలు, దిగువ రెప్పలు కలిసే చోటు; * canto, n. కాండం; సర్గం; అధ్యాయం; స్కంధం; ఆశ్వాసం; * cantonment, n. సైనిక శిబిరం; ప్రత్యేకించి భారతదేశంలో బ్రిటిష్ పాలనలో వారి సైనిక స్థావరం; a military garrison or camp; a permanent military station in British India; * canvas, n. కిత్తనార గుడ్డ; కట్లంక; కేన్వాసు గుడ్డ; * canvass, v. t. ప్రచారం చేయు; * canyon, n. పెను లోయ; ప్రవహించే నీటితో దొలచబడి నిట్టనిలువుగా అటూ, ఇటూ కొండలు ఉన్న లోయ; * cap, n. టోపీ; మకుటం; * capability, n. స్తోమత; సమర్ధత; సామర్ధ్యం; యోగ్యత; శక్తి; * capacitor, n. [elec.] [[కెపాసిటర్|కెపేసిటర్]] ధారణి; ఆభూతికం; A capacitor is a device that stores electrical energy in an electric field. It is a passive electronic component with two terminals. The effect of a capacitor is known as capacitance; [[File:Capacitors_%287189597135%29.jpg|thumb|right|345px-Capacitors_%287189597135%29.jpg]] * capacity, n. ఉరవ; స్తోమత; సత్తా; పరిమాణం; ధారణశక్తి; గ్రహణశక్తి; తాహతు; శక్తి; సామర్థ్యం; ఆభూతి; ** heat capacity, ph. ఉష్ణ ధారణశక్తి; ఉష్ణ గ్రహణశక్తి; * cape, n. (1) అగ్రం; త్రిభుజాకారపు భూభాగపు చివరి భాగం; (3) భుజాలమీదుగా వీపు వైపు కిందకి దిగజారే ఒక వ విశేషం; * capers, n. pl. (1) చిలిపి చేష్టలు; (2) చెంగనాలు * capillary, n. కేశనాళిక; రక్తనాళములలో అతి సూక్ష్మమైన నాళిక; * capital, adj. (1) పెట్టుబడి; (2) ముఖ్య; (3) ఉత్పాదక; ** capital appreciation, ph. మూలధనపు వృద్ధి; వృద్ధి చెందిన పెట్టుబడి; ** capital gains, ph. మూలధనపు వృద్ధి; ** capital goods, ph. ఉత్పాదక వస్తువులు; ఉత్పాదక సరంజామా; ** capital market, ph. పెట్టుబడి బజారు; ** capital offense, ph. ఘోరాపరాధం; ** capital outlay, ph. పెట్టుబడిగా వినియోగించిన మూలధనం; ** capital punishment, ph. మరణ దండన; (rel.) ఉరిశిక్ష; ** capital investment, ph. మూలధనం; పెట్టుబడి; ** capital offense, ph. ఘోరాపరాధం; ** capital gains, ph. పెట్టుబడిలో లాభం; మూలధనం విలువలో పెరుగుదల; ఒక ఇల్లు ఆరు లక్షలకి కొని, పదిలక్షలకి అమ్మితే వచ్చిన నాలుగు లక్షల లాభం capital gains. ఈ ఇంటిని నెలకి వెయ్యి చొప్పున అద్దెకి ఇచ్చి ఉంటే, నెలనెలా వచ్చే అద్దె పెట్టుబడి మీద వచ్చే ఆదాయం మాత్రమే. ఈ అద్దె పెట్టుబడి మీద లాభం కాదు; * capital, n. (1) పెట్టుబడి; మూలధనం; మూలం; మదుపు; పరిపణం; (2) ముఖ్యపట్టణం; రాప్రోలు; ** fixed capital, ph. స్థిరమూలం; స్థిర మూలధనం; ** floating capital, ph. చరమూలం; చర మూలధనం; ** issued capital, ph. జారీ చేసిన మూలధనం; ** market capitalization, ph. మూలధనీకరణం; ** paid-up capital, ph. చెల్లించిన మూలధనం; ** reserve capital, ph. నిల్వ మూలధనం; ** venture capital, ph. సాహసపు మూలధనం; తెగింపు మూలధనం; * capitalism, n. పెట్టుబడిదారీ వ్యవస్థ; ధనస్వామ్యం; షాహుకారీ; * capitalist, n. పెట్టుబడిదారు; ధనస్వామి; షాహుకారు; * capitation, n. తలసరి రుసుం; విద్యాలయాల్లోనూ, ఆసుపత్రులలోనూ అయే ఖర్చుని తలవారీ పంచి పన్నులా విధించడం; ** capitation fee, ph. ప్రవేశ నిమిత్త రుసుం; తలపన్ను; తల ఒక్కంటికి అని విధించే రుసుం; * capitulation, n. అంగీకారం; ఓటమి ఒప్పేసుకోవడం; రాజీపడడం; * capric, adj. మేష; మేకకి సంబంధించిన; ** capric acid, ph. మేషిక్ ఆమ్లం; దశనోయిక్ ఆమ్లం; Decanoic acid; CH₃ (CH₂)₈COOH; * Capricorn, n. మకరరాశి; (lit. మేషరాశి); దక్షిణాకాశంలో ధనుస్సుకీ, కుంభానికీ మధ్య కనిపించే రాశి; ఉరమరగా డిసెంబరు 22న సూర్యుడు ఈ రాశిలో ప్రవేశిస్తాడు; మకరం అంటే మొసలి. కేప్రికారన్ అంటే మేక. ఇక్కడ భాషాంతరీకరణంలో భావం దెబ్బ తింది; (see Aries); ** Tropic of Capricorn, ph. మకరరేఖ; మేకరేఖ; * caproic acid, n. మేషోయిక్ ఆమ్లం; షష్టనోయిక్ ఆమ్లం; Hexanoic acid; C₆H₁₂O₂; * caprice, n. చాపల్యం; చాపల్యత; నిలకడ లేనితనం; [[File:Caprylic-acid-3D-balls.png|thumb|right|Caprylic-acid=మేషిలిక్ ఆమ్లం]] * caprylic acid, n. మేషిలిక్ ఆమ్లం; అష్టనోయిక్ ఆమ్లం; Octanoic acid; C₈H₁₆O₂; * capsicum, n. మిరప; మిరప శాస్త్రీయ నామం; [[File:Red_capsicum_and_cross_section.jpg|right|thumb|ఎర్ర బెంగుళూరు మిరప]] ** capsicum peppers, ph. బుట్ట మిరప; బెంగుళూరు మిరప; * capsize, v. i. తలక్రిందులగు; పల్టీకొట్టు; మునుగు; * capsule, n. గుళిక; కోశం; గొట్టం; * captain, n. (1) దండనాయకుడు; కపితాను; (2) నౌకనేత; * caption, n. వ్యాఖ్య; వ్యాఖ్యావాక్యం; శీర్షిక; * capture, v. t. పట్టుకొను; హస్తగతం చేసుకొను; * car, n. బండి; పెట్టె; రథం; శతాంగం; అరదం; వయాళి; కారు; ** rail car, ph. రైలు పెట్టె; * carafe, n. గాజు కూజా; సారాని వడ్డించే గాజు కూజా; * caramel, n. (1) వన్నె; కల్తీలేని జీళ్లపాకం; ముదర పాకం; (2) దోరగా మాడిన పంచదార; * carat, n. (1) వన్నె; బంగారం స్వచ్ఛతని తెలిపే కొలమానం; కల్తీలేని బంగారానికి 24 వన్నెలు; పదహారో వన్నె బంగారం అంటే 16 పాళ్లు బంగారం, 8 పాళ్లు మరొక లోహం; సాధారణంగా ఈ రెండవ లోహానికి రాగి కాని, ప్లేటినంకాని, పెల్లేడియం కాని వాడతారు; "22 వన్నె బంగారం" అంటే 22 పాళ్లు బంగారం, 2 పాళ్లు మరొక లోహం; (2) వజ్రాలు, మొదలయిన వాటిని తూచడానికి వాడే కొలత; దరిదాపు 0.2 గ్రాముల బరువు, లేదా 4 వడ్లగింజల ఎత్తు; * caravan, n. (1) బిడారు; బిడారము; ఒంటెల వరస; (2) ఊరేగింపులో ఒకదాని వెనక ఒకటిగా వెళ్లే వాహనాల సమూహం; (3) పధికులు; తండా; ** serial caravan, ph. కాలంబ్యం; * caraway seed, n. షాజీరా; సీమసోపు; [[కరం కర్వె|సీమసోపు]] విత్తులు; [bot.] ''Carum carvi''; * carbide, n. కర్బనిదం; * carbo, pref. కర్బన; * carbohydrate, n. కర్బనోదకం; కర్బనోదజం; పిండి పదార్థం; (lit.) చెమర్చిన కర్బనం; * carbolic acid, n. కార్బాలిక్ ఆమ్లం; ఆంగిక రసాయనంలో తరచుగా తారసపడే ఆమ్లం; * Carbon, n. కర్బనం; అంగారం; బొగ్గు; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 12, సంక్షిప్త నామం, C); [Lat. carbo = charcoal]; ** carbon chain, ph. కర్బనపు గొలుసు; ** carbon chemistry, ph. కర్బన రసాయనం; ** carbon tetrachloride, ph. కర్బన చతుర్ హరితం; చతుర్ హరిత పాడేను; CCl₄; * carbonate, n. కర్బనితం; * carbonization, n. కర్బనీకరణం; * carbuncle, n. (1) వ్రణం; రాచకురుపు; రాచపుండు; ప్రమేహపిటకం; A group of pus-filled bumps forming a connected area of infection under the skin; (2) సూర్యకాంత మాణిక్యము; (3) అందవికారంగా ఉన్న భవనం; * carburetor, carburettor (Br.), n. అంతర్^దహన యంత్రాలలో ఇంధనాన్ని, గాలిని సరియైన పాళ్లల్లో కలిపి సిలిండర్‍లోకి పంపే ఉపకరణం; * carcass, n. కళేబరం; డొక్కి; తినడం కోసం చంపిన జంతువుల మృత దేహం; * carcinogen, n. కేన్సరుజని; కేన్సరు వ్యాధిని కలుగజేసే పదార్థం; * card, n. కార్డు; అట్టముక్క; ముక్క; ** credit card, ph. అరువు కార్డు; క్రెడిట్ కార్డు; ** playing card, ph. పేక ముక్క; చీట్ల పేక; ** post card, ph. కార్డు ముక్క; ఉత్తరం; * cardamom, n. ఏలకి; ఏలకి కాయ; చిట్టేలకి; కోరంగి; * cardboard, n. అట్ట; * cardiac, adj. హృదయ; హృద్; గుండెకి సంబంధించిన; ** cardiac arrest, ph. గుండె ఆగిపోవడం; ** cardiac murmur, ph. గుండెలో గురగుర; ** cardiac edema, ph. గుండె వాపు; * cardigan, n. కార్డిగన్; ముందుభాగం తెరచివున్న స్వెట్టరు; * cardinal, adj. ఉత్తమ; ఉత్కృష్ట; ముఖ్య; ప్రధాన; ** cardinal counting, ph. ఉత్తమ గణనం; ** cardinal numbers, ph. ఉత్తమ సంఖ్యలు; వేదాంకములు; ఒకటి, రెండు, మూడు వగైరా అంకెలు; ** cardinal rule, ph. ఉత్తమ నియమం; వేదవాక్కు; * carding, n. దూదిని ఏకడం; * cardio, adj. హృదయ; హృద్; గుండెకు సంబంధించిన; * cardioid, n. హృదయాభం; ఒక రకం వక్ర రేఖ; epicycloid; * cardiology, n. హృదయ వైద్యశాస్త్రం; గుండెకి సంబంధించిన వైద్య శాస్త్రం; * cardio-vascular, adj. హృదయ-నాళికా; ** cardio-vascular system, ph. హృదయ-నాళికా వ్యవస్థ; * care, n. (1) జాగ్రత్త; లక్ష్యం; (2) సంరక్షణ; చింత; * care, v. i. ఖాతరు చేయు; లక్ష్యపెట్టు; * career, n. వృత్తి; * carefree, adj. చీకు చింత లేకుండా; * careful, adj. జాగ్రత్త; అప్రమత్తత; ** be careful, ph. జాగ్రత్తగా ఉండు; అప్రమత్తతతో ఉండు; ఒళ్లు దగ్గర పెట్టుకో; * carefully, adv. జాగ్రత్తగా; అప్రమత్తంగా; ఊజ్జితంగా; * careless, adj. అజాగ్రత్త; ప్రమత్తత; * carelessly, adv. అజాగ్రత్తగా; అలవోకగా ; నిర్లక్ష్యముగా; అసడ్డగా; * carelessness, n. నిర్లక్ష్యం; అజాగ్రత్త; ప్రమత్తత; ఏమరుపాటు; పరాకు; హెచ్చరలేమి; ప్రామాదికము; * caress, v. t. నిమురు; దువ్వు; లాలించు; ముద్దాడు; * caret, n. హంసపాదుకి గుర్తు; హంసపాదు; అంచపదం; * caretaker, n. మాలి; సంరక్షకుడు; ** caretaker government, ph. ఆపద్ధర్మ ప్రభుత్వం; * cargo, n. సరుకులు, ఓడలలోనూ, విమానాలలోనూ, తదితర వాహనాలలోనూ వేసే సరుకులు; ** cargo ship, ph. కప్పలి; * caricature, n. తూలికాచిత్రం; వ్యంగ్య చిత్రం; వికట వర్ణన; * caries, n. పుచ్చిపోయిన (దవడ) ఎముక; ** dental caries, ph. పుచ్చిపోయిన పన్ను; పుప్పి పన్ను; * carminative, n. వాతహరి; a medicine that subdues any gas in the stomach; * carnage, n. మారణహోమం; విధ్వంసకాండ; ఎంతోమందిని చంపడం, గాయపరచడం; * carnivore, n. మాంసాహారి; శాష్కలి; క్రవ్యాదం; * carol, n. ఏలపాట; ఏలపదం; * carotid artery, n. గళధమని; మన్యధమని; గ్రీవధమని; * carotene, n, అనేక కాయగూరలలో ఉండే ఒక రసాయనం; C₄₀H₅₆; విటమిన్ A తయారీకి కావలసిన ముడి పదార్థం; * carousel, n. (1) గుండ్రటి ఆకారం ఉండి గుండ్రంగా తిరిగేది; రాట్నం; (2) రంగులరాట్నం; * carp, n. గండుచేప; బెడిసమీను; శఫరం; గడ్డి చేప; బంగారుతీగ; The term carp is a generic common name for numerous species of freshwater fish from the family Cyprinidae, a very large clade of ray-finned fish mostly native to Eurasia; * carpal, adj. మణికట్టుకి సంబంధించిన; మణిబంధిక; ** carpal tunnel syndrome, ph. ఎక్కువగా టైపు కొట్టడం వంటి పనులు పదే పదే చెయ్యడం వల్ల కీళ్లల్లో నొప్పి మొదలగు లక్షణాలు పొడచూపుతూ వచ్చే సందర్భం; * carpenter, n. వడ్రంగి; త్వష్ట్ర; సూత్రధారుడు; * carpenter's planer, ph. చిత్రిక; * carpentry, n. వడ్రంగం; * carpet, n. తివాసీ; కంబళీ; * carpus, n. మనికట్టు; * carriage, n. కంచరం; బండి; వాహనం; పెట్టె; * carrier, n. (1) భారవాహుడు; రవాణాదారు; (2) భారవాహిక; రవాణా సాధనం; (3) మోపరి; రోగాన్ని మోసే వ్యక్తి; ఒక రోగంతో బాధ పడకుండా ఆ రోగాన్ని ఇతరులకి అంటించే స్తోమత ఉన్న జీవి; ఉదా. మలేరియా వ్యాధికి దోమ మోపరి; (4) వాహకం; వాహకి; ** carrier wave, ph. [phys.] వాహక తరంగం; * carrot, n, ఎర్ర ముల్లంగి; పచ్చ ముల్లంగి; గాజర; గాదెర; కేరట్‍; * carry, n. బదిలీ; మిగులు; బదులు; కూడకంలో స్థానమందు వేసికొనే అంకె; (ant.) borrow; * carry, v. t. మోయు; ఎత్తుకొను; * carrot, n. ఎర్రముల్లంగి; పచ్చముల్లంగి; కేరట్; * cart, n. బండి; శకటం; బగ్గీ; రెండు చక్రాల బండి; కంచరం; * cartel, n. ఉత్పత్తిదారుల ఉమ్మడి సంఘం; * cartilage, n. తరుణాస్థి; ఉపాస్థి; మృదులాస్థి; కోమలాస్థి; కేకసం; * cartridge, n. తూటా; తూటాలో మందుగుండు సామాను, సీసపు గుండ్లు ఉంటాయి; * carton, n, డబ్బా; అట్టతో కాని, ప్లాస్టిక్‍తో కాని చేసిన డబ్బా; * cartoon, n. కొంటెబొమ్మ; పరిహాసచిత్రం; వ్యంగ్యచిత్రం; * carve, v. t. దొలుచు; చెక్కు; కోరు; * cascade, n. నిర్‌ఝరం; సెలయేరు; సోన; * case, n. (1) బడి; (2) పెట్టి; గలీబు; తొడుగు; (3) వ్యాజ్యం; అభియోగం; వివైనం;(4) దృష్టాంతం; సందర్భం; ఉదాహరణ; వైనం; (5) విభక్తి; grammatical function of a noun or pronoun in a sentence; (6) రోగి; ఉపతాపి; (7) పాత్ర; ** ablative case, ph. [gram.] పంచమీ విభక్తి; వలన; కంటె; పట్టి; ** accusative case, ph. [gram.] ద్వితీయా విభక్తి; ని; ను; కూర్చి; గురించి; కర్మకారకం; generally indicates the direct object of a verb; ** conjunctive case, ph. [gram.] సహార్థక విభక్తి; తో, తోడ, మొదలగునవి; ** dative case, ph. [gram.] చతుర్థీ విభక్తి; కొరకు; కై; generally used for a noun which receives something, something which moves toward that noun; ** genitive case, ph. [gram.] షష్ఠీ విభక్తి; కి, కు, యొక్క, లో, లోపల; generally indicates that one noun is being modified by another noun; ** in case, ph. ఒకవేళ; అయితే గియితే; ** in any case, ph. ఏది ఏమైనప్పటికి; ** instrumental case, ph. [gram.] కరణార్థక విభక్తి; తృతీయా విభక్తి; చే, చేత, మొదలగునవి; a noun usually used as a tool to complete action; ** locative case, ph. [gram.] సప్తమీ విభక్తి; అందు; ఇందు; న; used to indicate location; ** lower case, ph. చిన్నబడి; ఇంగ్లీషులో రాత అక్షరాలు; ** nominative case, ph. [gram.] ప్రథమా విభక్తి; కర్తృకారకం; ** pillowcase, n. తలగడ గలీబు; ** special case, ph. పరిమితిగల సందర్భం; ప్రత్యేక సందర్భం; ** upper case, ph. పెద్దబడి; ఇంగ్లీషులో అచ్చు అక్షరాలు; ** vocative case, ph. [gram.] సంబోధనా ప్రథమా విభక్తి; * cash, n. నగదు; రొక్కం; పైకం; సొమ్ము; ** petty cash, ph. దినవెచ్చం; చిన్న చిన్న ఖర్చులకు కేటాయించిన డబ్బు; ** cash box, ph. గల్లాపెట్టి; ** cash cow, ph. నగదు ధేనువు; వ్యాపారంలో ఎల్లప్పుడు లాభాన్ని తెచ్చే వస్తువు; * cashew, n. జీడిమామిడి; ముంతమామిడి; ఎర్ర జీడి; [bot.] ''Anacardium occidentale;'' * cashews, n. జీడిపప్పు; ముంతమామిడి పప్పు; ** cashew nuts, ph. pl. జీడిపిక్కలు; ** cashew apple, ph. జీడిమామిడి పండు; * cashier, n. షరాబు; నగదు అధికారి; కేషియరు; * casino, n. జూదశాల; * cask, n. పీపా; * casket, n, (1) కరండం; పేటిక; (2) శవపేటిక; * Caspian sea, n. తురక కడలి; * cassava, n. ఒక రకం కర్ర పెండలం; సగ్గుబియ్యం చెయ్యడానికి వాడే దుంప; ఈ దుంప స్వస్థలం దక్షిణ అమెరికా; ఈ దుంపలలో సయనైడ్‍ అనే విష పదార్థం ఉంటుంది కనుక వీటిని నానబెట్టి, ఉడకబెట్టి, పిండి చేసిన తరువాతనే తినాలి; [bot.] ''Manihot esculenta''; * cassette, n. కరండం; పెట్టె; * cassia, n. రేల చెట్టు; [bot.] ''Cassia fistula'' of the Fabaceae family; * Cassia auriculata, n. [bot.] తంగేడు; * Cassiopeiae, n. [astro.] కాశ్యపీయులు; కశ్యప ప్రజాపతి సంతానం; అప్సరసలు; శర్మిష్ఠ నక్షత్రం; * cast, n. (1) నటీనటులు; తారాగణం; నటీనటవర్గం; (2) అచ్చు; ముద్ర; * cast, v. t. పోత పోయు; ** cast iron, ph. పోత ఇనుము; * castanet, n. చిడత; * castigate, v. t. దుయ్యబట్టు; * caste, n. కులం; వర్గం; తెగ; జాతి; ** higher caste, ph. అగ్రకులం; ** scheduled caste, ph. దళిత వర్గం; ఉపేక్షత వర్గం; ** untouchable caste, ph. అంటరాని కులం; దళిత వర్గం; * castle, n. కోట; దుర్గం; * Castor and Pollux, n. మిథునరాశి; * Castor, Pollux and Procyon, n. పునర్వసు నక్షత్రం; * castor oil, n. ఆముదం; చిట్టాముదం; * castoreum, n. సీమ కస్తూరి; కెనడా, రష్యా దేశాలలో తిరిగే బీవర్ జాతి జంతువుల పొట్ట దగ్గర ఉండే తిత్తులనుండి స్రవించే పదార్థం; దీన్ని సెంట్ల తయారీలో వాడతారు; * castration, n. శస్త్ర చికిత్స ద్వారా వృషణాలని తీసివెయ్యడం లేదా పనిచెయ్యకుండా చెయ్యడం; * cattle, n. పాల కొరకు, మాంసం కొరకు పెంచబడ్డ గోజాతి జంతువులు; * cause, n. కారణం; హేతువు; నిమిత్తము; వ్యాజము; ** efficient cause, ph. నిమిత్త కారణం; కారకుడు; కారకి; కర్త; an efficient cause consists of things apart from the thing being changed, which interact to be an agency of the change. For example, the efficient cause of a table is a carpenter acting on wood. In the natural world, the efficient cause of a child is a father; ** material cause, ph. సమవాయ కారణం; This is the aspect of the change or movement that is determined by the material that composes the moving or changing things. For a table, this might be wood; for a statue, it might be bronze or marble; * cause, v. t. కలుగఁజేయ; చేయించు; * casual, adj. దైవాధీనమైన; ఆకస్మికమైన; అచింతితమైన; యాదృచ్ఛికమైన; తాత్కాలిక; ప్రాసంగిక; ** casual guest, ph. అనుకోకుండా వచ్చిన అతిథి; అభ్యాగతి; ** casual leave, ph. ఆకస్మికంగా కావలసి వచ్చిన శెలవు; * casually, adj. ఆనుషంగికంగా; ఆషామాషీగా; యథాజ్లాపంగా; * casualties, n. pl. హతక్షతాలు; హతక్షతులు; * casualty, n. (1) నష్టం; (2) యుద్ధంలో కాని, ప్రమాదంలో కాని దెబ్బలు తగిలినవారు, చనిపోయినవారు; * casuarina, n. సరుగుడు చెట్టు; సర్వీ చెట్టు; * cat, n. (1) పిల్లి, మార్జాలం; బిడాలం; ఓతువు; (2) పులి; సింహం; ** rusty spotted cat, ph. [[నామాల పిల్లి]]; [biol.] Prionailurus rubiginosus; * cat's eye, n. వైడూర్యం; నవరత్నాలలో ఒకటి; * catabolism, n. విచ్ఛిన్న ప్రక్రియ; జీవకోటి శరీరాలలో సజీవ కణజాలాన్ని రద్దు సామగ్రిగా మార్చే ఒక రసాయన ప్రక్రియ; same as destructive metabolism; (ant.) anabolism; * cataclysm, n. మహాప్రళయం; ఉత్పాతం; ** cognitive cataclysms, ph. అభిజ్ఞాత ఉత్పాతాలు; * catalog, catalogue (Br.), n. (1) జాబితా; పట్టిక; చలానా; (2) పట్టీ పుస్తకం; సూచీ గ్రంథం; * catalysis, n. ఉత్ప్రేరణం; రసాయన సంయోగాన్ని త్వరితపరిచే ప్రక్రియ; * catalyst, n. ఉత్ప్రేరకం; తోపు; రసాయన సంయోగాన్ని త్వరితపరచే పదార్థం; * cataract, n. (1) జలపాతం; పెద్ద జలపాతం; (2) శుక్లం; కంటిలో పువ్వు; మోతిబిందు; మసక కమ్మిన కంటికటకం; * catarrh, n. (కేటరా) శైత్యం; చలువ; జలుబు; పడిశం; పీనస; గొంతు, ముక్కులలో పొర వాపు; * catastrophe, n. వినిపాతం; గొప్ప విపత్తు; ఆశనిపాతం; ఉత్పాతం; ** catastrophe theory, ph. ఉత్పాత వాదం; అకస్మాత్తుగా జరిగే ప్రక్రియల ప్రభావాన్ని గణిత సమీకరణాలతో వర్ణించే పద్ధతి; * catch, v. t. అంటుకొను; పట్టుకొను; చేయు; ** catch a thief, ph. దొంగని పట్టుకొను; ** catching a cold, ph. జలుబు చేయు; పడిశం పట్టు; ** catching fire, ph. అంటుకొను; రాజుకొను; ** catch-22, n. పీటముడి; * catchment, n. ఆరగాణి; ఏటిదండి; పరీవాహక ప్రాంతం; నదులు, జలాశయాలలోనికి వర్షపు నీరు వచ్చి చేరే పరిసర ప్రాంతం; ** catchment area, ph. పరీవాహక ప్రాంతం; నదులు, జలాశయాలలోనికి వర్షపు నీరు వచ్చి చేరే పరిసర ప్రాంతపు వైశాల్యం; * catchword, n. ఊతపదం; * catechu, n. కాచు; * categorical, adj. సంవర్గ; నిరపేక్ష, నిశ్చిత, స్పష్ట; రూఢియైన; నిశ్చయమైన; పరిష్కారమైన; నిస్సంశయమైన; * categorically, adv. స్పష్టంగా; విపులంగా; వివరంగా; తేటతెల్లంగా; ఖండితంగా; * categorization, n. వర్గీకరణ; కోవీకరణ; ఒక కోవలో పెట్టడం; * category, n. కోవ; వర్గం; తెగ; * catenary, n. రజ్జువక్రం; మాలావక్రం; రెండు రాటల మధ్య వేలాడే తాడు ఆకారపు వక్ర రేఖ; * caterer, n. మోదీ; వండిన భోజన పదార్థాలని సరఫరా చేసే వ్యక్తి లేదా సంస్థ; * caterpillar, n. ఆకుపురుగు;చత్చ్ ** hairy caterpillar, ph. గొంగళిపురుగు; * catfish, n, వాలుగ; ఒక జాతి చేప; * cathartic, n. విరేచనకారి; విరేచనాలు అవడానికి వాడే మందు; భేదిమందు; * catheter, n, సన్నని రబ్బరు గొట్టం; శరీరపు నాళాలలోనికి జొప్పించడానికి వాడే గొట్టం; * cathode, n. రునోడు; రుణధ్రువం; * cation, n. ధనాయనం; కేటయాన్‌; * catnap, n. కునుకు; కోడికునుకు; * cattle, n. పశువులు; గొడ్లు; పసరములు; * caucus, n. సమాలోచన; * caudal, adj. పుచ్ఛక; తోకకి సంబంధించిన; * cauldron, n. బాన; కొప్పెర; కాగు; ఆండా; గాబు; మరిగించడానికి వాడే అండా; ** metallic cauldron, ph. కొప్పెర; డేగిసా; * cauliflower, n. కోసుకూర; కోసుపువ్వు; పోట్లాపువ్వు; ముట్టకోసు; పువ్వుబుట్టకూర; కాలీఫ్లవర్; * causal, adj. (కాజల్) కారణ; కారకమైన; నైమిత్తిక; * causal body, ph. కారణ శరీరం; అంగ శరీరం; సూక్ష్మశరీరం; * causal, n. (కాజల్) నైమిత్తికం; కారణభూతం; * causative, adj. కారకం; హేతు; ** causative agent, ph. కారకి; హేతు కర్త; * cause, n. కారణం; నిమిత్తం; హేతువు; హేతు కర్త; కతం; శకునం; ప్రేరణ; కారకం; ** efficient cause, ph. నిమిత్త కారణం; ** material cause, ph. ఉపాదాన కారణం; ** cause and effect, ph. కారణ కార్యములు; ప్రేరణ స్పందనలు; జనక జన్యములు; ** cause and effect relationship, ph. కారణ కార్య సంబంధం; పౌర్వాపర్యం; జనక జన్య సంబంధం; ** with cause, ph. సహేతుకంగా, సకారణంగా; ** without cause, ph. ఊరికే; ఊరక; నిష్కారణంగా; అకారణంగా; [[File:Singapore-Johor_Causeway.jpg|right|thumb|సింగపూర్ ని మలేసియాతో కలిపే సేతువు]] * causeway, n. సేతువు; ఇది వంతెన కాదు కాని నీటిని దాటడానికి కట్టిన రహదారి; A causeway is a track, road, or railway on the upper part of an embankment across "a low, or wet place, or a piece of water"; సముద్రం దాటి లంకకి వెళ్ళడానికి రాముడు కట్టినది సేతువు; * caustic, adj. దాహక; దహించేది; కాల్చునట్టిది; తాకిడి వలన శరీరాన్ని పొక్కించేది; గాఢ; తీక్షణ; ** caustic alkali, ph. దాహక క్షారం; ** caustic potash, ph. దాహక పొటాష్, potassium hydroxide; ** caustic soda, ph. దాహక సోడా; sodium hydroxide; * cauter, n. వాతలు పెట్టే పుల్ల; * cauter, v. t. (1) వాతలు పెట్టు; (2) శస్త్ర చికిత్సలో శరీరాన్ని చిన్నగా కాల్చు; చిరిగిన చర్మాన్ని అతకడానికి చిన్నగా చురకలు పెట్టు; * caution, n. మందలింపు; హెచ్చరిక; * caution, v. t. మందలించు; హెచ్చరించు; జాగ్రత్త; భద్రత; * cavalry, n. ఆశ్వికసేన; ఆశ్వికదళం; గుర్రపు దండు; సాహిణి; * cave, n. గుహ; కుహరం; గహ్వరం; బిలం; కందరం; ** interior of a cause, ph. గుహాంతరం; * caveat, n. (కేవియాట్‍) షరతు; వివరణ; హెచ్చరిక; మెలి; మెలిక; ఆక్షేపణ; ఆటంకం; ** caveat lector, ph. చదువరీ, జాగ్రత్త!; చదివిన అంశం లోని నిజానిజాలు నిర్ణయించే బాధ్యత చదువరిదే! ** caveat emptor, ph. కొనుగోలుదారుడా, జాగ్రత్త!; కొన్న వస్తువు యొక్క మంచి చెడులు నిర్ణయించే బాధ్యత కొనుగోలుదారిదే! * caviar, n, (కేవియార్) ఉప్పులో ఊరవేసిన కొన్ని రకాల చేప గుడ్లు; ఒకొక్క జాతి చేప కడుపులోంచి తీసిన గుడ్లతో చేసిన కేవియార్‍ లక్ష డాలర్ల వరకు పలకవచ్చు; * cavity, n. (1) కుహరం; గది; గహ్వరం; కోటరం; వివరం; బిలం; రంధ్రం; (2) డొల్ల; పుచ్చు; పుప్పి పన్ను; నోటిలోని పన్ను పుచ్చడం; ** abdominal cavity, ph. ఉదర కుహరం; ** chest cavity, ph. హృదయ కుహరం; ** thoracic cavity, ph. హృదయ కుహరం; * cayenne, n. బాగా కారంగా ఉండే ఒక రకం మిరపకాయల పొడి; ** cayenne peppers, ph. బాగా కారంగా ఉండే ఒక రకం మిరపకాయలు |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: cb-cl == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * cease, v. i. ఆగు; * cease, v. t. ఆపు; ఉడుగు; * cease and desist letter, ph. "చేసూన్న పని ఆపు, మళ్లా చెయ్యకు" అని ఆజ్ఞ ఇస్తూ రాసిన ఉత్తరం; పేటెంటు హక్కులని ఉల్లంఘించిన సందర్భాలలో ఇటువంటి ఉత్తరాలు ఎక్కువ వాడతారు; * cease-fire, n. ధర్మదార; కాల్పుల విరమణ; * ceaseless, n. నిరంతరం; * ceaselessly, adv. ఆపకుండా; అదేపనిగా; ఎడతెగకుండా; నిరంతరంగా; హోరాహోరీగా; * cedar, n. దేవదారు; దేవదారు చెట్టు; * ceiling, n. సరంబీ; లోకప్పు; (rel.) roof; * ceiling brush, n. పట్లకర్ర; * celebrated, adj. ఖ్యాతివడసిన; వినుతికెక్కిన; కీర్తికెక్కిన; ప్రసిద్ధ; పేరున్న; విఖ్యాత; ఘనమైన; జేగీయమాన; * celebrity, n. m.చాంచవుఁడు; f.చాంచవి; ఖ్యాతివడసిన వ్యక్తి; కీర్తికెక్కిన వ్యక్తి; వినుతికెక్కిన వ్యక్తి; పేరుపొందిన వ్యక్తి; * celestial, adj. నభో; ఖగోళ; ఖ; అంతరిక్ష; ** celestial body, ph. నభోమూర్తి; మింటిమేను; ఖభం; ఖ అంటే నింగి, భ అంటే మెరిసేది; ఖే భాతి = ఆకాశంలో మెరిసేది; అంటే సూర్య, చంద్ర, గ్రహ, నక్షత్రాదులు, తోకచుక్కలూ; ** celestial equator, ph. ఖగోళమధ్యరేఖ; ఖమధ్యరేఖ; విషువద్ వృత్తం; నాడీవలయం; the great circle on the celestial sphere halfway between the celestial poles; ** celestial horizon, ph. ఖగోళీయ క్షితిజం; ** celestial meridian, ph. మధ్యాహ్నరేఖ; ** celestial poles, ph. ఖగోళీయ ధ్రువములు; భూ అక్షాన్ని అనంతంగా పొడిగిస్తే ఖగోళాన్ని తాకే ఉత్తర, దక్షిణ బిందువులు; ** celestial ship, ph. నభోతరణి; రోదసీనౌక; ** celestial sphere, ph. ఖగోళం; ఆకాశం లోకి చూసినప్పుడు, వీక్షకుడు కేంద్రంగా కనిపించే మహాగోళపు లోపలి ఉపరితలం; ఈ ఉపరితలం మీదనే నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, తాపడం పెట్టినట్లు కనబడతాయి; * celibacy, n. బ్రహ్మచర్యం; (lit.) the divine act; ** celibate student, ph. బ్రహ్మచారి; (coll.) గోచిపాతరాయుడు; * cell, n. (1) కణము; జీవకణం; (2) చిన్నగది; అర; అర్ర; కోషికం; కోష్టం; (3) బందీగది; (4) ఘటం; ** apical cell, ph. అగ్ర కణం; ** blood cell, ph. రక్త కణం; ** daughter cell, ph. పిల్ల కణం; ** eukaryotic cell, ph. కణికసంహిత కణం; నిజకేంద్రక కణం; ** fuel cell, ph. ఇంధన కోషికం; ఇంధన కోష్టం; ** mother cell, ph. తల్లి కణం; మాతృ కణం; ** prokaryotic cell, ph. కణికరహిత కణం; పూర్వకేంద్రక కణం; Prokaryotes are cells that do not contain a nucleus; (ety.) pro: before; Karyo: nucleus; ** prothallial cell, ph. ప్రథమాంకుర కణం; ** red blood cell, ph. ఎర్ర కణం; ** sex cell, ph. లైంగిక కణం; లింగ కణం; ** sheath cell, ph. తొడుగు కణం; ** shield cell, ph. డాలు కణం; ** stem cell, ph. అంకుర కణం; ** white blood cell, ph. తెల్ల కణం; ** cell division, ph. కణ విభజన; ** cell membrane, ph. కణత్వచం; కణ పొర; కణ పటలం; ** cell phone, ph. చరవాణి; (note) here the word is translated from mobile phone; A mobile phone is a better descriptor because "cell phone" has been derived from "cellular technology" and a mobile phone need nor rely on cellular technology; ** cell nucleus, ph. కేంద్రకం; కణిక; ** cell sap, ph. [[కణసారం]]; ** cell theory, ph. కణ సిద్ధాంతం; ** cell wall, ph. కణ కవచం; * cellar, n. భూగృహం; నేలమాళిగ; భూమట్టానికి దిగువగా ఉన్న గది; (rel.) basement; * cellophane, n. కణపత్రం; కణోజుతో చేసిన పల్చటి, పారభాసకమైన, కాగితం వంటి రేకు; * cellulose, n. కణోజు; పేశిమయం; మొక్కల కణాలలో ఉండే ఒక పీచు పదార్థం కనుక కణోజు అన్నారు; * cement, n. సిమెంటు; సీమసున్నం; సంధిబంధం; * cement, v. t. అతుకు; కలుపు; సంధించు; * cemetery, n. క్రైస్తవ శ్మశానం; క్రైస్తవుల ఖనన భూములు; రుద్రభూమి; (same as graveyard); * cenotaph, n. ఒక వ్యక్తి స్మారకార్థం నిర్మించబడే ఒట్టి ఖాళీ సమాధి; శత్రువుల చేతులలో మరణించిన సైనికుల శవాలు, విమాన, ఓడ ప్రమాదాలలో మృతుల దేహాలు ఒక్కోసారి కుటుంబ సభ్యులకు లభించవు.అలాంటి సందర్భాలలో ఖననం చేసేందుకు శవం లేకపోవడం చేత ఖాళీ సమాధి నిర్మిస్తారు. అలా ఒక వ్యక్తి స్మారకార్థం నిర్మించబడే ఖాళీ సమాధిని ‘సెనోటాఫ్' లేక 'కెనోటాఫ్' అంటారు; * Cenozoic era, n. నవ్యజీవ యుగం; నవజీవ యుగం; The Cenozoic is also known as the Age of Mammals because the extinction of many groups allowed mammals to greatly diversify; the current and most recent of the three Phanerozoic geological eras, following the Mesozoic Era and covering the period from 66 million years ago to present day. * censer, n. ధూపపు పాత్ర; ధూపం వెయ్యడానికి వాడే పాత్ర; చిన్న ఆనపకాయ ఆకారంలో ఉండి వేలాడదీయడానికి వీలుగా ఒక గొలుసు ఉన్న పాత్ర: * censor, v. t. కత్తిరించు; సెన్సారు; నిషిద్ధ దృశ్యాలని, రాతలని కత్తిరించే పద్ధతి; see also censure; * censoriousness, n, రంధ్రాన్వేషణ; పనికట్టుకుని తప్పులు పట్టడం; * censure, n. నింద; మందలింపు; అభిశంసనం; ఆక్షేపణ; ఆరడి; * censure, v. t. దూషించు; నిందించు; మందలించు; అభిశంసించు; * census, n. జనాభా లెక్క; జనపరిగణన; జనగణనం; జనసంఖ్య; * cent, n. (1) డాలరు వగైరా నాణేలలో నూరవ భాగం; పైస; (2) ఎకరంలో నూరవ భాగం; * centaur, n. (1) నరతురంగం; గ్రీకు పురాణాలలో అగుపడే మనిషి తల, గుర్రపు శరీరం ఉన్న ఒక శాల్తీ; (2) కింపురుషులు; హిందూ పురాణాలలో కనపడే మనిషి తల, గుర్రపు శరీరం ఉన్న ఒక శాల్తీ; see also satyr; * centenarian, n. నూరేళ్ళు బతికిన వ్యక్తి; * centenary, n. శతవార్షికోత్సవం; ** birth centenary, ph. శతవార్షిక జయంతి; ** death centenary, ph. శతవార్షిక వర్ధంతి; * center, centre (Br.), n. కేంద్రం; నాభి; ** center of gravity, ph. గరిమనాభి; గురుత్వ కేంద్రం; Centre of gravity is the point at which the distribution of weight is equal in all directions, and does depend on gravitational field; ** center of mass, ph. గరిమనాభి; ద్రవ్యనాభి; Centre of mass is the point at which the distribution of mass is equal in all directions, and does not depend on gravitational field; On Earth, both the center of gravity and the center of mass are almost at the same point; ** center of inertia, ph. జడనాభి; * centigrade, adj. శతపద; వంద భాగాలుగా చేసిన; ** centigrade thermometer, ph. శతపద ఉష్ణమాపకం; సెంటీగ్రేడ్‍ ఉష్ణమాపకం; వేడిని కొలవడానికి సున్న నుండి వంద డిగ్రీల వరకు ఉన్న మేరని వంద భాగాలుగా విభజించబడ్డ పరికరం; * centimeter, centimetre (Br.), n. సెంటీమీటరు; మీటరులో నూరవ వంతు; * centipede, n. జెర్రి; శతపాది; ఎన్నో కాళ్లుగల ఒక క్రిమి; (lit.) నూరు పాదములు కలది; నిజానికి శతపాదికి 32-40 కాళ్లే ఉంటాయి; * central, adj. కేంద్రీయ; కేంద్ర; మధ్య; ** central government, ph. కేంద్ర ప్రభుత్వం; ** central nervous system, ph. కేంద్ర నాడీమండలం; * centralization, n. కేంద్రీకరణం; కేంద్రీకృతం; * centrifugal, adj. అపకేంద్ర; వికేంద్రీకరణ; కేంద్రం నుండి బయటకు పోయే; మధ్యత్యాగి; మధ్యస్థలాపకర్షిత; * centrifuge, n. వికేంద్రీకరణి; వికేంద్రీకరణ యంత్రం; * centripetal, adj. కేంద్రాభిముఖ; వృత్తంలో పరిధి నుండి కేంద్రం వైపు సూచించే దిశ; మధ్యాకర్షిత; మధ్యాభిగామి; * century, n. శతాబ్దం; శతాబ్ది; నూరేళ్లు; * cephalic, adj. కాపాలిక; కపాలానికి సంబంధించిన; * Cepheid Variables, n. (సిఫియడ్) cepheid variable stars; Named after delta-Cephei, Cepheid Variables are the most important type of variable stars because it has been discovered that their periods of variability are related to their absolute luminosity. This makes them invaluable in measuring astronomical distances; * ceramic, adj. పక్వమృత్త; కాలి గట్టి పడిన; * ceramic, n. పింగాణీ; మృణ్మయం; మృత్తిక; మర్తబాన్; * cereals, n. తృణధాన్యాలు; * cerebellum, n. చిన్నమెదడు; అనుమస్తిష్కం; * cerebral, adj. మస్తిష్క; మూర్ధన్య; మెదడుకి కాని బురక్రి కాని సంబంధించిన; ** cerebral angiogram, ph. మస్తిష్కధమనీ చిత్రం; ** cerebral hemispheres, ph. మస్తిష్క గోళార్ధాలు; మెదడులో కనిపించే రెండు అర్ధ భాగాలు; * cerebrals, n. [ling.] మూర్ధన్యములు; గొంతుక వెనక భాగం నుండి ఉచ్చరింపబడే హల్లులు; * cerebrospinal, adj. మస్తిష్కమేరు; మస్తిష్కసుషుమ్న; ** cerebrospinal fluid, ph. మస్తిష్కమేరు ఐర; మస్తిష్కమేరు జలం; * cerebrum; n. పెద్దమెదడు; బృహన్మస్తిష్కం; * ceremony, n. (1) క్రతువు; (2) ప్రత్యేకమైన పండుగ; (3) ఆబ్దికం; ** funeral ceremony, ph. దినవారాలు; * certain, n. తధ్యం; తప్పనిది; ఖాయం; * certainty, n. తధ్యం; ఖాయం; * certainly, interj. అవశ్యం; తప్పకుండా; * certificate, n, నిర్ణయపత్రం; యోగ్యతాపత్రం; ధ్రువపత్రం; ప్రమాణపత్రం; మహాజరునామా; ఒరపురేకు; ** birth certificate, ph. జన్మ పత్రం, జన్మ నిర్ణయ పత్రం ** death certificate, ph. మరణ పత్రం, మరణ నిర్ణయ పత్రం; * cervical, adj. గ్రీవ; * Cesium, n. ఆకాశనీలం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 55, సంక్షిప్త నామం, Cs); [Lat. caesius = sky blue]; * cess, n. పన్ను; same as tax, still used in British colonial countries; * cesspool, n. గంధకుండం; పీతిరి గుంట; మురికి కుండీ; కూపం; * cetacean, n. తిమింగలం; * chaff, n. (1) పొట్టు; పొల్లు; పప్పుల మీద ఉండే తొక్క; (2) ఊక; వరి మొదలైన ధాన్యాల మీద ఉండే తొక్క; * chagrin, n. మనస్థాపం; విసుగు; వేసట; * chain, adj. గొలుసు; శృంఖల; ** chain isomerism, ph. శృంఖల సాదృశం; ** chain reaction, ph. శృంఖల చర్య; గొలుసుకట్టు చర్య; ** chain rule, ph. శృంఖల సూత్రం; పరంపర ప్రమాణం; గొలుసుకట్టు సూత్రం; * chain, n. (1) గొలుసు; చయనిక; శృంఖలం; (2) నాను; హారము; పేరు; సరం; (3) దామము; దండ; మాలిక; (4) వరుస; పరంపర; ** side chain, ph. పక్కగొలుసు; * chair, n. కుర్చీ; కుర్చీపీట; పీఠం; ** easy chair, ph. పడక కుర్చీ; ఆసందీ; ** lounging chair, ph. పడక కుర్చీ; ఆసందీ; * chairman, n. సభాపతి; అధ్యక్షుడు; పీఠాధిపతి; * chalcedony, n. పుష్యరాగం; కురువిందం; కురింజి; * chalice, n, పంచపాత్ర; కలశం; చర్చిలో మధుపానం కొరకు వాడే పాత్ర; * chalk, n. సుద్ద; పాలమన్ను; ధవళ మృత్తిక; calcium carbonate; ** piece of chalk, ph. సుద్ద ముక్క; ** red chalk, ph. శిలాజిత్తు; గైరికం; అరదళం; * challenge, n. సవాలు; [[File:Marotti.jpg|thumb|right|గరుడ ఫలం]] * chalmogra, n, గరుడఫలం; ఈ ఫలం రసంతో లేపనం చేస్తే బొల్లి మచ్చలు పోతాయంటారు; [bot.] ''Hydnocarpus wightiana''; * chalmogroil, n, గరుడతైలం; గరుడఫల తైలం; * chamber, n. (1) వేశ్మము; గది; కోష్ఠం; కోష్ఠిక; పేటిక; (2) మండలం; ** cloud chamber, ph. జీమూత కోష్ఠిక; ** cumbustion chamber, ph. దహన కోష్ఠిక; ** small chamber, ph. కోష్ఠిక; పేటిక; ** chamber of commerce, ph. వాణిజ్య మండలం; * chameleon, n. (కమీలియాన్) ఊసరవెల్లి; మూడు వన్నెల తొండ; any of a group of primarily arboreal (tree-dwelling) Old World lizards best known for their ability to change body color; [bio.] ''Chamaeleo zeylanicus'' of the Chamaeleonidae family; * chamois, n. (షామీ) కొండజింక; మేకని పోలిన ఒక రకం కొండ లేడి; [bio.] ''Rupicapra rupicapra''; ** chamois leather, ph. కొండజింక తోలు; జింక తోలు; జింక చర్మం; * chamomile, n. (కేమోమిల్) సీమ చేమంతి; బంగరాజు పువ్వు; కేమోమిల్లా; [bot.] ''Marticaria Chamomilla;'' One of several species in the daisy family (Asteraceae) with the common name chamomile. Also known as German chamomile or wild chamomile, it is one of two species commonly used for making chamomile tea; * champion, n. జెట్టి; వస్తాదు; ** world champion, ph. జగజ్జెట్టి; * chance, n. అవకాశం; తరుణం; అదను; తరి; సమయం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: chance, opportunity'' * ---Use these words to talk about something you are able to do because of luck. Chance also means possibility. |} * * chandelier, n. దీపవిన్యాసం; కందీలు; (ety.) candle lights; * change, n. (1) మార్పు; ఫిరాయింపు; (2) పరిణామం; వికారం; (3) చిల్లర డబ్బు; ** gradual change, ph. క్రమ పరిణామం; ** phonetic change, ph. ధ్వని పరిణామం; ** semantic change, ph. అర్థ విపరిణామం; * change, v. i. మారు; ఫిరాయింపు; * change, v. t. మార్చు; ఫిరాయించు; * channel, n . (1) మార్గం; దారి; పరీవాహం; (2) సహజమైన జలమార్గం; జలసంధి; see also canal; (3) ఛానల్; * chapel, n. చర్చి భవనంలో ఒక మూల ఉండే గది; చర్చిలో చిన్న ప్రార్ధన మందిరం; * chaos, n. (కేయాస్) కల్లోలం; అస్తవ్యస్తత; అవ్యక్త స్థితి; అయోమయం; గందరగోళం; గజిబిజి; అరాజకత్వం; * chapbook, n. గుజిలీ ప్రతి; a small booklet on a specific topic, typically saddle stitched; * chaperon, n. f. పెద్దదిక్కు; రక్షకురాలు; * chaplain, n. గురువు; ఆచారి; పురోహితుడు; * chappals, n. pl. [Ind. Engl.] చెప్పులు; (rel.) sandals; flip-flops; slip-on shoes; * chapped, adj. పగుళ్లు వేసిన; బీటలు వేసిన; * chapter, n. అధ్యాయం; ప్రకరణం; ఆశ్వాసం; సర్గం; కాండం; పర్వం; స్కంధం; పరిచ్ఛేదం; వల్లి; * character, n. (1) శీలం; నడవడి; నడవడిక; (2) స్వభావం; లక్షణం; తత్వం; గుణం; శీలత; (3) మూర్తి; శాల్తీ; ఆసామీ; పాత్ర; శీలత; (4) వర్ణం; అక్షరాంకం; ** alphabetical character, ph. అక్షరమూర్తి; ** alphanumeric character, ph. అక్షరాంకికమూర్తి; ** person of good character, ph. గుణవంతుడు; గుణవంతురాలు; ** character actor, ph. గుణచిత్ర నటుడు; గుణచిత్ర నటి; ప్రధాన పాత్రలు కాకుండా ఇతర ముఖ్య పాత్రలు పోషించగలిగే నటుడు; ** character set, ph. వర్ణ సంచయం; * characteristic, adj. లాక్షణిక; స్వాభావిక; విశిష్ట; * characteristic, n. స్వభావం; ముఖ్య లక్షణం; తత్వం; గుణం; విశిష్టత; కారకత్వం; * characteristic equation, n. లాక్షణిక సమీకరణం; * characteristics, n. pl. లక్షణాలు; గుణగణాలు; * characterize, v. t. ఉపలక్షకరించు; వర్ణించు; చిత్రించు; * charcoal, n. బొగ్గు; అంగారం; ** animal charcoal, ph. శల్యాంగారం; జంతుబొగ్గు; ** wood charcoal, ph. కర్రబొగ్గు; ద్రుమాంగారం; దార్వాంగారం; ** charcoal grill, ph. కుంపటి; అంగారిణి; అంగారధానిక; బొగ్గుల కుంపటి; * charge, n. (1) ఘాతం; ఆవేశం; భాండం; విద్యుత్‍వంతం; తటిత్వంతం; తటి; ఛార్జి; (2) అప్పగింత; హవాలా; (3) ఫిర్యాదు; (4) దాడి; ** electrical charge, ph. విద్యుదావేశం; విద్యుత్‍వంతం; తటి; ** false charge, ph. అభాండం; * charge, v. t. ఆరోపించు; నిందమోపు; మీదకి దూకు; మీద పడు; (2) ఖాతాలో వేయు; (3) అప్పగించు; భారం వేయు; ** charge sheet, ph. (1) ఆరోపణ పత్రం; నేరారోపణ పత్రం; (2) అప్పగింత పత్రం; * charged, adj. ఆవేశిత; విద్యుదావేశిత; ** charged particle, ph. ఆవేశిత కణం; * charisma, n. సమ్మోహన శక్తి; జనాకర్షక శక్తి; * charitable, adj. దాతృత్వ; ధర్మ; ** charitable organization, ph. దాతృత్వ సంస్థ; ** charitable trust, ph. దాతృత్వ నిధి; ధర్మనిధి; ధర్మసంస్థ; * charitableness, n. దాతృత్వశీలత; త్యాగశీలత; * charity, n. ఉదాత్తత; దాతృత్వం; ఈగి; తిరిపెం; * charlatan, n. అల్పజ్ఞుడు; పండితమ్మన్యుడు; కుహనా మేధావి; దుర్విదగ్ధుడు; లోతైన జ్ణానము లేని వ్యక్తి; * charm, n. రక్తి; మనోజ్ఞత; కమ్రం; * charming, adj. రమణీయ; మనోహర; కమ్రమైన; * chart, n, పటం; బొమ్మ; చక్రం; ** natal chart, ph. జన్మ చక్రం; జాతక చక్రం; * chartered, adj. శాసనపూర్వకముగా పొందిన; * chattel, n. 1. గృహోపకరణం; సామాను; 2. చరాస్తి. * chase, v. t. తరుము; వెంటాడు; * chasm, n. (కేజం) అగాధం; పెద్ద బీట; లోతైన గొయ్యి; * chassis, n. (ఛాసీ) చట్రం; బండి చట్రం; కారు చట్రం; * chaste, adj. (ఛేస్ట్) శీలవతి అయిన; నిర్దోషి అయిన; * chastise, v. t. (ఛేస్టయిజ్) దండించు; తిట్టు; కొట్టు; * chastity belt, n. ఇనప కచ్చడం; * chat, v. t. ముచ్చటించు; కబుర్లు చెప్పు; * chatterbox, n. డబ్బా; వసపిట్ట; వాగుడునోరు; వదరుబోతు; * chauffeur, n. (షోఫర్) కారు నడిపే వ్యక్తి; డ్రైవరు; * chauvinism, n. డంబాచారం; దురతిశయం; ** cultural chauvinism, ph. సాంస్కృతిక దురతిశయం; ** male chauvinism, ph. పురుష డంబాచారం; పురుషాధిక్యత; * chayote squash, n. బెంగుళూరు వంకాయ; [[File:Chayote_BNC.jpg|right|thumb|బెంగుళూరు వంకాయ]] * cheap, n. (1) చవుక; అగ్గువ; (2) చవుకబారు; (3) లేకి; ** dirt cheap, ph. కారు చవుక; * cheat, v. t. మోసగించు; వంచించు; మస్కా కొట్టు; * cheater, n. m. మోసగాడు; వంచకుడు; తక్కిడి; బకవేషి; అటమటీడు; f. మోసకత్తె; వంచకురాలు; * check, n. (1) చెక్కు; బరాతం; బ్యాంకు హుండీ; (Br.) cheque; (2) తనిఖీ; పరీక్ష; * checkers, n. చదరంగం బల్ల వంటి బల్ల మీద ఆడే ఒక ఆట; * check up, n. తనిఖీ; పరీక్ష; * cheek, n. చెంప; చెక్కిలి; బుగ్గ; లెంప; కపోలపాలిక; కపోలం; * cheekiness, n. చిలిపితనం; * cheese, n. కిలాటం; దధికం; మరిని; పనీర్; జున్ను; The solidified proteins in milk are little lumps called curds, and the water is called whey. ** cream cheese, ph. Take cheese, mush it up well with some milk, and maybe a little oil, then put it in a tub; ** cottage cheese, ph. Cottage cheese is curdled milk plus some salt to give it flavor, and depending on the maker, some benign bacteria, so it becomes a bit more ‘sour’ like yogurt. It’s mild, salty and soft. * cheetah, n. చీతా; [bio.] ''Acinonyx jubatus''; ఇది ఎక్కువగా ఆఫ్రికాలో నివసించే జంతువు; లేత పసుపుపచ్చ చర్మం మీద నల్లటి మచ్చలు ఉంటాయి; చిన్న గుండ్రటి తలకాయ, రెండు కళ్ళ నుండి కన్నీటి ధారల నల్లటి గీతలు ఉంటాయి; ఇది భారతదేశంలో కనిపించే leopard (చిరుతపులి) జాతిది కాదు; చీటా అన్నది ఉత్తరాది భాషల్లో చీతా, సంస్కృతం చిత్రా నుంచి వచ్చింది. దాన్ని మనం చీటా అనడం కంటే చీతా అనటం మంచిది; [[File:Cheetah_%28Acinonyx_jubatus%29_female_2.jpg|right|thumb|చీటా (Cheetah_female).jpg]] * chef, n. వంటరి; వంటమనిషి; సూనరి; m. వంటవాఁడు; సూదుఁడు; పాకశాసనుఁడు; f. వంటలక్క; వంటగత్తె; సూదురాలు; * chemical, n. రసాయనం; రసాయన పదార్థం; * chemical, adj. రసాయన; రసాయనిక; ** chemical affinity, ph. రసాయన అనురాగం; ** chemical analysis, ph. రసాయన విశ్లేషణ; ** chemical change, ph. రసాయన మార్పు; ** chemical combination, ph. రసాయన సంయోగం; ** chemical compound, ph. రసాయన మిశ్రమం; ** chemical decomposition, ph. రసాయన వియోగం; ** chemical element, ph. రసాయన మూలకం; రసాయన ధాతువు; ** chemical equation, ph. రసాయన సమీకరం; ** chemical process, ph. రసాయన ప్రక్రియ; ** chemical science, ph. రసాయన శాస్త్రం; ** chemical substance, ph. రసాయన పదార్థం; ** chemical synthesis, ph. రసాయన సంశ్లేషణ; ** chemical warfare, ph. రసాయన యుద్ధం; * chemicals, n. రసాయనాలు; రసాయన పదార్థాలు; రసాయన ద్రవ్యాలు; * chemist, n. రసాయనుడు; రసాయన శావేత్త; * chemistry, n. రసాయనం; రసాయన శాస్త్రం; ** biochemistry, n. జీవ రసాయనం; ** food chemistry, ph. ఆహార రసాయనం; ** industrial chemistry, ph. పారిశ్రామిక రసాయనం; ** inorganic chemistry, ph. వికర్బన రసాయనం; అనాంగిక రసాయనం; మూలక రసాయనం; ** organic chemistry, ph. కర్బన రసాయనం; సేంద్రియ రసాయనం; ఆంగిక రసాయనం; భూత రసాయనం; ** photochemistry, n. తేజో రసాయనం; ** physical chemistry, ph. భౌతిక రసాయనం; ** synthetic chemistry, ph. పౌరుష రసాయనం; సంధాన రసాయనం; * chemotherapy, n. రసాయన చికిత్స; ఔషధ చికిత్స; కేన్సరుకి వాడే వైద్యం; * cherimoya, n. సీతాఫలం; custard apple; * cherry tomatoes, n. చిట్టి టొమేటోలు; పింపినెల్లా (సోంఫు) ఆకులని పోలిన ఆకులు కలది; [bot.] Lycopersicon pimpinellifollium; * chess, n. చతురంగం; చదరంగం; * chest, n. (1) రొమ్ము; ఛాతీ; అక్కు; బోర; ఎద; వక్షస్థలం; హృదయఫలకం; భుజాంతరం; (2) పెట్టె; బీరువా; మందసం; ** medicine chest, ph. మందుల బీరువా; ** chest of drawers, ph. సొరుగుల బల్ల; * chew, v. t. నములు; చర్వణం చేయు; * chew the cud, v. t. నెమరువేయు; * chewed, adj. నమిలిన; చర్విత; * chewing, n. నమలడం; చర్వణం; * chiaroscuro, adj. వెలుగు-నీడల శైలి; ** chiaroscuro effect, ph. ఛాయాచిత్రాలు తీసేటప్పుడు వెలుగు-నీడలని కళాత్మకంగా ఉపయోగించుకోవడం; * chickadee, n. చుంచుపిచ్చుక; also called as Titmice and Tit bird * chickpeas, n. pl. శనగలు; see also garbanzos; * chickweed, n. దొగ్గలి కూర; * chicken, n. కోడిపిల్ల; * chicken pox, n. ఆటలమ్మ; తడపర; చిన్నమ్మవారు; పొంగు; వేపపువ్వు; ఒక వైరస్‍ వల్ల వచ్చే జబ్బు; varicella; * chide, v. t. మందలించు; * chief, adj. ముఖ్య; ప్రధాన; * chief justice, ph. ముఖ్య న్యాయాధిపతి; ప్రధాన న్యాయమూర్తి; * chief minister, ph. ముఖ్యమంత్రి; * chief, n. అధిపతి; * chicory, n. చికోరీ; కొందరు చికోరీ వేరుని పొడి చేసి కాఫీలో కలుపుతారు; [bot.] ''Cichorium intybus;'' Common chicory is a woody, perennial herbaceous plant of the family Asteraceae, usually with bright blue flowers. Native to the Old World; * chilblains, n. ఒరుపులు; చలికి చేతి వేళ్లల్లోను, కాలి వేళ్లల్లోను రక్త నాళాలు సంకోచించటం వల్ల రక్త ప్రవాహం తగ్గి, ఆయా భాగాలు ఎర్రగా కంది, నొప్పితో బాధ పెట్టే వ్యాధి; * child, n. బిడ్డ; పాప; శిశువు; కందు; కూన; బుడుత; బాల; పట్టి; బొట్టె; m. పిల్లడు; బిడ్డడు; డింభకుడు; బాలుడు; గుంటడు; f. పిల్ల; బాలిక; గుంట; శాబకం; మాటలు మాట్లాడడం వచ్చిన తరువాత దశ; * child, adj. బాల; శిశు; * childcare, ph. శిశు సంరక్షణ; * child welfare, ph. శిశు సంక్షేమం; శిశు సంరక్షణ; * childhood, n. బాల్యం; బాల్యావస్థ; చిన్నతనం; పసితనం; చిన్నప్పుడు; శైశవం; కైశోరం; చిరుత ప్రాయం; * childish, adj. కైశోరక; కురత్రనపు; కుర్ర తరహా; * childishness, n. చంటితనం; పసితనం; కుర్రతనం; * childless, n. నిస్సంతు; ** childless woman, ph. గొడ్రాలు; * children, n. పిల్లలు; ** one's children, ph. బిడ్డలు; పిల్లలు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: children * ---Baby and infant mean very small child, but infant is more formal. A child who is under 3 and who can walk is a toddler. Children aged 13 to 19 are teenagers. Use kids in informal situations for all these categories.''' |} * * Chile saltpeter, n. సురేకారం; యవక్షారం; ఒక రకమైన, తినడానికి వీలు కాని, ఉప్పు; potassium nitrate; sodium nitrate; * chillies, n. మిరపకాయలు; ** Bird eye chillies, ph. కొండ మిరప; * chill, n. (1) చల్లదనం; చలి; (2) ఒణుకు; (3) భయం; * chill, v. t. చల్లార్చు; చల్లబరచు; * chilly, n. చలి; చలిగానుండు; చలివేయు; * chimera, n. (కిమేరా) (1) వింతజంతువు; సింహం తల, మనిషి శరీరం లేక మనిషి తల, చేప శరీరం మొదలయిన రెండు విభిన్న జంతువుల శరీరాలను కలపగా వచ్చిన కొత్త జంతువు; In mythology, the Chimera was a magnificent monster. It was an unusual mélange of animals, with a lion's head and feet, a goat's head sprouting off its back, and a serpentine tail.(2) కంచర జీవి; ఒకే శరీరంలో రెండు విభిన్న జాతుల జీవకణాలు ఉన్న జీవి; A chimera is essentially a single organism that's made up of cells from two or more "individuals" — that is, it contains two sets of DNA, with the code to make two separate organisms; * chimney, n. పొగగొట్టం; పొగగూడు; చిమ్నీ; * chimpanzee, n. చింపంజీ; ఆఫ్రికా అడవులలో నివసించే, మనిషిని పోలిన, కోతి వంటి, తోక లేని జంతువు; [biol.] Pan troglodytes of the Pongidae family; * chin, n. గడ్డం; చుబుకం; * China-rose, n. మందారం; జపపూవు; * chink, n. బీట; పగులు; చిరుగు; * chip, n. (1) బిళ్ళ; తునక; ముక్క; (2) అవకర్త; అతి సూక్ష్మమైన ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలు చెయ్యడానికి వాడే సిలికాన్ బిళ్ళ; ** chip off the old block, ph. [idiom.] పుణికి పుచ్చుకుని పుట్టిన వ్యక్తి; ** chip on the shoulder, ph. [idiom] ముక్కుమీది కోపం; * chirality, n. [chem.] (కీరాలిటీ) కరత్వం; చేతివాటం; handedness; * chirping, n, పక్షులు చేసే కిచకిచ ధ్వని; * chisel, n. ఉలి; చీరణం; * chit, n. చీటీ; కాగితపు ముక్క; ఉల్లాకి; * chital deer, n, జింక; దక్షిణ ఆసియాలో కనబడే ఒక జాతి చుక్కల లేడి; * chitchat, n. బాతాఖానీ; లోకాభిరామాయణం; చొల్లు కబుర్లు; * chives, n. pl. కింజిల్కం; కేసరం; ఉల్లికాడల జాతికి చెందిన పత్రి; [bot.] ''Allium schoenoprasum''; * chloral, n. హరితాల్; నిద్ర మందుగా వాడబడే ఒక రకమైన కర్బన రసాయనం; C₁₃CCHO; * chores, n. pl. పనులు; చిల్లర మల్లర పనులు; ** domestic chores, ph. ఇంటి పనులు; ** office chores, ph. కచేరీ పనులు; * chloride, n. హరిదం; * chloride of zinc, ph. యశద హరిదం; * chlorine, n. హరితం; హరిత వాయువు; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 17, సంక్షిప్త నామం, Cl); * chloroform, n. త్రిహరితపాడేను; క్లోరోఫారం; ఒక మత్తు మందు; CHCl₃; * chlorophyll, n. పత్రహరితం; పైరుపచ్చ; వృక్షజాతికి ఆకుపచ్చ రంగునిచ్చే పదార్థం; * chloroplast, n. హరితపత్రం; (lit.) green leaf; * choice, n. ఎంపిక; * choir, n. (క్వాయర్) మేళపాటగాళ్లు; * choke, n. ఊపిరి తిరగకుండా చేయు; ఉక్కిరిబిక్కిరి చేయు; * choker, n. కుత్తిగంటె; మెడకు బిగుతుగా పట్టే ఆభరణం; * cholagogue, adj. పిత్తహరి; పిత్తాన్ని హరించేది; * cholera, n. వాంతిభేది; విషూచి; మహామారి; మరిడివ్యాధి; కలరా; ఒక రకమైన సూక్ష్మజీవుల వల్ల కలిగే విరేచన వ్యాధి; * cholesterol, n. పిత్తఘృతాల్; కొలెస్టరోల్; జంతువుల కొవ్వులో ఉండే ఒక ఘృతామ్లం; * cholum, n. జొన్నలు; * choose, v. t. ఎంపిక చేయు; * chop, v. t. ముక్కలుగా కోయు; తరుగు; * chord, n. (1) జ్యా, జీవ; జీవన రేఖ; వృత్తపు పరిధి మీద రెండు బిందువులని కలిపే సరళ రేఖ; (2) వాద్యసాధనం యొక్క తీగ; (3) స్వరసమూహం; ఒకేసారి పలుస్వరాలను కలిపి వినిపించడం; A chord is a group of notes sounded together, creating a harmonic effect; * chordates, n. [biol.] మేరోమంతములు; తాత్కాలికంగాకాని; శాశ్వతంగాకాని వెన్నెముక ఉన్న జంతుజాతి; * chordophones, n. pl. తంతు వాద్యములు; చేతి గోళ్లతో మీటి వాయించే వాద్యములు; ఉ. తంబురా; వీణ; సితార్; * chores, n. pl. చిల్లరమల్లర పనులు; జీవితంలో దైనందినం చేసుకునే పనులు; * choreography, n. నాట్యలేఖనం; నాట్యం ఎప్పుడు ఎలా చెయ్యాలో రాసుకోవడం; * chorus, n. వంతపాట; * chough, n. లోహతుండకాకోలం; సువర్ణతుండ కాకువు; శీతల ప్రాంతాలలో కనిపించే ఒక రకం కాకి; * choultry, n. [Ind. Engl.] సత్రవ; ధర్మశాల; a place where free accommodation and sometimes free meals are provided for travelers and pilgrims; * chowry, n. చామరం; ఒక రకం విసనకర్ర; * Christian, adj. క్రైస్తవ; క్రీస్తవ; కిరస్థానీ; * Christian, n. m. క్రైస్తవుడు; క్రీస్తవుడు; కిరస్థానీవాడు; * Chromium, n. వర్ణం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 24, సంక్షిప్త నామం, Cr); [Lat. chroma = color]; * chromoplasts, n. వర్ణకణములు; * chromosome, n. వారసవాహిక; వంశబీజం; జీవకణాలలో దారాల రూపంలో ఉండే జన్యు పదార్థం; డి.ఎన్.ఏ. అన్నా ఇదే; * chromosphere, n. వర్ణావరణం; * chromatograph, n. వర్ణలేఖిని; వర్ణపాత లేఖిని; * chromatography, n. వర్ణలేఖనం; వర్ణపాత లేఖనం; * chronic, adj. దీర్ఘ; విలంబిత; జీర్ణించుకుపోయిన; జీర్ణ; సదా; పురాణ; జగమొండి; * chronic disease, ph. దీర్ఘవ్యాధి; విలంబిత వ్యాధి; సదారోగం; జీర్ణించిన వ్యాధి; జగమొండి రోగం; ఏళ్ళ తరబడిగా ఉన్న జబ్బు; బాగా ముదిరిన వ్యాధి; * chronicle, n. చరిత్ర; కవిలె; వృత్తాంతం; * chronicler, n. చరిత్రకారుడు; * chronological, adj. తిథివారీ; చారిత్రక క్రమవారీ; అనుపూర్విక; * chronology, n. చారిత్రక క్రమం; తైధిక క్రమం; కాలక్రమం; అనుపూర్వికం; భూతకథానుక్రమణిక; కాలవృత్తాంతం; * chronometer, n. కాలమాపకం; శ్రేష్ఠమైన గడియారం; * chronotope, n. స్థలకాలజ్ఞత; how configurations of time and space are represented in language and discourse. The term was taken up by Russian literary scholar M.M. Bakhtin who used it as a central element in his theory of meaning in language and literature; * chrysalis, n. పురుగుగూడు; పిసినికాయ; గొంగళీ; పట్టుపురుగు మొ. కట్టుకునే గూడు; * chrysanthemum, n. చామంతి; * chuckle, v. i. ముసిముసి నవ్వు; చిన్నగా నవ్వు; ఇకిలించు; సకిలించు; * chum, n. దగ్గర స్నేహితుడు; ఆప్తుడు; దగ్గర స్నేహితురాలు; ఆప్తురాలు; * church, n. (1) క్రైస్తవుల సత్సంగం; క్రైస్తవుల సమావేశం; (2) క్రైస్తవుల ప్రార్ధన మందిరం; (3) క్రైస్తవ మత వ్యవస్థ యొక్క అధిష్టాన వర్గం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: church, cathedral, abbey, chapel, basilica''' * ---A church is any building used exclusively to worship God in the Christian (or related) traditions. A cathedral is a church where a bishop has his seat and is the official church of his diocese. Size has nothing to do with being a cathedral. An abbey is a building that houses a monastic community of either monks or nuns. Most large monasteries have an abbey. An exception is Westminster Abbey in London, which bears the name but no longer functions as an abbey. A chapel is a smaller area in a large church that can be used for liturgical ceremonies. The best-known example is the Sistine Chapel, which houses the famous Michelangelo ceiling and the altar painting of the Last Judgment. This room is used for the election of the Pope as well as Masses and is attached to St. Peter’s Basilica. A basilica is a large building used for public gatherings. |} * * churlish, adj. అమర్యాదకరమైన; మోటు; * churn, v. t. మథించు; చిలుకు; త్రచ్చు; కవ్వించు; * churner, n. కవ్వం; * churning, n. మథనం; చిలకడం; త్రచ్చుట; త్రచ్చడం; తిప్పడం; ** churning rod, ph. చల్లగుంజ; కవ్వం; చిలికే కర్ర; * chutney, n. పచ్చడి; తొక్కు; చట్నీ; * chutzpah, n. (ఖూట్స్‌పా), మొండి ధైర్యం; తెగువ; సాహసం; చొరవ; audacity; * cicada, n. ఇలకోడి; చిమ్మట; ఈలపురుగు; grey cricket; * cide, suff. హత్య; హారి; సంహారి; ఆరి; ** homicide, n. హత్య; మానవహత్య; ** infanticide, n. శిశుహత్య; శిశుమేధం; ** insecticide, n. కీటకారి; ** matricide, n. మాతృహత్య; ** patricide, n. పితృహత్య; ** suicide, n. ఆత్మహత్య; * cider, n. కొద్దిగా పులియబెట్టిన పళ్ళరసం; ముఖ్యంగా ఏపిల్ పళ్ళ రసం; * cigar, n. చుట్ట; పొగచుట్ట; * cigarette, n. సిగరెట్టు; * cilantro, n. కొత్తిమిర; ధనియాల మొక్క; [bot.] ''Coriandrum sativum''; ** Chinese cilantro, [bot.] ''Allium tuberosum''; * cilia, n. నూగు; * cinchona, n. సింకోనా; మలేరియాకి వాడే ఒక ఔషధం; హోమియోపతీ మందులలో వాడే ఛైనా ఈ సింకోనా నుండే చేస్తారు; [bot.] China officinalis; * cinder, n. దాలి; మావి పట్టిన నిప్పులు; * cinder pit, ph. దాలి గుంట; * cine, adj. చలనచిత్రాలకి సంబంధించిన; సినిమా; * cinema, n. చలనచిత్రం; చిత్రకథ; సినిమా; తెరాట; ** cinema hall, ph. చిత్ర ప్రదర్శనశాల; సినిమా హాలు; * cinnabar, n. ఇంగిలీకం; హింగుళం; రససింధూరం; HgS; * cinnamon, n. దాల్చినచెక్క; లవంగపట్ట; ** Ceylon cinnamon, ph. [bot.] ''Cinnamomum zeylanicum;'' ** Saigon cinnamon, ph. [bot.] ''Cinnamomum loureirii;'' ** cinnamon bark, ph. దాల్చినచెక్క; * cipher, n. (1) శూన్యం; సున్న; హళ్ళి; హుళక్కి; పూజ్యం; గగనం; (2) రహస్యలిపి; ** big cipher, ph. గుండుసున్న; బండిసున్న; * circa, adv. సుమారుగా; ఆ రోజులలో; [[Image:Incircle and Excircles.svg|right|thumb|300px|A {{colorbox|black}}{{nbsp}}triangle with {{colorbox|#a5c2da}}{{nbsp}}incircle, [[incenter]] (I), {{colorbox|orange}}{{nbsp}}excircles, excenters (J_A, J_B, J_C).]] * circadian, adj. దైనిక; (ety.) circa + dies = సుమారుగా + రోజూ; ** circadian rhythm, ph. దైనిక లయ; అహోరాత్ర లయ; A term derived from the Latin phrase “circa diem,” meaning “about a day”; refers to biological variations or rhythms with a cycle of approximately 24 hours; * circle, n. వృత్తం; వర్తులం; వలయం; చక్రం; మండలం; అల్లి; హళ్ళి; ** circumscribed circle, ph. పరివృత్తం; బహిర్‌ వృత్తం; ఒక బహుభుజి బయట అన్ని శీర్షాలనీ స్పర్శిస్తూ ఉండగలిగే వృత్తం; An inscribed polygon is a polygon in which all vertices lie on a circle. The polygon is inscribed in the circle and the circle is circumscribed about the polygon. A circumscribed polygon is a polygon in which each side is a tangent to a circle; ** excircle, ph. బహిర్‌ వృత్తం; ఒక త్రిభుజం బయట ఒక భుజాన్నీ, మిగిలిన రెండు భుజాల పొడుగింపులనీ స్పర్శిస్తూ ఉండగలిగే అతిపెద్ద వృత్తం; ** Great Circle, ph. [astronomy] మహావృత్తం; ** Great Circle arc, ph. [astronomy] మహావృత్తపు చాపము; ** incircle, ph. అంతర్‌ వృత్తం; ఒక త్రిభుజం లోపల మూడు భుజాలని స్పర్శిస్తూ ఉండగలిగే అతిపెద్ద వృత్తం; ** inner circle, ph. (1) అపసిద్ధ బిందువు; అంతర్‌లిఖిత వృత్తం; (2) ఆంతరంగికులు; ** inscribed circle, ph. అంతర్‌ వృత్తం; ఒక బహుభుజి లోపల అన్ని భుజాలని స్పర్శిస్తూ ఉండగలిగే అతిపెద్ద వృత్తం; ** nine-point circle, ph. నవబిందు వృత్తం; ** vicious circle, ph. విష వలయం; * circuit, n. (1) మండలం; పరిధి; ప్రదక్షిణం; (2) ఆవృత్తం; పరీవాహం; పరిపథం; జాలం; వలయం; see also network; ** electrical circuit, ph. విద్యుత్ పరీవాహం; విద్యుత్ వలయం; * circuitous, adj. డొంకతిరుగుడు; చుట్టుతిరుగుడు; * circular, adj. (సర్క్యులార్) గుండ్రని; వృత్తాకారమైన; వర్తులాకారమైన; చక్రీయ; వట్రువ; బటువు; * circular, n. (సర్క్యులర్) కరపత్రం; తాకీదు; వర్తులం; వర్తుల లేఖ; * circulate, v. t. తిప్పు; నలుగురికీ చూపించు; చేతులు మార్చు; * circulating, adj. వ్యావర్తక; * circulation, n. (1) ప్రసరణ; (2) చలామణి; చెల్లుబడి; ** blood circulation, ph. రక్త ప్రసరణ; ** in widespread circulation, ph. బాగా చలామణీలో ఉంది; * circulator, n. పంకా; విసనకర్ర; సురటి; * circum, pref. ప్ర; పరి; * circumambulation, n. ప్రదక్షిణం; చుట్టూ తిరగడం; * circumcised, n. సున్నతుడు; * circumcision, n. సున్నతి; సుంతీ; (ant,) uncircumcised = అసున్నతులు; * circumference, n. పరిధి; చుట్టుకొలత; కైవారం; * circumpolar, adj. ప్రరిధ్రువ; * circumpolar stars, ph. ప్రరిధ్రువ తారలు; ధ్రువ నక్షత్రం చుట్టూ ప్రదక్షిణం చేసే తారలు; * circumradius, n. బాహ్య వ్యాసార్ధం; the radius of a circle (sphere) drawn outside a polygon (polyhedron) while touching all the vertices; * circumspection, n. జాగరూకత; అప్రమత్తత; * circumstance, n. పరిస్థితి; స్థితిగతి; * circumstantial, adj. స్థితిగత్యానుసార; అప్రత్యక్ష; పరిస్థితిసంబంధ; సంభవాత్మక; ప్రాసంగిక; * circumstantial evidence, ph. స్థితిగత్యానుసార ప్రమాణం; ఉత్తరోత్తర ఆధారాలు; సంభవాత్మక ప్రమాణం; ప్రాసంగిక ప్రమాణం; * circumterestrial, adj. పరిభౌమిక; భూమి చుట్టూ; * circumvent, v. t. దాటిపోవు; దాటు; * cirrhosis, n. అవయవములు గట్టిపడి పరిమాణం తగ్గుట; నారంగ వ్యాధి; ** cirrhosis of the liver, ph. కాలేయం గట్టిపడడమనే ఒక వ్యాధి; నారంగ కాలేయ వ్యాధి; జలోదరం; * cis, adj. pref. [chem.] గ్రహణ; పక్కగా; see also trans; * cis fat, ph. [chem.] ఒక రకం కొవ్వు పదార్థం; ఈ రకం కొవ్వులలో జంట బంధం ఉన్న కర్బనపు అణువులకి ఒక పక్కనే గొలుసు పెరగటం వల్ల ఆ గొలుసు వంకరగాఉంటుంది; * cistern, n. కుండీ; గోలెం; తొట్టి; బాన; [[File:Cissus quadrangularis MS0938.jpg|thumb|right|నల్లేరు]] * cissus, n. నల్లేరు; [bot.] ''Cissus quadrangularis''; * citadel, n. దుర్గం; కోట; * citation, n. (1) చేసిన తప్పుని చూపి జరిమానా వెయ్యడం; (2) ఉపప్రమాణం; ఒకరు చేసిన మంచి పనులని ఎత్తి చూపి సత్కరించడం; (3) ఒకరి రచనలని ఎత్తి చూపి ఉదహరించడం; * cite, v. t. ఉదహరించు; చూపించు; ఎత్తి చూపు; * citron, n. మాదీఫలం; దబ్బపండు; * citizen, n. m. పౌరుడు; * citizenship, n. పౌరసత్వం; * citric acid, n. పండ్లలో ఉండే ఒక ఆమ్లం; తెల్లటి, పుల్లటి చూర్ణం; C₆H₈O₇:H₂O; * citrus, adj. నిమ్మ; ** citrus canker, ph. నిమ్మగజ్జి తెగులు; * city, n. నగరం; పట్టణం; పురం; ప్రోలు; మహానగరం; బస్తీ; పెద్ద ఊరు; * civet, n. జవాది; జవాది పిల్లి మర్మస్థానాల నుండి స్రవించే తేనె వంటి పదార్థం; దీన్ని సెంట్లు, అత్తరులలో వాడతారు; * civet cat, n. జవాది పిల్లి; పునుగు పిల్లి; పునుగు; బూతపిల్లి; కమ్మపిల్లి; గంధ మృగం; గంధ మార్జాలం; మార్జారిక; ఆఫ్రికా, ఇండియా, మలేసియా దేశాలలో నివసించే ఒక మాంసాహారి; [[File:Civetone 3D ball.png|thumb|right|civitone=జవాది నిర్మాణ క్రమం]] * civetone, n. జవాది; జవ్వాది; సంకు; పునుగు పిల్లుల శరీరం నుండి స్రవించే కొవ్వు వంటి మదజలం [see also musk]; * civic, adj. విద్యుక్త; పురజన; పౌర; సామాజిక; ** civic duty, ph. విద్యుక్త ధర్మం; ** civic reception, ph. పౌరసన్మానం; ** civic responsibility, ph. విద్యుక్త ధర్మం; ** civic sense, ph. సామాజిక స్పృహ; పౌరకర్తవ్య భావన; ** civic society, ph. పుర సంఘం; పౌర సంఘం; * civil, adj. (1) నాగరిక; సభ్య; (2) పౌర; షవన; (3) దివానీ; సర్కారీ; ధనోద్భవ; (ant.) criminal; military; religious; ** civil code, ph. పౌర స్మృతి; ** civil engineering, ph. సర్కారీ స్థాపత్యశాస్త్రం; పౌర స్థాపత్యశాస్త్రం; ** uniform civil code, ph. ఉమ్మడి పౌర స్మృతి; ** civil court, ph. దివానీ అదాలతు; ** civil day, ph. షవన దినం; ** civil supplies, ph. పౌర సరఫరాలు; సర్కారీ సరఫరాలు; ** civil war, ph. అంతర్ కలహం; అంతర్ యుద్ధం; ** civil disobedience, ph. సత్యాగ్రహం; శాసనోల్లంఘనం; * civilian, adj. లౌక్య; ** civilian dress, ph. లౌక్య వేషం; * civility, n. నాగరికత; సభ్యత; మర్యాద; * civilization, civilisation (Br.), n. నాగరికత; సభ్యత; * clad, adj. ధరించిన; తొడుక్కున్న; పరివేష్టితమైన; * claim, n. హక్కు; అర్హత; స్వత్వం; విల్లంగం; * claim, v. i. తనకు రావలసినదాని కొరకు పోరాడు; దావా వేయు; * clairvoyance, n. దివ్యదృష్టి; యోగదృష్టి; కంటికి ఎదురుగా కనిపించని వస్తువులని చూడగలిగే దివ్య శక్తి; * clamor, n. సద్దు; సందడి; * clamp, n. బందు; బిగించు సాధనం; * clan, n. కులం; జాతి; వర్గం; * clandestine, adj. లోపాయకారీ; రహస్యమయిన; గుప్తమైన; ప్రచ్ఛన్న; * clarification, n. విశదీకరణ; స్పష్టీకరణ; వివరణ; * clarify, v. t. విశదీకరించు; స్పష్టం చేయు; స్పష్టపరచు; వివరించు; * clarity, n. స్పష్టత; సుబోధకత; తెరిపి; వ్యక్తత; * clarified, adj. తేటపరచిన; శుద్ధి అయిన; ** clarified butter, ph. నెయ్యి; ఘృతం; ఆజ్యం; హవిస్; శుద్ధి చెయ్యబడ్డ వెన్న; * clash, v. i. డీకొట్టుకొను; వికటించు; * class, n. (1) తరగతి; (2) వర్ణం; (3) వర్గం; తెగ; కులం; జాతి; తరం; see also caste; (4) తరగతి; శాస్త్రవేత్తలు జీవకోటిని ఏడు వర్గాలుగా విడగొట్టినప్పుడు మూడవ వర్గానికి పెట్టిన పేరు; [see also] kingdom, phylum, class, order, family, genus, and species; ** labor class, ph. శ్రామిక వర్గం; ** mammalia class, ph. క్షీరదాలు; క్షీరద తరగతి; ** ruled class, ph. పాలిత వర్గం; ** ruling class, ph. పాలక వర్గం; ** class conflict, ph. వర్గ వైరం; ** class struggle, ph. వర్గ సంఘర్షణ; * classical, adj. శాస్త్రీయ; సనాతన; సంప్రదాయిక; కాలజయి; కాలాన్ని జయించినది; (ety.) belonging to the upper and ruling classes; ** classical literature, ph. సంప్రదాయిక సాహిత్యం; ప్రాచీన సాహిత్యం; (ant.) modern literature; ** classical mechanics, ph. సంప్రదాయిక యంత్రశాస్త్రం; (rel.) quantum mechanics; ** classical music, ph. శాస్త్రీయ సంగీతం; (ant.) light music; * classics, n. pl. సనాతన గ్రంథాలు; ప్రామాణిక గ్రంథాలు; గణనీయ గ్రంథాలు; శ్రేష్ఠసాహిత్యం; * classification, n. వర్గీకరణం; తరీకరణం; ** natural classification, ph. స్వాభావిక వర్గీకరణం; * classified, adj. (1) తరంవారీ; వర్గీకృత; తరగతులుగా విడగొట్టబడిన; (2) రహస్యంగా ఉంచవలసిన; బహిరంగపరచకుండా ఉంచవలసిన; ** classified advertisements, ph. తరంవారీ ప్రకటనలు; వర్గీకృత ప్రకటనలు; ** classified research, ph. వర్గీకృత పరిశోధన; రహస్యంగా ఉంచవలసిన శాస్త్రీయ పరిశోధన; * classifier, n. తరందారు; తరగతులుగా విడగొట్టునది; * classify, n. వర్గీకరించు; తరగతులుగా విభజించు; * clause, n. ఉపవాక్యం; ** main clause, ph. ప్రధాన ఉపవాక్యం; * clavicle, n. జత్రువు; కంటియెముక; మెడయెముక; collar bone; * claw, n. (1) పక్షిగోరు, పులిగోరు, పిల్లిగోరు; పంజా; (2) డెక్క; గిట్ట; (3) పట్టుకొమ్ము; సుత్తిలో మేకులని ఊడబెరికే కొస; * clay, n. బంకమన్ను; బంకమట్టి; రేగడిమన్ను; మృత్తిక; ** white clay, ph. పాలమన్ను; సుద్ద; నాము; ధవళ మృత్తిక; * clear, adj. (1) స్పష్టమైన; స్ఫుటమైన; విశదమైన; స్వచ్ఛమైన; (2) తెరిపి; మబ్బు లేకుండా; నిర్మల; స్వచ్ఛ; * clear, n. కళంకం లేని స్థితి; స్పుటం; * clear, v. t. ఖాళీ చేయు; * clearly, adv. విదితముగా; విశదంగా; స్పష్టంగా; * clean, adj. (1) శుభ్రమైన; శుచియైన; మృష్ట; (2) నున్ననైన; బోడి; * clean, v. t. (1) శుభ్రం చేయు; శుభ్రపరచు; (2) నున్నగా చేయు; * clean, n. శుభ్రం; నిర్మలం; ** cleaning paste, ph. ధావన ఖమీరం; ** cleaning powder, ph. ధావన చూర్ణం; * cleanliness, n. శుచి; శుభ్రం; శౌచం; శుభ్రత; నైర్మల్యం; నిర్మలత; * clean-shaven head, n. బోడిగుండు; * cleansing, n. ప్రక్షాళన; * clear, v. t. శుభ్రం చేయు; తుడిచి వేయు; చెరుపు; చెరిపివేయు; * clear, adj. తేరిన; తేట తేరిన; నిర్మలమైన; ** clear fluid, n. తేట; తేట తేరిన ద్రవం; * clearing nut, n. ఇండుప గింజ; చిల్ల గింజ; అందుగు గింజ; * cleavage, n. (1) చీలిక; (2) ఆడదాని చన్నుల మధ్యనున్న చీలిక వంటి స్థలం; * cleave, v. t. పగలదీయు; విడదీయు; * cleft lip, ph. గ్రహణపు మొర్రి; తొర్రి; ** cleft palate, ph. అంగుట్లో ఉన్న మొర్రి; * clemency, n. దయాభిక్ష; కనికరించి క్షమించడం; * clepsydra, n. నీటిగడియారం; * clergyman, n. క్రైస్తవుల చర్చిలో పురోహితుని వంటి మతాధికారి; * clerical error, ph. హస్తదోషం; చేతప్పు; రాతలో జరిగిన తప్పు; * clerk, n. గుమస్తా; ముసద్దీ; రాసేవాడు; లేఖరి; * clerkship, n. రాయసం; రాతకోతలు నేర్చుకునే దశ; * cleverness, n. వైదగ్ధ్యం; విదగ్ధత; నేర్పరితనం; నేర్పు; చాతుర్యం; * client, n. కాతాదారు; కక్షదారు; * climate, n. (1) సదావరణం; ఒక ప్రదేశంలో దీర్ఘకాల సగటు పరిస్థితులు – అంటే దశాబ్దాలు, శతాబ్దాల తరబడి ఉండే పరిస్థితులని వర్ణించడానికి వాడతారు. “దీర్ఘకాలం” అంటే కనీసం 30 సంవత్సరాలు ఉండాలని ఒక ఒప్పందం ఉంది; (2) వాతావరణం; (3) శీతోష్ణస్థితి; ఇది వాతావరణం యొక్క పరిస్థితిని (state of the atmosphere) వర్ణించే మాట. తరుణకాల శీతోష్ణస్థితి అంటే వెదర్, దీర్ఘకాల శీతోష్ణస్థితి అంటే క్లయిమేట్ అని వివరణ చెప్పవచ్చు; (rel.) weather; ** desert climate, ph. ఎడారి వాతావరణం; ఎడారి సదావరణం; ** Mediterranean climate, ph. మధ్యధరా వాతావరణం; మధ్యధరా సదావరణం; ** political climate, ph. రాజకీయ వాతావరణం; * climax, n. పరాకాష్ఠ; పతాక సన్నివేశం; బిగి; రసకందాయం; * climb, v. i. ఎక్కు; అధిరోహించు; ఆరోహించు; * clinch, v. t. తేల్చు; * cling, v. i. పట్టుకుని వేలాడు; కరచి పట్టుకొను; * clinic, n. (1) ఆరోగ్యశాల; వైద్యశాల; వైద్యాలయం; భేషజ శాల; ప్రజలకి వైద్య సహాయం దొరికే స్థలం; ఆసుపత్రి అంటే ఉపతాపిని 24 గంటలు పర్యవేక్షణలో ఉంచి చూడడానికి అనువైన స్థలం;(2) ఒక నిర్ధిష్టమైన పనిని సమర్ధవంతంగా చెయ్యడానికి కొంతమంది ఉమ్మడిగా సమావేశమయే ప్రదేశం; ఉ. టెన్నిస్ క్లినిక్ అంటే టెన్నిస్ ఆడడంలో చేసే తప్పులని సవరించుకోడానికి సమావేశమయే ఆట స్థలం; * clip, v. t. కత్తిరించు; * clip, n. కత్తిరించిన భాగం; ** clip art, ph. అతకడానికి వీలైన చిన్న చిన్న బొమ్మలు; * clique, n. సన్నిహితుల గుంపు; ఇతరులని చేరనీయని సన్నిహితుల గుంపు; * clitoris, n. భగలింగం; * cloak, n. కండువా వంటి బట్ట; మెడ దగ్గర ముడికట్టి వెనకకి జారవిడచే వం; * clock, n. గడియారం; గంటల గడియారం; పెద్ద గడియారం; ఘడి; ఘటీకారం; * clockwise, adj. అనుఘడి; దక్షిణావర్త; ప్రదక్షిణ; అవిలోమ; ** clockwise direction, ph. అనుఘడి దిశ; దక్షిణావర్త; దిశ; సవ్య దిశ; ప్రదక్షిణ దిశ; (ant.) anticlockwise; * clockwork, n. ఘటీయంత్రాంగం; ఘటీయంత్రం; * clod, n. గర; గడ్డ; * close, adj. దగ్గర; సన్నిహిత; సమీప; ** close relative, ph. దగ్గర బంధువు; సన్నిహిత బంధువు; * close, v. t. మూతవేయు; మూయు; మూసివేయు; మోడ్చు; ముకుళించు; నిమీలించు; * closed, adj. మూతవేసిన; మూసిన; మూతపడ్డ; మూయబడ్డ; మోడ్చిన; ముకుళించిన; సంవృత; ఆవృత; నిమీలిత; ** closed system, ph. సంవృత వ్యవస్థ; ** half closed, ph. అరమోడ్చిన; అర్ధ నిమీలిత; అర్ధ సంవృత; * closet, n. చిన్న గది; కొట్టు; కొట్టుగది; అర; * closure, n. సమాపకం; సంవృతం; వివారం; సమాప్తి; మూసివేత; * clot, n. గడ్డ; దొబ్బ; ** blood clot, ph. రక్తపు కదుం; గడ్డకట్టిన రక్తం; దొబ్బ; * clot, v. i. పేరుకొను; గడ్డకట్టు; గరకట్టు; * clotting, n. పేరుకొనుట; గడ్డకట్టుట; గడ్డకట్టడం; * cloth, n. (క్లాత్) బట్ట; గుడ్డ; వలువ; చేలం; వస్త్రం; ** muslin cloth, ph. ఉలిపిరి బట్ట; జిలుగు; ** shiny cloth, ph. జిలుగు; పట్టులా మెరిసే వస్త్రం; * cloths, n. pl. (క్లాత్స్) గుడ్డ ముక్కలు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: cloth, fabric * ---Use cloth as an uncountable noun to talk about the cotton, wool, etc. that is used to make clothes. Fabric can be countable or uncountable, and can be used about things other than clothes.''' |} * * clothe, v. t. (క్లోద్) దుస్తులు తొడుగు; బట్టలు వేయు; * clothed, adj. సచేల; దుస్తులతో ఉన్న; బట్టలు కట్టుకున్న; * clothes, n. pl. దుస్తులు; కుట్టిన బట్టలు; * clothesline, n. దండెం; బట్టలు ఆరవేసుకొనే తాడు; [[File:GoldenMedows.jpg|thumb|right|cumulus clouds=పుంజ మేఘములు]] * cloud, n. మేఘం; మబ్బు; మొగులు; మొయిలు; ఖచరం; అభ్రం; పయోధరం; ఘనం; జీమూతం; జలధరం; అంబుడము; ** altostratus cloud, ph. మధ్యమ స్తార మేఘం; ** altocumulus cloud, ph. మధ్యమ పుంజ మేఘం; ** cirrocumulus cloud, ph. అలకా పుంజ మేఘం; ** cirrus cloud, ph. అలకా మేఘం; ** cumulus cloud, ph. పుంజ మేఘం; సమాచి మేఘం; ** cumulonimbus cloud, ph. పుంజ వృష్టిక మేఘం; ** dark cloud, ph. కారుమేఘం; ** nimbus cloud, ph. వృష్టిక మేఘం; ** stratocumulus cloud, ph. స్తారపుంజ మేఘం; ** stratus cloud, ph. స్తార మేఘం; ** thunder cloud, ph. పర్జన్యం; ** rain cloud, ph. అభ్రం; ** cloud chamber, ph. [phy.] జీమూత కోష్ఠిక; భౌతిక శాస్త్ర పరిశోధనలో వాడే ఒక ఉపకరణం; * cloudy, adv. మబ్బుగా; మసకగా; మెయిలుగా; ముసాబుగా; మొగులుగా; * clove, n. పాయ; చీలిక; తొన; తునక; * clover, n. గడ్డి మైదానాలలో పెరిగే ఒక జాతి కలుపు మొక్క; * cloves, n. pl. లవంగాలు; లవంగపు చెట్టు యొక్క ఎండిన మొగ్గలు; దేవకుసుమం; కరంబువు; [bot.] Eugenia caryophyllata; * clown, n. m. విదూషకుడు; కోణంగి; గంథోళిగాడు; హాస్యగాడు; * clue, n. ఆధారం; ఆచూకీ; ఆరా; జాడ; పత్తా; కిటుకు; సవ్వడి; * clownish, adj. వెకిలి; * club, n. (1) కర్ర; దుడ్డు కర్ర; (2) సంఘం; జట్టు; * club, v. t (1) కర్రతో కొట్టు; బాధు; (2) జోడించు; * clubs, n. కళావరు; (ety.) clover shaped; * clumsy, adj. వికృత; వికార; నేర్పులేని; * cluster, n. (1) గుంపు; గుచ్ఛం; రాశి; వితతి; గమి; (2) సంయుక్తాక్షరం; (3) గెల; అత్తం; గుత్తి; చీపు; ** cluster beans, n. గోరుచిక్కుడు; * clutch, n. (1) పట్టెడు; (2) పట్టు; ** a clutch of mosquito eggs, ph. ఒక పట్టెడు దోమ గుడ్లు; * clutch, v. t. పట్టుకొను; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 3: cm-cz == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * co-, pref. తోటి; జంట; యుగళ; * co-ordinates, n. తోటి అక్షములు; నిరూపకములు; * coach, n. (1) బండి; శకటం; (2) శిక్షకుడు; తరిఫీదు ఇచ్చే మనిషి; * coagulate, v. i. పేరుకొను; గడ్డకట్టు; గట్టిపడు; చిక్కపడు; * coagulation, n. స్కందనము; గడ్డకట్టుట; * coal, n. రాక్షసిబొగ్గు; నేలబొగ్గు; రాతిబొగ్గు; గనిబొగ్గు; శిలాంగారం; రాక్షసాంగారం; ** coal gas, ph. అంగార వాయువు; ** coal tar, ph. తారు; వాడకీలు; * Coal Sacs, n. [astro.] శ్యామ సీమలు; మిల్కీవే గేలక్సీలో నల్లటి భాగాలు; * coarse, adj. స్థూలమైన; ముతక; ముదుక; కోరా; అనణువైన; మోటు; మడ్డి; గరుకు; బరక; ** coarse language, ph. మోటు భాష; ** coarse paper, ph. ముతక కాగితం; మడ్డి కాగితం; గరుకు కాగితం; ** coarse silver, ph. మట్ట వెండి; ** coarse sugar, ph. బెల్లం; * coast, n. కోస్తా; సముద్రతీరం; కరసీమ; * coastal, adj. కోస్తా; సాగర; వేలా; కరసీమ; ** coastal country, ph. సాగర సీమ; కరసీమ; ** coastal dialect, ph. కరసీమ మాండలికం; ** coastal districts, ph. కోస్తా జిల్లాలు; * coat, n. (1) కోటు; (2) కళాయి; పూత; పొర; ** long coat, ph. అంగరకా; * coating, n. పూత; గార; కళాయి; పోసనం; పోష్; ** gold coating, ph. జల పోసనం; జర పోసనం; బంగారు పూత; * coax, v. t. లాలించు; బెల్లించు; ఒప్పించు; పుసలాయించు; * coaxial, adj. ఏకాక్షక; సమాక్షక; సహాక్షక; * Cobalt, n. మణిశిల; నల్లకావి రాయి; గనిజం; కోబాల్టు; ఒక రసాయన (అణుసంఖ్య 27, సంక్షిప్త నామం, Co.); మూలకం; [Gr. cobalo = mine]; * cobbler, n. మాదిగ; చెప్పులు కుట్టేవాడు; * cobra, n. నాగుపాము; తాచు పాము; ** king cobra, ph. రాజనాగు; కాళనాగు; [bio.] ''Ophiophagus hannah;'' The king cobra was an early offshoot of a genetic lineage giving rise to the mambas, rather than the Naja cobras. ** Indian cobra, ph. నాగుపాము; తాచు పాము; [bio.] ''Naja naja;'' * cobweb, n. సాలెపట్టు; సాలెగూడు; దూగరం; ధుంధుమారం; [[File:Erythroxylum_novogranatense_var._Novogranatense_%28retouched%29.jpg|right|thumb|కోకా మొక్క]] * coca, n. కోకా; ఈ తుప్ప ఆకులలో 14 రకాలైన ఔషధాలు ఉన్నాయి; ఈ ఔషధాలలో ముఖ్యమైనది కోకెయిన్; దక్షిణ అమెరికాలోని ఇండియన్లు ఈ ఆకులని తమలపాకులలా వాడతారు. ఈ ఆకులకి సున్నం రాసుకుని తింటే కొద్దిగా నిషా ఎక్కుతుంది; సా. శ. 1885 లగాయతు 1905 వరకు కోకా-కోలా కంపెనీ ఈ ఆకులనుండి కొన్ని రసాయనాలని సంగ్రహించి వారి పానీయాలలో వాడేవారు; * cocaine, n. కొకెయిన్; (1) స్థానికంగా నొప్పి తెలియకుండా చెయ్యడానికి వాడే ఒక మందు; (2) తెల్లటి గుండ రూపంలో దొరికే ఈ మందుని దురలవాటుగా, ముక్కుపొడుంలా వాడి, దుర్వినియోగం చేసుకునే ప్రమాదం కూడా ఉంది; * coccyx, n. ముడ్డిపూస; అనుత్రికం; త్రోటిక; గుదాస్థి; * cock, n. m. కోడిపుంజు; కుక్కుటం; f. hen; ** cock and bull stories, ph. బూటకపు కథలు; కల్లబొల్లి మాటలు; * cockatoo, n. కాకతువ్వ; చిలకని పోలిన దక్షిణ అమెరికా పక్షి; * cockroach, n. బొద్దింక; * cocktail, n. A stimulating drink composed of alcohol mixed with any kind of sugar, water, and bitters;” * coconut, adj. కొబ్బరి; నారికేళ; ** coconut fiber, ph. కొబ్బరి పీచు; ** coconut fiber rope, ph. నులక; చాంతాడు; కొబ్బరి తాడు; ** coconut fruit, ph. కొబ్బరి కాయ; ** coconut gratings, ph. కొబ్బరి కోరు; ** coconut juice, ph. కొబ్బరి పాలు; కొబ్బరి ముక్కలని పిండగా వచ్చే తెల్లటి పాలు; ** coconut meat, ph. కొబ్బరి; ** coconut milk, ph. కొబ్బరి నీళ్లు; కొబ్బరి కాయలో ఉండే నీళ్ళు; ** coconut palm, ph. కొబ్బరి చెట్టు; ** coconut tree, ph. కొబ్బరి చెట్టు; * coconut, n. కొబ్బరికాయ; టెంకాయ; నారికేళం; ** grated coconut, ph. కోరిన కొబ్బరి; కొబ్బరి కోరు; * cod, n. గండుమీను; * code, n. (1) ధర్మశాస్త్రం; స్మృతి; సంహిత; (2) ఏర్పాటు; నియమం; నియమావళి; (3) రహస్యలిపి; గుర్తు; సంక్షిప్తం; ప్రతీక; కోడు; ఒక వాకేతాన్ని అంకెల రూపంలో కానీ చిహ్నం రూపంలో కానీ రాసినప్పుడు దానిని మనం ప్రతీక అని తెలుగులోనూ “కోడు” అని ఇంగ్లీషులోను అంటున్నాం; (4) కంప్యూటరులో వాడే క్రమణిక లేక ప్రోగ్రాము; ** code of conduct, ph. ధర్మ సంహితం; ప్రవర్తన నియమావళి; ** code of justice, ph. ధర్మ శాస్త్రం; ** code name, ph. రహస్య నామం; ** scan code, ph. వీక్షక ప్రతీక; * codicil, n. వీలునామాకి అనుబంధించిన తాజా కలం; * codify, v. t. సూత్రీకరించు; * coding, v. t. (1) రహస్యలిపిలో రాయడం; సంక్షిప్తంగా రాయడం; (2) కంప్యూటరు ప్రోగ్రాము రాయడం; * co-eds, n.pl. f. సహపాఠులు; తరగతిలో ఉండే అమ్మాయిలు; * coefficient, n. [math.] గుణకం; ఒక గణిత సమీకరణంలో చలన రాసులని గుణించే ఒక గుణకం; ఉదాహరణకి <math>7x^2-3xy+1.5+y</math> అనే సమీకరణంలో 7 నీ, -3 నీ గుణకాలు అంటారు, 1.5 ని స్థిరాంకం అంటారు; కాని <math>ax^2-bx+c</math> అనే సమీకరణంలో "a," "b," "c" లని పరామీటర్లు (parameters) అంటారు; ** coefficient of absorption, ph. శోషణ గుణకం; ** coefficient of diffusion, ph. విసరణ గుణకం; ఒక నిర్దిష్ట కాల పరిమితి (ఉ. సెకండు) లో ఒక పదార్థం ఎంత ప్రాంతం లోకి వ్యాప్తి చెందుతుందో చెప్పే సంఖ్య; ** coefficient of viscosity, ph. స్నిగ్ధతా గుణకం; చిక్కదనాన్ని తెలిపే గుణకం; నీటి చిక్కదనం 1 అనుకుంటే ఆముదం చిక్కదనం 1 కంటె ఎక్కువ ఉంటుంది, తేనె చిక్కదనం ఇంకా ఎక్కువ ఉంటుంది; * coerce, v. t. జులుం చేయు; బలవంతం చేయు; మొహమాటం పెట్టు; * coercion, n. జులుం; బలవంతం; బలాత్కారం; మొహమాటం; * coffee, n. కాఫీ; ** coffee beans, ph. కాఫీ గింజలు; ** coffee powder, ph. కాఫీ గుండ; కాఫీ పొడి; * coffin, n. శవపేటిక; * cog, n. పళ్ళ చక్రంలో పన్ను; * cogitations, n. ఆలోచనలు; దీర్ఘాలోచనలు; * cognac, n. (కోన్యాక్‍), ప్రాంసు దేశంలో, కోన్యాక్‍ అనే ప్రాంతంలో తయారయే బ్రాందీ; * cognate, adj. [ling.] సజాతీయ; జ్ఞాతి; సవర్ణ; సహజాత; సోదర; * cognates, n. హిందూ వారసత్వ చట్టం 1925 (Indian Succession Act) ప్రకారం, చనిపోయిన వ్యక్తి యొక్క తల్లి తరపు బంధు వర్గం; see also agnates; * cognitive, adj. ఎరుక; అభిజ్ఞ ** cognitive cataclysm, ph. అభిజ్ఞాత ఉత్పాతం; ఎరుకలో ఉత్పాతం; ఎరుకలో ప్రళయం; ** cognitive disorder, ph. ఎరుక లేమి; * cognizable, adj. [legal] న్యాయస్థానంలో హాజరు పరచగలిగేటటువంటి అనే జ్ఞానం కల; నేరముగా గుర్తించబడ్డ; ** cognizable offense, ph. [legal] న్యాయస్థానంలో హాజరు కావలసినటువంటి నేరం; నేరముగా గుర్తించబడ్డది; cognizable offence అంటే ఎవరూ ఫిర్యాదు చేయకపోయినా, పోలీసులు సమాచారం అందిన వెంటనే కేసు నమోదు చేసుకుని విచారణ ప్రారంభించాలి. * cognizance, n. ఎరుక; తెలుసుకోవడం; జ్ఞానం: * cohabitation, n. సహవాసం; సహనివాసం; * coherent, adj. సంబద్ధం; సంగతం; పొంత; పొందిక; పొత్తు; సామరస్యం; ** coherent light, ph. పొంత కాంతి; * cohesive, adj. సంలగ్న; * cohort, n. సహపాఠి; సహపాటి; సోపతి; A cohort is a group of people who share a common trait, such as age, birth year, or social class. For example, a study might focus on the cohort of people born between 1980 and 1985; * coiffure, n. కొప్పు; కొప్పు ముడి; కేశాలంకారం; ముడి; మూల; ధమ్మిల్లం; * coil, n. కుండలి; చుట్ట; తీగ చుట్ట; ** coil of wire, ph. తీగ చుట్ట; * coil, v. t. చుట్టు; * coin, n. నాణెం; బిళ్ల; రూప్యం; ** gold coin, ph. గద్యాణం; మాడ; ** minted coin, ph. రూప్యం; ** rupee coin, ph. రూపాయి; రూపాయి కాసు; రూపాయి బిళ్ల; ** silver coin, ph. రూక; * coin, v. t. తయారుచేయు; ప్రయోగించు; * coincidence, n. కాకతాళీయం; యాదృచ్ఛికం; అవితర్కిత సంభవం; సంపాతం; * coitus, n. రతి; సంభోగం; స్త్రీ పురుషుల మధ్య లైంగిక సంయోగం; * colander, n. చాలని; కర్కరి; సిబ్బితట్ట; వంటకాలలోని నీటిని బయట పారబోయడానికి వాడే చిల్లుల పాత్ర; * cold, adj. (1) చల్లనైన; శీతల; (2) కఠినమైన; ** cold-blooded, ph. (1) అతి ఘోరమైన; అమానుషమైన; (2) శీతల రక్తపు; ** cold-blooded animals, ph. బయట ఉండే శీతోష్ణతలతో శరీరం ఉష్ణోగ్రత మారే జంతుజాలం; ** cold-eyed, ph. శీత కన్ను; unfriendly or not showing emotion; ex: she gave him a cold-eyed stare; ** cold-pressed oil, ph. గానుగలో ఆడించిన నూనె; ** cold shoulder, ph. అనాదరణ; * cold, n. (1) చలి; శీతలం; (ant.) warmth; (2) జలుబు; పడిశం; రొంప; పీనసం; (3) శీతం; (ant.) heat; * colic, n. శూల; కడుపులో తీవ్రంగా వచ్చే నొప్పి; (note) పసిపిల్లలు పాలు తాగిన తరువాత త్రేనుపు చెయ్యకపోతే పాలతో మింగిన గాలి కడుపులో చిక్కుపడి ఈ రకం నొప్పిని కలుగజేస్తుంది; * collaborate, v. i. సహకరించు; కలసి పనిచేయు; * collaboration, n. సహకారం; * collaborator, n. సహకారి; * collapse, v. i. కూలు; కుదేలు అగు; (ety.) In playing card games, Indians use a term called కుందేలు, which is a step below బేస్తు; because బేస్తు means a marginal win, కుదేలు, probably a distortion of కుందేలు, means total loss or collapse of the bet; ** collapsed star, ph. కూలిన తార; నల్ల నక్షత్రం; కాల రంధ్రం; * collar, n. కంటె; పొన్ను; నేమి; ** metal collar, ph. పొన్ను; ** collar around the circumference of a wheel, ph. నేమి; ** collar bone, ph. కంటె ఎముక; * collate, v. i. పుటల వారీగా పత్రాలని అమర్చడం; * collateral, adj. అనుషంగిక; పక్కగా జరిగిన; ** collateral agreement, ph. అనుషంగిక ఒడంబడిక; ** collateral damage, ph. అనుషంగిక నష్టం; అనుషంగిక హాని; అనుకున్నదానికే కాకుండా చుట్టుప్రక్కల వాటికి దెబ్బతగలడం; ** collateral evidence, ph. అనుషంగిక సాక్ష్యం; * collateral, n. తాకట్టు పెట్టిన వస్తువ; * colleagues, n. pl. సహోద్యోగులు; ఒకే చోట పనిచేసే వ్యక్తులు; * collect, v. t. దండు; పోగుచేయు; కూడబెట్టు; వసూలుచేయు; సేకరించు; సమాహరించు; * collection, n. (1) పోగయినది; వసూళ్లు; వసూలు చేసినది; సేకరించినది; జమా; (2) సంహితం; సమాహారం; (3) సమితి; సముదాయం; పటలం; పటలి; ఝాటం; వారం; తతి; కురుంబం; కూటమి; కూటువ; * collection box, ph. హుండీ; * collections, n. pl. వసూళ్ళు; పోగయిన మొత్తం; వసూలు చేసినది; సేకరించినది; * collective, adj. సామూహిక; సమూహ; సమష్టి; సాముదాయిక; మూకుమ్మడి; బహుగత; * collectively, adv. సామూహికంగా; సమష్టిగా; సాముదాయికంగా; * collector, n. దండుదారు; సేకర్త; కలెక్టరు; * college, n. కళాశాల; కాలేజీ; * collide, v. i. ఢీకొను; గుద్దుకొను; సంఘర్షించు; * collinear, adj. ఏకరేఖీయ; ఏకరేఖాస్థితమైన; ఒకే రేఖ మీద ఉండే; * collinearity, n. ఏకరేఖీయత; ఏకరేఖాస్థితం; ఒకే రేఖ మీద ఉండడం; ** multicollinearity, n. ఒకే రేఖ మీద బహు చలరాసులు ఉండడం; గణితంలో ఒకొక్క నిరూపకం మీద ఒకొక్క చలరాసి సర్వస్వతంత్రంగా ఉండడానికి బదులు అస్వతంత్రతని కోల్పోయిన పరిస్థితి; * collision, n. అభిఘాతం; సంఘర్షణ; సంఘాతం; గుద్దుకోవడం; ఢీకొనడం; ** elastic collision, ph. స్థితిస్థాపక సంఘాతం; ఈ రకం సంఘాతంలో పతన పదార్థాల (incident objects) మొత్తం గతిజ శక్తి క్షీణించకుండా పరావర్తన పదార్థాల మొత్తం గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An elastic collision is a collision in which there is no net loss in kinetic energy in the system as a result of the collision. Both momentum and kinetic energy are conserved quantities in elastic collisions. Suppose two similar trolleys are traveling toward each other with equal speed. They collide, bouncing off each other with no loss in speed. This collision is perfectly elastic because no energy has been lost. ** inelastic collision, ph. ఘన సంఘాతం; కేరం బల్ల మీద పిక్కలు గుద్దుకున్నప్పుడు ఈ రకం సంఘాతం; జరుగుతుంది; ఈ రకం సంఘాతంలో పతన పదార్థాల మొత్తం గతిజ శక్తిలో సింహ భాగం క్షీణించి, మిగిలినది పరావర్తన పదార్థాల గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An inelastic collision is a collision in which there is a loss of kinetic energy. While momentum of the system is conserved in an inelastic collision, kinetic energy is not. This is because some kinetic energy had been transferred to something else. Thermal energy, sound energy, and material deformation are likely culprits. Suppose two similar trolleys are traveling towards each other. They collide, but because the trolleys are equipped with magnetic couplers they join together in the collision and become one connected mass. This type of collision is perfectly inelastic because the maximum possible kinetic energy has been lost. This doesn't mean that the final kinetic energy is necessarily zero; momentum must still be conserved. * colloid, n. జిగార్ధం; జిగురువంటి పదార్థం; శ్లేషాభం; కాంజికాభం; see also gel; * colloidal, adj. జిగార్ధ; బంధక; కాంజికాభ; ** colloidal clay, ph. జిగార్ధ మృత్తికం; బంధక మృత్తికం; * colloquial, adj. వ్యావహారిక; ప్రచలిత; సంభాషణలో వాడే; * collusion, n. లాలూచీ; గూడుపుఠానీ; కుట్ర; లోపాయకారీ; రహశ్య ఒప్పందం; కుమ్మక్కు; * collyrium, n. సురుమా; కాటుక రూపంలో కళ్లకి పెట్టుకునే మందు; * cologne, n. (కొలోన్), a perfume with a lower concentration of fragrance oils (typically around 2-5%) with a shorter-lasting scent; it fades faster than perfume. Lighter, more subtle scent: Perfect for everyday wear or when a less intense fragrance is desired. * colon, n. (1) పెద్దపేగు; బృహదాంత్రం; (2) అటకా; న్యూన బిందువు; వాక్యంలో విరామ చిహ్నం; * colonel, n. (కర్నెల్), సైన్యంలో లుటునెంట్ (లెఫ్టినెంట్) పై అధికారి; * colonial, adj. ఔపనివేశ; (Aupani-vesha); ఇది ఔపనివేశవాదం లేదా విదేశీ పాలనకు సంబంధించినది. ఒక దేశం ఇతర దేశ పాలనలో ఉండే పరిస్థితిని సూచిస్తుంది; ** colonial rule, ph. ఔపనివేశ పాలన; * Colonialism, n. ఔపనివేశవాదం; * colony, n. (1) సహనివేశం; (2) వలస రాజ్యం; ** ant colony, ph. చీమల సహనివేశం; * colophon, n. గద్య; శతకం చివర కాని, ఒక అధ్యాయం చివర కాని గ్రంథకర్త తన గురించి తెలిపే వాక్య సముదాయం; గ్రంథం చివరిలో ఉపసంహారము, మలిపలుకు, చివరిమాట, భరతవాక్యం, epilogue, colophon, వీటిని ఉత్తర పీఠిక అంటారు; * color, colour (Br.), n. రంగు; వర్ణం; రాగం; కాంతి కిరణం యొక్క పౌనఃపున్యం; ** fast color, ph. పక్కా రంగు; ** fugitive color, ph. కచ్చా రంగు; ** light color, ph. లేత రంగు; ** magenta color, ph. బచ్చలిపండు రంగు; ** mordant color, ph. కసటు రంగు; ** saffron color, ph. చెంగావి; ** multi-colored, ph. బహురంగి; రంగురంగుల; ** two-colored, ph. దోరంగి; ** color blindness, ph. వర్ణాంధత్వం; రంగులలో భేదం కంటికి కనిపించకపోవడం; ** color code, ph. కంప్యూటర్ రంగంలో బొమ్మల రంగులని నిర్దిష్టంగా నిర్దేశించడానికి వాడే అక్షరాంకిక సంక్షిప్తం; ఉదాహరణకి: Hex color code, RGB color code, CMYK color code; ముదురు నీలం (Navy Blue) అని చెప్పడానికి #000080 అనే సంక్షిప్తం వాడతారు; లేత ఎరుపు అని చెప్పడానికి #ffcccb అనే సంక్షిప్తం వాడతారు; చామన ఛాయ (swarthy complexion) ని సూచించడానికి #e5c298 అనే సంక్షిప్తం వాడతారు; * colorless, adj. నిరంజన; వివర్ణ; రంగు లేని; * color scheme, ph. వర్ణకల్పన; * colostrum, n. జున్నుపాలు; పశువులు ఈనిన తరువాత మొదటి రెండు, మూడు రోజులూ ఇచ్చే పాలు; ఈ పాలు చూడడానికి తెల్లగా ఉండవు; నీళ్లల్లా ఉంటాయి; * colt, n. మగ గుర్రప్పిల్ల; * column, n. (1) స్తంభం; కంబం; (2) దొంతి; కుందం; వరుస; నిలువు వరుస; నిరుస; మొగరం; స్థూపం; ధారణి; ఓజ; ** column of liquid, ph. ద్రవస్తంభం; ద్రవకంబం; ** vertical column, ph. ధారణి; నిలువు వరుస; నిరుస; ఓజ; * coma, n. అపస్మారకం; కుంభనిద్ర; స్థిరనిద్ర; చిరనిద్ర; స్మృతిరహిత నిద్ర; స్మృతివిహీనత; ఒంటి మీద తెలివిలేని స్థితి; కోమా; * comatose, adj. అపస్మారక స్థితిలో ఉన్న; కుంభనిద్రలో ఉన్న;స్మృతిరహితనిద్రలో ఉన్న; స్మృతివిహీన; * comb, n. దువ్వెన; పన్ని; చిక్కట్ట; కంకతము; * comb, v. t. (1) దువ్వు; (2) వెతుకు; గాలించు; * combination, n. మేళనం; సంయోగం; సంమ్మిశ్రమం; సంచయము; ** chemical combination, ph. రసాయన సంయోగం; ** permutation and combination, ph. క్రమచయసంచయము; క్రమవర్తనం, క్రమసంచయం; క్రమవర్తన క్రమసంచయాలు; * combine, v. t. మేళవించు; సంయోగించు; సంయోగపరచు; కలుపు; కలబోయు; జమిలించు; జమాయించు; * combining, n. సంయోజనం; * combined, adj. సంయుక్త; సమయోజిత; సమైక్య; కలసిన; కలసిపోయిన; %check this సమయోజిత * combined state, ph. సమైక్య రాష్ట్రం; సమైక్య స్థితి; * combustible, adj. దాహక; కాలే గుణం గల; మండగల; * combustibility, n. దహ్యత; * combustion, n. దహనం; నిర్ధహనం; నిర్ధగ్ధం; జ్వలనం; ప్లోషం; మంట; జ్వాల; ** heat of combustion, ph. దహనోష్ణత; ** internal combustion, ph. అంతర్ దహనం; ** supporter of combustion, ph. దహనాధారం; ** combustion boat, ph. దహన తరణి; ** combustion temperature, ph. జ్వలన ఉష్ణోగ్రత; ** combustion tube, ph. దహన నాళం; * come, inter. రా; రాండి; * come, v. i. వచ్చు; అరుదెంచు; వేంచేయు; విచ్చేయు; ఏగుదెంచు; ఏతెంచు; అరుదెంచు; * comedian, n. m. హాస్యగాడు; విదూషకుడు; ప్రహసనకుడు; * comedienne, n. f. హాస్యగత్తె; విదూషకి; * comedy, n. (1) ప్రహసనం; హాస్యరస ప్రధానమయిన నాటకం; (2) సుఖాంతమైన నాటకం; * comet, n. తోకచుక్క; ధూమకేతువు; * come-upper, n. [idiom] అగస్త్యభ్రాత; అతి తెలివిగా ప్రవర్తించడానికి ప్రయత్నం చేసే వ్యక్తి; * comfort, n. సౌకర్యం; సుఖస్థితి; నెమ్మి; * comfort, v. t. ఊరడించు; * comic, adj. హాస్యరస ప్రధానమయిన; హాస్య; హాస్య స్పోరక; నవ్వు పుట్టించే; * comical, adj. హాస్యమయ; * coming, adj. రాబోయే; వచ్చే; రాబోతూన్న; * comma, n. కొరాటిక; కామా; వాక్యాన్ని ఆపుదల చెయ్యడం కోసం వాడే సంజ్ఞ; * command, n. అనుశాసనం; ఉత్తరువు; ఉత్తర్వు; ఆదేశం; నిర్దేశం; ఆనతి; ఆన; ముదల; ** peremptory command, ph. వశిష్ట వాక్యం; ** command line, ph. [comp.] ఆదేశ పంక్తి; ఆదేశ వాక్యం; * commander, n. దళవాయి; దళపతి; దండనాయకుఁడు; సేనాధిపతి; నిర్దేష్ట; వాహినీపతి; అవవాదుఁడు; * commander-in-chief, n. సర్వసేనాధిపతి; * commandments, n. ఆదేశాలు; అనుశాసనాలు; ** ten commandments, ph. దశాదేశాలు; * commence, v. i. మొదలుపెట్టు; చేపట్టు; ఆరంభించు; ఉపక్రమించు; * commendable, adj. ముదావహమైన; * commendable, n. ముదావహం; ప్రశంసనీయం; * commensurable, adj. (1) సమానభాజకముగల, having a common measure; divisible without remainder by a common unit; (2) పరిగణనీయ; సాపవర్తకమైన; అపవర్తనముగల; * comment, n. వ్యాఖ్య; వ్యాఖ్యానం; మీదువల్కు; ** no comment, ph. నిర్వాఖ్య; * commentator, n. భాష్య కారుడు; వ్యాఖ్యాత; * commentary, n. టీక; టిప్పణం; వ్యాఖ్యానం; వ్యాఖ్య; భాష్యం; ** brief commentary, ph. టిప్పణం; ** commentary on commentary, ph. టీకకు టీక; * commerce, n. వ్యాపారం; వాణిజ్యం; వర్తకం; * commission, n. అడితి; కాయిదా; అడిసాటా; ** commission business, ph. అడితి వ్యాపారం; కాయిదా వ్యాపారం; ** commission business shop, ph. కాయిదా కొట్టు; ** commission merchant, ph. అడితిదారుడు, * commitment, n. నిబద్ధత; సంకల్పం; అంకితభావం; అభినివేశం; నిరతి; శ్రద్ధాభక్తులు; ప్రతిశబ్దత; ** commitment to service, ph. సేవానిరతి; * committee, n. బృందం; మండలి; కమిటీ; * commodity, n. సరకు; * common, adj. (1) సామాన్య; లోక; సమాహారక; ఏకోను; (2) ఉమ్మడి; ఉభయ; ** common factor, ph. సామాన్య భాజకం; ఉమ్మడి భాజకం; ** common practice, ph. పరిపాటి; రివాజు; ** common property, ph. ఉమ్మడి ఆస్తి; ** common sense, ph. లోకజ్ఞానం; వ్యవహారజ్ఞానం; సహజ వివేకము; ** common term, ph. సమాహారక పదం; ఉమ్మడి పదం; * commotion, n. అలజడి; అలబలం; కలకలం; సంచలనం; గొడవ; గందరగోళం; * communal, adj. సాముదాయిక; సంఘానికి సంబంధించిన; * communalism, n. కులతత్త్వం; సామాజికవర్గ తత్త్వం; * communicable, adj. సంక్రామిక; ** communicable disease, ph. సంక్రామిక వ్యాధి, సంక్రామిక రోగం; అంటురోగం; * communication, n. వార్త; విశేషం; సందేశం; * communications, n. pl. వార్తాసౌకర్యాలు; * communion, n. సత్సంగం; [సత్ = God, సంగం = union]; * communique, n. ప్రసారమాధ్యమాలకి అందించే అధికార ప్రకటన; * communism, n. సామ్యవాదం; * community, n. సమాజం; ** community development center, ph. సమాజ వికాస కేంద్రం; * commute, v. t. (1) తగ్గించు; (2) ఇంటి నుండి ఉద్యోగ స్థలానికి రోజువారీ ప్రయాణం చేయు; పాయకరీ; * commuter, n. పాయకారీ; ఇటూ అటూ తిరిగేది; * compact, adj. మట్టసమైన; చిన్నదైన; కుదిమట్టమైన; కురుచైన; సాంద్ర; (ant.) diffuse; * compact, n. ఒడంబడిక; ఒప్పందం; * compact, v. t. కుదించు; * compactor, n. దిమ్మిస; ** rolling compactor, ph. దిమ్మిస రోలు; * companion, n. సహవాసి; తోడు; * companionship, n. సహచర్యం; * company, n. (1) తోడు; సహవాసం; సావాసం; (2) నిగమ్; కంపెనీ; వ్యాపార బృందం; * comparative, adj. తులనాత్మక; సామ్య; పోల్చదగిన; ** comparative grammar, ph. తులనాత్మక వ్యాకరణం; ** comparative philology, ph. తులనాత్మక భాషా చరిత్ర; * compare, v. t. పోల్చు; సరిపోల్చు; సరిచూచు; ఉపమించు; బేరీజు వేయు; తైపారు వేయు; * comparison, n. పోలిక; సామ్యం; * compartment, n. గది; అర; రైలు పెట్టెలో ఒక గది; see also bogie; * compass, n. దిక్‌సూచి; * compassion, n. కరుణ; దయ; జాలి; అనుకంపం; దాక్షిణ్యం; సంయమనం; ** compassion for living creatures, ph. భూతదయ; జీవకారుణ్యం; * compassionate, adj. కరుణామయ; దయగల; జాలిగల; అనుకంప; * compatible, adj. అవిరుద్ధ; * compatibility, n. పొంత; పొందిక; పొత్తు; అవిరుద్ధత; క్షమత; * compatriot, n. స్వదేశీయుడు; * compendium, n. సంకలనం; * compensation, n. (1) పరిహారం; నష్ట పరిహారం; (2) జీతం; * competence, n. ప్రయోజకత్వం; సామర్ధ్యం; దక్షత; * competition, n. పోటీ; దంటీ; ప్రతిస్పర్థ; * competitor, n. పోటీదారు; ప్రతియోగి; స్పర్ధాళువు; దంట; ప్రతిస్పర్థి; * compilation, n. కూర్పు; సంహితం; * compile, v. t. కూర్చు; సేకరించు; * compiled, n. కూర్పబడినది; ప్రోతం; గ్రథితం; * compiler, n. (1) కూర్పరి; సంకలన కర్త; (2) ఒక ఉన్నత భాష నుండి మరొక నిమ్న భాషకి తర్జుమా చెయ్యటానికి కంప్యూటరు వాడే క్రమణిక; * complainant, n. ఫిర్యాది; ఫిర్యాదు చేసే వ్యక్తి; * complaint, n. చాడీ; అభియోగం; ఫిర్యాదు; (ety.) [Hin.] ఫిర్ యాద్ means "remind again''; * complement, n. [math.] పూరకం; ఉదాహరణకి దశాంశ పద్ధతిలో <math>10000000 - y</math> y యొక్క దశాంశ పూరకం (ten’s complement) అంటారు. అలాగే <math>99999999 - y</math> y యొక్క నవాంశ పూరకం (nine’s complement of y). ద్వియాంశ పద్ధతిలో <math>11111111 - y</math> y అనే ద్వియాంశ సంఖ్య యొక్క "ఒకట్ల" పూరకం (one’s complement of y). ** binary complement, ph. [[ద్వియాంశ పూరకం]]; ** decimal complement, ph. దశాంశ పూరకం; ** complement addition, ph. [[పూరక సంకలనం]]; కంప్యూటర్లలలో సంకలన వ్యవకలనాలు చెయ్యడానికి అనువైన పద్ధతి; ** complement subtraction, ph. పూరక వ్యవకలనం; * complementary, adj. ఉల్టా; పూరక; పరస్పర పరిపూరక; ** complementary event, ph. ఉల్టా సంఘటన; పూరక సంఘటన; * complete, v. t. (1) పూర్తిచేయు; పూరించు; (2) నింపు; (3) భర్తీచేయు; * complete, adj. అంతా; పూర్తిగా; యావత్తు; నిండుగా; సాంగంగా; పరిపూర్ణంగా; సంపూర్ణంగా; * complex, n. క్లిష్ట మానసిక స్థితి; జటిల మానసిక స్థితి; సంశ్లిష్ట మానసిక స్థితి; * complex, adj. సంకీర్ణ; మిశ్రమ; క్లిష్ట; జటిల; సంశ్లిష్ట; జిలుగు; ** complex issue, ph. క్లిష్ట సమస్య; జటిలమయిన సమస్య; ** complex number, ph. సంకీర్ణ సంఖ్య; సమ్మిశ్ర సంఖ్య; క్లిష్ట సంఖ్య; ** complex sentence, ph. సంశ్లిష్ట వాక్యం; ** diana complex, ph. మగ పోకడలకి పోవాలనే ఆడదాని కోరిక; మాటలలోను, చేతలలోను పురుషుడిలా ఉండాలనే కోరిక; ** electra complex, ph. తండ్రితో కామ సంబంధాలు నెరపాలని కూతురు అంతరాంతరాలలో వాంఛించడం; ** inferiority complex, ph. ఆత్మన్యూనతా భావం; ** superiority complex, ph. అధిక్యతా భావం; * complexion, n. ఛాయ; వర్చస్సు; వర్ణం; రంగు; శరీరపు రంగు; ** swarthy complexion, ph. చామనఛాయ; * complexity, n. క్లిష్టత; సంక్లిష్టత; * compliance, n. ఆచరణ; అనుసరణ; పాటింపు; కట్టుబడి; * complement, n. పొగడ్త; మెచ్చికోలు; అభినందన; ప్రశంస; శుభాకాంక్ష; * complimentary, adj. గౌరవార్ధక; * comply, v. t. పాటించు; ఆచరించు; అనుసరించు; అనువర్తించు; అనుష్టించు; అమలు చేయు; * component, n. అంశీభూతం; అంశం; భాగం; అనుఘటకం; * compose, v. t. (1) రచించు; అల్లు; (2) పేర్చు; కూర్చు; ** composing stick, ph. మరబందు; అచ్చొత్తేముందు అక్షరాలని కూర్చడానికి వాడే పనిముట్టు; * composite, adj. సంయుక్త; * composition, n. (1) రచన; అల్లిక; (2) పేర్పు; కూర్పు; * compositor, n. అక్షరసంధాత; అక్షరకూర్పరి; * compost, n. (కాంపోస్ట్) ఆకుపెంట; పెంట; చీకుడు ఎరువు; ** compost pile, ph. పెంటపోగు; * composure, n. నిబ్బరం; * compound, adj. మిశ్రమ; సంయుక్త; సమ్మిశ్ర; ద్వంద్వ; ** compound eye, ph. సంయుక్తాక్షము; సంయుక్తాక్ష; ** compound sentence, ph. ద్వంద్వ వాక్యం; ** compound interest, ph. చక్రవడ్డీ; ఇబ్బడి వడ్డీ; ** compound fraction, ph. మిశ్రమ భిన్నం; ** compound number, ph. సంయుక్త సంఖ్య; ** compound word, ph. సమాసం; ** compound wall, ph. ప్రహరి గోడ; ప్రాకారం; ప్రాంగణ ప్రాకారం; * compound, n. (1) మిశ్రమ ధాతువు; (2) ప్రాంగణం; లోగిలి; * compoundable, adj. [legal] రాజీ కుదుర్చుకోకూడనిది లేదా రాజీ కుదుర్చుకోడానికి వీలు కాని నేరం; * comprehend, v. t. గ్రహించు; అర్ధం చేసుకొను; * comprehensible, n. సుబోధకం; అర్థం అయేవిధంగా ఉన్నది; * comprehension, n. గ్రహింపు; గ్రహణం; ఆకళింపు; ఆకలనం; అవగాహన; అవగతం; * comprehensive, adj. సమగ్ర; సర్వతోముఖ; * comprehensively, adv. సమగ్రంగా; సర్వతోముఖంగా; సాంగోపాంగంగా; సాకల్యంగా; * compress, v. t. కుదించు; దట్టించు; * compression, n. సంపీడనం; సంఘాతం; * compressor, n. సంపీడకి; సంపీడకం; ** compressor coil, ph. సంపీడన కుండలి; సంపీడక కుండలి; * compromise, n. రాజీ; * compromise, v. i. రాజీపడు; * compulsion, n. నిర్బంధం; ప్రసభం; * compulsory, adj. విధిగా; విధాయకంగా; వెట్టి; నిర్బంధ; అనివార్య; ఆవశ్యక; తప్పనిసరి; ** compulsory education, ph. నిర్బంధ విద్యావిధానం; ** compulsory labor, ph. వెట్టి చాకిరీ; బేగారి చాకిరీ; * computation, n. గణన; లెక్కింపు; * computational, adj. లెక్కింపు పద్ధతులకి సంబంధించిన; గణన పద్ధతులకి సంబంధించిన; ** computational methods, ph. లెక్కింపు పద్ధతులు; గణన పద్ధతులు; * compute, v. t. సంగణీకరించు; * computer, n. (1) గణకుడు; గణకి; లెక్కలు చూసే వ్యక్తి; (2) కలనయంత్రం; గణాంకయంత్రం; గణిత యంత్రం; సంగణకం; కంప్యూటరు; ** analog computer, ph. సారూప్య కలనయంత్రం; ** digital computer, ph. అంక కలనయంత్రం; ** hybrid computer, ph. సంకర కలనయంత్రం; * concatenate, v. t. జతపరచు; జోడించు; తగిలించు; కలుపు; * concave, adj. పుటాకారమైన, నతోదర; ఉత్తాన; * concave lens, ph. నతోదర కటకం; పుట కటకం; పుటాకార కటకం; * concede, v. i. ఒప్పేసుకొను; ఓటమిని అంగీకరించు; * conceit, n. అతిశయం; టెక్కు; డాంబికం; అహమహమిక; * conceited, adj. అతిశయంతో కూడిన; టెక్కుతో; ఆడంబరపు; * conceive, v. i. (1) గర్భం ధరించు; కడుపుతోనుండు; (2) ఊహించు; భావించు; అనుకొను; * concentrate, v. i. లగ్నముచేయు; ధారణ చేయు; కేంద్రీకరించు; * concentrate, v. t. గాఢతని పెంచు; నిర్జలీకరించు; * concentrate, n. (1) లగ్నం; ధరణి; (2) నిర్జలి; * concentrated, adj. గాఢ; నిర్జల; సాంద్రీకృత; see also anhydrous; * concentration, n. (1) అవధానం; ఏకాగ్రత; ధారణ; ధ్యానం; నిధిధ్యాసము; తితీక్ష; (2) గాఢత; సాంద్రీకరణం; (3) నిర్జలత; ** power of concentration, ph. ధారణశక్తి; * concentration, v. t. నిర్జలీకరణ; * concentric, adj. ఏకకేంద్రక; కేంద్రకయుత; ** concentric circles, ph. ఏకకేంద్రక వృత్తములు; ** concentric spheres, ph. ఏకకేంద్రక గోళములు; * concept, n. భావం; భావన; పరిభావన; మనోగతి; ఊహ; ఊహనం; అధ్యాహారం; గ్రాహ్యం; సవీతటం; పోహ (అపోహ కానిది); ప్ర + ఊహ(ప్రశస్తమైన అంటే మంచి ఊహ) = ప్రోహ = పోహ; ** concept formation, ph. భావ సంకల్పన; పరిభావ సంకల్పన; * conception, n. ఆవయం; శిశుసంకల్పన; * conceptual, adj. అధ్యాహారిక; ఊహాత్మక; పోహిక; పౌహిక; * conceptually, adv. భావనాత్మకంగా; * concern, n. బెంగ; తాపత్రయం; ధ్యాస; * concert, n. కచేరీ; పాటకచేరీ; ** musical concert, ph. గాన కచేరీ; పాట కచేరీ; * concerto, n. (కంచెర్టో) సంగీత స్వర కల్పన; a musical composition; * concerted, adj. సమైక్య; కూడబలుక్కొన్న; * concession, n. రాయితీ; * concessional, adj. రాయితీ; ** concession stand, ph. రాయితీ బడ్డీ; క్రీడా స్థలాల వంటి బహిరంగ ప్రదేశాలలో కిరాయికి కుదుర్చుకున్న కిరాణా దుకాణాల వంటి బడ్డీలు; * conch, n. శంఖం; ** conch shell, ph. శంఖం; చిందం; * conciliation, n. రాజీ; ఒప్పందం; అంగీకారం; * concise, adj. సంక్షిప్త; క్లుప్త; * conclave, n. సమాలోచన సభ; కొద్దిమంది ముఖస్థంగా మాట్లాడుకుందికి సమావేశమయే గది; * conclude, v. t. ముగించు; ఉపసంహరించు; పూర్తిచేయు; విరమించు; నిష్కర్షించు; సమాప్తం చేయు; కడతేర్చు; * conclusion, n. ముగింపు; పర్యవసానం; ముక్తాయింపు; ఉపసంహారం; ఉద్యాపన; సమాప్తి; నిష్కర్ష; విరమింపు; అవసానం; పిండితార్ధం: (ant.) beginning; takeoff; ** truthful conclusion, ph. తథ్యం; అనుభవ ఆధారితమైన ఒక పిండితార్థము; * concoct, v. i. కిట్టించు; అల్లు; * concomitant, adj. అనుషంగిక; ప్రధానం కాని; ముఖ్యం కాని; * concord, n. సామరస్యం; * concordance n. (1) సామరస్యత; అనుగుణ్యత; (2) అకారాది క్రమంలో అమర్చిన పదసూచిక; * concrete, adj. సంయుక్త; మూర్త; యదార్థ; వాస్తవిక; నిర్ధిష్ట; (ant.) abstract; ** concrete objects, ph. మూర్త పదార్థాలు; * concrete, n. (1) కాంక్రీటు; (2) యదార్థం; వాస్తవం; ** not cast in concrete, ph. [idiom] రాతి మీద గీత కాదు; * concreteness, n. మూర్తత; * concubine, n. ఉంపుడుకత్తె; ఉపపత్ని; చేరుగొండి; ముండ; * concur, v. i. ఏకీభవించు; * concurrent, adj. అనుషక్త; జమిలి; * condemn, v. i. ఖండించు; దుయ్యబట్టు; నిందించు; గర్హించు; * condemnable, n. గర్హనీయం; అభ్యంతరం చెప్పదగ్గ; నిందింప దగిన; * condemnatory, adj. నిందాత్మక మయిన; నిందించేటట్టి; గర్హనీయ; * condensation, n. (1) కుదింపు; సంగ్రహణ; సంధానం; బణుసంధానం; రెండు అణువులని జతపరచుట; (2) ద్రవీభవనం; సంఘననం; సంక్షేపణం; (rel.) liquifaction; ** condensation trails, ph. సంఘనన జాడలు; సంక్షేపణ జాడలు; జెట్ విమానం ఎగురుతూన్నప్పుడు వెనుక కనిపించే తెల్లని చారలు; పొగలో ఉన్న నీటి ఆవిరి ద్రవీభవనం చెంది, తర్వాత మంచుగా మారినప్పుడు నప్పుడు కనిపించే తెల్లని చారలు; contrails; * condense, v. t. (1) కుదించు; సంగ్రహించు; (2) గడ్డ కట్టించు; సంధించు; * condensed, adj. గడ్డకట్టబడిన; సంఘటిత; సాంద్రీకృత; సాంద్రీకృత; ** condensed book, ph. సంఘటిత పుస్తకం; ** condensed milk, ph. గడ్డ పాలు; * condiments, n. సంభారములు; సంబరువులు; పరివ్యయములు; వంటలలో వాడే సుగంధ ద్రవ్యములు; * condition, n. (1) నిబంధన; నియమం; షరతు; (2) పరిస్థితి; స్థితి; అవస్థ; ** initial condition, ph. ప్రారంభ పరిస్థితి; * conditional, adj. నైబంధిక; నియమ; షారత; ** conditional lease, ph. నైబంధిక కౌలు; మద్దతు కౌలు; ** conditional probability, ph. నైబంధిక సంభావ్యత; ** conditional sale, ph. నైబంధిక క్రయం; షారత క్రయం; మద్దతు అమ్మకం; * conditioning, n. నియంత్రీకరణ; ** air conditioning, ph. వాత నియంత్రీకరణ; * condole, v. t. పరామర్శించు; పరామర్శ చేయు; * condolence, n. సానుభూతి; సంతాపం; పరామర్శ; * condom, n. తొడుగు; లింగతొడుగు; పిల్లలు పుట్టకుండాను, సుఖరోగాలు రాకుండాను తప్పించుకుందికి రతి సమయంలో లింగానికి తొడిగే రబ్బరు తొడుగు; * condominium, n. ఉమ్మడి పరిపాలన; ఉమ్మడి వాటాదారులుగా ఉన్న ఇల్లు; (rel.) flat; apartment; * condone, v. t. క్షమించు; * condor, n. గూళి; సాళువ డేగ; * conduce, v. i. దోహదం చేయు; * conduct, n. (కాండక్ట్) ప్రవర్తన; శీలం; నడవడిక; నడత; * conduct, n. (కండక్ట్) జరిపించు; నడిపించు; నిర్వహించు; నెరపు; కానిచ్చు; * conduction, n. వహనం; * conductivity, n. వాహకత్వం; * conductor, n. (1) వాహకి; వాహకం; (2) యాజి; నిరవాకి; ప్రవర్తకుడు; వ్యవహర్త; కండక్టరు; ** semiconductor, n. అర్ధవాహకి; అర్ధవాహకం; ** tour conductor, ph. యాత్రిక యాజి; * conduit, v. t. (కాండూట్) కాలువ; తూము; గొట్టం; మార్గం; * cone, n. శంఖం; శంఖు; * conical, adj. .శంఖాకార; * confection, n. మోదకం; చాకలేట్లు, బిళ్ళలు, మొ. తీపి సరుకులు; * confederation, n. సమాఖ్య; * conference, n. సభ; సమావేశం; సదస్సు; సమ్మేళనం; ** summit conference, ph. శిఖరాగ్ర సమావేశం; ** video conference, ph. దృశ్య సమావేశం; ** conference hall, ph. సభాస్థలి; * confess, v. i. ఒప్పేసుకొను; * confidants, n. pl. (కాన్ఫిడాంట్‌‌స్) ఆంతరంగికులు; సన్నిహితులు; * confidence, n. ధీమా; నమ్మకం; విశ్వాసం; దీలాసా; భరవసం; ధిషణ; ** self-confidence, ph. ఆత్మవిశ్వాసం; * confidential, adj. గుప్త; రహస్య; ఆంతరంగిక; ** confidential communication, ph. గుప్త నివేదన; ** confidential secretary, ph. ఆంతరంగిక సచివుడు; * confidential, n. గుప్తం; రహస్యం; ఆంతరంగికం; ** highly confidential, ph. దేవ రహస్యం; * confidentiality, n. ఆంతరంగికత; రహస్యం; * configuration, n. అమరిక; సమగ్రాకృతి; * confine, v. t. బంధించు; నిర్బంధించు; * confinement, n. బంధిఖానా; నిర్బంధం; * confirm, v. t. ఖాయపరచు; ధ్రువపరచు; ధ్రువీకరించు; రూఢిపరచు; రూఢిచేయు; * confirmation, n. ధ్రువీకరణ; దృఢీకరణ; * confiscation, n. జప్తు; * conflagration, n. దహనకాండ; మంటలు; * conflict, n. ఘర్షణ; సంఘర్షణ; లడాయి; విప్రతిపత్తి; ** armed conflict, ph. సాయుధ సంఘర్షణ; ** class conflict, ph. వర్గ సంఘర్షణ; ** mental conflict, ph. భావ సంఘర్షణ; ** conflict of interest, ph. విప్రతిపత్తి; ప్రయోజనాల సంఘర్షణ; * conflicting, adj. పరస్పర విరుద్ధ; పొందిక లేని; పొందు పొసగని; విప్రతిపన్న; ** conflicting objectives, ph. విరుద్ధ ప్రయోజనాలు; * confluence, n. నదీ సంగమం; సంగమం; కూడలి; సమూహం; * conform, v. i. బద్ధమగు; ** conform to contemporary trends, ph. సమయ బద్ధమగు; * conformal, adj. అనురూప; * conformational, adj. అనురూపాత్మక; ** conformational analysis, ph. అనురూపాత్మక విశ్లేషణ; ** conformational isomerism, ph. అనురూపాత్మక సాదృశం; * conformist, n. సాంప్రదాయదాసుడు; అనుసారి; * confounded, n. కారాకూరం; %check this * confront, v. i. ఎదుర్కొను; * confuse, v. i. కంగారుపడు; * confuse, v. t. కంగారుపెట్టు; * confusion, n. కంగారు; గందరగోళం; తికమక; తొట్రుపాటు; కలత; ఆకులపాటు; గాసటబీసట; గజిబిజి; కకపిక; ** confusion of mind, ph. ఆకులపాటు; * congeal, v. i. ముద్దకట్టు; గడ్డకట్టు; పేరుకొను; * congee, n. గంజి; అన్నం ఉడకబెట్టగా మిగిలిన నీరు; * congenial, adj. ఒకే స్వభావంగల; కలుపుగోలు; * congenital, adj. జాయమాన; ఆగర్భ; ఆజన్మ; జన్మజ; పుట్టు; పుట్టుకతో వచ్చిన; జనుష; వంశ పారంపర్యంగా ఉన్నది కాదు; see also genetic; ** congenital blindness, ph. పుట్టుగుడ్డితనం; జనుషాంధత్వం; ** congenital disease, ph. పుట్టు వ్యాధి; జాయమాన వ్యాధి; పుట్టుకతో ఉన్న రోగం; ఆగర్భ రోగం; ఈ రుగ్మతలు అవయవ నిర్మాణ లోపాలు, అవయవ కార్యనిర్వహణ లోపాలు, జీవ రసాయనాల ఉత్పత్తి లోపాలు, లేక జీవప్రక్రియ లోపాలు వలన కలుగుతాయి; * congestion, n. ఇరుకు; ఇరకాటం; రద్దీ; తొడతొక్కిడి; * conglomerate, v. i. గుమిగూడు; * congratulation, n. అభినందన; * congregation, n. సమావేశం; సమాజం; * congress, n. సమావేశం; ప్రతినిధుల సభ; * congruence, n. ఆనురూపత; * congruent, adj. ఆనురూప; సమాన; సర్వసమాన; సమశేష; తాదాత్మ్య; * congruent class, ph. [math.] సమశేష వర్గం; * conifer, n. పైను, ఫర్‍ జాతి శంఖాకారపు చెట్టు; కోను కాయలను కాసే చెట్టు; * conjecture, n. ఊహ; ప్రతిపాదన; * conjoined, adj. సంయోజిత; * conjoint, adj. కూడిన; చేరిన; కలసి ఉన్న; కలసి ఒకటిగా ఉన్న; ** conjoined twins, ph. కలసి ఒకటిగా ఉన్న కవలలు; అతుక్కుపోయిన కవలలు; * conjugacy, adj. సంయుగ్మత; * conjugal, adj. జంటకి సంబంధించిన; వైవాహిక జీవితానికి సంబంధించిన; దాంపత్య; ** conjugal life, ph. కాపరం; దాంపత్య జీవితం; ** conjugal rights, ph. దాంపత్య హక్కులు; * conjugated, adj. సంయుగ్మ; సంయుక్త; సంబద్ధ; అనుబద్ధ; సంయోగ; జంటకి సంబంధించిన; ** conjugated double bond, ph. సంయోగ జంట బంధం; * conjugation, n. సంయోగం; సంయుగ్మం; * conjunctivitis, n. నేత్రాభిష్యందం; కండ్లకలక; ** gonorrheal conjunctivitis, ph. ప్రమేహ నేత్రాభిష్యందం; * conjunction, n. యుతి; మిళితం; కలయిక; సంయోగం; (వ్యాకరణంలో) సముచ్ఛయం; పొంతనం; ** conjunction of planets, ph. గ్రహ పొంతనం; గ్రహాల యుతి; conjunction occurs when any two astronomical objects (such as asteroids, moons, planets, and stars) appear to be close together in the sky, as observed from Earth; (rel.) Opposition is when a planet is opposite the Earth from the Sun. This is when we can observe it best, as it is normally the nearest to Earth at this point. Opposition is typically used to describe a superior planet’s position; * conjurer, n. మాయావి; మాయలమారి; మాంత్రికుడు; * connect, v. t. అతుకు; కలుపు; తగిలించు; సంధించు; అనుసంధించు; అనుబంధించు; * connected, adj. శ్లిష్ట; అనుసంధాన; ** connecting rod, ph. లంకె ఊస; సంసక్త ఊస; ఇంజనుని చక్రాలకి తగిలించే ఊస; * connection, n. అతుకు; సంధి; సంబంధం; అనుసంధానం; స్పృక్కు; కైకట్టు; electrical connection; * connective, adj. అతికే; సంధాయక; సంధాన; ** connective tissue, ph. సంధాయక కణజాలం; సంధాన కణజాలం; * connectivity, n. అనుసంధేయత; * connector, n. (Gr.) సముచ్చయం; * connoisseur, n. (కానసూర్) m. రసికుడు; రసజ్ఞుడు; f. రసికురాలు; * connotation, n. సందర్భార్ధం; సందర్భానికి సరిపోయే అర్ధం; see also denotation; * conquer, v. i. జయించు; * conqueror, n. జేత; విజేత; జైత్రుడు; * consanguine, n. m. సగోత్రీకుడు; రక్తసంబంధి; * consanguinity, n. (1) సగోత్రీయత; రక్తసంబంధం; వావి; వావి-వరస; (2) మేనరికం; రక్త సంబంధం ఉన్న వారితో వివాహం; * conscience, n. (కాన్‌షన్స్) అంతర్వాణి; అంతరాత్మ; మనస్సాక్షి; * conscientious, adj. (కాన్‌షియన్‌షస్) మనస్ఫూర్తి అయిన శ్రద్ధ; మనస్సాక్షికి లోబడిన; * conscious, adj. (కాన్‌షస్) వ్యక్తమైన; స్పృహతో; మెలుకువతో; [psych.] వైఖరి; చేతన; జ్ఞాత; ** subconscious, adj. వ్యక్తావ్యక్తమైన; [psych.] ఉపచేతన; ఉపజ్ఞాత; ఇగో; ** unconscious, adj. అవ్యక్తమైన; [psych.] సుప్తచేతన; సుప్తజ్ఞాత; అవ్యక్తచేతన; పర; ఇడ్; ** conscious age, ph. బుద్ధి ఎరిగిన వయస్సు; వ్యక్త వయస్సు; ** conscious state, ph. జాగ్రదావస్థ; చేతనావస్థ; ** super conscious state, ph. నిర్వికల్పసమాధి; * consciously, adv. సస్పృహముగా; * consciousness, n. (1) చేతస్సు; చైతన్యం; చేతన; చేతనత్వం; చిత్; వ్యక్తచేతనం; చిత్తాకాశం; పరిజ్ఞానం; ప్రజ్ఞానం; జ్ఞాతం; స్మృతి; మనస్సు; తురీయం; చతుర్థం; సైకీ; లిబిడో; (2) స్పృహ; స్మారకం; awareness of internal or external existence; awareness of yourself and the world around you; Consciousness is, for each of us, all there is: the world, the self, everything. But consciousness is also subjective and difficult to define; ** primary consciousness, ph. అగ్రిమం; అగ్రిమ చేతస్సు; **. pure consciousness, ph. తురీయ స్థితి; In Advaita philosophy this is the the forth state of awareness that is beyond the wakeful, dreaming and deep sleep states in which one is conscious of the falsehood of the above three states; ** secondary consciousness, ph. అనగ్రిమం; అనగ్రిమ చేతస్సు; ** self consciousness, ph. ఆత్మజ్ఞానం; ** social consciousness, ph. సామాజిక స్పృహ; ** sub-consciousness, n. అంతర్ చేతన; ** un-consciousness, n. అవ్యక్తచేతన; ** stream of consciousness, ph. చైతన్య స్రవంతి; ** Universal consciousness, ph. బ్రహ్మజ్ఞానం; * consecrate, v. t. పవిత్రం చేయు; పవిత్ర పరచు; * consecration, n. అభిషేకం; పవిత్రం చేసే తంతు; * consecutive, adj. నిరత; సతత; క్రమానుగత; పుంఖానుపుంఖంగా; ఒకదాని తర్వాత మరొకటి; ** consecutive numbers, ph. క్రమానుగత సంఖ్యలు; * consensus, n. అభిప్రాయసామ్యం; ఏకాభిప్రాయం; * consent, n. అంగీకారం; మేకోలు; ఈకోలు; * consent, v. i. ఒప్పుకొను; అంగీకరించు; ఎవరైనా ప్రతిపాదించిన దానిని గాని అడిగినదానిని కాని చెయ్యడానికి ఒప్పుకొనడం; అనుమతించు; see also assent, agree, concur, accede and acquiesce; * consequence, n. పర్యవసానం; పరిణామం; ** negative consequence, ph. దుష్‌పరిణామం; రుణపరిణామం; * consequently, adv. తత్ఫలితంగా; దరిమిలా; * conservation, n. పరిరక్షణ; ** conservation laws, ph. విహిత నియమాలు; నిక్షేప నియమాలు; ** law of conservation of energy, ph. శక్తి నిత్యత్వ నియమం; * conserve, n. నిల్వ పెట్టడానికి వీలుగా చేసిన సరుకు; ఊరగాయలు; అప్పడాలు; వడియాలు వంటి ఎండబెట్టిన సరుకులు; మురబ్బాలు; * conserve, v. t. నిక్షేపించు; * consider, v. i., v.t. పరిగణించు; ఆలోచించు; లెక్కలోనికి తీసికొను; చిత్తగించు; యోచించు; మానసించు; * consideration, n. పరిగణన; యోచన; పర్యాలోచన; * consign, v. i. కేటాయించు; * consignment, n. (1) కేటాయింపు; (2)) రవాణాసరుకు; * consistent, adj. అనుగుణ్యత; అవిరుద్ధ; అవిరోధత; సంగతత్వ; నియతి; నిలకడ; స్థిరత్వ; * consistency, n. స్థిరత్వం; సంగతత్వం; * consistently, adv. నియతంగా; నియతికాలికంగా; నియమాను సారంగా; క్రమం తప్పకుండా; సంగతంగా; * consolation, n. ఊరడింపు; ఓదార్పు; సాకతం; సాంత్వనం; సముదాయింపు; పరామర్శ; ** consolation prize, ph. సాకత బహుమానం; సాంత్వన బహుమానం; ప్రోత్సాహక బహుమానం; * console, n. (కాన్‌సోల్) సాలారం; ** computer console, ph. కలనయంత్ర సాలారం; సంగణక సాలారం; * console, v. t. (కన్‌సోల్) ఓదార్చు; సముదాయించు; ఊరడించు; పరామర్శించు; * consolidate, v. t. క్రోడీకరించు; * consolidated, adj. ఏకం చెయ్యబడ్డ; ఏకీకృత; సంఘటిత; సుసంఘటిత; * consolidation, n. క్రోడీకరించడం; ఒక చోటకి చేర్చడం; ** consolidation loan, ph. రుణార్ణం; * consonants, n. హల్లులు; వ్యంజనములు; ** aspirated consonants, ph. ఒత్తు అక్షరములు; ** double consonants, ph. జడక్షరములు; ** conjunct consonants, ph. జంట అక్షరములు; సంయుక్తాక్షరాలు; ** contact consonants, ph. స్పర్శములు; ** fixed consonants, ph. స్థిరములు; ** hard consonants, ph. పరుషములు; క, చ, ట, త, ప; ** intermediate consonants, ph. అంతస్థములు; ** pure consonants, ph. పొల్లు హల్లు; ** soft consonants, ph. సరళములు; గ, జ, డ, ద, బ; ** unaspirated consonants, ph. ఒత్తులు లేని అక్షరములు; ** voiced consonants, ph. పరుషములు; క, చ, ట, త, ప; ** voiceless consonants, ph. సరళములు; గ, జ, డ, ద, బ; * conspicuous, adj. స్పష్టముగా; కొట్టొచ్చినట్లు; స్పుటంగా; * conspiracy, n. కుట్ర; కుట్టరము; పన్నాగం; గూడుపుఠాణి; * conspirator, n. కుట్టరి; * conspire, v. t. కుట్రపన్ను; * constancy, n. స్థిరత్వం; * constant, adj. స్థిరమయిన; మారని; మార్పులేని; * constant, n. స్థిరాంకం; స్థిరరాసి; స్థిరం; ** gas constant, ph. వాయు స్థిరాంకం; The ideal gas law is: pV = nRT, where n is the number of moles, and R is the universal gas constant. The value of R depends on the units involved but is usually stated with S.I. units as R = 8.314 J/mol·K ** proportionality constant, ph. అనుపాత స్థిరాంకం; ** universal constant, ph. సార్వత్రిక స్థిరాంకం; * constellation, n. రాశి; రాసి; రిక్క; తారావళి; నక్షత్ర సముదాయం; నక్షత్రమండలం; చూసే వాళ్ల సదుపాయం కొరకు ఆకాశంలో ఉన్న నక్షత్రాలని కొన్ని గుంపులుగా విడగొట్టేరు; ఈ గుంపులే రాశులు; ఇటువంటి రాశులు 88 ఉన్నాయి; సూర్యుడు, చంద్రుడు, గ్రహాలు పయనించే నభోపథంలో ఉన్న నక్షత్రాలకి ఒక ప్రత్యేక స్థానం ఉండబట్టి వీటికి పెట్టిన పేర్లు అందరికీ బాగా పరిచయం; అవే మేష, వృషభాది ద్వాదశ రాశులు; ఈ పథంలో ఉన్న 27 నక్షత్ర సమూహాలే అశ్వని, భరణి, మొదలయిన నక్షత్ర రాసులు; see also asterism; * consternation, n. దిగ్‍భ్రాంతి; దిగ్‍భ్రమ; నివ్వెరపాటు; * constipation, n. మలబద్ధకం; (rel.) indigestion; * constituency, n. నియోజకవర్గం; ఎన్నికల సదుపాయానికిగా దేశాన్ని విడగొట్టిన పరిపాలనా భాగం; * constituent, n. అంగం; అంగరూపం; భాగం; * constitution, n. (1) రాజ్యాంగం; సంవిధానం; body of fundamental principles or established precedents according to which a state or other organization is acknowledged to be governed;(2) శరీర తత్వం; నిర్మాణం; కట్టుబాటు; దేహపాకం; ** written constitution, ph. లిఖిత రాజ్యాంగం; * constitutional, n. (1) రాజ్యాంగ బద్ధం; (2) తత్వ బద్ధం; * constitutionalist, n. రాజ్యాంగవాది; * constraint, n. ఆంక్ష; నిబంధన; కట్టుబాటు; నియమం; నిరోధం; సంయమనం; షరతు; ఆసేధం; ** space constraint, ph. స్థానాసేధం; ** time constraint, ph. కాలాసేధం; * construction, n. (1) నిర్మాణం; కట్టడం; (2) ప్రయోగం; ** building construction, ph. భవన నిర్మాణం; గృహనిర్మాణం; ** passive construction, ph. కర్మణి ప్రయోగం; * constructive, adj. నిర్మాణాత్మక; * consult, v. t. సంప్రదించు; సలహా తీసుకొను; * consultant, n. సలహాదారు; మంతవ్యుడు; * consultation, n. సంప్రదింపు; సమాలోచన; * consume, v. i. (1) తిను; భుజించు; ఆరగించు; (2) వాడు; ఖర్చుచేయు; వినియోగించు వినియోగపరచు; (3) దహించు; * consumers, n. భోక్తలు; ఉపయోక్తలు; వినియోగదారులు; వినిమయదారులు; అనుభోక్తలు; * consumerism, n. భోక్తత్వం; * consumption, n. (1) వాడకం; వినియోగం; వినిమయం; (2) క్షయ; బేక్టీరియా వల్ల కలిగే ఊపిరితిత్తులని తినేసే ఒక రోగం; * contact, n. సన్నికర్షం; స్పర్శ; సంసర్గం; ఒరపు; ** contact lens, ph. కంటి కటకం; స్పర్శ కటకం; సన్నికర్ష కటకం; ** electrical contact, ph. విద్యుత్‌ సన్నికర్షం; * contagious, adj. అంటు; సోకుడు; సాంక్రామిక; సంక్రామిక; సంకలిత; ** contagious disease, ph. అంటురోగం; సోకుడు రోగం; సంక్రామిక వ్యాధి; * container, n. పాత్ర; ఘటం; * contaminate, v. t. కలుషిత పరచు; పంకిలపరచు; మురికి చేయు; పాడు చేయు; * contemplation, n. ధ్యానం; దీర్ఘాలోచన; ధీయాలంబం; * contemporary, adj. సమకాలీన; సమకాలిక; * contemporary, n. సమకాలికుడు; సమకాలిక వ్యక్తి; * contempt, n. ధిక్కారం; తృణీకారం; ఏవగింపు; ఏహ్యం; అవజ్ఞ; ** contemptuous silence, ph. తూష్ణీం భావం; * content, adj. సంతృప్తి; * content, n. విషయం; సారం; సరుకు; * contention, n. పరిస్పర్ధ; * contentious, adj. స్పర్ధాత్మక; ** contentious person, ph. స్పర్ధాళువు; పరిస్పర్ధాళువు; * contentment, n. పరితుష్టి; పరితృప్తి; * contest, n. పోటీ; ** beauty contest, ph. అందాల పోటీ; సుందరాంగుల పోటీ; * context, n. సందర్భం; ఘట్టము; తరి; పూర్వాపర సంబంధం; * contextual, adj. ప్రాసంగిక; * contiguous, adj. ఉపస్థిత; పక్కపక్కనే; * continence, n. బ్రహ్మచర్యం; నిగ్రహం; ఆత్మనిగ్రహం; * continent, n. ఖండం; * continual, adj. అనుశృత; అదేపనిగా; * continually, adv. పదేపదే; అడుగడుగున; మాటిమాటికి; వెంటవెంటనే; అనేక మార్లు; at every step; repeatedly; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: continual, continuous * ---Use ''continual'' when something happens repeatedly often over a long time. Use ''continuous'' when something continues without stopping.''' |} * * continuation, n. కొనసాగింపు; * continue, v. i. కొనసాగించు; కానిచ్చు; * continuing, adj. అవినాభావ; * continuity, n. అవిరళత; నిరంతరత; అవిచ్ఛిన్నత; * continuous, adj. నిత్య; నిరంతర; నితాంత; అవిచ్ఛిన్న; అనవరత; అనునిత్య; అఖండిత; అవిరళ; అవిరత; అవ్యాహత; అనుశ్రుత; ధారాళమైన; నిరత; అవిరామ; జడి; ** continuous flow, ph. ధారాళమైన ప్రవాహం; అవిచ్ఛిన్న ప్రవాహం; ** continuous fraction, ph. అవిచ్ఛిన్న భిన్నం; ** continuous function, ph. [math.] జడి ప్రమేయం; అవిరామ ప్రమేయం; ** continuous spectrum, ph. అవిచ్ఛిన్న వర్ణమాల; * continuously, adv. నిత్యం; సదా; ఎల్లప్పుడు; నితాంతంగా; నిరంతరాయంగా; అవిచ్ఛిన్నంగా; ఏకటాకీగా, ఏకథాటిగా; నిరాఘాటంగా; * continuum, n. [phy.] సమవాయం; ఒకే స్థలానికి పరిమితం కాకుండా అవిచ్ఛిన్నంగా ఉన్న ప్రదేశం; * contour, n. ఈనెగట్టు; ఆకార రేఖ; రూపురేఖ; ** contour lines, ph. ఈనెగట్టు గీతలు; * contraband, adj. నిషేధించబడ్డ; నిషిద్ధ; * contract, n. గుత్త; ఒడంబడిక; ఒప్పందం; ఏర్పాటు; కరారునామా; ముస్తాజరీ; ** contract labor, ph. గుత్త కూలి; * contract, v. i. సంకోచించు; ముకుళించు; * contraction, n. (1) సంకోచం; ముకుళింత; (2) ఒక కండరం కానీ కొన్ని కండరాలు కానీ తాత్కాలికంగా కొద్దీ క్షణాలు ముకుళించుకోవడం; (3) పురిటి సమయంలో వచ్చే నొప్పి; * contractor, n. గుత్తదారుడు; గుత్తేదారు; ముస్తాజరు; కంట్రాక్టరు; ఇంత అని ముందు ఒప్పుకొని పని సాంతం జరిపించే వ్యక్తి; * contradict, v. t. ఖండించు; వ్యతిరేకించు; నిరాకరించు; * contradiction, n. విరుద్ధం; విరుద్ధోక్తి; వ్యాఘాతం; వ్యత్యాస్తం; వ్యతిక్రమం; వ్యాఘాతం; ఏడాకోడం; ఖండన; ** proof by contradiction, ph. ఖండన ఉపపత్తి; ** self contradiction, ph. స్వవచో వ్యాఘాతం; * contraindication, n. [med.] కొన్ని ప్రత్యేక పరిస్థితులలో కలిగే ప్రమాదం; * contraption, n. కందువ; * contrarily, adv. వ్యత్యాస్తంగా; విరుద్ధంగా; వ్యతిక్రమంగా; * contrary, adj. విరుద్ధమయిన; వ్యతిరేకమైన; * contrast, n. వైషమ్యం; భేదం; * contribute, v. t. దోహదం చేయు; * contribution, n. (1) చందా; (2) దోహదం; * contributor, n. (1) దాత; (2) దోహదకారి; * contributory, adj. దోహదప్రాయమైన; * contrivance, n. ఉపాయం; ప్రకల్పితం; * contrite, adj. పశ్చాత్తాపముతో నిండిన; అనుతాపముతో; * contrive, v. t. ప్రకల్పించు; రూపొందించు; * contrived, n. ప్రకల్పితం; రూపొందించబడినది; * control, n. ఆధిపత్యం; అధీనత; అదుపు; నియంత్రణ; ఖాయిదా; ఏలుబడి; నియతి; నియామకం; ** birth control, ph. కుటుంబ నియంత్రణ; * control, v. i. నిగ్రహించుకొను; తమాయించుకొను; * control, v. t. నియంత్రించు; అదుపుచేయు; తమాయించు; చేవలించు; చెప్పుచేతలలో ఉంచుకొను; * controllability, n. దమనీయత; నియంత్రీయత; వశ్యత; * controller, n. యంత; నియంత; నియంత్రకి; నిర్వాహకుడు; చేవలి; నిర్వాహకి; నేత; నిరోధకి; దమనకి; అధిపతి; ఈశ్వరుడు; వశ్యకి; ** keyboard controller, ph. మీటలపలక నియంత్రకి; * controversial, adj. వివాదాస్పద మైన; * controversy, n. వివాదం; వాదప్రతివాదం; * contusion, n. బొప్పి; బొప్పికట్టిన దెబ్బ; కదుం; కమిలిన చర్మం; * conundrum, n. పొడుపుకథ; ప్రహేళిక; కుమ్ముసుద్దు; కైపదం; పజిలు; పజిల్; తలబీకనకాయ; బురక్రి పని చెప్పే సమస్య; మెదడుకి మేతవేసే మొండి సమస్య; * convection, n. సంవహనం; స్థితిభ్రంశవ్యాప్తి; పారప్రేషణం; * convene, v. t. సమావేశపరచు; * convener, n. m. సంచాలకుడు; సంధాత; సంధాయకుడు; * convenience, n. సదుపాయం; హంగు; సౌలభ్యం; వీలు; అనువు; అనుకూలం; వసతి; సానుకూలం; సుకరం: * convenient, adj. అనుకూలమైన; అనువయిన; హంగులతో కూడిన; వీలయిన; సుకరమైన; * convention, n. (1) సభ; సమావేశం; (2) ఆచారం; లోకసమ్మతి; లోకమర్యాద; * conventional, adj. ఆనువాయి; * conventions, n. ఆచారములు; ఆనవాయితీలు; మరియాదలు; లోకమర్యాదలు; * converge, v. i. కూడు; గుమిగూడు; చేరు; కలియు; అభిసరించు; * convergence, n. కూడిక; చేరిక; కలయిక; సంగమం; పరిచ్ఛిన్నం; అభిసరణం; కేంద్రాభిసరణం; * convergent, adj. అభిసార; ఆసన్నమాన; అభిసరణ; * conversant, adj. తెలిసిన; నైపుణ్యం ఉన్న; * conversation, n. సంభాషణ; సల్లాపం; గోష్ఠి; మాటలు; సంకథ; ** friendly conversation, ph. బాతాకానీ; పిచ్చాపాటీ; ఇష్టాగోష్ఠి; సరస సల్లాపం; * converse, adj. (కాన్‌వర్స్) విపర్య; * converse, v. i. (కన్‌వర్స్) మాట్లాడు; సంభాషించు; * converse, n. (కాన్‌వర్స్) విపర్యం; వ్యత్యాస్తం; * conversely, adv. వ్యత్యాస్తంగా; విపర్యంగా; * conversion, n. (1) మార్పు; పరివర్తన; సంయోజకం; (2) మార్పిడి; (3) మతం మార్పిడి; * convert, n. (కాన్‌వర్ట్) మారిన మనిషి; మతం మారిన వ్యక్తి; * convert, v. t. (కన్‌వర్ట్) మార్చు; పరివర్తించు; * converter, n. మార్పరి; పరివర్తరి; సంయోజకి; * convex, adj. కుంభాకారమైన; ఉబ్బెత్తు; ఉన్నతోదర; ** convex lens, ph. కుంభాకార కటకం; కుంభ కటకం; ** convex mirror, ph. ఉన్నతోదర దర్పణం; కుంభాకార దర్పణం; ** convex polygon, ph. ఉన్నతోదర బహుభుజి; కుంభ బహుభుజి; ** convex region, ph. ఉన్నతోదర ప్రదేశం; కుంభాకార ప్రదేశం; * convexity, adj. కుంభాకారత్వం; ఉబ్బెత్తుతనం; ఉన్నతోదరత్వం; * conveyance, n. యానం; ప్రయాణం చెయ్యడానికి అనుకూలమైన బండి; * convict, n. (కాన్విక్ట్) దోషి; అపరాధి; శిక్షితుడు; నిర్వాది; * convict, v. t. (కన్విక్ట్) దోషి అని నిర్ధారణ చేయు; ** convicted criminal, ph. శిక్షింపబడిన నేరస్థుడు; * conviction, n. నమ్మిక; నిర్వాదం; అధ్యవసానం; అధ్యవసాయం; * convocation, n. పట్టప్రదానోత్సవం; * convulsion, n. ఈడ్పు; కంపము; పొర్లు; జన్ని; వంపులు తిరగడం; * cook, n. వంటరి; వంటమనిషి; వల్లవ; m. వంటవాడు; శూదుడు; f. వంటలక్క; వంటకత్తె; అడబాల; పాచకురాలు; * cook, v. t. వండు; పచనముచేయు; ఉడికించు; * cooked, adj. వండిన; పచనమైన; ఉడికించిన; పక్వ; ** cooked in ghee, ph. ఘృతపక్వ; ** cooked rice, ph. అన్నం; ఉడికించిన బియ్యం; * cooker, n. (1) వంటపాత్ర; (2) వంటపొయ్యి; * cooking, adj. వంట; వంటకి సంబంధించిన; ** cooking gas, ph. వంటవాయువు; ** cooking ladle, ph. వంటగరిటె; తెడ్డు; కరండి; ** cooking oil, ph. వంటనూనె; మంచినూనె; * cooking, v. t. వండడం; వండటం; * cool, adj. (1) చల్లని; (2) నిదానమైన; * cool, v. i. చల్లారు; చల్లబడు; * cool, v. t. చల్లార్చు; చల్లబరచు; చల్లారబెట్టు; * co-operate, v. t. సహకరించు; * co-operation, n. సహకారం; కూడుదల; ** non co-operation, ph. సహాయ నిరాకరణం; * co-operative, adj. సహకార; ** co-operative society, ph. సహకార సంఘం; * co-ordinate, n. [math.] అక్షం; కోభుజం; నిరూపకం; ** coordinate system, ph. అక్ష వ్యవస్థ; నిరూపక వ్యవస్థ; * co-ordinate, v. t. సానుకూలపరచు; సంధాన పరచు; అనుసంధించు; * co-ordinator, n. సంధాత; అనుసంధాత; * co-ownership, n. ఉమ్మడి హక్కు; * cop, n. పోలీసు; * coplanar, adj. ఏకతల; ఒకే సమతలంలో ఉన్న; * Copper, n. రాగి; తామ్రం; ఉదుంబలం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణు సంఖ్య 29, సంక్షిప్త నామం, Cu); ** Copper foil, ph. రాగి రేకు; రాగి తగడు; ** Copper oxide, ph. తామ్ర భస్మం; చిలుం; ** Copper sulfate, ph. మయిలుతుత్తం; మైలతుత్తం; ఇంగిలీకం; మయూరకం; కాసీసం; చికీగ్రీవం; తామ్ర గంధకితం; CuSO₄; * copra, n. కొబ్బరి; కొబ్బరి కురిడీ; కొబ్బరికాయలోని తెల్లటి చెక్క; * coprolite, n. శిలాజంగా మారిన మలాన్ని కాప్రలైట్ అంటారు; * coprophagic, adj. మలభోజిక; మలభుక్కు; పీతిరి; పీతి; ** coprophagic dog, ph. పీతి కుక్క; అశుద్ధం తినే కుక్క; * copulation, n. మైథునం; రతిక్రీడ; * copy, n. (1) నకలు; ప్రతికృతి; ప్రతిలేఖ; ప్రతిరూపం; ప్రతిరూపకం; పేరిమూర్తి; (2) ప్రతి; ** another copy, ph. ప్రత్యంతరం; వేరొక ప్రతి; ** fair copy, ph. సాపు ప్రతి; సాపు నకలు; ** hard copy, ph. పటు ప్రతి; కఠిన నకలు; ఘన ప్రతి; ** rough copy, ph. చిత్తు ప్రతి; చిత్తు నకలు; ** soft copy, ph. మృదు ప్రతి; కోమల నకలు; * copy, v. i. నకలు తీయు; చూసి రాయు; అచ్చుదించు; * copying, n. నకలు తీయడం; ప్రతిలేఖనం; * copyright, n. ప్రచురణ హక్కు; గ్రంథప్రచురణ హక్కు; గ్రంథస్వామ్యం; సర్వాధికారం; * coquetry, n. టెక్కు; బోగం టక్కులు; వగలమారితనం; లిటీలిట విభ్రమం; * coquette, n. వయ్యారి; వయ్యారిభామ; * coral, n. పగడం; ప్రవాళం; విద్రుమం; సముద్రంలో నివసించే ఒక రకం జీవియొక్క శరీర అవశేషాలు; the stony skeletons of corals or marine anthozoa; ** red coral, ph. ఎర్ర పగడం; నవ రత్నాలలో నొకటి; ** coral atoll, ph. పగడపు దీవి; ** coral island, ph. పగడపు దీవి; ** coral polyp, ph. పగడపు జీవి; ** coral reef, ph. పగడపు దిబ్బ; ** coral rock, ph. పగడపు శిల; * cord, n. (1) తాడు; పాశం; సూత్రం; పగ్గం; దారం కంటె ముతకగా ఉండేది, మోకు కంటె సన్నంగా ఉండేది; (2) తీగ; తంత్రి; (3) 128 ఘనపుటడుగుల పరిమాణం గల వంటచెరకు; ** telephone cord, ph. టెలిఫోను తాడు; ** umbilical cord, ph. బొడ్డుతాడు; ** spinal cord, ph. వెన్నుపాము; ** vocal cord, ph. నాదతంత్రి; స్వరతంతువు; * cordial, adj. సౌమనస్య; * cordiality, n. సౌమనస్యత; * core, n. మూలాంశం; ** Earth's inner core, ph. అంతర కేంద్ర మండలం; ** Earth's outer core, ph. బాహ్య కేంద్ర మండలం; * corer, n. కోరాము; * coriander seed, n. ధనియాలు; * coriander leaf, n. కొత్తిమీర; * cork, n. (1) బెరడు; బెండు; త్వచము; (2) బెండుబిరడా; బెండుతో చేసిన బిరడా; ** pith cork, ph. జీలుగు బెండు; * corm, n. [bot.] దుంప; కంద, చేమ వంటి దుంప; * cormels, n. pl. [bot.] పిల్లదుంపలు; కంద, చేమ వంటి దుంపలు; దుంప పిలకలు; * cormorant, n. నీటికాకి; * corn, n. (1) మొక్కజొన్న; (2) ఆనికాయ; కదర; అరికాలిలో వేసే ఒకరకమయిన పుండు; ** ear of corn, ph. మొక్కజొన్న కంకి; మొక్కజొన్న పొత్తు; ** pop corn, ph. మొక్కజొన్న పేలాలు; పేలాల మొక్కజొన్న; ** corn on the cob, ph. మొక్కజొన్న పొత్తు; జొన్న పొత్తు; పొత్తు; ** corn field, ph. మొక్కజొన్న చేను; జొన్న చేను; ** corn flakes, ph. మొక్కజొన్న రేకులు; జొన్న రేకులు; ** corn meal, ph. మొక్కజొన్న పిండి; జొన్న పిండి; ** corn oil, ph. మొక్కజొన్న నూనె; జొన్న నూనె; * cornea, n. కంటిపాప మీద ఉండే పారదర్శకమైన పొర; see also eye ball; * cormorant, n. నీటికాకి; * corner, n. మూల; కోణం; చెరగు; * corolla, n. [bot.] ఆకర్షక పత్రావళి; * corollary, n. [math.] ఉపసిద్ధాంతం; అర్ధాపత్తి; ఫలితం; * Coromandel, adj. చోళమండలంకి సంబంధించిన; ** Coromandel Coast, ph. భారతదేశంలో ఉత్తరాన్న ఉత్కల్ మైదానాలనుండి, దక్షిణాన్న కావేరీ సంగమస్థానం వరకు ఉన్న తూర్పు తీరపు ప్రాంతాన్ని చోళమండలం అనేవారు. ఇదే ఇంగ్లీషు ఉచ్చారణలో కోరమాండల్ కోస్ట్ అయింది; The Coromandel Coast is the southeastern coastal region of the Indian subcontinent, bounded by the Utkal Plains to the north, the Bay of Bengal to the east, the Kaveri Delta to the south, and the Eastern Ghats to the west, extending over an area of about 22,800 square kilometers; * corona, n. కిరీటిక; కాంతికిరీటం; కాంతివలయం; ఉపసూర్యకం; * coronary, adj. [med.] (1) గుండెకు సంబంధించిన; (2) సీసక; మకుట; కిరీట; కిరీటపు ఆకారంలో ఉన్న; ** coronary artery, ph. కిరీట ధమని; హృదయ ధమని; సీసక ధమని; మకుట ధమని; ** coronary vein, ph. కిరీట సిర; హృదయ సిర; సీసక సిర; మకుట సిర; * coronation, n. పట్టాభిషేకం; * coroner, n. మరణ విచారణాధికారి; రాజవైద్యుడు; మకుట వైద్యుడు; * corporal, adj. శారీరక; శారీరకమైన; శరీర సంబంధమైన; ** corporal punishment, ph. బెత్తంతో కొట్టడం, శొంటిపిక్క పెట్టడం వంటి శారీరకమైన శిక్ష; * corporate, adj. సభ్యులతో కూడిన; ప్రాతినిధ్య; * corporation, n. ప్రతినిధి వర్గం; మండలి; సంస్థ; వాటాదారులు ఉన్న వ్యాపార సంస్థ; ** municipal corporation, ph. పురపాలక సంఘం; * corporeal, adj. పాంచభౌతికమైన; శారీరక; పార్ధివ; * corps, n. (కోర్) దండు; సైన్యం; పటాలం; ** volunteer corps, ph. ఉమేదువారీ పటాలం; * corpse, n. (కార్‌ప్స్) శవం; మానవ కళేబరం; పీనుగు; బొంద; కుణపం; (rel.) carcass; carrion; ** corpse flower, ph. శవం పువ్వు; ఇవి కుళ్ళిన శవం వాసనను వెదజల్లుతూ వుంటాయి; [bot.] ''Amorphophallus titanum,'' the largest unbranched inflorescence in the plant kingdom, boasts a powerful stink, and blooms for just 2-3 days once every two to three years. The bloom can grow up to 9 feet tall! Listed as Endangered by the International Union for Conservation of Nature (IUCN), with an estimated number of fewer than 1,000 individuals remaining in the wild. * corpuscle, n. రక్తకణం; The key difference between cells and corpuscles is that cells are the basic units of life while corpuscles are the cells that are free-floating in the blood (erythrocytes and leukocytes); ** red corpuscle, ph. ఎర్ర కణం; erythrocyte; ** white corpuscle, ph. తెల్ల కణం; * correct, adj. సరి అయిన; ఉచితమయిన; * correct, v. t. తప్పులు దిద్దు; సవరించు; సరిదిద్దు; * correction, n. సవరణ; సంశోధనం; దిద్దుబాటు; * corrected, adj.సంశోధిత; దిద్దిన; * correlate, v. t. సహసంబంధించు; సహసమన్వయించు; * correlation, n. సహసంబంధం; సహసమన్వయం; * correspondence, n. (1) అనురూపత; అనుగుణ్యత; (2) ఉత్తరప్రత్యుత్త రాలు; ** correspondence of sounds, ph. ధ్వనుల అనుగుణ్యత; * corresponding, adj. అనురూప; అనుగుణ్య; * corridor, n. నడవ; వసారా; వరండా; * corrigendum, n. తప్పొప్పుల పట్టిక; అచ్చయిపోయిన పుస్తకంలో దొర్లిన తప్పులని సవరించిన పట్టిక; * corrugated, adj. ముడతలు పడిన; * corolla, n. [bot.] ఆకర్షక పత్రావళి; the petals of a flower, typically forming a whorl within the sepals and enclosing the reproductive organs; * corrugated, adj. ముడతలు పెట్టబడ్డ; ముడతలు పడ్డ; * corrosive sublimate, n. రసకర్పూరం; భాండవకర్పూరం; Mercuric chloride; HgCl₂; * corruption, n. (1) వికృతి; (2) లంచగొండితనం; ఉత్కోచం; ** corrupt person, ph. లంచగొండి; ఉత్కోచకుడు; * cortex, n. పట్ట; బెరడు; వల్కలం; దేహాంగాలని సంరక్షించే పొర; ** adrenal cortex, ph. [med.] వృకోపర వల్కలం; ** lower cortex, ph. [med.] అధో వల్కలం; * cortical, adj. [med.] వల్కిక; * corundum, n. కురువిందం; కురింజిరాయి; * Corvus, n. హస్త; ఈ రాసిలో ఉన్న 5 ప్రకాశవంతమైన నక్షత్రాల సమూహమే హస్తా నక్షత్రం; * coryza, n. [med.] పడిశం; జలుబు; * cosmetic, adj. (1) సౌగంధిక; (2) పై మెరుగుకి సంబంధించిన; * cosmetician, n. సౌగంధికుడు; * cosmetics, n. సుగంధ ద్రవ్యాలు; సౌగంధికాలు; మైపూతలు; అంగరాగాలు; సురభిళ విలేపనాలు; అలంకరణ సామగ్రి; * cosmic, adj. రోదసీ; రోదసికి సంబంధించిన; విశ్వ; కాస్మిక్‍; ** cosmic dust, ph. విశ్వ పరాగం; విశ్వధూళి; కాస్మిక్ పరాగం; విశ్వ దూసరం ** cosmic rays, ph. విశ్వకిరణాలు; కాస్మిక్ కిరణాలు; a continuous flow of particles that reach the surface of the Earth from space, particles produced by black holes of enormous mass and by the remains of supernovae; Cosmic rays are primarily composed of high-energy particles, mainly protons (90%), followed by helium nuclei (alpha particles, 9%), and heavier atomic nuclei (1%). A small fraction are electrons, positrons, and antimatter particles. * cosmogony, n. విశ్వోత్పత్తి; విశ్వసృష్టి శాస్త్రం; విశ్వనిర్మాణ శాస్త్రం; ఈ విశ్వం యొక్క సృష్టి ఎలా జరిగిందో అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; * cosmology, n. విశ్వశాస్త్రం; విశ్వోద్భవ శాస్త్రం; రోదసీ శాస్త్రం; విశ్వాంతరాళాన్ని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; * cosmonaut, n. వ్యోమగామి; జ్యోతిర్గామి; * cosmopolitan, adj. సార్వజనిక; * cosmos, n. విశ్వం; రోదసి; deep space; * cost, n. ఖరీదు; ఖర్చు; ధర; మూల్యం; దారణ; ఒక వస్తువుని కొనడానికి అయే డబ్బు; * cost of labor, ph. చేతకూలి; మజూరీ; * costume, n. వేషం; ఒక కాలానికి కాని, వ్యాపారానికి కాని సంబంధించిన దుస్తులు; * costs, n. ఖర్చులు; తగులుబడి; తగులుబాటు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: cost, price, value * ---Use ''cost'' to talk about how much you have to pay for something. Use ''price'' only to talk about how much you must pay to buy something. Use ''charge'' when talking about how much someone makes you pay. Use ''value'' to talk about how much something is worth. Use ''expense'' while talking about large sums of money.''' |} * * cot, n. మంచం; పర్యంకం; ** camp cot, ph. మకాం మంచం; ** folding cot, ph. మడత మంచం; * coterie, n. (కోటరీ ) జట్టు; ముఠా; మూక; బృందం; ఒకే విధంగా ఆలోచించే సన్నిహిత బృందం; * cottage, n. కుటీరం; పాక; పర్ణశాల; ** cottage industry, ph. కుటీర పరిశ్రమ; గృహ పరిశ్రమ; * cotter pin, ph. తమిరె; * cotton, adj. ప్రత్తి; దూది; తూలిక; ** cotton candy, ph. పీచుమిఠాయి; ** cotton fiber, ph. నూలుపోగు; ** cotton swab, ph. తూలినాళిక; చిన్నపుల్ల చివర దూదిని తగిలించగా వచ్చిన సాధకం; చెవులను శుభ్రపరచుకొనుటకు ఉపయోగించబడేది; * cotton, n. ప్రత్తి; దూది; తూలిక; ** ginned cotton, ph. దూది; పిక్క తీసిన ప్రత్తి; పిక్క తీసి ఏకిన ప్రత్తి; ** raw cotton, ph. ముడి ప్రత్తి; * cotyledon, n. నూగాకు; విత్తు మొలకెత్తేటప్పుడు మొదట వచ్చే ఆకు; (ant.) కోటాకు; * couch, n. శయ్య; పడక; పల్యంకం; (rel.) Sofa; ** couch potato, ph. [idiom.] శయ్యాళువు; * cougar, n. బూదిపిల్లి; కొండ సింహం; అమెరికా కొండలలో తిరుగాడే, బూడిద రంగు చర్మం గల ఒక రకం చిన్న పులి; mountain lion; puma; [bio.] ''Puma concolor;'' Cougar is closer to a domestic cat than to a ion or tiger; * cough, n. దగ్గు; కాసం; కాస; ** dry cough, ph. పొడి దగ్గు; శుష్క కాస; ** phlegmatic cough, ph. తడి దగ్గు; కఫ కాస; * cough drop, ph. దగ్గు బిళ్ల; కాస బిళ్ల; * council, n. సభ; సంఘం; సమితి; పరిషత్తు; మంత్రాంగ సభ; ** privy council, ph. మంత్రి పరిషత్తు; అత్యున్నత న్యాయసభ; ** village council, ph. పంచాయతీ; * counsel, n. (1) వకీలు; వకీళ్ల బృందం; (2) సలహా; * counselor, n. (1) సలహాదారుడు; (2) వకీలు; * count, n. లెక్క; లెక్కింపు; పరిగణన; * count, v. i. లెక్కించు; లెక్కపెట్టు; పరిగణించు; * countable, adj. గణనీయం; గణీయ; సంఖ్యేయ; గణ్య; ** countable infinity, ph. గణనీయ అనంతం; సంఖ్యేయ అనంతం; A set is countably infinite if its elements can be put in one-to-one correspondence with the set of natural numbers. In other words, one can count off all elements in the set in such a way that, even though the counting will take forever, you will get to any particular element in a finite amount of time; * countenance, n. వదనం; ముఖం; ఆననం; * counter, n. (1) లెక్కిణి; లెక్కపెట్టే పరికరం; (2) మెత్తపలక; సొమ్ము లెక్కపెట్టుకుందికి వాడే బల్ల; (3) పని చేసుకుందికి వీలుగా, చదునుగా ఉన్న తీనె; (4) వ్యాపార స్థలాలలో డబ్బు చెల్లించే కిటికీ; * counter, adj. pref. ప్రతి; ప్రతికూల; ఎదురు; ** counter-argument, ph. ప్రతివాదన; ** counterclockwise, ph. ప్రతిఘడి; వామావర్త; అప్రదక్షిణ; ** counter-example, ph. ప్రత్యుదాహరణ; ** counterproductive, ph. ప్రతికూల ఫలసిద్ధి; ** countersuit, ph. అడ్డుదావా; * counterfeit, adj. నకిలీ; దొంగ నకలు; మోసపుచ్చడానికి తయరు చేసిన నకలు; * counterpart, n. (1) ఉల్టాభాగం; (2) ప్రత్యర్థి; (3) సహస్థానీయుడు; * countless, adj. అసంఖ్యాకములయిన; * country, adj. దేశీ; నాటు; పల్లెటూరి; ** country bumpkin, ph. బైతు; పల్లెటూరి గబ్బిలాయి; ** country fig, ph. అత్తి; ** country made goods, ph. నాటు సరుకు; దేశవాళీ వస్తుసముదాయం; ** senna, ph. తంగేడు మొక్క; * country, n. దేశం; పల్లెటూరు; వర్షం; సీమ; ** developing country, ph. వర్ధమాన దేశం; ‘వెనుకబడ్డ’ అనడానికి బదులు ‘వర్ధమాన’ అంటే బాగుంటుంది; ** foreign country, ph. విదేశం; పరదేశం; సీమ; * countryside, n. పల్లెపట్టు; గ్రామీణ ప్రాంతం; జనపదం; * coupe, n. (కూపె) కూపం; చిన్న గది, వాహనాలలో ఇద్దరు ప్రయాణీకుకి సరిపడే చిన్న గది; (rel.) bogie and compartment; * couple, n. (1) జంట; జోడీ; జత; యుగళం; యుగ్మము; ద్వయం; ద్వయి; దంట; (2) ఆలుమగలు; మిథునం; దంపతి; దంపతులు; (note) couple అనేది ఇంగ్లీషులో ఏక వచనమే అయినా తెలుగులో దానికి అనువాదమయిన దంపతులు అనే మాట బహువచనం అన్నది గమనార్హం. * couple, v. t. జోడించు; జతచేయు; జంటపరచు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: couple, pair * ---Use ''couple'' to talk about any two things of the same kind: There are a couple of cars. Use ''pair'' to talk about something that has two main parts that are joined together: a pair of pants; a pair of scissors. Pair is also used to talk about things that are used together: a pair of shoes.''' |} * * couplet, n. (1) ద్విపద; రెండు పాదాలు ఉన్న పద్యం; (2) ద్వికం; * coupling, n. జోడించేది; జంటపరచేది; జంటకి; ద్వికి; * courage, n. ధైర్యం; సాహసం; నిర్భయం; నిబ్బరం; చేవ; కలేజా; దిలాసా; * courier, n. m. జాంఘికుడు; వార్తాహరుడు; వార్తావాహకం; * course, n. (1) గతి; కదలికకి అనుకూలమైన బాట; (2) పాఠావళి; విషయం; మందలం; విద్య నేర్చుకోడానికి కావలసిన పాఠ్యాంశాల సంపుటి; (3) భోజనపు వడ్డనలో ఒక భాగం; * course, v. i. ప్రవహించు; ప్రయాణం చేయు; * court, n. (1) కచేరీ; దర్బారు; దివాణం; మొగసాల; (2) న్యాయస్థానం; ధర్మాసనం; ధర్మదర్భారు; కోర్టు; (3) ఆటస్థలం; ** appeals court, ph. ఉత్తర దర్బారు; అప్పీలు కోర్టు; ** high court, ph. ఉన్నత న్యాయస్థానం; ** king's court, ph. రాజ్యసభ; రాజ్యాంగనం; * courtesy, n. (1) మర్యాద; (2) సౌజన్యం; * courtiers, n. సభాసదులు; * courtesan, n. m. అజ్జుకుఁడు; f. అజ్జుక; * courtship, n. ఉపసర్పణం; * courtyard, n. నాలుగిళ్ల వాకిలి; ముంగిలి; చావడి; ప్రాంగణం; మండువా; చతుశ్శాలిక; అంకణం; అంగణం; హజారం; * cousin, n. జ్ఞాతి; దాయ; సజన్ముడు; మాతృష్యస్రీ; పితృష్యస్రీ; ** cross cousins, ph. ** first cousins, ph. తల్లి అన్నదమ్ముల పిల్లలు; తండ్రి అన్నదమ్ముల పిల్లలు; తల్లి అప్పచెల్లెళ్ళ పిల్లలు; తండ్రి అప్పచెల్లెళ్ళ పిల్లలు; ** first cousins once removed, ph. తల్లిదండ్రుల అన్నదమ్ముల, అప్పచెల్లెళ్ళ పిల్లల పిల్లలు; ** matrilateral cross cousins, ph. తల్లి అన్నదమ్ముల పిల్లలు; తెలుగు దేశంలో వరసకి మేనబావలు, మేనవదినలు, మేనమరదళ్ళు అవతారు; ** patrilateral cross cousins, ph. తండ్రి అప్పచెల్లెళ్ళ పిల్లలు; ** parallel cousin ** matrilateral parallel cousins, ph. తల్లి అప్పచెల్లెళ్ళ పిల్లలు; తెలుగు దేశంలో వరసకి అన్నదమ్ములు, అప్పచెల్లెళ్ళు అవతారు; ** patrilateral parallel cousins, ph. తండ్రి అన్నదమ్ముల పిల్లలు; తెలుగు దేశంలో వరసకి అన్నదమ్ములు, అప్పచెల్లెళ్ళు అవతారు; ** paternal cousin, ph. దాయ; * couscous, n. కూస్^కూస్; బొంబాయి రవ్వ (సెమోలీనా) తో చేసే సగ్గుబియ్యం లాంటి పదార్ధం; మధ్యప్రాచ్యపు వంటలలో విస్తారంగా వాడతారు; * covalent, adj. సహసంయోజక; ** covalent bond, ph. సహసంయోజక బంధం; * cover, n. (1) మూత; కప్పు; ఉపదేహం; (2) మూకుడు (మూయు + కుడుక); (3) కవరు; * covered, adj. కప్పబడ్డ; పిహిత; అవగుంఠిత; * covering, n. ఆచ్ఛాదనం; ఆస్తరణం; తొడుగు; గుంఠనం; ** gold covering, ph. జల పోసనము; ** table covering, ph. మేజా పోసనము; ** wall covering, ph. కుడ్య పోసనము; ** well covering, ph. వాపీ పోసనము; బావితొడుగు; బావిమూఁత; వీనాహువు; * covering, v. t. కప్పడం; * covert, adj. రహస్య; ప్రచ్ఛన్న; * covert war, ph. ప్రచ్ఛన్న యుద్ధం; * Covid 19, n. COrona VIrus Disease 2019; * cow, n. ఆవు; గోవు; గిడ్డి; ధేనువు; మొదవు; అనడుహి; ** black cow, ph. కర్రావు; ** brown cow, ph. పుల్లావు; ** white cow, ph. వెలిమొదవు; ** cow dung, ph. ఆవుపేడ; * cowhitch, n. దూలగొండి; దురదగొండి; * cow-pen, n. పశువుల సాల; గోష్ఠము; * cowage, n. దూలగొండి; దురదగొండి; * coward, n. పిరికి పంద; పారుబోతు; భీరువు; భీరుడు; m. పిరికివాడు; f. పిరికిది; * cowardice, n. పిరికితనం; * cow-pox, n. గోస్తనవ్యాధి; గోసూచికం; * cowrie, n. గవ్వ; కపర్ది; * cows, n. pl. ఆవులు; ఆలు; గోవులు; ధేనువులు; * coxalgia, n. తుంటి కీలులో నొప్పి; * coyote, n. (ఖయోటీ లేదా ఖయోడీ) గుంటతోడేలు; ఉత్తర అమెరికాలో తిరిగే చిన్న తోడేలు వంటి జంతువు; * crab, n. పీత; ఎండ్రకాయ; కులీరం; కర్కటం; కర్కాటకం; ** hermit crab, ph. ముని పీత; * crack, n. (1) పగులు; బీట; నెరద; నెరియ; సరియ; ఓడు; (2) పిచ్చి మనిషి; * crack, v. i. పగులు; చిట్లు; బీట వేయు; నెరద; ఓడు; ** crackling sound, ph. చిటపట; చిటచిట చప్పుడు; * cradle, n. తొట్టి; డోల; ఊయల; ఉయ్యాల; లాలి; జంపాల; పిల్లలని పడుకోబెట్టే ఊయల; * craft, n. చేతిపని; నైపుణ్యంతో చేసే పని; వృత్తి; * craftsman, n. చేతిపనిలో నైపుణ్యం గల వ్యక్తి; * craftsmanship, n. పనితనం; * cramps, n. pl. కండరములు అప్రయత్నముగా, బాధాకరంగా బిగుసుకొని కొంకర్లు పోవడం; ** leg cramps, ph. కాలు పిక్కలలోని కండరాలు బిగుసుకుని ముడి పెట్టినట్లు అయిపోయి నొప్పి పుట్టడం; * crane, n. (1) కొంగ; బకం; కొక్కెర; కొక్కిరాయి; (rel.) heron; stork; (2) బరువులనెత్తు యంత్రం; * cranial, adj. కపాలానికి సంబంధించిన; పుర్రెకి సంబంధించిన; ** cranial nerves, ph. కపాల నాడులు; * cranium, n. కపాలం; పుర్రె; * crank, n. (1) ముసలకం యొక్క ముందు, వెనక కదలికని చక్రాలని గిర్రున తిప్పడానికి వీలు చేసే పరికరం; (2) తిక్కశంకరయ్య; * cranky, adj. సులభంగా చిరాకు పడే స్థితి; * crap, n. చెత్త; వ్యర్థం; బాగులేని పనితనం; ** that movie is a crap, ph. ఆ సినిమా చెత్తగా ఉంది; * crash, n. టోత్కారం; కూలుడు; * crate, n, పెట్టె; కట్టె పెట్టె; సరకుల రవాణా కొరకు కర్రతో కాని, అట్టతో కాని, ప్లేస్టిక్‍తో కాని చేసిన పెట్టె; * crater, n. జంగిడి; ఉల్కాపాతం వల్ల ఒక గ్రహం మీద ఏర్పడిన గొయ్యి; a shallow hole formed on the surface of a planet due to the impact of a meteorite; * craving, n. లాలస; తృష్ణ; అధికేచ్ఛ; తీవ్రవాంఛ; * crawl, v.i. (1) ప్రాకు; పాకాడు; దోగాడు; జరుగు; (2) పాకురు; నేలకి మోకాళ్ళని, చేతులని ఆనించి నాలుగు కాళ్ళ మీద నడిచినట్లు ముందుకు కదలడం; (3) అతి నెమ్మదిగా కదులు; * crayons, n. pl. మైనపు బలపాలు; బొమ్మలకి రంగులు వెయ్యడానికి వాడే సుద్ధ బలపాలు; * craze, n. వేలంవెర్రి; కొత్త వస్తువుల మీద అలవాట్లమీద విపరీతమైన మోజు; * crazy, n. వెర్రి అభిమానం; * craziness, n. ఉన్మత్తత; పిచ్చి; వెర్రి; * creak, v. i. కిర్రుమను; కిర్రుమని చప్పుడు చేయు; * cream, n. (1) మీగడ; మస్తు; కోవా; (2) బాగా చిక్కబరచబడ్డ పాలు; (3) నూక; రవ్వ; (4) సారం; సారాంశం; * cream, v. t. చితక్కొట్టు; బాధు; * cream of wheat, ph. గోధుమ నూక; గోధుమ రవ్వ; * crease, n. (1) మడత; బట్టలో మడత; (2) ముడత; చర్మంలో మడత; * creation, n. సృష్టి; సృజనం; నిర్మాణం; ఏర్పాటు; అభిసర్గం; ** creation theory of life, ph. జీవసృష్టి వాదం; * creative, adj. సృజనాత్మక; * creativity, n. సృజనాత్మకత; స్రష్టత్వం; సర్జనశక్తి; కల్పనాశక్తి; * creator, n. సృష్టికర్త; స్రష్ట; నిర్మాత; సృష్టికారకుడు; కల్పనకర్త; ఈ కర్త ఆడో, మగో తెలీదు. ఎలా ఉంటాడో కూడా తెలీదు. కొందరు "ఈశ్వరుడు" అంటారు, మరికొందరు "యహోవా" అంటారు. ఇంకొందరు "అల్లా" అంటారు. దీనికి ఆధారం కొన్ని మత, ఆధ్యాత్మిక గ్రంథాలు మాత్రమే; * creature, n. జన్మి; ప్రాణి; జీవి; * credence, n. నమ్మిక; విశ్వాసం; * credible, adj, నమ్మదగ్గ; విశ్వసనీయ; * credibility, n. విశ్వసనీయత; అర్థగౌరవం; * credit, n. (1) పరపతి; ప్రతిష్ఠ; (2) అరువు; అప్పు; ఉత్తమర్ణం;(3) జమ; (4) నమ్మకం; ** credit transaction, ph. అరువు బేరం; * credit, v. t. జమకట్టు; * creditor, n. అప్పిచ్చువాడు; అప్పులవాడు; రుణదాత; జమాజవాను; ఉత్తమర్ణుడు; (ety.) ఉత్తమర్ణ = ఉత్తమ+ఋణ(గుణసంధి); ** credits and debits, ph. జమాఖర్చులు; * creditworthy, adj. పరపతి; * creditworthiness, n. నమ్మదగిన; పరపతి ఉన్న; * creed, n. నమ్మకాలు; నమ్మకం; * creep, v. i. డేకురు; నేలకి కడుపుని కాని, ముడ్డిని కాని ఆనించి ముందుకు జారడం; * creeper, n. లత; పాదు; తీగ; అలము; వల్లి; * cremation, n. దహనం; దహన సంస్కారం; ** cremation grounds, ph. శ్మశానం; శ్మశాన వాటిక; దహనవాటిక; పురాంతక భూములు; రుద్ర భూములు; * crepe, n. (1) పల్చటి అట్టు; [[ఫ్రాన్స్]] దేశపు అట్టు; కాగితం దోసె; (2) ఒక రకమైన పల్చటి గుడ్డ; * crescendo, n. పరాకాష్ఠ; ఉత్కర్ష; * crescent moon, ph. నెలవంక; చంద్రవంక; చంద్రరేఖ; * crest, n. శిఖ; తలాటం; ఉత్తంసం; ** crest and trough, ph. శిఖ, గర్త; * crestfallen, adj. విషాధపూరిత; ఉత్సాహరహిత; * crew, n. సిబ్బంది; సరంగులు; కర్మచారులు; * crib, n. పసిపిల్లలు పడుక్కోడానికి కటకటాలు ఉన్న తొట్టి మంచం; * cricket, n. (1) కీచురాయి; చీరండ; ఇలకోడి; శలభం; కుమ్మరిపురుగు; (2) క్రికెట్ అనే ఒక ఆట; * crime, n. అపరాధం; బృహన్నేరం; నేరం; కంటకం; ఏనస్సు; సమాజంపై చేసిన అపరాధం; offence against society; * criminal, n. నేరస్థుడు; * criminal, adj. అపరాధ; హింశోధ్భవ; క్రిమినలు; ** criminal code, ph. దండవిధి; దండన వ్యవహార సంహితం; శిక్షా స్మృతి; ** criminal procedure code, ph. దండవిధి; దండన వ్యవహార సంహితం; శిక్షా స్మృతి; * criminology, n. నేరవిచారణ శాస్త్రం; * crimson, n. రక్తిమ; అరుణిమ; అరుణ వర్ణం; ఎరుపు; ఎరట్రి రక్తపు రంగు; కెంపు రంగు; * cripple, n. అవిటి వ్యక్తి; * crippled, adj. అవిటి; * crisp, adj. (1) బిగువైన; సరికొత్త; (2) కరకరలాడే; నమిలేటప్పుడు చేసే ఒక రకమైన శబ్దం; Refers to a thin, fragile, and dry texture that breaks easily into small flakes or pieces. Often associated with foods like potato chips, crackers, or bacon. The sound produced when chewing crispy foods is typically a higher-pitched, shorter sound. see also crunchy; ** crisp style, ph. బిగువైన శైలి; చురుకైన శైలి; * crisis, n. విషమ పరిస్థితి; చిక్కు; సంక్షోభం; సంకటకాలం; * criterion, n. ప్రమాణం; కొలబద్ధ; గీటురాయి; * critic, n. (క్రిటిక్) విమర్శకుడు; విమర్శకురాలు; బెన్‌జాన్సన్.. ‘విమర్శకుడు దోషాల్ని చెప్పడమే కాకుండా, దోష రహితంగా ఎలా ఉండాలో’ చెప్పాలన్నారు. * critical, adj. కీలక; * critical, n. కీలకం; * criticism, n. (1) విమర్శ; (2) ఆక్షేపణ; హడ్సన్ విమర్శ విధులను వివరిస్తూ...'Criticism may be regarded as having two different functions that of interpretation and that of Judgement' అని అన్నారు. ** destructive criticism, ph. వితండవాదం; ** literary criticism, ph. సాహిత్య విమర్శ; ఒక గ్రంథంలోని లోపాలోపాలను, ఔచిత్య, అనౌచిత్యాలను, భావ గంభీరతను అలంకార రచనా పాటవాన్ని, ధ్వని విశేషాల్ని, శయ్యా సౌభాగ్యాన్ని, వస్తు నిర్మాణ సౌష్టవాన్ని, పాత్ర పోషణ, రస పోషణ, సన్నివేశ కల్పనలను, ఆ గ్రంథానికి సంబంధించిన సర్వ విషయాలను కూలంకషంగా చర్చించి సాహిత్యంలో ఆ గ్రంథానికి ఉన్న స్థానాన్ని నిర్ణయించడాన్ని సాహిత్య విమర్శగా పేర్కొనవచ్చు; * criticize, v. t. (1) విమర్శించు; (2) ఆక్షేపించు; * critique, n. (క్రిటీక్) విమర్శ; వివేచన; 'మృశ్’ అనే ధాతువుకు ‘వి’ అనే ఉపసర్గ చేరి ‘విమర్శ’ అనే పదం ఏర్పడింది. విమర్శ అనే పదానికి పరిశీలించడం, పరీక్షించడం, పరామర్శించడం, ఆలోచించడం, చర్చించడం అనే అర్థాలున్నాయి. ఒకరు చేసిన పనిలో బాగోగులను ఇంకొకరు వివేచించి తెలపడాన్ని ‘విమర్శ’ అంటారు; * critter, n. జంతువు; పురుగు; పురుగు, పుట్ర; * Cro Magnon, n. (క్రో మేన్యన్) ఐరోపా‌లో నియాన్‌డ్రథాల్ తర్వాత ప్రభవించిన ఒక జాతి మానవుల వంటి తెగ; ఈ జాతి ఇప్పుడు నశించిపోయింది; ** croaking of frogs, ph. కప్ప అరుపు; బెకబెక మను; టర్టరాయణం; * crocodile, n. మొసలి; మకరం; నక్రం; కుంభీరం; ** crocodile tears, ph. మొసలి కన్నీరు; మకరాశ్రువులు; [idiom.] కడుపులో దుఃఖం లేకపోయినా కళ్ళ వెంబడి వచ్చే నీళ్ళు; * crook, n. కుటిలుడు; * crooked, adj. కుటిల; వంకర టింకర; అడ్డదిడ్డం; అష్టావక్ర; * crooked, n. (క్రుకెడ్) అష్టావక్రం; * crop, n. (1) పంట; ఫలసాయం; సస్యం; (2) కత్తిరించి తీర్చి దిద్దడం; ** cash crop, ph. వర్తకపు పంట; ** first crop, ph. సారువా పంట; ** second crop, ph. దాళవా పంట; ** summer crop, ph. పునాస పంట; ** third crop, ph. పునాస పంట; ** crop pest, n. పంట తెగులు; తెగులు; * Cross, n. శిలువ; క్రైస్తవ మతానికి గుర్తు; * cross, adj. (1) పర; (2) వజ్ర; అడ్డ; ** cross multiplication, ph. వజ్ర గుణకారం; అడ్డ గుణకారం; ఒక భిన్న సమీకరణంలో ఒక పక్కనున్న లవాన్ని రెండవ పక్క ఉన్న హారంతో గుణించడం; ** cross pollination, ph. పర పరాగ సంపర్కం; ** cross ratio, ph. వజ్ర నిష్పత్తి; ** cross section, ph. అవచ్ఛేదం; అడ్డుకోత; * cross, v. t. (1) పరాగ సంపర్కం చేయు; రెండు మొక్కల జన్యుపదార్థాలని కలపడం; (2) పొర్లించు; రెండు జంతువుల జన్యుపదార్థాలని కలపడం; * crossing, n. (1) దాటడం; (2) తరణం; (3) సంధి స్థలం; ** crossing out, ph. కొట్టివేత; * crossover, v. t. దాటు; తరించు; * crossroads, n. కూడలి; చౌరస్తా; శృంగాటకం; చతుష్పథం; నాలుగు రోడ్ల కూడలి; * crossword, n. పదవిన్యాసం; గళ్లనుడికట్టు; పదకేళి; పలుకుల పందిరి; జల్లికట్టు; * crotch, n. కచ్చ; కిస్తా; తొడలు, కటి ప్రదేశం కలిసే స్థానం; * croton, n. భూతాంకుశం; క్రోటను; * crow, n. కాకి; కాకం; భస్మచ్ఛవి కాకం; వాయసం; కరటకం; ఐంద్రి; బలిభుక్కు; బలిపుష్ఠం; అరిష్టం; కారవం; పికవర్ధనం; ధ్వాంసవర్ధనం; శీతర్తుబలీయం; చిరప్రాణం; పరభ్రుత్‍; ఆత్మఘోషం; ఏకాక్షి; సకృత్‍ప్రజా; (rel.) raven; * crow pheasant, n. జెముడుకాకి; * crowbar, n. గునపం; గడ్డపార; పలుగు; కుద్దాలం; * crowd, v. i. ముసురు; మూగు; గుమిగూడు; * crowd, n. గుంపు; మూక; జనసమ్మర్దం; గుమి; సంకులం; * crowded, adj. సంకులమైన; * crown, n. శిఖ; కిరీటం; కోటీరం; మకుటం; బొమిడికం; * crucial, n. కీలకం; * crucible, n. మూస; ద్రోణి; దొన్నె; పుటం; ప్రమిద; దొప్ప; ** crucible tongs, ph. పటకారు; * crucifix, n. కొరత; శిలువ; * crucify, v. t. (1) కొరత వేయు; (2) [idiom] గట్టిగా చివాట్లు పెట్టు; * crude, adj. ముతక; ముడి; ఆమమైన; నాటు; కచ్చా; మోటు; చిత్తు; ** crude oil, ph. ముతక నూనె; ముడి నూనె; మట్టినూనె; శిలతైలం; ఆమనూనె; * cruel, adj. క్రూరమైన; దారుణమైన; ** cruel murder, ph. దారుణమైన కూనీ; చిత్రవధ; ** cruel violence, ph. చిత్రహింస; * cruelty, n. క్రూరత్వం; దౌష్ట్యం; దుష్టత్వం; * cruise, n. (క్రూజ్) నౌకాయానం; షికారా; పడవ ప్రయాణం; * crumb, n. (1) చిన్న ముక్క; తిండి పదార్థాలని చిదిపినప్పుడు రాలే ముక్క; (2) [idiom] పిసరు; * crunchy, adj. నమిలేటప్పుడు చేసే ఒక రకమైన శబ్దం; Describes a firmer, more dense texture that makes a louder, longer-lasting sound when chewed. Examples include nuts, pretzels, or raw vegetables. The sound produced when chewing crunchy foods is typically a lower-pitched, longer sound. see also crispy; * crusade, n. ఉద్యమం; * crush, v. t. (1) పిండు; నలుపు; (2) అణగదొక్కు; చిత్తుచేయు; * crush, n. పిండగా వచ్చిన రసం; * crusher, n. పేషకి; పేషకం; పేషణ యంత్రం; * crust, n. పటలం; పెచ్చు; ఉల్లె; అప్పం; ** Earth's crust, ph. భూ పటలం; * crutch, n. (1) ఊతకోల; ఆనుకర్ర; (2) ఊత; ఆను; * crux, n. కీలకం; ఆయువుపట్టు; మర్మం; * Crux Australis, n. త్రిశంకుడు; దక్షిణార్ధగోళంలోని ఆకాశంలో, శిలువ ఆకారంలో, స్పుటంగా కనిపించే నక్షత్ర మండలం; * cry, n. ఏడ్పు; రోదన; అరుపు; బొబ్బ; కూత; * cry, v. i. ఏడ్చు; రోదించు; అరచు; వాపోవు; అలమటించు; * cryptic, adj. అంతర్నిహితమైన; నర్మగర్భమైన; * cryptogram, n. అంతర్లాపి; నర్మగర్భలేఖ; * cryptography, n. ఆరండకము; నర్మగర్భలేఖనం; గూఢలేఖనశాస్త్రం; * crystal, n. స్ఫటికం; పలుగు; * crystalline, adj. స్ఫటికపు; స్ఫటికముతో చేయబడిన; స్ఫటికాకారముతో; * crystallization, n. స్ఫటికీకరణం; * crystallography, n. స్ఫటికలేఖనం; * crystalloid, n. స్ఫటికార్థం; (ety.) స్ఫటికం వంటి పదార్థం; * crystals, n. స్ఫటికములు; స్ఫటికాదులు; * cub, n. పులి పిల్ల; సింహపు పిల్ల; పాండా పిల్ల; మొదలైనవి; * cube, n. (1) ఘనం; ఘనచతురస్రం; సమఘనం; షణ్ముఖి; ఆరు ముఖాలు కలది; ఉదాహరణకి ఒక షణ్ముఖి(cube) తీసుకుంటే, దాని ప్రతి ముఖం చతురస్రాకారంలో ఉంటుంది. ప్రతి అంచు దగ్గరా రెండు ముఖాలు కలుస్తాయి. ప్రతి శీర్షం దగ్గరా మూడు ముఖాలు కలుస్తాయి; (2) ముక్క; * cube-root, n. ఘనమూలం; * cubebs, n. pl. చలవ మిరియాలు; తోక మిరియాలు; * cubit, n. మూర; మూరెడు; * cuboid, n. (1) దీర్ఘఘనం; ఆరు ముఖాలు, ప్రతి ముఖము దీర్ఘ చతురస్రాకారం అయిన ఒక ఘన రూపము; (2) పాదములో ఉన్న ఒక ఎముక పేరు; * cuckoo, n. కోకిల; కోయిల; * cucumber, n. దోసకాయ; కీరా; * cudgel, n. దుడ్డు; దుడ్డు కర్ర; లక్కక; * cufflinks, n. బేడీ బొత్తాలు; అరదండాలు; * cuffs, n. (1) బేడీలు; అరదండాలు; నిగడాలు; (2) పొడుగు చేతుల చొక్కాలకి పెట్టుకునే ఒక రకం బొత్తాములు; * cuisine, n. (క్విజీన్) వంట; వండే పద్ధతి; కుశిని; * cul-de-sac, n, (1) ఒక పక్కనే తెరచి ఉన్న సంచి వంటి శరీర కట్టడం; (2) సంచీ సందు; ఒక వైపు మాత్రమే తెరచి ఉన్న వీధి; * culinary, adj. పాకశాస్త్ర; * culpable, adj. నింద్యమయిన; దోషయుక్త; ** culpable homicide, ph. నిందార్హమైన నరవధ; దోషయుక్తమయిన హత్య; ** culpable negligence, ph. దోషయుక్తమైన ఉపేక్ష; * culprit, n. నేరస్థుడు; అపరాధి; నేరము చేసిన వ్యక్తి; * cultivable, adj. సేద్యయోగ్య; * cultivar, n. సాగురకం; సాగుమొక్క; (ety.) cultivated + variety; సాగు చేసేందుకు, వన్య ప్రజాతిని (wild plant) సిద్ధ పరచిన వంగడం (for cultivation) అని అనవచ్చు; ఉదాహరణకి, Cabbage, Brussel sprouts, Kohlrabi, Kale, Broccoli and Cauliflower are cultivars from Brassica oleracea (బ్రాసికా ఒలెరేసి); * cultivation, n. సాగు; సేద్యం; వ్యవసాయం; జిరాయితీ; ** contour cultivation, ph. ఈనెగట్టు సేద్యం; ** shift cultivation, ph. పోడు వ్యవసాయం; ** wet cultivation, ph. దంపసాగు; దంపసేద్యం; * cultivator, n. రైతు; * culture, n. (1) సంస్కృతి; (2) తోడు; పాలని తోడు పెట్టడానికి వేసే మజ్జిగ; (3) సూక్ష్మజీవులని ప్రయోగశాలలో పెంచే పద్ధతికి అనుకూలపడే మధ్యమం; (4) పెంపకం; (5) వ్యవసాయం; * culture, suff. సాయం; పెంపకం; ** agriculture, n. వ్యవసాయం; ** arboriculture, n. చెట్ల పెంపకం; తరుకృషి; తరుసాయం; ** monoculture, n. ఏకసాయం; ఒకే రకం పంటని పదేపదే పండించడం; ** pisciculture, n. చేపల పెంపకం; మత్స్యసాయం; మత్స్యపరిశ్రమ; ** polyculture, n. బహుసాయం; ఒకే పొలంలో ఒకదాని తర్వాత మరొకటి చొప్పున, పంటలని మార్చి పండించడం; ** viticulture, n. ద్రాక్ష పెంపకం; * culvert, n. తూము; మదుం; కలుజు; కానాగట్టు, kAnAgaTTu * cumbersome, n. యాతన; భారం; ప్రతిబంధకం; * cumin seed, n. జీలకర్ర; * cummerbund, n. కటివం; దట్టి; కమ్మరబొందు; * cumulative, adj. సంచాయిత; * cuneiform writing, ph. శరాకార లిపి; * cunning, n. కపటత; టక్కు; * cunnilingus, n. యోని ద్వారాన్ని నోటితో ఉత్తేజ పరచడం; * cup, n. దొప్ప; దొన్నె; పిడత; చషకం; చమసం; చిట్టి; చిప్ప; మరిగ; కప్పు; ** cup made of stone, ph. రాతిచిప్ప; రాచ్చిప్ప; మరిగ; * cupboard, n. అలమారు; చిట్టటక; కప్పులు పెట్టుకొనే బీరువా; * cupful, n. చిట్టెడు; కప్పుడు; కప్పు; * curated, adj. వడపోసిన; సంస్కరించిన; మరమ్మత్తు చేసిన; * curator, n. భాండాగారి; * curb, kerb (Br.), n. చపటా, వీధి చపటా, * curd, n. (1) పెరుగు; పెరుగుగడ్డ; దధి; కలుఁపు; ఆమిక్ష; (2) విరుగుడు; పాలు విరిగినప్పుడు గడ్డలుగా ఉన్న భాగం; (3) కోలకం; గడ్డగా గట్టిగా ఉండేది; * curdle, n. గర; గడ్డ; విరుగుడు; * curdle, v. t. గరకట్టు; విరుగు; గడ్డకట్టు; పేరుకొను; * cure, n. (1) వైద్యం; మందు; నివారణ; (2) స్వస్థత; ** nature cure, ph. ప్రకృతి వైద్యం; * cure, v.t. (1) నయము చేయు; కుదుర్చు; మానిపించు; స్వస్థపరచు; (2) నిల్వ చేయు; * cured, adj. (1) నిల్వ చేసిన; (2) రోగం నయం చేయబడ్డ; ** cured meat, ph. నిల్వ చేసిన మాంసం; * curiosity, n. ఉత్సుకత; ఆసక్తి; బుభుత్స; వ్యాసక్తత; * curlew, n. క్రౌంచపక్షి; కంకపక్షి * curls, n. కురులు; ఉంగరాల జుత్తు; నొక్కుల జుత్తు; వక్ర కేశములు; కుటిల కుంతలములు; * curly, adj. కుటిల; ఉంగరాల; ** curly hair, ph. కుటిల కుంతలాలు; ఉంగరాల జుత్తు; * currants, n. pl. ఒక రకం ఎండు ద్రాక్ష; "బ్లాక్ కొరింత్" మరియు "కారినా" (Black Corinth and Carina) అని పిలువబడే వివిధ రకాల చిన్న, విత్తన రహిత ద్రాక్షలను ఎండబెట్టడం ద్వారా తయారు చేయబడిన ఎండుద్రాక్షలను Currants అంటారు. * currency, adj. వాడుకలోనున్న; చెల్లుబడి అయే; చలామణిలో ఉన్న; * currency, n. వాడుకలోనున్న డబ్బు; చెల్లుబడి అయే డబ్బు; * current, adj. ప్రస్తుత; వర్తమాన; సమకాలీన; చాలూ; అర్జు; ** current account, ph. చాలూ ఖాతా; అర్జు ఖాతా; ** current affairs, ph. వర్తమాన వ్యవహారాలు; ** current phase, ph. వర్తమాన దశ; * current, n. (1) ప్రవాహం; విద్యుత్ ప్రవాహం; ఆపూరం; విద్యుత్తు; కరెంటు; (2) సమకాలీనం; ప్రస్తుతం; ** alternating current, ph. ఏకాంతర ప్రవాహం; ఏకాంతర విద్యుత్తు; ప్రత్యావర్తక ప్రవాహం; ** direct current, ph. ఏకముఖ ప్రవాహం; అజస్ర ప్రవాహం; అభిద్య ప్రవాహం; ** electric current, ph. విద్యుత్ ప్రవాహం; ** induced current, ph. ప్రేరిత ప్రవాహం; ** photoelectric current, ph. తేజోవిద్యుత్ ప్రవాహం; * curriculum vitae, ph. జీవిత సంగ్రహం; (lit.) the course of one's life; * curry, n. (1) కూర; వండిన కూర; (2) కూరలో వేసే మసాలా; ** curry favor, ph. కాకా పట్టు; తైరు కొట్టు; ingratiate oneself with someone through obsequious behavior; ** curry powder, ph. కూరలో వేసే మసాలా పొడి; this is not powdered curry leaves; * curry-leaf, n. కరివేపాకు; కల్యామాకు; * cursive, adj. జిలుగు; గొలుసుకట్టు; ** cursive writing, ph. జిలుగు రాత; గొలుసుకట్టు రాత; * cursor, n. [comp.] తెరసూచి; సారకం; తెర మీద బొమ్మలని చూపించే గుర్తు; An on-screen blinking character that shows where the next character will appear; * cursory, adj. పైపైన; నామకః; * curtain, n. తెర; యవనిక; కనాతి; కండవడము; (rel.) screen; * curvature, n. వక్రత; వట్రువు; వంపు; వంకర; వంకీ; వంకరతనం; * curve, n. వంపుగీత; వక్రరేఖ; * curved, adj. వట్ర; వక్ర; వరాళ; ** curved surface, ph. వట్రతలం; వక్రతలం; * cushion, n. తలాపి; దిండు; కశిపు; మెత్త; గాది; ఉపధానం; * cuss-cuss, n. వట్టివేరు; కురువేరు; అవురుగంట వేరు; ఉసీరం; లఘులయము; అవదాహం; [bot.] straw of Andropogon muriaticum; * custard, n. గుడ్లు, పాలు, చక్కెర, కలిపి చేసే మెత్తటి, జున్ను వంటి వంటకం; * custard apple, n. సీతాఫలం; cherimoya; * custody, n. (1) స్వాధీనత; స్వాధీనం; (2) నిర్బంధం; * custom, n. ఆచారం; అలవాటు; వాడుక; రివాజు; సంప్రదాయం; ఆనవాయితీ; మామూలు; వ్యవహారం; ** ancient custom, ph. వృద్ధాచారం; పాత అలవాటు; ** daily custom, ph. నిత్యవ్యవహారం; * customary, adj. మామూలు; రివాజు; వ్యావహారికం; యౌగికం; * customer, n. ఖాతాదారు; రివాజురాజు; వినియోగదారు; ఒక దుకాణంలో సరుకులు కొనే వ్యక్తి కాని, సేవలు అందుకొనే వ్యక్తి కాని; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: customer, client * ---When you go out to buy things, you are a ''shopper''. When you go out to buy things from a particular store, then you are that store's ''customer.'' If you are paying someone such as lawyer for professional services, then you are a ''client''. If you are seeing a doctor, you are a ''patient''. If you are staying at a hotel, you are a ''guest''.''' |} * * customs, n. (1) ఆచారాలు; (2) దిగుమతి సుంకములు; * cut, n. (1) కత్తిరింపు; కోత; గాటు; గంటు; కచ్చు; పరిఖ; (2) దెబ్బ; గాయం; * cut, v. i. తెగు; * cut, v. t. కత్తిరించు; ఉత్తరించు; కోయు; నరుకు; తరుగు; తెంచు; కొట్టు; ఛేధించు; ** cut the cloth, ph. గుడ్డని కత్తిరించు; ** cut the tree, ph. చెట్టుని కొట్టు; ** cut the vegetable, ph. కూరగాయలని తరుగు; * cuticle, n. అవభాసిని; Cuticles are a thin layer of clear dead skin located at the nail bed. As your nail grows, it rips the underside of the skin at the base of your nail, which is called the eponychium. Between the eponychium and the nail plate is where the cuticle forms; [see also] hangnail; * cutting, n. (1) కత్తిరింపు; ఖండం; (2) కత్తిరించిన ముక్క; ఖండిక; * cyan, n. పాలపిట్ట రంగు; * cyanosis, n. శరీరం నీలివర్ణం పొందడం; (ety.) సయనైడు వల్ల మరణించిన వారి శరీరం ఇలా నీలంగా మారుతుంది కనుక ఈ పేరు వచ్చింది; * cyber, adj. సమాచార సాంకేతిక రంగానికి సంబంధించిన; ** cyber security, ph. Cyber security refers to the body of technologies, processes, and practices designed to protect computer networks, devices, programs, and data from attack, damage, or unauthorized access. Cyber security may also be referred to as information technology security; * cyberspace, n. జాలావరణం; అంతర్జాలావరణం; (note) cyberspace is a poorly coined word; it is better to use Internet space, instead; * cycle, n. (1) చక్రం; ఆవృత్తం; ఆవర్తం; (2) సైకిలు; తొక్కుడుబండి; రెండు చక్రాల వాహనం; ** hydrological cycle, ph. జల చక్రం; ** seasonal cycle, ph. రుతు చక్రం; ఋతు చక్రం; ** cycle of time, ph. కాలచక్రం; * cyclic, adj. చక్రీయ; వృత్తస్థిత; ** cyclic substances, ph. చక్రీయ పదార్థాలు; ** cyclic symmetry, ph. చక్రీయ సౌష్ఠవం; చక్రీయ సౌష్ఠత, cakrIya saushThata; * cyclo, pref. చక్రీయ; * cyclohexane, n. [chem.] చక్రీయ షడ్జేను, cakrIya shadjEnu * cyclone, n. తుఫాను; గాలివాన; దూదర; (rel: tornado =చక్రవాతం; storm = గాలివాన) ** tropical cyclone, ph. ఉష్ణమండలంలో వచ్చే తుపాను; * cyclopropane, n. [chem.] చక్రీయత్రయేను; చక్రీయప్రోపేను; * cylinder, n. (1) స్థూపకం; వర్తులస్తంభం; (2) సిలిండరు; * cylindrical, adj. స్థూపాకార; స్తంభాకార; * cymbal, n. చేతాళము; కాంస్యతలం; వాయించెడు తాళము; * cyanobacteria, n. a division of microorganisms that are related to the bacteria but are capable of photosynthesis; When blue-green algae, also known as cyanobacteria, are present in the waterways, all recreational users should exercise caution and always avoid contacting algae; * cynophobia, n. కుక్కలంటే తర్కరహితమైన భయం; * cyst, n. తిత్తి; కోష్ఠము; * cytology, n. కణ శాస్త్రం; * cytoplasm, n. కణసారం; జీవరసం; కణద్రవం; కోశరసం; ప్రోటోప్లాసమ్‌లో కణికని మినహాయించగా మిగిలినది; * czar, n. (1) పూర్వపు రష్యా దేశపు చక్రవర్తి; ; (2) ప్రభుత్వంలో సర్వాధికారాలు గల వ్యక్తి;''' * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 ==వర్గం== [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] h2w3ekdsc8fbtq6oeeceipzgmgy8ol8 0 2996 39120 39074 2026-05-16T01:08:07Z Vemurione 1689 /* Part 2: di-dz */ 39120 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added), published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. ==Part 1: da-dh== Pennidi |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''D, d, symbol (1) ఇంగ్లీషు వర్ణమాలలో నాలుగవ అక్షరం; (2) పరీక్షలలో బొటాబొటీగా మార్కులు వచ్చిన వారికి వచ్చే గురుతు; (3) ఒక విటమిన్ పేరు; * dab, v. t. ఒత్తు; అద్దు; పులుము; రాయు; అలుకు; * dabble, v. i. (1) ఉన్నాననిపించు; వేలు పెట్టు; కెలుకు; (2) జలకాలాడు; * dactyl, n. [prosody.] (1) ఛందస్సులో ఒక గురువు తర్వాత రెండు లఘువులు వచ్చే పద్ధతి; భగణం;(2) వేలు; * dad, n. నాన్న; అప్ప; అయ్య; * daemon, n. (1) ప్రేతాత్మ. (2) దయ్యం; (3) [comp.] ప్రచ్ఛన్నవిధి; నేపథ్యంలో, వినియోగదారుని ఆధిపత్యం లేకుండా, నడిచే క్రమణిక; A computer program that is not invoked explicitly by the user, but lies dormant waiting for some condition(s) to occur; (ety.) The term was coined by the programmers at MIT's Project MAC. They took the name from Maxwell's demon, an imaginary being from a thought experiment that constantly works in the background, sorting molecules. Alternative terms for daemon are service (used in Windows, from Windows NT onwards — and later also in Linux) and ghost job; * dagger, n. బాకు; కటారి; మొలకత్తి; రెండు వైపుల పదునయిన కత్తి; ** dagger mark, ph. హంసపాదుకి వేసే శూలం గుర్తు; అచ్చు పుస్తకాలలో పేజీ దిగువ ఉన్న వివరణకి వేసే గుర్తు; * daily, adj. ప్రతిరోజు; దైనందినం; నిత్యం; రోజువారీ; అహరహం; ** daily wages, ph. కైకిలి; కైకూలి; రోజు కూలి; * daily, n. దినపత్రిక; దైనికం; * daintiness, n. నాజూకుతనం; సుకుమారం; స్వారస్యం; * dairy, adj. పాడి; గవ్య; పయస్య; ** dairy products, ph. పాడి దినుసులు; పయస్యములు; గవ్యములు; * dairy, n. (డెయిరీ) పాడి; పాడి పరిశ్రమ; పయస్య పరిశ్రమ; * dais, n. (డేస్) వేదిక; తిన్నె; గద్దె; అరుగు; జగిల; * dale, n. లోయ; లోవ; కనుమ; * dalits, n. pl. [Ind. Engl.] దళితులు; హరిజనులు; (note) a preferred term for India's casteless class; * dam, n. డేమ్; అడ్డకట్టు; ఆనకట్ట; (note) A dam is a high impervious barrier constructed across a river valley to form a deep storage reservoir; The surplus water is not allowed to flow over the dam, but it flows through the spillways provided at some level built into the dam; (see also) barrage and weir; * damage, n. హాని; చేటు; కీడు; అర; అపకారం; నష్టం; * dame. n. స్త్రీ; పెద్దింటి స్త్రీ; దొరసాని; అమ్మగారు; * damp, adj. (1) చిత్తడి; తేమగానున్న; తడిగానున్న; (2) నిరుత్సాహ మయిన; * damped, adj. [phys.] అవరుద్ధ; మందగింపు చేసే; ** damped vibration, ph. అవరుద్ధ స్పందనం; * damper, n. ఉత్సాహాన్ని చల్లార్చేది; * dampness, n. తేమ; తడి; చెమ్మ; పదను; ఒరపదను; ఆర్ర్ధత; ఈకువ; ఇవుకు; ఈమిరి; చిత్తడి; * damsel, n. ఎలనాగ; కన్య; పడుచు; యువతి; * dance, n. నృత్యం; నాట్యం; లాస్యం; తాండవం; * dancer, n. m. నర్తకుడు; f. నర్తకి; * dandelion, n. సింహదంష్ట్రిక; అమెరికా గడ్డి మైదానలలో పచ్చని చామంతి పువ్వు లాంటి పువ్వుని పూసే ఒక రకం కలుపు మొక్క; [bot.] Taraxacum officinale; commonly viewed in the United States as a weed. But dandelions are traditional herbal medicine, used to stimulate the liver, promote the body’s natural detoxification processes and support healthy digestion. The botanical wellness company Traditional Medicinals turns the wild-collected roots into a variety of medicinal-grade formulations. Its Roasted Dandelion Root tea is robust and coffee-like, while EveryDay Detox Dandelion, Dandelion Chai Probiotic and Dandelion Leaf & Root are more mild and herbaceous. * dandruff, n. చుండు; తలమీఁద పొరలు పొరలుగా లేచెడు చర్మపు కణాలు; * danger, n. అపాయం; కీడు; విపత్తు; హాని; ఆపద; ముప్పు; సేగి; గండం; ఉపహతి; ప్రమాదం కలుగజేసే పరిస్థితి; see also accident; * dangerous, adj. అపాయకరమైన, ప్రమాదకరమైన; * dangle, v. i. వేలాడు; వెంట తిరుగు; * dank, adj. మెతక; * dank smell, ph. మెతక వాసన; * dare, n. దమ్ము; ధైర్యం; * dare, v. i. తెగించు; సాహసించు; ధైర్యం చేయు; * daredevil, n. సాహసి; గడుగ్గాయి; * dark, n. చీకటి; ** extremely dark, ph. కారునలుపు; ** pitch dark, ph. చిట్ట చీకటి; చీకటి గుయ్యారం; చిమ్మచీకటి; కటిక చీకటి; అంధకార బంధురం; * dark, adj. (1) చీకటి; (2) అంధకార; నల్లనైన; నలుపు; కారు; (3) ముదర; ** dark age, ph. అంధకార యుగం; ** dark color, ph. ముదర రంగు; కర్రి; ** dark forest, ph. కారడవి; ** dark matter, ph. కృష్ణ పదార్థం; విశ్వంలో కండ్లకి, పనిముట్లకి కూడ కనిపించని పదార్థం; * darkness, n. చీకటి; చీకువాలు; తిమిరం; అంధకారం; తామసం; తమస్సు; తామిస్రం; నిశీథం; ** utter darkness, ph. చిట్టచీకటి; చిమ్మచీకటి; కటిక చీకటి; * darling, n. ముద్దులబిడ్డ; బంగారు కొండ; బాచాల కొండ; * dart, n. దూసి; భిండివాలం; చిన్న ఈటె; చిరుశూలం; వేసుడుబరచి; * dart, v. i. దూసికొని పోవు; * dash, n. (1) పరుగు; (2) చిటికెడు; (3) చిన్న గీత; ** dash of salt, ph. చిటికెడు ఉప్పు; * dash, v.i. జోరుగా పరుగెత్తు; * data, n. pl. దత్తాంశలు; దత్తాలు; నిర్ధిష్టాంశలు; see also datum; ** data dictionary, ph. దత్తాంశ కోశం; దత్తాంశ నిఘంటువు; ** data store, ph. [comp.] దత్తాఖానా; ** data structure, n. [comp.] దత్తాంశ ప్రత్యయం; దత్తాంశ కట్టడం; * database, n. [comp.] దత్తాంశనిధి; దత్తనిధి; దత్తాకరం; దత్తాంశాలను తిరిగి వెతుక్కుని వెలికి తియ్యటానికి అనుకూలంగా ఒక క్రమ పద్ధతిలో నిల్వ చేసే స్థలం; ** database administrator, ph. దత్తనిధి ప్రశాసకుడు; దత్తనిధి వ్యవస్థాపకి; ** database compression, ph. దత్తాంశ సంకోచనం; * date, n. (1) తారీఖు; తేదీ; రోజు; తిథి; (2) ఒక వేళప్పుడు కలుసుకొందామనే ఒప్పందం; (3) నియమితమైన సమయంలో కలుసుకోడానికి ఒప్పుకున్న స్నేహితురాలు, లేదా స్నేహితుడు; (4) ఖర్జూరం; ** date palm, ph. ఖర్జూరం చెట్టు; [bot.] Phoenix dactylifera; * dated, adj. పాతబడ్డ; తేదీ వేయబడ్డ; ** dative case, ph. కి, కు, కై, కొరకు; చతుర్థీ విభక్తి; * datum, n. s. దత్తం; దత్తాంశం; (ety.) దత్త + అంశం; * datura, n. ఉమ్మెత్త; ధుత్తూరం; * daub, v. t. పూయు; పులుము; రాయు; * daughter, n. పిల్ల; కూతురు; కుమార్తె; అమ్మాయి; పుత్రిక; తనూజ; నందన; బిడ్డ; పట్టి; ** daughter cell, n. పిల్ల కణం; * daughter-in-law, n. కోడలు; * daughters-in-law, n. pl. కోడళ్లు; * daunted, adj. భయపడ్డ; బెదిరిన; దిగులుపడ్డ; * dawn, n. ఉషస్సు; ఉషోదయం; ప్రభాతం; ప్రత్యూషం; వేకువ; వేగుజాము; అరుణోదయం; ప్రాతఃకాలం; తెల్లవారుజాము; * day, n. (1) రోజు; దినం; దివసము; దివస్సు; వాసరము; అహము; అహస్సు; తేదీ; తారీఖు; వేళ; (2) పగలు; పగటివేళ; పట్టపగలు; ** all day, ph. రోజంతా; రోజల్లా; ** anomalous day, ph. ?? ** day and night, ph. అహర్నిశలు; అహోరాత్రం; పగలనక, రాత్రనక; ** day by day, ph. రోజు రోజూ; దిన దిన; ** every day, ph. ప్రతిదినం; అనుదినం; ** holy day, ph. పుణ్యాహం; ** sidereal day, ph. 23 hours 56 minutes 4.091 seconds; The time between successive passages of the same star through the meridian. ** solar day, ph. 24 hours; The time between successive noons on Earth; ** tropical day, ph. ?? * daybook, n. దినవహి; కడితం; కవిలె; రోజు చిఠా; చిట్టా; * daybreak, n. ఉషోదయం; ప్రభాతం; వేకువ; వేగుజాము; అరుణోదయం; ప్రాతఃకాలం; * daylight, n. పగలు; ** broad daylight, ph. పట్టపగలు; * days, n. pl. రోజులు; ** for several days, ph. రోజుల కొద్దీ; రోజుల తరబడి; ** in those days, ph. ఆ రోజులలో; అప్పట్లో; * daytime, n. పగటివేళ; * deacon, n. క్రైస్తవ చర్చిలో పని చేసే వ్యక్తి; పరిచారకుడు; సేవకుడు; * dead, adj. చచ్చిపోయిన; ప్రాణం లేని; మృత; * dead, n. కీర్తిశేషుడు; మృతుడు; స్వర్గస్థుడు; చచ్చిపోయినవాడు; * deadbolt, n. అడ్డుగడియ; * deadline, n. గడువు; * deadlock, n. ప్రతిష్టంభన; * deadpan, adj. ఉద్వేగరహితంగా; ఆవేశం లేకుండా; తాను ఉద్వేగం చూపించకుండా ఇతరులని నవ్వించే పద్ధతి; * dead-reckoning, n. ఎంతదూరం ప్రయాణం చేసేమో,ఎక్కడ ఉన్నామో, ఉజ్జాయింపుగా లెక్క కట్టడం; * deaf, n. చెవిటితం; చెవిటివాడు; ** stone deaf, ph. బ్రహ్మ చెవుడు; * deafness, n. చెవిటితనం; బధిరత్వం; * deal, n. బేరం; ఒడంబడిక; ఒప్పుకోలు; ** package deal, ph. బంగీ బేరం; * deal, v. t. (1) పంచు; పేక ముక్కలని పంచడం; (2) లావాదేవీలు జరుపు; * dealer, n. బేరగాడు; కమిషన్ వ్యాపారస్థుడు; వ్యాపారి; * dealings, n. లావాదేవీలు; వ్యవహారాలు; ఆదానప్రతిదానాలు; ఇచ్చిపుచ్చుకోడాలు; * dear, adj. (1) ప్రియమయిన; ఖరీదయిన; అరుదయిన; (2) ఆప్త; ప్రియమయిన; అపురూపమయిన; (note) one of the words in English whose two meanings match the two meanings of the corresponding Telugu word, namely, ప్రియమయిన; ** dear friend, ph. ఆప్తమిత్రుడు; ప్రియ మిత్రుడు; * dearness, adj. ప్రియం; అధిక ఖరీదులు; కరువు; వస్తువులు దొరకక పోవడం; ** dearness allowance, ph. కరువు భత్యం; * death, n. చావు; నిలుగు; మిత్తి; మరణం; మృత్యువు; పరాసత్వం; నిర్యాణం; నిర్గమం; మహాప్రస్థానం; ** brain death, ph. మస్తిష్క మరణం లేదా జీవ మరణం (biological death). ఇది జరిగాక మెదడులో ఎటువంటి నాడీ స్పందనలు ఉండవు; యాంత్రిక పరికరాల పై ఆధారపడి జీవిస్తున్న రోగుల మరణం విషయంలో, ఇటువంటి నిర్ణయం తీసుకుంటారు. ఎందుకంటే గుండె, ఊపిరితిత్తులు, కిడ్నీ లు అన్నీ యాంత్రిక సహాయంతోనే పనిచేస్తుంటాయి కాబట్టి; ** clinical death, ph. సాధారణ మరణం; ఇది జరిగినప్పుడు గుండె పనిచేయటం ఆగి పోతుంది; గుండె నుంచి అన్ని అవయవాలకు రక్త సరఫరా ఆగి పోతుంది, తద్వారా అన్ని అవయవాలు పనిచేయడం స్తంభించి పోతుంది. ** fast unto death, ph. ప్రాయోపవేశం; నిరాహార దీక్ష; ** sudden death, ph. కాకిచావు; ఆకస్మిక మరణం; హఠాన్మరణం; అపమృత్యువు; ** death penalty, ph. మరణశిక్ష; * deathbed, n. మరణశయ్య; * dearth, n. కరువు; లోటు; కొరత; అధిక గిరాకీ; * debar, v. t. అడ్డగించు; నిషేధించు; * debarkation, n. పడవ మీద నుండి దిగడం; * debatable, adj. వివాదాస్పదమయిన; చర్చనీయ; * debate, n. వివాదం; చర్చ; తర్జనభర్జన; * debauchery, n. రంకుతనం; జారత్వం; వేశ్యాలోలత్వం; * debenture, n. రుణ పత్రం; అప్పు పత్రం; * debilitate, v. t. నీరసపరచు; బలహీనపరచు; * debility, n. బలహీనత; నీరసం; దౌర్బల్యం; ** mental debility, ph. మానసిక దౌర్బల్యం; కశ్మలం; * debit, n. ఖర్చు; బాకీ; * debit, v. t. ఖర్చువ్రాయు; * debonair, adj. నాగరిక; సభ్య; మర్యాదతో కూడిన; సరస; * debris, n. (డెబ్రీ) శిథిలాలు; ** tissue debris, ph. కణజాల శిథిలాలు; * debt, n. (డెట్) అప్పు; రుణం; బాకీ; ** bad debt, ph. చెల్లించని బాకీ; రాని అప్పు; ** consolidation debt, ph. రుణార్ణ; రుణ + రుణ; చిన్న చిన్న అప్పులని తీర్చడానికి చేసే పెద్ద అప్పు; ** national debt, ph. ప్రార్ణం; ప్రభుత్వం చేసిన అప్పు; (ety.) ప్రవత్సతర + రుణ = ప్రార్ణ, లేక పెద్ద అప్పు; సంస్కృతంలో ఈ సంధి కార్యం ఒక ప్రత్యేక నియమానికి లోబడి ఉంది. సర్వసాధారణంగా అకారాంత పదాల తర్వాత రు శబ్దం వస్తే, రు శబ్దమే మారుతుంది. ఉదా : బ్రహ్మ + రుషి = బ్రహ్మర్షి. కాని అకారం తర్వాత రుణ అన్న మాట వచ్చినప్పుడు మాత్రం అకారానికి దీర్ఘం వస్తుంది. ఉదా : ప్రవత్సతర + రుణ = ప్రార్ణ. ** small debt, ph. వత్సరార్ణం; వత్సతర + రుణ ; ఏడాదిలోగా తీర్చేసే చిన్న అప్పు; * debtor, n. (డెటర్) బాకీదారు; రుణి; రుణికుడు; రుణగ్రస్తుడు; అరువరి; అప్పారావు; అప్పులపోతు; అధమర్ణ = అధమ + రుణ; * debug, v. t. తప్పులేరు; దోషాలని సరిదిద్దడం; దోషనిరూపణం; * debugger, n. దిద్దరి; దోషనిరూపకి; * debugging, n. దిద్దుబాటు; తప్పుతీత; (కలుపుతీత లా); తప్పులని సరిదిద్దడం; క్రమణికలలో తప్పులని సవరించడం; దోషనిరూపణం; * debunk, v. t. ఒక నమ్మకాన్ని వమ్ము చెయ్యడం; * debut, n. (డెబ్యూ) రంగప్రవేశం; అరంగేట్రం; * debutante, n. f. (డెబ్యుటాంట్‍) రంగప్రవేశం చేసిన అమ్మాయి; వయసొచ్చిన పిల్ల; పశ్చిమ దేశాలలో, సంపన్నుల సంసారాల్లో, ఇల్లు వదలి పార్టీల వంటి కార్యక్రమాల్లో పాల్గొనడం మొదలు పెట్టిన పిల్ల; * decade, n. దశాబ్దం; దశకం; పదంగి; * decadence, n. క్షీణదశ; * decadent, adj. క్షీణదశలో ఉన్న; * decagon, n. దశభుజి; దశకోణి; పది భుజాలు ఉన్న రేఖా చిత్రం; * decane, n. దశేను; పది కర్బనపు టణువులు ఉన్న ఉదకర్బన రసాయనం; C₁₀H₂₂; * decant, v. t. తేర్చు; పైన ఉన్న తేటను విడతీయు; * decantation, n. తేర్చుట; మడ్డి కిందకి దిగగా పైనున్న ద్రవాన్ని వేరు చేయుట; [rel.] filtration; * decapitation, n. శిరచ్ఛేదన; తల నరికెయ్యడం; * decay, n. క్షయం; కుళ్లు; తగ్గుదల; ** linguistic decay, ph. భాషా క్షయం; * decay, v. i. క్షీణించు; కుళ్లు; కృశించు; తగ్గు; ** allow to decay, ph. మురగబెట్టు; కుళ్ళబెట్టు; * decayed, n. జర్జరం; శిధిలం; * Deccan, n. దక్షిణాపథం; దక్కను పీఠభూమి; ** Deccan Traps, ph. దక్కను పీఠభూమిలో కనబడే శిలాద్రవపు రాళ్లు; * deceased, adj. చచ్చిపోయిన; మరణించిన; * deceased, n. పరాసు; మరణించిన వ్యక్తి; * deceit, n. దగా; వంచన; మోసం; కుయుక్తి; కపటం; కైతవం; ప్రలంభం; శఠత్వం; * deceitful, adj. దగా; శఠత్వ; ** deceitful person, ph. దగాకోరు; * deceitfulness, n. కపటం; కాపట్యం; * deceive, v. t. దగా చేయు; వంచన చేయు; మోసం చేయు; మోసగించు; మభ్యపరచు; * deceleration, n. ఋణత్వరణం; త్వరణం ఎంత జోరుగా తగ్గుతోందో చెప్పే సూచిక; * decent, adj. పరవాలేని; బాగానే ఉన్న; మంచి; మర్యాద అయిన; * decentralization, n. వికేంద్రీకరణ; * decency, n. పరవాలేని ప్రవర్తన; మర్యాద; * decentralization, n. వికేంద్రీకరణ; * deception, n. మతకం; మోసం; మాయ; వంచన; దగా; * decibel, n. డెసిబెల్‍; శబ్దం ఎంత బిగ్గరగా ఉందో చెప్పే కొలమానం; * decide, v. t. నిర్ణయించు; v. i. నిర్ధారణ చేయు; * deciduous, adj. [bot.] పతయాళు; ఆకు రాల్చే స్వభావము గల; ** deciduous tree, ph. పతయాళువు; * decimal, adj. [math.] దశాంశ; ** decimal arithmetic, ph. దశాంశ అంకగణితం; ** decimal complement, ph. దశాంశ పూరకం; ** decimal notation, ph. దశాంశ పద్ధతి; ** decimal number system, ph. దశాంశ పద్ధతి; ** decimal place, ph. దశాంశ స్థానం; ** decimal point, ph. దశాంశ బిందువు; ** decimal system, ph. దశాంశ పద్ధతి; * decimate, v. t. (1) నిర్మూలించు; ఓడగొట్టు; (2) పదవ వంతు నాశనం చేయు; * decimation, n. నిర్మూలన; పెద్ద ఎత్తున నిర్మూలన; [lit.] దశాంశ నిర్మూలన; పదవ భాగాన్ని నిర్మూలించడం; * decision, n. తీర్మానం; తీర్పు; నిర్ణయం; పరిష్కారం; నిర్ధారణ; నిశ్చయం; * decisive, adj. నిష్కర్ష; * decipher, v. t. గుప్త సంకేతంలోని అసలు సమాచారాన్ని విడదీయడం; * deck, n. (1) గట్టు; తీనె; (2) దస్తా; (3) మంచె; (4) ఓడలో బయలు ప్రదేశం; ** deck of cards, ph. పేక దస్తా; * deck, v. i. అలంకరించుకొను; * deck, v. t. అలంకరించు; * declaration, n. ప్రకటన; నివేదన; ఆఖ్యానం; ప్రపచనం; * declarative, adj. నివేదిక; ఆవేదక; ప్రవచార్ధక; * declare, v. t. ప్రకటించు; ప్రవచించు; నివేదించు; సమాఖ్యించు; * declension, n. [gram.] విభక్తి ప్రత్యయాన్ని చేర్చడం; * declination, n. [astron.] (1) దిక్పాతం; ఖగోళ రేఖాంశం; వక్ర ప్రసరణ కోణం; the angular distance north or south from the celestial equator measured along a Great Circle passing through the celestial poles; analog to latitude on the surface of the globe; [see also] Right ascension; (2) నిరాకరణ; the formal refusal of an invitation; * decline, n. తిరోగతి; అవనతి; చ్యుతి; క్షీణదశ; క్షీణావస్థ; * decoction, n. కషాయం; క్వాథం; ** pepper decoction, ph. మిరియాల కషాయం; * decompose, v. i. శిధిలమగు; కుళ్లు; * decompose, v. t. (1) వియోగపరచు; విడదీయు; (2) కుళ్లబెట్టు; * decomposition, n. వియోగం; కుళ్ళడం; శిధిలమవడం; పర్యూషితం; ** chemical decomposition, ph. రసాయన వియోగం; [[File:Decanoic_acid_acsv.svg|thumb|right|300px-Decanoic_acid]] ** decanoic acid, ph. దశనోయిక్‍ ఆమ్లం; మేషిక్‍ ఆమ్లం; కేప్రిక్‍ ఆమ్లం; పది కర్బనపు అణువుల గొలుసు ఉన్న గోరోజనామ్లం; CH₃(CH₂)₈COOH * deconstruction, n. వినిర్ణతి; వినిర్మాణం; ఉచ్ఛేదన; * decorate, v. t. అలంకరించు; ముస్తాబు చేయు; సింగారించు; * decorated, adj. సాలంకృత; అలంకారాలతో ఉన్న; * decoration, n. అలంకరణ; అలంకారం; అలంకృతి; సింగారింపు; కైసేత; ముస్తాబు; * decorticated, adj. పొట్టుతీసిన; without the outer skin (of cereal grains); * decoy, n. పరులని తప్పుదారి పట్టించడానికి వాడే వస్తువు; * decree, n. తీర్పు; నిర్ణయం; శాసనం; జారీ; ఫర్మానా; * decrease, v. i. తగ్గు; సన్నగిల్లు; * decrease, v. t. తగ్గించు; కుదించు; సడలించు; * decrement, n. తగ్గింపు; కోత; * dedicated, adj. అంకిత; అంకితభావంతో; * dedication, n. (1) అంకితం; (2) కార్యదీక్ష; నిధిధ్యాసనం; నిరతి; పరాయణత్వం; ** dedication to service, ph. సేవా నిరతి; ** dedication to oppressing others, ph. పరపీడన పరాయణత్వం; * deduce, v. t. [math.] సామాన్య సూత్రాల నుండి ప్రత్యేక లక్షణాలని తార్కికంగా నిర్ణయించడం; * deduct, v. t. మినహాయించు; తగ్గించు; * deduction, n. (1) మినహాయింపు; తగ్గింపు; (2) తీసివేత; తగ్గింపు; వ్యవకలనం; (3) [logic] నిగమనం; సామాన్య సూత్రాల నుండి ప్రత్యేక లక్షణాలని నిర్ణయించే తర్కం; (ant.) induction; * deed, n. (1) చేష్ట; చేసిన పని; కృత్యం; కార్యం; (2) పత్రం; కాగితం; దస్తావేజు; ** good deed, ph. మంచి పని; సత్కార్యం; ** sinful deed, ph. పాపకృత్యం; * deep, adj. (1) లోతైన; గాఢమైన; గహన; గంభీరమైన; (2) ముదురు; ** deep space, ph. గహన గగనం; ** deep blue, ph. ముదురు నీలం; ** deep seated, ph. పాతుకుపోయిన; సుస్థిర; అంతస్థిత; * deep-fry, v. t. వేయించు; నూనెలో వేయించు; ** deep-frying pan, ph. మూకుడు; బాణలి; * deer, n. [[జింక]]; ఇర్రి; మృగం; హరిణం; కురంగం; (rel.) buck; doe; ** baby deer, ph. శాబకం; ** female deer, ph. లేడి; doe; ** spotted deer, ph. [[దుప్పి]]; * de facto, adj. [Latin] నిజానికి; నిజం చెప్పాలంటే; అసలైన; యదార్థ; వాస్తవిక; * defamation, n. పరువు నష్టం; నగుబాటు; అపనింద; అపవాదు; * default, n. గుజస్తు; అపక్రమం; తనంతి; చెయ్యవలసిన పనిని వేళకి చెయ్యలేక పోవడం; ** default font, ph. తనంతి ఖతి; ** default setting, ph. ఎలా ఉన్నదానిని అలాగే వాడుకోవడానికి వీలైన అమరిక; * defeat, n. ఓటమి; అపజయం; పరాజయం; * defecate, v. t. మలవిసర్జన చేయు; * defecation, n. మలవిసర్జన చెయ్యడం; ** public defecation, ph. బహిరంగ ప్రదేశాలలో మలవిసర్జన చెయ్యడం; * defect, n. లోపం; లోటు; పొచ్చెం; అచ్చిక; వికలం; ఓడు; మొర్రి; అరకొర; ఢోకా; తఫావతు; * defective, adj. లోపం ఉన్న; ఓటి; లోపభూయిష్టమయిన; కోరా; వికల; ** defective organ, ph. వికలాంగం; ** defective pot, ph. ఓటి కుండ; * defend, v. t. (1) రక్షించు; కాపాడు; కాయు; (2) సమర్ధించు; * defendant, n. ప్రతివాది; ప్రత్యర్థి; ముద్దాయి; In Anglo-Saxon jurisprudence, the government is always the plaintiff in criminal cases and must prove its case against the defendant beyond a reasonable doubt (అనుమానానికి తావు లేకుండా). In civil cases, it is sufficient to show a preponderance of the evidence. * defense, defence (Br.), n. (1) రక్షణ; కాపు; (2) సమర్ధన; మద్దత్తు; ప్రతివాదం; (3) ముద్దాయి పక్షం; ** defense ministry, ph. రక్షణ మంత్రివర్గం; * defensive, adj. రక్షక; ** defensive mechanism, ph. రక్షక సంవిధానం; * defiance, n. ధిక్కారం; * deficiency, n. లోటు; కొరత; వెలితి; అచ్చిక; అరకొర; * deficit, n. లోటు; లోపము; వెలితి; కొరత; కొదవ; కొరవ; కొర; న్యూనత; ** budget deficit, ph. బడ్జెట్ లోటు; ఆదాయం కంటె ఖర్చు ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు బడ్జెట్‌లో లోటు వస్తుంది. ఆలోటుని భర్తీ చెయ్యడానికి అప్పు చెయ్యవచ్చు. * defile, v. t. అపవిత్రం చేయు; ఎంగిలి చేయు; మలినం చేయు; భ్రష్టం చేయు; * define, v. t. నిర్వచించు; విశదీకరించు; లక్షణములు చెప్పు; * definite, n. నిర్దిష్టం; ఇదమిత్థం; * definitely, adv. కచ్చితంగా; ఇదమిత్థంగా; * definition, n. నిర్వచనం; నిరువల్కు; * definitively, n. ఇదమిత్థంగా; నిశ్చితంగా; ఖరాఖండిగా; * deflation, n. తుస్సుమనడం; గాలి తీసెయ్యడం; Deflation is a general decline in prices for goods and services, typically associated with a contraction in the supply of money and credit in the economy; see also inflation; * deformity, n. అవలక్షణం; అవిటితనం; అంగవైకల్యం; * defraud, v. t. మోసపుచ్చు; దగాచేయు; * deft, adj. చురుకయిన; * defunct, adj. చచ్చిపోయిన; మృత; * defy, v. i. ధిక్కరించు; ఎదిరించు; తిరస్కరించు; * degenerate, adj. అపభ్రష్ట; పతిత; భ్రష్ట; శిధిల; తిరోగమన; * degeneration, n. అధఃపతనం; శైథిల్యం; అరుగుదల; క్షీణత; * degradation, n. అధోకరణం; అధఃపతనం; శైథిల్యం; అరుగుదల; * degreaser, n. అటకలి; జిడ్డుని వదలగొట్టేది; * degree, n. (1) అంశ; (2) భాగ; డిగ్రీ; కోణ పరిమాణం; (3) డిగ్రీ; పరిమాణం; ** degree of an angle, ph. కోణభాగం; ** degree of latitude, ph. అక్షభాగం; ** degree of longitude, ph. రేఖాభాగం; * dehydrated, adj. ఎండిన; ఎండబెట్టిన; నీరు తీయబడిన; * dehydration, n. నిర్జలీకరణం; ఎండబెట్టడం; * deification, n. దైవత్వాన్ని ఆపాదించడం; అవతారమెత్తిన వ్యక్తి అని కొనియాడడం; * deism, n. ఈశ్వరజగద్భేదవాదము; ఈ వాదంలో ప్రపంచం, దేవుడు నడుమ స్పష్టమైన గీత గీయబడింది. దేవుడు సృష్టించేసి, ప్రపంచాన్ని వదిలి వెళ్లిపోయి, ఎక్కడో స్వర్గం వంటి చోట నివసిస్తున్నాడు. దేవుడు పరోక్ష భూస్వామి వంటి వాడు. సృష్టికి దేవుడు నిమిత్తకారణం (Efficient Cause) మాత్రమే. ఇక్కడ జరిగే విషయాల ఆయనకు ఏమాత్రం పట్టవు. ఇసాక్ న్యూటన్, చార్లెస్ డార్విన్ వంటి వారు ఈ వాదాన్నే సమర్ధించారు; * deity, n. [[దేవుడు]]; [[దేవత]]; దైవం; ** presiding deity, ph. అధిదేవత; అధిష్టాన దేవత; * dejected, adj. విషణ్ణ; ఖిన్న విచార; ** dejected face, ph. విషణ్ణ వదనం; ఖిన్న వదనం; * dejection, n. విషణ్ణం; నిరుత్సాహం; చింత; వ్యాకులపాటు; * de jure, adj. [Latin] న్యాయానికి; చట్టరీత్యా; పేరుకి మాత్రం; * delay, n. ఆలస్యం; విలంబన; జాగు; జాప్యం; జాపిరం; కాలయాపనం; కాలవిలంబన; కాలాతీతం; తామసం; ** time delay, ph. కాలయాపనం; కాలవిలంబన; * delay, v. i. ఆలస్యం చేయు; జాప్యం చేయు; జాగు చేయు; ** delay line, ph. [elec.] విలంబన మార్గం; విలంబన తంతువు; తామస తంతువు; * delegate, n. ప్రతినిధి; సభ్యుడు; నియుక్తుడు; నియోగి; * delegate, v. t. నియోగించు; పని మరొకరికి అప్పగించు; * delegation, n. నియుక్త బృందం; సభ్య బృందం; రాయబార వర్గం; * delerium, n. సంధి; స్మృతి భ్రంశం; * delete, v. t. కత్తిరించు; కొట్టివేయు; జాబితా నుండి తొలగించు; మినహాయించు; పాటాకొట్టు; పరిహరించు; * deli, n, తినడానికి తయారుగా ఉన్న రొట్టె, చీజు, ఊరబెట్టిన మాసం; చేపలు, వగైరా అమ్మే స్థలం; short for delicatessen; * deliberate, adj. బుద్ధిపూర్వకంగా చేసిన; ** deliberate act, ph. బుద్ధిపూర్వకంగా చేసిన పని; * deliberate, v. t. ఆలోచించు; సమాలోచన చేయు; * deliberately, adv. బుద్ధిపూర్వకంగా; * delicacy, n. అపురూపమైన విలువ గలది; నాజూకైనది; * delicate, adj. సున్నితమైన; నాజూకైన; సుకుమారమైన; కోమలమైన; మార్దవమైన; సుతారమైన; * delicious, adj. కమ్మని; మంచి రుచిగల; హితవైన; స్వాదువైన; * delight, n. ఉల్లాసం; సంతోషం; ప్రమోదం; * delinquency, n. (1) నేరం; (2) వేళకి అప్పు తీర్చలేకపోవడం; ** juvenile delinquency, ph. చిన్న పిల్లలు చేసిన నేరం; * delirious, adj. (1) సన్నిపాత జ్వరానికి సంబంధించిన; సన్నిపాతజ్వర రోగివలె; (2) మితిమించిన సంతోషంతో; * delirium, n. సన్నిపాతం; సంధి; సన్నిపాతజ్వరం; సంధిలో పేలాపన; జ్వరంచే గాని, నాడీ మండలం అదరడం వల్ల కాని ఒంటి మీద స్మారకం వస్తూ, పోతూ ఉండే రోగస్థితి; * deliver, v. t. (1) ప్రసవించు; ఈను; కను; (2) ఇచ్చు; పలుకు; వచించు; (3) విడుదల చేయు; బట్వాడా చేయు; (4) పట్టుకొచ్చి ఇచ్చు; అందించు; చేర్చు; (5) విడచిపెట్టు; విముక్తి చేయు; * delivery, n. (1) పురుడు; ప్రసవం; ప్రసూతి; కాన్పు; (2) అప్పగింత; (3) విడుదల; బట్వాడా; ** breech delivery, ph. పాదదర్శన ప్రసవం; * dell, n. కోన; కొండలలో ఇరుకైన చోటు; లోయ; * Delphinus, n. ధనిష్ట; ధనిష్టా నక్షత్రం; గోలోకం; * delta, n. డెల్టా; నదులు సముద్రంలో కలిసే చోట త్రిభుజాకారంగా ఏర్పడ్డ ద్వీపం; * deluge, n. వరద; జలప్రళయం; ముంపు; వెల్లువ; * delusion, n. తర్కబద్ధమైన విశ్లేషణకి లొంగని ఒక రకం మానసిక భ్రమ; వ్యాధి తీవ్రతలో ఏర్పడు ఒక భ్రాంతి; a false idea or belief that is caused by mental illness; In this form, the affected person fears they are being stalked, spied upon, obstructed, poisoned, conspired against or harassed by other individuals or an organization; * demand, n. గిరాకి; జరూరు; అవసరం; కొనుబడి; దాతవ్యం; ** demand draft, ph. జరూరు హుండీ; డబ్బు ముందు పుచ్చుకుని బేంకు ఇచ్చే చెక్కు; ** demand price, ph. గిరాకీ ధర; ** supply and demand, ph. సరఫరా గిరాకిలు; * demand, v. t. అడుగు; (హక్కుగా) కోరు; * demeanor, n. వాటం; వైఖరి; తీరు; హావభావాలు; చందం; * demented, adj. పిచ్చిపట్టిన; * dementia, n. బుద్ధిమాంద్యత; ముసలితనంతో వచ్చే బుద్ధిమాంద్యత; మెదడులోని కణజాలం పాడవడం వల్ల తర్కబద్ధమైన వీశ్లేషణ, జ్ఙాపక శక్తి విపరీతంగా తగ్గిపోయిన కారణంగా పొడచూపే ప్రవర్తన; బుద్ధిమాంద్యత అన్నా ఆల్జైమర్శ్ రోగం అన్నా ఒకటి కాదు; జ్ఞఆపకశక్తిని, భాషాపాటవాన్ని, అహం అనే భావాన్నీ నాశనం చేసే బుద్ధిమాంద్యతని ఆల్జైమర్శ్ రోగం అనొచ్చు; * demi, adj. అర్ధ; అర; సగము; * demigods, n. pl. ఉపదేవతలు; ఖేచరులు; దైవము వంటివారు; ** demilitarized zone, ph. నిసైన్య మండలం; * demise, n. చావు; * democracy, n.ప్రజాస్వామ్యం; ప్రజాస్వామికం; ప్రజాతంత్రం; ప్రజల ప్రభుత్వం; * demographics, n. జనసంఖ్యా వివరాలు; * demography, n. జనాభాశాస్త్రం; జనసంఖ్యాశాస్త్రం; * demolish, v. t. పడగొట్టు; నిర్మూలించు; నాశనం చేయు; ధ్వంసం చేయు; నేలమట్టం చేయు; * demon, n. (1) సైతాను; క్రైస్తవులు నమ్మే కొమ్ములు, తోక ఉన్న ఒక (దుర్మార్గపు) అత్యంత శక్తిమంతమైన శాల్తీ; (2) భూతం; బ్రహ్మ రాక్షసి; దయ్యం; పిశాచం;(3) f. డాకిని; శాకిని; * demonstrate, v. t. తార్కాణించు; ప్రత్యక్ష ప్రమాణంతో రుజువు చేయు; చేసి చూపించు; * demonstration, n. తార్కాణం; చేసి చూపించడం; రుజువు చేయడం; నిరూపించడం; ప్రదర్శించడం; * demonyms, n. pl. ప్రజల పేర్లమీద ఏర్పడిన స్థలనామాలు; * demur, v. i. (డిమర్). సందేహించు, సంశయించు; ముందు వెనుక లాలోచించు; తటపటాయించు; * demure, adj. (డిమ్యర్). పుట్టముంగి వలె; నంగనాచిలా; సిగ్గుతో; (ఒక స్త్రీ ప్రవర్తనని వర్ణించేటప్పుడు) * den, n. (1) గుహ; (2) ఇంట్లో ఒక చిన్న గది; * denatured, adj. కల్తీ అయిన; సహజసిద్ధము కాని; * dendritic, adv. శాఖోపశాఖలుగా; * Denebola, n. ఉత్తరఫల్గుణి; సింహరాసిలో ఒక నక్షత్రం; రాశిచక్రంలో కనిపించే నక్షత్రాలలో రెండవ స్థానంలో ఉన్న తార; భూమికి 36 జ్యోతిర్‍ వర్షాల దూరంలో ఉంది; * dengue fever, n. డింగీ జ్వరం; దుమ్ములనొప్పి జ్వరం; విషాణువు వల్ల ఒళ్లంతా నొప్పులతో వచ్చే జ్వరం; * denizens, n. pl. నివాసస్తులు; కాపురస్తులు; ** denizens of the dark, ph. చీకటిలో నివసించేవి; * denominate, v. t. పేరు పెట్టు; * denominator, n. [math.] హారం; భిన్నంలో గీతకి దిగువ ఉన్న అంశం; * denotation, n. యధార్థార్థం; అసలు అర్థం; see also connotation; * denote, v. t. సూచించు; పేరు పెట్టు; * denounce, v. t. బహిరంగంగా నిందించు; * dense, adj. దట్టమైన; సాంద్రమైన; కీక; సాంద్ర; ఆకీర్ణ; ఈరము; అవిరళ; నిబిడ; ** dense darkness, ph. నిబిడాంధకారం; ** dense forest, ph. కీకారణ్యం; * density, n. సాంద్రత; చిక్కతనం; ఈరమి; ** probability density, ph. సంభావ్యతా సాంద్రత; * dent, n. లొత్త; నొక్కు; సొట్ట; నత; * dental, adj. దంత; దంత్య; పంటికి సంబంధించిన; * dentals, n. [ling.] దంత్యములు; దంత్యాక్షరాలు; పళ్ళ సహాయంతో పలికే వర్ణాలు; త, థ, ద, ధ, న, ల, స; * dentist, n. దంతవైద్యుడు; దంత విశారద; * dentition, n. దంతములు (పళ్ళు) మొలుచుట; * dentures, n. (డెంచర్స్) కట్టుడుపళ్లు; * deny, v. t. నిరాకరించు; లేదను; కాదను; ఒప్పుకొనకపోవు; * deodorant, n. దుర్గంధనాశని; నిర్గంధి; కంపుని పోగొట్టడానికి వాడే వస్తువు; * deodorization, n. నిర్గంధీకరణం; కంపుని పోగొట్టడం; * deoxyribonucleic acid, n. అరైకామ్లం; DNA; * depart, v. i. వదలిపెట్టు; వెళ్ళిపోవు; బయలుదేరు; * departed, adj. (1) వెళ్ళిపోయిన; (2) చనిపోయిన; * departure, n. యాతం; పోక; * departures, n. pl. పోకలు; * department, n. శాఖ; విభాగం; * departure, n. పోక; వెళ్లడం; యాతం; అపగమం; బయలుదేరడం; నిష్ర్కమణం; ** departure time, ph. పోయే వేళ; బయలుదేరే వేళ; * depend, v. i. ఆధారపడు; నమ్ముకొనియుండు; * dependence, n. పరతంత్రత; పరాధీనత; పరాయత్తత; * dependent, adj. పరతంత్ర; ఆయత్త; పరాయత్త; పరాధీన; ఆధారపడ్డ; శ్రీత; ఆశ్రిత; సమాశ్రిత; అన్వాయత్త; ** dependent variable, ph. పరతంత్ర చలనరాసి; శ్రిత రాసి; ఆశ్రిత రాసి; * dependent, n. పరతంత్రుడు; పరతంత్రి; శ్రీతుడు; ఉపజీవకుడు; ఆశ్రీతుడు; * dependents, n. pl. పోషవర్గం; ఆశ్రీతులు; * depict, v. i. చిత్రీకరించు; చిత్రించు; వర్ణించు; * depiction, n. చిత్రణ; వర్ణన; చిత్రీకరణ; * deplete, v. i. తగ్గు; ఖర్చగు; ఖాళీ అగు; * deplore, v. i. వాపోవు; విచారించు; చింతించు; విలపించు; * deplorable, adj. శోచనీయం; దీనం; విషాదవంతం; వ్యధితం; ఆధ్వాన్నం; * deponent, n. వాంగ్మూలం ఇచ్చే వ్యక్తి; * deposit, n. (1) ధరావతు; సంచకరం; పగిడీ; (2) నిక్షేపం; (3) పూత; * deposit, v. t. ధరావతు చేయు; నిక్షేపించు; * depository, n. సరకులు దాచే స్థలం; కొట్టు; * deposition, n. వాంగ్మూలం; * depot, n. (డిపో) (1) గోదాం; సరుకు నిలవచేసే చోటు, (2) నెలవు; కొఠారు; స్టేషను; రైలు స్టేషను; బస్సు స్టేషను; వాహనాలను నిలిపే చోటు; * depreciation, n. అపకర్షణం; తరుగు; తగ్గుదల; వాడుక వల్ల విలువ తగ్గడం; * depress, v. t. నొక్కు; అణగదొక్కు; * depressants, n. నిరుత్సాహకారకులు; ఆల్కహాలు, నిద్రమాత్రలు వగైరా; * depressed, adj. దళిత; వెనకబడ్డ; అణగదొక్కబడ్డ; * depression, n. (1) గొయ్యి; నత; (2) గుండం; పీడనగుండం; అవనతి; తుపాను; (3) మాంద్యత; స్తబ్ధత; (4) వ్యాకులత; వైరాగ్య వ్యాకులత; మానసిక దిగులు; చింత; కుంగుబాటు; కృంగుదల; ** major depression, ph. భారీ వ్యాకులత; ** mental depression, ph. మనో వ్యాకులత; మనోస్తబ్ధత; కుంగుబాటు; ఈ మానసిక రోగానికి ఉండే లక్షణాలు: మనసు ఖాళీగా ఉన్నట్లు విచారంగా ఉండటం (empty mood); నిరాశ, నిస్పృహ, ఎందుకూ పనికిరాననే భావం; దేనిమీదా అభిరుచి (interest) లేకపోవటం; నిస్సత్తువ, అలసట, నీరసం; ఏకాగ్రత లేకపోవటం; ఏదయినా నేర్చుకోవాలంటే కష్టమైపోవటం; చికాకుగా ఉండటం (irritability); అతినిద్ర లేదా నిద్ర లేమి; అర్ధరాత్రి లేదా తెల్లవారు ఝామున మెలకువ వచ్చి మళ్ళీ నిద్ర పట్టక పోవటం; ఆకలి పెరగటం లేదా తగ్గిపోవటం; ఇక్కడా అక్కడా నెప్పులు, చెప్పుకోలేని బాధలు; భవిష్యత్తు గురించి ఆలోచించ లేకపోవటం; ఆశలు ఆశయాలు లోపించడం; నిర్ణయాలు తీసికోలేకపోవటం; చనిపోవాలని అనిపించటం; see also "anxiety;" ** postnatal depression, ph. ప్రసూతి వైరాగ్యం; ** postpartum depression, ph. ప్రసూతి వైరాగ్యం; * depth, n. లోతు; దఘ్నత; దఘ్నం; ** depth gauge, ph. దఘ్నమాపకం; లోతుని కొలిచే ఉపకరణం; ** depth indicator, ph. దఘ్నార్థకం; లోతుని చూపించే సూచిక; * deputy, n. నియోగి; * dequeue, v. t. (కంప్యూటరు పరిభాషలో) ఒక వరుసలోఉన్న శాల్తీలలో ముందున్న శాల్తీని బయటకి తియ్యడం; * derail, v. i. పట్టాలు తప్పు; * derail, v. t. పట్టాలు తప్పించు; * dereliction, n. ఉపేక్ష; శ్రద్ధ చూపకపోవడం; పరిత్యాగం; * deride, v. t. గేలి చేయు; పరిహసించు; ఎద్దేవాచేయు; ఎగతాళిచేయు; * derision, n. పరిహాసం; హేళన; ఎగతాళి; * derivation, n. వ్యుత్పత్తి; నిష్పాదన; * derivative, n. (1) పుట్టినది; ఉత్పన్నం; వ్యుత్పన్నం; నిష్పాదకం; నిష్పన్నం; జన్యం; తద్ధితం; (2) వాలుదల; ఒక ప్రమేయం విలువ ఏ దిశలో, ఎంత జోరుగా మారుతూందో (పెరుగుతోందో, తరుగుతోందో) తెలియజేసే సంఖ్య; ఒక ప్రమేయం కి ఒక బిందువు దగ్గర ఒక స్పర్శ రేఖ గీసినప్పుడు, ఆ రేఖ ఎంత వాలుగా ఉందో చెప్పే సంఖ్య; (3) స్టాక్ మార్కెట్లో షేర్లు మూలాధారాలు (underlyings) అయితే, ఫ్యూచర్స్ & ఆప్షన్స్ (F&O) వాటి వ్యుత్పన్నములు; షేర్ల గురించి అవగాహన ఉన్న ట్రేడర్లు తక్కువ మూలధనంతో ఎక్కువ లాభం ఆర్జించే సాధనాలు డెరివేటివ్స్; ఉదాహరణకు, పెరుగు నుండి వెన్న వస్తుంది. ఇక్కడ వెన్న అనేది 'డెరివెటివ్.' పెరుగు ధర పెరిగితే వెన్న ధర కూడా మారుతుంది. డెరివేటివ్స్ రకాలు: (1) ఫ్యూచర్స్ (Futures): ఒక నిర్దిష్ట ధరకు, భవిష్యత్తులో ఒక తేదీన షేర్లను కొనడానికి లేదా అమ్మడానికి చేసుకునే ఒప్పందం. (2) ఆప్షన్స్ (Options): ఇందులో షేర్లను కొనడానికి (Call Option) లేదా అమ్మడానికి (Put Option) హక్కు ఉంటుంది కానీ నిబంధన (Obligation) ఉండదు. ** dervative of a function, ph. ఒక ప్రమేయం ఒక బిందువు వద్ద ఎంత జోరుగా కదులుతొందో (పెరుగుతొందో, తరుగుతొందో) తెలిపే సంఖ్య; ** derivative mortgage, ph. రెండవ తనఖా; ** derivative suffix, ph. నిష్పాదక ప్రత్యయం; తద్ధిత ప్రత్యయం; * derive, v. t. సాధించు; వ్యుత్పన్నించు; నిష్పన్నం చేయు; * derived, adj. ఉత్పన్న; వ్యుత్పన్న; సాధ్య; జన్య; ** derived pause, ph. [gram.] సాధ్య బిందువు; ** derived raga, ph. [mus.] జన్య రాగం; * derived, n. ఉత్పన్నం; నిష్పన్నం; సాధించినది; * dermatitis, n. చర్మశోథ; చర్మతాపము; ** atopic dermatitis, ph. అసహన చర్మశోథ; అసహన చర్మతాపము; గజ్జి (eczema) ఒక రకమైన అసహన చర్మశోథ; * desalination, n. నిర్లవణీకరణ; * deserving, adj. అర్హత గల; * derogatory, adj. మర్యాద తక్కువైన; అగౌరవమైన; అవమానపరచే; అమర్యాదకరమైన; * derrick, n. బకయంత్రం; బరువులని పైకెత్తే యంత్రం; (ety.) కొంగ మెడ వలె పొడుగాటి మెడ ఉన్న యంత్రం; * descending, adj. అవరోహణ; దిగువకి దిగే; ** descending order, ph. [math.] అవరోహణ క్రమం; * descent, n. అవరోహణ; దిగుట; తగ్గుట; నిదీనం; * describe, v. t. వర్ణించు; అభివర్ణించు; * description, n. వర్ణన; అభివర్ణన; * descriptive, adj. వర్ణనాత్మక; అన్వర్ధక; (ant.) prescriptive; * descriptive, n. వర్ణనాత్మకం; అన్వర్ధకం; * desecrate, v. t. చెరుచు; అపవిత్రం చేయు; మైల చేయు; * desert, v. t. వదలివేయు; * desert, n. ఎడారి; నిర్జనం; see also dessert; * desertion, n. వదలిపెట్టడం; త్యజనం; * deserving, adj. అర్హత గల; * desiccate, v. t. ఇగుర్చు; ఎండబెట్టు; శోషించు; * desiccator, n. శోషణపాత్ర; * design, n. (1) పన్నుగడ; (2) విన్యాసం; రూపం; రూపకల్పన; కూర్పు; ** cover design, ph. ముఖపత్ర విన్యాసం; * designer, n. రూపశిల్పి; కూర్పరి; * designated, adj. అభిదాయక; లక్షిత; * designing, n. రూపకల్పన; రూపశిల్పం; * desirable, adj. అభిలషణీయ; వాంఛనీయ; * desirable, n. అభిలషణీయం; వాంఛనీయం; ఉద్దిష్టం; * desire, n. కోరిక; కాంక్ష; ఆకాంక్ష; వాంఛ; అభిలాష; అభిమతం; ఈషణము; ఇషణము; మనోరధం; ఇచ్ఛ; ఆసక్తి; ఆశ; ** desire to learn, ph. జిజ్ఞాస; ** desire to win, ph. జిగీష; ** a person with a desire, ph. జిగీషువు; ** strong desire, ph. ఉబలాటం; ** vain desire, ph. అడియాస; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | -'''--Usage Note: desire, want; wish * ---Use ''want'' when you talk about things you would like to do or have: He wants to talk to you. Use ''desire'' and ''wish'' only in formal writing.''' |} * * desired, n. అభిలషణీయం; వాంఛనీయం; ఉద్దిష్టం; * desirelessness, n. నిరాసక్తత; * desk, n. మేజా; రాతబల్ల; బల్ల; * desolate, adj. నిర్మానుష్యమైన; నిర్జన; మానవ సంచారం లేని; * despair, n. నిస్పృహ; నిరాశ; నిరుత్సాహం; * desperate, adj. నిరాశాపూర్వక; హతాశమైన; అసాధ్య; భీషణ; * desperation, n. నైరాశ్యం; నిరాశ వల్ల కలిగిన తెగింపు; * despicable, n. అసహ్యమైన; * despondence, n. నిరాశ; నిస్పృహ; అధైర్యం; విషాదం; * despot, n. నిరంకుశ ప్రభువు; * dessert, n. (డెజర్ట్) భోజనానంతరం తినే తీపి పదార్థం; మోదకం; * destination, n. అడంగు; గమ్యం; గంతవ్యం; * destiny, n. దైవగతి; విధి; రాత; తలరాత; అదృష్టం; నసీబు; * destitute, n. బుక్కాపకీరు; ఇల్లు, వాకిలి లేని వాడు; * destroy, v. t. నాశనం చేయు; లయించు; తెగటార్చు; నిర్మూలించు; ధ్వంసం చేయు; రూపుమాపు; * destroyer, n. లయకారకుడు; నాశనం చేసేవాడు; * destructible, adj. వ్యయమైన; * destruction, n. నిర్మూలన; విధ్వంసన; లయ; వినాశం; క్షపణం; హననం; * destructive, adj. భంజక; నిర్మూలాత్మకమైన; విధ్వంసక; క్షపణ; హనన; ** destructive distillation, ph. భంజక శ్వేదనం; హనన స్వేదనం; నిర్వాత స్వేదనం; * detach, v. t. వేరుచేయు; వేరుపరచు; పీకు; * detached, adj. వేరుగా; విడిగా; నిర్విణ్ణ; అసంహిత; నిస్సంగ; * detachment, n. నిస్సంగత్వం; * detailed, adj. వివరంగా; సవిస్తరంగా; * details, n. వివరాలు; * detection, n. ఆచూకీ; ఆరా; శోధన; * detective, n. పత్తేదారు; ఆచూకీదారు; అరీందం; అపరాధ పరిశోధకుడు; నిరూపకుడు; ** detective novel, ph. నిరూపక నవల; అపరాధ పరిశోధక నవల; * detector, n. శోధకం; శోధకి; పత్తాసు; (ety.) detective = పత్తేదారు ** smoke detector, ph. పొగ పత్తాసు; * detention, n. నిర్బంధం; * deter, v. t. భయపెట్టి మాన్పించు; ఆపు; అడ్డగించు; నివారించు; నిలుపు; * detergent, n. పరిమార్జకం; any synthetic cleaning compounds as opposed to soap; * determinant, n. (1) [math.] నిశ్చితార్థం; లెక్కలలో ఒక వ్యూహం (మాత్రుక) రీతిలో వేసిన అంకెల అమరిక యొక్క విలువ; (2) నిశ్చయించేది; * determination, n. (1) నిర్ధారణ; నిర్ణయం; (2) సంకల్పం; (3) అభినివేశం; ** fierce determination, ph. వజ్ర సంకల్పం; ** process of determination, ph. నిర్ధారణ ప్రక్రియ; * determine, v. i. నిర్ణయించు; నిశ్చయించు; * determinism, n. నిర్ణయవాదం; నియతవాదం; ప్రతి సంఘటనకూ, కార్యానికీ ఏదో ఒక కారణం ఉంటుందనీ, సృష్టి సమస్తం కార్యకారణ సంబంధాల మూలంగానే జరుగు తుంటుందనీ తెలియజేసే సిద్ధాంతం; * deterministic, adj. నిర్ణయాత్మక; * detergent, n. అపక్షాలకం; కల్మషహారి; * deteriorate, v. i. దిగజారు; శిధిలమగు; * deterioration, n. దిగజారడం; శిధిలమవడం; విపరిణామం; * determination of meaning, ph. అర్థవిపరిమాణం; * detonate, v. i. పేలు; v. t. పేల్చు; * detonation, n. పేలుడు; విస్ఫోటనం; * deuce, n. దువ; * devaluation, n.అవమూల్యనం; న్యూనీకరణం; విలువ తగ్గించడం; * development, n. వికాసం; సంవర్ధనం; అభివృద్ధి; ** child development, ph. శిశు వికాసం; శిశు సంవర్ధనం; ** community development, ph. సమాజ వికాసం; సమాజ సంవర్ధనం; * deviate, v. i. దారి తప్పు; మరొకదారి తొక్కు; * deviation, n. విచలనం; విపథం; * device, n. (1) తంత్రం; పన్నుగడ; (2) సాధనం; ఉపకరణం; కందువ; దీవసం; (3) జంత్రం; * devil, n. సైతాను; క్రైస్తవ మతంలో దేవుడికి చుక్కెదురు అయిన శక్తి; * devise, v. t. పన్ను; ఊహించు; కనిపెట్టు; * devote, v. t. లగ్నపరచు; కేటాయించు; వినియోగించు; * devotee, n. ఉపాసి; m. ఉపాసకుడు, భక్తుడు; f. ఉపాసకురాలు; భక్తురాలు; * devotion, n. భక్తి; నిరతి; ** devotion to service, ph. సేవానిరతి; * devour, v. t. కబళించు; మింగివేయు; భక్షించు; మెక్కు; బుక్కు; అత్యాసతో, ఆత్రుతతో గబగబా తిను; * dew, n. తుహినం; మిహిక; ధూమిక; నీటి బిందువులుగా మారిన గాలిలోని చెమ్మ; (rel.) తుషారం; ** dew drop, ph. తుహిన బిందువు; ** dew point, ph. తుహిన అంకం; తుహిన స్థానం; గాలిలోని చెమ్మ నీటి బిందువులుగా మారడానికి అనుకూలమైన ఉష్ణోగ్రత; * dewlap, n. (1) గంగడోలు; ఆవులకి ఎద్దులకి మెడ కింద వేలాడే ఒదులైన చర్మం; (2) జోలుమెడ; ఇతర జంతువులకి, పక్షులకి మెడ కింద వేలాడే ఒదులైన చర్మం; see also wattle; * dew-worm, n. వానపాము; ఎర్ర; * dexterity, n. హస్తకౌశలం; చాతుర్యం; నిపుణత్వం; నైపుణ్యం; వైదగ్ధ్యం; * dextral, adj. (1) కుడిచేతివైపు; దక్షిణావర్త; (2) కుడిచేతి వాటం; (3) అనుశంఖ; శంఖం యొక్క మట్టం నుండి శిఖరానికీ వెళ్లేటప్పటి సర్పిలాకృతి; (ant.) sinistral; * dextro, adj. దక్షిణ; కుడిచేతివైపు; కుడిచేతివాటపు; * dextrose, n. [chem.] దక్షిణోజు; కుడిచేతివాటపు చక్కెర; గ్లూకోజు; C₆H₁₂O₆; * Dhaba, n. [Ind. Engl.] ధాబా; (note) India's version of cash-n-carry fast food restaurant; * dharma, n. [Ind. Engl.] ధర్మం; (note) Hindu/Buddhist moral code of conduct * dhobi, n. [Ind. Engl.] చాకలి; రజకుడు; బట్టలు ఉతికే మనిషి; (note) launderer; washerman; a person who washes and irons clothes; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: di-dz == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * diabetes, n. మధుమేహం; ప్రమేహం; అతిమూత్ర వ్యాధి; ౘక్కెర జబ్బు; నిజానికి అతిమూత్రం, అతిదాహం, అత్యాకలి, మొదలయిన లక్షణాలెన్నింటినో కలిపి డయబెటీస్ అంటారు; The word ‘diabetes’ is derived from the Greek word that means ‘siphon’ or ‘go through’, referring to the production of lots of urine, that occurs in both diabetes mellitus and insipidus, when uncontrolled. ** diabetes indicator, ph. మధుమేహ సూచకి; * diabetes insipidus, n. అతిమేహం; అతిమూత్రం; [Gr. Diabetes = siphon, insipidus = tasteless]; People with diabetes insipidus have normal blood glucose levels; however, their kidneys cannot balance fluid in the body; * diabetes mellitus, n. మధుమూత్రం; మధుమేహం; మధుప్రమేహం; ఈ దశలో మూత్రంలోనూ, రక్తంలోనూ కూడ చక్కెర మోతాదు మించి కనిపిస్తుంది; Diabetes mellitus causes high blood glucose, or blood sugar, resulting from the body's inability to use blood glucose for energy; * diabetic, n. ప్రమేహం ఉన్న వ్యక్తి; * diachronic, adj. చారిత్రాత్మక; చారిత్రక; * diacritical marks, n. లేఖన చిహ్నాలు; అక్షరాలు ఎలా ఉచ్చరించాలో సూచించడానికి వాడే గుర్తులు; * diagonal, adj. వికర్ణ; ** diagonal matrix, ph. [math.] వికర్ణ మాత్రిక; * diagonal, n. వికర్ణం; కర్ణం; ఐమూలరేఖ; * diagonalization, n. వికర్ణీకరణం; ఒక మాత్రుకలో శూనం కాని అంశాలన్నీ కర్ణం మీద వచ్చేలా చెయ్యడం; * diagonally, adv. అయిమూలగా; ఐమూలగా; * diagnosis, n. రోగనిర్ణయం; సముత్థానం; కారణ నిర్ణయం; * diagnostic, adj. రోగాన్ని నిర్ణయించే; కారణాన్ని కనిపెట్టే; * diagram, n. బొమ్మ; పటం; రేఖాచిత్రం; * dial, n. ఫలకం; ముఖఫలకం; బింబాననం; * dial, v. t. ఫలికించు; (ఫలకమును వినియోగించు); ** dial the telephone, ph. టెలిఫోనుని ఫలికించు; * dialect, n. మాండలికం; ప్రాంతీయ భాష; విభాష; ఉపభాష; భాషలోని ప్రాంతీయ భేదాలనే మాండలికాలు అంటారు; వ్యక్తిపరమయిన శైలీ భేదాలకి అతీతమయిన భాష; ప్రధాన భాషలో భాగమై, కొన్ని స్థానిక విశిష్టతలతో కూడి వుండే భాషభేదాన్ని మాండలికం అంటారు. (rel.) idiolect; ** class dialect, ph. వర్గ మాండలికం; ** regional dialect, ph. ప్రాంతీయ మాండలికం; ** specialized dialect, ph. విశిష్ట మాండలికం; * dialectic materialism, ph. గతి తార్కిక భౌతిక వాదం; హెగెల్ వాడిన తర్క శాస్త్రాన్ని భౌతిక తత్త్వశాస్త్రానికి అన్వయించగా లభించినది; ఇదే కమ్యూనిష్టు సిద్ధాంతాలకి మూలాధారం; * dialecticism, n. విరోధవికాసం; విరోధోక్తి; విరోధభావంతో వికాసం కలిగించడం; గతి తర్కం; ప్రశ్నోత్తర విచారణ; ప్రశ్నోత్తరాల ద్వారా సత్యాన్వేషణ చేసే తర్కం; పరస్పరాత్మక తర్కశాస్త్రం; హెగెల్ వాడిన తర్క శాస్త్రం; * dialog, n. సంభాషణ; ఇద్దరి మధ్య సంభాషణ; నాటకం, సినిమా వగయిరాలలో చెప్పే సంభాషణ; see also aside, soliloquy; * dialysis, n. రక్త శుద్ధి; రక్తాన్ని శుద్ధి చేసే పద్ధతి; * diameter, n. వ్యాసం; కైవారం; అడ్డుకొలత; ** diametrically opposite, ph. ప్రతిస్పర్ధి; చుక్కెదురు; ఎదురెదురుగా; * diamond, n. (1) వజ్రం; రవ్వ; నవ రత్నములలో నొకటి; (2) చీట్లపేకలోని నాలుగు రంగులలో ఒక రంగు; ** diamond anniversary, ph. వజ్రోత్సవం; అరవైయ్యవ వార్షికోత్సవం; షష్టిపూర్తి; * diamond jubilee, n. వజ్రోత్సవం; అరవైయ్యవ వార్షికోత్సవం; షష్టిపూర్తి; * diaper, n. నాపి; అధోంగవం; పిల్లగోచీ; చంటి పిల్లలు మలమూత్రాదులు వదలినప్పుడు మలినం బయట పడకుండా గోచీలా కట్టే బట్ట; * diaphanous, adj. అర్ధ పారదర్శక; పారభాసక; అతిమృదువైన; translucent; * diaphoretic, n. ఘర్మజనని; చెమట పట్టించే గుణం కలది; ఉదా: అల్లం; * diaphragm, n. [anat.] వప; విభాజకం; హృదయవితానం; హృదయకుహరాన్నీ గర్భకుహరాన్నీ విడదీస్తూ మధ్యలో ఉండే ఒక కణజాలపు పొర; * diary, n. దినచర్య; దైనందిని; దినచర్య రాసిన పుస్తకం; * diarrhea, n. నీళ్ల విరేచనాలు; ప్రవాహిక; * diaspora, n. ప్రవాసులు; ప్రవాస గణాలు; మాతృభూమి వదలి వివిధ దేశాలలో చెల్లాచెదరిన ప్రజానీకం; * diastole, n. వ్యాకోచం; వికాసం; (ant.) systole; * diastolic, adj. వ్యాకోచ; వికాస; స్పురణ; ** diastolic pressure, ph. వికాస పీడనం; హృదయ స్పందనలో గుండె పూర్తిగా వికసించినప్పుడు నమోదు అయిన పీడనం; * diatom, n. (డయటామ్); ద్వంద్వకణం; అతి సూక్ష్మమైన నాచువంటి పదార్థం; ఈ కణాలలో ఉన్న జంట సంచులలో ఇసక లాంటి పదార్థం ఉంటుంది; * diatribe, n. ఉతికెయ్యడం; తిట్లు లంకించుకోవడం; * dice, n. pl. పాచికలు; నామరులు; అడ్డసారెలు; * dice, v. t. చిన్న ముక్కలుగా కోయు; * dichotomy, n. ద్వైధీభావం; ద్వయితం; ద్వైవిధ్యం; ద్విభాజనం; తర్కశాస్త్రంలో ఒక వర్గాన్ని రెండు పరస్పర విరుద్ధమైన వర్గాలుగా విడగొట్టడం; ఉదాహరణకి: ఆత్మ, పరమాత్మ; పూర్వం, పరం; ఒక విషయాన్ని లేదా సమూహాన్ని ఒకదానికొకటి పూర్తి భిన్నమైన లేదా వ్యతిరేకమైన రెండు భాగాలుగా విభజించడాన్ని డైకోటమీ అంటారు. ఇది కేవలం భౌతిక విభజన మాత్రమే కాదు, ఆలోచనలు లేదా సిద్ధాంతాల మధ్య ఉండే వైరుధ్యాన్ని కూడా తెలియజేస్తుంది. * dictation, n. ఉక్తలేఖనం; విని రాయటం; * dictator, n. నియంత; సర్వాధికారి; * dictatorial, adj. నిరంకుశ; నియంతృత్వ; ** dictatorial monarchy, ph. నిరంకుశ రాజరిక వ్యవస్థ; * dictatorship, n. నిరంకుశత్వం; నియంతృత్వం; * diction, n. శైలి; శబ్దసంపద; ఉచ్చారణ; * dictionary, n. నిఘంటువు; కోశం; పదార్థకోశం; పదకోశం; పదనిధి; శబ్దకోశం; శబ్దసంగ్రహం; శబ్దసాగరం; శబ్దమంజరి; తెల్లడి; ** abridged dictionary, ph. సంగ్రహ నిఘంటువు; ** etymological dictionary, ph. వ్యుత్పత్తి నిఘంటువు; ** reverse dictionary, ph. విలోమ నిఘంటువు; * didactic, adj. ఉపదేశాత్మక; ఉపదేశానికి అనుకూలమైన; నేర్పడానికి వీలయిన; నీతిబోధకమైన; * die, n. s. (1) పాచిక; అక్షం; see also dice; (2) మూస; అచ్చుదిమ్మ; కొలిమిలో కరిగించిన దానిని పోత పొయ్యడానికి వాడే సాధనం; (3) కౌలుదిమ్మ; పడి అచ్చు; * die, v. i. (1) చచ్చు; చచ్చిపోవు; చనిపోవు; మరణించు; కడతేరు; నీలుగు; ఈలుగు; పరమపదించు; తనువు చాలించు; అసుమలు బాయు; గుటుక్కుమను; టింగుమను; f. గౌరీసాయుజ్యం చెందు; (2) ఆగిపోవు; పనిచెయ్యడం మానివేయు; * diehard, adj. (1) మొండి; (2) పరమ ఛాందసమైన; (3) ఒకంతట ఒదిలిపెట్టని; చాలాకాలం మన్నే; * dies, n. pl. మూసలు; అచ్చుదిమ్మలు; * diet, n. (1) ఆహారం; (2) పథ్యం; ఆరోగ్యం బాగులేనప్పుడు తినదగిన ఆహారం; (3) నియతాహారం; ధారకం; ఆరోగ్యం బాగుకొరకు నియమితమైన రీతిలో తిండి తినడం; ** restriction in diet, ph. పథ్యం; ** paleo diet, ph. పురాతన పథ్యం; పాతకాలపు తిండి; ** starvation diet, ph. లంఖణాల తిండి; * dietetics, n. ఆహారవిధులు; ధారక శాస్త్రం; * dieting, n. ధారక వ్రతం; ఆహార నియమం; * difference, n. వ్యత్యాసం; వ్యత్యయం; భేదం; చయం; అంతరం; తేడా; తారతమ్యం; తరతమభావం; న్యూనాధిక్యం; ** difference of opinion, ph. భిన్నాభిప్రాయం; అభిప్రాయభేదం; * different, adj. భిన్న; వేరొక; మరొక; ** different style, ph. భిన్న ధోరణి; వేరొక పద్ధతి; * differential, adj. [math.] అవకలన; రెండు రాశులకి మధ్యనున్న తేడాకి సంబంధించిన; ** differential calculus, ph. అవకలన కలనం; కలన గణితంలో ఒక భాగం; ** differential equation, ph. అవకలన సమీకరణం; ** non-linear differential equation, ph. అసరళ అవకలన సమీకరణం; * differentiate, v. t. (1) రెండింటి మధ్య తేడాని గుర్తించు; (2) [math.] అవకలించు; * differentiation, n. (1) విభేదనం; (2) [math.] అవకలనం; అంతర కలనం; ఒక విధమైన అవధి క్రియ; * difficult, adj. కష్టమైన; ప్రయాసతో కూడిన; దుర్లభమైన; * difficult to accomplish, ph. కష్టసాధ్యం; * difficulties, n. pl. కష్టాలు; ఇబ్బందులు; కడగండ్లు; ఇక్కట్లు; ** overwhelming difficulties, ph. అష్టకష్టాలు; * difficulty, n. కష్టం; ప్రయాస; ఇబ్బంది; శ్రమ; ఒరకాటం; ఇక్కట్టు; ఇడుము; అవస్థ; దుస్తరం; తంటా; ప్రతిబంధకం; రాయిడి; * diffidence, n. అధైర్యం; సంకోచం; న్యూనతశంక; తన సామర్థ్యం మీద నమ్మకం లేకపోవడం; * diffraction, n. వివర్తన; ** diffraction bands, ph. వివర్తన పట్టీలు; ** diffraction grating, ph. వివర్తన జాలకం; [[డైఫ్రాక్షన్ గ్రేటింగ్]]; * diffuse, adj. విసరిత; * diffusion, n. విసరణ; వ్యాపకం; విష్యందం; * diffusive, adj. వ్యాపకత; వ్యాపించే; * dig, v. t. తవ్వు; * digest, n. స్మృతిసంహిత; ఎగ్గుర్తు; ఎగ్గురుతు; మరొక ప్రచురణలోని విషయాన్ని సంగ్రహపరచిన పుస్తకం; * digest, v. i. జీర్ణించుకొను; * digest, v. t. సంగ్రహించు; సంక్షేపించు; * digestion, n. జీర్ణం; అరుగుట; ** digestive process, ph. జీర్ణ క్రియ; ** digestive system, ph. జీర్ణ మండలం; * digit, n. (1) వేలు; (2) అంకె; అంకం; ** least significant digit, ph. చరమాంకం; చరమ అన్వర్థక అంకం; ** most significant digit, ph. ప్రథమాంకం; ప్రథమ అన్వర్థక అంకం; ** significant digit, ph. అన్వర్థక అంకం; * digital, adj. అంక; అంకీయ; ** digital book, ph. అంక పొత్తం; ** digital calculating machine, ph. అంక కలనయంత్రం; ** digital computer, ph. అంక కలనయంత్రం; అంక గణన యంత్రం; కలన యంత్రం; ** digital technology, ph. అంక సాంకేతికం; * digitalis, n. (1) తిలపుష్టి; the foxglove plant; (2) గుండె జబ్బుకి వాడే ఒక మందు పేరు; * digitization, n. అంకీకరణ; * digitized, adj. సాంఖ్యీకృత; అంకీకరించిన; అంకెల రూపంలోకి మార్చబడ్డ; * dignity, n. హుందా; హుందాతనం; దర్జా; ఘనత; * dike, n. చెలియలికట్ట; కట్ట; సముద్రపుటొడ్డున నీళ్ళు పల్లపు భూముల లోపలికి రాకుండా కట్టే కట్ట; * dilapidated, adj. పాడుపడిన; శిధిలమైన; ఖిలీభూత; * dilation, n. (1) శరీరంలోని రంధ్రం కాని, నాళం కాని సాధారణ స్థితి కంటె ఎక్కువగా వ్యాకోచం చెందడం; (2) వ్యాకోచం చెందడం; * dilatometer, n. వ్యాకోచమాపకం; వ్యాకోచాన్ని కొలిచే శాస్త్రీయ పరికరం; * dilemma, n. సందిగ్ధావస్థ; సందిగ్ధం; చిక్కు; ఇబ్బంది; ఇరకాటం; అన్యోన్యాశ్రయం; ఉభయ సంకటం; అభిశంకితం; * diligence, n. శ్రద్ధ; జాగరూకత; * dill, n. శతపుష్పం; సోయాకూర; సోవకూర; సడప గింజలు; పాశ్చాత్యుల వంటకాలలో వాడే ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] ''Anethum graveolens'' of the Apiaceae family; Dill seeds are tiny, flat, and brown with faint stripes and carry a warm, slightly bitter taste that reminds some people of caraway seeds (shah jeera) or carom seeds (ajwain);. * dilute, v. t. పలచబరుచు; బలహీనపరుచు; * diluted, adj. సజల; నీళ్ళు కలపబడ్డ; పలచన చేయబడ్డ; (ant.) undiluted; * dilly-dally, v. i. తాత్సారం చేయు; * dim, adj. నిస్తేజ; కాంతి లేని; మకమకలాడెడు; మసకగా ఉన్న; * dimension, n. మాత్ర; కొలత; కొలమానం; పరిమాణం; మితి; * dimensional, adj. మాత్రకం; మితీయ; ** three dimensional, ph. త్రిమాత్రకం; త్రిమితీయ; ** two dimensional, ph. ద్విమాత్రకం; ద్విమితీయ; ** multi dimensional, ph. బహుమాత్రకం; బహుమితీయ; * dimensionless, adj. కొలమానం లేని ** dimensionless measurement, ph. కొలమానం లేని కొలత; * dimer, n. ద్విభాగి; * diminish, v. i. సన్నగిల్లు; తగ్గు; * dimorphic, adj. ద్విరూప; * dimple, n. లొత్త; సొట్ట; * dimples, n. pl. బుగ్గల మీద పడే సాట్టలు; ఇది ఒక జన్యు లోపం వల్ల కలిగే కండరాల దోషం కాని ఇది కొందరి ముఖానికి అందం చేకూరుస్తుంది; * din, n. రొద; ధ్వని; అల్లరి; * dine, v. i. తిను; భుజించు; ** dining room, ph. భోజనశాల; భోజనాల గది; ** dinner table, ph. ఎడ్డెస; భోజనాల బల్ల; * dinosaur, n. భూతబ్బల్లి; పెనుబల్లి; భీకరబల్లి; జురాసిక్ యుగంలో ఈ భూమి మీద వర్ధిల్లిన పెద్ద బల్లిజాతి జంతువులు; * dinghy, n. డింగీ; తెప్ప; తెడ్డు వేసుకొని నడిపే చిన్న నావ; * dinosaurs, n. pl. భూతబ్బల్లులు; రాకాసి బల్లులు; పెనుబల్లులు; * diochronic, adj. చారిత్రక; * diode, n. ద్విమూర్తి; ద్వియోడు; ఎలక్ట్రానిక్స్‌లో వాడే ఒక పరికరం; * dip, v. t. ముంచు; నిమజ్జించు; * dip, v. i. మునుగు; క్రుంకు; ** take a dip, ph. మునుగు; క్రుంకు; * dip, n. (1) అవపాతం; నతి; అయస్కాంతపు సూది ప్రదర్శించే ఒక లక్షణం; (2) ముంచుకొని తినడానికి వీలయిన పచ్చడి లాంటి పదార్థం; ** magnetic dip, ph. అయస్కాంత అవపాతం; ** dip of a magnetic needle, ph. అయస్కాంతపు సూది యొక్క అవపాతం; * diphtheria, n. గళగండం; కంఠసర్పి; కండమాల; ఒక ప్రమాదకరమైన అంటువ్యాధి; (note) a disease caused by the bacterium ''Corynebacterium diphtheriae;'' this bacterium causes a large, painful membrane on the back of the throat that can suffocate the victim; it also makes diphtheria toxin, which harms the brain, heart, and kidneys; protection against diphtheria is afforded by immunity to this single toxin; so diphtheria vaccine contains one single protein; * diphthong, n. సంధ్యాక్షరం; జంటక్షరం; రెండక్షరాలని కలిపి ఒకటిగా రాయడం; ఇంగ్లీషులో f i లని కలిపి అచ్చుకొట్టినప్పుడు ఈ రకం జంటక్షరం వస్తుంది; * diploid, adj. [biol.] ద్వయస్థితిక; * diploma, n. పట్టా; * diplomacy, n. దౌత్యం; దౌత్యనీతి; రాజతంత్రం; కూటనీతి; రాజనీతి; కార్యదక్షత; చతురత; * diplomat, n. దూత; m. రాజ్యతంత్రజ్ఞుడు; వ్యవహారదక్షుడు; ** diplomatic corps, ph. దౌత్యవర్గం; * diplopia, n. ద్విదృష్టి; double vision; Diplopia is defined as seeing two images of a single object when you’re looking at it; * dipole, n. ధ్రువపుజంట; ద్విధ్రువం; * dipper, n. గరిటె; ముంచేది; మునిగేది; * Dipper, n. సప్తర్షి మండలం; గరిటె ఆకారంలో ఉన్న తారల గుంపు; ** Big Dipper, ph. బృహదృక్షం; పెద్ద ఎలుగు; సప్తర్షి మండలం; పెద్ద గరిటె ఆకారంలో ఉన్న తారల గుంపు; ** Little Dipper, ph. లఘదృక్షం; చిన్న ఎలుగు; చిన్న గరిటె ఆకారంలో ఉన్న తారల గుంపు; * dipping, n. ముంచడం; నిమజ్జనం; * dire, adj. భయంకరమైన; భరించలేని; * direct, adj. అజస్ర; అనులోమ; తిన్నగా; తిన్ననైన; నేరుగా; సరాసరి; ప్రత్యక్ష; ముఖాముఖీ; సురసూటి; ** direct appointment, ph. సరాసరి నియామకం; ** direct current, ph. ఏకముఖ ప్రవాహం; అజస్ర ప్రవాహం; సురసూటి ప్రవాహం; ** direct evidence, ph. ప్రత్యక్ష ప్రమాణం; ** direct method, ph. ప్రత్యక్ష పద్ధతి; ** direct proportion, ph. అనులోమ అనుపాతం; * direct, v. t . (1) దర్శకత్వం వహించు; (2) దారి చూపు; ** directed line, ph. విహిత రేఖ; సాయక రేఖ; * direction, n. (1) దిశ; దిక్కు; చెరగు; (2) దర్శకత్వం; (4) పద్ధతి; మార్గం; (5) దారి; తోవ; ** direction indicator, ph. దిగ్వాచకం; ** direction of a compass, ph. దిశ; దిక్కు; ఉపదిశ; * directive, n. ఆజ్ఞ; ఏ విధంగా చెయ్యాలో చెబుతూ పై అధికారి ఉత్తర్వు చేసే ఆజ్ఞ; * directly, adv. నేరుగా; తిన్నగా; * director, n.సూత్రధారి; దర్శకుడు; మార్గదర్శకుడు; నిర్దేశకుడు; * directory, n. దర్శని; మార్గదర్శిని; పేరు, ఉనికిపట్టు తెలియజేసే పట్టిక; సూచి; * directorate, n. నిర్దేశక శాఖ; నిర్దేశకాలయం; * dirt, n. (1) మురికి; మలినం; మాలిన్యం; చిలుము; కసటు; (2) మట్టి; మన్ను; * dirty, adj. మురికి; మురికి పట్టిన; మట్టి; మట్టి పట్టిన; ఖరాబైన; * dis, pref. బే; కానిది; లేనిది; * disabled, n. pl. అంగహీనులు; అవిటివారు; వికలాంగులు; దివ్యాంగులు; దివ్యాంగజనులు; * disaccharide, n. జంటచక్కెర; ద్విచక్కెర; మాల్టోజు, సుక్రోజు, లేక్టోజు వంటి చక్కెరలు; వీటిని రసాయన విశ్లేషణ చేస్తే రెండు ఏకచక్కెరలు (గ్లూకోజు లాంటివి) వస్తాయి; ఉదా. రెండు గ్లూకోజు బణువులు కలిస్తే ఒక మాల్టోజు బణువు వస్తుంది; ఒక గ్లూకోజు, ఒక గేలక్టోజు కలిస్తే లేక్టోజు వస్తుంది; ఒక గ్లూకోజు, ఒక ప్రుక్టోజు కలిస్తే సుక్రోజు వస్తుంది; * disadvantage, n. ప్రతికూలత; ప్రతికూల పరిస్థితి; అప్రయోజనం; హాని’ చెరుపు; నష్టం; * disagreement, n. అసమ్మతి; స్పర్ధ; అభిప్రాయభేదం; భేదాభిప్రాయం; పొరపొచ్చెం; * disappear, v. i. మాయమగు; మరుగుపడు; అంతర్ధానమగు; తిరోధానమగు; ఉడుగు, uDugu; * disappearance, n. కనబడకపోవడం; మరుగైపోవడం; మాయమైపోవడం; అంతర్ధానం; పారిపోవడం; తిరోధానం; * disapproval, n. తిరస్కారం; అనంగీకారం; * disappointment, n. ఆశాభంగం; అడియాస; నైరాశ్యం; * disapprobation, n. అసమ్మతి; అనంగీకారం; * disarmament, n. అస్త్ర సన్యాసం; నిరాయుధీకరణ; నిరస్త్రీకరణం; * disaster, n. అభాసు; వైపరీత్యం; ఉపద్రవం; విపత్తు; ఆపద; దుర్ఘటన; అనర్థం; ** natural disaster, ph. ప్రకృతి వైపరీత్యం; * disavow, v. i. నిరసించు; * disavowal, n. నిరస్కారం; * disbursement, n. బట్వాడా; * disc, disk, n. (1) పళ్లెం; (2) బింబం; (3) కంప్యూటరు రంగంలో డిస్కు; దత్తాంశాలని నిల్వ చెయ్యడానికి వాడే చదునుగా ఉండే పళ్లెం; * discard, v. t. వదలిపెట్టు; విసర్జించు; విస్మరించు; పారవేయు; * discharge, v. t. (1) వదలు; విసర్జించు; విడుదల చేయు; విముక్తం చేయు; కొట్టివేయు; నెరవేర్చు; ఆచరించు; అనుష్టించు; (2) స్రవించు; * discharge, n. స్రావం; రజస్సు; వదలబడినది; విసర్జించబడినది; ఉత్సర్గం; విసర్జనము, విమోచనము, విడిచిపెట్టడము; ** electrical discharge, ph. విద్యుత్ ఉత్సర్గం; ** menstrual discharge, ph. రుతు స్రావం; రుతు రజస్సు; * disciple, n. శిష్యుడు; అంతేవాసి; ఛాత్రుడు; ఛాత్రి; * disciplinarian, n. m. క్రమశిక్షణా దక్షకుడు; శాసనీకుడు; * discipline, n. క్రమశిక్షణ; నియమపాలన; నిబద్ధత; క్రమబద్ధత; కాయిదా; (2) శాస్త్రం; శిక్ష; ఉపదేశం; * disclaim, v. t. పరిత్యజించు; తెంచుకొను; హక్కు వదలుకొను; * disclose, v. t. చెప్పు; బయట పెట్టు; * discography, n. గాన చింతామణి; గానావళి; a selective or complete list of phonograph recordings, typically of one composer, performer, or conductor. ... the methods of analyzing or classifying phonograph recordings. * discomfort, n. అసౌకర్యం; ఇబ్బంది; * disconnect, v. t. లంకెని విడదీయు; బొతుకు; * discord, n. విరసం; అసమ్మతి; వైమనస్యం; * discordance, n. (1) విజ్జోడు; (2) అపశృతి; * discontinuous, adj. అసంతత; విరుపు ఉన్న; * discount, n. అడితి; కోత; ముదరా; ముజరా; వట్టం; తోపుడు; తగ్గింపు; * discourse, n. ప్రసంగం; ఉపన్యాసం; సంభాషణ; * discover, v. i. కనుగొను; కనుక్కొను; కనిపెట్టు; ఆవిష్కరించు; ఉన్న విషయాన్నే తెలుసుకొను; see also invent; * discoverer, n. ఆవిష్కర్త; * discovery, n. ఆవిష్కరణ; ఆవిష్కారం; కనుగోలు; ఉన్న విషయాన్నే తెలుసుకొనడం; (rel.) invention; * discreet, adj. బుద్ధి ఉపయోగించి; తెలివితో; వివేక; ** discreet person, ph. వివేకశాలి; బుద్ధిశాలి; లౌక్యుడు; * discrepancy, n. విప్రతిపత్తి; తేడా; వ్యత్యాసం; * discrete, adj. వివిక్త; విడివిడిగా ఉన్నటువంటి; (ant.) continuous; see also discreet; * discretion, n. (1) వివేచన; బుద్ధి; * discretionary, adj. విచక్షణాయుతంగా; తోచినవిధంగా; ఇష్టం వచ్చినట్లు; యధేచ్ఛగా; స్వేచ్ఛగా; * discriminant, n. [math.] విచక్షకం; విచక్షక గుణకం; ** discriminant function, ph. [math.] విచక్షక ప్రమేయం; * discriminate, v. t. విచక్షణ చూపు; పక్షపాతం చూపు; అంతరం చూపు; ** discriminative person, ph. వివేచనా శాలి; ** discriminative power, ph. వివేచనా శక్తి; సదసద్వివేచన; వివేకం; * discrimination, n. (1) వివక్ష; విచక్షణ; విచక్షత; తేడా చూపడం; విచక్షణ ప్రేరితమైన జుగుప్స; (2) బుద్ధి; తెలివి; వివేకం; తేడా తెలుసుకోగలిగే శక్తి; ** caste discrimination, ph. కుల విచక్షణ; ** gender discrimination, ph. లింగ విచక్షణ; ** discriminating power, ph. విచక్షణా జ్ఞానం; సదసద్వివేచన; వివేకం; * discrepancy, n. తేడా; వ్యత్యాసం; విప్రతిపత్తి; * discuss, n. (1) విష్ణుచక్రం; (2) చిమ్ముబిళ్ల; ఆటలలో విసరడానికి వీలుగా ఉండే గుండ్రటి లోహపు బీళ్ల; * discuss, v. i. చర్చించు; ముచ్చటించు; మంతనాలాడు; ప్రస్తావించు; ప్రసక్తం చేయు; విచారించు; * discussion, n. చర్చ; గోష్ఠి; మంతనం; సంవాదం; ప్రసంగం; ప్రస్తావన; తర్జనభర్జన; సమాలోచన; ** informal discussion, ph. ఇష్టాగోష్ఠి; యథేష్ట గోష్ఠి; ** point of discussion, ph. చర్చనీయాంశం; * disdain, n. తూష్ణీంభావం; చిన్నచూపు; అలక్ష్యం; ఉపేక్ష; తిరస్కారం; * disease, n. వ్యాధి; రోగం; రుగ్మత; రుజ; సంకటం; జాడ్యం; జబ్బు; తెగులు; ఆంతకం; ఉపతాపం; ఆమయం; సుస్తీ; అస్వస్థత; నలతగా ఉండడం; ** communicable disease, ph. సాంక్రమిక వ్యాధి; సంక్రామిక వ్యాధి; ** congenital disease, ph. పుట్టు వ్యాధి; ఇది తల్లి గర్భంలో ఉన్నప్పుడు శిశువుకి సంక్రమించిన రోగం; పుట్టుకతో శరీరనిర్మాణ లోపాల వలన వచ్చే రుగ్మతలు పుట్టువ్యాధులు. ఈ రుగ్మతలు అవయవ నిర్మాణ లోపాలు, అవయవ కార్యనిర్వహణ లోపాలు, జీవ రసాయనాల ఉత్పత్తి లోపాలు, లేక జీవప్రక్రియ లోపాలు వలన కలుగుతాయి; ఇది తల్లిదండ్రులనుండి వంశపారంపర్యంగా సంక్రమించేది కాదు; ** contagious disease, ph. అంటురోగం; పొంగు, క్షయ, మశూచికం మొదలయినవి ఒకరినుండి మరొకరికి అంటుకుంటాయి, కనుక అవి అంటు రోగాలు; ** degenerative diseases, ph. శిధిల వ్యాధులు; శరీరములో అవయవాల శైథిల్యమువలన వచ్చేవి శిథిల వ్యాధులు; వృద్ధాప్యములో అవయవాల క్షీణత ఒక ఉదాహరణ; ** fatal disease, ph. మారకం; మరణాంతకమగు రోగం; ** genetic disease, ph. జన్యు రోగం; ఇది తల్లిదండ్రులనుండి వంశపారంపర్యంగా సంక్రమించే జబ్బు; జన్యు సంబంధ వ్యాధులు కొన్ని పుట్టుకతోనే కనిపించినా, కొన్ని పుట్టుకతో పొడచూపక ఆ తరువాత ఎప్పుడో కనిపించవచ్చును; ** infectious disease, ph. తిష్ట; తిష్టరోగం; సూక్ష్మజీవుల వల్ల కలిగే జబ్బు; ఒక ప్రియాను వల్ల కాని, వైరస్ వల్ల కాని, బేక్టీరియా వల్ల కాని, ఫంగస్ వల్ల కాని, పేరసైట్ వల్ల కాని ఆక్రమణ వల్ల వచ్చే రోగం; ** metabolic disease, ph. జీవవ్యాపార లోపాల వలన కలిగే రుగ్మతలు; ఇన్సులిన్ సమతూకంలో లేకపోవుట (మధుమేహం లేదా Diabetes), గళగ్రంథి స్రావకము (Thyroxine) సమతూకంలో లేకపోవుట (Hypo or Hyperthyroidism), అడ్రినల్ హార్మోనులు సమతూకంలో లేకపోవుట, క్రొవ్వు పదార్ధాలు ఎక్కువ అవుట ఇట్టి వ్యాధులకు ఉదాహరణలు; ** non-communicable disease, ph. అసాంక్రమిక వ్యాధి; ** puerperal disease, ph. సూతికా వ్యాధి; ** rust disease, ph. కుంకుమ తెగులు; మొక్కలకి వచ్చే ఒక రకమైన వ్యాధి; ** smut disease, ph. కాటుక తెగులు; మొక్కలకి వచ్చే ఒక రకమైన వ్యాధి; ** venereal disease, ph. సుఖరోగం; ఉపదాంశ; సవాయి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: disease, illness, sickness * ---It is ''disease'' that actually makes you sick: He suffers from heart disease. ''Illness'' is the state of being sick. ''Sickness'' is a particular type of illness: motion sickness.''' |} * * disease-free, n. నిరామయం; జబ్బులేని స్థితి; రోగరహితం; అనామయం; * disease-ridden, adj. రుజాగ్రస్త; వ్యాధిగ్రస్త; * disembark, v. i. దిగు; బండి దిగు; వాహనం దిగు; * disembark, v. t. దించు; * disembodied, adj. ముక్తదేహి అయున; శరీరమును విడచిన; ** disembodied spirit, ph. ముక్తదేహి అయిన ఆత్మ; అశరీరి; * disembowel, v. t. కడుపుని చీల్చి పేగులు తీయుట; * disenchantment, n. భ్రమనివారణం; * disfigure, v. t. అందవికారముగా చేయు; అనాకారిగా చేయు; కురూపము చేయు; విరూపము చేయు; * disgorged, adj. కక్కించిన; * disgrace, n. పరాభవం; నామర్దా; ఆరడి; అవమానం; * disgruntled, adj. అసంతృప్తి చెందిన; * disguise, n. మారువేషం; ప్రచ్ఛన్న వేషం; * disgust, n. రోత; ఘృణ; జుగుప్స; అసహ్యం; బీభత్సం; * disgusting, adj. అసహ్య; అసహ్య పడే విధంగా; బీభత్స; * dish, n. (1) గిన్నె; పాత్ర; పళ్లెం; లొసన; (2) వంటకం; ** side dish, ph. ఉపదంశము; * dishes, n. pl. (1) కంచాలు, పళ్లాలు, కప్పులు, చెమ్చాలు, మొదలైన సామగ్రి; (2) అంట్ల కంచాలు, పళ్లాలు, కప్పులు, చెమ్చాలు, మొదలైన సామగ్రి; (3) వంటకాలు; * dishearten, v. i. అధైర్యపడు; నిరుత్సాహపడు; * disheveled, adj. చింపిరిగా ఉన్న; సంస్కారం లేని; ** disheveled hair, ph. చింపిరిగా ఉన్న జుత్తు; సంస్కారం లేని జుత్తు; * dishonest, adj. వంచక; ** dishonest fellow, ph. వంచకుడు; మోసగాడు; ** dishonest woman, ph. వంచకి; మోసకత్తె; * dishwasher, n. అంట్లపెట్టె; అంట్లయంత్రం; * disinfectant, n. శుచికరి; శుద్ధకారిణి; క్రిమి సంహారిణి; సంక్రమణ నిరోధిని; * disinfection, n. సంక్రమణ నిరోధము; * disintegrate, v.i. విచ్ఛిన్నమగు; తునాతునకలగు; శిధిలమగు; * disintegration, n. విచ్ఛిన్నత; * disinterested, adj. నిరపేక్ష; * disjunctive, adj. నిరనుబంధ; * disjunction, n. నిరనుబంధం; * disk, disc (Br.), n. (1) బిళ్ళ; బింబము; (2) కంప్యూటరులో వాడే డిస్కు; see also disc; * dislike, n. ఏవగింపు; అయిష్టం; విప్రియం; * dislike, v. t. పీకు; పెళ్ళగించు; కుదుట్లోంచి పీకు; * dismal, adj. నిరాశాజనక; అంధకారబంధుర; శోకమగ్న; * disorder, n. (1) క్రమరాహిత్యం; అల్లకల్లోలం; అబందరం; అవ్యవస్థ; అశాంతి; కలవరం; అనృతం; లొగ్గడి; (2) జబ్బు; రుగ్మత; (3) ఈరతార; * disparity, n. తారతమ్యం; ఎరవు, eravu * dispassionate, adj. నిష్పక్షపాత; నిరపేక్ష; అనాసక్త; తటస్థ; నిర్వికార; * dispatch, v. t. (1) పంపు; పంపించు; బట్వాడా చేయు; (2) చంపు; ** dispatch clerk, ph. బట్వాడా గుమస్తా; * dispatcher, n. ప్రేషకుడు; * dispel, v. t. చెదరగొట్టు; పోగొట్టు; నివృత్తి చేయు; నివారించు; బాపు; * dispensary, n. ఔషధాలయం; దవాఖానా; * dispensation, n. విధి; దైవఘటన; దైవసంకల్పం; * dispense, v. t. ఇచ్చు; పంచిపెట్టు; * disperse, v. t. చిమ్ము; విరజిమ్ము; చెదరగొట్టు; విసరి చల్లు; * dispersion, n. విక్షేపణం; అపకిరణం; * displaced, adj. (1) స్థలం తప్పించబడ్డ; కదల్చబడ్డ; (2) నిర్వాసితులయిన; నిరాశ్రయులైన; ** displaced people, ph. నిర్వాసితులు; * displacement, n. (1) కదలిక; చలనం; స్థానచ్యుతి; (2) స్థానభ్రంశం; స్థానభ్రంశ దూరం; స్థానభ్రంశత; ఉద్వాసన; తొలఁగించుట; ** cultural displacement, ph. సాంస్కృతిక స్థానభ్రంశత; ** relative displacement, ph. సాపేక్ష స్థానభ్రంశం; సాపేక్ష స్థానచ్యుతి; * display, n. విన్యాసం; జంభం; ఆడంబరం; * display, v. t. ప్రదర్శించు; విన్యాసించు; చూపించు; ఆడంబరంగా చూపించు; జంభముగా చూపించు; అగుపరచు; * displeasure, n. కినుక; అసమ్మతి; * disposable, adj. (1) అవసరానికి మించి ఎక్కువగా ఉన్న; (2) వాడి పారెయ్యడానికి వీలయిన; * disproportionate, adj. అననుపాత; అంగుగా లేని; అనుపాతంలో లేని; తీరుగా లేని; ఎబ్బెట్టుగా ఉన్న; * dispute, n. జట్టీ; తగువు; తగాదా; తగువులాట; వివాదం; తకరారు; పొరపొచ్చెం; పోట్లాట; పోరు; ** oral dispute, ph. వాగ్వివాదం; * disputed, adj. ఆనవాటి; ** disputed boundary, ph. ఆనవాటి ప్రహరి; ఆనవాటి సరిహద్దు; * disputed territory, ph. ఆనవాటి ప్రదేశం; * disqualified, adj. అనర్హ; అయోగ్య; అపాత్ర; * disregard, n. ఉల్లంఘన; అవజ్ఞ; అలక్ష్యం; లెక్కలేకపోవడం; ఉపేక్ష; అనాదరణ; * disregard, v. t. ఉల్లంఘించు; తోసిపుచ్చు; * disrepair, adj. బేమరామతు; మరమ్మతులు లేకుండా ఉన్న; పాడుపడి ఉన్న; చెడిపోయిన; దురస్తు; * disrepute, n. అప్రతిష్ట; అపకీర్తి; చెడ్డపేరు; * disruptive, adj. భంగకారక; * dissatisfaction, n. అసంతృప్తి; * dissection, n. ఛేదన; ఛేదించి పరిశీలించడం; * dissemination, n. వ్యాప్తి; ప్రచారం; విస్తరణ; * dissent, n. భిన్నాభిప్రాయం; అసమ్మతి; * dissent, v. t. భిన్నాభిప్రాయం చూపు; అభిప్రాయభేదం ప్రకటించు; * dissertation, n. పరిశోధనా గ్రంథం; నెమకాంకం; * disservice, n. అపచారం; * dissipate, v. t. పారద్రోలు; వెదజల్లు; * dissipation, n. వ్యాపనం; విసరణ; దుర్వ్రయము; దూపరదిండితనము; వ్యర్థపఱచుట; వృథావ్యయము; * dissolution, v. t. విలయనం; విరమింపు; ఎత్తివేయు; * dissolve, v. t. కరగించు; విలీనము చేయు; * dissociation, n. వియోగం; విడిపోవడం; * distance, n. దూరం; దవ్వు; ఎడ; కెళవు; ** shouting distance, ph. కూతవేటు దూరం; ** walking distance, ph. నడవగలిగే దూరం; ** distance and difficulty, ph. దూరాభారం; * distant, adj. దూరపు; సుదూర; ** distant future, ph. సుదూర భవిష్యత్తు; ** distant relationship, ph. దూరపు బంధుత్వం; ** distant relative, ph. దూరపు బంధువు; * distended, adj. ఉబ్బిన; పెద్దదైన; వాచిన; * distention, n. ఉబ్బు; వాపు; * distill, distil (Br.), v. t. (1) బట్టీపట్టు; ధృతించు; (2) కార్చు; బొట్లు బొట్లుగా కార్చు; * distillation, n. అభిషవం; ఆస్రవనం; మరగించి చల్లార్చడం; బట్టీపట్టుట; స్వేదనం; చుక్కలు చుక్కలుగా కారేటట్లు చెయ్యడం; ** destructive distillation, ph. భంజక స్వేదనం; నిర్వాత స్వేదనం; గాలి తగలకుండా ఉడికించడం; ** fractional distillation, ph. అరమరగించుట; ఆంశిక స్వేదనం; * distilled, adj. బట్టీపట్టిన; ధృతించిన; అభిషవించిన; స్విన్న; ** distilled water, ph. బట్టీపట్టిన నీరు; స్విన్న జలం; ధృతి జలం; ** distilled liquor, ph. అభిషవోల్; బట్టీపట్టిన సారా; ఇలా బట్టీపట్టగా వచ్చినవే బ్రాందీ, విస్కీ వగైరాలు; * distiller, n. (1) బట్టీ; బట్టీ పట్టే పరికరం; (2) కలాలి; బట్టీపట్టే వ్యక్తి; * distinct, adj. ప్రత్యేకమైన; స్పష్టమైన; వేరైన; భిన్నమైన; * distinction, n. (1) ప్రత్యేకత; విలక్షణత; (2) విభేదం; వివక్ష; (3) ఘనత; ప్రసిద్ధ; ప్రముఖ; విశిష్ట; * distinguished, adj. (1) ప్రత్యేకమైన; విలక్షణమైన; (2) ఘనతకెక్కిన; * distort, v. t. విరూపించు; వికరించు; వికారముగా చేయు; వంకర చేయు; * distortion, n. వంకర; విరూపం; వైకల్యం; * distraction, n. (1) పరధ్యాన్నం; పరాకు; వ్యగ్రత; అన్యమనస్కత; ధ్యానభంగం; (2) వికర్షణ. * distrain, v. t. జప్తు చేయు; చరాస్తిని స్వాధీనపరచుకొను; * distress, n. వ్యాకులం; వ్యాకులత; దుస్థితి; మనస్తాపం; క్షోభ; వ్యధ; వెత; ఉత్తలపాటు; కలత; అదవద; ** functional distress, ph. ఇంద్రియ వ్యాపార వ్యాకులత; ప్రయోజనాత్మక వ్యాకులత; * distribute, v. t. పంచు; పంపిణీ చేయు; సర్దు; * distribution, n. పంపిణీ; పంపకం; వంతులవారీ విభజన; బట్వాడా; వ్యాపన; వ్యాప్తి; వితరణ; ** Gaussian distribution, ph. గౌస్ వితరణ; సామాన్య వితరణ; సాధారణ వితరణ; ** Normal distribution, ph. సామాన్య వితరణ; సాధారణ వితరణ; గౌస్ వితరణ; ** probability distribution, ph. సంభావ్యతా వితరణ; * distributor, n. పంపిణీదారు; వితరణి; * distributary, n. పాయ; నది యొక్క పాయ; (ant.) tributary; * district, n. పరగణా; జిల్లా; సర్కారు; మండలం; ** ceded district, ph. దత్త మండలం; ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో రాయలసీమ ప్రాంతానికి మరొక పేరు; ** northern district, ph. ఉత్తర సర్కారు; ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఉత్తరకోస్తా ప్రాంతానికి మరొక పేరు; ** district board, ph. జిల్లాబోర్డు; ** district officer, ph. మండలాధికారి; * disturb, v. t. కలత పెట్టు; భంగ పరచు; అంతరాయం కలిగించు; ఆటంక పరచు; విఘ్నపరచు; వ్యాఘాత పరచు; * disturbance, n. కలత; సంక్షోభం; కలవరం; గల్లంతు; గలాటా; వ్యాఘాతం; భంగం; విఘ్నం; * disturbed, adj. కలత చెందిన; కలత; ** disturbed sleep, ph. కలత నిద్ర; * ditch, n. కందకం; గొయ్యి; అగడ్త; పరిఘ; కాలువ; * ditto, n. సదరు; పైన చెప్పినదే మళ్ళా; ఒక జాబితాలో పైన చెప్పిన అంశాన్ని మాళ్ళా చెప్పకుండా (రాయకుండా) " గీతలు గియ్యడాన్ని కూడా డిటో అంటారు. * diuretic, n. మూత్రవర్థకం; మూత్రప్రేరకం; * diurnal, adj. (1) అహోరాత్ర; (2) పగలుఁదిరిగే; పగలుఁదిరిగెడి; దివాచర; దైనిక; * diurnal, n. అహోరాత్రములు; రాత్రి, పగలు; ఇరవై నాలుగు గంటలు; ** diurnal cycle, ph. అహోరాత్ర చక్రం; * dive, v. i. నీటిలో మునుఁగు; [[File:Divergence_%28captions%29.svg|right|thumb|Divergence of a vector field]] * divergence, n. విపరిణామం; విక్రియ; కేంద్రావసరణం; అపసరణం; వ్యాప్తి; ప్రసరణ; (phy.) In physics, the divergence of a vector field is the extent to which the vector field flux behaves like a source at a given point. It is a local measure of its "outgoingness" ** semantic divergence, ph. [ling.] అర్థ విపరిణామం; * diverse, adj. విభిన్న; వివిధ; బహువిధములైన; నానావిధ; పలురకాల; * diversification, n. వివిధీకరణ; * diversion, n. (1) భిన్నమైన పద్ధతి; మరొక ప్రవృత్తి; మరొక దారి; (2) వేడుక; లీలావినోదం; కేళీవినోదం; * diversity, n. భిన్నత్వం; వైవిధ్యం; వైచిత్రి; ** biodiversity, n. జీవవైవిధ్యం; జీవవైచిత్రి; ** unity in diversity, ph. భిన్నత్వంలో ఏకత్వం; * divert, v. t. మరల్చు; మరలించు; మళ్ళించు; తిప్పు; క్రమ్మరించు; పెడదారి పట్టించు; నివర్తించు; * divide, v. t. విభజించు; భాగించు; ** divide and conquer, ph. దమననీతి; ** divide and rule, ph. విభజించి పాలించు; * divided, adj. విభక్త; విభాజిత; ** divided difference, ph. [math.] విభక్త వ్యత్యాసం; విభాజిత వ్యత్యాసం; * dividend, n. (1) విభాజ్యం; భాజ్యం; భాగింపబడవలసిన రాశి; భిన్నములోని లవం; (2) లాభాంశం; లాభాగం; వ్యాపారంలో వచ్చే లాభంలో వాటాదారులకి వచ్చే కొంత భాగం; ** annual dividend, ph. సాలుసరి వృద్ధి; సాలుసరి లాభాగం; (2) వృద్ధి; లాభవిభాగం; లాభాంశం; లాభాగం; దామాషా; పంచేది; పంచబడేది; డివిడెండు; వ్యాపారంలో పెట్టుబడి పెట్టినప్పుడు వాటాదారుల మధ్య విభజించబడే లాభాన్ని డివిడెండు అంటారు; periodic return on investment as opposed to capital gains which refers to the growth in value of an investment; బేంకులో డబ్బు దాచుకుంటే మనకి వచ్చే ఆదాయం వడ్డీ అవుతుంది; (ety.) సంస్కృతంలో వృద్ధి అన్న మాట లోంచే వడ్డీ అన్న మాట వచ్చిందని అంటారు. కనుక dividend అన్న మాటని వృద్ధి అనీ, interest అన్న మాటని వడ్డీ అనీ తెలిగించేను; * divination, n. భవిష్యత్కథనం; భావి విషయ వ్యక్తీకరణం; సోది చెప్పడం; * divider, n. భిత్తి; అడ్డుగోడ; * divine, adj. భగవత్; దివ్య; దేవుడికి సంబంధించిన; * divine, v. t. జోశ్యం చెప్పుట; శకునం చెప్పుట; * diviner, n. జోశ్యం చెప్పే వ్యక్తి; జోశ్యుడు; సోది చెప్పే వ్యక్తి; శకున ఫలితం చెప్పే వ్యక్తి; * divisibility, adj. భాజనీయత; విభజనీయత; * division, n.(1) అంగం; భాగం; విభాగం; ఫిర్కా; డివిౙను; (2) భాగారం; భాగహారం; విభజన; ** long division, ph. పొడుగు భాగారం; దీర్ఘ భాగారం; ** short division, ph. పొట్టి భాగారం; హ్రస్వ భాగారం; * divisor, n. విభాజకం; భాజకం; భాగారించెడు సంఖ్య; హరించెడు సంఖ్య; భిన్నములోని హారం; ** proper divisor, ph. క్రమ విభాజకం; For example, 1, 2, and 3 are positive proper divisors of 6, but 6 itself is not; * divorce, n. విడాకులు; భార్యాభర్తలు ఒకరినొకరు విడచి పెట్టడం; ఘట శ్రాద్ధం చేయుట; * divulge, v. t. వెల్లడిచేయు; రహశ్యం బయట పెట్టు; * dizziness, n. (1) కళ్లు చీకట్లు కమ్మడం; lightheadedness; (2) తల తిరగడం; vertigo; * do, v. t. చేయు; ఒనరించు; ఒనర్చు; కావించు; సలుపు; ఆచరించు; చక్కబెట్టు; నడుపు; పాటించు; నిర్వహించు; * docent, n. చిత్రవస్తు ప్రదర్శనశాలలో ప్రదర్శించిన వస్తువుల గురించి ఉపన్యాసం ఇచ్చే వ్యక్తి; మ్యూజియంలో గైడు; * docile, adj. విధేయమైన; చెప్పిన మాట వినే; నమ్రత కలిగిన; ధిక్కారం చూపని; * dock, n. (1) నావల దొడ్డి; నౌకా కేంద్రం; (2) రేవు; నావలు నిలచే స్థలం; (3) బోను; న్యాయస్థానంలో సాక్షి నిలబడే స్థలం; * dock, v. i. (1) లంగరు వేయు; (2) ఒక నిర్ధిష్ట స్థానంలో అమర్చు; * dockyard, n. నావల దొడ్డి; నౌకా నిర్మాణ కేంద్రం; * doctor, n. (1) భిషక్కు; ఆయుర్వేది; రోగహారి; డాక్టరు; m. వైద్యుడు; చికిత్సకుడు; ఓషధీధరుడు; f. డాక్టరమ్మ; (2) పట్టపు పేరు; పాండిత్యానికి గుర్తుగా పేరు చివర శాస్త్రి అని తగిలించినట్లే ఇంగ్లీషు సంప్రదాయంలో పేరు మొదట డాక్టర్‍ అంటారు; * doctrine, n. వాదం; సిద్ధాంతం; * document, n. పత్రం; దాస్తు; లేఖ్యం; లిఖితం; లిఖిత పత్రం; దస్తావేజు; నామా; ** petition document, ph. అర్జీదాస్తు; ** memorandum document, ph. యాదాస్తు; ** supporting document, ph. ఆకరం; ** warranty document, ph. కరారునామా; ** document form, ph. పత్రరూపం; ** documentary evidence, ph. లిఖిత సాక్ష్యం; పత్రరూపంలో సాక్ష్యం; * dodecagon, n. [math.] ద్వాదశ భుజి; ఇరాఱఱకి(ఇరు + ఆఱు + అఱకి = పన్నెండు అఱకలు (అనగా భుజాలు) కలిగినది); * dodecahedron, n. [math.] ద్వాదశముఖి; ద్వాదశపీఠి; ఇరాఱుమోమి(ఇరు + ఆఱు = పన్నెండు మోములు కలది); * dodecane, n. [chem.] ద్వాదశేను; ఇరాఱేను; పన్నెండు కర్బనపుటణువులు గల ఒక ఉదకర్బనం; C₁₂H₂₆; * dodge, v. i. తప్పించుకొను; పక్కకి ఒరుగు; * doe, n. f. ఆడ జింక; లేడి; మృగి; (ant.) buck; * doer, n. కర్త; కార్యవాది; పనిచేసేవాడు; * dog, n. [[కుక్క]]; శునకం; శ్వానం; వేపి; జాగిలం; గ్రామసింహం; ** coprophagic dog, ph. పీతి కుక్క; అశుద్ధం తినే కుక్క; ** Indian wild dog, ph. రేచు కుక్క; ** pet dog, ph. పెంపుడు కుక్క; సాకుడు కుక్క; ** stray dog, ph. ఊరకుక్క; గ్రామసింహం; వీధి కుక్క; ** dog days, ph. జూలై, ఆగష్టు నెలలలో వచ్చే వేడి రోజులు; ఈ రోజులలో సూర్యుడు, సిరియస్ (శ్వాన) నక్షత్రం ఒకేసారి ఉదయించి, ఒకే సారి అస్తమిస్తాయి; సిరియస్ నక్షత్రాన్ని "డాగ్ స్టార్" అని అంటారు కనుక ఈ పేరు వచ్చింది; ** dog star, n. శ్వాన నక్షత్రం; యుధిష్టురుని కుక్క; see also Sirius; * dogged, adj. మొండి; * dogma, n. సహేతుకం కాని సిద్ధాంతం; మూర్ఖవాదం; నమ్మకం; పట్టుదల; అంధవిశ్వాసం; పిడివాదం; నిశ్చితాభిప్రాయం; a set of core beliefs or doctrines held by a group—usually religious, political, or philosophical—that are accepted as absolute truth without question or doubt; * doldrums, n. (1) నిర్వాతమండలాలు; ఇవి భూమధ్యరేఖ ప్రాంతపు సముద్రాలలో గాలి వీచని ప్రదేశాలు; (2) [idiom] స్తంభించి పోయిన పరిస్థితులు; ఎటూ కదలని అయోమయ స్థితి; * doll, n. బొమ్మ; సాలభంజిక; పుత్తళి; పుత్తడి; పుత్రిక; పాంచాలిక; ** doll house, ph. బొమ్మరిల్లు; * dolphin, n. గండుమీను; బెడిస చేఁప; * domain, n. అధికార పరిధి; ఇలాకా; వ్యాప్తి; ** domain name, ph. [comp.] ఇలాకా పేరు; * dome, n. డిప్ప; కప్పు; గోపురం; * domestic, adj. దేశీయ; స్వదేశీయ; సొన్నాటి (సొంత నాటి; నాడు = దేశం); గృహస్థ; ఇంటి; గృహ; ** domestic chores, ph. ఇంటి పనులు; ** domestic industry, ph. దేశీయ పరిశ్రమ; ఇంటలవు (ఇంటి + అలవు, అలవు = పరిశ్రమ); ** domestic troubles, ph. గృహచ్చిద్రాలు; సంసారపు సమస్యలు; ఇంటి సమస్యలు; * domesticate, v.t. మచ్చికచేయు; * domicile, n. నివాసస్థానం; * dominant, adj. ప్రబల; ప్రకాశపు; ప్రస్ఫుట; ** dominant caste, ph. ప్రబల కులం; భారత రాజ్యాంగం దేశంలో ఉన్న కులాలని అగ్ర కులాలు (forward castes), వెనకబడ్డ కులాలు (backward castes) అని స్థూలంగా రెండు వర్గాలుగా విడగొట్టి, వెనకబడ్డ కులాలని మళ్లా దళితులు (scheduled castes), గిరిజనులు (scheduled tribes) అని వర్గాలుగా విడగొట్టి వెనకబడ్డ కులాలకి ప్రత్యేక అవకాశాలు కల్పించింది. ఈ అవకాశాలని అందుకోడానికి అగ్ర కులాలలో కొందరు అలజడి చెయ్యగా వారిని మెప్పించడానికి ఇతర వెనకబడ్డ కులాలు (other backward castes) అని మరొక వర్గం సృష్టించి, వారికి కూడ ప్రత్యేక సదుపాయాలు కల్పించింది. ఇటీవల అగ్రకులాలలో వ్యవసాయం మీద ఆధారపడ్డవాళ్లు తమని కూడ ఇతర వెనకబడ్డ కులాలు జాబితాలో వేసి తమకి కూడ ప్రత్యేక సదుపాయాలు కల్పించాలని ఆరాటం చెయ్యడం మొదలు పెట్టేయి. వీరిని ప్రబల కులాలు అని సంబోధించడం మొదలు పెట్టేరు. ** dominant gene, ph. ప్రబల జీను; ప్రకాశపు జీను; ** dominant mutation, ప్రబల ఉత్పరివర్తన; ** domineering attitude, ph. ధాష్టీకం; * dominion, n. అధినివేశం; * donation, n. విరాళం; ఈగి; * donee, n. ప్రతిగ్రహీత; దానం పుచ్చుకొనేవాడు; * donkey, n. గాడిద; గార్ధభం; ఖరం; * donor, adj. ప్రదాతృ; ** donor language, ph. ప్రదాతృ భాష; * donor, n. దాత; దాయకుడు; ప్రదాత; ఈవరి; ఉదారుడు; వదాన్యుడు; దానమిచ్చువాడు; త్యాగి; విరాళం ఇచ్చే వ్యక్తి; * doom, n. (1) చెడ్డ తలరాత; దుష్కర్మ; (2) చేసిన పాప ఫలితం అనుభవించవలసిన సమయం; * doomsday, n. కల్పావసానం; మహాప్రళయ కాలం; * door, n. తలుపు; కవాటం; అరళం; ద్వారం; ప్రతిహారం; ** back door, ph. పెరటి గుమ్మం; దొడ్డి దారి; ** front door, ph. వీధి గుమ్మం; సింహ ద్వారం; * doorkeeper, n. ప్రతిహారి; ద్వారపాలకుడు; వేత్రహస్తుడు; * doping, n. [phy.] [[మాదీకరణం]]; అర్థవాహక పదార్థాల ప్రవర్తనను మలినాలు కలిపి మార్చవచ్చు; ఈ పద్ధతిని మాదీకరణం అంటారు; * dork, n. మూర్ఖుడు; * dormancy, n. నిద్రాణం; సుప్తి; * dormant, adj. నిద్రాణమైన; సుప్తమైన; * dormitory, n. ఆవసధం; పలువురు ఎవరి గదులలో వారు నిద్రించడానికీ, నివసించడానికి వీలయిన వసతి గృహం; * dorsal, adj. వెన్నుకి సంబంధించిన; వీపువైపు; ** dorsal fin, ph. వెన్ను రెక్క; ** dorsal vertebrae, ph. వెన్ను పూసలు; * dose, n. మోతాదు; * dote, v. t. గారాబం చేయు; ముద్దుచేసి పాడు చేయు; * double, n. ఒక మనిషిని ముమ్మూర్తులా పోలిన మరొక మనిషి; * double, adj. జంట; రెండింతల; రెండంతల; జవులి; ఇను; ఇనుమడి; ఇబ్బడి; రెట్టింపు; ద్వంద్వ; ** double bond, ph. జంట బంధం; ** double entendre, ph. శ్లేష; మాట విరుపులో రెండో అర్థం ధ్వనించడం; శ్లేషాలంకారంలో రెండవ అర్థం అశ్లీలంగా ఉండేది; ఉ. మీరు మాలా? President wins budget; mote lies ahead! ** double helix, ph. జంట పెన; ** double meaning, ph. శ్లేష; శ్లేషాలంకారం; ** double standard, ph. ద్వంద్వ నీతి; ** double star, ph. జంటతార; ** double weave, ph. జవుళి నేత; * double, n. రెండింతలు; రెట్టింపు; ఇబ్బడి; జమిలి; * double, v. t. రెండింతలు చేయు; ఇనుమడించు; ఇమ్మడించు; ఇబ్బడించు; ద్విగుణీకృతం చేయు; రెట్టింపు చేయు; రెట్టించు; ఆమ్రేడించు; * doublet, n. జంట; ద్వయం; ద్వికం; * doubt, n. అనుమానం; సందేహం; సంశయం; శంక; విచికిత్స; వికల్పం; అరగలి; ఢోకా; ** benefit of doubt, ph. సంశయ లబ్ది; * doubtful, n. సందేహాస్పదం; సంశయాత్మకం; నిర్వికల్పం; అస్తినాస్తి; * douche, n. పిచికారీ; * douche, v. t. పిచికారీతో కడుగు; * dough, n. గట్టిగా తడిపిపెట్టిన పిండి; (డో అని ఉచ్చరించాలి); (rel.) batter; * doughnut, n. (డోనట్); ౘక్కెరయుబ్బి; ౘక్కెరగారి; గారె ఆకారంలో, మధ్యలో చిల్లు ఉన్న ఒక తియ్యటి వంటకం; * doughnut-shaped, adj. (చిల్లు)గారె ఆకారం ఉన్న; వడాకారం ఉన్న; see also toroidal; * douse, v. t. తడుపు; వరదచేయు; దిమ్మరించు; మంటలని నీళ్ళు పోసి ఆర్పు; * dove, (డవ్) n. గువ్వ; కపోతం; పావురం; పావురాయి; ** mourning dove, ph. సణుగుడు గువ్వ; * dove, (డోవ్‍) v. i. past tense of dive; (1) మునుగు; మునక వేయు; ఎత్తయిన చపటా మీదనుండి నీటిలోనికి దూసుకుపోతూ మునక వేయు; (2) దూసుకు వచ్చు; * down, n. అంగరుహము; మెత్తనైన పిల్లపక్షి ఈకలు; * down, adj. దిగువ; కింద; అడుగున; దిగుడు; * downfall, n. పతనం; * downhill, n. and adv. దిగుడు; దిగుబోటు; * download, v. t. దింపు; తెప్పించు; సమాచారాన్ని మన కంప్యూటర్‍ లోనికి దింపు; (ant.) upload; * down payment, n. మొదటి వాయిదా; విలువైన వస్తువులని వాయిదాల పద్ధతి మీద కొన్నప్పుడు మొట్టమొదటి వాయిదాగా చెల్లించే సొమ్ము; * downpour, n. జడివాన; * Down's syndrome, ph. జన్యు లోపం వల్ల మానసికమైన ఎదుగుదల లేకుండా ఉండే రోగ లక్షణ సముదాయం; * downstream, n. దిగు-పఱవడి; * downtown, n. ఊరి నడిబొడ్డు; బజారు వీథులు; పెద్ద బజారు; (ant.) uptown; * downtrodden, adj. దళిత; తాడిత; పీడిత; అణగదొక్కబడ్డ; * downward, adj. దిగువ దిశలో; అధోముఖ; కిందకి; దింపుడు; అవాచీన; ** downward arrow, ph. అధోముఖ సాయకం; ** downward movement, ph. అధోముఖ చలనం; * downwind, ph. వాలుగాలి; * dowry, n. కట్నం; శుల్కం; ఓలి; * doze, n. కునికిపాటు; ముచ్చిలిపాటు; * dozen, n. ఇరాఱు; డౙను; (ety.) [Lat.] duodecim, [San.] ద్వాదశి; * draft, n. (1) చిత్తు; చిత్తు ప్రతి; ముసాయిదా; (2) గాలిసెగ; (3) దుక్కి; (4) బ్యాంకు పత్రం; బ్యాంకు హుండీ; ** draft animal, ph. దుక్కిటెద్దు; ** draft copy, ph. చిత్తు ప్రతి; చిత్తు; ముసాయిదా; మసోదా; ఆకృతి రచన; * drag, n. కర్పణం; కర్పణ శక్తి; ఈడ్పుదల; ప్రతిబంధం; ** aerodynamic drag, ph. చలద్వాయు కర్పణం;" ** atmospheric drag, ph. వాతావరణ కర్పణం; * drag, v. t. ఈడ్చు; లాగు; * dragnet, n. (1) లాగువల; జలాశయాలలో చేపలు తప్పించుకుందికి వీలు లేకుండా అడుగంటే వరకు విసరి లాగడానికి వీలయిన వల; (2) నేల మీద చిన్న చిన్న జంతువులని పట్టడానికి వాడే వల; (3) తప్పించుకు పారిపోయే నేరస్తులని పట్టడానికి పోలీసులు పోలీసులు పన్నే పన్నాగం; * dragon, n. నిప్పుబల్లి; కాళ్లు, కొమ్ములు కలిగి నిప్పును క్రక్కే ఒక ఊహాలోకపు చెడ్డ బల్లి; * dragonfly, n. తూనీగ; తూరీగ; [[File:Pitaya_cross_section_ed2.jpg|right|thumb|dragon fruit]] * Dragon Fruit, n. కమలం; Pitaya; Strawberry Pear; [bot.] ''Selenicereus undatus; Selenicereus costaricensis; Selenicereus megalanthus'' of the Cactaceae family; * drain, n. మోరీ; జలదారి; * drainage, n. విమోచనం; తూపరాణ; ** underground drainage, ph. భూగర్భ విమోచనం; * drake, n. మగబాతు; * drama, n. నాటకీయత; నాటకం; * dramatic, adj. నాటకీయ; ఆకస్మిక; విచిత్ర; ** dramatic style, ph. నాటకీయత; శైలి; * dramatist, n. నాటక కర్త; * dramatization, n. నాటకీకరణ; కథ రూపంలో ఉన్న దానిని నాటక రూపంలోకి మార్చడం; * drapery, n. పరదాలు; జాలరులు; తలుపులకి, కిటికీలకి వేసే తెరలు; * Dravidian, adj. ద్రావిడ; * Dravidian, n. ద్రవిడం; ** proto Dravidian, ph. మూల ద్రవిడం; మూల ద్రావిడ; * draw, v. t. (1) గీయు; (2) తోడు; చేదు; బయటకు తీయు; (3) పితుకు; (4) ఈడ్చు; (5) సాగదీయు; * draw, n. తట్టు; ఇటో, అటో తేలకుండా ఆగిపోయిన ఆట; ** draw milk, ph. పాలు పితుకు; ** draw water, ph. నీళ్లు తోడు; * draw well, n. చేదు బావి; * drawbacks, n. pl. నిరోధకాంశాలు; లోపాలు; లోటుపాట్లు; ప్రతిబంధకాలు; * drawer, n. (1) సొరుగు; (2) లాగు; చల్లడం; * drawing, n. రేఖాచిత్రం; చిత్రలేఖనం; see also painting; ** drawing room, ph. కచేరీ సావడి; * dread, v. i. భయపడు; * dreadful, adj. భయంకరమైన; * dream, n. కల; స్వప్నం; * dreamlike, adj. స్వాప్నిక; * dredge, v. t. త్రవ్వు; * dredger, n. త్రవ్వోడ; * dredging, n. అడుసు త్రవ్వుట; మేట త్రవ్వు; * drench, v. i. తడిసి ముద్దగుట; * drench, v. t. తడిపి ముద్దచేయు; * dress, n. (1) ఆడవారి దుస్తులు; (2) దుస్తులు; అంబరములు; * dress, v. t. దుస్తులు ధరించు; దుస్తులు తొడుగు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: dress, put on, wear * ---Use ''dress'' to mean "put on clothes'' or "wear a particular type of clothes'': She always dresses fashionably. If you put on a piece of clothing, you dress yourself in that thing. Use ''wear'' to mean you have something on your body: Is that a new blouse you are wearing? Are you wearing a perfume?''' |} * * dressed, n. సాంబరమైన; దుస్తులతోనున్న; సాంబరుఁడు; దిగంబరుఁడు కానివాఁడు; * dressing, n. (1) శోధనం; కట్టు కట్టడం; (2) బట్టలు తొడుక్కోవడం; వస్త్రాలంకరణ; (3) సంరక్షణ; (4) అలంకరణ; కొన్ని తినుభండారాలపై అలంకరణ కోసం వాడే పదార్థం; ** hair dressing, ph. కేశ సంరక్షణ; కేశ అలంకరణ; ** salad dressing, ph. పచ్చి కాయగూరల మీద రుచి కొరకు పోసే నూనె, సిరకా మిశ్రమం; ** dressing a wound, ph. వ్రణ శోధనం; పుండుకు కట్టు కట్టడం; * dried, adj. వరుగు; శుష్క; ** dried brinjal, ph. వంగ వరుగు; ** dried fish, ph. వరుగు చేపలు; ఎండు చేపలు; ** dried food stuff, ph. వరుగులు; * drift, n. (1) గాలికి ఎగిరి మేటలుగా పడ్డ ఇసక కాని, పొడిమంచు కాని; (2) తాత్పర్యం; * drift, v.t. (1) కదులు; నెమ్మదిగా తేలియాడుతూ కదులు; కొట్టుకొని పోవు; (2) ఉద్దేశ్యపూర్వకంగా కాకుండా నడుచు; (3) ఒక స్థితినుండి మరొక స్థితికి జారుకొను; * drill, n. (1) కవాతు; డ్రిల్లు; (2) బరమ; బెజ్జం పెట్టే సాధనం; (3) మూడు పేటలు వేసిన దారంతో నేసిన గుడ్డ; see also twill; * drink, adj. త్రాఁగు; * drink, n. పానీయం; పానకం; త్రావెం; ** alcoholic drink, ph. పానం; మద్యం; మద్యపానం; ** soft drink, ph. పానీయం; మృదుపానం; సాధారణంగా సోడా వంటి బుడగలతో ఉన్న పానీయం; * drip, v. i. కారు; బొట్టు బొట్టుగా కారు; ** drip irrigation, ph. కారుసాగు; * drive, n. (1) ప్రవణము; చొరవ; స్వయంచోదితంగా పూనుకుని పని చేసే స్వభావం; అభినివేశం; (2) వాహనాలు నడపడానికి అనువైన మార్గం; ఉ. Marine drive; (3) చోది; నడపడానికి వాడే సాధనం; ** disk drive, ph. డిస్కు చోది; గ్రామఫోను రికార్డు ఆకారంలో ఉండే పళ్లేనిని ఉంచడానికి వాడే సాధనం; ఇది కలనయంత్రాలలో, కఠినాంగాలలో ఉండే భాగం; ** printer drive, ph. ముద్రణ చోది; ఇది కలనయంత్రాలలో, కఠినాంగాలలో ఉండే భాగం; * drive, v. t. (1) తోలు; నడపు; చోదించు; చోపు; (2) తరుము; * driver, n. చాలకుడు; చాలకి; యంత; నడపరి; చోదకుడు; చోదరి; చోపరి; చోదాళువు; తోలేవాడు; గమికాడు; ఈరణి; సారధి; డ్రైవరు; * driver, n. [comp.] కంప్యూటర్ రంగంలో అనువర్తనానికీ, కఠినాంగానికీ పొంత కలుపుతూ మధ్యవర్తిగా పనిచేసే మృదులాంగ క్రమణిక; ** printer driver, ph. [comp.] కంప్యూటర్ రంగంలో అనువర్తనానికీ, ముద్రణ కఠినాంగానికీ పొంత కలుపుతూ మధ్యవర్తిగా పనిచేసే మృదులాంగ క్రమణిక; * drizzle, n. తుంపఱ; చినుకు; జల్లు; శీకరం; * drone, n. మగ తేనెటీగ; * dromedary, n. ఒంటె; ఒకే ఒక మూపురం ఉన్న ఒంటె; * drool, n. చొంగ ; చొల్లు; * drool, v. i. చొంగ కార్చు; నోరు ఊరు; * drop, n. బిందువు; బొట్టు; చుక్క; బిళ్ల; ** cough drop, ph. దగ్గు బిళ్ల; ** dew drop, ph. తుషార బిందువు; ** tear drop, ph. కన్నీటి బిందువు; కన్నీటిబొట్టు; కన్నీటి చుక్క; అశ్రు బిందువు; అశ్రు కణం; ** water drop, ph. నీటిబిందువు; నీటిబొట్టు; నీటిచుక్క; * drop, v. i. దిగు; పడు; ౙారు; * drop, v. t. (1) దిగబెట్టు; వదలిపెట్టు; దిగవిడుచు; దించు; దింపు; (2) వదలివేయు; జారవిడచు; జార్చు; పడవేయు; * dropdown, adj. దిగజారే; ** dropdown list, ph. దిగజారే జాబితా; కంప్యూటర్‍ తెర మీద ఎప్పుడు ఏయే పనులు చెయ్యగలమో చూపించే జాబితా; ** dropdown menu, ph. దిగజారే ఎంపిక జాబితా; కంప్యూటర్‍ తెర మీద ఒక మాట మీద ఒత్తినప్పుడు ఎప్పుడు ఏయే పనులు చెయ్యగలమో చూపించడానికి కిందకి దిగజారే అంశాల జాబితా; * dropper, n. ద్రవ పదార్థాలని చుక్కలు చుక్కలుగా రాల్చే గొట్టం; * droppings, n. (1) పేడ; పెంటిక; లద్దె; (2) రెట్ట; [[File:Plasmodium_falciparum_nephrosis_edema_PHIL_3894_lores.jpg|thumb|right|Plasmodium_falciparum_nephrosis_edema]] * dropsy, n. నంజు; ఒళ్లు వాచడం; ఉబ్బుసంకటం; నీరుకట్టు; [note] edema is the modern name for dropsy; Anasarca, or extreme generalized edema, is a medical condition characterized by widespread swelling of the skin due to effusion of fluid into the extracellular space; * drought, n. కరవు; కరువు; అనావృష్టి; వర్షాభావం; దుర్భిక్షం; కాటకం; * drove, n. మంద; తొంబ; * drown, v. t. నీళ్ళల్లో మునిగి చచ్చిపోవు; * drudgery, n. గొడ్డుచాకిరీ; యమచాకిరీ; అరవచాకిరీ; * drug, n. మందు; ఔషధం; ఊషణం; ** generic drug, ph. సాధారణ ఔషధం; ** orphan drug, ph. అనాధ ఔషధం; అరుదుగా వచ్చే జబ్బులకి కావలసిన మందులు; బడుగు దేశాలలో వచ్చే రోగాలకి కావలసిన మందులు; ** patented drug, ఏకస్వ ఔషధం; తయారీకి విశిష్టాధికారం ఉన్న ఔషధం; ** drug store, ph. మందులంగడి; మందులాపణి; మందులకొట్టు; మందులషాపు; * drum, n. (1) డప్పు; డోలు; దుందుభి; భేరి; నగారా; (2) డబ్బా; పీపా; తొట్టి; ** rattling musical drum, ph. డబుడక్క; ** small musical drum, ph. డిండిమం; గిడిగిడి; * drumstick, n. (1) ములగ కాడ; మునఁగ కాడ; (2) కోడి తొడ; * drunk, adj. ఉన్మత్త; త్రాఁగివున్న; * drunkard, n. త్రాఁగుబోతు; ఉన్మత్తుఁడు; * drupe, n. అష్టిఫలం; తొక్క; పీచు; టెంక; జీడి కల పండ్లు; కొబ్బరి కాయలు; మామిడి పండ్లు ఈ జాతికి చెందినవి; * dry, adj. (1) ఎండు; ఎండిన; వాడు; వాడిన; నంజ; (2) నిస్సారమయిన; (3) మెరక; పుంజ; (4) పొడి; పొడిగానున్న; (5) రుచి లేని; తీపిలేని; ** dry cough, ph. పొడి దగ్గు; ** dry ginger, ph. శొంఠి; అల్లాన్ని సున్నపు నీళ్లలో నాన్చి, పిమ్మట ఎండబెట్టగా వచ్చినది; ** dry ice, ph. గడ్డకట్టిన బొగ్గుపులుసు గాలి; ** dry land, ph. బీడు; నంజ నేల; ** dry wine, ph. తీపిలేని ద్రాక్ష సారా; * dry, v. i. ఎండు; * dry, v. t. ఎండబెట్టు; * dry up, v.t. ఇంకు; అడుగంటు; ఇవురు; ఇగురు; * dual, adj. రెంౘ; ద్వైత; ద్వంద్వ; ద్వైదీ; ** dual nature, ph. ద్వంద్వ ప్రవృత్తి; ద్వైదీభావం; * duality, n. ద్వైదీభావం; ద్వైవిధ్యత; రెంౘతనం; * dub, v. t. సినిమా ఫిల్ము మీద అసలు శబ్దాన్ని చెరిపేసి దాని స్థానంలో మరొక శబ్దాన్ని ప్రతిక్షేపించడం; * dubious, adj. అనుమానాస్పదమైన; సందేహాస్పదమైన; నమ్మకం లేని; * ductile, n. తాండవం; * duel, n. ద్వంద్వ యుద్ధం; రెంబోరు (రెంౘ + పోరు); * duet, n. యుగళ గీతం; ఇద్దరు కలసి పాడే పాట; * duck, v. i. మునుగు; జోరుగా కిందికి వంగు; * duck, v. t. ముంచు; * duck, n. బాతు; ఆడ బాతు; * duckling, n. బాతు పిల్ల; * duct, n. వాహిక; గొట్టం; నాళం; * ductility, n. [phy.] తంతవ్యత; సాధుత్వం; * dues, n. రుసుం; సభ్యత్వ రుసుం; (rel.) fee; * membership dues, ph. సభ్యత్వ రుసుం; * duke, n. m. రాజు; బ్రిటిష్ రాచవ్యవస్థలో ఒక ఉన్నత స్థానాన్ని సూచించే పదవి; Emperor (చక్రవర్తి), King (మహరాజు), Duke (రాజు), Marquiss, Earl (ప్రభువు), Viscount (దివాను), Barron (జమీందారు) are the ranks in descending order; * dull, adj. (1) మందకొడి; మొండి; (2) కోరా; ** dull knife, ph. మొండి కత్తి; ** dull person, ph. మందకొడి మనిషి; ** dull wit, n. శుంఠ; మందమతి; తమందం; * dullard, n. జడుఁడు; జడ్డి; * dumb, adj. (డమ్) (1) మూఁగ; మాటలాడని; (2) తెలివి తక్కువ; పస లేని; ** dumb idea, ph. తెలివి తక్కువ ఊహ; పస లేని ఊహ; [[File:TwoDumbbells.JPG|thumb|right|TwoDumbbells]] * dumbbells, n. pl. లోడీలు; ఇటూ, అటూ బరువుగా ఉండి, మధ్య సన్నంగా కడ్డీలా ఉన్న కసరత్తు చేసే సాధనం; * dumbfound, v. t. నిశ్చేష్టమగు; * dummy, adj. ఉదూత; ** dummy variable, ph. ఉదూత చలరాశి; * dump, v. t. గుమ్మరించు; * dumplings, n. pl. కుడుములు; పూర్ణంతో నింపి, ఆవిరి మీద ఉడకబెట్టిన పిండి ముద్దలు; జిల్లేడికాయలు; ఉండ్రాళ్లు; సంకటి; * dunce, n. మందమతి; తమందము; * dune, n. తిన్నె; సైకతం; ఇసుక దిబ్బ; సముద్రపుటొడ్డున ఇసుక తిన్నె; * dung, n. పేడ; లద్ది; పెంటిక; మయం; * dung beetle, ph. పేడ పురుగు; లద్ది పురుగు; ** buffalo dung, ph. పేడ; గేదె పేడ; మహిషీమయం; ** cow dung, ph. పేడ; ఆవు పేడ; గోమయం; ** horse dung, ph. గుఱ్ఱపు లద్ది; * dungeon, n. చీకటి కొట్టు; కొట్టు; ఖైదు; * duodecimal system, ph. ద్వాదశాంశ పద్ధతి; * duodenum, n. ఆంత్రమూలం; ద్వాదశాంగుళం; చిన్నప్రేగు మొదటి భాగం; ఉరమరగా పన్నెండు అంగుళాల పొడుగుంటుంది కనుక దీనికి ఈ పేరు వచ్చింది; * duopoly, n. ద్వంద్వాధిపత్యం; ఇద్దరు వ్యాపారుల మధ్య ఒడంబడిక ద్వారా ఏర్పడ్డ గుత్తాధిపత్యం; * dupe, n. తక్కిడి; మోసకారి; * duplex, n. [engr.] ద్వంద్వం; రెంౘం; ** duplex process, ph. ద్వంద్వ యోగం; ద్వంద్వ ప్రక్రియ; రెంచాడ్పు (రెంౘ + చాడ్పు, చాడ్పు = విధానము, process); ** full-duplex, పూర్ణద్వంద్వం; ఒకే సమయంలో ఇరువైపుల నుండీ సంభాషించ గలగడం; ** half-duplex, అర్ధద్వంద్వం; ఒకే సమయంలో ఒకవైపు నుండీ మాత్రమే సంభాషించ గలగడం; * duplicate, n. నకలు; మారుప్రతి; జతప్రతి; * dura, n. [anat.] డూరా; పుర్రెకి; మెదడుకి మధ్యనుండే కణజాలం; * durability, n. మన్నిక; ఉఱిది; ఆనిక; దార్ఢ్యం; దృఢత్వం; * duration, n. తడవు; సేపు; వ్యవధి; కాలపరిమితి; అవస్థితి; వ్యవధానం; కాలావధి; * Durian, n. ముండ్లపనస; మలయా మొదలయిన ఆగ్నేయ ఆసియా దేశాలలో దొరికే పనసపండుని పోలిన పండు; ఈ పండు వెగటు పుట్టించే అంత తియ్యగా ఉండడం వల్ల అలవాటు లేని వారికి కంపుకొడుతూన్నట్లు అనిపిస్తుంది. * during, prep. ఒక సమయంలో. * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: during, for * ---''During'' answers the question "when?''. She learned Hindi during her stay in Delhi. ''For'' answers the question "how long?''. He studied in the US for four years.''' |} * * dusk, n. సంజ చీకటి; సంధ్యాసమయం; కప్పిరి; మునిచీకటి; మునిచీకటి అంటే చీకటిపడడానికి ముందు అని అర్థం; * dust, n. (1) దుమ్ము; ధూళి; దూసరం; రజను; రజస్సు; పరాగం; మలోమలికితం; (2) చెత్త; పాంశువు; ** cosmic dust, ph. విశ్వ పరాగం; విశ్వపాంశువు; విశ్వ దూసరం * dust, v. t. (1) జల్లు; సముద్ధూళించు; పూయు; (2) దుమ్ముని దులుపు; (note) వ్యతిరేకార్థములతో ఉన్న మాట; ** dust cover, ph. అట్ట; అట్ట కాగితం; పుస్తకానికి వేసే అట్ట; ** dust devil, ph. గాలి దుమారం; సుడిగాలి; ** dust storm, ph. దుమారం; * dustbin, n. చెత్తకుండీ; * duster, n. తుడుపు గుడ్డ; అలుగ్గుడ్డ; * Dutch, adj. ఒళంద; పోర్చుగల్ దేశానికి చెందిన; ** Dutch treat, ph. ఎవరి ఖర్చులు వారే పెట్టుకుంటూ కలసి భోజనానికి వెళ్లడం; * duty, n. (1) ధర్మం; విధి; విధాయకం; కర్తవ్యం; (2) సుంకం; శుల్కం; సరుకుల మీద వేసే పన్ను; ఇది సరుకు విలువలో ఫలానా శాతం అని ఉంటుంది; ఆదాయపు పన్ను బీదవారి మీద తక్కువ శాతంలోనూ, ధనవంతుల మీద ఎక్కువ శాతం లోనూ ఉంటుంది; ** civic duty, ph. విధ్యుక్త ధర్మం; విధి చెప్పినట్లు చెయ్యవలసిన పని; ** import duty, ph. దిగుమతి సుంకం; ** duty and responsibility, ph. విధి; బాధ్యత; * dwarf, adj. బుడ్డ; చిన్న; పొట్టి; కురచయిన; కుబ్జ; గిడప; గున్న; బొంద; గిరక; ** dwarf coconut tree, ph. గున్న కొబ్బరి; చెన్నంగి; ** dwarf mango tree, ph. గున్న మామిడి; ** dwarf plantain, ph. బొంద అరటి; ** dwarf orange tree, ph. గున్న నారింజ; ** dwarf palm, ph. గిరక తాడి; బొంద తాడి; * dwarf, n. పొట్టి; గిడస; మరుగుజ్జు; ** white dwarf, ph. శ్వేతకుబ్జం; శ్వేతకుబ్జ తార; ఒక రకం నక్షత్రం; * dwelling, n. నివాసం; ఇల్లు; అవస్థానము; నెలవు; * dwindling, adj. క్షీణిస్తూ ఉన్న; * dye, n. రంజనం; రంగు; అద్దకపు రంగు; ఛాయ; వన్నెక; (rel) pigment; * dye stuff, n. రంజన ద్రవ్యం; వన్నె ముద్ద; * dyeing, n. అద్దకం; వన్నెకం; * dynamic, adj. చైతన్యవంతమైన; పరిణామశీలమైన; శక్తికి సంబంధించిన; * dynamics, n. (1) చలనం; చైతన్యం; (2) చలనశీలశాస్త్రం; గతిశాస్త్రం; ధృతిశాస్త్రం; చలనాలకు సంబంధించిన అధ్యయనం; వస్తువులపై బలములు ప్రసరించినప్పుడు అవి చలనాన్ని ఎలా ప్రభావితం చేస్తాయో విచారించే శాస్త్రం; * dynamism, n. చైతన్యత; చైతన్యం; * dynamo, n. విద్యుచ్ఛక్తిని పుట్టించే యంత్రం యొక్క పాతబడ్డ పేరు; ఇప్పుడు ఎక్కువ వాడుకలో లేదు; * dynasty, n. రాజవంశం; వంశం; రాజవంశ పరంపర; ఱేఁటివంగడం (రాజు(ప్రకృతి) = ఱేఁడు(వికృతి), (వంశం(ప్రకృతి) = వంగడం(వికృతి)); * dysentery, n. (డిసెంటరీ) గ్రహణి; రక్త విరేచనాలు; జిగట విరేచనాలు; బంక విరేచనాలు; అతిసారం; పాచనాలు; ** bacillary dysentery, ph. దండాణుజ గ్రహణి; * dyspepsia, n. అజీర్ణం; మందాగ్ని; అగ్నిమాంద్యం; * dysphoria, n. మనస్సులో చెప్పుకోలేని బాధ; * dyspnea, n. ఎగఊపిరి; shortness of breath; * dystopia, n. ఊహానరకం; an imagined state or society in which there is great suffering or injustice, typically one that is totalitarian or post-apocalyptic. (ant.) utopia; * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ''' ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] md1fkui946w45cmrvogg9664j4ira7v 0 3000 39124 39069 2026-05-16T01:38:29Z Vemurione 1689 /* Part 1: H */ 39124 wikitext text/x-wiki marqimal =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==Part 1: H== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * habeas corpus, n. నిందితుని న్యాయస్థానానికి తీసుకు రమ్మన్న ఆనతి; * habit, n. అలవాటు; ఆచారం; అభ్యాసం; ** bad habit, ph. దురలవాటు; దురాచారం; వ్యసనం; దురభ్యాసం; ** good habit, ph. సదాచారం; మంచి అలవాటు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: habit, custom, tradition * ---A ''habit'' is something that someone does often, usually without even thinking about it: Smoking is a bad habit. A ''custom'' is a way of doing something that people in a particular society think it is normal, and that everyone does. The custom here is to shake hands when we meet. A ''tradition'' is a belief or a way of doing something that a particular group or society has followed for a very long time.''' |} * * habitable, adj. వాసయోగ్యమైన; నివాసయోగ్య; * habitat, n. ఉనికిపట్టు; సహజావరణం; ఆవాసం; అవసదము; జంతువులు, మొక్కలు సహజంగా పెరిగే ఆవరణం; * habitation, n. అవసదము; నివాస స్థలం; ఇల్లు; * habitual, adj.అలవాటు పడ్డ; వాడుక అయిన; మామూలు అయిన; ** habitual offender, ph. అపరాధానికి అలవాటు పడ్డ వ్యక్తి; కేడీ; * hackneyed, adj. (1) సర్వసాధారణమైన; పాతబడిపోయిన; నవ్యత లేని; (2) అలవాటుపడ్డ; మరిగిన; * hadrons, n. [phy.] మోటురేణువులు; రేణు భౌతిక శాస్త్రంలో తారసపడే ఒక రకం మోటు రేణువులు; రెండు కాని, అంతకంటె ఎక్కువ కాని క్వార్కులని త్రాణిక బలంతో బంధించినప్పుడు మోటురేణువులు పుడతాయి (బణువులలోని అణువులు విద్యుదయస్కాంత బలంతో బంధించబడినట్లు ఉపమానం చెప్పుకోవచ్చు); * haft, n. పిడి; * hail, n.s. వడగళ్లు; (ety.) వడ = heat, కల్లు = stone; ** hail storm, ph. వడగళ్ల వాన; * hair, n. జుత్తు; కేశములు; కురులు; రోమాలు; వెంట్రుకలు; చూడ; తల; ** hair of the head, ph. తలనీలాలు; ** hair oil, ph. తలనూనె; కేశ తైలం; ** hair ornament, ph. చూడామణి; ** blonde hair, ph. జొన్న జుత్తు; ** comb the hair, ph. తల దువ్వుకొను; ** curly hair, ph. ఉంగరాల జుత్తు; నొక్కుల జుత్తు; ** dressing of the hair, ph. కేశకర్మ; ** gray hair, ph. పండు జుత్తు; నెరిసిన జుత్తు; ** part in the hair, ph. పాపిడి; కేశవీధి; ** plaited hair, ph. జడ; కేశపాశం; అల్లిన జుత్తు; ** hair dresser, కేశకర్త; తల వెంట్రుకలని కత్తిరించి అందంగా అమర్చే వ్యక్తి; ** hair pin, n. జడపిన్ను; జడచీల; * haircut, n. క్షవరం; ఆయుష్కర్మం; తల వెంట్రుకలని కత్తిరించడం; * hairs, n. జుత్తు; వెంట్రుకలు; రోమాలు; * half, adj. అర్ధ; అర; కపల; * half, n. సగం; సంగోరు; అర్ధం; అర్ధభాగం; ** better half, ph. భార్యాభర్తలలో ఒకరు; ** former half, ph. పూర్వార్ధం; ** later half, ph. ఉత్తరార్ధం; * half-baked, adj, [idiom] మిడిమిడి; ** half-baked knowledge, ph. మిడిమిడి జ్ఞానం; * half-hearted, adj. అర్ధాంగీకారంతో; * half-life, n. అర్ధాయువు; అర్ధాయుశ్శేషం; రేడియో ధార్మికత్వం ఉన్న మూలకాల విచ్ఛిత్తిని కొలవడానికి ఉపయోగించే ఒక కొలమానం; * half-mast, adj. అవనతం చేయబడ్డ; అవాగ్రం చేయబడ్డ; * half-month, n. పక్షం; ** waning part of lunar half-month, ph. కృష్ణపక్షం; ** waxing part of lunar half-month, ph. శుక్లపక్షం; * half-opened, adj. అరవిరి; * half-share, n. సంగోరు; అర్ధవాటా; * halfway, n. మధ్యేమార్గం; మధ్యస్థం; ** halfway house, ph. ఖైదు నుండి విడుదలయి బయటకి వచ్చిన వ్యక్తి సంఘ జీవితానికి అలవాటు పడే వరకు పోలీసుల పర్యవేక్షణలో నివసించే ఇల్లు; * half-year, n. అర్ధసంవత్సరం; ఆయనం; * half-yearly, adj. షాణ్మాసిక; అర్ధసంవత్సరానికొకసారి; * halitosis, n. నోటి కంపు; శ్వాస దుర్వాసన; * hall, n. మందిరం; పడసాల; చావడి; హాలు; వసారా; ** concert hall, ph. గానమందిరం; * hallmark, n. ముఖ్యలక్షణం; * hallucination, n, భ్రమ; భ్రాంతి; మానసిక భ్రాంతి; దృక్‌భ్రమ; * halo, n. కాంతివలయం; ఉపసూర్యకం; కాంతి కిరీటం; గాలిగుడి; * halophyte, n. చవిటి నేలలలో పెరిగే మొక్క; ఉప్పు నీటిలో సాగు చెయ్యడానికి అనుకూలమైన మొక్క; * halogen, n. లవజని; లవణములను పుట్టించేది; ఉదా. F, Cl, Br, I; * halt, n. మజిలీ; మకాం; బస; బండి నిలిచే స్థలం; (rel.) stop; * halt, v. i., v. t. తాళు; నిలు; నిలువరించు; కొద్దిసేపు నిలుపు; (rel.) stop; * halter, n. పొట్టి రవిక; మగవారిని నిలువరించగలిగే రవిక; * halva, n. హల్వా; కేసరీ బాత్; గోధుమ రవ్వతో చేసిన ఒక తీపి వంటకం; * halve, v. t. సగానికి తగ్గించు; * ham, n. పంది పిరుదుల దగ్గర, వెనక కాళ్ల దగ్గర నుండి వచ్చిన మాంసాన్ని ఉప్పులో ఊరవేసి తయారు చేసిన పదార్థాన్ని "హ్యామ్" (ham) అంటారు; (rel.) "బేకన్" అనేది పంది కడుపు దగ్గర నుండి వచ్చిన మాంసాన్ని ఉప్పులో ఊరవేసి, పొగ పెట్టి తయారు చేసిన పదార్థం; సహజంగా లభ్యం అయే పంది మాంసాన్ని "పోర్క్" అంటారు; * hamlet, n. గూడెం; పల్లి; పల్లెటూరు; కుగ్రామం; కుప్పం; కండ్రిగ; * hammer, n. సుత్తి; ** blacksmith's hammer, ph. కమ్మరి సుత్తి; ** claw hammer, ph. పటకా సుత్తి; * hammer, v. t. బాదు; సుత్తితో కొట్టు; * hammock, n. ఉల్లడ; రెండు రాటల మధ్య వేల్లాడగట్టిన ఊయల; * hamper, v. t. అడ్డుతగులు; ఆటంకపరచు; * hamper, n. మాసిన బట్టలబుట్ట; * hamstring, n. తొడనరము; మోకాలి కదలికని నియంత్రించే ఐదు స్నాయువులలో ఏదయినా: any of five tendons at the back of a person's knee. * hand, n. (1) చేయి; చెయ్యి; కరం; పాణి; హస్తం; కేలు; కై; మణికట్టు కింద భాగం; మణికట్టుకి మోచేయికి మధ్యనుండేది మీజెయ్యి; (2) గడియారం ముల్లు; ** back of the hand, ph. మండ; మీదుచెయ్యి; పెడచెయ్యి; ** helping hand, ph. చేదోడు; ** hour hand, ph. చిన్న ముల్లు; గడియారంలో గంటలు చూపే చిన్న ముల్లు; ** left hand, ph. ఎడమ చెయ్యి; పుర్ర చెయ్యి; వామహస్తం; ** minute hand, ph. పెద్ద ముల్లు; గడియారంలో నిమిషాలు చూపే పెద్ద ముల్లు; ** right hand, ph. కుడి చెయ్యి; దక్షిణ హస్తం; ** second hand, ph. పరుగు ముల్లు; గడియారంలో సెకండ్లను చూపే ఎర్ర ముల్లు; ** sleight of hand, ph. చేవడి; హస్తవేగం; హస్తలాఘవం; చేవాటితనం; ** top of the hand, ph. అరచెయ్యి; లోజేయి; కరతలం; * handbag, n. కరతిత్తి; చేతిసంచి; హస్తసేవకం; * handbook, n. కైపొత్తం; చేతి పుస్తకం; * handcuffs, n. బేడీలు; అరదండాలు; * handedness, n. చేతివాటం; కరత్వం; ** left handedness, ph. పుర్ర చేతివాటం; ఎడమ చేతివాటం; వామకరత్వం; ** right handedness, ph. కుడి చేతివాటం; దక్షిణకరత్వం; * handful, n. (1) చేరెడు; పిడికెడు; పట్టెడు; (2) చేతినిండా; ** handful of rice, ph. చేరెడు బియ్యం; ** handful of work, ph. చేతినిండా పని; * handicap, n. (1) అడ్డంకి; (2) అంగవైకల్యం; * handicrafts, n. హస్తకళలు; చేతితో చేసిన వస్తువులు; * handkerchief, n. రుమాలు; చేతిరుమాలు; * handle, n. పిడి; గురుజు; కొమ్ము; చేపట్టు; హస్తకం: దండం; తండూకం; మేడి; హలాంగం; * handle, v. t. చేపట్టు; కైకొను; * handlebar, n. పిడిదండం; హస్తమాను; కొమ్ముల కడ్డీ; * handloom, n. చేమగ్గం; * handmade, adj. ఖాదీ; * handout, n. (1) కరపత్రం; ప్రకటన; (2) బిచ్చం; * handover, v. t. కైవశం చేయు; అప్పగించు; * hands, n. pl. చేతులు; హస్తములు; కరములు; * handshake, n. కరచాలనం; * handsome man, n. రూపవంతుడు; రూపసి; స్పురద్రూపి; * handspun, adj. ఖద్దరు; ఖాదీ; * handspun, n. ఖద్దరు; ఖాదీ; * handshake, n. కరచాలనం; * handsome, adj. అందం; ** handsome person, ph. అందగాడు; స్పురద్రూపి; రూపసి; * handwriting, n. దస్తూరి; చేవ్రాలు; * handy, adj. అందుబాటులోనున్న; * hang, v. i. వేలాడు; v.t. వేలాడదీయు; ఉరితీయు; * hangar, n. విమానశాల; విమానాలని భద్రపరచే విశాలమైన శాల; * hanger, n. (1) ఒంకీ; దండెం; చిలక్కొయ్య; (2) మలారం; ** bangle hanger, ph. గాజుల మలారం; ** clothes hanger, ph. దండెం; బట్టల మలారం; * hanging, n. ఉరితీయుట; * hanging, adj. వేలాడే; ** hanging earring, ph. లోలకు; (ety.) లోల + ఆకు = oscillating leaf; * hangman, n. వధకుడు; * hangnail, n. a piece of torn skin at the root of a fingernail; to remove a hangnail, soften it in warm water (and vinegar), snip it with a sterile nail clipper, apply Neosporin, and cover with Bandaid; * haphazard, adj. అకటావికట; చెల్లాచెదురు; అరకొర; * hapless, adj. దురదృష్టపు; * haplo, pref. ఏక; సరళ; * haploid, adj. ఏకస్థితిక; * happen, v. i. తటస్థించు; తటస్థపడు; జరుగు; సంభవించు;''' * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: happen, occur, take place, happen to * ---Use ''happen'' to talk about past or future events that are accidental or that cannot be planned: What will happen if I change my job? Use ''occur'' to talk about a specific event that has already happened. Use ''take place'' to talk about a planned event: The wedding will take place on Sunday. Use ''happen'' to to say that a person or thing is affected by an event.''' |} * * happiness, n. ఆనందం; సంతోషం; ప్రమోదం; ఎలమి; ముదము; * happy, adj. సంతోషపు; ** happy event, ph. సంతోషపు సమయం; శుభ కార్యం; ** happy person, ph. సంతోషి; * happy, n. హాయి; సంతోషం; * harbinger, n. (1) వైతాళికుడు; అగ్రగామి; (2) రాబోవుదానిని సూచించేది; పురోసూచకం; * harass, v. t. వేధించు; బాధించు; క్షోభపెట్టు; పీడించు; * harbor, harbour (Br.), n. ఓడరేవు; నౌకాశ్రయం; ** natural harbor, ph. సహజ నౌకాశ్రయం; * harbor, v. t. రక్షణ కల్పించు; దాచు; ఆశ్రయమిచ్చు; * hard, adj. గట్టి; గడ్డు; కఠినమైన; క్లిష్టమయిన; పటు; దృఢమైన; అసాధ్యమైన; దుర్ఘటమైన; దుస్తరమైన; కష్టమైన; ప్రయాసతో కూడిన; ** hard boiled, ph. కరుడుకట్టిన; ** hard copy, ph. పటు ప్రతి; ** hard facts, ph. నిర్వివాదములైన నిజాలు; కఠిన సత్యాలు; కఠోర వాస్తవాలు; ** hard luck, ph. దురదృష్టం; ** hard question, ph. గడ్డు ప్రశ్న; ** hard rain, ph. జడివాన; ** hard rock, ph. చట్రాయి; ** hard stool, ph. పెంటిక; ** hard times, ph. కష్ట కాలం; గడ్డు రోజులు; ** hard water, ph. కఠిన జలం; చవిటి నీళ్ళు; సున్నపు నీళ్లు; సబ్బు నురుగ రాని నీరు; కేల్సియం, మెగ్నీసియం లవణాలు ఎక్కువగా కరిగిన నీరు; ఈ లవణాలు మరీ ఎక్కువగా లేనంతసేపూ తాగడానికి ఇదే మంచిది; కాని యంత్రాలకి వాడే ఆవిరి తయారీలో ఈ నీరు మంచిది కాదు; * hard c, ph. [phon.] కకారం; [rel.] soft c is చకారం * hard g, ph. గకారం; [rel.] soft g is జకారం * hardness, n. గట్టితనం; * hardship, n. ఇబ్బంది; కష్టం; రాయిడి; కక్కసము; * hardened, adj. కరడు కట్టిన; గట్టిబడ్డ; తోడుకున్న; బిళ్లకట్టిన; * hardness, n. గట్టితనం; కక్కరం; కాఠిన్యత; ధృతగుణం; బిరుసుతనం; కఠినత్వం; * hardship, n. ఇబ్బంది; కష్టం; బెడద; కక్కసం; * hardware, n. (1) గట్టిసరుకు; ఇనపసామాను; ఇత్తడి సామాను; (2) కాయం; దేహం; బొంది; (3) యంత్రాంశం; యంత్రసామగ్రి; బహిర్యామి; స్థూలకాయం; కలనయంత్రాంగాలలో క్రమణికలు కానివి; కంప్యూటర్లలో చేతితో ముట్టుకోడానికి అనువైన భాగాలు; ఉ. కలన కలశం ఉన్న సిలికాన్‌ చితుకు, దత్తాంశాలు దాచుకోడానికి నిర్మించిన వ్యవస్థలు, మీటల పలకం; తెర; మూషికం, తీగలు, వగైరాలు; * hardy, adj. దృఢమైన; * hare, n. పెద్ద కుందేలు; పెద్ద చెవుల పిల్లి; {note) Generally speaking, hares are bigger than rabbits; Rabbits and hares also have different diets, with rabbits preferring grasses and vegetables with leafy tops, such as carrots, and hares enjoying harder substances like plant shoots, twigs and bark; Baby rabbits are called kits and baby hares are called leverets; * harebrained, adj. తెలివిమాలిన; మూఢ; * harem, n. అంతఃపురం; అంతర్మందిరం; ** harem attendant, ph. m. సౌవిదల్లుఁడు; f. సౌవిదల్లిక; అంతఃపురంలో సేవచేసేవారు; * harlot, n. లంజ; గణిక; వేశ్య; (rel.) hooker * harm, n. హాని; అపకారం; కీడు; చెరుపు; చెడు; * harmful, n. హానికరం; * harmonic, adj. (1) [music] సరళ; సరళావర్త; కల; శ్రావ్యమైన; మధురమైన; సామరస్య; స్వరాత్మక; శ్రావ్యమైన; మధురమైన; (2) [math] హరాత్మక; ** harmonic motion, ph. సరళావర్త కదలిక; సరళావర్త గతి; సమతాళ గమనము; హరాత్మక గమనము; ** harmonic oscillator, ph. సరళావర్త డోలకం; హరాత్మక డోలకం; ** simple harmonic oscillator, ph. సాదా సరళావర్త డోలకం; సాదా హరాత్మక డోలకం; ** harmonic series, ph. [math] సరళావర్త శ్రేణి; సామరస్య శ్రేణి; హరాత్మక శ్రేణి; In mathematics, harmonic series is divergent infinite series; The name is derived from harmonics (or overtones) of a vibrating string, which are 1/2, 1/3, 1/4,... of the fundamental frequency; <math>\sum_{n=1}^\infty\frac{1}{n} = 1 + \frac{1}{2} + \frac{1}{3} + \frac{1}{4} + \frac{1}{5} + \cdots.</math>; * harmonics, n. అతిస్వరాలు; స్థూలంగా చెప్పాలంటే ప్రాధమిక ధ్వని తరంగం (fundamental), దాని అతిస్వరాలు (harmonics) కలిపి అనుస్వరాలు అవుతాయి; ఇక్కడ అతిస్వరాల పౌనఃపున్యం, ప్రాథమిక స్వరాల పౌనఃపున్యం మధ్య ఉండే నిష్పత్తి పూర్ణాంకం అయి ఉండాలి; అప్పుడే ఆ స్వర సమ్మేళనాలు శ్రావ్యంగా ఉంటాయి; * harmonious, adj. కల; సామరస్య; ** harmonious voice, ph. కలకంఠం; * harmonize, v. t. క్రమ పరచు; సామరస్యం కలిగించు; * harmony, n. రమ్యత; సుస్వరత; స్వరసమ్మేళనం; సామరస్యం; ఏకతాళం; ఏకస్వరం ; పొందిక; అన్యోన్యత; ఒకే సమయంలో పలుస్వరాల కలయిక; a pleasing union among simultaneous notes; [see also] melody; * harness, n. జీను; (rel.) rein; * harness, v. t. (1) జీను తొడుగు; జీను వేయు; (2) సజ్జీకరించు; ఉపయోగించు; నియంత్రణకి తెచ్చు; * harpoon, n. పంట్రకోల; రువ్వుటీటె; చేపలని పట్టడానికి ఈటెకి తాడు కట్టి నీళ్ళల్లోకి రువ్వే ఈటె; * harrow, n. గుంటక; గొఱ్ఱు; మత్యం; మత్తెం; నాగలి పెళ్లగించిన బెడ్డలని గుండగా చేసే పనిముట్టు; * harsh, adj. గడ్డు; పరుషమైన; నిర్దయతోకూడిన; కఠోరమైన; కఠోర; తీవ్రమైన; తీవ్ర; కటువైన; ** harsh days, ph. గడ్డు రోజులు; ** harsh facts, ph. కఠోర వాస్తవాలు; ** harsh words, ph. పరుష వాక్కులు; * harshness, n. బెట్టిదం; * hartal, n. [Ind. Engl.] హర్తాల్; (Hin.) హట్ట + తాళ; అంగళ్ళకి తాళాలు వెయ్యడం; సమ్మె; పని మానెయ్యడం; * harvest, n. పంట; పంటకోత; * hashish, n. గంజాయి; భంగు; హషీష్ అన్నది గంజాయి మొక్క నుండి స్రవించే పాలని ముద్దలా చేసి అమ్ముతారు; దీనిని కూడా చుట్టల మాదిరి చుట్టి కాల్చుతారు; మేరువానా అనేది గంజాయి మొక్క ఆకులని, మొగ్గలని ఎండబెట్టి తయారు చేస్తారు; (note) The word assassin is derived from "hassasin" which is related to hashish; * hashtag, ph. n. ఒక గుర్తు; కంప్యూటర్ కీ ఫలకం మీద ఉండే రెండు అడ్డ గీతలు, వాటి మీద రెండు నిలువు గీతలు ఉన్న ఒక గుర్తు; * haste, n. తొందర; తొందరపాటు; ఉరవడి; జోరు; * hasten, v. i. తొందర పడు; v. t. తొందర పెట్టు; * hastiness, n. తొందరపాటు; దుందుడుకు; * hatch, v. t. గుడ్లని పొదుగు; * hatchet, n. పరశువు; చిన్న గొడ్డలి; చేతి గొడ్డలి; * hate, v. t. ద్వేషించు; * hater, n. ద్వేషి; విరోధి; గిట్టనివాడు; * hatred, n. ద్వేషం;ఒంటమి; * haul, v. t. ఈడ్చు; లాగు; * haunt, n. చుట్టుకొని తిరిగే చోటు; సంచరించే చోటు; ఇరువు; విహార స్థలం; * have, v. ఉండు, ఉండుట, కలిగి ఉండుట, * have to, modal verb. తప్పకుండా చెయ్యవలసిన పరిస్ఠితి; to be forced to do something because someone makes you do it, or the situation makes it necessary; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: have to, have got to, must * ---Use all these phrases to talk about what is necessary to do. Use ''have to'' to say that something is necessary, and you do not have a choice about it: I have to study for the examination. Use ''must'' to say that something is necessary and you think it is a good idea: I really must study harder. Use ''have got'' instead of ''have to'' or ''must'' to emphasize how important something is: I have got to talk to him.''' |} * * haven, n. (హేవెన్‍). రేవు; ఆశ్రయం; నివాసం; * havoc, n. నాశనం; ధ్వంసం; * hawk, n. (1) డేగ; జాలె; కురుజు; సాళ్వం; వేసడం; ఒరణం; (2) కయ్యానికి కాలు దువ్వే వ్యక్తి; యుద్ధానికి సిద్ధపడే వ్యక్తి; * hay, n. ఎండుగడ్డి; గాదం; గవతం; ఎండిన కసవు; grass and other greenery, such as alphalpha, that is cut, dried, and cured for storage as bundles for animal fodder; ** hay fever, ph. గవత జ్వరం; గడ్డి జాతి మొక్కల పుప్పొడి పడక వచ్చే ఒక రకం ఎలర్జీ; * haystack, n. గడ్డిమేటు; గడ్డివాము; యావసం; * hazard, n. ప్రమాదం; అపాయం; గండం; విపత్తు; * hazardous, adj. ప్రమాదకరమైన; ప్రమాదపూర్వకమైన; ప్రమాదకారకమైన; హాని కలిగించే; * hazel nuts, n. pl. new name for filberts; ఒక రకం పిక్క; ఈ పిక్క లోపలి గింజలు తింటారు; * hazmat, n. ప్రమాదార్థం; ప్రమాదకరనమైన + పదార్థం; hazardous + material * he, pron.(1) remote. అతడు; అతగాడు; అతను; వాడు; (2) proximate. ఇతడు; ఇతగాడు; ఇతను; వీడు; (3) respectful & remote. ఆయన; (4) respectful & proximate, ఈయన; (5) sneering & proximate. ఈయన గారు; (6) sneering & remote. ఆయన గారు; * head, n. (1) తల; బుర్ర; నెత్తి; శిరస్సు; శిరం; శీర్షం: మస్తకం; మూర్ధం; (2) పెద్ద; అధిపతి; see also heads; scalp; ** pressure head, ph. [engr.] పీడన శిరం; ** suction head, ph. [engr.] పీలుపు శిరం; ** head clerk, ph. పెద్ద గుమాస్తా; * headache, n. తలనొప్పి; ** migraine headache, ph. అనంతావర్తం; పార్శ్వపు తలనొప్పి; ఒక రకం తలనొప్పి; ** tension headache, ph. తన్యత తలనొప్పి; * headed pin, n. గుండుసూది; * header, n. శిరోవాక్యం; * heading, n. శీర్షిక; తలకం; * headline, n. శీర్షిక; వార్తాశీర్షిక; ముఖ్య సమాచారం; ** banner headline, ph. పతాక శీర్షిక; ** running headline, ph. పుటాక్షరం; * headlights, n. pl. తలదీపాలు; * headmaster, n. ప్రధాన ఉపాధ్యాయుడు; * heads, n. బొమ్మ; నాణెం యొక్క బొమ్మ వైపు; * heads or tails? ph. బొమ్మా, బొరుసా? * headstrong, adj. తలబిరుసైన; * headwind, ph. ఎదురుగాలి; గోగంధనం; * heal, v. i. మాను; v. t. మాన్చు; * health, n. ఆరోగ్యం; ** health insurance, ph. ఆరోగ్య బీమా; ** health issue, ph. ఆరోగ్య సమస్య; ** health record, ph. ఆరోగ్య కవిలె; ** health worker, ph. ఆరోగ్య కార్యకర్త; ** public health, ph. ప్రజారోగ్యము; * healthful, adj. ఆరోగ్యదాయకం; ఆరోగ్యకరం: * healthy, adj. (1) ఆరోగ్యవంతం; (2) ఆరోగ్యకరం; ** healthy child, ph. ఆరోగ్యవంతమైన బిడ్డ; ** healthy food, ph. ఆరోగ్యకరమైన ఆహారం; ** healthy imagination, ph. చురుకైన ఊహాశక్తి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE: healthy and healthful * In the old days "healthful' meant "good for your health," whereas "healthy" meant "having or showing good health. "Nowadays these two words are used synonymously: "These vegetables are healthful. They are also healthy." Both usages are correct. |} * * heap, n. కుప్ప; పోఁగు; ప్రోఁవు; గుట్ట; వామి; తిట్ట; రాశి; చయం; నివహం; గుమి; ఉత్కరం; * heaping, v. t. పోగు చెయ్యడం; చయనం; ప్రోవించుట; * hear, v. t. విను; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE: hear and listen * Use both of these words to talk about sounds. ''Listen'' means to pay attention to what someone says: She never listens to me. ''Hear'' usually means to recognize that a sound is being made: Did you hear the alarm ring?''' |} * * hearing, n. (1) విచారణ; వినడం; (2) వినికిడి; * hearsay, n. వినికిడి; విన్నమాట; జనశ్రుతి; కింవదంతి; శ్రుతపాండిత్యం; ** hearsay evidence, ph. వినికిడి సాక్ష్యం; శ్రుతం; శ్రుత సాక్ష్యం; చూసినది కాదని అర్థం; * hearse, n. శవపేటికని లాగే బండి; పాడె; * heart, n. (1) హృదయం; గుండె; గుండెకాయ; (2) మది; డెందం; ఉల్లం; ఎద; ** broken heart, ph. పగిలిన గుండె; stress cardiomyopathy; cardiomyopathy; a temporary condition that can be brought on by stressful situations. During broken heart syndrome, one part of the heart stops pumping normally, which may cause the rest of the heart to pump more forcefully, according to the Mayo Clinic. ** getting by heart, ph. కంఠస్థం చెయ్యడం; ధారణ చెయ్యడం; ** heart attack, ph. గుండె పోటు; హృద్‌ఘాతం; ** heart disease, ph. గుండె జబ్బు; ** ischemic heart disease, ph. రక్త ప్రసరణ లోపం వల్ల వచ్చే గుండె జబ్బు; * heartbeat, n. హృదయ స్పందనం; గుండె కొట్టుకోవడం; * heartburn, n. (1) ఆమ్లపిత్తం; గుండెమంట; అజీర్తి వల్ల ఛాతీలో కలిగే మంట; (2) [idiom] అక్కసు; * heartfelt, adj. మనస్పూర్తిగా; హృదయపూర్వకంగా; హార్ధిక; * hearth, n. అంతిక; పొయ్యి; ** long hearth, ph. ఆలెపొయ్యి; గాడి పొయ్యి; * heartless, adj. నిర్దాక్షణ్యంగా; * heartily, adv. (1) మనః పూర్వకంగా; (2) ఉత్సాహంగా; * hearty, adj. హృదయపూర్వక; హార్ధిక; * heat, n. వేడి; ఉడుకు; సెగ; ఉబ్బ; ఉక్క; ఉమ్మ; వడ; ఉష్ణం; ఊష్మం; తాపం; ఆతపం; దగ; ఆవి; కాక; విదాహం; ** latent heat, ph. గుప్తోష్ణం; తాపోగ్రత మారకుండా ఒక పదార్థాన్ని ఘన రూపం నుండి ద్రవ రూపం లోకి కానీ, ద్రవ రూపం నుండి వాయు రూపం లోకి కాని మార్చడానికి కావలసిన వేడి; ** latent heat of melting, ph. ద్రవీకరణ గుప్తోష్ణము; ఉదా: నీరు ద్రవరూపం నుండి ఘన రూపంలోకి మారేటప్పుడు శక్తిని విడుదల చేస్తుంది; ** latent heat of vaporization, ph. బాష్పీభవన గుప్తోష్ణం; ఉదాహరణకు 100°C వద్ద 1 గ్రాము నీరు పూర్తిగా ఆవిరిగా మార్చడానికి 540 కేలరీలు కావాలి; ** specific heat, ph. విశిష్ట ఉష్ణం; ఒక (గ్రాము) పదార్థపు తాపోగ్రతని ఫలానా (ఒక డిగ్రీ) మేరకి పెంచడానికి కావలసిన వేడి; ** heat edema, ph. వడ పొంగు; ** heat rash, ph. చెమట పొక్కులు; చెమట కాయలు; ** heat ray, ph. తాపకిరణం; ఉష్ణకిరణం; ** heat stroke, ph. వడదెబ్బ; ** heat syncope, ph. వడ సొమ్ము; * heat, v. t. వేడిచేయు; కాచు; కాగబెట్టు; * heat-proof, adj. ఉష్ణజిత; * heave, v. t. (1) లాగు; ఎత్తు; లేవనెత్తు; విసరు; రువ్వు; తోయు; పనులని ఎక్కువ శ్రమతో చేయు; ** heave a sigh, ph. బలంగా నిట్టూర్చు; * heaven, n. స్వర్గం; దివి; సురలోకం; నాకం; పరమపదం; వినువు; * heavenly, adj. విను; ** heavenly highway, ph. విను వీధి; ** heavenly body, ph. నభోమూర్తి; సూర్య, చంద్ర, గ్రహ, నక్షత్రాదులు; * heavy, adj. బరువైన; భారీ; భార; గురు; ** heavy elements, ph. భారీ ధాతువులు; భారీ మూలకాలు; అణు సంఖ్య 92 ని మించి ఉన్న రసాయన మూలకాలు; ** heavy industries, ph. భారీ పరిశ్రమలు; ** heavy metals, ph. భారీ లోహాలు; ఎక్కువ సాంద్రత కలిగి, తక్కువ మోతాదులో కూడ విష పదార్థాలయిన రసాయన మూలకాలు; ఉదా: పాదరసం; కేడ్మియం; ఆర్సెనిక్, క్రోమియం; థేలియం; ** heavy rains, ph. భారీ వర్షాలు; కుండపోత; ** heavy water, ph. భారజలం; బరువునీరు; నీటి బణువులో ఉదజని అణువుకి బదులు "భారీ ఉదజని" అణువు ఉంటే దానిని భారజలం అంటారు; * heavy-duty, adj. దిట్టమైన; భారీ; రాటుకీ పోటుకీ ఓర్చుకోగల; * heavy-handedness, n. అన్యాయమైన నిక్కచ్చితనం; * Hebrew, n. ఇస్రయెల్ దేశపు అధికార భాష; ఇడ్డిష్ భాష;(rel.) Yiddish * heckling, n. అవహేళన; * hectare, n. హెక్టరు; 2.471 ఎకరముల భూమి; * hedge, n. కొరడు; దడి; కంచె; మొక్కలతో నిర్మించిన కంచె; * hedonism, n. (హీడనిజం) భోగలాలసత్వం; భోగలాలసత; స్వయంసుఖవాదం; ఆనందమే జీవిత పరమావధి అని నమ్మే తత్త్వం; * heel, n. మడమ; చీలమండ; * hegemon, n. యజమాని; అంతర్జాతీయ వ్యవహారాలలో ఇతర దేశాలమీద పెత్తందారు; * heifer, n. (హీఫర్) గృష్టి; కుర్రి; ఇంకా ఈనని ఆవు పెయ్య; * height, n. (1) ఎత్తు; ఉన్నతి; పొడుగు; పొడవు; తనర్పు; ఉద్దము; (2) ఔన్నత్యం; పరాకాష్ఠ; * heir, n. (ఎయిర్); వారసుడు; ** fellow heir, ph. జ్ఞాతి; * heirloom, n. మిరాసి; పైతృకాస్తి; వారసత్వపు సొత్తు; పారంపర్యంగా సంక్రమించిన సరుకు; * heist, n. దోపిడీ; * helianthus, n. సూర్యకాంతపు పువ్వు; పొద్దు తిరుగుడు పువ్వు; * helicopter, n. సర్పిలపక్షి; * heliotrope, n. గురుగు చెట్టు; తేలుమణి; * heliotropic, adj. ప్రకాశానువర్త; సూర్యానువర్త; పొద్దుతిరుగుడు; * heliotropism, n. ప్రకాశానువర్తనం; పొద్దుతిరుగుడుతనం; వెలుతురు వచ్చు దిశకు తిరిగే స్వభావం; * heliport, n. helicopter + airport; సర్పిలాశ్రయం; * Helium, n. రవిజని; (అణుసంఖ్య 2, సంక్షిప్త నామం, He); (ety.) రవి పుట్టుటకు కారణమైనది; ఒక రసాయన మూలకం; [Gr. helios = Sun]; [[File:Ressorts_de_compression_coniques.jpg|right|thumb|helical springs]] * helix, n. సర్పిలం; కుండలిని; ** helical spring, ph. కమానుకట్ట; a spring created by wrapping a wire in a coil that resembles a screw thread; * hell, n. నరకం; దారుణం; * Hellenic, adj. యూనాని; గ్రీకు నాగరికతకు సంబంధించిన; * helm, n. చుక్కాని; * helmet, n. శిరస్త్రాణం; శిరస్కం; శిరస్త్రము; నెట్టము; బొమ్మకము, బొమ్మిడీకము; బొమడిక; బొమ + అడ్డము → బొమడము → బొమడికము → బొమడిక = కనుబొమలకి కాఁపుదల; బొమడము తలకి దెబ్బ తగలకుండా వేసుకొనే (లోహపు) టోపీ; * help, n. (1) సహాయం; సహకారం; సాయం; బాసట; తోడ్పాటు; ఉపకారం; కూడుదల; (2) ఉపకారి; సహాయపడే వ్యక్తి; * help, v. t. సహాయం చేయు; సహాయపడు; సాయపడు; తోడ్పడు; ఉపకారం చేయు; * helpful, adj. సహాయభూత; * helpless, adj. హతాశులైన; అసహాయులైన; ** helpless farmers, ph. హతాశులయిన రైతులు; * helplessness, n. నిస్సహాయత; * hem, n. అంచు; * haematology, n. రక్తశాస్త్రం; అసృక్ శాస్త్రం; * hematemesis, n. రక్తవమనము; రక్తం కక్కుకొనుట; * hematoma, n. కణజాలంలో రక్తపుగడ్డ; రక్తపు కందు; * hemicrania, n. పార్శ్వపు తలనొప్పి; * hemiopia, n. అర్ధ దృష్టి; వస్తువులు సగం మాత్రమే కనిపించుట; * hemisphere, n. అర్ధగోళం; గోళార్ధం; ** Eastern hemisphere, ph. పూర్వార్ధగోళం; ** Northern hemisphere, ph. [[ఉత్తరార్ధగోళం]]; ** Southern hemisphere, ph. [[దక్షిణార్ధగోళం]]; ** Western hemisphere, ph. పశ్చిమార్ధగోళం; * hemispherical, adj. గబ్బి; ** hemispherical breasts, ph. గబ్బి గుబ్బలు; * hemo, pref. రక్త; రక్తసంబంధమైన; * hemodialysis, n. రక్తశుద్ధి; రక్తాన్ని శుద్ధి చేయడం; * hemoglobin, n. రక్తచందురం; రక్తములోని ఎర్రకణములకు రంగునిచ్చు పదార్థము; * hemorrhage, haemorrhage, (Br.) n. రక్తస్రావం; * hemorrhoids, haemorrhoids, (Br.) n. మూలశంక; మొలలు; అసౌకర్యం, రక్తస్రావం కలిగించే పురీషనాళం లో వాచిన సిరలను పైల్స్ అంటారు. దీనిని హీమోరాయిడ్స్ అని కూడా అంటారు; * hemp, n. గోగు; ఒక రకం గంజాయి; ** hemp fibre, ph. కిత్తనార; గోగు నార; * hen, n. f. పెట్ట; కోడిపెట్ట; కుక్కుటి; pl. కోళ్లు; * henceforth, adv. ఇకమీదట; ఇకముందు; ఇటుతర్వాత; * henotheism, n. ఏకదేవవాదము; ఒకటే దేవుడిని ఆరాధించడం. దేవుళ్ళు అనేకం ఉండొచ్చు కానీ ఆరాధన మాత్రం ఎంచుకున్న ఒక్కరికే. ఇంతేకాక, ఏకదేవవాదులైన కొందరు సందర్భం బట్టి ఒక దేవుడికి పెద్ద పీట వేస్తారు. వేరే సందర్భంలో ఉంకో దేవుడికి పెద్ద పీట; * henpecked, adj. భార్యకు భయపడే: ** henpecked husband, n. భార్యాజితుడు; భార్యాటికుడు; * henna, n. గోరింటాకు; * hepatic, adj. కాలేయానికి సంబంధించిన; కాలేయ; ** hepatic vein, ph. కాలేయ సిర; * hepatitis, n. కామెర్లు; పచ్చ కామెర్లు; పసిరికలు; కాలేయపు వాపు; కాలేయశోఫ; ఇది సాధారణ హెపటైటిస్. ఇది కాకుండా హెపటైటిస్ A, B. C. Delta అని రకరకాల పేర్లతో హెపటైటిస్ చెలామణీలో ఉంది. వీటికీ పచ్చ కామెర్లకీ పేరులో పోలిక తప్ప మరేవిధమైన సంబంధమూ లేదనే చెప్పుకోవచ్చు; * heptagon, n. సప్తభుజి; డెమ్మూఁపి; * heralder, n. యుగకర్త; వైతాళికుడు; ఆద్యుడు; * herb, n. (ఎర్‌బ్) (1) మూలిక; శాకం; ఆకు; పత్రం; ఆకుపత్రి; వంటలో సువాసన కొరకు వాడే మొక్క; (2) ఓషధి; మందులలో వాడే మూలిక; * herbicide, n. గుల్మసంహారిణి; గుల్మనాశని; కలుపు మొక్కలని చంపే రసాయనం; * herbivore, n. (ఎర్బివోర్) తృణాహారి; శాకాహారి; * Herculean task, ph. కష్టసాధ్యమైన పని; భగీరధ ప్రయత్నం; * heptameter, n. ఏడు గణాలు ఉన్న పద్య పాదం; * herd, n. మంద; ** herd of cattle, ph. ఆలమంద; మొదవు; కదుపు; * herd, v. t. మందని తోలు; మందని కాపలా కాయు; * herder, n. కాపరి; * here, adv. ఇక్కడ; ఇహ; ఇచ్చట; ** related to here, ph. ఐహికం; * hereabouts, adv. ఈ చుట్టుప్రక్కల; ఇక్కడిక్కడ; * hereafter, adv. ఇకముందు; ఇకపైన; ఇకమీదట; ఇక; * hereby, adv. ఈ రూపేణా; * hereditarily, adv. వంశానుగతంగా; ఆనువంశికంగా; * hereditary, adj. వంశపారంపర్య; వారసత్వ; ఆనువంశిక; పరంపరాగత; * heredity, n. వారసత్వం; అనువంశికత; పారంపర్యం; వంశపారంపర్యం; పారంపర్య బలం; వంశానుగతం; * heredity, n. వారసత్వం; వంశపారంపర్యం; వంశానుగతం; * heresy, n. సంప్రదాయ విరుద్ధత; వ్యతిరేకత; నాస్తికత్వం; * heretic, n. పాషండుడు; పాషండి; * heritability, n. Heritability is a statistical measure that quantifies the extent to which genetic factors contribute to the variation in a trait within a population. Inheritance, on the other hand, refers to the transmission of genetic information from parents to offspring. Inheritance describes the process, whereas heritability describes the relative influence of genetic factors on trait variation; * heritage, n. వారసత్వం; వారసత్వంగా లభించినది; అనువంశికం; * hermeneutics, n. మీమాంశ; గ్రంథాల తత్త్వవిచారణ; see also exegesis; * hermetically, adj. నివాత; గాలి చొరని; ** hermetically sealed, ph. గాలి లేకుండా సీలు చేయబడ్డ; * hermit, n. వానప్రస్థి; వనవాసి; రుషి; ఒంటరిగా జీవించు రుషి; * hermitage, n. ఋష్యాశ్రమం; ఋషివాసం; * hermitically, adv. నివాతంగా; గాలి చొరరాని విధంగా; * hernia, n. గిలక రోగం; ఆంత్రవృద్ధి; అవయవ భ్రంశము; అవయవ స్థానభ్రంశము; శరీరంలోని లోపలి భాగాలలో ఏదైనా ఒకటి కొన్ని పొరలు దాటి బయటకి చొచ్చుకొని వస్తే దానిని హెర్నియా అంటారు. ** Incisional hernia, ph. ఆపరేషన్ జరిగిన తరువాత లోపలి కుట్లు ఊడిగాని లేదా బలహీనమైన కండర పొరల ద్వారా గాని పేగులు వంటి శరీర భాగాలు వెలుపలికి వస్తే దానిని ఇన్సిషనల్ హెర్నియా అంటారు. ** inguinal hernia, ph. ఆంత్రవృద్ధి; గజ్జమీది గిలక; గజ్జల వద్ద పేగు చొచ్చుకొని వస్తే దానిని ఇంగ్వైనల్అం హెర్నియా అంటారు. ** femoral hernia, ph. తొడమీది/గజ్జకింది గిలక; ** reducible hernia, ph. దగ్గినప్పుడు గాని ముక్కినప్పుడు గాని పేగు బయటకు వచ్చి మళ్లీ లోపలికి పోతుంటే దానిని reducible hernia అంటారు. బయటకు వచ్చి మళ్లీ లోపలికి పోకపోతే అది non reducible hernia. ** strangulated hernia, ph. అడ్డుపడ్డ/అణిగిపోయిన గిలక; వెలుపలికి వచ్చిన పేగు మెలిక పడితే దానిని strangulation అంటారు. ఇది చాలా ప్రమాదకరం. వెంటనే ఆపరేషన్ చేయవలసి ఉంటుంది. A strangulated hernia is a life-threatening medical condition. Fatty tissue or a section of the small intestine pushes through a weakened area of the abdominal muscle. The surrounding muscle then clamps down around the tissue, cutting off the blood supply to the small intestine. ** umbilical hernia, ph. బొడ్డుగిలక. * hero, n. m. (1) నాయకుడు; కథానాయకుడు; (2) వీరుడు; ధీరుడు; యోధుడు; * heroic, adj. వీర; ధీర; * heroine, n. f. నాయకి; కథానాయకి; ధీర; (rel.) నాయకురాలు is used to imply a leader; * heroism, n. ధీరోదాత్తత; * heron, n. బకం; కొంగ; కొక్కెర; కొక్కిరాయి; నారాయణపక్షి; ** pond heron, ph. కోనేటి కొంగ; ** gray heron, ph. బూడిద కొంగ; బూది కొంగ; ** purple heron, ph. ఊదా కొంగ; ఎఱ్ఱనీల కొంగ; * herpes, n. విసర్పిణి; సర్పి వ్యాధి; చప్పి రోగం; ** herpes frontals, ph. లలాటిక విసర్పిణి; ఒక వైరసు వ్యాధి; ** herpes labialis, ph. ఓష్ఠిక విసర్పిణి; పెదవుల దగ్గర వచ్చే ఒక వైరసు వ్యాధి; cold sores; ** herpes zoster, ph. మేఖలిక విసర్పిణి; దద్దురులతో వచ్చే ఒక వైరసు వ్యాధి; * hesitate, v. i. తటపటాయించు; తడబడు; జంకు; అర్రాడు; అల్లాడు; సంశయించు; సందేహించు; సంకోచించు; * hesitation, n. తటపటాయింపు; జంకు; నదురు; బెరుకు; అరమరిక; * heterodox, adj. సంప్రదాయ విరుద్ధమైన; (ant.) orthodox; ** heterodox Hindu, ph. వేద పాషండుడు; నాస్తికుడు; * heterodox, n. పాషండుడు; పాషండి; non believer; heretic; freethinker; rebel; * heterogeneous, adj. విజాత; విషమజాతీయ; వివిధ; * heteronym, n. (1) ఒకే వర్ణక్రమం ఉండి, ఉచ్చారణలోనూ, అర్థం లోనూ తేడా ఉన్న ఇంగ్లీషు మాటలు; ఉదా: tear (టేర్) = చించు; tear (టియర్) = కన్నీటి బొట్టు; primer (ప్రిమర్) - మొదటి పుస్తకం, primer (ప్రైమర్) = రంగులు వేసేటప్పుడు వాడే మొదటి పూత; * heterosexual, n. పరలింగాళువు; వ్యతిరేక లింగానికి చెందిన వ్యక్తితో రతిని కాంక్షించే వ్యక్తి; * heterospory, n. భిన్న సిద్ధబీజత; * heterotrichous, adj. విషమ తంతుక; * heuristic, n. ఆనుభవికం; A rule of thumb, intuitive guess, or educated guess that reduces or limits the search for solutions in domains that are difficult and poorly understood; * hexagon, n. షడ్‌కోణి; షడ్‌భుజం; * hexadecimal, adj. షోడశాంశ; పదహారు అంశలు ఉన్న; * hexadecanoic acid, n. షోడశోయిక్‍ ఆమ్లం; పదహారు కర్బనపు అణువుల గొలుసు ఉన్న గోరోజనామ్లం; * hexanoic acid, n. షష్ఠోయిక్‍ ఆమ్లం; మేషిక్‍ ఆమ్లం; కేప్రిలిక్‍ ఆమ్లం; * hexameter, n. ఆరు గణాలు ఉన్న పద్య పాదం; * hey, inter. (ఏయ్); ఇదిగో; ఇదిగో నిన్నే; ఇటు చూడు; * hexose, n. షడోజు; షడ్భుజి ఆకారంలో నిర్మాణక్రమం ఉన్న చక్కెర జాతి రసాయనం; ** hexose sugar, ph. షడ్‌చక్కెర; ఆరు కర్బనపు అణువులు ఉన్న చక్కెర జాతి; * hiatus, n. తెరిపి; విశ్రాంతి; * hibernation, n. శీతశ్వాసం; శీతనిద్ర; సుప్తం; సుప్తావస్థ; * hibiscus, n. మందార పూవు; జపాపుష్పం; * hiccups, n. ఎక్కిళ్లు; వెక్కిళ్లు; హిక్కలు; * hidden, adj. దాక్కొన్న; నక్కిన; గుప్తపరచిన; గర్భిత; * hidden, adv. గుప్తంగా; రహస్యంగా; ప్రచ్ఛన్నంగా; * hide, n. చర్మం; పశువుల చర్మం; Hide is the raw, unprocessed skin of an animal; ** hide and seek, ph. దాగిలిమూతలు; దాగుడు మూతలు; గుప్త కేళి; దొంగాట; * hide, v. i. దాగు; దాక్కొను; నక్కు; * hide, v. t. దాచు; గుప్తపరచు; * hierarchy, n. తరతమశ్రేణి; తరతమ అంతస్తు; సోపానక్రమం; పదానుక్రమం; అనుక్రమం; అనువంశం; * hieroglyphic, adj. రూపసంకేత; * hieroglyphics, n. చిత్రలేఖనం; * hieroglyphs, n. చిత్రలిపి; రూపసంకేతాలు; ఈజిప్టులో కనిపించిన అతి పురాతనమైన రాతలు; * high, adj. (1) ఎత్తయిన; మిట్ట; ఉత్తుంగ; ఉన్నతమైన; (2) మేలి; మంచి; (3) అధిక; ** high command, ph. అధిష్టాన వర్గం; ** high grade, ph. మేలి రకం; ** high noon, ph. మిట్ట మధ్యాహ్నం; ** high tide, ph. పోటునీటి మట్టం; పోటు; ** high school, ph. ఉన్నత పాఠశాల; సాధారణంగా 9, 10, 11, 12 తరగతులు; ** municipal high school, ph. పురపాలక ఉన్నత పాఠశాల; * highlights, n. ముఖ్యాంశాలు; అగ్రవర్చస్సులు; * high-speed, adj. విక్రమ; శరవేగ; జోరుగా నడచే; జవాతిశయ; * higher, adj. పర; (ant.) అపర; * highest, adj. ఉచ్చిష్ట; * highlands, n. మెరక నేలలు; * highlight, n. ఉద్వర్ణం; * highway, n. రహదారి; రాదారి; రాజమార్గం; రస్తా; హట్టమార్గం; బండిబాట; దండుబాట; రోడ్డు; ఒక ఊరినుండి మరొక ఊరికి వెళ్లే రోడ్డు; * hill, adj. కొండ; గిరి; ** hill tribes, ph. గిరిజనులు; * hill, n. కొండ; దిబ్బ; గిరి; గుట్ట; అద్రి; నగం; అచలం; Traditionally a hill is not considered to be a mountain if the summit is under 1,000 feet; * hillbilly, n. బైతు; పల్లెటూరి బైతు; చదువు, నాగరికత లేని వ్యక్తి; * hillock, n. మిట్ట; మెట్ట; చిన్నకొండ; * hilt, n. పిడి; కత్తి పిడి; * hinder, v. t. ఆటంక పరచు; * hindrance, n. ఆటంకం; * Hindu, adj. హిందూ; హైందవ; * Hindu, n. హిందువు; సనాతన ధర్మాన్ని పాటించే వ్యక్తి; (ety.) Some say this is a corrupt form of Sindh; some say this came from the Persian where hind means "black"; * Hindustani, adj. హిందూ-ముస్లిం సమ్మిళితమైన; a hybrid of Hindu and Islamic; * hinge, n. బందు; అరరి; మడతబందు; ఉత్తరాసి; ఉతక; తలుపుని దర్వాజాకి బిగించే సాధనం; * hinged joint, n. మడతబందు కీలు; * hint, n. సూచన; ఇంగం; * hinterland, n. అంతర్వేది; * hip, n. తుంటి; ** hip bone, ph. తుంటి ఎముక; ** hip girdle, ph. తుంటి వేష్టనం; ** hip joint, ph. తుంటి కీలు; * hippie, n. హిప్పీ; 1960 దశకంలో, ముఖ్యంగా అమెరికాలో, సంఘపు కట్టుబాట్లు నిరసిస్తూ, సంస్కారం లేకుండా జుత్తు పెంచడం, చిరిగిన బట్టలు వేసుకోవడం, చట్టవిరుద్ధమైన మందులతో ప్రయోగాలు చెయ్యడం వంటి పనులు చేసే వ్యక్తి; * hippopotamus, n. నీటిగుర్రం; జలాశ్వం; * hire, n. కిరాయి; బాడుగ; * hire, v. t. కిరాయికి కుదుర్చు; బాడుగకి కుదుర్చు; అద్దెకి తీసుకొను; * hireling, n. కిరాయికి దుర్మార్గాలు చేసే వ్యక్తి; కిరాయికి ఖూనీ చేసే వ్యక్తి; బాడుగబందీ; క్షేత్రదాసుడు; * hirsutism, n. ఆడవారికి మీసాలు రావడం; * his, pos. pron. (1) neutral, remote, వాని; అతని; (2) neutral, proximate. వీని; (3) respectful, remote. వారి; (4) respectful, proximate, వీరి; familiar or disrespectful, remote. వాడి; (6) familiar or disrespectful, proximate, వీడి; * hiss, n. బుస; ఫూత్కారం; * histogram, n. స్తంభచిత్రం; సోపానచిత్రం; A stacked column graph in which one places the columns close together to emphasize differences in the data items within each stack; * histology, n. ధాతుశాస్త్రం; కణజాల శాస్త్రం; * historians, n. pl. చరిత్రకారులు; * historic, adj. ప్రసిద్ధికెక్కిన; జ్ఞాపకం ఉంచుకోదగ్గ; చారిత్రాత్మక; * historical, adj. చారిత్రాత్మక; * history, n. చరిత్ర; ప్రవర; ఇతిహాసం; చరితం; ** ancient history, ph. ఇతిహాసం; పురాతన చరిత్ర; * histrionics, n. వేషాలు; కృత్రిమ ప్రవర్తన; నాటకీయత; అభినయం; * hit, n. కొట్టు; మొత్తు; బాదు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: hit, strike, beat * ---Use ''hit'' to talk about most kinds of hitting. ''Strike'' is more informal and means to hit very hard. ''Beat'' means to hit someone or something many times. You can ''hit'' or ''strike'' someone or something accidentally, but you ''beat'' deliberately.''' |} * * hither, n. ఇటు; ఇవతల; ఇటువైపు; * hive, n. పట్టు; తుట్టె; * hives, n. చలితం; ఎఱ్ఱటి దద్దురులు; ఒక రకం ఎలర్జీ; same as urticaria; * hoard, n. కూడబెట్టి దాచినది; నిక్షేపం; సంచితం; * hoarfrost, n. ఠారం; శీతలప్రాంతాలలోని ఆకులపై సూదిగా కప్పబడిన మంచు స్ఫటికాలు; * hoarse, adj. బొంగురుపోయిన; (ant.) shrill; * hoax, n. లాభాపేక్షతో కాకుండా, కేవలం అల్లరి చేసే ఉద్దేశంతో చేసిన మోసకారి పని; * hobby, n. వ్యావృత్తి; అభిరుచి; * hoe, n. తొళ్లిక; తౌఁగోల; * hog, n. పంది; * hog plum, n. మారేడు; * hogweed, n. పునర్ణవా అనే మూలిక; గలిజేరుపల్లి; జీవలోధసి; * hoist, v. t. లేవనెత్తు; * hold, v. t. పట్టుకొను; కుంభించు; * holder, n. మలారం; ** holder of bangles, ph. గాజుల మలారం; * holding, n. కమతం; వ్యవసాయం చేసే భూమి; * hole, n. కన్నం; బెజ్జం; బొక్క; బొరియ; కలుగు; కంత; లాగ; బిలం; రంధ్రం; తూటు; వివరం; లొటారం; ఛిద్రం; సుషిరం; గర్త; * holidays, n. పర్వదినాలు; పండుగ రోజులు; అనధ్యానాలు; ప్రభుత్వముచే ప్రకటింపబడిన శలవు దినాలు; see also vacation; ** Christmas holidays, ph. క్రిస్‌మస్ శలవులు; ** summer holidays, ph. వేసంగి శలవులు; * holistic, adj. పూర్ణదృక్పథ; * hollow, adj. గుల్లగానున్న; డొల్లగా ఉన్న; పస లేని; * hollow, n. తొర్ర; డొల్ల; డొలక; బోలు; * holocaust, n. మారణహోమం; జాతి విధ్వంసం; ప్రత్యేకంగా జెర్మనీ నియంత హిట్లరు యూదుల యెడల చేసిన మారణహోమం; * holograph, n. చేవ్రాలు; స్వహస్తంతో రాసినది; ** holographic will, ph. A holographic will is a handwritten and testator-signed document and is an alternative to a will produced by a lawyer; Some states do not recognize holographic wills; * hologram, n. ప్రతిచ్ఛాయ; ప్రతికృతి; ఆకారానికి నకలు ఆకారం; a three-dimensional image created from a pattern of interference produced by a split coherent beam of radiation (such as a laser light); * holomorphic, adj. పరిపూర్ణమైన; పూర్ణాకృతిగల; Comes from Greek: holos (ὅλος) meaning "whole, entire, complete" and morphē (μορφή) meaning "form, appearance, or shape;" see also meromorphic; ** holomorphic function, adj. Describes functions that are "wholly formed" or regular across a complex domain, differentiating them from partial (meromorphic) functions that have poles in the domain; * holy, adj. పవిత్రమైన; ఆర్ష; * holy basil, n. తులసి; ** Holy Trinity, ph. క్రైస్తవ మతంలో ప్రస్తుతం ఉన్న విశ్వాసం ఏమిటంటే "దేవుడు ఒక్కడే; కానీ, తండ్రి, కుమారుడు, పవిత్రాత్మ అన్న మూడు రూపాల్లో వ్యక్తమవుతాడు". అంటే తండ్రిగా దేవుడు, కుమారునిగా దేవుడు, పవిత్రాత్మగా దేవుడు ఉంటారన్నమాట. ఇందులో కుమారుడు అంటే ఏసు. * homage, n. ప్రణామం; వందనం; * home, adj. ఇంటి; ** home remedy, ph. ఇంటి వైద్యం; గృహవైద్యం; కరక్కాయ వైద్యం: గోసాయి చిట్కా; * home, n. ఇల్లు; కొంప; నివాస స్థలం; ఉనికిపట్టు; నెలవు; గృహం; మనుకువ; ధామం; నికార్యం; నికేతనం; నివసతి; నివసనం; నివాసం; నివేశనం; నిలయం; * homemaker, n. f. గృహిణి; * homeopathy, n. హోమియోపతి అను చికిత్సా విధానం; * homecoming, n. స్వస్థలాగమనం; * homely, adj. (1) అందముగా లేని; అనాకారమైన; (2) సంసారపక్షమైన; * homemaker, n. f. గృహిణి; * homemaker, n. m. గృహస్తు; * homespun, n. (1) ఖద్దరు; ఇంటనే వడికినది; (2) ముతకైనది; * homework, n. చింతనం; ఇంటి దగ్గర చెయ్యవలసిన పాఠ్యాంశాలు; * homicide, n. నరమేధం; నరవధ; నరహత్య; హత్య; ఖూనీ; ** culpable homicide, ph. సదోష నరమేధం; దోషయుక్త నరహత్య; దండార్హ నరహత్య; * Homini, n. ఒక తెగ పేరు; * Hominid, n. నరవానర గణం; మానవులు, మానవులని పోలిన వానరగణాలు; వివేక మానవులు, దాక్షిణాత్య వానరాలు, మొదలైన జాతులన్నిటిని గుత్తగుచ్చి వాడే పదం; ఒరాంగ్-ఉటాన్‍, గిబ్బన్‍, గొరిల్లా, చింపంజీ, మనిషి, మొదలైనవి; any of a family of two-footed primate mammals that include the human beings together with their extinct ancestors and related forms; * hominidae, n. హోమినిడే; ఒక కుటుంబం పేరు; మహా వానరాలు; great apes; * homininae, n. హోమినినే; ఒక ఉప కుటుంబం పేరు; * hominoidea, n. హోమినాయిడియా; ఒక అధి కుటుంబం పేరు; * homo, pref. (1) సజాతీయ; సమ; (2) మానవ; ఒక ప్రజాతి (genus) ని సూచించే మాట; ** Homo denisova, ph. డెనిసోవా మానవ; Man from Denisova cave in Siberia; ** Homo erectus, ph. నిటారు మానవ; upright man; ** Homo ergaster, ph. పని మానవ; పనిచేసే మానవ; (ety.) homo = man; ergaster = workman; (ex.) Turkana Boy; ** Homo habilis, ph. చేతివాటు మానవ; పనిముట్లు తయారు చెయ్యడం నేర్చిన మానవ; (ety.) homo = man; habilis = handy; talented with hands; కొందరు వీరిని ఆస్ట్రాలోపితికస్ వర్గంలో చేర్చుతారు; ** Homo heidelbergensis, ph. హైడెల్‌బర్గ్ మానవ; ** Homo neanderthalensis, ph. నియాండెర్తాల్ మనిషి; కొందరు వీరిని బుద్ధ మనిషి వర్గంలో చేర్చుతారు; ** Homo rudolfensis, ph. రూడాల్ఫు మనిషి; Man from Lake Rudolf; (ety.) homo = man; rudolfensis = related to Lake Rudolf; ** Homo sapiens, n. తెలివైన మనిషి; బుద్ధ మనిషి; (ety.) homo = man; sapiens = intelligent; wise; ** Homo soloensis, ph. సోలో లోయ మనిషి; Man from the Solo Valley; * homogeneity, n. సజాతీయత; సమఘాతీయ; * homogeneous, adj. సజాతీయ; సాజాత్య; సమాంగ; ** homogeneous equation, ph. సమాంగ సమీకరణం; ఒక గణిత సమీకరణంలో "కుడి వైపు" సున్న ఉన్నచో దానిని సమాంగ సమీకరణం అంటారు; * homogenized, adj. సమాంగపరచిన; సమాంగ; ** homogenized milk, ph. సమాంగపరచిన పాలు; సమాంగ పాలు; పాలల్లో వెన్న పైకి తేలిపోకుండా అతి సూక్ష్మమైన జల్లెడ గుండా, అధిక పీడనంతో పోనిచ్చి, సూక్ష్మమైన రేణువులుగా మార్చగా వచ్చిన పాలు; ఈ పద్ధతిలో "తయారు చేసిన" పాలు మంచి తెలుపుతో, చిక్కగా ఉంటాయి; * homologous, adj. సధర్మ; సంగత; సమజాత; స్థానంలో కాని, విలువలో కాని, కట్టడిలో కాని గట్టి పోలికలు ఉన్న; ** homologous chromosomes, ph. సంగత వారసవాహికలు; సంగతత్త్వం ఉన్న వారసవాహికలు; * homologue, n. సంగతకం; ఒకే జాతికి చెందినవి; ఒకే కుటుంబానికి చెందిన; * homology, n. సంగతత్త్వం; * homonyms, n. pl. వర్ణక్రమంలో తేడా ఉన్నా ఒకే విధంగా ఉచ్చరించే మాటలు; * homophile, n. స్వలింగాళువు; స్వలింగ వర్గులలో మఱొక వ్యక్తితో రతిని కాంక్షించే వ్యక్తి; (ant.) heterophine; * homosexual, n. స్వలింగాళువు; స్వలింగ వర్గులలో మఱొక వ్యక్తితో రతిని కాంక్షించే వ్యక్తి; (ant.) heterosexual; * homosexuality, adj. స్వలింగ ఆకర్షణ; స్వలింగాళువులతో సంపర్కం పొందాలనే ఆకాంక్ష; * homosporous, adj. సమసిద్ధబీజవంత; ఒకే రకపు "స్పోరులని" ఉత్పత్తి చేసే: * hone, n. శాణం; సానఱాయి; --see also touch stone * hone, v. t. పదునుపట్టు; సానపట్టు; మెరుగులు దిద్దు; * honest, adj. (ఆనెస్ట్) సచ్చీల; అవ్యాజ్య; నిజాయతీ; అకుటిల; * honesty, n. (ఆనెస్టీ) నిజాయితీ; సచ్ఛీలత; చిత్తశుద్ధి; ఆర్జవం; అక్కలత; * honey, n. తేనె; మధువు; మకరందం; భామరం; పుష్పరసం; క్షౌద్రం; (rel.) nectar; ** pure honey, ph. కురుజు తేనె; * honeybee, n. తేనెటీగ; పెర ఈగ; * honeycomb, n. తేనెపట్టు; తేనెతుట్టె; పెర; * honeymoon, n. తెన్నెల; మధుమాసం; వివాహము అయిన తరువాత భార్యాభర్తలు కల్సి ఉన్న మొదటి నెల; * honor, honour (Br.), n. గౌరవం; మర్యాద; * honor, v. t. గౌరవించు; గౌరవం చేయు; * honorable, adj. గౌరవనీయ; వందనీయ; * honorarium, n. గౌరవవేతనం; * honorary, adj. గౌరవ; * hood, n. (1) పడగ; ఫణం; స్ఫట; (2) శిఖరం; టొపారం; * hoodlum, n. గూండా; * hoodwink, v. t. బుకాయించు; దగాచేయు; మోసం చేయు; * hoof, n. డెక్క; గిటీ; గొరిజ; రింఖ; గిట్ట; ఖురం; * hook, n. (1) కొంకి; కొక్కెం; ఒంకీ; (2) క్రికెట్‌లో బంతిని వెనక్కి కొట్టు పద్ధతి; బేస్కెట్‌బాల్ ఆటలో ఒక విధంగా బంతిని విసిరే పద్ధతి; * hookworm, n. కొంకిపురుగు; [bio.] ''Ancyclostoma caninum;'' Hookworm is a parasite that infects the intestines. Hookworm larvae (eggs) enter through your skin. Once they reach the intestine, they hatch. As the name implies, hookworms have a hook-like head that attaches to the intestinal walls; * hooligan, n. రౌడీ; దుండగీఁడు; * hop, v. i. కుప్పించు; జవుకళించు; ఎగురు; దూకు; గెంతు; * hope, n. ఆశ; see also greed; ** ray of hope, ph. ఆశాకిరణం; ** vain hope, ph. అడియాస; * hopeful, adj. ఆశావహ; ఆశాజనక; * hopeless, adj. నిరాశాపూరిత; హతాశులయిన; నిరాశావహ; * hopelessness, n. నిరాశ; నిరాశావహం; నిరాశావహ పరిస్థితి; * hopper, n. శంకుతొట్టి; గరాటుతొట్టి; గరాటు; * hopscotch, n. తొక్కుడుబిళ్ల; పిల్లలు, ప్రత్యేకించి అమ్మాయిలు, ఆదుకునే ఒక ఆట; * horde, n. మంద; తొంబ; * horizon, n. క్షితిజం; దిగ్మండలం; దిగంతం; దిక్‌చక్రం; చక్రవాళం: ** celestial horizon, ph. ఖగోళీయ క్షితిజం; * horizontal, n. క్షితిజసమాంతరం; * horizontal, adj. క్షితిజ; క్షితిజ సమాంతర; సమతల; అడ్డుగా; ** horizontal acceleration, ph. క్షితిజ వేగోత్కర్షణ; క్షితిజ త్వరణం; ** horizontal line, ph. అడ్డుగీత; ** horizontal plane, ph. క్షితిజ సమతలం; * hormone, n. ఉత్తేజితం; స్రావకం; వినాళ స్రావకం; అంతర్గత స్రావం; గ్రంథులచే తయారుకాబడ్డ ఒక రకం ఉత్తేజపరచే రసాయన పదార్థం; శరీరంలో ఒక చోట తయారయి, రక్తప్రవాహంలో ప్రయాణం చేసి, వాటి కార్యస్థానాలని చేరుకుని వాటి విధిని నిర్వర్తించే రసాయన బణువులు; ఉదాహరణకి ఒక్క పిట్యూటరీ గ్రంధి ఏడు ఉత్తేజితాలని రక్త ప్రవాహంలోకి విడుదల చేస్తుంది; మూత్రకోశాల మీద టోపీలా ఉండే కణజాలం ఎడ్రీనలిన్ అనే ఉత్తేజితాన్ని తయారు చేస్తుంది; ఇలా ఎన్నో ఉత్తేజితాలు ఉన్నాయి; Can be proteins, peptides, steroids, or amines. Enzymes are catalysts that speed up chemical reactions within cells. Hormones are chemical messengers that regulate various bodily functions by acting on distant target cells. * horn, adj. కొమ్ముతో చేసిన; శృంగ; విషాణ; శింగాణి; * horn, n. (1) కొమ్ము; శృంగం; విషాణం; (2) బూరా; ** horned animal, ph. శృంగి; * hornbill, n. ధనేశ పక్షి; ఎబ్బెరపక్షి; ** greater hornbill, ph. మహాధనేశ పక్షి; రాజధనేశ పక్షి; కొండయెబ్బెర పక్షి; * hornet, n. కందిరీగ; * horoscope, n. (1) జాతకం; (2) జాతక పత్రిక; జన్మ పత్రిక; * horrible, adj. భీషణ; బీభత్సకరమైన; భయంకరమైన; తీవ్రమైన; దారుణమైన; ఉచ్ఛండ; * horror, n. బీభత్సం; భీకరం; భయానకం * hors d'oeuvres, n. pl. (ఆర్డొర్వుస్‍), భోజనం ముందు తినే వెచ్చవెచ్చటి చిరు భక్ష్యాలు; చల్లగా ఉన్న చిరు భక్ష్యాలని "ఆంటీపాస్తో" అంటారు; * horse, n. గుర్రం; అశ్వం; హయం; తురంగం; ఘోటకం; ఘోటం; వాజి; గుండు; వారువం; మయం; యయువు; [bio.] ''Equus caballus;'' The equus genus includes horese, donkeys, and zebras; ** horse power, ph. అశ్వ సత్వం; 550 పౌనుల బరువుని ఒక సెకండు కాలవ్యవధిలో ఒక అడుగు పైకి లేవనెత్తడానికి కావలసిన సత్వాన్ని అశ్వ సత్వంఅని నిర్వచించేరు; ఒక సామాన్యుడి శరీరంలో ఉరమరగా ఒకటింట పదోవంతు అశ్వశక్తి ఉంటుంది; ** horse rider, ph. రౌతు; ** horse sacrifice, ph. అశ్వమేధం; వాజపేయం; * horsefly, n. జోరీగ; * horse-gram, n. ఉలవలు; * horseplay, n. మోటు సరసం; * horseradish, n. మునగవేరు; బాగా ఘాటుగా ఉండే ఒక రకం దుంప; * horseshoe, n. లాడం; గుర్రపులాడం; * horticulture, n. ఉద్యానకృషి; వనసాయం; తోటల పెంపకం; * hosiery, n. లోపలి దుస్తులు; లోదుస్తులు; * hose, n. మెత్తటి గొట్టం; ** rubber hose, ph. రబ్బరు గొట్టం; ఎలా కావలిస్తే అలా ఒంగడానికి వీలయిన పొడుగాటి రబ్బరు గొట్టం; * hospital, n. ఆసుపత్రి; వైద్యశాల; ఆరోగ్యశాల; వాసిలి; ** charity hospital, ph. ధర్మాసుపత్రి; ** ladies hospital, ph. ఘోషాసుపత్రి; ** hospital ward, ph. వాసిలి పానుపాది; * hospitality, n. ఆదరణ; మర్యాద; ఆతిథ్యం; అతిథి సత్కారం; అతిథిధర్మం; అతిథేయత; * host, n. అతిధేయుడు; అతిథిని ఆదుకునే మనిషి; * hostage, n. జామీనుగా ఉంచబడిన వ్యక్తి; బందీ; * hostel, n. వసతిగృహం; ఆవసధం; సదనం; ఉంగడ; విద్యార్థులు నివసించే వసతి గృహం; * hostile, adj. ప్రతికూల; విరుద్ధ; వ్యతిరేక; వైర; * hostility, n. వైరం; విరోధం; ప్రాతికూల్యం; * hot, adj. (1) వేడి; వడ; తప్త; (2) తాజా; (3) కారం; వర్ర; పొగరు; ** red hot, ph. అరుణ తప్త; ** white hot, ph. శ్వేత తప్త; ** hot wind, ph. వడగాలి; * hotel, (హొటేల్) n. హొటేలు; పడక సదుపాయాలని అతిథులకి అందించే భవనం; హొటేలులో పడక గదులే కాకుండా, ఫలహారశాలలు, తదితర సదుపాయాలు ఎనై్ననా ఉండవచ్చు; (note) ఈ మాటని హోటల్ అని ఉచ్చరించే అలవాటు ఆంధ్రదేశంలో ఉంది కానీ, హొటేలు అన్నది అసలు ఉచ్చారణకి దగ్గర; see also restaurant; motel; * hound, n. వేటకుక్క; గాలికుక్క; సారమేయము; ఉడుప కుక్క; * hour, n. గంట; హోర; వేళ; * hourglass, n. గంటసీసా; గంటగరాటు; హోరకాచం; * hourly, n. గంట గంటకీ; గంటకొకమారు; ప్రతిగంటా; * house, n. ఇల్లు; గృహం; అగారం; లోఁగిలి; ఆలయం; కొంప; పంచ; నెలవు; ** house of cards, ph. పేకమేఁడ; ** house made of lumber, ph. మచ్చు; మిద్దె; మాడుగు; ** house sparrow, ph. ఇంటిపిచ్చుక; చిమణి; ** doll house, ph. బొమ్మరిల్లు; ** green house, ph. హరితగృహం; పచ్చటిల్లు; ** interior of a house, ph. లోఁగిలి; * household, n. కాఁపురం; సంసారం; కుటుంబం; ** entire household, ph. ఇంటిల్లిపాదీ; ** household appliance, ph. గృహోపకరణం; * householder, n. గృహపతి; గృహస్థువు; గృహస్థు; గృహమేధి; గేస్తు; ఇంటిదొర; * housekeeping, n. గృహనిర్వహణ; ఇంటికాపు; * housewife, n. ఇల్లాలు; ఇంటికి ఆడది; గృహిణి; గరిత; * hover, v.t. ముసురు; * how, inter. ఎలా; ఎట్లా; ఏవిధంగా; * how many, adv. neuter. ఎన్ని; * how many people, adv. ఎంతమంది; ఎందఱు; * how much, adv. ఎంత? * howdah, n. అంబారీ; ఏనుగు మీద సవారీ చెయ్యడానికి వీలయిన కుర్చీ; * howitzer, n. పొట్టి ఫిరంగి; * hub, n. (1) నడిబొడ్డు; నాభి; చక్రనాభి; బండికన్ను; నట్టు; చక్రంలోకి ఇరుసు వెళ్లే స్థానం; (2) కూడలి; రహదారులు కానీ, తీగలు కానీ ఒక చోట కలుసుకునే స్థలం; * hubbub, n. హంగామా; హడావిడి; గడబిడ; అలజడి; కోలాహలం; గలభా; సందడి; * hubris, n. గర్వం; అతిశయం; గర్వంతో కూడిన అతిశయం; ధీమా; పొగరు; * hue, n. వన్నె; డౌలు; జిగి; చాయ; ఒకే రంగులో ఉండే వివిధ చాయలు; colors with the same hue are distinguished with adjectives referring to their lightness and/or colorfulness, such as with "light blue", "pastel blue", "vivid blue". Exceptions include brown, which is a dark orange; * hug, n. ఆలింగనం; కౌఁగిలింత; పరిష్వంగం; * huge, adj. పెను; పెద్ద; ** huge demon, ph. పెనుభూతం; ** huge wind, ph. పెనుగాలి; * hull, n. (1) పొట్టు; (2) పడవ మట్టు; * hull, v. t. పొట్టు తీయు; దంచు; * hulled, adj. దంచిన; ** hulled paddy, ph. బియ్యం; దంపుడు బియ్యం; ** hulled sesame seed, ph. పొట్టు తీసిన నువ్వులు; ఛాయ నూపప్పు; * hum, n. (1) రొద; సన్నని శబ్దం; (2) కూనిరాగం; (3) కలకలం; కోలాహలం; సందడి; * hum, v. i. కూనిరాగం తీయు; * human, adj. మానవ; మానవీయ; నర; పురుష; మానుష; ** human rights, ph. మానవ హక్కులు; మానవాధికారాలు; ** human endeavor, ph. పురుష ప్రయత్నం; మానవ ప్రయత్నం; ** human sacrifice, ph. నరబలి; * human, n. మనిషి; m. మానవుడు; నరుడు; f. మానవి; * humane, adj. కరుణామయ; మానవత్వం గల; దయాళు; కృపాళు; సహృదయ; దయామయ; మానవోచిత; * humanism, n. మానవతా వాదం; మానవతావాదం నీతి తత్వములకు సంబంధించిన ఒక విశాలమైన భావం. ఈ వాదం ప్రజలందరి హుందాతనాన్ని ప్రకటిస్తుంది. ప్రత్యేకంగా మానవత్వాల హేతువులను మూలం చేసుకుని విశ్వమానవ విశేషాలను ముందుంచుతుంది. మానవత్వపు ఉత్తమ లక్షణం - సహనం. ఏ సమాజంలోనైనా భిన్న నమ్మకాలు, విభిన్న తాత్విక దృక్పథాలు తప్పక ఉంటాయి. వాటి మధ్య ఐక్యతను సాధించడానికి ఉపయోగపడే సాధనమే సహనం. మనిషిలోని సహనం సామాజిక శాంతికి కారణమవుతుంది. మనిషిలోని అసహనం సమాజంలోని అల్లకల్లోలాకు కారణమవుతుంది. శాంతియుత నైతిక జీవనం సంఘంలో ప్రభవించడానికి సహనం తప్పని సరి; * humanitarian, n. మానవతావాది; ఉపకారి; కరుణాళువు; * humanities, n. మానవీయ శాస్త్రాలు; మానవ అనుభవాలని, మానవ సంస్కృతులని వర్ణించే అధ్యయనాంశాలు; తత్త్వం, శిల్పం, కళలు, సాహిత్యం, సార్స్వతం, తర్కం, వగైరాలు ఈ శాఖలోకి వస్తాయి; * humanity, n. (1) మానవాళి; మానవకోటి; నరజాతి; మానవజాతి; (2) మానుషత్వం; మానవత్వం; మానవత; భూతదయ; కనికరము; పరహితేచ్ఛ; * humankind, n. మానవాళి; మానవకోటి; మానవజాతి; నరజాతి; నరమానవ గణం; * humble, adj. గర్వం లేని; వినయం కల; * humbug, n. (1) మాయ; మోసం; (2) మాయలాడి; మోసగాడు; * humerus, n. దండెుముక; * humidity, n. తేమ; చెమ్మ; చెమ్మదనం; తడి; ఆర్ద్రత; ఈకువ; ** relative humidity, ph. సాపేక్ష ఆర్ద్రత; * humiliate, n. అవమానపరచు; చిన్నబుచ్చు; * humiliation, n. అవమానం; పరాభవం; * humility, n. నిరాడంబరత్వం; అణకువ; వినయం; వినమ్రత; see also obedience; * humor, humour (Br.) n. (1) హాస్యరసం; హాస్యం; (2) రసం; ** aqueous humor, ph. నేత్ర రసం; జలాకార రసం; ** sense of humor , ph. హాస్యస్పూర్తి; ** vitreous humor, ph. స్పటికాకార రసం; మేధ పటలం; * humorous, adj. హాస్యస్ఫోరక; * hump, n. (1) మూపురం; పశువుల వీపు మీద ఎత్తుగా ఉండే అవయవం; (2) దిబ్బ; ఎత్తుగా ఉన్న ప్రదేశం; (3) చిన్న అవరోధం; * hunchback, n. గూనివాఁడు; కుబ్జుఁడు; * hundred, n. వంద; నూఱు; శతం; నలుబాతిక; ** hundred thousand, ph. లక్ష; వంద వేలు; మిలియనులో పదో వంతు; ** hundred year lifespan, ph. శతాయుష్షు; ** hundred poems, ph. శతకం: * hundredweight, n. 112 పౌండ్ల బరువు; * hunger, n. ఆఁకలి; క్షుత్తు; క్షుధ; అంగద; ** hunger strike, ph. నిరాహార దీక్ష; నిరశన వ్రతం; ** excessive hunger, ph. అర్రాకలి; * hunt, n. వేఁట; * hunt, v. t. వేఁటాడు; * hunter, n. వేటగాఁడు; వ్యాధుఁడు; కిరాతుఁడు; బోయవాఁడు; భిల్లుఁడు; మృగయుఁడు; చెంచుఁడు; * huntress, n. f. వేటగత్తె; కిరాతకి; బోయది; భిల్లి; చెంచి; * hurdle, n. అడ్డంకి; ఆటంకం; * hurl, v. t. రువ్వు; * hurly-burly, n. సందడి; * hurricane, n. ప్రభంజనం; పెద్ద గాలివాన; * hurt, v. t. నొప్పించు; * husband, n. మగఁడు; పెనిమిటి; భర్త; పతి; నాధుఁడు; ఏలిక; ** henpecked husband, ph. భార్యా విధేయుఁడు; * husbandry, n. పెంపకం; కృషి; నిర్వహణ; ** animal husbandry, ph. పశువుల పెంపకం; పశువుల నిర్వహణ; ** crop husbandry, ph. తరు కృషి; * hush money, n. లంచం; లాంఛనం; * husk, n. ఊఁక; పొట్టు; పొల్లు; చిట్టు; * hut, n. (1) గుడిసె; కుటి; కుటీరం; (2) పర్ణశాల; * hyacinth, n. హయరింఖ; ఒక రకం నీటి మొక్క; * Hyades, n. రోహిణీ సహిత నక్షత్రాలు; సప్తర్షి నక్షత్రాలు; * hybrid, adj. సంకర; కంచర; * hybrid, n. ఇబ్బంది; కంచరం; అయ్యపరెడ్డి; cross-breed; * hybrid, adj. సంకర; కంచర; చంపూ; * hybridization, n. సంకరీకరణం; సంకరణం; * Hydra, n. (1) ఆశ్రేష నక్షత్ర సమూహం; హైడ్రాలోని డెల్టా, ఎప్సిలాన్, ఈటా, రో అనే నక్షత్రాలని గుత్తగుచ్చి ఆశ్రేష అంటారు; (2) ఒక జంతువు; * hydrated, adj. ఉదన్వంతం; * hydraulic, adj. జలపీడిత; * hydraulics, n. నీటిలోని ఒత్తిడిని శక్తిగా మార్చే విధానాన్ని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; * hydrocarbon, n. ఉదకర్బనం; (lit.) liquid carbon; carbon in liquid form; ** straight hydrocarbon, ph. బారు ఉదకర్బనం; ** cyclic hydrocarbon, ph. చక్రీయ ఉదకర్బనం; ** hydrocarbon radical, ph. ఉదకర్బన రాశి; ఒకటికి మించి ఉదజని అణువులని తొలగించగా రిక్త హస్తాలతో మిగిలిన ఉదకర్బనపు బణువు; * hydrocele, n. బుడ్డ; వరిబీజం; * hydrocephalus, n. జలశీర్షం; మస్తిష్కశోఫ; శీర్షబూదరం: * hydrochloric acid, n. ఉదహరి కామ్లం; శంఖ ద్రావకం; HCl; * hydrocotyle, n. సరస్వతీ ఆకు; * hydrodynamics, n. జలచలనం; జలగతి శాస్త్రం; * hydroelectricity, n. జలవిద్యుత్తు; జలోద్భవ విద్యుచ్ఛక్తి; * hydrogen, n. ఉదజని; (ety.) నీటియొక్క జననానికి కారణమైనది; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 1, సంక్షిప్త నామం, H) ** hydrogen bond, ph. ఉదజని బంధం; రెండు బణువుల మధ్య ఉండే విద్యుదయస్కాంత తత్త్వంతో కూడిన ఆకర్షక బంధం; ఒక కర్బనం అణువుతో ఉదజని అతుక్కుని ఉదకర్బనాలుగా తయారయేటప్పుడు ఈ రకం బంధం కనిపిస్తుంది; ** blue hydrogen, ph. నీలి ఉదజని; Produced using the same method as grey hydrogen, but with carbon emissions supposedly captured and stored underground. Yet to be proven at any significant scale. Both grey and blue hydrogen are more accurately called ‘fossil hydrogen’; ** gray hydrogen, ph. ధూసర ఉదజని; Produced by mixing fossil gas with steam. Releases large quantities of CO2; ** green hydrogen, ph. హరిత ఉదజని; Produced by passing electricity generated from renewable sources through water. Results in very low carbon emissions; * hydrogenated, adj. ఉదజనీకృత; ** hydrogenated oil, ph. ఉదజనీకృత తైలం; వనస్పతి; (వనస్పతి అంటే ఉదజనీకృత శాకజనిత తైలం); * hydrogenation, n. వనస్పతీకరణం; ఉదజనీకృతం; నూనెలలోకి ఉదజనిని పంపి గడ్డకట్టించడం; * hydrology, n. జలరాశిశాస్త్రం; జలతంత్రం; * hydrolysis, n. జలవిశ్లేషణ; జలవిచ్ఛేదన; * hydrophobia, n. జలోన్మాదం; నీటిని చూసినా, నీటి శబ్దం విన్నా నీటిని తాకినా భయం వెయ్యడం; (note) ఈ లక్షణాలు పిచ్చి కుక్క కరచినప్పుడు కాని అడవి జంతువులు కరచినప్పుడు కాని వచ్చే రేబీస్ వ్యాధికి గుర్తు; * hydrosphere, n. జలావరణం; * hydrophilic, adj. జలాపేక్షక; * hydrophobia n. జలభీతి; rabies అనే వ్యాధికి మరొక పేరు; * hydroxide, n. ఉదామ్లం; ** calcium hydroxide, ph. ఖటిక ఉదామ్లం; సున్నం; slaked lime; Ca(OH)₂; * hydroxyl, adj. [chem.] ఉదామ్ల; ** hydroxyl group, ph. [chem.] ఉదామ్ల గుంపు; (-OH) * hyena, n. (హయీనా) దుమ్ములగొండి; గాడిదపులి; కొర్నవగండు; సివంగి; * hygiene, n. ఆరోగ్యశాస్త్రం; ఆరోగ్య సూత్రాలు; * hygroscopic, adj. జలశోషణ; * hymen, n. కన్నెతెర; యోనిమార్గంలో ఉండే పొర; * hymn, n. కీర్తన; స్తోత్రం; దండకం; పొగుడుతూ పాడే పాట; * hyoid bone, n. కాంతికాస్థి; * hyper, adj. pref. అతి; ఎగువ; పెద్ద; పై; అధి; * hyperbola, n. (హైపర్ బొలా) అతివలయం; * hyperbole, n. (హైపర్ బొలీ) అతిశయోక్తి; ఉన్నదానిని గొప్పగా వర్ణించుట; * hyperbolic, adj. అతివలయ ఆకారపు; * hyperbolic space, ph. అతివలయ ఆవరణం; * hyperactive, n. దురతి చలాకీతనం; అతి చలాకీతనం; * hyper-conjugation, ph. అతి సంయుగ్మం; * hyper-correction, n. దురతి సవరణ; అతిశోధితం; ఉదా: కొన్ని పదాల్లో హ-కారం లేని చోట కూడా హ-కారాన్ని చేర్చడం; * hypergamous, adj. అనులోమ; (lit.) along the direction of the hair; along the grain; marriage into an equal or higher caste or social group; * hyperhidrosis, n. అతిస్వేదం; అతిగా చెమట పట్టడం; * hyperlink, n. అధిలంకె; పరిలంకె; పరిసంధి; అతిఅంకె; కంప్యూటర్లలో ఒక పుటలోని ఉన్న పాఠ్యాంశాన్ని మరొక చోట విపులంగా వివరించడానికి గాను రెండు పాఠ్యాంశాలని బంధించే లంకె; * hypermetropia, n. చత్వారం; * hyper-parameter, n. దురతి పరామితి; In machine learning, hyperparameters are the ones that assist the learning process (that is the process of finding the parameters); * hypersphere, n. అతిగోళం; a sphere that exhibits more than three dimensions; * hypertension, n. రక్తపోటు; అతిపోటు; రక్తపు పీడనం పెరగడం; high blood pressure; * hypertext, n. కంప్యూటర్లలో ఒక పుటలోని ఉన్న పాఠ్యాంశాన్ని మరొక చోట విపులంగా వివరించడానికి గాను పాఠ్యాంశాన్ని అమర్చే విధానం; a software system that links topics on the screen to related information and graphics, which are typically accessed by a point-and-click method; * hypervisor, n. ఉపద్రష్ట; A hypervisor, also known as a virtual machine monitor or VMM, is software that creates and runs virtual machines (VMs). A hypervisor allows one host computer to support multiple guest VMs by virtually sharing its resources, such as memory and processing; * hypnospores, n. సుప్తబీజాలు; * hypnosis, n. నిద్ర తెప్పించే శాస్త్రం; నిద్ర తెప్పించి వశీకరించుకునే వైద్య పద్ధతి; * hypnotize, v. t. నిద్ర తెప్పించి వశీకరించు; * hypochondria, n. రోగభ్రాంతి; రోగభ్రమ; ఒక మానసిక రుగ్మత, దీనిలో వ్యక్తి తన ఆరోగ్యం గురించి విపరీతమైన ఆందోళన చెందుతాడు; కాగ్నిటివ్ బిహేవియరల్ థెరపీ (CBT) అనేది ఈ రుగ్మతకు అత్యంత ప్రభావవంతమైన చికిత్సా విధానం. ఈ చికిత్స ద్వారా వ్యక్తి తన ఆలోచనలను, నమ్మకాలను మార్చుకోవడం నేర్చుకుంటాడు; * hypo, pref. తక్కువ; దిగువ; కింద; చిన్న; లోనికి; లోనికి వెళ్ళే; లోనికి పీల్చుకునే; * hypocrisy, n. కాప్యకారము; ఆత్మవంచన; జిడికిరింత; డంభాచారం; బూటకం; కైతవం; కాపట్యం; కపటత్వం; కపటం; ఛలం; మిథ్యాచారం; ధ్వంధ్వ వైఖరి; * hypocrite, n. కాప్యకారి; రుద్రాక్షపిల్లి; బూటకాలమారి; ఆత్మవంచకుడు; కపటశీలి; డంభాచారి; * hypodermic, adj. చర్మం లోనికి పోయే; చర్మం కింద; * hypogamous, adj. ప్రతిలోమ; (lit.) against the direction of the hair; against the grain; marrying down; see also hypergamous; * hypotenuse, n. కర్ణం; దీర్ఘ కర్ణం; సమకోణ త్రిభుజంలో లంబకోణానికీ ఎదురుగా ఉన్న భుజం; * hypothermic, adj. వేడిని పీల్చుకొనే; * hypothesis, n. s. ప్రాతిపదిక; ప్రతిపాదన; ప్రాక్కల్పన; ఉపపాద్యం; పరికల్పన; ప్రకథనం; అభిప్రాయం; pl. hypotheses; * hypothetical, adj. ఊహాత్మక; ప్రతిపాదనాత్మక; * hysteria, n. కాకిసొమ్మ; అపస్మారం; అపస్మారకం; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] 7vae8lp656s3qqmn26cxp00s7otkzjt 0 3003 39123 39067 2026-05-16T01:34:37Z Vemurione 1689 /* Part 2: Lf-Lz */ 39123 wikitext text/x-wiki lavish =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==Part 1: La-Le == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''label, n. ఉల్లాకు; చీటీ; బంగీ మీద అంటించే చీటీ; * labial, adj. ఉభయోష్ఠ్య; ఓష్ఠ; పెదవులకి సంబంధించిన; * labials, n. pl. [ling.] ఓష్ఠ్యములు; పెదవులతో పలికే వర్ణాలు; ఉదా, ఊ, ప, ఫ, బ, భ, మ; * labiodentals, n. pl. ఓష్ఠదంత్యములు; అడుగు పెదవి, పై పళ్ళ సహాయంతో ఉచ్చరించే వర్ణాలు; ఉ. ఇంగ్లీషులో ఎఫ్, తెలుగులో వ; * labium, n. పెదవి; ఓష్ఠం; * labor, labour (Br.), adj. కూలి; శ్రమ; ** labor intensive, ph. శ్రమసాంద్రం; ** labor saving, ph. శ్రమనివారకం; * labor, n. (1) కృషి; కూలి; శ్రమ; పాటు; కష్టం; (2) నొప్పులు; ప్రసవ వేదన; (3) కర్షకులు; కార్మికులు; కూలివారు; ** false labor, ph. దొంగ నొప్పులు; నిజమైన ప్రసవ వేదన కాకుండా అప్పుడప్పుడు వచ్చే నొప్పులు; ** manual labor, ph. కాయకష్టం; ** migrant labor, ph. వలస కూలీలు; ** unpaid labor, ph. వెట్టి చాకిరి; * labor, v. i. పాటుపడు; కష్టపడు; ** labor pains, ph. నొప్పులు; ప్రసవ వేదన; ** labor union, ph. కార్మిక సంఘం; కర్షక సంఘం; * laboratory, n. ప్రయోగశాల; పరిశోధనశాల; * laborer, n. కృషీవలుడు; కూలివాడు; కూలిది; * laborious, adj. విసుగు పుట్టించే; బోరుకొట్టే; * labyrinth, n. వ్యూహం; చక్రవ్యూహం; * lac, n. (1) లక్ష; (2) లక్క; లత్తుక; లాక్షారసం; యావం; see also shellac; * lace, n. సరిగ; నాడా; * lacerate, v. t. విదారించు; గాయపరచు; ** lacerated wound, ph. విదారిత క్షతము; చర్మం చిరగగా అయిన గాయం; * laceration, n. చిరిగిన చర్మం; అంచులు తిన్నగా లేకుండా చర్మం తెగిన గాయం; ** lachrymal glands, ph. బాష్పజల గ్రంథులు; కన్నీటి గ్రంథులు; * lack, n. కొరత; లోపం; * lackadaisical, adj. ఉత్సాహం లేని; నిరుత్సాహంగా; ఉదాసీన; ఉపేక్షిత; నిరపేక్ష; * laconic, adj. క్లుప్తమైన; * lacquered, adj. లక్కపూసిన; లక్కపారించిన; * lactation, n. స్తన్యోత్పాదన; చనుబాలు జారుట; * lactic, adj. క్షీర; పాలకి సంబంధించిన; ** lactic acid, ph. క్షీరామ్లం; పాలకాడి; * lactation, n. పాలు చేపుట; * lactometer, n. పాలమాపిని; దుగ్ధమాపకం; క్షీరమాపకం; పాలు నాణ్యతను పరీక్షించే సాధనం; ఈ జాతి పరికరాలన్నీ ఆర్కిమిడీస్ సూత్రం మీద ఆధారపడతాయి; (rel.) hydrometer; * lactose, n. క్షీరోజు; పాలచక్కెర; పాలల్లో ఉండే చక్కెర; * lacuna, n. వెలితి; వారడి; లొచ్చు; * lad, n. చిన్న బాలుడు; డింభకుడు; శాబకుడు; * ladder, n. నిచ్చెన; నిఃశ్రేణి; తాప; * laden, adj. బరువెక్కించిన; * ladle, n. తెడ్డు; అగప; దర్విక; పెద్ద గరిటె; దర్వి; కంబి; * lady, n. స్త్రీ; పెద్దింటి పడుచు; యజమానురాలు; దొరసాని; * lag, v. i. వెనుకపడు; ఆలస్యమవు; * lagoon, n. మడుగు; ఉప్పునీటి కయ్య; * laissez-faire, ph. (లెస్సే ఫెయిర్) స్వేచ్ఛా వ్యాపార పద్ధతి; విచ్చలవిడి వ్యాపారం; నిబంధనలు లేని పద్ధతి; * lake, n. సరస్సు; చెఱువు; హ్రదం; వెంచ; ** freshwater lake, ph. మంచినీటి చెఱువు; స్వాదూరం; * lakh, n. [Ind. Eng.] లక్ష; నూరువేలు; మిలియనులో పదో వంతు; * lamb, n. గొర్రె పిల్ల; * lame, adj. కుంటి; చొట్ట; ** lame excuse, ph. కుంటిసాకు; * lament, v. i. బాధపడు; విచారించు; సంతాపపడు; దుఃఖాన్ని బయట పెట్టు; విలపించు; అంగలార్చు; అఘోరించు; అలమటించు; * lamentable, n, శోచనీయం; * lamentation, n. విలాపం; రోదన; * lamina, n. రేకు; పొర; దళం; పటలం; * laminar, adj. రుజు; ప్రశాంత; ** laminar flow, ph. రుజు ప్రవాహం; ప్రశాంత చలనం; ప్రశాంత ప్రవాహం; * lamp, n. దీపం; దీపిక; జ్యోతి; తిర్లిక; బెళుకు; ** lamp black, ph. కజ్జలం; దీపపు మసి; ** lamp bulb, n, వెలుఁగు బుడ్డి; దీపపు బుడ్డి; ** lamp stand, ph. దీపపు సెమ్మె; దండుదివ్వె; * lampshade, n. గుమ్మటం; * lance, n. ఈటె; బల్లెం; బరిసె; * land, adj. భూ; భూమి; నేల; ** land breeze, ph. భూమారుతం; మలయమారుతం; నేల తెమ్మెర; ** land reform, ph. భూసంస్కరణ; ** land revenue, ph. భూమి శిస్తు; నేల పన్ను; ** land tax, ph. శిస్తు; పన్ను; * land, n. భూమి; నేల; జియా; పుడమి; భువి; ధరణి; వసుంధర; క్ష్మా; ఞ; ** barren land, ph. పర్ర; * land, v. i. భూమిమీఁదకి దిగు; గట్టు ఎక్కు; వాలు; * land, v. t. భూమిమీఁదకి దింపు; గట్టు ఎక్కించు; * landing, n. మెట్టు; గట్టు; ఒడ్డు; దింపుగడ; * landlady, n. ఇల్లుగలది; ఇంటి యజమానురాలు; * landlord, n. (1) బుగత; జమీందారు; భూస్వామి; కామందు; (2) ఇల్లుగలవాడు; ఇంటి ఓనరు; * landmark, n. కొండగుర్తు; బండగుర్తు; ఆనవాలు; నేలగుర్తు; * landscape, n. భూదృశ్యం; ప్రకృతి దృశ్యం; ప్రకృతి దృశ్యాన్ని చూపే చిత్రపటం; * landslide, n. (1) భృగుపాతం; భూపాతం; నేలకెడవు; కొండచరియలలో భూమి దిగజారిపోవడం; (2) అత్యధిక సంఖ్యాబలంతో ఎన్నిక నెగ్గడం; * landmine, n. మందుపాతర; * lands, n. భూములు; నేలలు; పుడములు; ** dry lands, ph. నంజభూములు; నంజనేలలు; ఎండునేలలు; ఎండుభూములు; ** wetlands, ph. పుంజభూములు; పుంజనేలలు; తడిపుడములు; తడినేలలు; తడిభూములు; * lane, n. సందు; గొంది; (note) సందు కంటె వీధి వెడల్పయినది, వీధి కంటె మార్గం వెడల్పయినది; (2) బాట; పట్టా; కార్దారి; లేను; * language, n. భాష; నుడి; ఉఁగు; ఉవు; ** agglutinative language, ph. మాట పక్కన ప్రత్యయము చేరెడి భాష; ఉదా: తెలుగు; ** body language, ph. హావభావాలు; ** borrowing language, ph. పరాదాన భాష; ** cognate language, ph. సజాతీయ భాష; జ్ఞాతి భాష; ** contact language, ph. సంపర్క భాష; అంటు నుడి; అంటుఁగు; ** donor language, ph. ప్రదాతృ భాష; ఇయ నుడి; ఇచ్చుఁగు; ** intermediate language, ph. మాధ్యమిక భాష; నడి నుడి; నడియుఁగు; ** link language, ph. సంధాన భాష; లంకె నుడి; ** literary language, ph. గ్రాంథిక భాష; వ్రాత నుడి; ** machine language, ph. యాంత్రిక భాష; మర నుడి; ** power of language, ph. వాగ్విభవం; ** recipient language, ph. ప్రతిగ్రహీత భాష; పొందు నుడి; ** rustic language, ph. పామరోక్తి; అశ్లీలం; అణక నుడి; అణకుఁగు; ** sister language, ph. సజాతీయ భాష; జ్ఞాతి భాష; ఏకోదర భాష; తోఁడ నుడి; ** spoken language, ph. మాట్లాడే భాష; మౌఖిక భాష; ** source language, ph. మూల భాష; వేరు నుడి; ** standard language, ph. ప్రామాణిక భాష; ** target language, గమ్య భాష; లక్ష్య భాష; గుఱి నుడి; * languor, n. నిస్త్రాణ; బడలిక; ఆయాసం; * langur, n. ఒక జాతి కోతి; [bio.] ''Semnopithecus entellus''; ** Hanuman langur, ph. కొండముచ్చు; also called Gray L.; ** Madras langur, ph. గండంగి; * lanky, adj. సన్నగా, పొడుగ్గా ఉన్న; రివటలా ఉన్న; * lantern, n. లాంతరు; హస్తకం ఉన్న దీపం; * lap, n. (1) ఒడి; అంకతలం; అడ్డాల; (2) చుట్టు; * lapid, n. రాయి; శిల; * lapidary, n. వైకటికుడు; రత్నములను సానపట్టేవాడు; * lapidate, v. t. రాయితో కొట్టు; * lapidify, v. t. రాయిగా మార్చు; (rel.) petrify; dilapidated; * lapis lazuli, n. రాజావర్తం; ఇంద్రనీలమణి; వైడూర్యం; నవరత్నములలో ఒకటి; * laparoscope, n. లాపొరోస్కోప్ అనేది ఒక వైద్య పరికరం. ఇది గొట్టంలా ఉండి అందులో ఓ కెమెరా ఉండి చీకట్లో చూసేందుకు ఒక దీపం కూడా ఉంటుంది. చర్మం మీద చిన్న రంద్రం మాత్రం చేసి ఆ రంధ్రం గుండా ఈ బుల్లి లాపొరోస్కోప్ ని పంపి దాని ద్వారా చూస్తూ మరో వైపు నుండి బుల్లి సూదీ, చాకూ వంటివి పంపి అవసరమైన వరకూ కోయడమో, శుభ్ర పరచడమో చేస్తారు; ఇది ఓ రకం శస్త్ర చికిత్సా పద్దతి. (సాధారణంగా శస్త్ర చికిత్సలoటే కత్తితో కొయ్యడం చర్మం, కండలను చీల్చి లోపల అవయవాలకు మరమ్మత్తు చేయడమో లేదా పాడయితే తీసివేయడమో చేస్తారు. వైద్యుడి చేయి పట్టేంత మేర కోయవలసి ఉంటుంది. ఇటువంటి ప్రొసీజర్స్ తర్వాత రోగి కొలుకోవడానికి చాలా సమయం పడుతుంది.) * lapse, v. i. మురిగిపోవు; కాలదోషం పట్టు; * laptop, n. ఉరోపరి; అడ్డాల కలని; ఒడిలో పట్టే కంప్యూటరు; * larceny, n. దొంగతనం; చోరీ; చౌర్యం; స్తేయం; మ్రుచ్చిమి; * lard, n. కొవ్వు; పంది కొవ్వు; ఆవు, మేక మొదలగు గడ్డిఁదిను, నెమరువేసే జంతువుల కొవ్వుపదార్థముని tallow అంటారు; Lard has a smoke point around 370°F/188°C. Ghee has a much higher smoke point, exceeding lard, around 485°F (252°C). This makes ghee great for general frying; * large, adj. పెద్ద; పెను; గోదురు; స్థూల; గొప్ప; విస్తారమైన; అధికమైన; విశాలమైన; ** large frog, ph. గోదురు కప్ప; పెనుకప్ప; ** large intestine, ph. పెద్దప్రేఁగు; స్థూలాంత్రం; పెంబ్రేఁగు; * large-scale, adj. పెద్దయెత్తున; భారీ; * Lark, n. భరతపక్షి; భారద్వాజం; కులాసాగా కూజితాలు చేసే చిన్న పక్షి; * larva, n. డింభం; పూర్తిగా ఎదిగిన తర్వాత ఉండే రూపానికి విరుద్ధంగా ఉండే పెరగని పిల్ల జంతువు; * larval, adj. డింభ; * laryngitis, n. కంఠార్తి; స్వరపేటిక వాపు; గొంతుక్రోవి; * Larynx, n. స్వరపేటిక; మాటల పెట్టె; శ్వాసనాళానికి ఘంటికకీ మధ్యనున్న ప్రదేశం; కృకాగ్రం; కంఠనాళిక కొన; గొంతుకలో ధ్వని పుట్టించే కట్టడం; * Lascar, n. కళాసుఁడు; ఓడమీద పనిచేసేవాఁడు; పనివాఁడు; * lascivious, adj. కామాతురతతో కూడిన; * Laser, n. లేసర్; సన్నని, ఒకే రంగు ఉన్న, కాంతివాసాన్ని పుట్టించే పరికరం; (ety.) anagram for Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation (LASER); * lash, v. t. కొరడాతో కొట్టి దండించు; * lass, n. పడుచు; చిన్నది; * lassitude, n. నిస్త్రాణ; నీరసం; అలసట; గ్లాని; * lasso, n. పాశం; త్రాఁడు; ఉచ్చుతాడు; * last, adj. (1) ఆఖరు; కడపటి; కడ; చివరి; ఒక వరుసలో చిట్టచివరిది; (2) గత; క్రిందటి; మునుపటి; (rel) latest; ** last night, ph. నిన్నరాత్రి; గత రాత్రి; మున్రాత్రి; (note) "yesterday night" is not a correct usage; ** last time, ph. కడసారి; క్రిందటిసారి; ** last year, ph. గత సంవత్సరం; క్రిందటి ఏఁడు; నిరుడు; మున్నేఁడు; ** last name, ph. ఇంటి పేరు; తండ్రి నుండి పిల్లలకి వచ్చే పేరు; same as surname; family name; * last, v. i. మన్ను; ఆటి వచ్చు; * lasura, n. శేలుపండు; also refer. Assyrian plum; * latch, n. గొళ్ళెం; గడియ; * late, adj. (1) ఆలస్యమైన; జాప్యమైన; జాగైన(2) వెనుకటి; గతించిన; చనిపోయిన; దివంగతులైన; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: lately, recently * ---Use both these in the present perfect tense to talk about something that began in the recent past and continues until now: ''Lately'' I have been thinking about buying a new car. Or, ''Recently'' I have been thinking about buying a new car. You can use recently with the past tense to talk about something that happened in the recent past: She ''recently'' got married.''' |} * * lately, adv. ఈ మధ్య; ఇటీవల; * latent, adj. దాౘబడిన; గుప్తమైన; అంతర్గత; గూఢ; అవ్యక్త; ** latent heat, ph. గుప్తోష్ణత; గుప్తోష్ణం; గూఢోష్ణం; అంతర్గతోష్ణత; దాపువేడిమి; * later, adj. ఉత్తర; అపర; మలి; ** later half, ph. అపర పక్షం; మలివైపు; ** later phase, ph. మలి దశ; * later, adv. తర్వాత; ఆనక; పిదప; * lateral, adj. పార్శ్వ; ప్రక్కనున్న; ప్రక్కటి; * Laterite, n. కంకర; తురక ఱాయి; * latest, adj. గత; క్రిందటి; ఒక వరుసలో అప్పటికే చివరిది; * latex, n. దుగ్ధరసం; పాలరసం; మొక్కలనుండి కారే పాలు; * lath, n. పెండికట్టు; తడప; పలచటి, పొడుగాటి రేకు; తాటి, కొబ్బరి మొదలైన చెట్ల మట్టల నుండి పీకిన పలచటి, పొడుగాటి పీలిక; * lathe, n. తరిమెన; తరివిరి; ఒక యాంత్రిక పనిముట్టు; * lather, n. నురుగు; సబ్బు నురుగు; ఫేనం; * Latin America, n. లాటినమేరికా దేశం; మెక్సికో, మధ్య అమెరికా; బ్రెజిల్ మినహాయించి మిగిలిన దక్షిణ అమెరికా ప్రాంతం; * latitude, n. (1) అక్షాంశం; అక్షాంశరేఖ; ఇరుసంకె; ఒక చేతిని క్షితిజం వైపు, మరొక చేతిని ధ్రువ నక్షత్రం వైపు సారించినప్పుడు ఆ రెండు చేతుల మధ్య ఉండే కోణం; ఉత్తర ధ్రువం యొక్క అక్షాంశం 90 డిగ్రీలు; భూమధ్య రేఖ యొక్క అక్షాంశం సున్న డిగ్రీలు; (2) ఉదారత; స్వతంత్రం; మెదలడానికి చోటు; * latrine, n. మరుగుదొడ్డి; * latter, n. రెండవ; మరుసటి; వెనుకటి; * lattice, n. జాలకం; అల్లిక; తడక; చట్రం; ** crystal lattice, ph. స్పటిక జాలకం; ** metal lattice, ph. ధాతు అల్లిక; * laud, v. t. స్తుతించు; * laudable, adj. వంద్యం; స్తుతించదగ్గ; ఈడ్యము; పొగడదగిన; * laugh, v. i. నవ్వుట; ** laughing matter, ph. నగుబాటు; * laughter, n. నవ్వు; నగు; * launch, v. t. (1) ప్రారంభించు; (2) జలప్రవేశం చేయు; * launder, v. t. ఉతుకు; శుభ్రం చేయు; * laundering, n. ఉతకడం; శుభ్రం చేయడం; ** money laundering, ph. నల్లబజారులో గణించిన డబ్బుని చెలామణీలోకి తీసుకురావడానికి పన్నే కుట్రలు; * laundromat, n. చాకిరేవు కొట్టు; చాకిమర; మిషనులో డబ్బులు వేసి బట్టలు ఉతుక్కునే స్థలం; * laundry, n. (1) మాసిన బట్టలు; (2) ఉతికిన బట్టలు; * laureate, n. పుష్పగుచ్చమును గ్రహించిన వ్యక్తి; గండపెండేరమును తొడిగించుకున్న వ్యక్తి; అభిషిక్తుడు; ప్రసిద్ధుడు; ** poet laureate, ph. ఆస్థానకవి; ** Nobel laureate, ph. నోబెల్ గ్రహీత; * laurel, n. పత్రగుచ్ఛం; పురస్కారం: మెప్పుకోలు; * lava, n. శిలాద్రవం; ఉబ్బలి; అనలద్రావితం; లావా; దావం;(ety.) because fire created by lava is దావానలం; lava is molten rock that came out of the earth's interior; magma is the molten rock inside the earth; ** River of lava, ph. అంగార సింధువు; * lavender, n. ఊదామరువం; లవంద్రి; ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] Lavendula officinalis; * lavish, adj. డాబుగా ఎక్కువ డబ్బు ఖర్చు పెట్టిన; * law, n. (1) ధర్మం; న్యాయం; (2) సూత్రం; నియమం; విధి; సిద్ధాంతం; (3) చట్టం; శాసనం; see also act; ** common law, ph. సాధారణ న్యాయం; సమయ సూత్రం; ** natural law, ph. ప్రకృతి ధర్మం; ** penal law, ph. దండ నీతి; శిక్షాస్మృతి; ** law of constant returns, ph. [econ.] సమ ప్రయోజన న్యాయం; ** law of diminishing returns, ph. [econ.] క్షీణోపాంత ప్రయోజన శూత్రం; హీన ప్రయోజన న్యాయం; క్షీణ ప్రయోజన న్యాయం; ** law point, ph. ధర్మసూక్తి; ధర్మసూక్ష్మం; ** lawsuit, ph. దావా; వ్యాజ్యం; * lawful, adj. చట్టబద్ధ; చట్టసమ్మత; * lawful, n. చట్టసమ్మతం; ధర్మసమ్మతం; * lawlessness, n. అశాంతి; అవ్యవస్థ; న్యాయరాహిత్యం; * lawn, n. పచ్చిక; పచ్చికచెక్క; ఇంటి ముందు వాకిట్లో గడ్డి; ** lawn mower, ph. లవనకి; గడ్డిని కత్తిరించే పనిముట్టు; * lawyer, n. న్యాయవాది; వకీలు; లాయరు; ప్లీడరు; * laxative, n. మృదువిరేచనకారి; (rel.) Purgative అంటే ఇంకా శక్తిమంతమైన ఔషధం. వీటిని కడుపునంతటినీ శుభ్రం చెయ్యడానికి వాడతారు. * layer, n. (1) పొర; స్తరం; (2) వరుస; * layman, n. పామరుఁడు; సామాన్యుఁడు; ఒక రంగంలో ప్రవీణుఁడు కాని వ్యక్తి; * lazy, adj. సోమరియైన; ** lazy fellow, ph. బద్ధకిష్టి; బద్ధకస్తుఁడు; సోమరి; * laziness, n. (1) బద్ధకత్వం; బద్ధకం; సోమరితనం; ప్రాలుమాలిక; (2) బద్ధం; సుస్తీ; ** menstrual laziness, ph. రుతుబద్ధం; ** stool laziness, ph. మలబద్ధం; * leach, n. జలగ; జలూకం; * leaching, n. జలూకా ప్రయోగం; జబ్బు కుదిర్చే నిమిత్తం జలగల చేత నెత్తురు త్రాగించడం; * Lead, n. (లెడ్) (1) సీసం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 82, సంక్షిప్త నామం, Pb); [Lat. Plumbum (2) పెన్సిలు ములుకు; పెన్సిలు ములుకులో ఉండే గ్రాఫైటు; ** red lead, ph. సింధూరం; వావిలి; ** black lead, ph. కాఱు సీసం; ** red calx of lead, ph. నాగసింధూరం; ** white oxide of lead, ph. సఫేదు; ** lead acetate, ph. సీస అసితం; ** lead carbonate, ph. సీస కర్బనితం; * leadwort, n. చిత్రమూలం; [bot.] ''Plumbago zeylanica;''a shrubby, perennial medicinal herb with acrid roots; * lead, v. i. (లీడ్); దారితీయు; త్రోఁవ చూపు; * leader, n. ఆరెకుఁడు; తలారి; పురోగామి; అగ్రణి; అగ్రిముఁడు; m. నాయకుఁడు; నేత; f. నాయకురాలు; * leadership, n. నేతృత్వం; నాయకత్వం; ఆరెకతనం * leaf, n. ఆకు; పత్రం; పర్ణం; గాదం; పల్లవం; ** bifoliate compound leaf, ph. ద్విదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. ఏపి ఆకు; ** bipinnately compound leaf, ph. ద్విపక్షవత్ సంయుక్త పత్రం; ఉ. తుమ్మ ఆకు; ** compound leaf, ph. సంయుక్త పత్రం; ** multi foliolate compound leaf, ph. బహుదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. బూరుగు ఆకు; ** palmately compound leaf, ph. హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ** penta foliate compound leaf, ph. పంచదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. వావిలి ఆకు; ** pinnately compound leaf, ph. పక్షవత్ సంయుక్త పత్రం; ఉ. చింత ఆకు; ** pleurifoliolate compound leaf, ph. బహుదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. బూరుగు ఆకు; ** quadrifoliate leaf, ph. చతుర్దశ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. నీటి చెంచలి కూర ఆకు; ** simple leaf, ph. లఘు పత్రం; ** tender leaf, ph. చిగురు; పల్లవం; ఇగురు; తలిరు; తలిరాకు; కవటాకు; ** trifoliate leaf, ph. త్రిభిన్న పత్రం; మూడు ఉప పత్రములు గల భిన్న పత్రం; ** trifoliolate compound leaf, ph. త్రిదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. చిక్కుడు ఆకు; ** tripinnately compound leaf, ph. త్రిపక్షపత్ సంయుక్త పత్రం; ఉ. మునగ ఆకు; ** uni foliolate compound leaf, ph. ఏకదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. నిమ్మ ఆకు; * leaflet, n. కరపత్రం; ఉపపత్రం; * league, n. (1) సమితి; సభ; కూటమి; (2) మూడుమైళ్ళు; * League of Nations, n. నానారాష్ట్ర కూటమి; నానారాజ్యసభ; దీని స్థానంలో ఇప్పుడు ఐక్యరాజ్యసమితి లేదా యునైటెడ్ నేషన్స్ ఉంది; * leak, n. నిష్యందం; కారుట; * leak, v. i. కారు; ఓడిగిల్లు; నిష్యందించు; * leaky, adj. ఓటి; ** leaky pot, ph. ఓటి కుండ; * lean, adj. సన్నని; బక్కపలచని; చిక్కిన; కొవ్వు తక్కువగా ఉన్న; * lean, v. i. ఒరగు; చేరబడు; ఆనుకొను; * lean, v. t. చేరబెట్టు; చేరవేయు; * leaning, n. మొగ్గు; పక్షపాతం చూపు; * leap, v. i. గెంతు; లంఘించు; ఉరుకు; దుముకు; ** leap year, n. లంఘ వర్షం; దీర్ఘ సంవత్సరం; అధిక సంవత్సరం; * learn, v. i. నేర్చుకొను; కరచు; అభ్యసించు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: learn, teach, show * ---Both ''teach'' and ''learn'' are used to talk about things that take time to accomplish. Learning means studying or practicing. Teach means explaining to someone what to do. ''Show'' means to use actions to explain something.''' |} * * learned, n. [learn-ed], an educated person; * learner, n. అభ్యాసి; * learned, v. i. [Brit.] learnt; past tense of "to learn;" * learning, n. నేర్చుకొనడం; అభ్యాసం; ** machine learning, ph. యంత్రాభ్యాసం; ** rote learning, ph. లొట్టాబట్టీయం; కంఠస్థం చెయ్యడం; * lease, n. గుత్త; కౌలు; బాడుగ; పట్టా; ఇజారా; * leash, n. తలుగు; తలుగు అంటే పశువుని కట్టెయ్యటానికి వాడే పలుపుతాడు; a line for leading or controlling an animal; * least, adj. కనిష్ఠ; కనీసపు; లఘిష్ఠ; లఘుతమ; అత్యల్పమైన; ** least common multiple, ph. కనిష్ఠ సామాన్య గుణిజం; కసాగు; ** least squares, ph. కనిష్ఠ వర్గులు; ** least mean squares, ph. కనిష్ఠ సగటు వర్గులు; కసవ; ** at least, ph. హీనపక్షం; కనీసం; ** not in the least, ph. ఈషణ్ మాత్రం; ** method of least squares, ph. కనిష్ఠ వర్గులు పద్ధతి; * leather, n. తోలు; పదును చేసిన చర్మం; leather is the skin after it has been tanned, preserved, and refined for use; * leave, n. సెలవు; * leave, v. t. వదలు; వదలిపెట్టు; విడుచు; మానుకొను; * leavening, n. గుల్లపొడి; పొంగుపొడి; పిండివంటలు గుల్లబారడానికి; పిండి పొంగడానికీ వాడే పదార్థం; * lectern, n. వ్యాసపీఠం; ఉపన్యాసకుడి ముందు కాగితాలు పెట్టుకుందికి ఉండే బల్ల; * lecture, n. ఉపన్యాసం; ప్రసంగం; * lecturer, n. m. ఉపన్యాసకుడు; ప్రసంగి; * ledger, n. కాతా పుస్తకం; ఆవర్జా; ముఫర్జు; పద్దు పుస్తకం; వర్గు లెక్కల పుస్తకం; కవిలె కట్ట; * leer, v. i. అసభ్యంగా తేరిపార చూడడం; అసభ్యంగా వెకిలిగా నవ్వడం; * leeward, adj. ప్రతివాతం; ప్రతివాత; * left, adj. ఎడమ; వామ; సవ్య; ఇడ; డాపల; డా; పుఱ; రొడ్డ; ** left hand, ph. సవ్యకరం; డాచేయి; ఎడమ చేయి; పుఱ చేయి; ** left handed, ph. సవ్యకరం; వామకరం; వామావర్తం; పుఱ చేతి వాటం; ** left nerve, ph. ఇడ నాడి; డానాడి; ** left wing, ph. వామపక్షం; డావైపు; రాజకీయాలలో "మార్పు" ని కోరే, సంప్రదాయ విరుద్ధ పద్ధతులని ప్రోత్సహించే పక్షం; సంఘంలో విశాల భావముగల; విశాల దృక్పథముగల పక్షం; * left-handed, n. కవ్వడి; పుఱచేతివాటం ఉన్న మనిషి; * leftist, adj. వామపక్ష; డావై; * leftist, n. వామపక్షి; డావైపరి; * leftovers, n. తినగా మిగిలిపోయినవి; భక్షితావశిష్టాలు; * leg, n. (1) కాలు; (2) మీగాలు; పాదము పై భాగం; (3) కోడు; ** leg of furniture, ph. కోడు; * legacy, n. వారసత్వపు సంక్రమణ; ఉత్తరదాయిత్వం; వంశపారంపర్యంగా వచ్చిన ఆస్తి; * legal, adj. చట్టబద్ధ; న్యాయాత్మక; న్యాయసంబంధిత; * legality, n. చట్టబద్ధత్వం; * legally, adv. విధ్యుక్తంగా; * legend, n. ఒక వ్యక్తి చేసిన విశిష్టమైన పని గురించి గొప్పగా చెప్పే కథ కాని కథలు కాని; ఈ కథలు నిజంగా జరిగిన సంఘటనలు కావచ్చు, ఉత్ప్రేక్షలు కావచ్చు; ఉదా. శంకరాచార్యులవారు పరకాయ ప్రవేశం చేసేరన్న కథ; * legibility, n. వ్రాత స్పష్టత; * legislate, v. t. శాసించు; చట్టములు ఏర్పరచు; * legislation, n. శాసనం; చట్టం; ఏలుబడి; ** legislative assembly, ph. శాసనసభ; విధానసభ; ఏలుకొలువు; * legitimacy, n. ఔరసత్వం; * legumes, n. pl. కాయధాన్యాలు; అపరాలు; చిక్కుడు జాతి గింజలు; pulses; beans (kidney, black, pinto, lima, soy, edamame), lentils, peas (split, green, sugar snap, black-eyed), chickpeas, and peanuts; * leisure, n. తీరిక; తీరుబడి; తీరుబాటు; తీరిక సమయం; వ్యవధానం; సావకాశం; విరామం; ఉబుసు; ఎసలిక; * leisurely, adv. తాపీగా; నెమ్మదిగా; తీరుబాటుగా; తీరుబడిగా; సావకాశంగా; వ్యవధానంగా; * lemon, n. గజనిమ్మ; పసుపుపచ్చగా ఉండే నిమ్మపండు; ఆకుపచ్చగా ఉండే నిమ్మని పంపరపనసతో జోడించగా వచ్చిన కంచర జాతి మొక్క అని ఒక నమ్మకం ఉంది; [bot.] ''Citrus limon;'' Lemon is a hybrid of the Citron and Bitter Orange; (rel.) lime; * lemon balm, n. [bot.] Melissa officinalis of the Lamiaceae (mint) family; Lemon Balm and Pudina (mint) have similar shapes and structures, but the leaves, taste, and aromas of lemon balm and mint are distinct enough to tell them apart. Whether you prefer the sweet, delicate flavor of lemon balm or the bold, refreshing taste of mint, both herbs are versatile, aromatic, and widely enjoyed by many. Other names: Lemon Balm, Lemon Balsam, Melissa, Sweet Balm, Sweet Melissa; * lemongrass, n. నిమ్మగడ్డి; [bot.] ''Cymbopogon citratus'' of the Poaceae family; Cochin grass; Malabar grass; citronella grass; fever grass; * lend, v. t. అప్పిచ్చు; ** lend a hand, ph. సహాయం చేయు; * lender, n. అప్పిచ్చువాడు; ఉత్తమర్ణుడు; * lending, adj. ప్రదాతృ; అప్పు ఇచ్చే; ఎరవిచ్చే; ** lending language, ph. ప్రదాతృ భాష; * length, n. పొడవు; పొడుగు; నిడివి; నిడుద; చాపు; ఉద్దము; * lens, n. కటకం; తాలం; ఓకు; వక్రీభవనం కారణంగా కాంతి కిరణాల మార్గాన్ని కేంద్రాభిసరణం (converge) చేసేది కాని, కేంద్రావసరణం (diverge) చేసేది కాని అయిన పరికరం కటకం అనబడుతుంది; ** concave lens, ph. పుట కటకం; పుటాకార కటకం; ** contact lens, ph. సన్నికర్ష కటకం; స్పర్శ కటకం; అంటోకు(అంటు + ఓకు); ** convex lens, ph. కుంభ కటకం; కుంభాకార కటకం; కుండోకు(కుండ + ఓకు); ** double convex lens, ph. ద్వికుంభ కటకం; రెంగుండోకు(రెండు + కుండ + ఓకు); * Leo, n. సింహరాశి; ఈ సింహరాశిలో అత్యధిక కాంతితో ప్రకాశించే నక్షత్రాన్ని ఆల్ఫా లియోనిస్ అంటారు. దీనికే రెగ్యులస్ అనే పేరు కూడా ఉంది; సింహరాశిలో మరికొంచెం తక్కువ కాంతితో ప్రకాశించేది బీటా లియోనిస్ లేదా డెనిబోలా; Leo is located fairly close to the Ursa Major constellation in the sky; The stars around the neck of this lion look like a sickle with Regulus at the handle of the sickle; Denebola marks the tail end of the lion; * Leonis, n. పూర్వ ఫల్గుని; ఉత్తర ఫల్గుని; * Leonis Regulus, n. మఘ; ఒక నక్షత్రం; * leopard, n. చిఱుతపులి; వింబులి (వింత + పులి); * leprosy, n. కుష్ఠు; కుష్ఠువ్యాధి; కుష్ఠురోగం; ** stone leprosy, ph. రాతి కుష్టు; పాలరాయి వంటి రాళ్లు ఆమ్ల వర్షంలో తడిసినప్పుడు రాయి క్రమేపీ క్షీణించి పోవడం; * leprosorium, n. కుష్ఠు శరణాలయం; * lesbian, n. f. స్వలింగాళువైన స్త్రీ; మరొక స్త్రీ తో మైథున సహచర్యం కోరే స్త్రీ; * lesion, n. గాయం; క్షతం; దెబ్బ; కడి; పుండు; కోత; * less, adj. తక్కువ; కొలతలో తక్కువ; * less, suff. మాలిన; విహీనం; ** aimless, ph. దిక్కుమాలిన; ** artless, ph. కళావిహీనం; ఒప్పులేని; ** effortless, ph. కృషిమాలిన; ** limitless, ph. వల్లమాలిన; ఎల్లలేని; ** meaningless, ph. అర్థవిహీనం; ** powerless, ph. శక్తిమాలిన; ** thoughtless, ph. తెలివిమాలిన; ** useless, ph. పనికిమాలిన; పనికిరాని; * lessee, n. అద్దెకున్న వ్యక్తి; అద్దెకి పుచ్చుకున్న వ్యక్తి; * lesser, adj. లఘుతర; ** lesser evil, ph. లఘుతర దౌష్ట్యం; * lesson, n. పాఠం; బోధన; శిక్ష; గుణపాఠం; ** learning a hard lesson, ph. గుణపాఠం నేర్చుకోవడం; * lessor, n. అద్దెకి ఇచ్చిన వ్యక్తి; * let, v. t. (1) చెయ్యనిచ్చు; (2) అనుకో; * lethal, adj. ప్రాణాంతకమైన; మరణకారకమైన; మారక; మారణ; ** lethal dose, ph. మారక మోతాదు; ** lethal weapon, ph. మారణాయుధం; * lethargy, n. బద్ధకం; మాంద్యం; దిమ్ము; * letter, n. (1) అక్షరం; (2) ఉత్తరం; జాబు; లేఖ; కమ్మ; ఆకు; ** aspirated letter, ph. [ling.] ఒత్తు అక్షరం; ** cover letter, ph. ముఖపత్ర లేఖ; ** reply letter, ph. ప్రత్యుత్తరం; * lettuce, n. ఆకుకోసు; ఎలకోసు; * leuco, pref. తెల్లని; * leucocyte, n. తెల్లకణం; * leucodermia, n. శ్వేత కుష్ఠు; బొల్లి; see also vitiligo; * leucorrhea, n. తెల్లకుసుమ; శ్వేతప్రద; యోని ద్వారా కారే తెల్లని స్రావం; * leukemia, n. రక్తపు కేన్సరు; (ety.) from Greek meaning, white blood, or too many white cells in the blood; * levee, n. గట్టు; వరదలనుండి కాపాడడానికి నది ఒడ్డు వెంబడి కట్టిన కట్ట; * level, adj. చదునైన; సమమట్టమైన; కీత; ** level tea-spoonful, ph. కీత చెంచాడు; తలకోసిన చెంచాడు; . * level, n. (1) మట్టం; మట్టపలక; ఒక ప్రదేశం చదునుగా ఉందో లేదో చూడడానికి తాపీమే వాడే పనిముట్టు (2) స్థాయి; ఎత్తు; సమత్వం; (3) పరిమాణం; ** energy level, ph. శక్తి మట్టం; ** sea level, ph. సముద్రమట్టం; కడలిమట్టం; ** spirit level, ph. మట్టం; మట్టపలక; ** water level, ph. నీటిమట్టం; * lever, n. తులాదండం; ఉత్తోలకం; మీట; (see also) liver; * leviathan, n. (లెవియతన్), తిమింగిలాన్ని పోలిన భయంకరమైన సముద్రపు (ఊహా) జంతువు; * levigate, v. t. దేవు; గాలించు; * levitation, n. వస్తువులని గాలిలో తేలేటట్లు చెయ్యడం; వాయుస్తంభనం; * levulose, n. వామోజు; ఎడం చేతి వాటపు చక్కెర; పళ్లలో ఉండే చక్కెర (ఫలోజు) ఈ జాతిది; గ్లూకోజు, మాల్టోజు కుడి చేతి వాటం చక్కెరలు; (see also) dextrose; * lewd, adj. అశ్లీలమైన; అవాచ్యమైన; సాధుసమ్మతంకాని; బూతు; * lexical, adj. మాటలకి సంబంధించిన; నిఘంటు సంబంధిత; నైఘంటుక; ** lexical analysis, ph. నైఘంటిక విశ్లేషణ; ** lexical order, ph. అకారాది క్రమం; నిరుక్త క్రమం; * lexicographer, n. నిఘంటుకారుఁడు; నైఘంటికుఁడు; ఆభిదానికుఁడు; * lexicographic, adj. నైఘంటుక; * lexicography, n. నిరుక్తం; నిరుక్త శాస్త్రం; నిఘంటు నిర్మాణ శాస్త్రం; శబ్దసంగ్రహ శాస్త్రం; * lexicology, n. పదస్వరూపతతత్త్వం; * lexicon, n. శబ్దసంగ్రహం; పదకోశం; శబ్దకోశం; నిఘంటువు; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: Lf-Lz == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * liability, n. భారం; బాధ్యత; జవాబుదారీ; పూచీ; అచ్చుకోలు; * liar, n. కల్లరి; అబద్ధాల కోరు; బొంకులాడు; కోతల రాయుడు; జులాయి; * libation, n. (1) దేవుడికి నైవేద్యంగా అర్పించిన ద్రవరూపంలో ఉన్న పదార్థం; (2) (వెటకారంగా) అతిథులకి ఇచ్చే మద్యపానీయాలు; * libel, n. పరువు తీసే రాత; పరువు నష్టం కలిగించే రాతలు, కూతలు; నిందాలేఖనం; (note) a libel is a written word injurious to the reputation of another person; see also slander; ** libel suit, ph. పరువు నష్టం దావా; * liberal, adj. విశాల భావముగల; విశాల దృక్పథముగల; వదాన్య; ఉదార; ** liberal philosophy, ph. వదాన్యత; ఉదారతత్వం; ** liberal school, ph. ఉదార సంప్రదాయం; * liberal, n. వదాన్యుడు; ఈవరి; ఉదారవాది; విశాల భావముగల వ్యక్తి; విశాల దృక్పధముగల వ్యక్తి; * liberalism, n. వదాన్యత; ఔదార్యం; ఉదారవాదం; * liberalization, n. ఉదారీకరణం; * liberate, v. t. విముక్తి చేయు; * liberation, n. విమోచనం; * liberty, n. స్వతంత్రం; స్వేచ్ఛ; యథేచ్ఛ; * libido, n. [psych.] కామాతురత; లైంగిక వాంఛ; లైంగిక బుభుక్ష; లైంగిక క్రియపై కోరిక; అచేతనంలో ఉండే తర్కాతీతమైన కోరికల పుట్ట; * library, n. గ్రంథాలయం; పుస్తక భాండాగారం; లైబ్రరీ; * lice, n. pl. పేలు; see also louse; ** eggs of lice, ph. ఈళ్లు; * licence, n. పరమానా; మక్తా; లైసెన్సు; * license, v. t. [British] పరమానా ఇవ్వడం; * licit, adj. చట్టసమ్మతమైన; చట్టబద్ధమైన; * lick, v. t. నాకు; నాలికతో నాకు; లేహించు; [[File:Illustration_Glycyrrhiza_glabra0.jpg|thumb|right|అతిమధురం]] * licorice, n. (లికరిష్) యష్టిమధుకం; అతిమధురం; [bot.] ''Glycyrrhiza glabra''; Abrus pvccatorius; (Br.) liquorice; * lid, n. మూత; కప్పు; రెప్ప; ** eyelid, n. రెప్ప; * lie, n. అబద్ధం; అసత్యం; కల్ల; బొంకు; కోత; హుళక్కి; అనృతం; ** white lie, ph. శుద్ధ అబద్ధం; పచ్చి అబద్ధం; * lie, v. i. పరుండు; పండుకొను; పవళించు; ** lie down, ph. పరుండు; పండుకొను; పవళించు; ** lie in ambush, ph. పొంచి ఉండు; కాయు; ఆకుచాటున కాయు; * lie, v. t. అబద్ధమాడు; * lien, n. తత్వాక్కు; తాత్కాలిక స్వత్వం; తాత్కాలిక హక్కు; * lieu, n. స్థానం; ** in lieu of, ph. స్థానంలో; దానికి బదులు; * life, n. (1) జీవి; జీవం; (2) జీవితం; జీవనం; మనుగడ; బతుకు; (3) ప్రాణం; జీవుడు; హంస; అసువు; ఉసురు; * life, adj. జీవ; జీవిత; ప్రాణ; యావజ్జీవ; ** life and death issue, ph. జీవన్మరణ సమశ్య; ** life cycle, ph. జీవిత చక్రం; జీవన చక్రం; జీవిత వలయం; ** life expectancy, ph. ఒక వయస్సు వరకు బతికిన వ్యక్తి సగటున ఇంకా ఎన్ని సంవత్సరాలు బతుకుతాడో లెక్క కట్టి చెప్పే సంఖ్య; ఒక వ్యక్తి వయస్సు పెరిగే కొలదీ, బాలారిష్టాలు తగ్గుతాయి కనుక, ఈ సంఖ్య మారుతూ ఉంటుంది; ** life history, ph. జీవిత చరిత్ర; ** life imprisonment, ph. యావజ్జీవ కారాగార శిక్ష; ** life insurance, ph. జీవిత బీమా; ** life process, ph. జీవన ప్రక్రియ; ** life style, ph. జీవన సరళి; బ్రతుకు బాణీ; ** life threatening, ph. ప్రాణాపాయకరమైన; ** life span, ph. ఆయువు; ఆయుర్దాయం; జీవన పరిమితి; ఈ మాట ప్రాణం ఉన్న శాల్తీలని, లేని జడ శాల్తీలనీ ఉద్దేసించి వాడవచ్చు; ఒక జనాభాలోని ప్రజల యొక్క పుట్టిన తేదీ, గిట్టిన తేదీ తెలిస్తే ఆ జనాభాలో సగటు వ్యక్తి జీవన పరిమితి లెక్క కట్టవచ్చు; ఒక విద్యుత్ బల్బు ఎన్ని గంటలు వెలుగుతుందో అది ఆ బల్బు యొక్క జీవన పరిమితి; ** family life, ph. కుటుంబ జీవితం; ** half life, ph. అర్ధాయువు; ** nomadic life, ph. సంచార జీవనం; ** standard of life, ph. జీవిత స్థాయి; ** full life insurance, ph. ఆదా జీవిత బీమా; ** term life insurance, ph. సాదా జీవిత బీమా; ** whole life insurance, ph. ఆదా జీవిత బీమా; సంపూర్ణ జీవిత బీమా; * lifebuoy, n. ఈతకాయ; నీటిలో తేలడానికి వాడే ఒక ఉపకరణం; * lifeless, adj. అచేతన; చచ్చిన; ప్రాణాలు పోయిన; నిర్జీవ; * life-long, adj. యావజ్జీవ; జన్మాంతర; ** life-long imprisonment, ph. యావజ్జీవ కారాగార శిక్ష; జన్మాంతర కారాగారం; * life-sized, adj. మనిషెత్తు; నిజపరిమాణ; * life-support, n. జీవగర్ర; * lifespan, n. ఆయువు; ఆయుర్దాయము; ఆయుస్సు; జీవితకాలం; * lifestyle, n. జీవన సరళి; బతుకుబాణీ; జీవనబాణీ; * lift, v. t. ఎత్తు; లేపు; లేవనెత్తు; * lift, n. (1) మోట; చేదుపెట్టి; నీటిని పైకి ఎత్తే సాధనం; లేపే సాధనం; (2) ఎత్తుపెట్టి; మోట పెట్టి; ఎత్తుబండి; (3) (phys.) ఉద్ధరణ; aerodynamic lift; * ligament, n. అస్థిస్నాయువు; ఒక ఎముకని మరొక ఎముకతో బంధించే స్నాయువు; టెండాన్ ఎముకని కదిలించడానికి పనికొస్తే, లిగమెంట్ దాన్ని అదుపులో ఉంచి కదలకుండా ఉంచుతుంది; * liger, n. సింలి; మగ సింహానికీ ఆడ పులికీ పుట్టిన పిల్ల; రెండు మాటలని జత చేసి కొత్త మాట సృజించటాన్ని “పోర్ట్ మాంటో“ (Portmanteau) అంటారు. ఇంగ్లీషులో ఇలాంటి పదాలు ఇంకా స్మాగ్ (smog = SMoke+Fog), బ్రంచ్(Brunch = Breakfast+Lunch); see also tigon; * light, adj. (1) వెలుగు; వెలుతురు; కాంతి; ద్యుతి; (2) తేలిక; లలిత; దోర; లఘు; ** light element, ph. లఘు ధాతువు; లఘు మూలకం; Light elements are generally thought of as those with an atomic number less tan 11; Hydrogen, helium, lithium and beryllium are the lightest four elements; ** light object, ph. లఘువు; ** light music, ph. లలిత సంగీతం; * light, n. (1) కాంతి; వెలుగు; వెలుతురు; ప్రభ; ప్రకాశం; భాతి; (2) దీపం; జ్యోతి; దివ్వె; లైటు; (3) తేలిక; చులకన; ** beam of light, ph. కిరణ వారం: కాంతి పుంజం; పొగకర్ర; ** beam of sunlight, ph. తరణి కిరణ వారం; జ్యోతిఃపుంజం; ** flashlight, n. కరదీపిక; కరదీపం; ** fluorescent light, ph. ప్రతిదీప్తి; ప్రతిదీప్తి దీపం; ** incandescent light, ph. తాపదీప్తి; తాపదీప్తి దీపం; ** moonlight, n. వెన్నెల; చంద్రకాంతి; సుధాకర భాతి; ** ray of light, ph. జ్యోతిర్లత; మరీచి; మరీచిక; ** torchlight, ph. కరదీపిక; కరదీపం; దివ్వె; ** visible light, ph. దృశ్య కాంతి; * lighting, v. t. ప్రజ్వలనం; వెలిగించడం; * lightly, adv. తేలికగా; చులకనగా; దోరగా; * lightest, n. లఘిష్ఠం; అతి తేలిక అయినది; * lighthouse, n. దీపస్తంభం; ఆకాశదీపం; రేవుదీపం; బంకోలా: ఓడలకు దిక్కు తెలియజేయుటకై రేవున బెట్టిన ఎత్తయిన దీపస్తంభము; * lightness, n. చులకన; లఘిమ; లఘుత్వం; లఘుత; * lightning, n. మెరుపు; మెరుపుతీగ; విద్యుల్లత; సౌదామిని; అశని; తటిత్తు; తటిల్లత; చంచల; ** lightning bolt, ph. పిడుగు; ఆశనిపాతం; ** lightning rod, ph. తటిద్దండం; * light-year, n. జ్యోతిర్‌వర్షం; కాంతి సంవత్సరం; దూరాన్ని కొలవడానికి ఖగోళశాజ్ఞులు వాడే కొలమానం; కాంతి ఒక ఏడాదిలో ఎంత దూరం ప్రయాణం చేస్తుందో అంత దూరం; ఉరమరగా 6,000,000,000,000 మైళ్ళు; * lignite, n. కపిల; అంగారం; నాసిరకం నేలబొగ్గు; * like, adj. వలె; లాగ; సమాన; ** manlike, adj. మనిషివలె; మనిషిలాగ; * like, v. i. నచ్చు; నచ్చుకొను; * likelihood, n. సంభావ్యత; * likely, adv. బహుశః; * likeness, n. పోలిక; సాపత్యం; * likewise, adv. అదేవిధంగా; అంతే కాకుండా; * limb, n. (1) అంగం; అవయవం; (2) కొమ్మ; * limbo, n. [idiom] త్రిశంకు స్వర్గం; త్రిశంకు స్థితి; * lime, n. (1) నిమ్మపండు; ఆకుపచ్చగా ఉండే నిమ్మపండు; ఇది lemon కంటే చిన్నగా ఉంటుంది; (2) సున్నం; గుల్ల సున్నం; పొడి సున్నం; ముగ్గు; ** hydrated lime, ph. తడి సున్నం; Ca(OH)₂; ** milk of lime, ph. సున్నపు పాలు; చిక్కని సున్నపు నీరు; Ca(OH)₂; ** slaked lime, ph. తడి సున్నం; Ca(OH)₂; ** quicklime, ph. పాల సున్నం; CaO; ** Persian lime, ph. [bot.] ''Citrus latifolia''; ** West Indian lime, ph. [bot.] ''Citrus aurantifolia''; ** lime kiln, ph. సున్నపు బట్టీ; ** lime mortar, ph. సున్నం; చెక్క సున్నం; గానుగ సున్నం; సున్నపురాయి గని నుంచి తెచ్చి సున్నపు బట్టీలలో కాలుస్తారు. అది బాగా విరిగి వేడిగా ఉంటుంది. అది తీసుకొని కట్టు సున్నం , లాదు సున్నం తయారు చేస్తారు. ఒక బస్తాకు 8 బస్తాలు (6 పైన) ఇసుక పోసి, గానుగలో వేసి ఎద్దుల చేత కొన్ని చుట్లు తిప్పిస్తారు. అది బాగా కలిసి పదును ఔతుంది. అది ఇపుడు సిమెంట్ మాదిరిగా (మళ్ళీ ఇసుక కలపక) వాడుకోవచ్చు. మిగిలినది రాశిగా పోసి కొద్ది నీళ్లు పైన కొద్దిగా గుంట చేసి పోస్తే పదును పోదు. ఎన్ని రోజులైనా వాడుకోవచ్చు. సిమెంట్ మాదిరి ఏ రోజు కారోజు ఖాళీ చేయబనిలేదు. లాదు అంటే ఇంటి పై కప్పు. లాదు (ఇపుడు స్లాబ్) పోయడానికి వాడేది — లాదు సున్నం. ** lime water, ph. సున్నపు తేట; సున్నపు నీరు; Ca(OH)₂; * limestone, n. సున్నపురాయి; ఖటికశిల; * limit, n. మితి; పరిమితి; పారం; అవధి; హద్దు; సరిహద్దు; మందల; మేయం; ** upper limit, ph. వర; * limited, adj. మిత; పరిమితమైన; * limited, n. పరిమితం; * limitless, n. అపరిమితం; అమేయం; అపారం; అమందలం; * limp, v. i. కుంటు; మెక్కు; * line, n. (1) గీత; రేఖ; (2) పంక్తి; వరస; (3) దండెం; (4) మార్గం; బాట; (5) తంతువు; ** clothesline, ph. బట్టలు ఆరవేసుకొనే తాడు; దండెం; ** curved line, ph. వక్ర రేఖ; మలక రేఖ; ** dotted line, ph. బిందు రేఖ; ** fall in line, ph. దారిన పడు; పాటున పడు; ** railway line, ph. రైలు మార్గం; ** stay in line, ph. వరసలో ఉండండి; ** straight line, ph. సరళ రేఖ; ** transmission line, ph. ప్రేషణ తంతువు; ** line drawing, ph. రేఖాచిత్రం; ** line of luck, ph. అదృష్టరేఖ; చేతిలో కనిపించే ఒక రేఖ; ** line of seated people, ph. పంక్తి; బంతి; ** line of sight, ph. దృక్‌రేఖ; దృగ్రేఖ; ** line of text, ph. పంక్తి; * lineage, n. అభిజాత్యం; వంశం; వంశపారంపర్యం; సంతతి; ప్రవర; అన్వవాయం; గోత్రం; (note) గోత్రం indicates a tribe, which in turn may contain people belonging to several ప్రవరలు. ** royal lineage, ph. రాజ వంశం; * linear, adj. సరళ; తిన్ననైన; రుజు; ఏకఘాత; ** linear algebra, ph. సరళ బీజగణితము; ** linear equation, ph. సరళ సమీకరణం; ఏకఘాత సమీకరణం; ** linear line, ph. సరళ రేఖ; రుజు రేఖ; * linen, n. (1) తువ్వాళ్ళు; దుప్పట్లు వగైరా; (2) నారబట్ట; లినెన్‌ను ఫ్లాక్స్ మొక్క నుండి తీస్తారు. లినెన్ చాలా బలమైనది, శోషించే స్వభావం కలిగి ఉంటుంది. ఇది వేసవిలో చాలా చల్లగా ఉంచుతుంది; * linger, v. i. ఆలశ్యం చేయు; జాప్యం చేయు; వెనకబడు; * lingo, n. పరిభాష; ఒక వృత్తికి కాని ఒక జాతికి కాని చెందిన భాష; నలుగురికీ అర్థం కాని పరిభాష; * lingua, n. నాలుక; జిహ్వ; ** lingua franca, ph. వాడుక భాష; * lingual, adj. నాలుక వైపు; నాలుకకి సంబంధించిన; జిహ్వకి సంబంధించిన; భాషకి సంబంధించిన; ** lingual nerve, ph. జిహ్వా నాడి; ** lingual side, ph. నాలుక వైపు; నోటిలో పళ్ళకి రెండు పార్శ్వాలు ఉంటాయి: బుగ్గ వైపు, నాలుక వైపు; ** lingual vein, ph. జిహ్వ సిర; * linguist, n. భాషాశావేత్త; * linguistic, adj. భాషాప్రయుక్త; భాషాధారక; భాషా; ** linguistic purity, ph. భాషా పరిశుద్ధత; * linguistics, n. భాషాశాస్త్రం; * lining, n. అస్తరు; దుస్తుల లోపల పల్చటి పొరలా వేసే మరొక బట్ట; * link, adj. లంకె; అనుసంధాన; ** link language, ph. అనుసంధాన భాష; * link, n. లంకె; మెలుసు; కీలు; లింకు; ** link in a chain, ph. లంకె; మెలుసు; గొలుసులో మెలుసు; * link, v. t. లంకించు; లంకె పెట్టు; అనుసంధించు; లింకించు; * linoleum, n. బెండు చాప; (ety. Linum = flax, Oleum = oil) * linotype, n. పంక్తి కూర్పు; ఒక ముద్రణా పద్ధతి; (ety.) line + type = linotype; (rel.) monotype; * linseed oil, n. సీమఅవిసె నూనె; ఎల్లగిసె విత్తుల నూనె; * lion, n. m. సింహం; కేసరి; హర్యక్షం; కంఠీరవం; * lioness, n. f. సింహిక; కేసరి; * lip, n. (1) పెదవి; పెదిమ; మోవి; ఓష్ఠం; వాతెర; పలువలువ; (2) అంచు; గిన్నె యొక్క అంచు; ** lower lip, ph. కింది పెదవి; అధరం; మోవి; * lipid, n. మేద; మేదం; రోచనం; కొవ్వు; ** phospholipid, ph. భాస్వర రోచనం; భాస్వర మేదం; Phospholipids are a type of lipid that forms the primary structure of cell membranes, creating a lipid bilayer; * liquefaction, n. ద్రవీకరణ; ఒక వస్తువుని ద్రవరూపంలోకి మార్చడం; see also condensation; * liquid, n. ద్రవం; ద్రవపదార్థం; ** liquid capital, ph. చర మూలధనం; ** liquid crystal, n. ద్రవస్పటికం; ** liquid state, n. ద్రవస్థితి; ** liquid tissue, n. ద్రవధాతువు; ఉ. రక్తం; * liquidation, n. ఒక వ్యాపారంలోని ఆస్తులని అమ్మేసి ద్రవ్యరూపంలోకి మార్చేయడం; అలా మార్చేసి అప్పులు తీర్చేయడం దివాలా ఎత్తేముందు చెయ్యవలసిన మొదటి పని; * liquidity, n. (1) ద్రవ్యత; ద్రవత్వం; ద్రవరూపంలో ఉండగలగడం; (2) ద్రవ్యత; ద్రవ్యత్వం: ఆస్తి ధనరూపంలో ఉండడం; * liquor, n. మద్యం; ఈ మాటని సారా, కల్లు మొదలైనవాటికి వాడవచ్చు కాని, ముఖ్యంగా బ్రాందీ, విస్కీ మొదలైన అభిషవోల్ జాతి మద్యాలని ఉద్దేశించి వాడతారు; ** distilled liquor, ph. అభిషవం; అభిషవోల్; బట్టీపట్టగా వచ్చిన మద్యం; ** fermented liquor, ph. పులియబెట్టగా వచ్చిన మద్యం; ** liquor from grape juice, ph. ద్రాక్ష సారా; సారా; మధువు; ** liquor from palm juice, ph. తాటి కల్లు; ఈత కల్లు; ** liquor from rice, ph. మేదకం; ** liquor from spices and fruit, ph. ప్రసన్నం; ** liquor from sugar and honey, ph. ఆసవం; ** liquor from sugarcane juice, ph. మైరేయం; * list, n. జాబితా; పట్టీ; లావణి; చలానా; లిస్టు; * listen, v. i. విను; ఆలకించు; ఆకర్ణించు; అవధరించు; ** do not listen, ph. వినవద్దు; వినబోకు; వినకు; * listener, n. వినే వ్యక్తి; శ్రోత; * literacy, n. అక్షరాస్యత; అక్షర జ్ఞానం; * literal, adj. మాటకుమాటగా వుండే; శాబ్దిక; ఉన్నదున్నట్లు; అక్షరాక్షరం; ** literal meaning, ph. వాచ్యార్థం; మూలార్థం; సామాన్యార్థం; ** literal translation, ph. యథాతథానువాదం; ముక్కస్య ముక్కకి అర్థం; * literally, adv. అక్షరాలా; * literary, adj. సాహిత్య; సారస్వత; ** literary field, ph. సాహిత్య రంగం; సారస్వత రంగం; * literate, adj. అక్షరాస్యులైన; ** literate person, ph. అక్షరాస్యుడు; * literate, n. సారస్వతులు; అక్షరాస్యులు; * literature, n. సాహిత్యం; సారస్వతం; రచనా సంపుటి; వ్రాయాది; వాఙ్మయం (vaa~mmayaM); ** farming literature, ph. వ్యవసాయానికి సంబంధించిన రచనలు; ** oral literature, ph. మౌఖిక సాహిత్యం; ** Telugu literature, ph. తెలుగు సాహిత్యం; * Lithium, n. లిథియం; శిలాజం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 3, సంక్షిప్త నామం, Li); [Lat. lithos = stone]; * lithos, n. శిల; రాయి; * lithography, n. శిలా లేఖనం; రాతి పలక మీద కాని లోహపు పలక మీద కాని అక్షరాలని అమర్చి దాని సహాయంతో అద్దకం అద్దినట్లు అచ్చు గుద్దడం; * lithosphere, n. శిలావరణం; * litigant, n. కక్షిదారు; * litigate, v. t. దావా వేయు; * litigation, n. వ్యాజ్యం; కేసుని కోర్టుకి తీసుకెళ్లే పద్ధతి; * litmus paper, n. లిట్మస్ కాగితం; ఆమ్లములు తగిలిన ఎరగ్రానూ, క్షారములు తగిలిన నీలంగానూ మారే ఒక రసాయనంతో పూయబడ్డ కాగితం; * liter, n. [Brit.] litre, లీటరు; * little, adj. చిన్న; బుల్లి; ఇసుమంత; ఇంచుక; కొంచెం; కొద్ది; స్వల్ప; అల్ప; ** little bit, ph. ఇంచుక; కొంచెం; ఇసుమంత; రవంత; కాసింత; * Little Dipper, n. లఘుదృక్షంలో చిన్న గరిటె ఆకారంలో ఉన్న ఒక నక్షత్రమండలం పేరు; ఈ గరిటె కాడ కొసనే ధ్రువ నక్షత్రం ఉంది; (note) Little dipper is an asterism in the constellation Ursa Minor); * littoral, n. తీరగత; సముద్రతీరం దగ్గరి; * livable, adj. నివాసయోగ్యమైన; * live, v. i. (లివ్) బతుకు; జీవించు; నివసించు; * live, adj. (లైవ్) సజీవ; ప్రాణముతోనున్న; అప్పుడే జరుగుచున్న; ** live cinder, ph. నివురుగప్పిన నిప్పులు; పూర్తిగా భస్మంకాని నిప్పు; సజీవాగ్ని; ** live program, ph. రేడియోలో కాని టి.వి. మీద కాని అప్పటికప్పుడు జరుగుతూన్న కార్యక్రమం; ** live wire, ph. విద్యుత్తువున్న తీగ; * livelihood, n. ఉపాధి; జీవనోపాధి; జీవిక; భుక్తి; జరుగుబడి; జరుగుబాటు; జీవనాధారం; * lively, adj. చలాకీ అయిన; * liver, n. కాలేయము; యకృత్తు; కర్జ; ** cirrhosis of liver, ph. జలోదరం; * livery, n. దవాలీ; దుస్తులు; ఉద్యోగపు దుస్తులు; నౌకరీదుస్తులు; సేవకులకు యజమానులిచ్చు ఉడుపులు; * livestock, n. పశుసంపద; పశువులు; పశుగణం; అనగా, పెంపుడు జంతువులు; అనగా, ఆవులు, గేదెలు, పందులు, మేకలు, గొర్రెలు, గుర్రాలు, గాడిదలు, ఒంటెలు, కోళ్లు, బాతులు, పట్టుపురుగులు, తేనెటీగలు, వగైరా; Livestock are animals that are kept for production or lifestyle, such as cattle, sheep, pigs, goats, horses or poultry; * livid, n. కమిలిన రంగు; నీలి నలుపు రంగు; * lividity, n. కమిలిన రంగుని పొడచూపడం; ** postmortem lividity, ph. ప్రాణం పోయిన తరువాత చర్మం రంగు మారడం; తెల్లగా ఉన్న వారి శరీరం లేత బచ్చలిపండు రంగులోకి మారినట్లు కనబడడం; * living, adj. సజీవ; జీవ; ** living cell, ph. జీవకణం; * lizard, n.బల్లి; గౌళి; గృహగోధిక; [[File:Llama_lying_down.jpg|right|thumb|Llama_lying_down.jpg]] * Llama, n. ఏడగొఱ్ఱె; దక్షిణ అమెరికాలో ఉండే ఒంటెని పోలిన జంతువు; * load, n. బరువు; భారం; * load, v. t. బరువు ఎక్కించు; సామాను ఎక్కించు; * loam, n. గరుపం; * loamy soils, n. గరుప నేలలు; గరుపకొడి నేలలు; * loan, n. అప్పు; రుణం; (note) సంస్కృతంలో సర్వసాధారణంగా అకారాంత పదాల తర్వాత రు శబ్దం వస్తే, రు శబ్దమే మారుతుంది. ఉదా. బ్రహ్మ + రుషి = బ్రహ్మర్షి అవుతుంది కాని అకారం తర్వాత రుణ అన్న మాట వచ్చినప్పుడు మాత్రం అ కారానికి దీర్ఘం వస్తుంది. ఉదా. ప్రవత్సతర + రుణ = ప్రార్ణ, అంటే భారీ ఎత్తున చేసే అప్పు. ప్రపంచ బ్యాంకు దేశాలకి ఇచ్చే అప్పులాంటిది. ** consolidation loan, ph. రుణార్ణ; రుణ + రుణ; చిన్న చిన్న చిల్లర అప్పులని తీర్చడానికి చేసే పెద్ద అప్పు; ** home loan, ph. గృహార్ణ; గృహ + రుణ; ఇల్లు కొనడానికి చేసే అప్పు; ఉద్దర; ** mortgage loan, ph. ఉద్దర; ** small loan, ph. వత్సరార్ణం; వత్సతర + రుణ; ** student loan, ph. విద్యార్ణం; విద్య + రుణ; * loath, v. i. అసహ్యపడు; * loathsome, adj. అసహ్య; అసహ్య పడే విధంగా; బీభత్స; * loathsome, adj. అసహ్య; అసహ్యపడే విధంగా; * lobby, n. నడవ; [[File:Lobes_of_the_brain_NL.svg|thumb|right|occipitalLobe=కపాలాస్థిక తమ్మె]] * lobe, n. తమ్మె; శరీరం నుండి కాని అంగం నుండి కాని ఉబికి వచ్చిన గుండ్రని భాగం; ** occipital lobe, ph. కపాలాస్థిక తమ్మె; మెదడులో ఒక భాగం; * lobule, n. పాలిక; తమ్మెక; చిన్న తమ్మె; * local, adj. ప్రాంతీయ; స్థానిక; ప్రాదేశిక; స్వదేశీ; దేశవాళీ; ** local anesthetic, ph. స్థానిక స్పర్శరాహిత్యం; * localization, n. ప్రాంతీయీకరణ; స్థానీకరణ; * localized, adj. స్థానిక; * location, n. తావు; ఠావు; స్థలం; * lock, n. తాళంకప్ప; కప్ప; బీగం; * lockout, n. బందుకట్టు; బంద్; * locomotion, n. చాలనం; జంగమత్వం; గమనం; * locus, n. (1) బిందుపథం; నిధానం; జాడ; (2) ఒక వారసవాహిక మీద ఒక జన్యువు ఆక్రమించే స్థానం; * locust, n. మిడత; శలభం; శరభం; When food supplies are scarce, they interact with other solitary grasshoppers (గొల్లభామలు) and turn into a locust – changing color from green to yellow and black. The locusts which are called 'gregarious' locusts form a swarm and attack crops; * lodge, n. బస; మకాం; వసతి; వసతి గృహం; * lodge, v. i. బసచేయు; * loft, n. అటక; * lofty, adj. ఉదాత్తమైన; ఒప్పిదముగల; గొప్ప; * log, n. (1) దుంగ; మాను; (2) చిట్టా; అంశ సమీకరణ పత్రం; అంశ పత్రం; ఏయే పనులు ఎప్పుడెప్పుడు జరిగేయో చూపించే జాబితా; (3) పద్దు; ** log book, ph. కవిలె; పద్దు పుస్తకం; దుంగ పొత్తం; ** log cabin, ph. దుంగటిల్లు; దుంగశాల; * logarithm, n. ఘాతాంకం; లఘుగణకం; సంవర్గమానం; * logic, n. తర్కం; తర్కశాస్త్రం; ** circular logic, ph. చక్రీయ తర్కం; విత్తు ముందా చెట్టు ముందా అనే చర్చలో కూరుకుపోయి, సమాధానం దొరక్క పడే అవస్థ అనవస్థ; వాదోపవాదాలలో పాల్గొంటున్న వారికి ఇలాంటి అనవస్థ కలగడం అనవస్థా దోషం; ఎంతకీ తెగని చర్చలలో, పరిశీలనలో కూడుకుని పోవడం అనవస్థా దోషం; ** fuzzy logic, ph. మసక తర్కం; ** symbolic logic, ph. ప్రతీక తర్కం; ప్రతీకాత్మక తర్కం; * logical, adj. తార్కికమైన; తర్కబద్ధమైన; * logically, adv. తార్కికంగా; తర్కబద్ధంగా; * logistics, n. సేవాతంత్రాలు; ఏ పని ఎప్పుడు, ఎలా చెయ్యాలో సూచించే నియమావళి; * logician, n. తార్కికుడు; ఘటశాసి; * logo, n. చిహ్నము; గుర్తు; * logographs, n. pl. అర్థసంకేతాలు; అంకెలు, అక్షరాలతోపాటు రాతలో వాడే విరామ చిహ్నాలు, గణిత సంకేతాలు, కీ ఫలకం మీద కనబడే మరి కొన్ని సంకేతాలు; * loin cloth, n. కచ్చడం; * loiter, v. i. తారాడు; తచ్చాడు; జీరాడు; * lone, adj. ఒంటి; ఒంటరి; * loner, n. ఒంటరి; * loneliness, n. ఒంటరితనం; (rel.) selfishness; * long, adj. పొడుగైన; దీర్ఘమైన; లంబమైన; ఉత్తాల; చిర; ** long peppers, ph. పిప్పళ్లు; ** long sight, ph. చత్వారం; దూరముగానున్న వస్తువులు మాత్రమే కనబడుట; ** long syllables, ph. నిడుదలు; దీర్ఘములు; ** long range, adj. దీర్ఘ వ్యవధీక; ** long time, ph. చిరకాలం; * longest, n. దీర్ఘతమం; * long-term, adj. దీర్ఘకాల; దీర్ఘకాలిక; * longevity, n. (1) దీర్ఘాయువు; లంబజీవితం; (2) ఆయుష్కాలం; ** conducive to longevity, ph. ఆయుష్కరం; ఆయుర్వర్ధకం; ** desire for longevity, ph. ఆయుష్కామం; * longhand, n. చేవ్రాలు; కంప్యూటరో, టైపు యంత్రమో వాడకుండా చేతితో రాసిన రాత; (rel.) shorthand; ok * longitude, n. రేఖాంశం; దీర్ఘాంశం; తులాంశం; విషువాంశం; ధ్రువకం; * longitudinal, adj. నిలువైన; పడుగు; (పడుగు పేకలో వలె); ** longitudinal line, ph. రేఖాంశం; దీర్ఘాంశం; తులాంశం; విషువాంశం; ధ్రువకం: * look, n. చూపు; వీక్షణము; * look, v. i. చూడు; అవలోకించు; వీక్షించు; ** look forward, ph. ఎదురుచూడు; * loom, n. (1) మగ్గం; (2) వాయుదండం; తాకుపలక; * loop, n. (1) ఉచ్చు; మెలి; పాశబంధం; (2) సుడి; (3) క్రమణం, kramaNaM * loose, adj. వదులుగానున్న; బిగుతులేని; విశృంఖలమైన; బులబులాగ్గా; * loosen, v. i. సడలు; వదులగు; బిగి తగ్గు; * loosen, v. t. వదులించు; వదులు చేయు; సడలించు; సూత్రించు; * loot, n. లూటీ; దొంగిలించిన సొమ్ము; * looter, n. దోపిడీదారు; * lord, n. m. అధిపతి; వల్లభుడు; * lose, v. i. పోగొట్టుకొను; కోల్పోవు; నష్టపోవు; పోకార్చు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE: lose, miss, lost, missing and disappear * Use ''lose'' if you cannot find something: I have lost my pen. Use ''miss'' if you do not go to a meeting or class that you regularly go to: I missed three classes in a row. Use ''lost'' to describe someone who does not know where s/he is: Will the parents of the lost child come to the information desk? Use ''missing'' to describe someone or something that you have been looking for: Detectives are searching for the missing girl. Use ''disappear'' when something is missing or lost under strange circumstances: One of my sox disappeared.''' |} * * loss, n. నష్టం; క్షయం; ** loss of human life, ph. జననష్టం; జనక్షయం; ** total loss, ph. కుదేలు; కుందేలు; * lot, adj. ఎంతో; ఎక్కువ; చాలా; * lot, n. (1) స్థలం; ఇల్లు కట్టుకోడానికి ఉపయోగపడే స్థలం; (2) కర్మ; * lotion, n. ధావనౌషధం; అంగలేపనం; * lotus, n. పద్మం; కమలం; తమ్మి; పారిజాతం; lotus is different from Water Lily, but often mistakenly used as synonyms. Lotus is anchored to the ground below and does not float; * loud, adj. పెద్ద; బిగ్గర; తీక్షణమైన; పెను; గట్టి; ** loud cry, ph. పెను బొబ్బ; * loudness, n. బిగ్గతనం; * lounge, n. విశ్రాంతి వసారా; లౌంజి; * louse, n. s. పేను; చీరపోతు; pl. lice; ** egg of louse, ph. ఈరు; * love, n. ప్రేమ; మమకారం; అనురాగం; రాగం; వలపు; ఈషణం; ఆపేక్ష; కూరిమి; కాదిలి; గాదిలి నెమ్మి; నెనరు; నెర్లు; నెయ్యము; ** friendly love, ph. ఊరిమి; కూర్మి; ** sexual love, ph. వలపు; స్త్రీ పురుషుల మధ్య ఏర్పడు వలపు లేదా ప్రేమ; ** fall in love, ph. ప్రేమించు; ప్రేమలో పడు; ** love affair, ph. ప్రేమకలాపం; సరసోదంతం; ప్రేమాయణం; ** love letters, ph. ప్రేమలేఖలు; ** love of money, ph. ; ధనకాంక్ష; ** love of one's son, ph. పుత్రేషణ; ** love of one's wealth, ph. విత్తేషణ; ** love of one's wife, ph. దారేషణ; ** lovesickness, n. వలకాక; పేమ పిచ్చి; * love, v. t. ప్రేమించు; అభిమానించు; ఇష్టపడు; పడిచచ్చు; ముద్దు చేయు; * lover, n. అభిమాని; m. ప్రియుడు; ప్రేయసుడు; అభిమతుడు; f. ప్రేయసి; ప్రియురాలు; అభిమతి; ** loving person, ph. నెర్లు మనిషి; * low, adj. హీన; నీచ; దీన; న్యూన; అల్ప; లఘు; ** low pressure, ph. లఘు పీడనం; * lower, adj. క్రింది; దిగువ; అడుగు; హీన; లఘు; సరాజిత; అపర; ** lower canal, ph. దిగువ కాలవ; * lower, v. t. దించు; తగ్గించు; * lowland, n. కోడు; అప్పి; లోవ; ఆవ; బీల; బాడవ; * loyalty, v. t. విశ్వాసం; రాజభక్తి; * LUCA, n. Last Universal Common Ancestor; జన్యుపరంగా ప్రస్తుతం ఉన్న మానవుల అందరి పూర్వికులైన మనిషి; చివరి ఫీమేల్‌ లూకాని మైటోకాండ్రియల్ ఈవ్ అని ఇంకా చివరి మేల్ లూకాని వై-క్రోమోసోమల్ ఆదమ్ అని వ్యవహరిస్తారు; * lubricant, n. కందెన; స్నేహకం; ** lubricating jelly, ph. సర్వీసు; ** lubricating oil, ph. కందెన చమురు; * luck, n. అదృష్టం; ప్రాప్తం; * luckily, adv. అదృష్టవశాత్తు; అదృష్టవశాన; * Luddite, n. పారిశ్రామికీకరణని వ్యతిరేకించే వ్యక్తి; * luggage, n. సంచులు, పెట్లు, వగైరాలు; వీటిని సామానుతో నింపితే అప్పుడు అది బేగేజి అవుతుంది; * lukewarm, adj. నులివెచ్చ; గోరువెచ్చ; చిట్టుడుకు; కదుష్ణ; * lull, n. తెరిపి; * lullaby, n. జోలపాట; లాలిపాట; * lumbago, n. కటి వాతం; నడ్డి శూల; * lumbar, adj. కటిస్థ; నడుముకి సంబంధించిన; * lumber, n. వాడుకోడానికి వీలుగా కొయ్యబడ్డ కలప; కరచ్రెక్కలు, దూలాలు, వాసాలు, మొ.; (def.) lumber is cut or processed timber; see also timber; * luminary, n. జ్యోతిర్మయి; తార; నక్షత్రం; ప్రశస్తి కల వ్యక్తి; * luminescent, n. దీప్యమానం; దీప్త్యమానం; * luminosity, n. దీప్తి; ద్యుతి; ప్రభ; ప్రకాశం; ** luminosity of a star, ph. ఒక నక్షత్రం తన ఉపరితలం నుండి ఎంత కాంతిని వెదజల్లుతున్నాదో చెప్పే కొలమానం; అనగా సెకండుకి ఎంత శక్తిని వెదజల్లుతున్నాదో చెప్పే కొలమానం; నక్షత్రం ఉపరితలం దగ్గరకివెళ్లి కొలవలేము కనుక ఆ నక్షత్రాన్ని ఒక ప్రామాణికమైన దూరంలో నిలిపి చూసినప్పుడు కంటికి కనిపించే కాంతిని కొలుస్తాం; దీనినే absolute magnitude of a star అని కూడ అంటారు; it is the brightness with which a star would appear if placed at a distance of 10 parsecs = 32.6 light years; శుద్ధ కాయస్థం; ఒక ప్రామాణికమైన దూరంలో నక్షత్రాన్ని నిలిపి చూసినప్పుడు కంటికి కనిపించే brightness; apparent magnitude of a star అంటే దృశ్య కాయస్థం, అనగా నక్షత్రం మన కంటికి కనబడే brightness; * luminous, adj. ప్రకాశమానమైన; ప్రభాసితమైన; కాంతియుత; ** non luminous, ph. కాంతిరహిత; ** luminous zone, ph. ప్రభాసిత ప్రాంతం; దీప్తి మండలం; * lump, n. లప్ప; గడ్డ; ముద్ద; కడి; కరడు; కదుం; ** lump of cooked rice, ph. అన్నపు కరడు; ** lump of dung, ph. పేడకడి; ** lump of salt, ph. ఉప్పు గడ్డ; ఉప్పు బెడ్డ; ** lump of sugar, ph. చక్కెర లప్ప; * lunacy, n. ఉన్మాదం; పిచ్చి; * lunar, adj. చంద్ర; చాంద్ర; ఐందవ; చంద్రుడికి సంబంధించిన; ** lunar day, ph. తిథి; ** lunar eclipse, ph. చంద్ర గ్రహణం; ** lunar mansion, ph. నక్షత్రం; నక్షత్ర సమూహం; (జాతకాలలో) ఇల్లు; గది; ** lunar month, ph. చాంద్రమాసం; ** lunar phases, ph. చంద్ర కళలు; ** lunar year, ph. చాంద్రవర్షం; * lunatic, n. ఉన్మాది; m. పిచ్చివాడు; ఉన్మత్తుడు, f. పిచ్చిది; * lunatic, adj. పిచ్చి; ** lunatic asylum, ph. పిచ్చాసుపత్రి; * lunation, n. చాంద్రమాసం; ఒక అమావాస్య నుండి తరువాత అమావాస్య మధ్య గల వ్యవధి; * lunch, n. సంకటి; మధ్యాహ్నపు భోజనం; * lunch box, ph. సంకటి పొది; * lung, n. ఊపిరితిత్తి; పుప్ఫుసం; * lunge, v. i. (లంజ్) లంఘించు; * lurk, v. i. నక్కు; * lust, n. కామవాంఛ; కామం; తమి; * luster, lustre (Br.) n. జిగి; మెరుపు; ద్యుతి; * lute, n. ఒక రకం వీణ; * luxury, n. విలాస వస్తువు; * luxuries, n. pl. విలాస వస్తువులు; భోగభాగ్యాలు; అంగరంగ వైభవాలు; * lymph, n. లసి; శోషరసం; ** lymph glands, ph. లసి బొడిపెలు; శోషరస బొడిపెలు; ** lymph vessel, ph. శోషరస నాళాలు; లసి నాళాలు; * lymphocytes, n.లసికణాలు; శోషకణాలు; * lynch pin, n. కడచీల; సాయిమేకు; చక్రాన్ని ఇరుసుకి తగిలించడానిలి వాడే చీల; * lynx, n. జంగుపిల్లి; * lyric, n. పాట; గీతం; పాటలోని సాహిత్యం; వాక్కు; * lyrical, adj. వీణానాదమువంటి; కళాత్మకముగా అర్థపూరితమైన; భావప్రకాశమైన; * lysosome, n. విలీనకాయి; జీవకణాలలోని కనసారంలో తేలియాడుతూ ఉండే ఒక గుండ్రని భాగం; (lit.) lose body;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] t5mguchpzzb1ww2qxrv5smitz4tid9h 39125 39123 2026-05-16T01:45:44Z Vemurione 1689 /* Part 2: Lf-Lz */ 39125 wikitext text/x-wiki lavish =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==Part 1: La-Le == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''label, n. ఉల్లాకు; చీటీ; బంగీ మీద అంటించే చీటీ; * labial, adj. ఉభయోష్ఠ్య; ఓష్ఠ; పెదవులకి సంబంధించిన; * labials, n. pl. [ling.] ఓష్ఠ్యములు; పెదవులతో పలికే వర్ణాలు; ఉదా, ఊ, ప, ఫ, బ, భ, మ; * labiodentals, n. pl. ఓష్ఠదంత్యములు; అడుగు పెదవి, పై పళ్ళ సహాయంతో ఉచ్చరించే వర్ణాలు; ఉ. ఇంగ్లీషులో ఎఫ్, తెలుగులో వ; * labium, n. పెదవి; ఓష్ఠం; * labor, labour (Br.), adj. కూలి; శ్రమ; ** labor intensive, ph. శ్రమసాంద్రం; ** labor saving, ph. శ్రమనివారకం; * labor, n. (1) కృషి; కూలి; శ్రమ; పాటు; కష్టం; (2) నొప్పులు; ప్రసవ వేదన; (3) కర్షకులు; కార్మికులు; కూలివారు; ** false labor, ph. దొంగ నొప్పులు; నిజమైన ప్రసవ వేదన కాకుండా అప్పుడప్పుడు వచ్చే నొప్పులు; ** manual labor, ph. కాయకష్టం; ** migrant labor, ph. వలస కూలీలు; ** unpaid labor, ph. వెట్టి చాకిరి; * labor, v. i. పాటుపడు; కష్టపడు; ** labor pains, ph. నొప్పులు; ప్రసవ వేదన; ** labor union, ph. కార్మిక సంఘం; కర్షక సంఘం; * laboratory, n. ప్రయోగశాల; పరిశోధనశాల; * laborer, n. కృషీవలుడు; కూలివాడు; కూలిది; * laborious, adj. విసుగు పుట్టించే; బోరుకొట్టే; * labyrinth, n. వ్యూహం; చక్రవ్యూహం; * lac, n. (1) లక్ష; (2) లక్క; లత్తుక; లాక్షారసం; యావం; see also shellac; * lace, n. సరిగ; నాడా; * lacerate, v. t. విదారించు; గాయపరచు; ** lacerated wound, ph. విదారిత క్షతము; చర్మం చిరగగా అయిన గాయం; * laceration, n. చిరిగిన చర్మం; అంచులు తిన్నగా లేకుండా చర్మం తెగిన గాయం; ** lachrymal glands, ph. బాష్పజల గ్రంథులు; కన్నీటి గ్రంథులు; * lack, n. కొరత; లోపం; * lackadaisical, adj. ఉత్సాహం లేని; నిరుత్సాహంగా; ఉదాసీన; ఉపేక్షిత; నిరపేక్ష; * laconic, adj. క్లుప్తమైన; * lacquered, adj. లక్కపూసిన; లక్కపారించిన; * lactation, n. స్తన్యోత్పాదన; చనుబాలు జారుట; * lactic, adj. క్షీర; పాలకి సంబంధించిన; ** lactic acid, ph. క్షీరామ్లం; పాలకాడి; * lactation, n. పాలు చేపుట; * lactometer, n. పాలమాపిని; దుగ్ధమాపకం; క్షీరమాపకం; పాలు నాణ్యతను పరీక్షించే సాధనం; ఈ జాతి పరికరాలన్నీ ఆర్కిమిడీస్ సూత్రం మీద ఆధారపడతాయి; (rel.) hydrometer; * lactose, n. క్షీరోజు; పాలచక్కెర; పాలల్లో ఉండే చక్కెర; * lacuna, n. వెలితి; వారడి; లొచ్చు; * lad, n. చిన్న బాలుడు; డింభకుడు; శాబకుడు; * ladder, n. నిచ్చెన; నిఃశ్రేణి; తాప; * laden, adj. బరువెక్కించిన; * ladle, n. తెడ్డు; అగప; దర్విక; పెద్ద గరిటె; దర్వి; కంబి; * lady, n. స్త్రీ; పెద్దింటి పడుచు; యజమానురాలు; దొరసాని; * lag, v. i. వెనుకపడు; ఆలస్యమవు; * lagoon, n. మడుగు; ఉప్పునీటి కయ్య; * laissez-faire, ph. (లెస్సే ఫెయిర్) స్వేచ్ఛా వ్యాపార పద్ధతి; విచ్చలవిడి వ్యాపారం; నిబంధనలు లేని పద్ధతి; * lake, n. సరస్సు; చెఱువు; హ్రదం; వెంచ; ** freshwater lake, ph. మంచినీటి చెఱువు; స్వాదూరం; * lakh, n. [Ind. Eng.] లక్ష; నూరువేలు; మిలియనులో పదో వంతు; * lamb, n. గొర్రె పిల్ల; * lame, adj. కుంటి; చొట్ట; ** lame excuse, ph. కుంటిసాకు; * lament, v. i. బాధపడు; విచారించు; సంతాపపడు; దుఃఖాన్ని బయట పెట్టు; విలపించు; అంగలార్చు; అఘోరించు; అలమటించు; * lamentable, n, శోచనీయం; * lamentation, n. విలాపం; రోదన; * lamina, n. రేకు; పొర; దళం; పటలం; * laminar, adj. రుజు; ప్రశాంత; ** laminar flow, ph. రుజు ప్రవాహం; ప్రశాంత చలనం; ప్రశాంత ప్రవాహం; * lamp, n. దీపం; దీపిక; జ్యోతి; తిర్లిక; బెళుకు; ** lamp black, ph. కజ్జలం; దీపపు మసి; ** lamp bulb, n, వెలుఁగు బుడ్డి; దీపపు బుడ్డి; ** lamp stand, ph. దీపపు సెమ్మె; దండుదివ్వె; * lampshade, n. గుమ్మటం; * lance, n. ఈటె; బల్లెం; బరిసె; * land, adj. భూ; భూమి; నేల; ** land breeze, ph. భూమారుతం; మలయమారుతం; నేల తెమ్మెర; ** land reform, ph. భూసంస్కరణ; ** land revenue, ph. భూమి శిస్తు; నేల పన్ను; ** land tax, ph. శిస్తు; పన్ను; * land, n. భూమి; నేల; జియా; పుడమి; భువి; ధరణి; వసుంధర; క్ష్మా; ఞ; ** barren land, ph. పర్ర; * land, v. i. భూమిమీఁదకి దిగు; గట్టు ఎక్కు; వాలు; * land, v. t. భూమిమీఁదకి దింపు; గట్టు ఎక్కించు; * landing, n. మెట్టు; గట్టు; ఒడ్డు; దింపుగడ; * landlady, n. ఇల్లుగలది; ఇంటి యజమానురాలు; * landlord, n. (1) బుగత; జమీందారు; భూస్వామి; కామందు; (2) ఇల్లుగలవాడు; ఇంటి ఓనరు; * landmark, n. కొండగుర్తు; బండగుర్తు; ఆనవాలు; నేలగుర్తు; * landscape, n. భూదృశ్యం; ప్రకృతి దృశ్యం; ప్రకృతి దృశ్యాన్ని చూపే చిత్రపటం; * landslide, n. (1) భృగుపాతం; భూపాతం; నేలకెడవు; కొండచరియలలో భూమి దిగజారిపోవడం; (2) అత్యధిక సంఖ్యాబలంతో ఎన్నిక నెగ్గడం; * landmine, n. మందుపాతర; * lands, n. భూములు; నేలలు; పుడములు; ** dry lands, ph. నంజభూములు; నంజనేలలు; ఎండునేలలు; ఎండుభూములు; ** wetlands, ph. పుంజభూములు; పుంజనేలలు; తడిపుడములు; తడినేలలు; తడిభూములు; * lane, n. సందు; గొంది; (note) సందు కంటె వీధి వెడల్పయినది, వీధి కంటె మార్గం వెడల్పయినది; (2) బాట; పట్టా; కార్దారి; లేను; * language, n. భాష; నుడి; ఉఁగు; ఉవు; ** agglutinative language, ph. మాట పక్కన ప్రత్యయము చేరెడి భాష; ఉదా: తెలుగు; ** body language, ph. హావభావాలు; ** borrowing language, ph. పరాదాన భాష; ** cognate language, ph. సజాతీయ భాష; జ్ఞాతి భాష; ** contact language, ph. సంపర్క భాష; అంటు నుడి; అంటుఁగు; ** donor language, ph. ప్రదాతృ భాష; ఇయ నుడి; ఇచ్చుఁగు; ** intermediate language, ph. మాధ్యమిక భాష; నడి నుడి; నడియుఁగు; ** link language, ph. సంధాన భాష; లంకె నుడి; ** literary language, ph. గ్రాంథిక భాష; వ్రాత నుడి; ** machine language, ph. యాంత్రిక భాష; మర నుడి; ** power of language, ph. వాగ్విభవం; ** recipient language, ph. ప్రతిగ్రహీత భాష; పొందు నుడి; ** rustic language, ph. పామరోక్తి; అశ్లీలం; అణక నుడి; అణకుఁగు; ** sister language, ph. సజాతీయ భాష; జ్ఞాతి భాష; ఏకోదర భాష; తోఁడ నుడి; ** spoken language, ph. మాట్లాడే భాష; మౌఖిక భాష; ** source language, ph. మూల భాష; వేరు నుడి; ** standard language, ph. ప్రామాణిక భాష; ** target language, గమ్య భాష; లక్ష్య భాష; గుఱి నుడి; * languor, n. నిస్త్రాణ; బడలిక; ఆయాసం; * langur, n. ఒక జాతి కోతి; [bio.] ''Semnopithecus entellus''; ** Hanuman langur, ph. కొండముచ్చు; also called Gray L.; ** Madras langur, ph. గండంగి; * lanky, adj. సన్నగా, పొడుగ్గా ఉన్న; రివటలా ఉన్న; * lantern, n. లాంతరు; హస్తకం ఉన్న దీపం; * lap, n. (1) ఒడి; అంకతలం; అడ్డాల; (2) చుట్టు; * lapid, n. రాయి; శిల; * lapidary, n. వైకటికుడు; రత్నములను సానపట్టేవాడు; * lapidate, v. t. రాయితో కొట్టు; * lapidify, v. t. రాయిగా మార్చు; (rel.) petrify; dilapidated; * lapis lazuli, n. రాజావర్తం; ఇంద్రనీలమణి; వైడూర్యం; నవరత్నములలో ఒకటి; * laparoscope, n. లాపొరోస్కోప్ అనేది ఒక వైద్య పరికరం. ఇది గొట్టంలా ఉండి అందులో ఓ కెమెరా ఉండి చీకట్లో చూసేందుకు ఒక దీపం కూడా ఉంటుంది. చర్మం మీద చిన్న రంద్రం మాత్రం చేసి ఆ రంధ్రం గుండా ఈ బుల్లి లాపొరోస్కోప్ ని పంపి దాని ద్వారా చూస్తూ మరో వైపు నుండి బుల్లి సూదీ, చాకూ వంటివి పంపి అవసరమైన వరకూ కోయడమో, శుభ్ర పరచడమో చేస్తారు; ఇది ఓ రకం శస్త్ర చికిత్సా పద్దతి. (సాధారణంగా శస్త్ర చికిత్సలoటే కత్తితో కొయ్యడం చర్మం, కండలను చీల్చి లోపల అవయవాలకు మరమ్మత్తు చేయడమో లేదా పాడయితే తీసివేయడమో చేస్తారు. వైద్యుడి చేయి పట్టేంత మేర కోయవలసి ఉంటుంది. ఇటువంటి ప్రొసీజర్స్ తర్వాత రోగి కొలుకోవడానికి చాలా సమయం పడుతుంది.) * lapse, v. i. మురిగిపోవు; కాలదోషం పట్టు; * laptop, n. ఉరోపరి; అడ్డాల కలని; ఒడిలో పట్టే కంప్యూటరు; * larceny, n. దొంగతనం; చోరీ; చౌర్యం; స్తేయం; మ్రుచ్చిమి; * lard, n. కొవ్వు; పంది కొవ్వు; ఆవు, మేక మొదలగు గడ్డిఁదిను, నెమరువేసే జంతువుల కొవ్వుపదార్థముని tallow అంటారు; Lard has a smoke point around 370°F/188°C. Ghee has a much higher smoke point, exceeding lard, around 485°F (252°C). This makes ghee great for general frying; * large, adj. పెద్ద; పెను; గోదురు; స్థూల; గొప్ప; విస్తారమైన; అధికమైన; విశాలమైన; ** large frog, ph. గోదురు కప్ప; పెనుకప్ప; ** large intestine, ph. పెద్దప్రేఁగు; స్థూలాంత్రం; పెంబ్రేఁగు; * large-scale, adj. పెద్దయెత్తున; భారీ; * Lark, n. భరతపక్షి; భారద్వాజం; కులాసాగా కూజితాలు చేసే చిన్న పక్షి; * larva, n. డింభం; పూర్తిగా ఎదిగిన తర్వాత ఉండే రూపానికి విరుద్ధంగా ఉండే పెరగని పిల్ల జంతువు; * larval, adj. డింభ; * laryngitis, n. కంఠార్తి; స్వరపేటిక వాపు; గొంతుక్రోవి; * Larynx, n. స్వరపేటిక; మాటల పెట్టె; శ్వాసనాళానికి ఘంటికకీ మధ్యనున్న ప్రదేశం; కృకాగ్రం; కంఠనాళిక కొన; గొంతుకలో ధ్వని పుట్టించే కట్టడం; * Lascar, n. కళాసుఁడు; ఓడమీద పనిచేసేవాఁడు; పనివాఁడు; * lascivious, adj. కామాతురతతో కూడిన; * Laser, n. లేసర్; సన్నని, ఒకే రంగు ఉన్న, కాంతివాసాన్ని పుట్టించే పరికరం; (ety.) anagram for Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation (LASER); * lash, v. t. కొరడాతో కొట్టి దండించు; * lass, n. పడుచు; చిన్నది; * lassitude, n. నిస్త్రాణ; నీరసం; అలసట; గ్లాని; * lasso, n. పాశం; త్రాఁడు; ఉచ్చుతాడు; * last, adj. (1) ఆఖరు; కడపటి; కడ; చివరి; ఒక వరుసలో చిట్టచివరిది; (2) గత; క్రిందటి; మునుపటి; (rel) latest; ** last night, ph. నిన్నరాత్రి; గత రాత్రి; మున్రాత్రి; (note) "yesterday night" is not a correct usage; ** last time, ph. కడసారి; క్రిందటిసారి; ** last year, ph. గత సంవత్సరం; క్రిందటి ఏఁడు; నిరుడు; మున్నేఁడు; ** last name, ph. ఇంటి పేరు; తండ్రి నుండి పిల్లలకి వచ్చే పేరు; same as surname; family name; * last, v. i. మన్ను; ఆటి వచ్చు; * lasura, n. శేలుపండు; also refer. Assyrian plum; * latch, n. గొళ్ళెం; గడియ; * late, adj. (1) ఆలస్యమైన; జాప్యమైన; జాగైన(2) వెనుకటి; గతించిన; చనిపోయిన; దివంగతులైన; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: lately, recently * ---Use both these in the present perfect tense to talk about something that began in the recent past and continues until now: ''Lately'' I have been thinking about buying a new car. Or, ''Recently'' I have been thinking about buying a new car. You can use recently with the past tense to talk about something that happened in the recent past: She ''recently'' got married.''' |} * * lately, adv. ఈ మధ్య; ఇటీవల; * latent, adj. దాౘబడిన; గుప్తమైన; అంతర్గత; గూఢ; అవ్యక్త; ** latent heat, ph. గుప్తోష్ణత; గుప్తోష్ణం; గూఢోష్ణం; అంతర్గతోష్ణత; దాపువేడిమి; * later, adj. ఉత్తర; అపర; మలి; ** later half, ph. అపర పక్షం; మలివైపు; ** later phase, ph. మలి దశ; * later, adv. తర్వాత; ఆనక; పిదప; * lateral, adj. పార్శ్వ; ప్రక్కనున్న; ప్రక్కటి; * Laterite, n. కంకర; తురక ఱాయి; * latest, adj. గత; క్రిందటి; ఒక వరుసలో అప్పటికే చివరిది; * latex, n. దుగ్ధరసం; పాలరసం; మొక్కలనుండి కారే పాలు; * lath, n. పెండికట్టు; తడప; పలచటి, పొడుగాటి రేకు; తాటి, కొబ్బరి మొదలైన చెట్ల మట్టల నుండి పీకిన పలచటి, పొడుగాటి పీలిక; * lathe, n. తరిమెన; తరివిరి; ఒక యాంత్రిక పనిముట్టు; * lather, n. నురుగు; సబ్బు నురుగు; ఫేనం; * Latin America, n. లాటినమేరికా దేశం; మెక్సికో, మధ్య అమెరికా; బ్రెజిల్ మినహాయించి మిగిలిన దక్షిణ అమెరికా ప్రాంతం; * latitude, n. (1) అక్షాంశం; అక్షాంశరేఖ; ఇరుసంకె; ఒక చేతిని క్షితిజం వైపు, మరొక చేతిని ధ్రువ నక్షత్రం వైపు సారించినప్పుడు ఆ రెండు చేతుల మధ్య ఉండే కోణం; ఉత్తర ధ్రువం యొక్క అక్షాంశం 90 డిగ్రీలు; భూమధ్య రేఖ యొక్క అక్షాంశం సున్న డిగ్రీలు; (2) ఉదారత; స్వతంత్రం; మెదలడానికి చోటు; * latrine, n. మరుగుదొడ్డి; * latter, n. రెండవ; మరుసటి; వెనుకటి; * lattice, n. జాలకం; అల్లిక; తడక; చట్రం; ** crystal lattice, ph. స్పటిక జాలకం; ** metal lattice, ph. ధాతు అల్లిక; * laud, v. t. స్తుతించు; * laudable, adj. వంద్యం; స్తుతించదగ్గ; ఈడ్యము; పొగడదగిన; * laugh, v. i. నవ్వుట; ** laughing matter, ph. నగుబాటు; * laughter, n. నవ్వు; నగు; * launch, v. t. (1) ప్రారంభించు; (2) జలప్రవేశం చేయు; * launder, v. t. ఉతుకు; శుభ్రం చేయు; * laundering, n. ఉతకడం; శుభ్రం చేయడం; ** money laundering, ph. నల్లబజారులో గణించిన డబ్బుని చెలామణీలోకి తీసుకురావడానికి పన్నే కుట్రలు; * laundromat, n. చాకిరేవు కొట్టు; చాకిమర; మిషనులో డబ్బులు వేసి బట్టలు ఉతుక్కునే స్థలం; * laundry, n. (1) మాసిన బట్టలు; (2) ఉతికిన బట్టలు; * laureate, n. పుష్పగుచ్చమును గ్రహించిన వ్యక్తి; గండపెండేరమును తొడిగించుకున్న వ్యక్తి; అభిషిక్తుడు; ప్రసిద్ధుడు; ** poet laureate, ph. ఆస్థానకవి; ** Nobel laureate, ph. నోబెల్ గ్రహీత; * laurel, n. పత్రగుచ్ఛం; పురస్కారం: మెప్పుకోలు; * lava, n. శిలాద్రవం; ఉబ్బలి; అనలద్రావితం; లావా; దావం;(ety.) because fire created by lava is దావానలం; lava is molten rock that came out of the earth's interior; magma is the molten rock inside the earth; ** River of lava, ph. అంగార సింధువు; * lavender, n. ఊదామరువం; లవంద్రి; ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] Lavendula officinalis; * lavish, adj. డాబుగా ఎక్కువ డబ్బు ఖర్చు పెట్టిన; * law, n. (1) ధర్మం; న్యాయం; (2) సూత్రం; నియమం; విధి; సిద్ధాంతం; (3) చట్టం; శాసనం; see also act; ** common law, ph. సాధారణ న్యాయం; సమయ సూత్రం; ** natural law, ph. ప్రకృతి ధర్మం; ** penal law, ph. దండ నీతి; శిక్షాస్మృతి; ** law of constant returns, ph. [econ.] సమ ప్రయోజన న్యాయం; ** law of diminishing returns, ph. [econ.] క్షీణోపాంత ప్రయోజన శూత్రం; హీన ప్రయోజన న్యాయం; క్షీణ ప్రయోజన న్యాయం; ** law point, ph. ధర్మసూక్తి; ధర్మసూక్ష్మం; ** lawsuit, ph. దావా; వ్యాజ్యం; * lawful, adj. చట్టబద్ధ; చట్టసమ్మత; * lawful, n. చట్టసమ్మతం; ధర్మసమ్మతం; * lawlessness, n. అశాంతి; అవ్యవస్థ; న్యాయరాహిత్యం; * lawn, n. పచ్చిక; పచ్చికచెక్క; ఇంటి ముందు వాకిట్లో గడ్డి; ** lawn mower, ph. లవనకి; గడ్డిని కత్తిరించే పనిముట్టు; * lawyer, n. న్యాయవాది; వకీలు; లాయరు; ప్లీడరు; * laxative, n. మృదువిరేచనకారి; (rel.) Purgative అంటే ఇంకా శక్తిమంతమైన ఔషధం. వీటిని కడుపునంతటినీ శుభ్రం చెయ్యడానికి వాడతారు. * layer, n. (1) పొర; స్తరం; (2) వరుస; * layman, n. పామరుఁడు; సామాన్యుఁడు; ఒక రంగంలో ప్రవీణుఁడు కాని వ్యక్తి; * lazy, adj. సోమరియైన; ** lazy fellow, ph. బద్ధకిష్టి; బద్ధకస్తుఁడు; సోమరి; * laziness, n. (1) బద్ధకత్వం; బద్ధకం; సోమరితనం; ప్రాలుమాలిక; (2) బద్ధం; సుస్తీ; ** menstrual laziness, ph. రుతుబద్ధం; ** stool laziness, ph. మలబద్ధం; * leach, n. జలగ; జలూకం; * leaching, n. జలూకా ప్రయోగం; జబ్బు కుదిర్చే నిమిత్తం జలగల చేత నెత్తురు త్రాగించడం; * Lead, n. (లెడ్) (1) సీసం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 82, సంక్షిప్త నామం, Pb); [Lat. Plumbum (2) పెన్సిలు ములుకు; పెన్సిలు ములుకులో ఉండే గ్రాఫైటు; ** red lead, ph. సింధూరం; వావిలి; ** black lead, ph. కాఱు సీసం; ** red calx of lead, ph. నాగసింధూరం; ** white oxide of lead, ph. సఫేదు; ** lead acetate, ph. సీస అసితం; ** lead carbonate, ph. సీస కర్బనితం; * leadwort, n. చిత్రమూలం; [bot.] ''Plumbago zeylanica;''a shrubby, perennial medicinal herb with acrid roots; * lead, v. i. (లీడ్); దారితీయు; త్రోఁవ చూపు; * leader, n. ఆరెకుఁడు; తలారి; పురోగామి; అగ్రణి; అగ్రిముఁడు; m. నాయకుఁడు; నేత; f. నాయకురాలు; * leadership, n. నేతృత్వం; నాయకత్వం; ఆరెకతనం * leaf, n. ఆకు; పత్రం; పర్ణం; గాదం; పల్లవం; ** bifoliate compound leaf, ph. ద్విదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. ఏపి ఆకు; ** bipinnately compound leaf, ph. ద్విపక్షవత్ సంయుక్త పత్రం; ఉ. తుమ్మ ఆకు; ** compound leaf, ph. సంయుక్త పత్రం; ** multi foliolate compound leaf, ph. బహుదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. బూరుగు ఆకు; ** palmately compound leaf, ph. హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ** penta foliate compound leaf, ph. పంచదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. వావిలి ఆకు; ** pinnately compound leaf, ph. పక్షవత్ సంయుక్త పత్రం; ఉ. చింత ఆకు; ** pleurifoliolate compound leaf, ph. బహుదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. బూరుగు ఆకు; ** quadrifoliate leaf, ph. చతుర్దశ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. నీటి చెంచలి కూర ఆకు; ** simple leaf, ph. లఘు పత్రం; ** tender leaf, ph. చిగురు; పల్లవం; ఇగురు; తలిరు; తలిరాకు; కవటాకు; ** trifoliate leaf, ph. త్రిభిన్న పత్రం; మూడు ఉప పత్రములు గల భిన్న పత్రం; ** trifoliolate compound leaf, ph. త్రిదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. చిక్కుడు ఆకు; ** tripinnately compound leaf, ph. త్రిపక్షపత్ సంయుక్త పత్రం; ఉ. మునగ ఆకు; ** uni foliolate compound leaf, ph. ఏకదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం; ఉ. నిమ్మ ఆకు; * leaflet, n. కరపత్రం; ఉపపత్రం; * league, n. (1) సమితి; సభ; కూటమి; (2) మూడుమైళ్ళు; * League of Nations, n. నానారాష్ట్ర కూటమి; నానారాజ్యసభ; దీని స్థానంలో ఇప్పుడు ఐక్యరాజ్యసమితి లేదా యునైటెడ్ నేషన్స్ ఉంది; * leak, n. నిష్యందం; కారుట; * leak, v. i. కారు; ఓడిగిల్లు; నిష్యందించు; * leaky, adj. ఓటి; ** leaky pot, ph. ఓటి కుండ; * lean, adj. సన్నని; బక్కపలచని; చిక్కిన; కొవ్వు తక్కువగా ఉన్న; * lean, v. i. ఒరగు; చేరబడు; ఆనుకొను; * lean, v. t. చేరబెట్టు; చేరవేయు; * leaning, n. మొగ్గు; పక్షపాతం చూపు; * leap, v. i. గెంతు; లంఘించు; ఉరుకు; దుముకు; ** leap year, n. లంఘ వర్షం; దీర్ఘ సంవత్సరం; అధిక సంవత్సరం; * learn, v. i. నేర్చుకొను; కరచు; అభ్యసించు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: learn, teach, show * ---Both ''teach'' and ''learn'' are used to talk about things that take time to accomplish. Learning means studying or practicing. Teach means explaining to someone what to do. ''Show'' means to use actions to explain something.''' |} * * learned, n. [learn-ed], an educated person; * learner, n. అభ్యాసి; * learned, v. i. [Brit.] learnt; past tense of "to learn;" * learning, n. నేర్చుకొనడం; అభ్యాసం; ** machine learning, ph. యంత్రాభ్యాసం; ** rote learning, ph. లొట్టాబట్టీయం; కంఠస్థం చెయ్యడం; * lease, n. గుత్త; కౌలు; బాడుగ; పట్టా; ఇజారా; * leash, n. తలుగు; తలుగు అంటే పశువుని కట్టెయ్యటానికి వాడే పలుపుతాడు; a line for leading or controlling an animal; * least, adj. కనిష్ఠ; కనీసపు; లఘిష్ఠ; లఘుతమ; అత్యల్పమైన; ** least common multiple, ph. కనిష్ఠ సామాన్య గుణిజం; కసాగు; ** least squares, ph. కనిష్ఠ వర్గులు; ** least mean squares, ph. కనిష్ఠ సగటు వర్గులు; కసవ; ** at least, ph. హీనపక్షం; కనీసం; ** not in the least, ph. ఈషణ్ మాత్రం; ** method of least squares, ph. కనిష్ఠ వర్గులు పద్ధతి; * leather, n. తోలు; పదును చేసిన చర్మం; leather is the skin after it has been tanned, preserved, and refined for use; * leave, n. సెలవు; * leave, v. t. వదలు; వదలిపెట్టు; విడుచు; మానుకొను; * leavening, n. గుల్లపొడి; పొంగుపొడి; పిండివంటలు గుల్లబారడానికి; పిండి పొంగడానికీ వాడే పదార్థం; * lectern, n. వ్యాసపీఠం; ఉపన్యాసకుడి ముందు కాగితాలు పెట్టుకుందికి ఉండే బల్ల; * lecture, n. ఉపన్యాసం; ప్రసంగం; * lecturer, n. m. ఉపన్యాసకుడు; ప్రసంగి; * ledger, n. కాతా పుస్తకం; ఆవర్జా; ముఫర్జు; పద్దు పుస్తకం; వర్గు లెక్కల పుస్తకం; కవిలె కట్ట; * leer, v. i. అసభ్యంగా తేరిపార చూడడం; అసభ్యంగా వెకిలిగా నవ్వడం; * leeward, adj. ప్రతివాతం; ప్రతివాత; * left, adj. ఎడమ; వామ; సవ్య; ఇడ; డాపల; డా; పుఱ; రొడ్డ; ** left hand, ph. సవ్యకరం; డాచేయి; ఎడమ చేయి; పుఱ చేయి; ** left handed, ph. సవ్యకరం; వామకరం; వామావర్తం; పుఱ చేతి వాటం; ** left nerve, ph. ఇడ నాడి; డానాడి; ** left wing, ph. వామపక్షం; డావైపు; రాజకీయాలలో "మార్పు" ని కోరే, సంప్రదాయ విరుద్ధ పద్ధతులని ప్రోత్సహించే పక్షం; సంఘంలో విశాల భావముగల; విశాల దృక్పథముగల పక్షం; * left-handed, n. కవ్వడి; పుఱచేతివాటం ఉన్న మనిషి; * leftist, adj. వామపక్ష; డావై; * leftist, n. వామపక్షి; డావైపరి; * leftovers, n. తినగా మిగిలిపోయినవి; భక్షితావశిష్టాలు; * leg, n. (1) కాలు; (2) మీగాలు; పాదము పై భాగం; (3) కోడు; ** leg of furniture, ph. కోడు; * legacy, n. వారసత్వపు సంక్రమణ; ఉత్తరదాయిత్వం; వంశపారంపర్యంగా వచ్చిన ఆస్తి; * legal, adj. చట్టబద్ధ; న్యాయాత్మక; న్యాయసంబంధిత; * legality, n. చట్టబద్ధత్వం; * legally, adv. విధ్యుక్తంగా; * legend, n. ఒక వ్యక్తి చేసిన విశిష్టమైన పని గురించి గొప్పగా చెప్పే కథ కాని కథలు కాని; ఈ కథలు నిజంగా జరిగిన సంఘటనలు కావచ్చు, ఉత్ప్రేక్షలు కావచ్చు; ఉదా. శంకరాచార్యులవారు పరకాయ ప్రవేశం చేసేరన్న కథ; * legibility, n. వ్రాత స్పష్టత; * legislate, v. t. శాసించు; చట్టములు ఏర్పరచు; * legislation, n. శాసనం; చట్టం; ఏలుబడి; ** legislative assembly, ph. శాసనసభ; విధానసభ; ఏలుకొలువు; * legitimacy, n. ఔరసత్వం; * legumes, n. pl. కాయధాన్యాలు; అపరాలు; చిక్కుడు జాతి గింజలు; pulses; beans (kidney, black, pinto, lima, soy, edamame), lentils, peas (split, green, sugar snap, black-eyed), chickpeas, and peanuts; * leisure, n. తీరిక; తీరుబడి; తీరుబాటు; తీరిక సమయం; వ్యవధానం; సావకాశం; విరామం; ఉబుసు; ఎసలిక; * leisurely, adv. తాపీగా; నెమ్మదిగా; తీరుబాటుగా; తీరుబడిగా; సావకాశంగా; వ్యవధానంగా; * lemon, n. గజనిమ్మ; పసుపుపచ్చగా ఉండే నిమ్మపండు; ఆకుపచ్చగా ఉండే నిమ్మని పంపరపనసతో జోడించగా వచ్చిన కంచర జాతి మొక్క అని ఒక నమ్మకం ఉంది; [bot.] ''Citrus limon;'' Lemon is a hybrid of the Citron and Bitter Orange; (rel.) lime; * lemon balm, n. [bot.] Melissa officinalis of the Lamiaceae (mint) family; Lemon Balm and Pudina (mint) have similar shapes and structures, but the leaves, taste, and aromas of lemon balm and mint are distinct enough to tell them apart. Whether you prefer the sweet, delicate flavor of lemon balm or the bold, refreshing taste of mint, both herbs are versatile, aromatic, and widely enjoyed by many. Other names: Lemon Balm, Lemon Balsam, Melissa, Sweet Balm, Sweet Melissa; * lemongrass, n. నిమ్మగడ్డి; [bot.] ''Cymbopogon citratus'' of the Poaceae family; Cochin grass; Malabar grass; citronella grass; fever grass; * lend, v. t. అప్పిచ్చు; ** lend a hand, ph. సహాయం చేయు; * lender, n. అప్పిచ్చువాడు; ఉత్తమర్ణుడు; * lending, adj. ప్రదాతృ; అప్పు ఇచ్చే; ఎరవిచ్చే; ** lending language, ph. ప్రదాతృ భాష; * length, n. పొడవు; పొడుగు; నిడివి; నిడుద; చాపు; ఉద్దము; * lens, n. కటకం; తాలం; ఓకు; వక్రీభవనం కారణంగా కాంతి కిరణాల మార్గాన్ని కేంద్రాభిసరణం (converge) చేసేది కాని, కేంద్రావసరణం (diverge) చేసేది కాని అయిన పరికరం కటకం అనబడుతుంది; ** concave lens, ph. పుట కటకం; పుటాకార కటకం; ** contact lens, ph. సన్నికర్ష కటకం; స్పర్శ కటకం; అంటోకు(అంటు + ఓకు); ** convex lens, ph. కుంభ కటకం; కుంభాకార కటకం; కుండోకు(కుండ + ఓకు); ** double convex lens, ph. ద్వికుంభ కటకం; రెంగుండోకు(రెండు + కుండ + ఓకు); * Leo, n. సింహరాశి; ఈ సింహరాశిలో అత్యధిక కాంతితో ప్రకాశించే నక్షత్రాన్ని ఆల్ఫా లియోనిస్ అంటారు. దీనికే రెగ్యులస్ అనే పేరు కూడా ఉంది; సింహరాశిలో మరికొంచెం తక్కువ కాంతితో ప్రకాశించేది బీటా లియోనిస్ లేదా డెనిబోలా; Leo is located fairly close to the Ursa Major constellation in the sky; The stars around the neck of this lion look like a sickle with Regulus at the handle of the sickle; Denebola marks the tail end of the lion; * Leonis, n. పూర్వ ఫల్గుని; ఉత్తర ఫల్గుని; * Leonis Regulus, n. మఘ; ఒక నక్షత్రం; * leopard, n. చిఱుతపులి; వింబులి (వింత + పులి); * leprosy, n. కుష్ఠు; కుష్ఠువ్యాధి; కుష్ఠురోగం; ** stone leprosy, ph. రాతి కుష్టు; పాలరాయి వంటి రాళ్లు ఆమ్ల వర్షంలో తడిసినప్పుడు రాయి క్రమేపీ క్షీణించి పోవడం; * leprosorium, n. కుష్ఠు శరణాలయం; * lesbian, n. f. స్వలింగాళువైన స్త్రీ; మరొక స్త్రీ తో మైథున సహచర్యం కోరే స్త్రీ; * lesion, n. గాయం; క్షతం; దెబ్బ; కడి; పుండు; కోత; * less, adj. తక్కువ; కొలతలో తక్కువ; * less, suff. మాలిన; విహీనం; ** aimless, ph. దిక్కుమాలిన; ** artless, ph. కళావిహీనం; ఒప్పులేని; ** effortless, ph. కృషిమాలిన; ** limitless, ph. వల్లమాలిన; ఎల్లలేని; ** meaningless, ph. అర్థవిహీనం; ** powerless, ph. శక్తిమాలిన; ** thoughtless, ph. తెలివిమాలిన; ** useless, ph. పనికిమాలిన; పనికిరాని; * lessee, n. అద్దెకున్న వ్యక్తి; అద్దెకి పుచ్చుకున్న వ్యక్తి; * lesser, adj. లఘుతర; ** lesser evil, ph. లఘుతర దౌష్ట్యం; * lesson, n. పాఠం; బోధన; శిక్ష; గుణపాఠం; ** learning a hard lesson, ph. గుణపాఠం నేర్చుకోవడం; * lessor, n. అద్దెకి ఇచ్చిన వ్యక్తి; * let, v. t. (1) చెయ్యనిచ్చు; (2) అనుకో; * lethal, adj. ప్రాణాంతకమైన; మరణకారకమైన; మారక; మారణ; ** lethal dose, ph. మారక మోతాదు; ** lethal weapon, ph. మారణాయుధం; * lethargy, n. బద్ధకం; మాంద్యం; దిమ్ము; * letter, n. (1) అక్షరం; (2) ఉత్తరం; జాబు; లేఖ; కమ్మ; ఆకు; ** aspirated letter, ph. [ling.] ఒత్తు అక్షరం; ** cover letter, ph. ముఖపత్ర లేఖ; ** reply letter, ph. ప్రత్యుత్తరం; * lettuce, n. ఆకుకోసు; ఎలకోసు; * leuco, pref. తెల్లని; * leucocyte, n. తెల్లకణం; * leucodermia, n. శ్వేత కుష్ఠు; బొల్లి; see also vitiligo; * leucorrhea, n. తెల్లకుసుమ; శ్వేతప్రద; యోని ద్వారా కారే తెల్లని స్రావం; * leukemia, n. రక్తపు కేన్సరు; (ety.) from Greek meaning, white blood, or too many white cells in the blood; * levee, n. గట్టు; వరదలనుండి కాపాడడానికి నది ఒడ్డు వెంబడి కట్టిన కట్ట; * level, adj. చదునైన; సమమట్టమైన; కీత; ** level tea-spoonful, ph. కీత చెంచాడు; తలకోసిన చెంచాడు; . * level, n. (1) మట్టం; మట్టపలక; ఒక ప్రదేశం చదునుగా ఉందో లేదో చూడడానికి తాపీమే వాడే పనిముట్టు (2) స్థాయి; ఎత్తు; సమత్వం; (3) పరిమాణం; ** energy level, ph. శక్తి మట్టం; ** sea level, ph. సముద్రమట్టం; కడలిమట్టం; ** spirit level, ph. మట్టం; మట్టపలక; ** water level, ph. నీటిమట్టం; * lever, n. తులాదండం; ఉత్తోలకం; మీట; (see also) liver; * leviathan, n. (లెవియతన్), తిమింగిలాన్ని పోలిన భయంకరమైన సముద్రపు (ఊహా) జంతువు; * levigate, v. t. దేవు; గాలించు; * levitation, n. వస్తువులని గాలిలో తేలేటట్లు చెయ్యడం; వాయుస్తంభనం; * levulose, n. వామోజు; ఎడం చేతి వాటపు చక్కెర; పళ్లలో ఉండే చక్కెర (ఫలోజు) ఈ జాతిది; గ్లూకోజు, మాల్టోజు కుడి చేతి వాటం చక్కెరలు; (see also) dextrose; * lewd, adj. అశ్లీలమైన; అవాచ్యమైన; సాధుసమ్మతంకాని; బూతు; * lexical, adj. మాటలకి సంబంధించిన; నిఘంటు సంబంధిత; నైఘంటుక; ** lexical analysis, ph. నైఘంటిక విశ్లేషణ; ** lexical order, ph. అకారాది క్రమం; నిరుక్త క్రమం; * lexicographer, n. నిఘంటుకారుఁడు; నైఘంటికుఁడు; ఆభిదానికుఁడు; * lexicographic, adj. నైఘంటుక; * lexicography, n. నిరుక్తం; నిరుక్త శాస్త్రం; నిఘంటు నిర్మాణ శాస్త్రం; శబ్దసంగ్రహ శాస్త్రం; * lexicology, n. పదస్వరూపతతత్త్వం; * lexicon, n. శబ్దసంగ్రహం; పదకోశం; శబ్దకోశం; నిఘంటువు; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: Lf-Lz == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * liability, n. భారం; బాధ్యత; జవాబుదారీ; పూచీ; అచ్చుకోలు; * liar, n. కల్లరి; అబద్ధాల కోరు; బొంకులాడు; కోతల రాయుడు; జులాయి; * libation, n. (1) దేవుడికి నైవేద్యంగా అర్పించిన ద్రవరూపంలో ఉన్న పదార్థం; (2) (వెటకారంగా) అతిథులకి ఇచ్చే మద్యపానీయాలు; * libel, n. పరువు తీసే రాత; పరువు నష్టం కలిగించే రాతలు, కూతలు; నిందాలేఖనం; (note) a libel is a written word injurious to the reputation of another person; see also slander; ** libel suit, ph. పరువు నష్టం దావా; * liberal, adj. విశాల భావముగల; విశాల దృక్పథముగల; వదాన్య; ఉదార; ** liberal philosophy, ph. వదాన్యత; ఉదారతత్వం; ** liberal school, ph. ఉదార సంప్రదాయం; * liberal, n. వదాన్యుడు; ఈవరి; ఉదారవాది; విశాల భావముగల వ్యక్తి; విశాల దృక్పధముగల వ్యక్తి; * liberalism, n. వదాన్యత; ఔదార్యం; ఉదారవాదం; * liberalization, n. ఉదారీకరణం; * liberate, v. t. విముక్తి చేయు; * liberation, n. విమోచనం; * liberty, n. స్వతంత్రం; స్వేచ్ఛ; యథేచ్ఛ; * libido, n. [psych.] కామాతురత; లైంగిక వాంఛ; లైంగిక బుభుక్ష; లైంగిక క్రియపై కోరిక; అచేతనంలో ఉండే తర్కాతీతమైన కోరికల పుట్ట; * library, n. గ్రంథాలయం; పుస్తక భాండాగారం; లైబ్రరీ; * lice, n. pl. పేలు; see also louse; ** eggs of lice, ph. ఈళ్లు; * licence, n. పరమానా; మక్తా; లైసెన్సు; * license, v. t. [British] పరమానా ఇవ్వడం; * licit, adj. చట్టసమ్మతమైన; చట్టబద్ధమైన; * lick, v. t. నాకు; నాలికతో నాకు; లేహించు; [[File:Illustration_Glycyrrhiza_glabra0.jpg|thumb|right|అతిమధురం]] * licorice, n. (లికరిష్) యష్టిమధుకం; అతిమధురం; [bot.] ''Glycyrrhiza glabra''; Abrus pvccatorius; (Br.) liquorice; * lid, n. మూత; కప్పు; రెప్ప; ** eyelid, n. రెప్ప; * lie, n. అబద్ధం; అసత్యం; కల్ల; బొంకు; కోత; హుళక్కి; అనృతం; ** white lie, ph. శుద్ధ అబద్ధం; పచ్చి అబద్ధం; * lie, v. i. పరుండు; పండుకొను; పవళించు; ** lie down, ph. పరుండు; పండుకొను; పవళించు; ** lie in ambush, ph. పొంచి ఉండు; కాయు; ఆకుచాటున కాయు; * lie, v. t. అబద్ధమాడు; * lien, n. తత్వాక్కు; తాత్కాలిక స్వత్వం; తాత్కాలిక హక్కు; * lieu, n. స్థానం; ** in lieu of, ph. స్థానంలో; దానికి బదులు; * life, n. (1) జీవి; జీవం; (2) జీవితం; జీవనం; మనుగడ; బతుకు; (3) ప్రాణం; జీవుడు; హంస; అసువు; ఉసురు; * life, adj. జీవ; జీవిత; ప్రాణ; యావజ్జీవ; ** life and death issue, ph. జీవన్మరణ సమశ్య; ** life cycle, ph. జీవిత చక్రం; జీవన చక్రం; జీవిత వలయం; ** life expectancy, ph. ఒక వయస్సు వరకు బతికిన వ్యక్తి సగటున ఇంకా ఎన్ని సంవత్సరాలు బతుకుతాడో లెక్క కట్టి చెప్పే సంఖ్య; ఒక వ్యక్తి వయస్సు పెరిగే కొలదీ, బాలారిష్టాలు తగ్గుతాయి కనుక, ఈ సంఖ్య మారుతూ ఉంటుంది; ** life history, ph. జీవిత చరిత్ర; ** life imprisonment, ph. యావజ్జీవ కారాగార శిక్ష; ** life insurance, ph. జీవిత బీమా; ** life process, ph. జీవన ప్రక్రియ; ** life style, ph. జీవన సరళి; బ్రతుకు బాణీ; ** life threatening, ph. ప్రాణాపాయకరమైన; ** life span, ph. ఆయువు; ఆయుర్దాయం; జీవన పరిమితి; ఈ మాట ప్రాణం ఉన్న శాల్తీలని, లేని జడ శాల్తీలనీ ఉద్దేసించి వాడవచ్చు; ఒక జనాభాలోని ప్రజల యొక్క పుట్టిన తేదీ, గిట్టిన తేదీ తెలిస్తే ఆ జనాభాలో సగటు వ్యక్తి జీవన పరిమితి లెక్క కట్టవచ్చు; ఒక విద్యుత్ బల్బు ఎన్ని గంటలు వెలుగుతుందో అది ఆ బల్బు యొక్క జీవన పరిమితి; ** family life, ph. కుటుంబ జీవితం; ** half life, ph. అర్ధాయువు; ** nomadic life, ph. సంచార జీవనం; ** standard of life, ph. జీవిత స్థాయి; ** full life insurance, ph. ఆదా జీవిత బీమా; ** term life insurance, ph. సాదా జీవిత బీమా; ** whole life insurance, ph. ఆదా జీవిత బీమా; సంపూర్ణ జీవిత బీమా; * lifebuoy, n. ఈతకాయ; నీటిలో తేలడానికి వాడే ఒక ఉపకరణం; * lifeless, adj. అచేతన; చచ్చిన; ప్రాణాలు పోయిన; నిర్జీవ; * life-long, adj. యావజ్జీవ; జన్మాంతర; ** life-long imprisonment, ph. యావజ్జీవ కారాగార శిక్ష; జన్మాంతర కారాగారం; * life-sized, adj. మనిషెత్తు; నిజపరిమాణ; * life-support, n. జీవగర్ర; * lifespan, n. ఆయువు; ఆయుర్దాయము; ఆయుస్సు; జీవితకాలం; * lifestyle, n. జీవన సరళి; బతుకుబాణీ; జీవనబాణీ; * lift, v. t. ఎత్తు; లేపు; లేవనెత్తు; * lift, n. (1) మోట; చేదుపెట్టి; నీటిని పైకి ఎత్తే సాధనం; లేపే సాధనం; (2) ఎత్తుపెట్టి; మోట పెట్టి; ఎత్తుబండి; (3) (phys.) ఉద్ధరణ; aerodynamic lift; * ligament, n. అస్థిస్నాయువు; ఒక ఎముకని మరొక ఎముకతో బంధించే స్నాయువు; టెండాన్ ఎముకని కదిలించడానికి పనికొస్తే, లిగమెంట్ దాన్ని అదుపులో ఉంచి కదలకుండా ఉంచుతుంది; * liger, n. సింలి; మగ సింహానికీ ఆడ పులికీ పుట్టిన పిల్ల; రెండు మాటలని జత చేసి కొత్త మాట సృజించటాన్ని “పోర్ట్ మాంటో“ (Portmanteau) అంటారు. ఇంగ్లీషులో ఇలాంటి పదాలు ఇంకా స్మాగ్ (smog = SMoke+Fog), బ్రంచ్(Brunch = Breakfast+Lunch); see also tigon; * light, adj. (1) వెలుగు; వెలుతురు; కాంతి; ద్యుతి; (2) తేలిక; లలిత; దోర; లఘు; ** light element, ph. లఘు ధాతువు; లఘు మూలకం; Light elements are generally thought of as those with an atomic number less tan 11; Hydrogen, helium, lithium and beryllium are the lightest four elements; ** light object, ph. లఘువు; ** light music, ph. లలిత సంగీతం; * light, n. (1) కాంతి; వెలుగు; వెలుతురు; ప్రభ; ప్రకాశం; భాతి; (2) దీపం; జ్యోతి; దివ్వె; లైటు; (3) తేలిక; చులకన; ** beam of light, ph. కిరణ వారం: కాంతి పుంజం; పొగకర్ర; ** beam of sunlight, ph. తరణి కిరణ వారం; జ్యోతిఃపుంజం; ** flashlight, n. కరదీపిక; కరదీపం; ** fluorescent light, ph. ప్రతిదీప్తి; ప్రతిదీప్తి దీపం; ** incandescent light, ph. తాపదీప్తి; తాపదీప్తి దీపం; ** moonlight, n. వెన్నెల; చంద్రకాంతి; సుధాకర భాతి; ** ray of light, ph. జ్యోతిర్లత; మరీచి; మరీచిక; ** torchlight, ph. కరదీపిక; కరదీపం; దివ్వె; ** visible light, ph. దృశ్య కాంతి; * lighting, v. t. ప్రజ్వలనం; వెలిగించడం; * lightly, adv. తేలికగా; చులకనగా; దోరగా; * lightest, n. లఘిష్ఠం; అతి తేలిక అయినది; * lighthouse, n. దీపస్తంభం; ఆకాశదీపం; రేవుదీపం; బంకోలా: ఓడలకు దిక్కు తెలియజేయుటకై రేవున బెట్టిన ఎత్తయిన దీపస్తంభము; * lightness, n. చులకన; లఘిమ; లఘుత్వం; లఘుత; * lightning, n. మెరుపు; మెరుపుతీగ; విద్యుల్లత; సౌదామిని; అశని; తటిత్తు; తటిల్లత; చంచల; ** lightning bolt, ph. పిడుగు; ఆశనిపాతం; ** lightning rod, ph. తటిద్దండం; * light-year, n. జ్యోతిర్‌వర్షం; కాంతి సంవత్సరం; దూరాన్ని కొలవడానికి ఖగోళశాజ్ఞులు వాడే కొలమానం; కాంతి ఒక ఏడాదిలో ఎంత దూరం ప్రయాణం చేస్తుందో అంత దూరం; ఉరమరగా 6,000,000,000,000 మైళ్ళు; * lignite, n. కపిల; అంగారం; నాసిరకం నేలబొగ్గు; * like, adj. వలె; లాగ; సమాన; ** manlike, adj. మనిషివలె; మనిషిలాగ; * like, v. i. నచ్చు; నచ్చుకొను; * likelihood, n. సంభావ్యత; * likely, adv. బహుశః; * likeness, n. పోలిక; సాపత్యం; * likewise, adv. అదేవిధంగా; అంతే కాకుండా; * limb, n. (1) అంగం; అవయవం; (2) కొమ్మ; * limbo, n. [idiom] త్రిశంకు స్వర్గం; త్రిశంకు స్థితి; * lime, n. (1) నిమ్మపండు; ఆకుపచ్చగా ఉండే నిమ్మపండు; ఇది lemon కంటే చిన్నగా ఉంటుంది; (2) సున్నం; గుల్ల సున్నం; పొడి సున్నం; ముగ్గు; ** hydrated lime, ph. తడి సున్నం; Ca(OH)₂; ** milk of lime, ph. సున్నపు పాలు; చిక్కని సున్నపు నీరు; Ca(OH)₂; ** slaked lime, ph. తడి సున్నం; Ca(OH)₂; ** quicklime, ph. పాల సున్నం; CaO; ** Persian lime, ph. [bot.] ''Citrus latifolia''; ** West Indian lime, ph. [bot.] ''Citrus aurantifolia''; ** lime kiln, ph. సున్నపు బట్టీ; ** lime mortar, ph. సున్నం; చెక్క సున్నం; గానుగ సున్నం; సున్నపురాయి గని నుంచి తెచ్చి సున్నపు బట్టీలలో కాలుస్తారు. అది బాగా విరిగి వేడిగా ఉంటుంది. అది తీసుకొని కట్టు సున్నం , లాదు సున్నం తయారు చేస్తారు. ఒక బస్తాకు 8 బస్తాలు (6 పైన) ఇసుక పోసి, గానుగలో వేసి ఎద్దుల చేత కొన్ని చుట్లు తిప్పిస్తారు. అది బాగా కలిసి పదును ఔతుంది. అది ఇపుడు సిమెంట్ మాదిరిగా (మళ్ళీ ఇసుక కలపక) వాడుకోవచ్చు. మిగిలినది రాశిగా పోసి కొద్ది నీళ్లు పైన కొద్దిగా గుంట చేసి పోస్తే పదును పోదు. ఎన్ని రోజులైనా వాడుకోవచ్చు. సిమెంట్ మాదిరి ఏ రోజు కారోజు ఖాళీ చేయబనిలేదు. లాదు అంటే ఇంటి పై కప్పు. లాదు (ఇపుడు స్లాబ్) పోయడానికి వాడేది — లాదు సున్నం. ** lime water, ph. సున్నపు తేట; సున్నపు నీరు; Ca(OH)₂; * limestone, n. సున్నపురాయి; ఖటికశిల; * limit, n. మితి; పరిమితి; పారం; అవధి; హద్దు; సరిహద్దు; మందల; మేయం; ** upper limit, ph. వర; * limited, adj. మిత; పరిమితమైన; * limited, n. పరిమితం; * limitless, n. అపరిమితం; అమేయం; అపారం; అమందలం; * limp, v. i. కుంటు; మెక్కు; * line, n. (1) గీత; రేఖ; (2) పంక్తి; వరస; (3) దండెం; (4) మార్గం; బాట; (5) తంతువు; ** clothesline, ph. బట్టలు ఆరవేసుకొనే తాడు; దండెం; ** curved line, ph. వక్ర రేఖ; మలక రేఖ; ** dotted line, ph. బిందు రేఖ; ** fall in line, ph. దారిన పడు; పాటున పడు; ** railway line, ph. రైలు మార్గం; ** stay in line, ph. వరసలో ఉండండి; ** straight line, ph. సరళ రేఖ; ** transmission line, ph. ప్రేషణ తంతువు; ** line drawing, ph. రేఖాచిత్రం; ** line of luck, ph. అదృష్టరేఖ; చేతిలో కనిపించే ఒక రేఖ; ** line of seated people, ph. పంక్తి; బంతి; ** line of sight, ph. దృక్‌రేఖ; దృగ్రేఖ; ** line of text, ph. పంక్తి; * lineage, n. అభిజాత్యం; వంశం; వంశపారంపర్యం; సంతతి; ప్రవర; అన్వవాయం; గోత్రం; (note) గోత్రం indicates a tribe, which in turn may contain people belonging to several ప్రవరలు. ** royal lineage, ph. రాజ వంశం; * linear, adj. సరళ; తిన్ననైన; రుజు; ఏకఘాత; ** linear algebra, ph. సరళ బీజగణితము; ** linear equation, ph. సరళ సమీకరణం; ఏకఘాత సమీకరణం; ** linear line, ph. సరళ రేఖ; రుజు రేఖ; * linen, n. (1) తువ్వాళ్ళు; దుప్పట్లు వగైరా; (2) నారబట్ట; లినెన్‌ను ఫ్లాక్స్ మొక్క నుండి తీస్తారు. లినెన్ చాలా బలమైనది, శోషించే స్వభావం కలిగి ఉంటుంది. ఇది వేసవిలో చాలా చల్లగా ఉంచుతుంది; * linger, v. i. ఆలశ్యం చేయు; జాప్యం చేయు; వెనకబడు; * lingo, n. పరిభాష; ఒక వృత్తికి కాని ఒక జాతికి కాని చెందిన భాష; నలుగురికీ అర్థం కాని పరిభాష; * lingua, n. నాలుక; జిహ్వ; ** lingua franca, ph. వాడుక భాష; * lingual, adj. నాలుక వైపు; నాలుకకి సంబంధించిన; జిహ్వకి సంబంధించిన; భాషకి సంబంధించిన; ** lingual nerve, ph. జిహ్వా నాడి; ** lingual side, ph. నాలుక వైపు; నోటిలో పళ్ళకి రెండు పార్శ్వాలు ఉంటాయి: బుగ్గ వైపు, నాలుక వైపు; ** lingual vein, ph. జిహ్వ సిర; * linguist, n. భాషాశావేత్త; * linguistic, adj. భాషాప్రయుక్త; భాషాధారక; భాషా; ** linguistic purity, ph. భాషా పరిశుద్ధత; * linguistics, n. భాషాశాస్త్రం; * lining, n. అస్తరు; దుస్తుల లోపల పల్చటి పొరలా వేసే మరొక బట్ట; * link, adj. లంకె; అనుసంధాన; ** link language, ph. అనుసంధాన భాష; * link, n. లంకె; మెలుసు; కీలు; లింకు; ** link in a chain, ph. లంకె; మెలుసు; గొలుసులో మెలుసు; * link, v. t. లంకించు; లంకె పెట్టు; అనుసంధించు; లింకించు; * linoleum, n. బెండు చాప; (ety. Linum = flax, Oleum = oil) * linotype, n. పంక్తి కూర్పు; ఒక ముద్రణా పద్ధతి; (ety.) line + type = linotype; (rel.) monotype; * linseed oil, n. సీమఅవిసె నూనె; ఎల్లగిసె విత్తుల నూనె; * lion, n. m. సింహం; కేసరి; హర్యక్షం; కంఠీరవం; * lioness, n. f. సింహిక; కేసరి; * lip, n. (1) పెదవి; పెదిమ; మోవి; ఓష్ఠం; వాతెర; పలువలువ; (2) అంచు; గిన్నె యొక్క అంచు; ** lower lip, ph. కింది పెదవి; అధరం; మోవి; * lipid, n. మేద; మేదం; రోచనం; కొవ్వు; ** phospholipid, ph. భాస్వర రోచనం; భాస్వర మేదం; Phospholipids are a type of lipid that forms the primary structure of cell membranes, creating a lipid bilayer; * liquefaction, n. ద్రవీకరణ; ఒక వస్తువుని ద్రవరూపంలోకి మార్చడం; see also condensation; * liquid, n. ద్రవం; ద్రవపదార్థం; ** liquid capital, ph. చర మూలధనం; ** liquid crystal, n. ద్రవస్పటికం; ** liquid state, n. ద్రవస్థితి; ** liquid tissue, n. ద్రవధాతువు; ఉ. రక్తం; * liquidation, n. ఒక వ్యాపారంలోని ఆస్తులని అమ్మేసి ద్రవ్యరూపంలోకి మార్చేయడం; అలా మార్చేసి అప్పులు తీర్చేయడం దివాలా ఎత్తేముందు చెయ్యవలసిన మొదటి పని; * liquidity, n. (1) ద్రవ్యత; ద్రవత్వం; ద్రవరూపంలో ఉండగలగడం; (2) ద్రవ్యత; ద్రవ్యత్వం: ఆస్తి ధనరూపంలో ఉండడం; * liquor, n. మద్యం; ఈ మాటని సారా, కల్లు మొదలైనవాటికి వాడవచ్చు కాని, ముఖ్యంగా బ్రాందీ, విస్కీ మొదలైన అభిషవోల్ జాతి మద్యాలని ఉద్దేశించి వాడతారు; ** distilled liquor, ph. అభిషవం; అభిషవోల్; బట్టీపట్టగా వచ్చిన మద్యం; ** fermented liquor, ph. పులియబెట్టగా వచ్చిన మద్యం; ** liquor from grape juice, ph. ద్రాక్ష సారా; సారా; మధువు; ** liquor from palm juice, ph. తాటి కల్లు; ఈత కల్లు; ** liquor from rice, ph. మేదకం; ** liquor from spices and fruit, ph. ప్రసన్నం; ** liquor from sugar and honey, ph. ఆసవం; ** liquor from sugarcane juice, ph. మైరేయం; * list, n. జాబితా; పట్టీ; లావణి; చలానా; లిస్టు; * listen, v. i. విను; ఆలకించు; ఆకర్ణించు; అవధరించు; ** do not listen, ph. వినవద్దు; వినబోకు; వినకు; * listener, n. వినే వ్యక్తి; శ్రోత; * literacy, n. అక్షరాస్యత; అక్షర జ్ఞానం; * literal, adj. మాటకుమాటగా వుండే; శాబ్దిక; ఉన్నదున్నట్లు; అక్షరాక్షరం; ** literal meaning, ph. వాచ్యార్థం; మూలార్థం; సామాన్యార్థం; ** literal translation, ph. యథాతథానువాదం; ముక్కస్య ముక్కకి అర్థం; * literally, adv. అక్షరాలా; * literary, adj. సాహిత్య; సారస్వత; ** literary field, ph. సాహిత్య రంగం; సారస్వత రంగం; * literate, adj. అక్షరాస్యులైన; ** literate person, ph. అక్షరాస్యుడు; * literate, n. సారస్వతులు; అక్షరాస్యులు; * literature, n. సాహిత్యం; సారస్వతం; రచనా సంపుటి; వ్రాయాది; వాఙ్మయం (vaa~mmayaM); ** farming literature, ph. వ్యవసాయానికి సంబంధించిన రచనలు; ** oral literature, ph. మౌఖిక సాహిత్యం; ** Telugu literature, ph. తెలుగు సాహిత్యం; * Lithium, n. లిథియం; శిలాజం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 3, సంక్షిప్త నామం, Li); [Lat. lithos = stone]; * lithos, n. శిల; రాయి; * lithography, n. శిలా లేఖనం; రాతి పలక మీద కాని లోహపు పలక మీద కాని అక్షరాలని అమర్చి దాని సహాయంతో అద్దకం అద్దినట్లు అచ్చు గుద్దడం; * lithosphere, n. శిలావరణం; * litigant, n. కక్షిదారు; * litigate, v. t. దావా వేయు; * litigation, n. వ్యాజ్యం; కేసుని కోర్టుకి తీసుకెళ్లే పద్ధతి; * litmus paper, n. లిట్మస్ కాగితం; ఆమ్లములు తగిలిన ఎరగ్రానూ, క్షారములు తగిలిన నీలంగానూ మారే ఒక రసాయనంతో పూయబడ్డ కాగితం; * liter, n. [Brit.] litre, లీటరు; * little, adj. చిన్న; బుల్లి; ఇసుమంత; ఇంచుక; కొంచెం; కొద్ది; స్వల్ప; అల్ప; ** little bit, ph. ఇంచుక; కొంచెం; ఇసుమంత; రవంత; కాసింత; * Little Dipper, n. లఘుదృక్షంలో చిన్న గరిటె ఆకారంలో ఉన్న ఒక నక్షత్రమండలం పేరు; ఈ గరిటె కాడ కొసనే ధ్రువ నక్షత్రం ఉంది; (note) Little dipper is an asterism in the constellation Ursa Minor); * littoral, n. తీరగత; సముద్రతీరం దగ్గరి; * livable, adj. నివాసయోగ్యమైన; * live, v. i. (లివ్) బతుకు; జీవించు; నివసించు; * live, adj. (లైవ్) సజీవ; ప్రాణముతోనున్న; అప్పుడే జరుగుచున్న; ** live cinder, ph. నివురుగప్పిన నిప్పులు; పూర్తిగా భస్మంకాని నిప్పు; సజీవాగ్ని; ** live program, ph. రేడియోలో కాని టి.వి. మీద కాని అప్పటికప్పుడు జరుగుతూన్న కార్యక్రమం; ** live wire, ph. విద్యుత్తువున్న తీగ; * livelihood, n. ఉపాధి; జీవనోపాధి; జీవిక; భుక్తి; జరుగుబడి; జరుగుబాటు; జీవనాధారం; * lively, adj. చలాకీ అయిన; * liver, n. కాలేయము; యకృత్తు; కర్జ; ** cirrhosis of liver, ph. జలోదరం; * livery, n. దవాలీ; దుస్తులు; ఉద్యోగపు దుస్తులు; నౌకరీదుస్తులు; సేవకులకు యజమానులిచ్చు ఉడుపులు; * livestock, n. పశుసంపద; పశువులు; పశుగణం; అనగా, పెంపుడు జంతువులు; అనగా, ఆవులు, గేదెలు, పందులు, మేకలు, గొర్రెలు, గుర్రాలు, గాడిదలు, ఒంటెలు, కోళ్లు, బాతులు, పట్టుపురుగులు, తేనెటీగలు, వగైరా; Livestock are animals that are kept for production or lifestyle, such as cattle, sheep, pigs, goats, horses or poultry; * livid, n. కమిలిన రంగు; నీలి నలుపు రంగు; * lividity, n. కమిలిన రంగుని పొడచూపడం; ** postmortem lividity, ph. ప్రాణం పోయిన తరువాత చర్మం రంగు మారడం; తెల్లగా ఉన్న వారి శరీరం లేత బచ్చలిపండు రంగులోకి మారినట్లు కనబడడం; * living, adj. సజీవ; జీవ; ** living cell, ph. జీవకణం; * lizard, n.బల్లి; గౌళి; గృహగోధిక; [[File:Llama_lying_down.jpg|right|thumb|Llama_lying_down.jpg]] * Llama, n. ఏడగొఱ్ఱె; దక్షిణ అమెరికాలో ఉండే ఒంటెని పోలిన జంతువు; * load, n. బరువు; భారం; * load, v. t. బరువు ఎక్కించు; సామాను ఎక్కించు; * loam, n. గరుపం; * loamy soils, n. గరుప నేలలు; గరుపకొడి నేలలు; * loan, n. అప్పు; రుణం; (note) సంస్కృతంలో సర్వసాధారణంగా అకారాంత పదాల తర్వాత రు శబ్దం వస్తే, రు శబ్దమే మారుతుంది. ఉదా. బ్రహ్మ + రుషి = బ్రహ్మర్షి అవుతుంది కాని అకారం తర్వాత రుణ అన్న మాట వచ్చినప్పుడు మాత్రం అ కారానికి దీర్ఘం వస్తుంది. ఉదా. ప్రవత్సతర + రుణ = ప్రార్ణ, అంటే భారీ ఎత్తున చేసే అప్పు. ప్రపంచ బ్యాంకు దేశాలకి ఇచ్చే అప్పులాంటిది. ** consolidation loan, ph. రుణార్ణ; రుణ + రుణ; చిన్న చిన్న చిల్లర అప్పులని తీర్చడానికి చేసే పెద్ద అప్పు; ** home loan, ph. గృహార్ణ; గృహ + రుణ; ఇల్లు కొనడానికి చేసే అప్పు; ఉద్దర; ** mortgage loan, ph. ఉద్దర; ** small loan, ph. వత్సరార్ణం; వత్సతర + రుణ; ** student loan, ph. విద్యార్ణం; విద్య + రుణ; * loath, v. i. అసహ్యపడు; * loathsome, adj. అసహ్య; అసహ్య పడే విధంగా; బీభత్స; * loathsome, adj. అసహ్య; అసహ్యపడే విధంగా; * lobby, n. నడవ; [[File:Lobes_of_the_brain_NL.svg|thumb|right|occipitalLobe=కపాలాస్థిక తమ్మె]] * lobe, n. తమ్మె; శరీరం నుండి కాని అంగం నుండి కాని ఉబికి వచ్చిన గుండ్రని భాగం; ** occipital lobe, ph. కపాలాస్థిక తమ్మె; మెదడులో ఒక భాగం; * lobule, n. పాలిక; తమ్మెక; చిన్న తమ్మె; * local, adj. ప్రాంతీయ; స్థానిక; ప్రాదేశిక; స్వదేశీ; దేశవాళీ; ** local anesthetic, ph. స్థానిక స్పర్శరాహిత్యం; * localization, n. ప్రాంతీయీకరణ; స్థానీకరణ; * localized, adj. స్థానిక; * location, n. తావు; ఠావు; స్థలం; * lock, n. తాళంకప్ప; కప్ప; బీగం; * lockout, n. బందుకట్టు; బంద్; * locomotion, n. చాలనం; జంగమత్వం; గమనం; * locus, n. (1) బిందుపథం; నిధానం; జాడ; (2) ఒక వారసవాహిక మీద ఒక జన్యువు ఆక్రమించే స్థానం; * locust, n. మిడత; శలభం; శరభం; When food supplies are scarce, they interact with other solitary grasshoppers (గొల్లభామలు) and turn into a locust – changing color from green to yellow and black. The locusts which are called 'gregarious' locusts form a swarm and attack crops; * lodge, n. బస; మకాం; వసతి; వసతి గృహం; * lodge, v. i. బసచేయు; * loft, n. అటక; * lofty, adj. ఉదాత్తమైన; ఒప్పిదముగల; గొప్ప; * log, n. (1) దుంగ; మాను; (2) చిట్టా; అంశ సమీకరణ పత్రం; అంశ పత్రం; ఏయే పనులు ఎప్పుడెప్పుడు జరిగేయో చూపించే జాబితా; (3) పద్దు; ** log book, ph. కవిలె; పద్దు పుస్తకం; దుంగ పొత్తం; ** log cabin, ph. దుంగటిల్లు; దుంగశాల; * logarithm, n. ఘాతాంకం; లఘుగణకం; సంవర్గమానం; * logic, n. తర్కం; తర్కశాస్త్రం; ** circular logic, ph. చక్రీయ తర్కం; విత్తు ముందా చెట్టు ముందా అనే చర్చలో కూరుకుపోయి, సమాధానం దొరక్క పడే అవస్థ అనవస్థ; వాదోపవాదాలలో పాల్గొంటున్న వారికి ఇలాంటి అనవస్థ కలగడం అనవస్థా దోషం; ఎంతకీ తెగని చర్చలలో, పరిశీలనలో కూడుకుని పోవడం అనవస్థా దోషం; ** fuzzy logic, ph. మసక తర్కం; ** symbolic logic, ph. ప్రతీక తర్కం; ప్రతీకాత్మక తర్కం; * logical, adj. తార్కికమైన; తర్కబద్ధమైన; * logically, adv. తార్కికంగా; తర్కబద్ధంగా; * logistics, n. సేవాతంత్రాలు; ఏ పని ఎప్పుడు, ఎలా చెయ్యాలో సూచించే నియమావళి; * logician, n. తార్కికుడు; ఘటశాసి; * logo, n. చిహ్నము; గుర్తు; * logographs, n. pl. అర్థసంకేతాలు; అంకెలు, అక్షరాలతోపాటు రాతలో వాడే విరామ చిహ్నాలు, గణిత సంకేతాలు, కీ ఫలకం మీద కనబడే మరి కొన్ని సంకేతాలు; * loin cloth, n. కచ్చడం; * loiter, v. i. తారాడు; తచ్చాడు; జీరాడు; * lone, adj. ఒంటి; ఒంటరి; * loner, n. ఒంటరి; * loneliness, n. ఒంటరితనం; (rel.) selfishness; * long, adj. పొడుగైన; దీర్ఘమైన; లంబమైన; ఉత్తాల; చిర; ** long peppers, ph. పిప్పళ్లు; ** long sight, ph. చత్వారం; దూరముగానున్న వస్తువులు మాత్రమే కనబడుట; ** long syllables, ph. నిడుదలు; దీర్ఘములు; ** long range, adj. దీర్ఘ వ్యవధీక; ** long time, ph. చిరకాలం; * longest, n. దీర్ఘతమం; * long-term, adj. దీర్ఘకాల; దీర్ఘకాలిక; * longevity, n. (1) దీర్ఘాయువు; లంబజీవితం; (2) ఆయుష్కాలం; ** conducive to longevity, ph. ఆయుష్కరం; ఆయుర్వర్ధకం; ** desire for longevity, ph. ఆయుష్కామం; * longhand, n. చేవ్రాలు; కంప్యూటరో, టైపు యంత్రమో వాడకుండా చేతితో రాసిన రాత; (rel.) shorthand; ok * longitude, n. రేఖాంశం; దీర్ఘాంశం; తులాంశం; విషువాంశం; ధ్రువకం; * longitudinal, adj. నిలువైన; పడుగు; (పడుగు పేకలో వలె); ** longitudinal line, ph. రేఖాంశం; దీర్ఘాంశం; తులాంశం; విషువాంశం; ధ్రువకం: * look, n. చూపు; వీక్షణము; * look, v. i. చూడు; అవలోకించు; వీక్షించు; ** look forward, ph. ఎదురుచూడు; * loom, n. (1) మగ్గం; (2) వాయుదండం; తాకుపలక; * loop, n. (1) ఉచ్చు; మెలి; పాశబంధం; (2) సుడి; (3) క్రమణం, kramaNaM * loose, adj. వదులుగానున్న; బిగుతులేని; విశృంఖలమైన; బులబులాగ్గా; * loosen, v. i. సడలు; వదులగు; బిగి తగ్గు; * loosen, v. t. వదులించు; వదులు చేయు; సడలించు; సూత్రించు; * loot, n. లూటీ; దొంగిలించిన సొమ్ము; * looter, n. దోపిడీదారు; * lord, n. m. అధిపతి; వల్లభుడు; * lose, v. i. పోగొట్టుకొను; కోల్పోవు; నష్టపోవు; పోకార్చు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE: lose, miss, lost, missing and disappear * Use ''lose'' if you cannot find something: I have lost my pen. Use ''miss'' if you do not go to a meeting or class that you regularly go to: I missed three classes in a row. Use ''lost'' to describe someone who does not know where s/he is: Will the parents of the lost child come to the information desk? Use ''missing'' to describe someone or something that you have been looking for: Detectives are searching for the missing girl. Use ''disappear'' when something is missing or lost under strange circumstances: One of my sox disappeared.''' |} * * loss, n. నష్టం; క్షయం; ** loss of human life, ph. జననష్టం; జనక్షయం; ** total loss, ph. కుదేలు; కుందేలు; * lot, adj. ఎంతో; ఎక్కువ; చాలా; * lot, n. (1) స్థలం; ఇల్లు కట్టుకోడానికి ఉపయోగపడే స్థలం; (2) కర్మ; * lotion, n. ధావనౌషధం; అంగలేపనం; * lotus, n. పద్మం; కమలం; తమ్మి; పారిజాతం; lotus is different from Water Lily, but often mistakenly used as synonyms. Lotus is anchored to the ground below and does not float; * loud, adj. పెద్ద; బిగ్గర; తీక్షణమైన; పెను; గట్టి; ** loud cry, ph. పెను బొబ్బ; * loudness, n. బిగ్గతనం; * lounge, n. విశ్రాంతి వసారా; లౌంజి; * louse, n. s. పేను; చీరపోతు; pl. lice; ** egg of louse, ph. ఈరు; * love, n. ప్రేమ; మమకారం; అనురాగం; రాగం; వలపు; ఈషణం; ఆపేక్ష; కూరిమి; కాదిలి; గాదిలి నెమ్మి; నెనరు; నెర్లు; నెయ్యము; ** friendly love, ph. ఊరిమి; కూర్మి; ** sexual love, ph. వలపు; స్త్రీ పురుషుల మధ్య ఏర్పడు వలపు లేదా ప్రేమ; ** fall in love, ph. ప్రేమించు; ప్రేమలో పడు; ** love affair, ph. ప్రేమకలాపం; సరసోదంతం; ప్రేమాయణం; ** love letters, ph. ప్రేమలేఖలు; ** love of money, ph. ; ధనకాంక్ష; ** love of one's son, ph. పుత్రేషణ; ** love of one's wealth, ph. విత్తేషణ; ** love of one's wife, ph. దారేషణ; ** lovesickness, n. వలకాక; పేమ పిచ్చి; * love, v. t. ప్రేమించు; అభిమానించు; ఇష్టపడు; పడిచచ్చు; ముద్దు చేయు; * lover, n. అభిమాని; m. ప్రియుడు; ప్రేయసుడు; అభిమతుడు; f. ప్రేయసి; ప్రియురాలు; అభిమతి; ** loving person, ph. నెర్లు మనిషి; * low, adj. హీన; నీచ; దీన; న్యూన; అల్ప; లఘు; ** low pressure, ph. లఘు పీడనం; * lower, adj. క్రింది; దిగువ; అడుగు; హీన; లఘు; సరాజిత; అపర; ** lower canal, ph. దిగువ కాలవ; * lower, v. t. దించు; తగ్గించు; * lowland, n. కోడు; అప్పి; లోవ; ఆవ; బీల; బాడవ; * loyalty, v. t. విశ్వాసం; రాజభక్తి; * LUCA, n. Last Universal Common Ancestor; జన్యుపరంగా ప్రస్తుతం ఉన్న మానవుల అందరి పూర్వికులైన మనిషి; చివరి ఫీమేల్‌ లూకాని మైటోకాండ్రియల్ ఈవ్ అని ఇంకా చివరి మేల్ లూకాని వై-క్రోమోసోమల్ ఆదమ్ అని వ్యవహరిస్తారు; * lubricant, n. కందెన; స్నేహకం; ** lubricating jelly, ph. సర్వీసు; ** lubricating oil, ph. కందెన చమురు; * luck, n. అదృష్టం; ప్రాప్తం; * luckily, adv. అదృష్టవశాత్తు; అదృష్టవశాన; * Luddite, n. పారిశ్రామికీకరణని వ్యతిరేకించే వ్యక్తి; * luggage, n. సంచులు, పెట్లు, వగైరాలు; వీటిని సామానుతో నింపితే అప్పుడు అది బేగేజి అవుతుంది; * lukewarm, adj. నులివెచ్చ; గోరువెచ్చ; చిట్టుడుకు; కదుష్ణ; * lull, n. తెరిపి; * lullaby, n. జోలపాట; లాలిపాట; * lumbago, n. కటి వాతం; నడ్డి శూల; * lumbar, adj. కటిస్థ; నడుముకి సంబంధించిన; * lumber, n. వాడుకోడానికి వీలుగా కొయ్యబడ్డ కలప; కరచ్రెక్కలు, దూలాలు, వాసాలు, మొ.; (def.) lumber is cut or processed timber; see also timber; * luminary, n. జ్యోతిర్మయి; తార; నక్షత్రం; ప్రశస్తి కల వ్యక్తి; * luminescent, n. దీప్యమానం; దీప్త్యమానం; * luminosity, n. దీప్తి; ద్యుతి; ప్రభ; ప్రకాశం; ** luminosity of a star, ph. ఒక నక్షత్రం తన ఉపరితలం నుండి ఎంత కాంతిని వెదజల్లుతున్నాదో చెప్పే కొలమానం; అనగా సెకండుకి ఎంత శక్తిని వెదజల్లుతున్నాదో చెప్పే కొలమానం; నక్షత్రం ఉపరితలం దగ్గరకివెళ్లి కొలవలేము కనుక ఆ నక్షత్రాన్ని ఒక ప్రామాణికమైన దూరంలో నిలిపి చూసినప్పుడు కంటికి కనిపించే కాంతిని కొలుస్తాం; దీనినే absolute magnitude of a star అని కూడ అంటారు; it is the brightness with which a star would appear if placed at a distance of 10 parsecs = 32.6 light years; శుద్ధ కాయస్థం; ఒక ప్రామాణికమైన దూరంలో నక్షత్రాన్ని నిలిపి చూసినప్పుడు కంటికి కనిపించే brightness; apparent magnitude of a star అంటే దృశ్య కాయస్థం, అనగా నక్షత్రం మన కంటికి కనబడే brightness; * luminous, adj. ప్రకాశమానమైన; ప్రభాసితమైన; కాంతియుత; ** non luminous, ph. కాంతిరహిత; ** luminous zone, ph. ప్రభాసిత ప్రాంతం; దీప్తి మండలం; * lump, n. లప్ప; గడ్డ; ముద్ద; కడి; కరడు; కదుం; ** lump of cooked rice, ph. అన్నపు కరడు; ** lump of dung, ph. పేడకడి; ** lump of salt, ph. ఉప్పు గడ్డ; ఉప్పు బెడ్డ; ** lump of sugar, ph. చక్కెర లప్ప; * lunacy, n. ఉన్మాదం; పిచ్చి; * lunar, adj. చంద్ర; చాంద్ర; ఐందవ; చంద్రుడికి సంబంధించిన; ** lunar day, ph. తిథి; ** lunar eclipse, ph. చంద్ర గ్రహణం; ** lunar mansion, ph. నక్షత్రం; నక్షత్ర సమూహం; (జాతకాలలో) ఇల్లు; గది; ** lunar month, ph. చాంద్రమాసం; ** lunar phases, ph. చంద్ర కళలు; ** lunar year, ph. చాంద్రవర్షం; * lunatic, n. ఉన్మాది; m. పిచ్చివాడు; ఉన్మత్తుడు, f. పిచ్చిది; * lunatic, adj. పిచ్చి; ** lunatic asylum, ph. పిచ్చాసుపత్రి; * lunation, n. చాంద్రమాసం; ఒక అమావాస్య నుండి తరువాత అమావాస్య మధ్య గల వ్యవధి; * lunch, n. సంకటి; మధ్యాహ్నపు భోజనం; * lunch box, ph. సంకటి పొది; * lung, n. ఊపిరితిత్తి; పుప్ఫుసం; * lunge, v. i. (లంజ్) లంఘించు; * lurk, v. i. నక్కు; * lust, n. కామవాంఛ; కామం; తమి; * luster, lustre (Br.) n. (1) జిగి; ద్యుతి; ప్రకాశము; వెలుఁగు; (2) కామాతురుడు; * lustrous, adj. కాంతివంతమైన; ప్రకాశమానమైన; reflecting light evenly and efficiently without glitter or sparkle * lute, n. ఒక రకం వీణ; * luxury, n. విలాస వస్తువు; * luxuries, n. pl. విలాస వస్తువులు; భోగభాగ్యాలు; అంగరంగ వైభవాలు; * lymph, n. లసి; శోషరసం; ** lymph glands, ph. లసి బొడిపెలు; శోషరస బొడిపెలు; ** lymph vessel, ph. శోషరస నాళాలు; లసి నాళాలు; * lymphocytes, n.లసికణాలు; శోషకణాలు; * lynch pin, n. కడచీల; సాయిమేకు; చక్రాన్ని ఇరుసుకి తగిలించడానిలి వాడే చీల; * lynx, n. జంగుపిల్లి; * lyric, n. పాట; గీతం; పాటలోని సాహిత్యం; వాక్కు; * lyrical, adj. వీణానాదమువంటి; కళాత్మకముగా అర్థపూరితమైన; భావప్రకాశమైన; * lysosome, n. విలీనకాయి; జీవకణాలలోని కనసారంలో తేలియాడుతూ ఉండే ఒక గుండ్రని భాగం; (lit.) lose body;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] ps8ryar38z2e9810wvrzglokup8qlmd 0 3004 39122 39105 2026-05-16T01:29:02Z Vemurione 1689 /* Part 1: Ma-Me */ 39122 wikitext text/x-wiki పరువు <br /> =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * This dictionary uses American spelling for the primary entry. Equivalent British spellings are also shown as n added feature. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==Part 1: Ma-Me == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> ''' [[File:Blue-and-Yellow-Macaw.jpg|right|thumb|/Blue-and-Yellow-Macaw]] * macaw, n. మాకా; రామ చిలుకని పోలిన పెద్ద చిలుక; దీని తొట్టతొలి జన్మస్థలం దక్షిణ అమెరికా ఖండం; [bio.] ''Ara ararauna'' of the Psittacidae family; * mace, n. (1) గద; (2) జాపత్రి; జాజికాయ లోపల ఉన్న గింజ చుట్టూ వలలా ఉన్న కవచమే జాపత్రి; జాజికాయ ని nutmeg అనిన్నీ, జాపత్రిని mace అనిన్నీ అంటారు; * machination, n. పథకం; కుట్ర; * machine, n. యంత్రం; మర; జంత్రం; మిషను; ** sewing machine, ph. కుట్టు మిషను; ** machine learning, ph. యాంత్రికాభ్యాసం; యాంత్రిక అభ్యాసం; యంత్రాలకి స్వయం ప్రతిభతో పనులు చెయ్యడం ఎలాగో నేర్పే శాస్త్రం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: machine, appliance, device, gadget, tool. * ---''Machine'' is a generic word for a piece of equipment that needs electricity or another type of power. An ''appliance'' is a large machine that is used in the home.''' |} * * machinery, n. యంత్రాంగం; యంత్రసముదాయం; * Machiavellian, n. మేకీవిల్లియం; కౌటిల్యం; కుటిల రాజనీతి; * macro, adj. స్థూలమైన; పేద్ద; మహా; * macrocosm, n. స్థూలప్రపంచం; విశ్వం; ప్రపంచం; * macrophage, n. మహాబక్షణి; కణబక్షక కణాలలో కల్లా పెద్దగా తినమరిగిన కణం; ఈ కణాలు పైనుండి చొరబడ్డ సూక్ష్మజీవుల వంటి లాతి జీవులని, చచ్చిపోయిన స్వంత కణజాలన్నీ కబళించెస్తాయి; * mad, n. పిచ్చి; వెర్రి; ఉన్మత్తత; * madam, n. స్త్రీ; * mademoiselle, n. (మేమ్యుజెల్) కుమారి; అవివాహిత; * made, pt. & pp. make; * madness, n. పిచ్చితనం; వెర్రితనం; ఉన్మత్తత; * maelstrom, n. (1) సుడిగుండం; (2) గందరగోళమైన పరిస్థితి; * mafia, n. ముష్కరమూక; చట్టవ్యతిరేకమైన పనులు చేసే రహస్య ముఠా; * magazine, n. (1) పత్రిక; సంచికల వారీగా ప్రచురితమయే పత్రిక; (2) తుపాకీలో గుళ్ళు అమర్చే సొరుగులాంటి సదుపాయం; గుళ్ళగిడ్డంగి; * maggot, n. ఈగ గుడ్డు; మక్షిక డింభం; * magic, n. ఇంద్రజాలం; కనికట్టు; మాయ; మంత్రం; ** magic wand, ph. మంత్ర దండం; * magician, n. ఇంద్రజాలికుడు; మాంత్రికుడు; మాయలాడి; * magma, n. భూగర్భంలో ద్రవరూపంలో ఉండే రాయి; see also lava; * magnate, n. ఘనుడు; అగ్రగణ్యుడు; పెద్ద; ** business magnate, ph. పెద్ద వ్యాపారస్తుడు; * Magnesium, n. మగ్నం; [[మెగ్నీషియం|మెగ్నీసియం]]; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 12, సంక్షిప్త నామం, Mg); ** Magnesium sulfate, ph. మగ్నగంధకితం; మహాగ్నీషగంధకితము; MgSO₄; * magnet, n. సూదంటురాయి; అయస్కాంతం; స్కాంతం; లోహకాంతం; చుంబకం; ** bar magnet, ph. అయస్కాంతపు కడ్డీ; అయస్కాంత దండం; దండాయస్కాంతం; ** iron magnet, ph. అయస్కాంతం; * magnetic, adj. అయస్కాంత తత్వం; చుంబక; చుంబకీయ; ** magnetic field, ph. అయస్కాంత క్షేత్రం; ** magnetic pole, ph. అయస్కాంత ధ్రువం; * magnetism, n. (1) అయస్కాంత తత్వం; లోహచుంబకత్వం; (2) ఆకర్షణ; * magnetite, n. కాకిరాయి; ఇనుము యొక్క ముడి పదార్థం; Fe₃O₄; * magnetization, n. అయస్కాంతీకరణం; స్కాంతీకరణం; ఒక వస్తువుకి అయస్కాంతపు లక్షణాలు వచ్చేలా చెయ్యడం; * magnetized, adj. అయస్కాంతీకృత; * magnetosphere, n. అయస్కాంతావరణం; భూమి చుట్టూ ఉండే అయస్కాంత క్షేత్రం; * magnification, n. ఆవర్ధనం; పెద్దగా చెయ్యడం; * magnitude, n. పరిమాణం; పరిమేయత; స్థూలత్వం; కాయస్తం; మహత్వం; ప్రాముఖ్యం; తరగతి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: magnitude, brightness, absolute and apparent of stars * ---నక్షత్రం నిజంగా ఎంత వెలుగుని వెలిగక్కుతున్నాదో చెప్పడం కష్టం; ఒక నక్షత్రం తన ఉపరితలం నుండి ఎంత కాంతిని వెదజల్లుతున్నాదో (దీనినే తేజస్సు లేదా luminosity అంటారు) ఆ నక్షత్రం ఉపరితలం దగ్గరకి వెళ్లి కొలవలేము కదా! కనుక ఆ నక్షత్రాన్ని ఒక ప్రామాణికమైన దూరంలో (అనగా 10 పార్సెక్కుల దూరంలో) నిలిపి చూసినప్పుడు కంటికి కనిపించే దీప్తి ఎంతుంటుందో అంచనా వేస్తాం. ఈ అంచనాని absolute magnitude of a star అని అంటారు; it is the brightness with which a star would appear if placed at a standard distance of 10 parsecs or 32.6 light-years; దీనిని మనం శుద్ధ దీప్తి (absolute brightness) అని కాని శుద్ధ శ్రేణి (absolute magnitude) అని కాని అందాం. ఆ నక్షత్రం తన నిజ స్థానంలో ఉన్నప్పుడు మన కంటికి కనిపించేది దృశ్య దీప్తి (apparent brightness) లేదా దృశ్య శ్రేణి (apparent magnitude). * ఉదాహరణకి మృగవ్యాధుడు-ఎ భూమికి 8.6 జ్యోతిర్వషాల (light-years) దూరంలోఉన్నాడు. భూమి నుండి చూసినప్పుడు ఈ తార దృశ్య దీప్తి -1.46. ఇదే తారని 10 పార్సెక్కుల (= 32.6 జ్యోతిర్-వర్షాల) ప్రామాణిక దూరంలో నిలిపి చూస్తే కనిపించే శుద్ధ దీప్తి +1.4. మన సూర్యుడు భూమికి 8.0 జ్యోతిర్-నిమిషాల దూరంలో ఉన్నాడు. భూమి నుండి చూసినప్పుడు సూర్యుడి దృశ్య దీప్తి - 26.74. సూర్యుడిని 10 పార్సెక్కుల (= 32.6 జ్యోతిర్-వర్షాల) ప్రామాణిక దూరంలో నిలిపి చూస్తే కనిపించే శుద్ధ దీప్తి +4.83. కనుక సూర్యుడి కంటే మృగవ్యాధుడు స్వతహాగా చాలా ఎక్కువ దీప్తి అయిన నక్షత్రం; ఎంతో దూరంగా ఉండబట్టి మినుక్కు, మినుక్కు మంటూ కనబడుతోంది!''' |} * ** star of the first magnitude, ph. మొదటి తరగతి తార; మొదటి తరగతి తార ఆరవ తరగతి తార కంటె 100 రెట్లు ఎక్కువ ప్రకాశవంతంగా ఉంటుంది; మొదటి తరగతి తార రెండవ తరగతి తార కంటె 2.5 రెట్లు ఎక్కువ ప్రకాశవంతంగా ఉంటుంది; రెండవ తరగతి తార మూడవ తరగతి తార కంటె 2.5 రెట్లు ఎక్కువ ప్రకాశవంతంగా ఉంటుంది; ఒక తరగతి తేడా ఉంటే వాటి ప్రకాశత్వంలో ఉరమరగా 100 కి పంచ-మూలం (fifth-root of 100) అంత తేడా ఉంటుంది. ఉదాహరణకి సిరియస్ నక్షత్రం ప్రకాశత్వం -1.47. అక్కడ నుండి 40 డిగ్రీలు ఈశాన్యంగా కనిపించే వసాత్ నక్షత్రం ప్రకాశత్వం 3.53. కనుక వసాత్ అయిదవ తరగతి నక్షత్రం అవుతుంది కనుక వసాత్ కంటె సిరియస్ ప్రకాశత్వం 100 రెట్లు ఎక్కువ! ** star of the fourth magnitude, ph. నాల్గవ తరగతి తార; ** magnitude of a star (absolute), ph. శుద్ధ శ్రేణి; శుద్ధ దీప్తి; పరమ ప్రకాశత్వం; నక్షత్రాన్ని 10 పార్సెక్‍ లు = 36.6 జోతిర్వషాల దూరంలో ఉంచితే ఎంత ప్రకాశవంతంగా కనిపిస్తుందో అదే ఆ నక్షత్రం యొక్క పరమ ప్రకాశత్వం; ** magnitude of a star (apparent), ph. దృష్ట ప్రకాశత్వం; మామూలుగా నక్షత్రాన్ని కంటితో చూసినప్పుడు కనిపించే ప్రకాశత్వం; ఇది ఆ నక్షత్రం యొక్క స్వయం ప్రకాశత్వం మీదా, ఆ నక్షత్రానికీ, ప్రేక్షకునికీ మధ్య ఉండే దూరం మీదా ఆధారపడి ఉంటుంది; దీనిని బట్టే నక్షత్రం యొక్క తరగతి నిర్ణయిస్తారు; * magnify, v. t. పెద్దదిగా చేయు; ** magnifying glass, ph. భూతద్దం; * maid, n. (1) కన్య; వివాహము కాని బాలిక; (2) ఇంట్లో చిల్లరపనులు చేసే పనిమనిషి; ** maid servant, ph. దాసి; పనిమనిషి; ఇంట్లో చిల్లరపనులు చేసే పనిమనిషి; * maiden, n. కన్య; పెళ్లి కాని పిల్ల; * maiden, adj. ప్రప్రథమమైన; * maim, v. t. గాయపరచు; అంగవైకల్యం చేయు; అవిటిగా చేయు; * main, adj. ప్రధాన; ముఖ్య; ** main points, ph. ముఖ్యాంశాలు; * mainstay, n. ఆధారం; * maintain, v. t. (1) కాపాడు; రక్షించు; పోషించు; (2) నడిపించు; * maintainer, n. పరిపోషణ కర్త; సంరక్షకుడు; పోషకుడు; * maintenance, n. (1) పరిపోషణ; సంరక్షణ; పోషణ; కాపు; భృతి; ఆలన; (2) భరణం; మనువర్తి; (3) నిర్వహణ; * maize, n. మొక్కజొన్న; corn; * majestic, adj. గంభీరమైన; * major, n. యుక్తవయస్సు వచ్చిన వ్యక్తి; (ant.) minor; * major, adj. భారీ; పెద్ద; దీర్ఘ; * major axis, n. దీర్ఘ అక్షం; బృహదక్షం; దీర్ఘ వృత్తంలో కేంద్రం నుండి దూరబిందువు దిశలో గీసిన రేఖ; * majority, n. (1) సంఖ్యాధికత్వం; అధికసంఖ్యాకులు; మెజారిటీ; (2) యుక్తవయస్సు; మెజారిటీ; ** silent majority, ph. అధికసంఖ్యాక మౌనభూషణులు; * make, n. చేత; పని; * make, v. t. చేయు; ** make believe, ph. నమ్మేటట్లు చేయు; నటన; కనుకట్టు; * makeup, n. (1) [cinema] ముస్తాబు; అలంకరణ; అంగరచన; రూపశిల్పం; కైసేత; (2) నిర్మాణం; నిర్మాణక్రమం; * mal, pref. తప్పు; చెడు; దుర్; వక్ర; కు; మల; * Malabar catmint, n. మాభేరి; [bot.] ''Anisomeles malabarica''; * Malabar nightshade, n. అల్లుబచ్చలి; * Malabar nut, n. అడ్డసరం; * malady, n. వ్యాధి; జబ్బు; రోగం; * malaise, n. వ్యాకులత; ఆవేదన; అశాంతి; సుస్తీ; కారణం ఐడియాని చెప్పలేని అనారోగ్యపు స్థితి; * malapropism, n. అర్థం లేని శబ్ద ప్రయోగం; * malaria, n. మన్నెపు జ్వరం; కొండ జ్వరం; చలిజ్వరం; మలేరియా; (lit.) చెడుగాలి; * male, adj. మగ; కోడె; పోతు; పుంజు; గండు; ** male bee, ph. పోతుటీగ; ** male buffalo, ph. ఎనుబోతు; ** male cat, ph. పోతుపిల్లి; ** male cuckoo, ph. గండు కోయిల; ** male elephant, ph. పోతుటేనుగు; ** male fowl, ph. పుంజు; ** male fox, ph. నక్కపోతు; ** male snake, ph. కోడె త్రాచు; * male, n. మగవాడు; పురుషుడు; మగ జంతువు; * malevolence, n. అక్షాంతి; [see also] envy; * malice, n. ద్వేషం; కార్పణ్యం; ఈర్ష్య; జుగుప్స; శత్రుత్వం; పగ; దుష్టభావం; * malicious, adj. ద్వేషపూరిత; ద్రోహచింతగల; * malign, v. t. దుర్భాషలాడు; దూషించు; * mall, n. అంగడిల్లు; ఒకే చోట అనేక విక్రయ సాలలు ఉన్న భవనం; * malleable, adj. సుతిమెత్తని; సుత్తితో కొట్టుటవలన సాఁగునట్టి; అవాంతరనీవ్యత; ఒత్తిడి వల్ల రూపం మారే గుణం కల; * mallet, n. కొయ్యసుత్తి; కొయ్యగూటం; కర్ర సమ్మెట; కాజం; * malleus, n. కూటకాస్తి; మధ్య చెవిలో సుత్తి ఆకారంలో ఉండే ఒక చిన్న ఎముక; * malnutrition, n. కుపోషణ; పోషణ చాలకపోవడం; పోషణచాలిమి; * malodor, n. దుర్వాసన; దుర్గంధం; కంపు; నీచుకంపు; గవులు; పూతిగంధం; వసాగంధం; గబ్బు కంపు; * malodorous, adj. పూతిగంధిల; వసాగంధిల; దుర్గంధ పూరిత; దుర్గంధమైన; కంపుకొట్టే; * malt, n. నారు; మొలక; మోక; నిసువు; ఈరిక; ఉప్పిళ్లు; మొక్క మొలిచేవరకు నానబెట్టి ఎండబెట్టిన గింజలు; ఈ గింజలు ఏవైనా కావచ్చు (ఉ: గోధుమ, శనగ, బటానీ, బార్లీ, మొదలైనవి కాని అనేక కారణల వల్ల ఈ సందర్భంలో బార్లీని ఎక్కువ వాడతారు; Malt is a cereal grain, most commonly barley, that's soaked, germinated (sprouted), and then dried (kilned) to develop sugars and enzymes, making it sweeter and easier to digest, and is essential for brewing beer, distilling whiskey, making malted milk, and flavoring baked goods. The process, called malting, transforms the grain, adding flavors from nutty to chocolatey depending on the kilning temperature, while providing starches, proteins, and sugars for fermentation and brewing. ** malt liquor, ph. నారునీరా; మొక్క మొలిచే వరకు బార్లీ గింజలని నానబెట్టి, వాటితో చేసిన సారా; * mammal, n. s. క్షీరదం; స్తన్యదం; పిల్లలకి పాలిచ్చే జంతువు; జరాయుజములు; * mammalia, n. క్షీరదాలు; జీవశాస్త్రంలో క్షీరదాలు ఒక తరగతి (class); * mammilla, n. ౘనుమొన; * man, n. (1) మానవుడు; మనిషి; జంతువు కాదనే భావం; (2) మగాడు; పురుషుడు; స్త్రీ కాదనే భావం; (3) పెద్దవాడు; పిల్లవాడు కాడనే భావం; ** family man, ph. గృహమేధి; గృహస్థు; ** middle man, ph. మధ్యవర్తి; ** respectable man, ph. గృహమేధి; * man-made, adj. పౌరుషేయము; మనిషి చేసినది; * manage, v. t. నిర్వహించు; పెత్తనముచేయు; పరిపాలించు; అదుపులోపెట్టు; నడిపించు; నెట్టుకువచ్చు; అజమాయిషీ చేయు; * manager, n. నిర్వాహకుడు; అధినేత; పెత్తందారు; అజమాయిషీదారు; వ్యవహర్త; ప్రవర్తకుడు; ఉపదర్శి; మేనేజరు; (rel.) యజమాని; * management, n. అజమాయిషీ; అధ్వర్యం; నిర్వాకం; పెత్తనం; యాజమాన్యం; యోజన; ** financial management, ph. విత్తయోజనం; * mandate, v. t. శాసించు; విధించు; ఆజ్ఞాపించు; * mandatory, adj. విధాయకమైన; తప్పనిసరి; * mandible, n. చిబుకాస్తి; * mane, n. జూలు; గుర్రం, సింహం మొ. జంతువుల మెడమీద వెంట్రుకలు; * man-eater, n. (1) నరమాంసానికి మరగిన పులి; (2) నరమాంస భక్షకుడు; పొలదిండి; * maneuver, n. జిత్తు; యుక్తి; ఉపాయం; * Manganese, n. మంగనం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 25, సంక్షిప్త నామం, Mn); [Lat. magnes = magnet]; * manger, n. కొల్లం; పశువులకు మేత వేసే తొట్టి; * mango, n. (1) మామిడి; మావి; రసాలం; మాకంద పండు (2) మామిడిపండు; మామిడికాయ; ** mango jelly, ph. మామిడి తాండ్ర; ** mango juice, ph. మామిడి పండు రసం; ** mango fruit, ph. మామిడి పండు; మామిడి కాయ; ** mango stone, ph. మామిడి టెంక; ** mango pulp, ph. మామిడి పండు ముద్ద; * mangoes, types of, ph. పలురకాల మామిడిపళ్ళు; చెరకు రసాలు; పెద్ద రసాలు; చిన్న రసాలు; పంచదార కలశ; ఎండ్రాసు; నూజివీడు రసాలు; సువర్ణరేֻఖ; బంగినపల్లి; కలక్టరు; జహంగీరు; కోలంగోవా; నీలాలు; * mangrove, n. మడ; మడచెట్టు; నల్లమడ; సముద్రపు ఉప్పునీటి వాతావరణంలో పెరిగే నీటి చెట్లు; ** forest mangrove, ph. మడాడవి; మడారణ్యం; * mania, n. వెర్రి; వేలంవెర్రి; వ్యామోహం; ఉన్మాదం; మేనియా; మేనియా అంటే డిప్రెషన్ కి వ్యతిరేకంగా ఉండే ఒక వింత మానసిక పరిస్థితి. మేనియాతో కూడిన డిప్రెషన్ ని బైపోలార్ డిజార్డర్ (Bipolar Disorder) అంటారు. బైపోలార్ డిజార్డర్ సంక్లిష్టమైనది,ప్రమాదమైనది; మేనియా లక్షణాలు కొన్ని: (1) అత్యుత్సాహం, అతిశక్తి, అతిసంతోషం (ఒకోసారి మనసులో చెప్పుకోలేని బాధ dysphoria); (2) నిద్ర లేమి (నిద్ర లేకపోయినా శక్తి తగ్గదు); (3) నిర్లక్ష్యం (అప్పులు చేయటం, జూదమాడటం, నగలు కొనెయ్యటం, వివాహేతర సంబంధాలు కలిగించుకోవటం); (4) చాలా గొప్పవాడిని/దానిని అని భ్రమించడం (Delusions of grandeur); (5) ఆలోచనల పరంపరలు (Flight of ideas), ఒక ఆలోచన పూర్తికాకముందే మరొక ఆలోచన, ఏకాగ్రత లోపించడం; ** kleptomania, ph. దొంగతనం చెయ్యాలనే వెర్రి కోరిక; చౌర్యోన్మాదం; ** nymphomania, ph. విపరీతమైన లైంగిక వాంఛ; * maniac, n. వెర్రివాడు; అదుపులో లేని బుద్ధులు కలవాడు; ఉన్మాది; ** kleptomaniac, ph. అసంకల్పచోరుడు; చౌర్యోన్మాది; ** nymphomaniac, ph. రిరంసువు; విపరీతమైన లైంగిక వాంఛగల స్త్రీ; see also succubus and incubus; * manifestation, n. సాక్షాత్కారం; వ్యంజితం; వివర్తం; వ్యాకృతం; ఆవిర్భావం; వ్యక్తి; * manifested, n. వ్యక్తము; వ్యంజితం; * manifesto, n. ఆదర్శ తరంగిణి; ఆదర్శాలు రాసిన ప్రచురణ; ప్రణాళిక; ** communist manifesto, ph. కమ్యూనిష్టు వారి ఆదర్శాలు రాసిన ప్రచురణ; ** election manifesto, ph. ఎన్నికల ప్రణాళిక; * manifold, n. (1) కారు ఇంజనులో ఒక భాగం; లోపల నుండి బయటకి రెండు, మూడు రంధ్రాలు ఉన్న గది; (2) [math.] a curved surface in a higher-dimensional space; a topologically closed surface or an analog of this in three or more dimensions; a flat surface in a higher-dimensional space is called a hyperplane; * Manila envelope, ph. టపా చెయ్యడానికి అనుకూలమైన గోధుమ రంగు కాగితపు సంచి; * mankind, n. మానవజాతి; * manliness, n. మగతనం; మగటిమి; * manner, n. తీరు; తరహా; వరస; వాటం; వైఖరి; వ్యవహారం; రీతి; విధం; ఫక్కీ; ప్రకారం; బాపతు; పగిది, pagidi * manners, n. నడవడి; ప్రవర్తన; * manor, n. భవనం; * manpower, n. అంగబలం; బలగం; * mansion, n. భవనం; సౌధం; హర్మ్యం; పటారం; హవేలీ; * manslaughter, n. నరవధ; నరహత్య; * mantel, n. తీనె; * mantis, n. గొల్లభామ; మిడత; ** praying mantis, ph. దండాల మిడత; * mantissa, n. ఘాతభిన్నాంకం; * mantle, n. (1) ముసుగు; కప్పు; పైపొర; ప్రావారం; ఉత్తరీయం; వల్కలం; ఆచ్ఛాదనం; (2) ఒక రకం దీపపు వత్తి; (3) భూగర్భంలో ఉండే ఒక పొర; ** Earth's mantle, ph. భూ ప్రావారం; * manual, adj.(1) కై; చేతి; కాయిక; కాయ; చేతికి సంబంధించిన; (2) మానవీయ; ఆటోమేటిక్ కాని; ** manual labor, ph. కూలి; కాయ కష్టం; ** manual support, ph. కై దండ; ** manual work, ph. కైసేత; చేతితో చేసే పని; * manual, n. చేతి పుస్తకం; కైపొత్తం; a book of instructions, especially for operating a machine or learning a subject; * mantis, n. గొల్లభామ; large, usually green, insects distributed worldwide in temperate and tropical habitats. They have triangular heads with bulging eyes supported on flexible necks. They feed on other insects and clasp their prey in forelimbs held up as if in prayer; * mantle, n. (1) ముసుగు; కప్పు; వల్కలం; ఆచ్ఛాదనం; (2) ఒక రకం దీపపు వత్తి; * manufacture, n. తయారీ; ఉత్పత్తి; * manufacturers, n. ఉత్పత్తిదారులు; తయారీదారులు; * manure, n. ఎరువు; గత్త; గొబ్బరం; పాంశువు; ** leaf manure, ph. ఆకెరువు; ** cow manure, ph. పేడెరువు; సస్యార్ధసంచిత గోమయం; * manuscript, n. చేతితో రాసినది; చేతితో రాసిన గ్రంథం; (rel.) typescript; * many, adj. చాల; ఎన్నో; పెక్కు; పలు; అనేక; ** many people, ph. ఎంతోమంది; పెక్కురు; పలువురు; అనేకులు; * map, n. దేశపటం; నక్ష; మానచిత్రం; మేరతేనం; మేపు; * mar, v. t. పాడుచేయు; చెడగొట్టు; * maraud, v. i. కొల్లగొట్టు; * marble, n. (1) పాలరాయి; చలువరాయి; సున్నపురాయి; సంగమల; (2) గోలీకాయ; అల్లికాయ; * march, v. i. నడుచు; పోవు; * march, v. t. నడిపించు; * mare, n. (1) ఆడగుర్రం; ఘోటిక; గోడిగ; బడబ; (2) ఆడ గాడిద; ** mare's nest, ph. [idiom] గాడిద గుడ్డు; అసంభవమైనది; కుందేటి కొమ్ము; * margarine, n. వనస్పతి; మార్జరీను; a soft hydrogenated oil; * margin, n. బద్దె; అంచు; ఉపాంతం; వార; మార్జిన్; ** bottom margin, ph. నీచోపాంతం; ** left margin, ph. వామోపాంతం; ఎడమ అంచు; ** right margin, ph. కుడి బద్దె; కుడి అంచు; దక్షిణోపాంతం; ** top margin, ph. మీద బద్దె; మీద అంచు; శీర్షోపాంతం; * marginal, adj. (1) ఉపాంతర; అంచున వ్రాసిన; (2) బొటాబొటీ; పరిమిత; నామమాత్ర; ** marginal output, ph. ఉపాంతర ఉత్పాదన; ** marginal return, ph. ఉపాంతర లబ్ది; * marginalization, n. ఉపాంతీకరణ; ఒక సమూహంలో కొందరిని తక్కువ ప్రాముఖ్యత లేదా ద్వితీయ స్థానానికి బదిలీ చేసే ప్రక్రియ; * marginalize, n. ఉపాంతరీకరించు; ఉపాంతీకరించు; * margosa, n. వేప; same as neem; * Mariana trench, n. మరియానా కందకం; * marigold, n. బంతి; బంతిపువ్వు; * marinate, v. t. ఊరబెట్టు; * marine, adj. సాగర; * mariner, n. నావికుడు; * marital, adj. వైవాహిక; దాంపత్యపు; ** marital problems, ph. దాంపత్యపు స్పర్ధలు; * marjoram, n. (1) మరువం; (2) పాశ్చాత్యదేశాల వంటలలో వాడే ఒక సుగంధ పత్రి; [bot.] Origanum marjorana; ok * marijuana, n. గంజాయి; మేరువానా; [bot.] ''Cannabis sativa''; గంజాయి మొక్క నుండి వచ్చిన మొగ్గలు, పువ్వులు, ఆకులు, వగైరా ని ఎండబెట్టి. చుట్టల మాదిరి చుట్టి కాల్చుతారు; (rel.) హషీష్ అన్నది గంజాయి మొక్క నుండి స్రవించే పాలని ముద్దలా చేసి అమ్ముతారు; దీనిని కూడా చుట్టల మాదిరి చుట్టి కాల్చుతారు; * mark, n. (1) సూచిక; కెతనం; ఆనవాలు; (2) మరక; (3) గుణాంకం; మార్కు; ** diacritical mark, ph. శబ్దసూచిక; శబ్దలక్షణ సూచిక; ** first mark, ph. ప్రథమ గుణాంకం; * mark, v. t. గుర్తువేయు; * Markab, n. పూర్వాభాద్ర; ఒక నక్షత్రం పేరు; * marker, n. సాభిజ్ఞానం; గుర్తు; * market, v. t. అమ్ము; విక్రయించు; * market, n. సంత; అంగడి; బజారు; విపణి; మార్కెట్; ** black market, ph. నల్ల బజారు; చీకటి వ్యాపారం; ** black money, ph. అక్రమ సంపాదనలో వచ్చిన డబ్బుని నల్ల డబ్బు అంటారు; నల్ల డబ్బును ఆదాయ వనరులలో చూపకుండా దాచిపెట్టు విధానము మనీ లాండరింగ్ అంటారు; మన దేశమున దీనిని హవాలా కార్య కలాపాలు అని కూడా పిలుస్తారు; ** fish market, ph. మైలసంత; చేపల బజారు; ** meat market, ph. మైలసంత; ** vegetable market, ph. మడిసంత; ** market street, ph. విపణి వీధి; అంగడి వాడ; * marketable, adj. అమ్ముడు పోగల; * marketing, n. విక్రయం; వ్యాపారప్రచారం; క్రయవిక్రయాదులు; * marking nut, n. నల్ల జీడిపిక్క; * marks, n. గుణాంకాలు; అంకాలు; పరీక్షలో వచ్చే “మార్కులు”; * maroon, n. ముదరెఱుపు రంగు; * marriage, n. వివాహం; పెండ్లి; పెళ్ళి; దాంపత్యం; ఉద్వాహం; ఉద్వహం; ఉద్వాహనం; ఉద్వహనం; (rel.) wedding; ** hypergamous marriage, ph. అనులోమ వివాహం; ** hypogamous marriage, ph. ప్రతిలోమ వివాహం; * marrow, n. (1) మజ్జ; మూలుగు; మేద; మేదస్సు; కుల్యిక; అస్థిసారం; ఎముక సొన; ఎముకల లోపల ఉండే ఒక రకమైన కొవ్వు పదార్థం; (2) దవ్వ; * marry, v. i. వివాహమాడు; చేపట్టు; పెండ్లి చేసుకొను; పెండ్లాడు; చేసుకొను; * marry, v. t. వివాహం చేయు; పెండ్లి చేయు; * Mars, n. అంగారకుడు; అంగారక గ్రహం; మంగళ గ్రహం; కుజుడు; * marsh, n. చిత్తడినేల; పంకభూమి; మురుగునేల; ఉబ్బనేల; పర్ర; కరవాక; ** salt marsh, ph. కరవాక; ** marsh gas, ph. చిత్తడి వాయువు; పంక వాయువు; [[File:Trainyard.bradleygee.jpg|thumb|right|మారుగుళ్ల దొడ్డి]] * marshalling yard, n. మారుగుళ్ల దొడ్డి; రైలు పెట్టలని ఒక వరసలో అమర్చడానికి వాడే ప్రదేశం; * mart, n. వ్యాపారస్థలం; కొట్టు; షాపు; * martin, n. ఏట్రింత పిట్ట; * martynia, n. తేలుకొండి కాయ; * martyr, n. త్యాగాళువు; త్యాగి; తన లక్ష్యసిద్ధికి ప్రాణాన్ని త్యాగం చేసిన వ్యక్తి; * marvel, n. వింత; విడ్డూరం; విచిత్రం; అద్భుతం; * mascara, n. కాటుక; కళ్ళకి పూసుకునే ఒక అలంకారం; అంజనం; * macerated, adj. భావన; నానబెట్టిన; ఊరబెట్టిన; ** macerated ginger, ph. భావన అల్లం; పంచదారలో ఊరబెట్టిన అల్లం; * masculine, adj. మగ; పుంభావ; పుం; ** masculine gender, ph. పుంలింగం; * masculinity, adj. మగతనం; మగటిమి; పుంభావం; * mashed, adj. ఎనిపిన; ముద్ద చేసిన; * mask, n. ముసుగు; ప్రచ్ఛాదకి; బురఖా; * mask, v. t. ముసుగు వేయు; కప్పు; ప్రచ్చాదించు; * masochism, n. ఆత్మ హనన కారుణ్యం; మజోకిస్టులా ప్రవర్తించే తత్వం; తన శరీరానికి బాధ కలిగించే పనులు జరిగితేనే కాని రతి క్రీడలో ఆనందం పొందలేని వింత మానసిక తత్వం; తనకు హాని జరిగే విధంగా ప్రవర్తించే తత్వం; see also sadism; * masochist, n. మజోకిస్టు; శరీరానికి బాధ కలిగించే పనులు జరిగితేనే కాని రతి క్రీడను ఆనందించలేని వ్యక్తి; తనకే హాని జరిగే విధంగా ప్రవర్తించే వ్యక్తి; * mason, n. తాపీ పనివాడు; కాసీదు; కాసే పనివాడు; రాతి పనివాడు; ఇటిక పనివాడు; కుడ్యకారుడు; * mason's level, n. మూలమట్టం; * masonry, n. కట్టడం; రాతి కట్టడం; ఇటిక కట్టడం; ** brick masonry, ph. ఇటిక కట్టడం; ** stone masonry, ph. రాతి కట్టడం; * mass, adj. తండ; సామూహిక; మూకుమ్మడి; ** mass action, ph. తండ చర్య; ** mass arrests, ph. మూకుమ్మడి నిర్భంధాలు; మూకుమ్మడి ఆపుదలలు; ** mass burial, ph. సామూహిక ఖననం; తండ ఖననం; ** mass number, ph. గరిమ సంఖ్య; ఒక మూలకపు అణుగర్భంలో ఉండే ప్రోటానులు, నూట్రానుల మొత్తపు సంఖ్య; ఉదాహరణకి సాధారణ కర్బనంలో 8 ప్రోటానులు, 4 నూట్రానులు ఉంటాయి కనుక కర్బనం గరిమ సంఖ్య 12; ఒక మూలకానికి సమభాగులు ఉన్నయెడల ప్రోటానులని, నూట్రానుల సగటు విలువని కలపగా వచ్చిన సంఖ్య; * mass, n. రాసి; ద్రవ్యరాసి; ధుర; తండం; పుద్గాలం; గరిమ; ముద్ద; భారం; కాయస్థం; ** center of mass, ph. గరిమనాభి; ** inertial mass, ph. గరిమ గురుత్వం; జడత్వ గురుత్వం; * massacre, n. జనసంహారం; నరమేధం; * massage, n. మర్దనా; మాలీసు; సంవహనం; * massage, v. t. మర్దనా చేయు; మాలీసు చేయు; ఒత్తు; పిసుకు; * masseur, n. m. సంవాహకుడు; అంగమర్ధనుడు; మర్దనా చేసే పరిచారకుడు; * masseuse, n. f. మర్దనా చేసే పరిచారిక; సంవహనకి; * masses, n. జనాలు; ప్రజ; ప్రజానీకం; మంది; జనసామాన్యం; జనబాహుళ్యం; జనసందోహం; * massive, adj. గురుతరమైన; స్థూల; * massiveness, n. గురుత్వం; గరిమత్వం; భారీతనం; * mast, n. కూపకం; స్తంభం; తెరచాప కొయ్య; కంబం; * master, n. (1) యజమాని; ఓజు; ఖామందు; (2) గురువు; ఆచార్య; (3) ప్రవీణుడు; నేర్పరి; (4) సంధాత; ** master of ceremonies, ph. కార్యక్రమపు సంధాత; ** master plan, ph. బృహత్ ప్రణాళిక; పెద్ద ప్రణాళిక; * masterpiece, n. కళాఖండము; * masticate, v. t. నములు; * mastication, n. నములుట; చర్వణం; * mastitis, n. స్తనసోఫ; స్తనముల వాపు; * masturbation, n. ముష్టిమైథునం; హస్తప్రయోగం; మర్మస్థానాలని చేతితో తాకి లైంగిక కోర్కెలు తీర్చుకోవడం; * mat, n. చాప; కిలంజం; ** mat for meditation, ph. చిత్రాసనం; * match, n. (1) అగ్గిపుల్ల; (2) ఉజ్జీ; ఉద్ది; జత; సమానమైనది; ఎన; పొంతన; (3) ఆట; పందెం; ఎదురు; పోటీ; (4) సంబంధం; వివాహనిర్ణయం; * matchbox, n. అగ్గిపెట్టె; * matchstick, n. అగ్గిపుల్ల; * matching, adj. నప్పిన; జోడు కుదిరిన; * matchless, adj. ఎనలేని; సాటిలేని; అతులిత; * matchmaker, n. పెళ్ళిళ్ళ పేరయ్య; * mate, n. భార్య; సహధర్మచారిణి; భార్య; సహధర్మచారుడు; సహాధ్యాయి; సహాధ్యాయుడు; * mate, v. i. జత చేరు; వివాహం చేసికొను; రతిక్రీడ చేయు; * Materia medica, n. పదార్థ గుణ సంహిత; ఔషధ లక్షణ సంగ్రహం; వస్తుగుణ ప్రకాశిక; వస్తుగుణ దీపిక; * material, adj. భౌతికమైన; స్థూల; వస్తు; ఉపాదాన; పాదార్థిక; ** material body, ph. స్థూల దేహం; ** material cause, ph. ఉపాదాన హేతువు; పాదార్థిక హేతువు; ** material reason, ph. పాదార్థిక కారణం; ** material resources, ph. భౌతిక వనరులు; ** material world, ph. భౌతిక ప్రపంచం; స్థూల ప్రపంచం; ** material universe, ph. భౌతిక ప్రపంచం; వస్తు ప్రపంచం; * material, n. (1) పదార్థం; సరుకు; సంభారం; (2) విషయం; (3) గుడ్డ; ** raw material, ph. ముడిపదార్థం; ముడిసరుకు; ముడి సంభారాలు; * materialist, n. కుక్షింభరుడు; కుక్షింభరి; భౌతికవాది; ప్రత్యక్షంగా కనిపించేదే ప్రధానమని వాదించే వ్యక్తి; అనాత్మవాది; లోకాయతికుడు; * materialistic, adj. కుక్షింభర; ప్రాపంచిక; భౌతిక; లోకాయత; * materialism, n. కుక్షింభరత్వం; భౌతికవాదం; లోకాయతం; భోగలాలసం; * materialize, v. i. (1) జరుగు; సంభవించు; (2) మూర్తీభవించు; కార్యరూపం దాల్చు; అకస్మాత్తుగా కనబడు; * maternal, adj. తల్లివైపునుండి; తల్లికి సంబంధించిన; ** maternal uncle, ph. మేనమామ; ** maternal uncle's daughter, ph. మేన వదిన; మేన మరదలు; ** maternal uncle's son, ph. మేనబావ; బావ; ** maternal uncle's wife, ph. మాతులాని; అత్త; అత్తమ్మ; ** maternal grandmother, ph. అమ్మమ్మ; * maternity, adj. గర్భవతికి సంబంధించిన; ప్రసవానికి సంబంధించిన; పురిటికి సంబంధించిన; ప్రసూతి; ** maternity hospital, ph. ప్రసూతి వైద్యశాల; ** maternity ward, ph. పురుళ్ల వార్డు; ప్రసూతి విభాగం; * mathematical, adj. గణితాత్మక; గణిత; లెక్కల; ** mathematical brain, ph. లెక్కల బుర్ర; ** mathematical operation, ph. గణితాత్మక సంక్రియ; గణితాత్మక పరికర్మ; * mathematics, n. గణితం; లెక్కలు; గణిత శాస్త్రం; అంకశాస్త్రం; అంకవిద్య; అంకతంత్రము; ధూలికర్మ; * mathematician, n. గణిత శావేత్త; గణితాచారి; * matinee, n. పగటాట; * matriarch, n. f. మూలమగువ; కుటుంబానికి అధిపతిగా ఉన్న స్త్రీ; * matriarchal, n. మాతృస్వామ్య; మాతృతంత్ర; మాతృయజమాన; * matriarchy, n. మాతృస్వామ్యం; మాతృతంత్రం; మాతృ అధికారం; * matricide, n. మాతృ హత్య; మాతృఘాతం; * matrix, n. (1) అచ్చు; మూస; వరుధారణి; ప్రస్థారం; (2) చిక్కు; అల్లుడు; పడుగు, పేకలతో అల్లబడ్డది; (3) మాతృక; అడ్డు వరుసలు, నిలువు వరుసలు ఉన్న ఒక గణిత విన్యాసం; (ety.) an arrangement of ites with rows and columns; (4) ఖనిజ నిక్షేపాలతోపాటు కనిపించే శిలామయ, మృత్తికామయ నేపథ్య పదార్థం; ** matrix algebra, ph. మాత్రిక బీజగణితం; * matter, n. (1) పదార్థం; ద్రవ్యం; మూర్త వసువు; (2) విషయం; బాపతు; ఎడాటం; ** anti matter, ph. నిష్‌పదార్థం; ప్రతిపదార్థం; ** dark matter, ph. కృష్ణపదార్థం; అజ్ఞాత పదార్థం; గుప్త పదార్థం; * mattress, n. పరువు; తల్పం; తలిమం; * matty, adj. చాపీయ; చాపలా ఉన్న; అల్లబడ్డ; ** matty cloth, ph. అల్లినట్టు కనిపించే బట్ట; * mature, adj. ఎదిగిన; ఈడువచ్చిన; ముదిరిన; పక్వమైన; పండిన; ముగ్గిన; సిద్ధమైన; తయారైన; ప్రౌఢ; * maturity, n. ఈడు; పరిపక్వత; పరిపాకం; ప్రౌఢిమ; ప్రౌఢత్వం; * maul, v. t. చీల్చి చెండాడు; * mausoleum, n. మసోలీ; అద్భుతమైన గోరీ; సమాధి; * maw worm, n. నులి పురుగు; * maxilla, n. దవడలు; * maxi, pref. పెను; పెద్ద; * maxim, n. సూక్తి; నీతివాక్యం; పన్నా; నిజం అని అందరూ ఒప్పుకున్న సూత్రం; see also paradox; * maximization, n. గరిష్టీకరణం; * maximum, n. అత్యధికం; గరిష్ఠం; పరమం; మహత్తమం; ఊర్ధ్వతమం; ** maximum limit, ph. గరిష్ఠ పరిమితి; * maze, n. చిక్కు; వ్యూహం; * meadow, n. మైదానం; పచ్చిక బయలు; క్షేత్రం; బీడు; * meager, n. చాలీచాలని; బహుకొద్దిగా; * meal, n. (1) భోజనం; బోనం; భుక్తి; కూడు; ప్రాశనం; ఒక నిర్ధిష్టమైన వేళకి తినే తిండి; (2) పిండి; ** corn meal, ph. మొక్కజొన్న పిండి; * meals, n. భోజనాలు; బోనాలు; * mealtime, n. భోజనాల వేళ; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage note: mealtime * ---The first meal of the day is ''breakfast'', which is eaten after getting up. ''Lunch'' is the meal that is eaten around 12.00 p.m. In most western countries, ''dinner'', which is eaten around 6.00 p.m., is the main meal of the day. ''Supper'' is an informal or light evening meal. ''Brunch,'' a hybrid between breakfast and lunch, is eaten fairly late in the morning.''' |} * * mean, adj. నీచ; అల్పబుద్ధిగల; ** mean fellow, ph. నీచుడు; లుచ్ఛా; * mean, n. సగటు; సరాసరి; ** arithmetic mean of x and y = (x+y)/2; ** geometric mean of x and y = sqrt(x times y); * meander, v. i. మెలికలు తిరుగు; * meandering river, n. తిరుగుళ్ల గంగ; * meaning, n. అర్థం; ఉద్దేశం; భావం; తెల్లం; ** figurative meaning, ph. గౌణార్థం; ఉద్దిష్టార్థం; ** literal meaning, ph. వాచ్యార్థం; శాబ్దికార్థం; ** precise meaning, ph. రూఢ్యర్థం; ** special meaning, ph. విశిష్టార్థం; ** word by word meaning, ph. ముక్కస్య ముక్కార్థం; * meaningful, adj. సార్థక; అర్థవంత; అర్థయుక్త; * meaningfulness, n. సార్థక్యం; అర్థవంతం; అర్థయుక్తం; * meaningless, adj. అర్ధంలేని; అర్థరహిత; నిరర్థక; భావశూన్య; కదర్థ; ** meaningless task, ph. అర్ధంలేని పని; * means, n. సాధనం; తెరువు; మార్గం; వెరపు; * meanwhile, adv. అందాకా; అంతలో; ఈలోగా; * measles, n. పొంగు; తట్టు; రోమాంతిక; చిన్న అమ్మవారు; ఎర్రని నూకల వంటి తట్టుతో ఒక జాతి వైరస్‍ వల్ల వచ్చే జబ్బు; (rel.) chicken pox; * measure, n. (1) కొలత; మానం; ప్రమ; ప్రమాణం; ప్రస్థం; తన్మాత్ర; (2) కొలబద్ధ; * measurement, n. కొలత; మితి; మానం; మాపనం; కొలువడి; * measuring, adj. కొల; కొలత; ** measuring cup, ph. కొలమానిక; ప్రస్థమానం; ** measuring instrument, ph. కొలమాపకం; ** measuring jar, ph. కొలజాడీ; కొలముంత; ప్రస్థమానం; ** measuring rod, ph. కొలబద్ధ; మానదండం; ** measuring tape, ph. కొలపట్టీ; మానసూత్రం; ** measuring tool, ph. కొలముట్టు; ** measuring vessel, ph. కొలజాడీ; కొలత గిన్నె; ప్రస్థమానం; ** measuring wire, ph. కొలత్రాడు; మానరజ్జువు; * meat, n. మాంసం; పొలసు; పిసితం; పలం; ** chicken (meat), ph. కోడిమాంసం; ** mutton (meat), ph. మేఁకమాంసం; ** beef (meat), ph. గోమాంసం; గొడ్డుమాంసం; ** pork (meat), ph. పందిమాంసం; ** human (meat), ph. పొల; నరమాంసం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: Meat * --- The meats of some animals have special names: The meat from a cow (or bull or ox) is ''beef.'' The meat from a calf is ''veal.'' The meat from a pig is ''pork'' or ''ham.'' The meat from a goat is ''mutton.'' The meat from a deer is ''venison.'' Usually the meat from birds is same as the bird’s name: chicken, duck, etc.''' |} * * meatless, adj. ఆమిష శూన్య; * mechanic, n. యంత్రసూరి; * mechanical, adj. యంత్ర; యాంత్రిక; కీలు; ** mechanical advantage, ph. యంత్రలాభం; ** mechanical behavior, ph. యాంత్రిక ప్రవర్తన; ** mechanical doll, ph. కీలు బొమ్మ; మర బొమ్మ; ** mechanical energy, ph. యాంత్రిక శక్తి; ** mechanical horse, ph. కీలు గుర్రం; * mechanic, n. యంత్ర సూరి; యంత్రములని మరమ్మత్తు చేసే వ్యక్తి; * mechanics, n. యాంత్రిక శాస్త్రం; యంత్ర శాస్త్రం; యంత్రగతి శాస్త్రం; ప్రయోగించిన బలాన్ని, దానివల్ల కలిగే కదలికనీ అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; (note) mechanics is that area of science concerned with the behaviour of physical bodies when subjected to forces or displacements; ** celestial mechanics, ph. ఖగోళ యంత్రగతి శాస్త్రం; ఖగోళ యంత్రశాస్త్రం; నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, ఇతర ఖగోళ శాల్తీల కదలికలకి సంబంధించిన శాస్త్రం ** classical mechanics, ph. సంప్రదాయక యంత్రగతి శాస్త్రం; సంప్రదాయక యంత్రశాస్త్రం; **. fluid mechanics, ph. ప్రవాహి యంత్రశాస్త్రం; ** Hamiltonian mechanics, ph. హేమిల్టనీయ యంత్రశాస్త్రం; ** Lagrangian mechanics, ph. లగ్రాంజీయ యంత్రశాస్త్రం; ** Newtonian mechanics, ph. నూటనిక యంత్రశాస్త్రం; ** orbital mechanics, ph. కక్ష్యలని నిర్ణయించే యంత్రశాస్త్రం; ** quantum mechanics, ph. గుళిక యంత్రశాస్త్రం; క్వాంటం యంత్రశాస్త్రం; ** relativistic mechanics, ph. సాపేక్ష యంత్రగతి శాస్త్రం; సాపేక్ష యంత్రశాస్త్రం; కాంతి వేగం దరిదాపుల్లో ప్రయాణించే రేణువుల కదలికలకి సంబంధించిన శాస్త్రం ** statistical mechanics, ph. సాంఖ్యక యంత్రశాస్త్రం; పదార్థాల సమూహ ఉష్ణగతి లక్షణాల గురించి వివరించే శాస్త్రం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: Difference between Newtonian and Lagrangian mechanics * --- Newtonian mechanics starts with the three laws, but mathematically, the important one is 𝐹 = 𝑚𝑥¨. When Newton discovered the laws of motion, he had no idea about Lagrangian mechanics (in fact, Lagrange came almost 50 years after his death), so at the time, the laws were essentially empirical laws. So when you first learn about them, you’re usually just told, F = ma is just true. * --- Lagrangian mechanics start from a deeper principle and through which, you can derive Newton’s laws. We start with a scalar function of position and velocity (as a function of position) which basically encodes possible paths in space (so you also need to add in a "start" point and an "end" point). Lagrangian mechanics then asks: “I have all these possible paths in space, how do I select a path that is physically correct?”''' |} * * mechanism, n. యంత్రాంగం; సంవిధానం; ** balance mechanism, ph. సంతులన యంత్రాంగం; * mechanized, adj. యంత్రసజ్జిత; * medal, n. పతకం; బిరుదుబిళ్ళ; మెడలు; * media, n. pl. [phys.] (1) యానకాలు; (2) మాధ్యమాలు; ప్రసార మాధ్యమాలు; (sing.) medium; ** multimedia, ph. బహుళ మాధ్యమాలు; ** yellow media, ph. పచ్చ మాధ్యమాలు; ప్రజలని ఉద్రేకపరచడానికి నిజంతో నిమిత్తం లేకుండా రంగురంగుల బొమ్మలతోటీ, పతాక శీర్షికలతోటీ వార్తలని ప్రసారం చెయ్యడం; * median, n. నడిమి; మధ్య రేఖ; * median strip, ph. రహదారి యొక్క ఇరువైపుల బాటలకీ మధ్యనున్న జాగా; * mediation, n. మాధ్యస్థం; మధ్యవర్తిత్వం; * mediator, n. మధ్యవర్తి; మాధ్యస్థుడు; * medical, adj. వైద్యసంబంధమైన; ఆరోగ్య సంబంధమైన; ** medical treatment, ph. చికిత్స; * medicated, adj. ఔషధీకృత; * medicine, n. (1) (మెడ్సిన్) మందు; ఔషధం; ఆయుర్‌ద్రవ్యం; (2)(మెడిసిన్) వైద్యశాస్త్రం; వైద్య విద్య; * medicinal, adj. ఔషధీయ; రోగనాశక; మందులకు పనికివచ్చే; ** medicinal herb, ph. ఓషధి; * meditation, n. మననం; జపం; ధ్యానం; ఉపాసన; ** meditation room, ph. మనన మందిరం; ధ్యాన మందిరం; * medium, adj. మధ్యస్థమైన; * medium, n. (1) యానకం; (2) మాధ్యమం; ** aqueous medium, ph. జల మాధ్యమం; నీటి మాధ్యమం; ** communication medium, ph. ప్రసార మాధ్యమం; ప్రసార యానకం; ** organic medium, ph. కర్బన మాధ్యమం; ** reaction medium, ph. చర్యా మాధ్యమం; ** Telugu medium, ph. తెలుగు మాధ్యమం; * Mediterranean sea, n. మధ్యధరా సముద్రం; నడిపుడమి కడలి; * Medulla, n. దవ్వ; దూట; ఏ శరీరాంగానికి అయినా అంతర్భాగంలో ఉండే కట్టడం; ** Medulla oblongata, ph. మజ్జా ముఖం; మెదడు వెనక ఉండి మన శ్వాసని నియంత్రించే ఒక కట్టడం; * medulloblastoma, n. చిన్న పిల్లలకి మెదడులో వచ్చే ఒక రకమైన కేన్‌సరు కంతి; * meet, v. t కలుసుకొను; తగులు; * meeting, n. సభ; సమావేశం; కలయిక; మీటింగు; ** closed-door meeting, ph. జనాంతిక సమావేశం; ** orientation meeting, ph. దృగ్విన్యాస సమావేశం; ** summit meeting, ph. శిఖరాగ్ర సమావేశం; * mega, adj. మహత్; బృహత్; స్థూల; మెగా; * Mega, pref. (1) మిలియను; 1,000,000; (2) కంప్యూటరు రంగంలో మెగా అంటే 1,048,576=220; * Megabits, n. మిలియను ద్వింకములు; కంప్యూటరు రంగంలో మాత్రం 1,048,576=220 ద్వింకములు; మెగా బిట్లు; * Megrez, n. అత్రి నక్షత్రం; సప్తర్షి మండలం (Big Dipper) లో కాంటివిహీనమైన తార; * melanosis, n. శరీరపు రంగు నల్లగా మారటం; మెలనిన్ తయారీ ఓపం వల్ల వచ్చే లక్షణం; * melee, n. (మేలే) తొక్కిసలాట; * mellifluous, adj. తేనెవలె తియ్యనైన; మధురమైన; కోమలమైన; శ్రావ్యమైన; ఇంఫైన; తియ్యని ప్రవాహముకల; * melodrama, n. మోతాదు మించిన ఉద్వేగంతో, సాధారణంగా సుఖాంతం అయే నాటకం కాని, సినిమా కాని; నాటకీయత ఎక్కువ, పాత్ర పోషణ తక్కువ ఉన్న నాటకం కాని, సినిమా కాని; ఎత్తిపొడవడానికి వాడే మాట; A melodrama is a story or play in which there are a lot of exciting or sad events and in which people's emotions are very exaggerated. Key constitutive factors: pathos, overwrought or heightened emotion, moral polarization (good vs. evil), non-classical narrative structure (e.g., use of extreme coincidences); * melodious, adj. శ్రావ్య; శ్రవణపేయ; కర్ణపేయ; సుశ్రావ్య; * melody, n. శ్రావ్యత; రక్తి; మాధుర్యము; స్వర మాధుర్యం; a sweet and agreeable relation between successive notes; The fundamental difference between Western and Indian classical music is that the latter is based on melody. Melody means ``one note at a time.'' Western Classical music, on the other hand, is based on harmony; పాశ్చాత్య సంగీతం ప్రధానంగా హార్మనీ (Harmony) ఆధారితం. అంటే, ఒకే సమయంలో పలువురు గాయకులు లేదా వాయిద్యాలు కలిసి వినిపించే స్వరాల సమాహారాన్ని హార్మనీ అంటారు. ఒర్కెస్ట్రా సంగీతం పూర్తిగా హార్మనీపై ఆధారపడి ఉంటుంది. * melon, n. కర్బూజా; పుచ్చపండు; తర్బూజా; ** muskmelon, ph. కర్బూజా; పుచ్చపండు; ** watermelon, ph. పుచ్చపండు; * melt, v. i. కరుగు; v. t. కరగించు; చలించు; * melting point, ph. కరుగు స్థానం; ద్రవీభవన స్థానం; కరిగే ఉష్ణోగ్రత; * member, n. సభ్యుడు; సభ్యురాలు; కూటరి; మెంబరు; * membrane, n. పొర; త్వచం; త్వక్కు; పటలం; కుబుసం; జిలి; ** cell membrane, ph. కణ త్వచం; కణ పటలం; * meme, n. అనుకరణ; హాస్యానుకరణ; అంతర్జాలంలో ఒకరిని చూసి మరొకరు అనుకరించడం; an image, video, piece of text, etc., typically humorous in nature, that is copied and spread rapidly by internet users, often with slight variations; a word coined by Richard Dawkins, the evolutionary biologist, to represent a unit of "social gossip" (that rhymes with gene) that gets mutated and transmitted in social circles; * memento, n. జ్ఞాపిక; స్మృతి చిహ్నం; * memo, n. రాసిన ప్రతిపాదన; short for memorandum; * memorable, adj. చిరస్మరణీయ; * memorandum, n. నివేదిక; వినతిపత్రం; విన్నపం; మనవి; విజ్ఞాపన; యాదాస్తు; జ్ఞాపిక; స్మరణలేఖ్యం; గిల్లుపత్రం; దరఖాస్తు; తాఖీదు; మెమో; మెమొరాండం; * memorial, adj. సంస్మరణ; * memorial, n. (1) స్మారక సభ; (2) స్మారక చిహ్నం; * memorize, v. i. కంఠస్థం చేయు; ధారణ చేయు; * memory, n. (1) జ్ఞాపకం; జ్ఞాపకశక్తి; స్మృతి; ధారణ; (2) [comp.] కొట్టు; కోఠీ; గరిస; కంప్యూటరులో దత్తాంశాలని, ఆదేశాలని దాచే ప్రదేశం; ** eidetic memory, ph. తత్కాల జ్ఞాపక శక్తి; తాత్కాలిక జ్ఞాపక శక్తి; ** long-term memory, ph. దీర్ఘకాలిక జ్ఞాపక శక్తి; ** photographic memory, ph. బొమ్మకట్టు జ్ఞాపక శక్తి; ** short-term memory, ph. తత్కాల జ్ఞాపక శక్తి; * memoirs, (మెమ్వార్స్) n. pl. జీవితానుభవాలు; పూర్వస్మృతులు; * men, n. పురుషులు; మగవారు; (note) man అన్నది ఉభయ లింగాలకీ వర్తిస్తుంది కాని, men అంటే మాత్రం పురుషులు అనే అర్థమే వస్తుంది; * menarche, n. సమర్తాడడం; పెద్దమనిషి అవడం; రజస్వల అవడం; పుష్పవతి అవడం; * mendacity, n. అబద్ధం; * menorrhagia, n. ఎరక్రుసుమ; రక్తప్రద; స్త్రీ రుతు కాలంలో అతిగా జరిగే రక్త స్రావం; * menses, n.ముట్టు; రుతు స్రావం; రుతు కాలం; బయటుండుట; వాకిటుండుట; * mend, v. t. మరమ్మత్తు చేయు; బాగు చేయు; * mendicant, n. m. అవధూతుడు; * menial, n. గులాము; దాసుడు; * menopause, n. రజోనివృత్తి; ముట్లుడుగు కాలం; * menstruation, n. రుతువు; రుతుకాలం; బయటుండడం; వాకిటుండడం; ముట్టవడం; * menstrual, adj. రుతు; ** menstrual discharge, ph. రుతు స్రావం; ** menstrual period, ph. రుతు కాలం; * mensuration, n. మాపన శాస్త్రం; మాపనం; కొలతలకి సంబంధించిన లెక్కలు; కొలత; భూమి కొలత; క్షేత్రమితి; * mental, adj. మానసిక; మానస; మనస్; మనో; ** mental debility, ph. మానసిక దౌర్బల్యం; కశ్మలం; ** mental hospital, ph. పిచ్చాసుపత్రి; * mentality, n. మానసికతత్వం; మనస్తత్వం; మనోగతి; చిత్తవృత్తి; * menthol, n. పుదీనా కర్పూరం; పుదీనా ఆకులలో నుండి తీసిన ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; రసాయన శాపు దృష్ట్యా ఇది ఒక ఒలంతం (alcohol); see also mint camphor; * mention, v. i. పేర్కొను; చెప్పు; నుడువు; * menu, n. (మెన్యూ) (1) వడ్డనకి తయారైన వంటకాల జాబితా; వాటి ధరలు; మెన్యూ; (2) ఎంపిక అంశాల పట్టిక; ఎంపిక జాబితా; * mephitic, adj. దుర్గంధభరితమైన; దుర్వాసనతోకూడిన; కంపుకొట్టే; * mercenary, n. కిరాయి సైనికుడు; కూలికి యుద్ధం చేసే వ్యక్తి; * merchandise, n. సరుకులు; సామానులు; దినుసులు; వస్తువులు; సామగ్రి; సార్థములు; * merchant, n. వణిజుడు; వ్యాపారస్తుడు; సార్ధవాహుడు; సెట్టి; సాహుకారు; ** merchant marine, ph. వాణిజ్య నౌకాదళం; * Mercury, n. (1) బుధుడు; బుధగ్రహం; (2) పాదరసం; రసం; పారదం; రసపతి; రసరాట్టు; తడివెండి; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 80, సంక్షిప్తనామం = Hg [Lat. hydrargyrum = liquid silver]; ** mercuric chloride, ph. రసహరితం; ఖాండవ కర్పూరం; Mercury (II) chloride; corrosive sublimate; HgCl₂; ** mercuric sulfide, ph. ఇంగిలీకం; రససింధూరం; Mercury (II) sulfide; HgS; ** mercurous chloride, ph. రసకర్పూరం; Mercury (I) chloride; white sublimate of mercury; Hg₂Cl₂; * mercy, n. దయ; కనికరం; కృప; కరుణ; * mere, adj. కేవలం; ఉత్త; వడారము; * merely, adv. కేవలం; ఫక్తు; వడారము; * merger, n. కలిస, పోవుట; ఐక్యమగుట; లయమగుట; లీనీకరణ; * meridian, n. (1) మధ్యాహ్న రేఖ; యామ్యోత్తర రేఖ; ధ్రువరేఖ; భూగోళంలో ఉత్తరం నుండి దక్షిణానికి వెళ్లే ఊహా రేఖ; (2) ధ్రువవృత్తం; మయామ్యోత్తర రేఖ; ఖగోళంలో ఉత్తరం నుండి దక్షిణానికి ప్రేక్షకుని శిరస్సు మీదుగా వెళ్లే ఊహా వృత్తం; ** prime meridian, ph. భూగోళం మీద ఉత్తరం ధ్రువం నుండి దక్షిణ ధ్రువానికి ఇంగ్లండు లోని గ్రీన్విచ్ వేధశాల మీదుగా వెళ్లే ఊహా రేఖ; భూగోళం మీద, దీనికి ఎట్టఎదురుగా, పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో ఉన్న ఊహా రేఖని "అంతర్జాతీయ తేదీ రేఖ" (International Date Line) అంటారు. తూర్పుకి ప్రయాణం చేస్తూ ఈ రేఖని దాటినప్పుడు మీ కేలండరులో ఒక రోజు ముందుకి జరుపుకోవాలి; * merit, n. యోగ్యత; శ్రేష్టత; ** merit certificate, ph. యోగ్యతా పత్రం; ప్రశంసాపత్రం; * merits, n. యోగ్యతలు; సలక్షణాలు; ** merits and demerits, ph. గుణగణాలు; లాభనష్టాలు; * mermaid, n. మత్స్య కన్య; సగం స్త్రీ, సగం చేప అయిన వింత కల్పిత జీవి; see also echidna; * merry-go-round, n. రంగులరాట్నం; మెర్రీగుర్రం; * mesa, n. నెత్తం; కొండనెత్తము; పీఠభూమి; సానువు; కోన; కొండ మీద చదునైన ప్రదేశం; * mesh, n. వలయం; జల్లి; జాలీ; see also grid; * mesh, v. i. సరితూగు; అమురు; జతపడు; * mesmerism, n. మెస్మరీయం; [[మెస్మరిజం]]; ఒక వ్యక్తికి ఒక విధమైన మైకం కల్పించి ఆ వ్యక్తిచేత చెప్పిన విధంగా ప్రవర్తింపజేసే పద్ధతి; * meso, pref. మధ్య; * mesoblast, n. మధ్యాస్తరం; అంతశ్చర్మానికి, బహిశ్చర్మానికి మధ్యనున్న పొర; mesoderm; * mesosphere, n. మధ్యావరణం; ఆస్తరావరణము పైన 85కి మీ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. ఇక్కడ ఎత్తు పెరిగే కొద్ది ఉష్ణోగ్రత తగ్గుతుంది. ఇదే భూ వాతావరణంలోో చల్లని పొర. ఇక్కడే వాతావరణంలో ప్రవేశించిన ఉల్కలు కాలి మండిపోయేది; * mesozoic era, n. మధ్య జీవయుగం; * mess, n. (1) భోజనశాల; పాకశాల; మెస్సు; (2) చాలా చిందరవందరగా ఉన్న స్థితి; * message, n. సందేశం; వర్తమానం; వార్త; వేగు; మాట; దూతిక; దూతం; కబురు; సమాచారం; కచేలం; * messenger, n. వార్తాహరుడు; దూత; వార్తికుడు; చారుడు; pl. హర్కారాలు అనగా వార్తాహరులు; ** messenger RNA, ph. దూతిక రైకామ్లం; the form of RNA in which genetic information transcribed from DNA as a sequence of bases is transferred to a ribosome; * meta, pref. (1) మధ్య; తో; ఆవలి; సంబంధించిన; అసలుది కానిది; (2) లోకోత్తర; బీజాతీత; అధిభౌతిక; ఉన్నత; ** meta data, ph. "డేటా" కి సంబంధించిన సమాచారం; ఉదా. సినిమా ని "డేటా" గా ఊహించుకుంటే ఆ సినిమాకి సంబంధించిన విశేషాలు "మెటా డేటా" అవుతుంది; ** metaverse, ph. అసలది కాని విశ్వం; ఊహాత్మక విశ్వం; * metabolism, n. పాచకం; జీవనప్రక్రియ; చయాపచయం; * metacarpals, n. కరభాస్థికలు; పాణి శలాకలు; అరచేతిలోని ఎముకలు; ** metacarpal bones, ph. పాణిశలాకలు; కరభాస్థికలు; అరచేతిలోని ఎముకలు; ** metatarsal bones, ph. ప్రపాదాస్థికలు; పాద శలాకలు; పాదము లోని ఎముకలు; * metastasis, n. శరీరంలో వ్యాధి ఒక చోటు నుండి మరొక చోటుకి ప్రయాణం చేయుట; ముఖ్యంగా కేన్సరు వ్యాధి యెడల ఈ పదం ఉపయోగిస్తారు * metal, n. (1) లోహం; ధాతువు; (2) కంకర; ** base metal, ph. హీన ధాతువు; పరుష లోహం; ఇనుము, రాగి, సీసము, మొ.; ** noble metal, ph. రాచ ధాతువు; వెండి, బంగారము, మొ.; ** metal collar, ph. పొన్ను; * metallic, adj. లోహ; ధాతు; ** metallic luster, ph. లోహ ద్యుతి; ధాతు ద్యుతి; * metallurgy, n. లోహ సంగ్రహణ శాస్త్రం; * metamorphosis, n. మార్పు; పరిపూర్ణమైన మార్పు; రూపవిక్రియ; రూపపరిణామం; * metaphor, n. రూపకాలంకారం; అధ్యారోపం; * metaphysics, n. అధిభౌతిక శాస్త్రం; పారలౌకిక శాస్త్రం; ఆధ్యాత్మిక విద్య; ఇది తత్వశాస్త్రం (ఫిలాసఫీ)లో ఒక విభాగం. మనకు తెలిసిన వాస్తవ ప్రపంచాన్ని అన్ని రకాలుగా అధ్యయనం చేసేదే అధిభౌతిక శాస్త్రం. దీనికి ఊహాప్రపంచంతో సంబంధం లేదు. Metaphysics is the branch of philosophy that examines the fundamental nature of reality, including the relationship between mind and matter, between substance and attribute, and between potentiality and actuality; meta = beyond or above; metaphysics deals with things beyond physical experience; * metathesis, n. [ling.] వర్ణవ్యత్యయం; శబ్ద ఉచ్చారణలో అక్షరాల వరస మారుగుళ్లు అవడం; ఉదా: ఇంగ్లీషులో రెండు హల్లులని వరస తప్పించి ఉచ్చరించడం (ask ని aks అని ఉచ్చరించడం); * metempsychosis, n. పరకాయప్రవేశం; * meteor, n. ఉల్క; వాతావరణం లోనికి ప్రవేశించిన తల తెగిన తోకచుక్క; అంతరిక్షం నుండి వాతావరణం గుండా కిందకి పడే ఒక ఘన పదార్థం; ** meteor shower, ph. ఉల్కాపాతం; * meteorite, n. ఉల్కాశిల; భూపతనమైన ఉల్క; కింద పడ్డ ఉల్క; * meteoroid, n. తల తెగిన తోకచుక్క; శిధిలమైన తోకచుక్క; సూర్యుడి చుట్టూ పరిభ్రమిస్తూన్న రాయి వంటి ఘనపదార్థం; సౌర కుటుంబంలో ఇటువంటివి చాలా ఉన్నాయి; ఇవి భూమి వాతావరణంలో ప్రవేశించి భూపతనమైతే అప్పుడు వాటిని ఉల్కలు అంటారు; * meteorology, n. వాతావరణ శాస్త్రం; [Gr. meteoron = గాలిలో ఉండేది]; * meter, metre [Br.] n. (1) మీటరు; మాపకం; కొలమానం; మితి; (2) పద్యపాదంలో ఉన్న గణాల సమాఖ్య; ** barometer, n. భారమితి; వాతావరణంలోని గాలి బరువుని కొలిచేది; ** thermometer, n. ఉష్ణమితి; ఉష్ణంపుల్ల; వేడిని కొలిచేది; థర్మామీటరు; * methanal, n. పాడాల్; కాష్టాల్; మెతనాలు; ఫార్మాల్డిహైడు; CH₂O; * methane, n. ఏకేను; పాడేను; మెతేను; చిత్తడి వాయువు; పంక వాయువు; CH₄; * methanoic acid, n. పాడోయిక్ ఆమ్లం; పిపీలికామ్లం; ఫార్మిక్ ఆమ్లం; HCOOH; * methanol, n. పాడోల్; కాష్టోల్; మెతనోలు; మెతల్ ఆల్కహాలు; CH₃OH; * method, n. పద్ధతి; మార్గం; విధి; విధానం; ** common sense method, ph. లౌకిక పద్ధతి; ** historical method, ph. చారిత్రక పద్ధతి; ** systematic method, ph. క్రమ పద్ధతి; * methyl alcohol, n. కాష్టోల్; పాడోల్; కర్రసారా; మెతనోలు; మెతల్ ఆల్కహాలు; * methyl group, n. మెతల్ గుంపు; * methyl radical, n. మెతల్ రాసి; * meticulously, adv. అతి జాగ్రత్తగా; * metonymy, n. ఇంగ్లీషు భాషలో ఒక అలంకారం; ఒక మాటకి బదులు దానికి దగ్గర సంబంధం ఉన్న మరొక మాటని వాడడం; ఉ. సనాతన ధర్మం నశించి పోతోందని శృంగేరీ మఠం ఆక్రోశించింది అన్నప్పుడు శృంగేరీ మఠాధిపతి సంతాపం వెలిబుచ్చేరని అర్థం చెప్పుకోవాలి; * metre, n. మీటరు; (note) మెట్రిక్ పద్ధతిలో ఈ వర్ణక్రమాన్నే వాడాలి; * metric system, n. మెట్రిక్ పద్ధతి; శతాంశ పద్ధతులని ఉపయోగించి, బరువులని, దూరాలని కొలవడం; * metropolis, n. మహానగరం; ప్రధాన నగరం; కస్బా; ముఖ్య పట్టణం; * Mexican poppy, n. బ్రహ్మదండి; బలురక్కెస; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: Mf-Mz == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * miasma, n. దోషం; మౌలిక దోషం; రోగకారణం; హోమియోపతీ శాస్త్రం ప్రకారం, శరీరంలో ఒక మౌలికమైన దోషం ఉన్నప్పుడు శరీరం రోగగ్రస్త మవుతుంది; * mica, n. అభ్రకం; గిరిజం; కాకిబంగారం; గనులలో దొరికే ఒక రకం అల్లూమినో సిలికేటు అనే ఖనిజం; * micro, adj. సూక్ష్మ; * microbe, n. సూక్ష్మజీవి; రోగకారకమైన సూక్ష్మజీవి; same as microorganism; * microgravity, n. సూక్ష్మ గురుత్వం; ఒక కక్ష్యలో తిరుగుతున్న నభోనౌకలో అనుభవానికి వచ్చేఅతి కొద్ది గురుత్వ బలం; * micrometer, n. మీటరులో మిలియనో వంతు పొడుగు; మైక్రాను; * micron, n. మీటరులో మిలియనో వంతు పొడుగు; మైక్రోమీటరు; * microorganism, n. సూక్ష్మజీవి; మైక్రోబు; బేక్టీరియాలు, వైరసులు, రికెట్సియాలు, స్పైరోకీట్లు, ప్రోటోజోవాలు సూక్ష్మజీవులకి ఉదాహరణలు; * microprocessor, n. సూక్ష్మసంకలిని; మైక్రోప్రాసెసర్; వేలి గోరు ప్రమాణంలో ఉన్న అర్ధవాహిని చితుకు మీద నిర్మించిన కలన యంత్రం; * microscope, n. సూక్ష్మదర్శిని; కంటికి కనబడనంత చిన్నగా ఉన్న వస్తువులని చూడడానికి వాడే పరికరం; * microsome, n. సూక్ష్మకాయం; (lit.) small body; * mid, adj. మధ్య; నడు; అర్ధ; * middle, adj. మధ్య; నడుమ; అంతరాళ; ** middle man, ph. మధ్యవర్తి; దళారి; ** middle point, ph. అంతరాళం; * midnight, n. అర్ధరాత్రి; నడురేయి; నడిరేయి; * midrib, మధ్యశిర; ఈనె; * midwife, n. మంత్రసాని; * migrain, n. అనంతావర్తం; పార్శ్వపు నొప్పి; ఒక రకమైన విపరీతమైన తలనొప్పి; ఉదయం మొదలై రోజంతా ఉంటుంది. వెలుగు, ధ్వనులు నొప్పిని అధికం చెయ్యొచ్చు. ఒక్కోసారి నొప్పి రావడానికి ముందు వాంతిరావడం, కడుపులో తిప్పినట్లుంటుంది. * migrant, n. ప్రవాసి; వలస పోయిన వ్యక్తి; * migration, n. వలస; ** migration routes, ph. వలస వీధులు; * mil, n. సహస్రాంశము; వెయ్యవ భాగం; * mild, adj. సన్న; మంద; మేదక; ** mild breeze, ph. మందమారుతం; * mildew, n. బూడిద తెగులు; మజ్జిగ తెగులు; * mile, n. మైలు; (note) 8 కిలోమీటర్లు 5 మైళ్లకి సమానం; దూరాన్ని కొలిచే ఒక కొలమానం; ** nautical mile, ph. Nautical miles are used to measure the distance traveled through the water. A nautical mile is slightly longer than a mile on land, equaling 1.1508 land-measured (or statute) miles. The nautical mile is based on the Earth’s longitude and latitude coordinates, with one nautical mile equaling one minute of latitude; * milestone, n. మైలురాయి; * milieu, n. సంగతి, సందర్భం; సామాజిక వాతావరణం; * military, n. సైన్యం; మిలిటరీ; * militia, n. పౌరసేన; * milk, adj. పాల; క్షీరం; గొల్ల; * milk, n. పాలు; క్షీరం; దుగ్ధం; పయస్సు; ** breast milk, ph. చనుబాలు; స్తన్యం; ** condensed milk, ph. చిలువాలు; ** homogenized milk, ph. పాలని అతి సన్నటి బెజ్జాలు ఉన్న జల్లెడ గుండా ఎక్కువ పీడనంతో పోనిచ్చి, వెన్నని అతి సూక్ష్మ కణాలుగా విభజించి, పాలు, వెన్న విడిపోకుండా చేసే పధ్ధతి; ** Pastuerized milk, ph. పాలని వేడి చేసి పాలల్లోని సూక్ష్మజీవులని చంపగా మిగిలిన ఆరోగ్యకరమైన పాలు; ** powder milk, ph. పాలపొడి; ** skimmed milk, ph. వెన్న తీసేసిన పాలు; ** milk products, ph. పయస్యములు; పాలనుండి వచ్చే పదార్థాలు; పెరుగు, వెన్న, నెయ్యి, చీజు, వగైరాలు; * milk, v. t. పితుకు; పిండు; * milkmaid, n. గొల్లభామ; * milkshake, పాలసుగంధి; పాలల్లో ఐస్‌క్రీమ్ కలిపి రంగరించగా వచ్చినది; * milk teeth, n. పాలపండ్లు; * Milky Way, n. పాలపుంత; పాలవెల్లి; పాలకడలి; ఆకాశ గంగ; సోమధార; దివిజ గంగ; మన క్షీరసాగరం (గేలక్సీ) పేరు; ** thicker Milky Way, ph. పాలకడలి; ** thinner Milky Way, ph. ఆకాశ గంగ; దివిజ గంగ; * mill, n. మర; గానుగ; తిరుగలి; మిల్లు; ** flour mill, ph. పిండి మర; ** rice mill, ph. ధాన్యం మర; జిన్ను; * mill, v. t. మరపట్టు; ఆడించు; మరపట్టించు; ఆడు; ఆడించు; * milled, adj. మరపట్టిన; మరాడించిన; * millennials, n. pl. జనాభాలో సా. శ. 1980 - 2000 మధ్యలో పుట్టినవారు; * millennium, n. సహస్రాబ్దం; వెయ్యి సంవత్సరముల కాలం; * millets, n. (1) చిరు ధాన్యాలు; సిరి ధాన్యాలు; జొన్నలు, సజ్జ, రాగి, మొదలగునవి; (ety.) చిరు ధాన్యాలు because of smaller seeds compared to rice, wheat, corn, and other larger ones; సిరి ధాన్యాలు is a more recent coinage to promote their use; ** barnyard millets, ph. ఊదలు; ఊదర్లు; ** brown-top millets, ph. అండు కొర్రలు; ** finger millets, ph. రాగి; రాగులు; ** foxtail millets, ph. కొర్ర; కొర్రలు; ** great millets, ph. జొన్న; జొన్నలు; ** Italian millets, ph. కొర్ర; కొర్రలు; ** Kodo millets, ph. ఊద; ఊదలు; అరికె; అరికెలు; ** little millets, ph. సామ; సామలు; ** pearl millets, ph. సజ్జలు; ** spiked millets, ph. సజ్జ; సజ్జలు; * million, n. పది లక్షలు; మిలియను; * millipede, n. రోకలిబండ; గాజుపురుగు; సహస్ర పాది; ఎన్నో కాళ్లుగల ఒక క్రిమి; (lit.) వెయ్యి పాదములు కలది; నిజానికి సహస్రపాదికి 200-400 కాళ్లే ఉంటాయి; ప్రతి శరీర ఖండానికి (body segment) రెండు జతల కాళ్ళు ఉండటం వీటి లక్షణం; * millstone, n. తిరగలి; తిరుగలి; తిరుగలి రాయి; * Milkyway, n. పాలపుంత; ఆకాశగంగ; మన సూర్యమండలం ఉన్న క్షీరసాగరం (galaxy) పేరు; * mime, n. మూకాభినయం; * mimesis, n. అనుకరణ; * mimic, v. t. అనుకరించు; * mimicry, n. పరిహాసానుకరణ; స్వరవంచన; ధ్వన్యనుకరణ; * mince, v. t. పొట్టుచేయు; చిన్న ముక్కలుగా తరుగు; ** minced jackfruit, ph. పనస పొట్టు; * mind, n. మనస్సు; మది; అంతఃకరణం; అంతరంగం; ఉల్లము; డెందము; ఎద; ఎడద; చేతనం; చేతస్సు; చిత్తము; భౌతికమైన మెదడులో, కంటికి కనపడని విధంగా, భౌతికమైన ఉనికి లేని మనస్సు ఉంటుందనే భావం ఒకటి ఉంది; ఈ మెదడుకి, మనస్సుకీ మధ్య ఉండే లంకెనే ఆత్మ అంటారని తాత్వికుడు రెనే డెకార్ట్ అంటారు; ఇంగ్లీషులో mind అనే మాటలో వేదాంతం నాలుగు స్థాయిలను గుర్తిస్తుంది: (1) మనస్సు - ఆలోచనలకు మూలం. (2) బుద్ధి అంటే వివేకము. అనగా, ఈ ఆలోచన మంచిది, ఆ వాక్యము సత్యము అనుకునే తెలివితేటలు. (3) చిత్తము. ఇంగ్లీషు అనువాదం consciousness. Krishna consciousness అంటే చిత్తములో కృష్ణునికి తప్ప ఎవరికీ స్థానం ఉండకపోవడం. అందుకే ఆయన చిత్తచోరుడు. (4) అహంకారము. అహం అంటే నేను. మమ అంటే నాది. నేను చాలాగొప్పవాణ్ణి అనుకోవడం అహంకారం. అన్నీ నావి అనుకోవడం మమకారము. ** frame of mind, ph. చిత్తవృత్తి; ** peace of mind, ph. మనశ్శాంతి; ** presence of mind, ph. సద్యస్ఫూర్తి; ** state of mind, ph. చిత్తవృత్తి; ** subconscious mind, ph. ఉపచేతనం; ** mind-body system, ph. దేహేంద్రియ మనస్సంఘాతము; * mine, n. (1) గని; ఖని; (2) ఆకరం; (3) మందుపాతర; * mine, poss. pron. నాది; నావి; అస్మదీయం; * miner, n. m. ఖనకుడు; * mineral, n. ఖనిజం; ** mineral salt, ph. ఖనిజ లవణం; ** mineral oil, ph. ఖనిజ తైలము; ఖనిజపు చమురు; ** mineral pitch, ph. గంజిత్తు; గని+జిత్తు; శిలాజిత్; a dark, semisolid, bituminous substance that is used in India and Nepal to treat a variety of ailments, including inflammation, weakness, bone fractures, bleeding, and wounds; ** mineral spring, ph. గనిజబ్బుగ్గ; * mineralogy, n. ఖనిజ శాస్త్రం; * mini, pref. పిట్ట; పిల్ల; చిన్న; * miniature, adj. చిట్టి; బుల్లి; లఘు; * minimal, adj. అల్పిష్ఠ; కనిష్ఠ; కనీస; * minimization, n. కనిష్ఠీకరణం; * minimize, v. t. అత్యల్పించు; కనిష్ఠీకరించు; * minimum, n. అత్యల్పం; కనిష్ఠం; కనీసం; అధమం; ** at the minimum, ph. హీనపక్షం; * minister, n. (1) మంత్రి; అమాత్యుడు; సచివుడు; (2) క్రైస్తవ మత గురువు; చర్చిలో ఒక మతాధికారి; * ministry, n. (1) మంత్రివర్గం; అమాత్య కూటమి; (2) మంత్రాలయం; మంత్రిత్వం; * minor, adj. చిరుత; చిన్న; లఘు; మంద; ** minor axis, ph. లఘు అక్షం; ** minor crime, ph. ఉపపాపం; చిన్నతప్పు; ** minor offense, ph. స్వల్పనేరం; మందాపరాధం; * minor, n. చిరుత; అయుక్తుడు; బాలుడు; బాలిక; 18 సంవత్సరముల వయస్సు నిండని వ్యక్తి; మైనరు; * minorities, n. బడుగు వర్గాలు; అల్పసంఖ్యాక వర్గాలు; * minority, n. (1) చిరుత ప్రాయం; బాల్యదశ; లేబ్రాయము; అయుక్తవయస్సు; కౌమారత్వం; (2) అల్పసంఖ్యాక వర్గం; * mint, n. (1) టంకశాల; (2) పొదీనా; [bot.] ''Mentha viridis''; * minuend, n. వియోజ్యం; శోధనీయము; 4 నుండి 3 ని తీసివేసినప్పుడు, 4 వియోజ్యం; 3 వ్యవకలితం; see also subtrahend; * minute, adj. (మైన్యూట్) స్వల్పమైన; అతిచిన్నదైన; సూక్ష్మమైన; అణు; * minute, n. (మైన్యూట్) స్వల్పం; అల్పం; అల్పిష్ఠం; ఆణకం; అణుప్రమాణం; (rel.) tiny; subtle; * minute, n. (మినిట్); (1) నిమిషము; గంటలో అరవైయ్యవ వంతు; లిప్త; కల; (2) డిగ్రీలో అరవైయ్యవ వంతు; * minutes, n. pl. (మినిట్స్) సభలలో జరిగే వ్యవహార సంగ్రహం; * miracle, n. మహాత్మ్యం; మహాద్భుతం; * mirage, n. ఎండమావి; మృగతృష్ణ; మరీచిక; మంచి ఎండలో కళ్ళకు దూరంలో నీళ్ళు ఉన్నట్టు గోచరించడాన్ని ఎండమావులు అంటారు. ఎడారుల్లో ఈ స్థితి ఏర్పడుతుంది. తృష్ణ అంటే దప్పిక. మృగతృష్ణ అంటే జంతువులకు దప్పిక కలిగించేది; * mire, n. రొంపి; ఊబి; బురదనేల; రొచ్చు; అడుసు; పంకం; పంకిలం; జంబాలం; ఉబ్బలి; * mirror, n. అద్దం; దర్పణం; కర్కరం; ఆదర్శనం; ముకురం; ** framed mirror, ph. చెక్కుటద్దము; ** mirror image, ph. బింబం; ప్రతిబింబం; దర్పణ బింబం; ** mirror symmetry, ph. దర్పణ సౌష్ఠవం; * misanthrope, n. మానవద్వేషి; నరద్రోహి; * miscarriage, n. (1) గర్భస్రావం; గర్భపాతం; అకాల ప్రసవం; కట్టుక; (2) అక్రమరీతి; అక్రమ వైఖరి; అన్యాయం; భంగపాటు; వ్యాఘాతం; విఘాతం; ** miscarriage of justice, ph. న్యాయానికి అన్యాయం జరిగిపోవడం; * miscellaneous, adj. వివిధ; చిల్లర మల్లర; చిల్లర; నానా; నానావిధ; * miscellaneous, n. అమాంబాపతులు; చిల్లర మల్లర; చిల్లర; మ్రుక్కడి; * miscellany, n. కలగూరగంప; కదంబం; * mischief, n. పెంకితనం; అల్లరి; దుండగం; ఆగడం; రాలుగాయితనం; ఆకతాయితనం; తుంటరితనం; ** mischief maker, ph. పెంకి పిల్ల; అల్లరి పిల్ల; పెంకివాడు; అల్లరివాడు; దుండగీడు; * mischievous fellow, ph. పెంకి పిల్లాడు; రాలుగాయి; ఆకతాయి; * mischievousness, n. పెంకితనం; రాలుగాయితనం; ఆకతాయితనం; తుంటరితనం; దుడుకుతనం; * misconception, n. అపోహ; భ్రమ, తప్పుభావము; అపార్థము; దురూహ; * misconduct, n. దుష్‌ప్రవర్తన; దుర్నడత; * misdeed, n. పొరపాటు; చెడ్డపని; దుష్కృత్యం; కాకృత్యం; * misdemeanor, n. కపటచేష్ట; చెడ్డపని; కీలు; అకృత్యం; దుష్‌కృతం; దుష్‌ప్రవర్తన; దురాకృతం; దుశ్చేష్ట; వికర్మ; ఉన్మార్గం; చెడు దారి; చట్టవిరుద్ధమైన పని; * miser, n. లోభి; పిసినిగొట్టు; పిసినారి; పీనాసి; కింపచానుఁడు; అడియరి; టక్కుఁడు; ** extreme miser, ph. పరమ లోభి; * miserliness, n. లోభం; లోభత్వం; కాపీనం; పిసినారితనం; పిసినిగొట్టుతనం; * misfortune, n. దురదృష్టం; ఓగు; * misgiving, n. సందేహం; సంశయం; * mishap, n. దుర్ఘటన; విపత్తు; అశ్రి; * misinformation, n. అపసమాచారం; * misinterpretation, n. వక్రీకరణం; తప్పు అర్థం చెప్పడం; దురర్థం చెప్పడం; * mislead, v. t. తప్పుదారిలో పెట్టు; మభ్యపరచు; ** misleading statement, ph. విప్రలంభం; * mismatch, n. విజ్జోడు; జత కలవకపోవడం; * mismatched pair, ph. విజ్జోడు; * misnomer, n. దుర్నామం; లక్షణాలకి సరిపడని పేరు; * misogynist, n. ఆడవారంటే చులకన భావం కల వ్యక్తి; పురుషాహంకారి; ఆడ జాతి యెడల వివక్ష చూపే వ్యక్తి; * misprint, n. అచ్చుతప్పు; ముద్రారాక్షసం; * misrepresentation, n. మభ్యపరచుట; అసత్యకథనం; తప్పుగా వర్ణించడం; * missile, n. కంపణము; అవాయి; క్షిపణి; ** guided missile, ph. మార్గణ క్షిపణి; మార్గణం; ** heat-seeking missile, ph, ఉష్ణ మార్గణం; * miss, v. i. ఏమారు; ** how did I miss this, ph. నేను ఎట్లు ఏమారితిని? * missing, adj. తొస్సి; ** missing tooth, ph. తొస్సి పన్ను; ** missing syllable, ph. తొస్సి మాట; * mission, n. (1) మఠం; (2) ప్రచారక వర్గం; (3) బృహత్కార్యం; * missionaries, n. మతబోధకులు; మతప్రచారకులు; మిషనరీలు; * mist, n. కుహేళి; తుషారం; సూక్ష్మమైన బిందువులు గాలిలో తేలియాడిన పరిస్థితి; * mistake, n. పొరపాటు; తప్పు; కైతప్పు; ** printing mistake, ph. అచ్చుతప్పు; ముద్రారాక్షసం; * mistrust, n. అపనమ్మకం; * mistletoe, n. బదనిక; పరభుక్కి అయిన ఒక జాతి మొక్క; * mistress, n. ఉపపత్ని; ఉంపుడుకత్తె; దయిత; ధర్మకార్యాలకు పీటల మీద భర్త ప్రక్కన కూర్చునే అర్హత గల వాళ్లనే ధర్మపత్నులంటారు. మిగిలిన వాళ్లందరూ వల్లభలు, దయితలు; * misunderstanding, n. అపార్థం; అపావబోధము; * misuse, n. దుర్వినియోగం; * mite, n. తవుటి పురుగు; * mitigation, n. ఉపశాంతి; * mix, v. t. కలుపు; రంగరించు; కలబోయు; మిళాయించు; మేళవించు; * mix, n. మాదక ద్రవ్యాలలో కలిపే పళ్లరసం వంటి పానీయం; * mixed, adj. కలగలసిన; కలగలుపు; కదంబ; మిళిత; చంపూ; * mixture, n. మిశ్రమం; కలగలుపు; కరంబం; కదంబకం; మిళితం; * mix-up, n. తారుమారు; గందరగోళం; తికమక; * Mizar, n. వసిష్ట నక్షత్రం; Mizar and Alcor are two stars forming a naked eye double in the handle of the Big Dipper (or Plough) asterism in the constellation of Ursa Major. Mizar is the second star from the end of the Big Dipper's handle, and Alcor, its fainter companion. Mizar is really four stars, and Alcor is really two stars. So what we see as two stars are really six in one! * mnemonics, n. pl. స్పోరకములు; జ్ఞాపకార్థం ఉంచుకొనే గుర్తులు; * moan, n. మూలుగు; నిట్టూర్పు; * moat, n. కందకం; ఆగడ్త; పరిఖ; దవంత్రి; * mob, n. మూక; దండు; తొంబ; మూకప్రజ; గుంపు, అల్లరిమూక; క్రమశిక్షణ పాటించని జన సమూహం; ** mob battle, ph. సంకుల సమరం; ** mob disorder, ph. దొమ్మీ; * mobile, adj. చర; చలన; చంచత్; చంచత్వ; జంగమ; జంగమాత్మక; చరిష్ణు; గమనశీల; కదలాడునట్టి; ** mobile computing, ph. చలన కలనం; జంగమ కలనం; ** mobile phone, ph. చరవాణి; జంగవాణి; * mobility, n. చలనశీలత; చంచలత; చంచత్వం; జంగమత్వం; కదలే గుణం; గమనశీలత; * mock, v. t. (1) పరిహసించు; ఎకసక్కేలాడు; ఎగతాళి చెయ్యు; ఎద్దేవాచేయు; (2) అనుకరించు ** mock parliament, ph. శాసన సభని అనుకరిస్తూ విద్యార్థులు తరగతిలో చేసే ప్రయోగం; ** mock trial, ph. న్యాయస్థానంలోని విచారణని అనుకరిస్తూ విద్యార్థులు తరగతిలో చేసే ప్రయోగం; ** mock theta function, ph. [[శ్రీనివాస రామానుజన్]] కనిపెట్టిన కొత్త రకం [[ప్రమేయం]]; * mockery, n. అపహాస్యం; గేలి; అవహేళన; * mode, n. వెరవు; * model, n. (1) నమూనా; మాదిరి; మచ్చు; మూదల; ప్రతిరూపం; మోస్తరు; (2) మేలుబంతి; ఒరవడి; * moderately, adv. మితంగా; పరిమితంగా; * moderator, n. మధ్యవర్తి; సంచాలకుడు; మితవాది; మితి మీరకుండా అడ్డు పెట్టేది; one that restrains or regulates; * moderates, n. మితవాదులు; * moderation, n. మోతాదు; మితి; * modern, adj. అధునాతన; ఆధునిక; నూతన; నవీన; నవ్య; నవయుగ; అభినవ; ప్రత్యగ్రమ; నాజూకైన; కొత్త; ఇటీవలి; అర్వాచీన; * modernity, n. ఆధునికత; ఇందీవలికం; నవ్యత; * modernization, n. నవీకరణ; అధునీకరణం; ఆధునికీకరణ; ఇందీవలింపు; * modest, adj. వినీత; ** modest person, ph. వినీతుడు; సొంత డబ్బా కొట్టుకోని మనిషి; * modesty, n. వినయం; నమ్రత; అణకువ; * modicum, n. మోతాదు; * modification, n. మార్పు; సవరింపు; * modular, adj. గుళిక; ఘడీ; ** modular arithmetic, ph. గుళిక గణితం; ఘడీ గణితం; ** modular form, ph. ఘడీ స్వరూపం; * module, n. గుళిక; * Modus operandi, ph. A Latin phrase meaning, "a distinct pattern or method of operation especially that indicates or suggests the work of a single criminal in more than one crime." * Modus ponens, ph. A Latin phrase meaning, "a form of deductive argument and a rule of logical inference that involves reasoning from a hypothetical proposition. If the antecedent is true, then the consequent must also be true. For example, "If A is true, B is true; but A is true; therefore, B is true;" * Modus tollens, ph. A deductive argument form in propositional logic that involves denying the consequent of an "if-then statement;" For example, if you know that it's not raining and you also know that "If it rains, then the streets are wet", you can conclude that the streets are not wet; * Modus vivendi, ph. A Latin phrase meaning, "an agreement or arrangement that allows conflicting parties to coexist peacefully. For example, "Our two countries must put aside the memory of war and seek a modus vivendi." * mofussil, adj. [Ind. Engl.] గ్రామీణ; నగరేతర; పరిసర; * mogul, n. వ్యాపార రంగాన్ని ఎక్కువగా ప్రభావితం చెయ్యగల వ్యాపారస్తుడు; see also tycoon; * moist, adj. తేమగల; చెమ్మగిల్లిన; తడిసిన; క్లిన్న; * moisten, v. t. తడుపు; తడిపి పెట్టు; పదును పెట్టు; * moisture, n. తేమ; చెమ్మ; తడి; నెమ్ము; * molar, adj. (1) బుగ్గకి సంబంధించిన; (2) రసాయనశాస్త్రంలో మోల్ అనే కొలమానానికి సంబంధించిన; * molars, n. pl. దంతములు; చర్వణకములు; బుగ్గవైపు పళ్లు; మానవులలో ఇవి మూడు జతలు ఉంటాయి; వీటిలో మూడవ జతని జ్ఞానదంతాలు అంటారు. * molasses, n. ఇక్షుసారం; బెల్లపుపాగు; మొలాసిస్; Molasses is the thick, brown syrup left over after sugar crystals are removed from the juice. Molasses is a rich source of minerals, including iron, calcium, magnesium, potassium, and manganese. These minerals are essential for good health and play a role in maintaining strong bones, a healthy immune system, and proper muscle function; [[File:Fuligo_septica_bl1.JPG|thumb|right|slime mold=ఒక రకం బూజు]] * mold, [Br.] mould, n. (1) బూజు; బూడిద తెగులు; చెమ్మగానున్న ఆహారపదార్థాలపై మొలిచే బూజు; ఒక రకం శిలీంధ్రం; (2) అచ్చు; మూస; ** slime mold, ph. జిగురు బూజు; * mold, [Br.] mould, v. t. తీర్చిదిద్దు; మలుచు; * mole, n. (1) పుట్టుమచ్చ; (2) భూమిలో బొరియ చేసికొని బతికే ఒక ఎలుక జాతి చిన్న జంతువు; (3) మన మధ్యలో చేరిన శత్రుపక్షం వారి గూఢచారి; (4) ఒక బణువులో పదార్థం ఎంతుందో చెప్పే ఒక కొలమానం; * molecule, n. బణువు; (ety.) బహుళంగా, అంటే మెండుగా, ఉన్న అణు సముదాయం; ** molecular formula, ph. బణు సాంఖ్యక్రమం; ఒకొక్క బణువులో ఎన్నెన్ని అణువులు ఉన్నాయో సూచించే పద్ధతి; ఉదా. నీరు = H₂O, పంచదార = C₆H₁₂O₆; ** molecular weight, ph. బణుభారం; * molt, n. పాము కుబుసం; పాము పొర; నిర్మోకం; * molten, adj. కరిగించిన; కరగబెట్టిన; * molting, v. i. కుబుసం విడవడం; పొర విడవడం; ecdysis; * Molybdenum, n. మోలిబ్డినం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 42, సంక్షిప్త నామం; Mo) [Gr. molybdos = lead]; * Mom, n. అమ్మ; * moment, n. (1) క్షణం; సమయం; (2) ఘాతిక; భ్రామకం; ** dipole moment, ph. ద్విధ్రువ భ్రామకం; ** every moment, ph. క్షణక్షణం; అనుక్షణం; ** moment of inertia, ph. జడత్వ భ్రామకం; * momentum, n. (1) [Phy.] భారగతి; (exp.) భారం అంటే weight, గతి అంటే motion అనీ అనుకోవాలి; రయజాతం; (exp.) రయం అంటే velocity కనుక రయం నుండి పుట్టినది రయజాతం; ద్రవ్యవేగం; (exp.) ద్రవ్యం అంటే mass, వేగం అంటే velocity అనీ అనుకుంటే దీని అర్థం అవగతం అవుతుంది; momentum = mv = mass x velocity; (2) ఊపు; ఉద్వేగం; ఆవేగం; ** angular momentum, ph. కోణీయ ఉద్వేగం; కోణీయ రయజాతం; angular momentum = mvr = momentum x radius; ** orbital angular momentum, ph. గతి కోణీయ ఉద్వేగం; ప్రదక్షణం చెయ్యడం వల్ల కలిగే కోణీయ ఉద్వేగం; ** spin angular momentum, ph. భ్రమణ కోణీయ ఉద్వేగం; ఆత్మభ్రమణం వల్ల కలిగే కోణీయ ఉద్వేగం; * monad, n. సూక్ష్మాత్మ; ** finite monad, ph. ప్రత్యగాత్మ; * monarch, n. m. ఏకరాజు; సార్వభౌముడు; చక్రవర్తి; * monarchy, n. సార్వభౌమత్వం; రాచరికం; ఏకరాజాధిపత్యము; government by a monarch or single sovereign ruler; * monastery, n. విహారం; సాధువులు, భిక్కులు, మొదలైన మత నిష్ఠాపరులు నివసించే చోటు; * Monday, n. సోమవారం; ఇందువారం; * mondegreen, n. ఒక పాటలో కానీ, పద్యంలో కానీ అసలు మాటలకి బదులు మరేవో మాటలు వాడడం; (1) A word or phrase inspired by misheard language; (2) A made-up lyric or line that replaces a song's real words; * monetary, adj. ద్రవ్యసంబంధ; డబ్బు సరఫరా, ప్రసరణలకి సంబంధించిన; (rel.) fiscal; * money, n. డబ్బు; ధనం; ద్రవ్యం; సొమ్ము; అర్థం; పైకం; రొక్కం; విత్తం; దుడ్డు; ** black money ph. నల్ల ధనం; అక్రమంగా ఆర్జించిన డబ్బు; ** coin money, ph. నగదు; నాణేల రూపంలో ఉన్న డబ్బు; ** earnest money, ph. ధరావత్తు; బయానా; ** hush money, ph. నోరు మూసుకుని ఉన్నందుకు ఇచ్చే లంచం; ** ready money, ph. రొక్కం; ** money laundering ph. అక్రమ ఆర్జనలపై పన్నులు కట్టకుండా తప్పించుకోడానికి నల్ల ధనాన్ని తెల్ల ధనంగా మార్చే పద్ధతి; * monger,n. వ్యాపారి; వర్తకుడు; ** fishmonger, ph. చేపల వ్యాపారి; * mongoose, n. ముంగిస; నకులం; [bio.] ''Viverra ichneumon''; * mongrel, n. కంచరం; వేరు వేరు జంతువులకి పుట్టినది; * monism, n. అద్వైతవాదం; ఏకేశ్వరవాదం; ఏకసత్తావాదం; * monitor, n. పరివీక్షకి; పరివీక్షకుడు; * monitor, v. t. పరివీక్షించు; * monk, n. సన్యాసి; క్రైస్తవ సన్యాసి; ముని; [Gr. monakos = one who is alone]; ** Monk fruit, ph. బుద్ధ ఫలం; లోహాంగువో; ముని పండు; [bot.] Siraitia grosvenorii; Lo Han Guo) translates to "Buddha fruit". A zero-calorie, natural sweetener, it is increasingly popular among diabetic patients in India as a healthy sugar alternative. * monkey, n. కోతి; మర్కటం; వానరం; తిమ్మడు; తిమ్మి; మల్లు; * mono, pref. ఏక; * monoaction, n. ఏకపాత్రాభినయం; * monochloromethane, n. ఏకహరితఏకేను; క్లోరోమెతేను; మెతల్‍ క్లోరైడ్‍; ఒక కర్బన రసాయనం పేరు; CH₃Cl; * monochromatic, adj. ఏకవర్ణపు; * monogram, n. ఏకరాత; గొలుసుకట్టు రాత; కలం పైకి ఎత్తకుండా పేరు రాయడం; పేరులోని పొడి అక్షరాలని ఈవిధంగా రాయడం; * monograph, n. ఒకే విషయాన్ని క్షుణ్ణంగా పరిశీలిస్తూ రాసిన గ్రంథం; ** monozygotic twins, ph. ఏక సంయుక్త బీజ కవలలు; * monolith, n. ఏకశిల; * monologue, n. ఏకభాష్యం; ఏకభాషణ; ఏకాంతభాషణ; * monopolist, n. గుత్తదారు; గుత్తాధిపతి; ఏకాధికారి; మస్తాౙరు; ఒక సరకును తాను మాత్రమే అమ్ముటకు అవకాశము పొందినవాఁడు; * monopoly, n. గుత్తవ్యాపారం; గుత్తాధిపత్యం; ఇజారా; ముస్తాజరీ; మక్తా; [Gr. mono = one, poly= trade]; * monosaccharide, n. ఏకచక్కెర; గ్లూకోజు ఒక ఉదాహరణ; * monosodium glutamate, n. చైనా ఉప్పు; గ్లూటామిక్ ఆమ్లంతో సోడియం కలవగా వచ్చే లవణం; చైనా, జపాను వంటలలో ఈ ఉప్పుని విరివిగా వాడతారు; MSG; C₅H₈NNaO₄; * monotheism, n. ఏకేశ్వరోపాసన; ఏకేశ్వరవాదం; ఒకడే దేవుడు ఉన్నాడు అనే నమ్మకం; * monotone, n.ఏకదిష్టం; ఏకశృతం; * monotonic, adj. ఏకదిష్ట; ఏకశృత; ** monotonic function, ph. ఏకదిష్ట ప్రమేయం; * monotonous, adj. ఏకస్వన; ఏకరూప; ఒకే విధంగా ఉండడం వల్ల విసుగు పుట్టించెడు; * monotony, n. ఏకరూపత; ఏకస్వరత; విసుగు; * monotype, n. అక్షరాల కూర్పు; పాత రోజులలో అచ్చు వేసే పద్ధతి; (rel.) linotype; * monsoon, n. (1) వర్షాకాలం; వర్షరుతువు; (2) రుతుపవనాలు; ** monsoon winds, ph. రుతుపవనాలు; * month, n. నెల; మాసం; ** anomalistic month, ph. 27.55455 రోజులు; చంద్రుడు భూమి చుట్టూ ప్రదక్షిణం చేస్తూన్నపుడు ఒక సమీప బిందువు నుండి, అదే సమీప బిందువుకి చేరుకోవడానికి పట్టే కాలం; ** draconic month, ph. 27.21200 రోజులు; ** excalary month, ph. లుప్తమాసం; క్షయమాసం; ** intercalary month, ph. అధికమాసం; ** last month, ph. పోయిన నెల; గత మాసం; ** nodical month, ph. 27.21200 రోజులు; ** per month, ph. నెలకి; నెలసరి; నెల ఒక్కంటికి; మాసానికి; ** sidereal month, 27.32166 రోజులు; దూరంగా ఉన్న నక్షత్రాల నేపథ్యంలో చంద్రుడు భూమి చుట్టూ ప్రదక్షిణం చెయ్యడానికి పట్టే కాలం; ** supernumerary month, ph. అధిక మాసం, ** synodic month, ph. 29.530588 రోజులు; అమావాస్యనుండి అమావాస్య వరకు ఉన్న కాలం; ** month by month, ph. నెల నెలా; * monthly, adj. నెలవారీ; నెలసరి; నెల ఒక్కంటికి; * monthly, n. మాసపత్రిక; మాసికం; ** bi-monthly, ph. ద్వైమాసికం; ద్విమాస పరిమితమైనది; ** tri-monthly, ph. త్రైమాసికం; త్రిమాస పరిమితమైనది; quarterly; ** six-monthly, ph. షాణ్మాసికం; షట్ మాస పరిమితమైనది; half-yearly; * monument, n. స్మారకం; స్మారక భవంతి; స్మారక కట్టడం; * mood, n. మనస్సు; మనస్థితి; మనోభావం; మనోదశ; మానసికావస్థ; భావావేశం; ** imperative mood, ph. [gram.] విధ్యర్థం; ఆజ్ఞార్థకం; ** indicative mood, ph. నిశ్చితార్దకం; ** infinitive mood, ph. తుమున్నర్ధకం; ** subjunctive mood, ph. సంశయార్ధకం; * moody, adj. ముసురు మూతితో ఉండు; మూతి ముడుచుకుని ఉండు; * moon, n. చంద్రుడు; నెల; నెలరాజు; రేరాజు; జాబిల్లి; శశి; ఇందు; ఉడుపతి; కడలి మీగడముద్ద; కడలి వెన్న; ** blue moon, ph. రాకా చంద్రుడు; చంద్రుడు భూమి చుట్టూ తిరిగే కక్ష్యలో ఒక్కోసారి ఒకే నెలలో రెండు పూర్ణిమలు వస్తాయి. అందులో రెండవదానిని "రాకా పూర్ణిమ" అంటారు; ** crescent moon, చంద్రవంక; నెలవంక; శశిరేఖ; బాలచంద్రుడు; ** full moon, ph. పూర్ణచంద్రుడు; రాకాచంద్రుడు; నిండు చంద్రుడు; ** half moon, ph. అర్థచంద్రుడు; ** new moon, ph. అమావాస్య; అమావాస్య తిధిలో చంద్రుడు పూర్తిగా సూర్యమండలాన్వర్తియై - అనగా ఆసాంతము సూర్యుని పరిధిలోనికి వెళ్లకుండా - ఒక దారపుపోగంత చంద్రకళ సూర్యోదయాని కంటే ముందుగా కన్పడినపుడు దానినే "సినీవాలీ " అమావాస్య అంటారు; సిద్ధాంత పరంగా నైతే కృష్ణ చతుర్దశి తో కూడిన అమావాస్యే "సినీవాలీ" అమావాస్య; ** once in a blue moon, ph. ఏటికో, కోటికో, యుగానికో ఒకసారి; ** waning moon, ph. క్షీణచంద్రుడు; ** waxing moon, ph. వర్ధమాన చంద్రుడు; * moonlight, n. వెన్నెల; నెలవెలుగు; రేయెండ; చంద్రరశ్మి; చంద్రకాంతి; చంద్రిక; చందిరిక; చంద్రగోళి; చంద్రద్యుతి; చంద్రబాల; చంద్రశాల; చంద్రాతపము; చంద్రాలోకము; చాంద్రి; చార్వి; సుధాకర భాతి; కౌముది; అకల్క; అమృతతరంగిణి; ఐందవాతపము; కామవల్లభ; కైరవి; జ్యోత్స్న; జ్యోత్స్నిక; మాలతి; శాతపత్రకము; శాతపత్రకి; హేల; * moonquake, n. చంద్రకంపం; * moonshine, n. పరిపక్వం చెందని విష్కీ జాతి మాదక ద్రవ్యాలు * moonstone, n. ఏణాంక మణి; * moor, n. బీడు; బీడు భూమి; మెరక; వ్యవసాయానికి పనికిరాని మెరక భూమి; * mooring, n. ఠావు; తావు; ** moot point, ph. చర్చనీయాంశం; a fact that doesn't matter because it's not relevant to the current situation; * mop, n. అలుగ్గుడ్డ; అలుకుజుట్ట; * moral, adj. నైతిక; ** moral governor, ph. నైతిక పాలకుడు; ** moral normativity, ph. నైతిక ధార్మికత; నైతికత; ** moral values, ph. నైతిక విలువలు; * moral, n. నీతి; కథయొక్క ముఖ్య ఉద్దేశం; * morality, n. నీతి; నీతి, నియమం; * morass, n. బాడవ నేల; * morbid, adj. (1) అనారోగ్యాన్ని సూచించే; రోగాన్ని సూచించే; రోగసూచక; (2) మరణసూచక; ** morbid dilation, ph. రోగాన్ని సూచించే ఉబ్బు; * morbidity, n. అనారోగ్యం; రోగగ్రస్తం; అనారోగ్యానికి కారణం; * more, adj. మరిన్ని; మరికొంచెం; ఇంకా; హెచ్చుగా; ** more or less ph. ఇంచుమించుగా; దాదాపు; ఉరమరగా; దరిదాపుగా; * mordant, n. వర్ణబంధకి; వర్ణలగ్ని; వర్ణస్థాపకి; color binder; * moreover, adv. పైపెచ్చు; పైగా; అంతే కాకుండా; * morning, n. ఉదయం; ప్రొద్దు; ప్రభాతం; వరువాత; వేఁకువ; ప్రాతఃకాలం; దివాది; పూర్వాహ్ణము; ** early morning, ph. వేఁకువ; ప్రభాతం; తెల్లవారుజాము; ** good morning, ph. శుభోదయం; సుప్రభాతం; ** morning sickness, ph. వేవిళ్లు; * moron, n. మొద్దు; మొద్దావతారం; పశుప్రాయుడు; * morph, n. రూపం; పదాంశం; * morphemes, n. pl. [ling.] శబ్దాలు; పదాంశాలు; ఒక్క మాటలో అర్థవంతమైన కనిష్ఠాంశాలు; ఉ. చురుకుతనం అనే మాటలో "చురుకు" "తనం" అనే రెండు పదాంశాలు ఉన్నాయి; ** bound morpheme, ph. నిబద్ధ రూపం; విసంధి లేని మాటలు; ఉదా. ఇంగ్లీషులో inept ని in, ept అని విడదీసి అర్థాలు చెప్పలేము; తెలుగులో చెలులు అన్న మాటని చెలు, లు అని విడదీయలేము; * morphine, n. అభిని; నొప్పిని తగ్గించే ఒక బలమైన మందు; * morphology, n. రూపనిర్మాణ శాస్త్రం; రూపనిర్మాణం; స్వరూప శాస్త్రం; * mortal, adj. మరణించేది; మరణం కలిగించేది; * mortal, n. మర్త్యుడు; మరణించే స్వభావం కలవాళ్ళు అని వ్యుత్పత్తి; * mortality, adj. మరణించేది; చావు; మృత్యువు; మర్త్యత్వం; * mortar, n. (1) పొత్రం; ఱోలు; గార; కల్వం; (2) బెందడి; సున్నం; చెక్కసున్నం; సిమెంటు; ఱాతి సున్నం; గార; * mortgage, n. గిరవు; తనఖా; కుదువ; అడమానం; ఆయకం; ** mortgage loan, ph. ఆయకం; గృహార్ణ; ఇల్లు కొనడానికి చేసే అప్పు; * mortician, n. శవసంరక్షకుడు; కాటికాపరి; * mortise, n. కుసి బెజ్జం; వడ్రంగంలో రెండు కర్రలని అతకడానికి ఒక కర్రలో పెట్టే బెజ్జం; రెండవ కర్రకి ఉండే ముక్కుని కుసి అంటారు; * morsel, n. ముద్ద; కబళం; కరుడు; పిడచ; * mosque, n. మసీదు; * mosquito, n. దోమ; చీకటీగ; దంశము; మశకము; ** mosquito net, ph. దోమతెర; * most, adj. గరిష్థ; * moss, n. నాచు; పాకుడు; పాచి; శైవాలం; green slime floating in dirty water; * mote, n. నలుసు; త్రసరేణువు; చూరు చోంచి వచ్చే కిరణవారంలో తేలియాడుతూ కనిపించే దుమ్ము రేణువు; * motel, n. (మొటేల్) కార్లలో ప్రయాణం చేసే ప్రయాణీకుల సౌకర్యం కొరకు కట్టిన హొటేల్; motor + hotel; * moth, n. చిమ్మెట; చిల్లక; శలభం; వడ్లచిలుక; బట్టలను తినే పురుగు; ఇవి రాత్రించరులు; Lepidoptera జాతికి చెందిన పరుపు రెక్కల పురుగు; see also butterfly; ** hawk moths, ph. ఆరు అంగుళాల వరకు పరిమాణం కలిగి గంటకు 50 కిలోమీటర్ల వేగంతో ఎగురగలవు. పూదేనియ కోసం మూగే హమ్మింగ్ బర్డ్స్ (Hummingbirds) లాగే ఈ హాక్ మాత్స్ కూడా తరచుగా పూలచెట్ల వద్దనే కనిపిస్తాయి; ** vampire moth, ph. మరో రకం వడ్లచిలుకలు తమ ముల్లువంటి పదునైన తొండాన్ని మనుషులు, పశువుల చర్మం మీద గుచ్చి రక్తం తాగుతాయి. ఈ రక్తపిపాసి మాత్స్ తో చాలా జాగ్రత్తగా ఉండాలి; * mother, adj. తల్లి; మాతృ; ** mother board, ph. మాతృ ఫలకం; కంప్యూటర్ లోపల ఉండే ప్రాథమిక ప్రింటెడ్ సర్క్యూట్ బోర్డ్; మదర్‌బోర్డులు చిప్స్, మెమరీ స్లాట్‌లు, ఫర్మ్‌వేర్ చిప్స్ మరియు పవర్ కనెక్టర్ కోసం సాకెట్‌లను కలిగి ఉంటాయి. ** mother cell, ph. తల్లి మాతృ; ** mother planet, ph. మాతృగోళం; మాతృగ్రహం; ** mother tongue, ph. మాతృభాష; తల్లిబాస; * mother, n. అమ్మ; అంబ; తల్లి; మాత; జనని; జనయిత్రి; ధాత్రి; తాయి; ** adoptive mother, ph. పెంపుడు తల్లి; పెంచుకున్న తల్లి; ** birth mother, ph. జనక తల్లి; కన్న తల్లి; ** step mother, ph. సవతి తల్లి; మారటి తల్లి; * mother-in-law, n. అత్తగారు; భార్య తల్లి; భర్త తల్లి; * mother-of-pearl, n. ముత్యపు చిప్ప; ఆలిచిప్ప; ముత్యపు చిప్పలో ఉండే పొర; * mothers-in-law, n. pl. అత్తలు; * motherhood, n. మాతృత్వం; * motherland, n. మాతృభూమి; * motif, n. పదే పదే ప్రత్యక్షమయే ప్రసక్తి; కళాత్మక రచనలో ప్రధాన ఆంశం; * motility, n. చలనశక్తి; చలనత్వం; * motion, n. (1) గతి; చలనం; గమనం; కదలిక; చారణం; చోపనం; (2) విరేచనం; (3) అర్జీ దాఖలు చేయుట; ప్రతిపాదన; ** forward motion, ph. ఋజుర్గతి; ఋజుగతి; ** proper motion, ph. నిజ గమనం; నక్షత్ర నిజగతి; ** retrograde motion, ph. వక్రగతి; పశ్చగమనం; గ్రహచేష్ట; గ్రహం వెనక్కి నడచినట్లు కనబడడం; ** motion picture, ph. చలన చిత్రం; సినిమా; * motionless, adj. నిశ్చల; * motivate, v. i. అభిముఖీకరించు; అంగీకరించునట్లు చేయు; ప్రేరేపించు; * motivation, n. ప్రచోదనం; ప్రేరణ; ప్రేరణకారణం; * motive, n. ప్రేరణ; ప్రేరణకారణం; ఉద్దేశము; నిమిత్తము; * motor, adj. చలన; చాలక; గతివాహక; జంగమ; ** motor nerves, ph. చలన నాడులు; చాలక నాడులు; ** motor strip, ph. చలనచార; మెదడులో ఈ చెవి వద్దనుండి ఆ చెవి వరకు ఉన్న మేర; * motor, n. చాలకం; ** electrical motor, ph. విద్యుచ్చాలకం; విద్యుత్ చాలకం; ** mechanical or manual motor, ph. చేచాలకం; కైచాలకం; మానవచాలకం; ** hydro motor, ph. జలచాలకం; వాశ్చాలకం; * mottle, n. డాగు; మచ్చ; మరక; * mount, n. (1) శిఖరం; (2) వాహనం; * mound, n. తిప్ప; దిబ్బ; గుట్ట; * mount, n. వాహనం; తత్తడి; సవారీ చెయ్యడానికి అనువైన సాధనం; * mount, v. t. (1) ఎక్కు; సవారీ చేయు; (2) తొక్కు; పొర్లు; * mountain, n. పర్వతం; నగం; గిరి; అద్రి; కొండ; చట్టు; traditionally a hill is not considered to be a mountain if the summit is under 1,000 feet; If a hill eventually becomes tall enough to be generally classified as a mountain, it must be located on shifting fault lines that cause an increase in size. For example, the Himalayas once used to be small hills that grew — over millions of years — into the tallest mountain range on Earth, thanks to ongoing collisions between two large tectonic plates. Conversely, mountains can become hills after millions of years of erosion causing them to shrink. ** Mountain peak, ph. పర్వత శిఖరం; నగ శృంగం; * mourn, v. i. దురపిల్లు; * mouse, n. చుంచు; చుంచెలుక; చిట్టెలుక; అంజలిక; గిరిక; ఆఖువు; ** field mouse, ph. కల్లెలుక; * mouth, n. నోరు; మూతి; వాయి; * movable, adj. చర; జంగమాత్మక; ** movable property, ph. చరాస్తి; * move, n. (1) ఎత్తు; ఆటలో ఒక ఎత్తు; (2) బదిలీ; * move, v. i. (1) జరుగు; (2) కదులు; మెదులు; అదురు; చలించు; (3) తిరుగు; మసలు; చెరలాడు; త్రిమ్మరు; క్రుమ్మరు; ** do not move, ph. జరగకు; కదలకు; మెదలకు; ** move with gusto, ph. అదురు; * move, v. t. జరపు; కదపు; మెదపు; తరలించు; నప్పు; ** do not move, ph. జరపకు; కదపకు; మెదపకు; * moved, v. i. జరిగిన; కదలిన; మెదలిన; * movement, n. (1) చలనం; కదలిక; ఇసిరింత; ధూపనం; గతి; గమనం; (2) ఉద్యమం; (3) ఆందోళన; ** fast movement, ph. ద్రుత గమనం; ** national movement, ph. జాతీయోద్యమం; ** slow movement, ph. మెదలిక; ** women's liberation movement, ph. స్త్రీ విమోచన ఉద్యమం; * movie, n. చలనచిత్రం; తెరాట; * moving, adj. కదులుచున్న; ఉచ్చల; * mrigal, n. ఎర్రమీసు; ఎరమీను; ఒక రకం చేప; * mowing, n. లవనము; గడ్డిని కోయడం; * mucilage, n. తెమడ; క్లేదము; జిగురు; * mucus, n. అమత్వక్కు నుండి స్రవించే ద్రవం; ఇది శ్లేష్మం, కఫం, కళ్లె, చీమిడి, ఏదయినా కావచ్చు; see also phlegm; ** mucus membrane, ph. అమత్వక్కు; * mud, n. బురద; బెందడి; పంకము; అడుసు; ఉబ్బలి; * muddy, adj. బురద; పంకిలము; * muddy-up, adj. కెలుకు; బురద చేయు; పంకిల పరచు; * mud minnow, n. మట్టగిడస; ఒక జాతి చేప; * muffle, v. t. నొక్కు; అణచివేయు; * mug, v. t. మీదపడి కొట్టు; * mug, n. పాన పాత్ర; చేతితో పట్టుకోడానికి చెవి ఉన్న పాత్ర; ఒక రకం కప్పు; * muggy, adj. ఉక్కగా ఉన్న; ఉమ్మదముగా ఉన్న; వాతావరణంలో వేడి, చెమ్మదనం ఉన్నప్పుడు అసౌకర్యంగా ఉండే అనుభూతి; * mujahideen, n. (ముజహిదీన్) విశ్వాసులు అవిశ్వాసులపై జరిపే మత యుద్ధాన్ని అరబ్బీ భాషలో 'జిహాద్ ' అంటారు. ఈ యుద్ధంలో పాల్గొనే యోధుడిని 'ముజాహిద్' అంటారు; బహువచనంలో ముజహిదీన్; * mule, n. కంచర గాడిద; వేసడం; వేష్ట్రం; అతిభారగం; * Mulligatawny, n. మిరియాల చారు; మిలగు రసం; (ety.) మిళగు = మిరియాలు, తన్నీ = నీరు; This is the name given by the British; * multi, pref. బహు; * multidimensional, adj. బహుప్రమాణ; * multifaceted, adj. విశ్వతోముఖ; బహుముఖ; బహుముఖీన; * multilingual, adj. బహుభాషా; ** multilingual center, ph. బహుభాషా కేంద్రం; * multilingualism, n. బహుభాషితం; ** multimedia, n. pl. బహుళ మాధ్యమాలు; * multinationals, n. pl. బహుళజాతి కంపెనీలు; ** multiple choice, adj. ph. బహూత్తర; బహుళైచ్చిక; * multiplex, adj. బహుముఖ; * multiplexer, n. బహుముఖి; ఒక వాకేతాన్ని అనేక దిశలలో పంపిణీ చేసే యంత్ర సాధనం; * multiplicand, n. గుణ్యం; * multiplication, n. గుణకారం; హెచ్చవేత; నిహతం; ** cross multiplication, ph. వజ్రగుణకారం; అడ్డగుణకారం; ** multiplication table, ph. ఎక్కం; గుణకార సారణం; గుణసారణి; * multiplier, n. గుణకం; * multiply, v. i. వృద్ధిపొందు; * multiply, v. t. గుణించు; హెచ్చవేయు; * multipurpose, adj. బహుళార్థక; బహుళార్థసాధక; * multitude, n. సందోహం; * mumble, v. i., v. t., సణుగు; గొణుగు; * mummy, n. చిరకాలం శిధిలమైపోకుండా ఉన్న శవం; * mumps, n. గవదలు; గాలిబిళ్లలు; పాషాణగర్ధభం; చెవుల వెనక ఉన్న గ్రంథులు వాచడం; ఒక వైరస్‍ వల్ల వచ్చే జబ్బు; * mundane, adj. (1) ప్రాపంచిక; లౌకిక; ఇహలోక సంబంధమైన; (2) నిరుత్తేజమైన; ఉత్సాహం లేని; బోరు కొట్టే; * municipal, adj. పురపాలక; ** municipal high school, ph. పురపాలక ఉన్నత పాఠశాల; * municipality, n. పురపాలక సంఘం; * munificence, n. ధాతృత్వం; * murals, n. భిత్తి చిత్రాలు; గోడ మీద చిత్రించబడే చిత్రాలు; * murder, n. హత్య; ఖూనీ; హననం; * murderer, n. హంత; m. హంతకుడు; f. హంతకి; హంతకురాలు; * murmur, n. మురముర; గుసగుస; ముర్మర ధ్వని; గొణుగుడు; * muscle, n. కండరం; స్నాయువు; పేశి; ** biceps muscle, ph. ద్విసిర కండరం; దండ; ** triceps muscle, ph. త్రిసిర కండరం; ** musculo-skeletal system, ph. కంకాళ-కండర వ్యవస్థ; * museum, n. సంగ్రహణాలయం; చిత్రవస్తు ప్రదర్శనశాల; * mushroom, n. పుట్టగొడుగు; పుట్టకొక్కు; అహిచ్ఛత్రం; కవకం; క్యాకువు; ఒక రకమైన శిలీంధ్రం; -- see also toadstool * music, n. (1) పాట; గానం; సంగీతం; నాదం; వాద్యం; గీత వాద్య సమ్మేళనం; (2) స్వరకల్పన; (3) వీనులవిందు; ** Carnatic music, ph. (lit.) చెవికి ఇంపైన సంగీతం; దక్షిణ భారతదేశంలో ప్రసిద్ధి చెందిన సంగీతపు బాణీ: ** classical music, ph. శాస్త్రీయ సంగీతం; ** extempore music, ph. మనోధర్మ సంగీతం; మనోధర్మం; ** folk music, ph. జానపద సంగీతం; ** instrumental music, ph. వాద్య సంగీతం; వాదనం; ** orchestra music, ph. బహువాద్య సమ్మేళన సంగీతం; బహువాద్య సమ్మేళనం; ** vocal music, ph. గాత్ర సంగీతం; గాత్రం; ** Western music, ph. పాశ్చాత్య సంగీతం; * musical, adj. సంగీత; స్వర; ** musical composition, ph. సంగీత రచన; స్వరకల్పన; ** musical notes, ph. స్వరములు; భారతీయ సంగీతంలో స, రి, గ, మ, ప, ద, ని అనే 7 స్వరములు వాడతారు. పాశ్చాత్య సంగీతంలో ఇవి Do, Re, Mi, Fa, Sol, La, Si (C, D, E, F, G, A, B) కి సమానం; ** musical instruments, ph. వాద్యములు; ** musical score, ph. స్వరకల్పన; * musical, n. సంగీత నాటకం; యక్షగానం; * musician, n. పాటకుడు; గాయకుడు, గాయని, సంగీత వేత్త/శాస్త్రజ్ఞుడు; భాగవతార్; * musings, n. ఊహాగానాలు; * musk, n. కస్తూరి; మృగనాభి; కురంగనాభం; ఇఱ్ఱి గోరజం; హరిణమదం; ఒక జాతి లేడి పొట్ట దగ్గర ఉండే తిత్తులలో దొరికే ఎరుపు రంగు బంక లాంటి పదార్థం; దీన్ని సుగంధ అత్తరుల తయారీలో వాడతారు; * musk deer, n. కస్తూరి మృగం; కుచ్చుల మెకం; కస్తూరి కురంగం; ఇఱ్ఱి; * muskrat, n. కంపెలుక; చుచ్చుందరం; * muslin, adj. ఉలిపిరి; * muslin cloth, ph. ఉలిపిరి బట్ట; పలుచని బట్ట; * mustache, n. మీసం; శ్మశ్రువు; ** wearing a mustache, ph. మీస ధారణ; * mustard, n. ఆవాలు; ** black mustard, ph. నల్ల ఆవాలు; [bot.] ''Brassica nigra''; ** Indian mustard, ph. ఎర్ర ఆవాలు; [bot.] ''Brassica juncea''; ** white mustard, ph. తెల్ల ఆవాలు; కదంబకం; [bot.] ''Brassica alba''; * muster, n. పనివాళ్ల పేర్ల జాబితా; * musty, adj. గవులు కంపు; ముక్క వాసన; గుహల వాసన; * mutability, n. మార్పు; మారే తత్త్వం; * mutatis mutandis, ph. వివరములలో తగిన మార్పులతో; ఉదా: "what is true of undergraduate teaching in England is equally true, mutatis mutandis, of American graduate schools" * mutagen, n. ఉత్పరివర్తకం; * mutation, n. ఉత్పరివర్తన; యాధృచ్ఛిక పరివర్తన; మార్పు; ** dominant mutation, ph. ప్రబల ఉత్పరివర్తన; ** recessive mutation, ph. మసక ఉత్పరివర్తన; * mutilation, n. వైకల్యం; వికలత్వం; వికలత; * mutiny, n. తిరుగుబాటు; * muttering, n. గొణుగుడు; సణుగుడు; * mutton, n. మేకమాంసం; గొర్రె మాంసం; యాటకూర; * mutual, adj. పరస్పర; పారస్పర్య; అన్యోన్య; ఉభయ; ** mutual agreement, ph. పరస్పర అంగీకారం; ఒకరితో మరొకరు అంగీకరించడం; ** mutual dislike, ph. ఒకరినొకరు నచ్చుకోకపోవడం; * mutually, adv. ఉభయతారక; పరస్పర; ** mutually beneficial, ph. ఉభయతారకం; పరస్పరం లాభకరం; ** mutually complementary concepts, ph. పరస్పర పూరక భావాలు; ** mutually dependent, adj. పరస్పరాశ్రయ; ** mutually dependent, n. పరస్పర ఆశ్రయాలు; ** mutually exclusive, adj. పరస్పర వ్యావర్తక; ** mutually exclusive environments, ph. పరస్పర వ్యావర్తక పరిసరాలు; ** mutually opposed, ph. విప్రతిపన్నం; * muzzle, n. (1) ముట్టె; పశువుల మూతి భాగం; (2) తుపాకి; ఫిరంగి మొదలైన ఆయుధాల మూతి; * my, pos. pron. నా; నాది; మదీయ; నా యొక్క; * mycelium, n. బూజు; శిలీంధ్రజాలం; * mycology, n. శిలీంధ్రశాస్త్రం; * myna, n. మైనా పిట్ట; గోరువంక; గోరింక; * myopia, n. హ్రస్వదృష్టి; దగ్గర వస్తువులు మాత్రమే కనబడే దృష్టి దోషం; (ant.) presbyopia; * myriad, n. అయుతం; చెప్పలేనన్ని; బోలెడు; లెక్కకు మీరిన; * myrrh, n. సాంబ్రాణి; బోళము; గోపరసము; పరిమళము గల ఒక రకం బంక; * mystery, n. (1) హేత్వాతీతం; హేతువుకి అందనిది; గుహ్యము; (2) అపరాధ పరిశోధక కథ; * mystic, n. m. తాంత్రికుడు; ఆధ్యాత్మికుడు; మార్మికుడు; * mystique, n. (మిస్టీక్)(1) కొందరి వ్యక్తుల చుట్టూ ఉండే భయ-భక్త వాతావరణం; (2) కొన్ని కార్యక్రమాలచుట్టూ ఉండే రహశ్య వాతావరణం; * mystical, adj. ఆధ్యాత్మిక; తాంత్రిక; దురవగాహమైన; సులభంగా ఆకళింకు లొంగని; * myth, n. (1) సత్యదూరం; బూటకం; కల్పిత గాథ; పుక్కిటి పురాణం; (2) పురాణము; పురాణ కథ; నిజంగా జరిగేయా, లేదా అనే వివేచన లేకుండా తరతరాలుగా చెల్లుబాటు అవుతూ వస్తూన్న వీర గాథలు; ఇటువంటి కథలలో మానవులు, దేవుళ్ళు, వింత జంతువులు కూడ కనబడుతూ ఉంటాయి; * mythological, adj. పౌరాణిక; * mythology, n. పౌరాణిక కథ; పురాణ గాథా సర్వస్వం; పురాణం;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] dy9nyswm2yso1u1bhwa1qxqb4l14qzb 0 3007 39121 39096 2026-05-16T01:25:25Z Vemurione 1689 /* Part 3: sm-ss */ 39121 wikitext text/x-wiki <br /> =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * This dictionary uses American spelling as the primary entry word. British spelling is also shown, whenever possible. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 25 Aug 2015. ==Part 1: sa-sc== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * * '''sac, n. సంచి; తిత్తి; బస్తా; గోతం; * sacramental offering, ph. నైవేద్యం; ప్రసాదం; * sacred, adj. మంగళప్రదమైన; ** sacred necklace, ph. మంగళసూత్రం; తాళిబొట్టు; శతమానం; ** sacred thread, ph. యజ్ఞోపవీతం; జందెము; * sacrifice, n. (1) బలి; (2) త్యాగం; ఆహుతి; ** human sacrifice, ph. నర బలి; * sacrilege, n. దేవదూషణ; చెయ్యరాని పని; అపవిత్రం; ధర్మోల్లంఘన; * sacrum, n. త్రికాస్థి; * saddle, n. జీను; * sadism, n. హనన క్రౌర్యం; ఒకరిని హింసించి చూసి ఆనందించడం; రతి క్రీడలో ఎదుటి వారి శరీరానికి బాధ కలిగే పనులు చేసి ఆనందం పొందడం; see also masochism; * sadist, n. హింసాళువు; ఎదుటి వారి శరీరానికి బాధ కలిగే పనులు చేసి ఆనందం పొందే వ్యక్తి; (ety.) Marquis de Sade అనే వ్యక్తి పేరు మీదుగా వచ్చిన మాట; * safe, adj. సురక్షితమైన; నిరపాయమైన; నిక్షేపంగా; * safe, n. (1) ఇనప్పెట్టి; మందసం; ఖాయిదా; (2) నిరపాయం; నిక్షేపం; * safeguard, n. చేకాపు; * safeguard, v. t. కాపాడు; రక్షించు; బ్రోచు; సాకు; * safely, adv. క్షేమంగా; భద్రంగా; పదిలంగా; * safety, n. క్షేమం; యోగక్షేమం; భద్రత; [[File:Illustration Carthamus tinctorius0.jpg|thumb|right|250px|''Carthamus tinctorius'']] * safflower, n. కుసుంభం; కుసుంభ పువ్వు; కుసుంభా పుష్పం [bot.] Carthamus tinctorius; ** safflower oil, ph. కుసుంభ తైలం; కుసుంభ నూనె; * saffron, n. కుంకుమ పువ్వు; కేసరి; అగ్నిశిఖ; * sag, v. i. కుంగు; * sagacity, n. జాణతనం; సూక్ష్మగ్రాహత్వం; గడుసుతనం; * sage, n. (1) ముని; రుషి; (2) వంటలలో వాడే ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] Salvia officinalis; Salvia splendens; * saggy, adj. కుక్కి; * sagittal suture, n. బ్రహ్మరంధ్రం.; the soft spot on the top of an infant's head; * Sagittarius, n. (1) ధనూరాశి; (2) ఉత్తరాషాడా నక్షత్రం; ధనూరాశిలో ఉన్న ఒక చిన్న నక్షత్ర సమూహం; ** Delta, Epsilon of Sagittarius, ph. పూర్వాషాఢ నక్షత్రం; * sagittate, adj. బాణపు మొన ఆకారం కల; * sago, n. సగ్గుబియ్యం; కొన్ని తాళ జాతుల మొక్కల కాండములలో లభించే పిండి పదార్థముతో చేయబడ్డ కృత్రిమ ధాన్య విశేషం; starch from sago palm ([bot.] ''Metroxylon sagu''); see also tapioca, which is derived from cassava; * sail, n. తెరచాప; * sailor, n. ఓఁడంగి, కళాసి; ఆరకాటి; * saint, n. m. పుణ్యాత్ముడు; దైవసమానుడు; f. పుణ్యాత్మురాలు; దైవసమానురాలు; * sal, n. ఏపి చెట్టు; * salable, adj. విక్రేయం; see also sale; seller; * salary, n. జీతం; సాధారణంగా నెల నెలా ఇచ్చేది; ఒక యజమాని లేదా సంస్థ వద్ద పనిచేయడానికి వచ్చిన ఉద్యగి, పనిలో చేరడానికి ముందు, వ్రాతపూర్వకంగా, వారు చేసిన ఉద్యోగానికి "ఎంత చెల్లిస్తారో, ఒప్పందం చేసుకోబడిన" పరిహారం లేదా ప్రతిఫలం అని చెప్పవచ్చు; దీనికి ఇతర భత్యాలు కలిపే అవకాశం కూడా ఉంటుంది; ఇది సంవత్సరానికి లేదా నెలకి ఒకసారి చెల్లిస్తారు; (rel.) pay; emoluments; stipend; wages; * sale, n. (1) అమ్మకం; విపణం; వ్యాపారం; విక్రయం; (2) తెగుబడి; ప్రత్యేకంగా తగ్గింపు ధరకి అమ్మకం; * salient, adj. విశిష్టమైన; ప్రముఖమైన; * saline, adj. ఊసర; చవిటి; ఉప్పని; ** saline land, ph. ఊసర క్షేత్రం; ఊసర నేల; చౌడు నేల; ** saline soil, ph. ఊసరం; ఊసర నేల; ** saline solution, ph. చవిటి నీరు; ఊసర జలం; * saline, n. (1) చవిటి నీరు; ఊసర జలం; (2) [med.] లవణోదకము; సేలీను; * salinity, n. ఉప్పదనం; * saliva, n. లాలాజలం; ఉమ్మినీరు; నోటూట; చొంగ; ** salivary ducts, ph. లాలాజల నాళములు; ** salivary glands, ph. లాలాజల గ్రంథులు; * salivation, n. నోటి ఊట; లాలాస్రావం; చొంగ కారడం; * salt, n. లవణం; ఉప్పు; చవి; ** chemical salt, ph. లవణం; రసాయనపు ఉప్పు; a compound formed when the hydrogen of an acid is replaced by a metal or other cation. Salts are typically crystalline solids and are often formed through neutralization reactions between acids and bases. Common table salt, sodium chloride (NaCl), is a specific example of a salt. ** grain of salt, ph. ఉప్పు కల్లు; ఉప్పు రాయి; ఉప్పు బెడ్డ; ** Roman salt, ph. రోమక లవణం; రాతి ఉప్పు; ** rock salt, ph. రాతి ఉప్పు; సైంధవ లవణం; గని ఉప్పు; రవుమకం; రోమక లవణం; (note) రాతి ఉప్పుని సైంధవ లవణం అంటారు. సింధువు అంటే సముద్రం కనుక సైంధవ లవణం అంటే సముద్రపు ఉప్పే. కాని గనిలోకి మాత్రం ఉప్పు ఎక్కడనుండి వచ్చింది? అక్కడ ఒకానొకప్పుడు సముద్రం ఉండడం వల్లనే కదా. ** sea salt, ph. సముద్రపు ఉప్పు; సైంధవ లవణం; ** salt crypt, ph. ఉప్పు పాతర; ** salt marsh, ph. కరవాక; ఉప్పళం; ఉప్పు పర్ర; ** salt warehouse, ph. ఉప్పు కొఠారు; ** salt bed, ph. ఉప్పు మడి; ** Himalayan salt, ph. Salt mined in Pakistan some 300 km from the Himalayas; this salt is pink due to traces of iron oxide (rust) and contains several minerals but is essentially the same as 99%.NaCl; ** kosher salt, ph. పెద్ద స్పటికముల రూపంలో ఉన్న ఉప్పు; Usually large, flaky crystals of pure Sodium chloride; The word "kosher" here has no religious connotation, as in "kosher meat;" ** table salt, ph. ఉప్పు; ఉప్పుబెడ్డ; చవి; బిడము; usually, small, dense crystals of sodium chloride + impurities + additives such as iodine; * saltpeter, n. పెట్లుప్పు; సురేకారం; యవక్షారం; Potassium nitrate; KNO<sub>3<sub>; * saltworks, n. ఉప్పురేవు; * saltiness, n. లావణ్యం; ఉప్పతనం; * saltless, adj. ఉప్పిడి; చప్పిడి; * saltpeter, n. యవక్షారం; సురేకారం; పెట్లుప్పు; * salty, adj. చవిటి; ఉప్పని; * salty soil, n. ఊసరం; * salutation, n. అభివందనం; వందనం; నమోవాకము; జోత; నమస్కారం; కయిమోడ్పు; ప్రణతి; ప్రణామం; ** salutation at dawn or dusk, ph. సంధ్యావందనం; * salvation, n. నివృత్తి; నిర్వృతి; నిష్కృతి; మోక్షం; కైవల్యం; * salve, n. లేపనం; గాయాలకి పూయు మందు; [[File:Sambar_%28Cervus_unicolor_unicolor%29_male.jpg|right|thumb|మగ కణుజు]] * sambur, n. సాంబా; కణితి; కణుజు; భారతదేశపు అడవులలో ఉండే పెద్ద లేడి వంటి మృగం; sambar; [bio.] ''Rusa unicolor''; * sample, n. మచ్చు; మాదిరి; మచ్చుతునక; ప్రతిరూపం; ** sample lessons, ph. మాదిరి పాఠాలు; * sampling, n. మచ్చు చూడడం; స్థాలీపులక న్యాయం; ** sampling theory, ph. స్థాలీపులాక సిద్ధాంతం; స్థాలీపులాక వాదం; * sanction, v. t. (1) మంజూరు చేయు; ఆమోదించు; అనుమతించు; (2) సరఫరాని నిలిపివేయు; ఆంక్షలు విధించు; (note) ఒకే మాటకి వచ్చిన వ్యతిరేకార్థాలు గమనించునది; * sanctity, n. పవిత్రత; * sanctuary, n. (1) శరణ్యం; శరణాలయం; ఆశ్రయం; అభయాలయం; (2) పుణ్యస్థలి; గర్భగుడి; ** bird sanctuary, ph. విహంగ శరణాలయం; ** forest sanctuary, ph. అభయారణ్యం; ** wildlife sanctuary, ph. వన్యమృగ శరణాలయం; వన్యమృగ శరణారణ్యం; * sanctum, n. గుడి; ** inner sanctum, ph. గర్భగుడి; ** outer sanctum, ph. ముఖమండపం; ** sanctum sanctorum, ph. గర్భగుడి; పరమ పవిత్రమైన; * sand, n. సైకతం; సికత; వాలుక; ఇసుక; కూర్పం; ** sand clock, ph. వాలుకాయంత్రం; ఇసక గడియారం; ఇసుక గడియారము; ** sand dune, ph. ఇసక దిబ్బ; ఇసక తిన్నె; సైకతం; ఇసుక దిబ్బ; ఇసుక తిన్నె; * sandbank, n. ఎక్కిలి; ఇసక మేట; ఇసుక మేట; * sandals, n. pl. ఆకుచెప్పులు; ఆకుజోళ్లు; ** sandalwood paste, ph. చందనం; గంధం; మంచిగంధం; గంధపు ముద్ద; చందన ఖమీరం; ** sandalwood tree, ph. చందనపు చెట్టు; గంధపు చెట్టు; పటీరవిటపి; భద్రశ్రీ; * sandbar, n. ఇసక మేట; ఇసుక మేట; * sandpaper, n. ఉప్పుకాగితం; గరుకుకాగితం; హంస కాగితం; * sandpiper, n. ఉల్లంకి; ఒక రకం పక్షి; ** common sandpiper, ph. సాదా ఉల్లంకి; సాధారణ ఉల్లంకి; ** spotted sandpiper, ph. చుక్కల ఉల్లంకి; ** solitary sandpiper, ph. ఒంటరి ఉల్లంకి; ** spotted redshank sandpiper, ph. కెంపుకాలి ఉల్లంకి; ** green sandpiper, ph. ఏరుల్లంకి పిట్ట; పచ్చ ఉల్లంకి; ** greater yellowlegs sandpiper, ph. పసుపుకాళ్ల పెద్ద ఉల్లంకి; ** lesser yellowlegs sandpiper, ph. పసుపుకాళ్ల చిన్న ఉల్లంకి; ** common redshank sandpiper, ph. పగడపుకాళ్ల ఉల్లంకి; ** marsh sandpiper, ph. చిత్తడినేల ఉల్లంకి; ** wood sandpiper, ph. కలప ఉల్లంకి; * sandy, adj. ఇసక; సికతల; ఇసుక సంబంధమైన; ** sandy soil, ph. ఇసక మట్టి; ఇసుక మట్టి; * sanitation, n. శౌచం; పారిశుధ్యం; * sanity, n. స్థిరచిత్తత; చిత్త స్థిరత; * sans, prep. వినా; లేకుండా; కాకుండా; ** sans devotion, ph. భక్తి వినా; భక్తి లేకుండా; * sap, n. రసం; కర్రు; సారం; పస; * sapphire, n. నీలం; ఇంద్రనీలం; నీలమణి; నవరత్నాలలో ఒకటి; (ety.) Sans. శనిప్రియా; [[File:Gardenology-IMG 4861 hunt10mar.jpg|thumb|right|saraca=అశోక]] * saraca, n. అశోకవృక్షం; * sarsaparilla, n. సుగంధిపాల; అనంతమూల్; [bot.] ''Smilax officinalis;'' ''Smilax regelii;'' ''Hemidesmus indica;'' ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; * sarcasm, n. ఎత్తిపొడుపు; ఉపాలంభం; వ్యంగ్యం; వక్రోక్తి; సంతక్షణ; ** sarcastic speech, ph. వ్యంగ్యోక్తి; * sari, n. చీర; కోక; శాటి; సాడి; * Satan, n. సైతాను; క్రైస్తవ మతంలో మంచికి చుక్కెదురు; మానవుని శత్రువు; ఇస్లాం మతంలో సైతాను అంటే మానవుని శత్రువు; ఈ సైతానునే Devil అని కూడా అంటారు; * satellite, n. (1) ఉపగ్రహం; (2) అనుచరుడు; ఆశ్రితుడు; ** communication channel, ph. సమాచార పథం; వార్తా పథం; ** communication gap, ph. అవగాహన లోపం; ** communication satellite, ph. సమాచార ఉపగ్రహం; * satire, n. వక్రోక్తి; ఆక్షేపం; అధిక్షేపం; వ్యంగ్యం; వ్యంగ్యకావ్యం; * satisfaction, n. సంతృప్తి; సంతృష్టి; తృప్తి; తనివి; తుష్టి; ఆపోక; * satisfactory, adj. సంతృప్తికరమైన; * saturated, adj. సంతృప్త; ** saturated hydrocarbons, ph. సంతృప్త ఉదకర్బనాలు; ** saturated fatty acid, ph. సంతృప్త ఘృతికామ్లం; * Saturday, n. శనివారం; స్థిరవారం; మందవారం; * Saturn, n. (1) శని; శనిగ్రహం; (2) శనైశ్చరుడు; శనైః అంటే నెమ్మదిగా, చరః అంటే నడచే వాడు అని వాచ్యార్థం; వేదాంగ జ్యోతిష్య పరంగా శని గ్రహం తక్కిన గ్రహాలకంటే మిక్కిలి దూరంగా ఉన్నది. అందువల్ల, ఆయన ఒక పూర్తి పరిభ్రమణం చేయడానికి అన్ని గ్రహాలకంటే ఎక్కువ సమయం తీసుకుంటాడు. రాశి చక్రం ఒక సారి చుట్టి రావడానికి, ఆయనకు 30 సంవత్సరాలు పడుతుంది; * satyr, n. (సేటర్) (1) కామాతురుడు, రిరంసువు; (2) గ్రీకు పురాణ గాథలలో కనిపించే ఒక శాల్తీ; (3) కిన్నరుడు; హిందూ పురాణాలలో కనపడే మనిషి శరీరం, గుర్రపు చెవులు, గుర్రపు తోక ఉండి, కామాతురతతో ఉండే ఒక శాల్తీ; see also centaur; * saunter, v. i. నెమ్మదిగా, తొందర లేకుండా, నడుచు; పెళ్లి నడకలు నడచు; * saute, v. t. వేయించు; దోరగా వేయించు; వేపు; * saucer, n. తాంబాళం; తలియ; తటి; ** flying saucer, ph. ఉడ్డీన తాంబాళం; * savage, adj. కిరాతక; * save, adv. వినా; తప్ప; * save, v. i. ఆదాచేయు; దాచు; * savings, n. ఆదా; నిల్వలు; పొదుపు మొత్తాలు; * savory, n. రుచ్యం; రుచి అయిన పదార్థం: * saw, v. i. చూసెను; చూసితిని; చూసేడు; చూసింది; * saw, n. రంపం; క్రకచం; కదరం; * sawtooth, n. రంపపుపన్ను; క్రకచదంతం; ** sawtooth wave, ph. [elec.] క్రకచదంత కెరటం; * say, v. t. చెప్పు; అను; ఉటంకించు; ఆడు; వచించు; వ్రాక్కుచ్చు; నుడువు; * saying, n. నానుడి; సామెత; లోకోక్తి; కింవదంతి; * scab, n. పక్కు; పుండు మీద గడ్డకట్టిన రసి; * scabies, n. గజ్జి; ఒక రకం చర్మ రోగం; Scabies is an itchy skin condition caused by tiny parasites. It’s passed through skin-to-skin contact, usually during sex. Scabies isn’t dangerous and can be cured; * scaffolding, n. (1) గోవ; సారువ; పరంజా; (2) మంచె; అరప; * scalariform, n. నిచ్చెన ఆకారం; * scalding, adj. మరుగుతూన్న; సలసల మరుగుతూన్న; కాగుతూన్న; దాహక; [[File:PianoKeyboard.svg|right|thumb|పియానో మీద 12 స్వరముల స్వరదండం]] * scale, n. (1) పొలుసు; పొర; (2) కొలమానం; కొలబద్ద; గీట్లబద్ద; మానదండం; కాటా; కాకిణి; స్కేలు; (3) ఎత్తు; (4) స్వరమాలిక; స్వరాల శ్రేణి; మేళకర్త; రాగం; a musical scale may contain all the seven ''swaras'' or only a subset of ''swaras''; (5) భారీతనాన్ని సూచించే మాట; ** chromatic scale, ph. పాశ్చాత్య సంగీతంలో 12 స్వరములు కల స్వరదండం; The chromatic scale is a set of twelve pitches ;(more completely, pitch classes), with notes separated by the interval of a semitone; The word chromatic comes from the Greek chroma, color; and the traditional function of the chromatic scale is to color or embellish the tones of the major and minor scales; ** large scale, ph. పెద్ద ఎత్తు; భారీ; ** small scale, ph. చిన్న ఎత్తు; లఘు; * scale, v. t. (1) ఎక్కు; అధిరోహించు; (2) చేప పొలుసులని ఒలుచు; * scales, n. (1) తక్కెడ; త్రాసు; తుల; కాటా; కాకిణి; తూనిక; (2) తక్కెడలో ఇటూ అటూ ఉండే సిబ్బిలు; (3) పొలుసులు; చేపల వంటి జీవుల శరీరంమీద ఉండే పొలుసులు; * scalp, n. మాడు; కపాలం; జుత్తు గీకేసిన తర్వాత కనిపించే శిరోభాగం; * scam, n. మోసం; * scan, v. t. ఆలోకించు; * scandal, n. కళంకం; లజ్జాకర విషయం; * scanner, n. ఆలోకిని; * scapegoat, n. బలిపశువు; * scapula, n. అంసఫలకం; రెక్క ఎముక; భుజంలో ఉన్న పలక వంటి ఎముక; * scar, n. మచ్చ; కిణం; గాయం మానగా మిగిలే చర్మపు ముడత; [[File:Scarabaeus.pius.-.calwer.20.12.jpg|thumb|right|Scarabaeus.pius=పేడపురుగు]] * scarabaeus, n. పేడపురుగు; * scarce, adj. అరుదైన; అపురూపమైన; దొరకకపోవడం; * scarce, adv. అరుదుగా; అపురూపంగా; కదాచిత్తుగా; * scarcely, adv. అరుదుగా; సకృత్తుగా; * scarcity, n. ఎద్దడి; కొరత; చాలమి; లేమిడి; సంక్షోభం; దొరకకపోవుట; ** scarcity of electricity, ph. విద్యుత్ సంక్షోభం; ** scarcity of water, ph. నీటి ఎద్దడి; * scare, v. t. భయపెట్టు; హడలగొట్టు; బెదిరించు; * scarecrow, v. t. బెదురుబొమ్మ; దిష్టిబొమ్మ; * scatter, v. i. చెదురు; విరజిమ్ము; * scatter, v. t. జల్లు; విరజిమ్ము; పరిక్షేపించు; ** scatterbrain, n. అపసంతి; a person who is forgetful, disorganized, or unable to concentrate or think clearly; ** scatter diagram, ph. వ్యాకీర్ణ పటం; పరిక్షేప పటం; వ్యాపక పటం; * scattered, adj. చెదురు మదురుగా; ప్రకీర్ణ; వ్యాకీర్ణ; పరిక్షిప్త; అవకీర్ణ; ప్రకిరణ: ఉద్ధూత; * scattering, n. జల్లు; చెదరడం; విరజిమ్ముట; పరిక్షేపణం; జల్లడం; ** back scattering, ph. అప పరిక్షేపణం; వెనకకి జల్లడం; పతన వికిరణం పరావర్తనం చెందినప్పుడు, పరావర్తన కోణం పతన కిరణం దిశ నుండి 90 డిగ్రీలకి మించి ఉంటే దానిని అప పరిక్షేపణం అంటారు; ** elastic scattering, ph. స్థితిస్థాపక పరిక్షేపణం; ఈ రకం పరిక్షేపణలో పతన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తి క్షీణించకుండా పరావర్తన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An elastic collision is a collision in which there is no net loss in kinetic energy in the system as a result of the collision. Both momentum and kinetic energy are conserved quantities in elastic collisions. Suppose two similar trolleys are traveling toward each other with equal speed. They collide, bouncing off each other with no loss in speed. This collision is perfectly elastic because no energy has been lost. ** inelastic scattering, ph. ఘన పరిక్షేపణం; కేరం బల్ల మీద పిక్కలు గుద్దుకున్నప్పుడు ఈ రకం పరిక్షేపణ జరుగుతుంది; ఈ రకం పరిక్షేపణలో పతన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తిలో సింహ భాగం క్షీణించి, మిగిలినది పరావర్తన రేణువుల గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An inelastic collision is a collision in which there is a loss of kinetic energy. While the momentum of the system is conserved in an inelastic collision, kinetic energy is not. This is because some kinetic energy had been transferred to something else. Thermal energy, sound energy, and material deformation are likely culprits. Suppose two similar trolleys are traveling towards each other. They collide, but because the trolleys are equipped with magnetic couplers they join together in the collision and become one connected mass. This type of collision is perfectly inelastic because the maximum possible kinetic energy has been lost. This doesn't mean that the final kinetic energy is necessarily zero; momentum must still be conserved. * scavenger, adj. పాకీ; * scavenger, n. బలిభుక్కు; బలిభుజం; చచ్చిపోయిన జీవులని తినే జంతువు; * scene, n. (1) దృశ్యం; ఈక్షితం; సన్నివేశం; (2) ఘట్టం; (3) రాద్ధాంతం; * scenery, n. దృశ్యం; ఈక్షితం; * scent, n. (1) వాసన; సుగంధం; (2) తావినూనె; అత్తరు; సెంటు; * scepter, n. రాజదండం; * schadenfreude, n. ఎదుటివాడికి తగిన శాస్తి జరిగిందని సంతోషించడం; * schedule, n. కాలసూచి; కాలపట్టిక; అనుసూచి; సమయాపన; సేపరము; షెడ్యూలు; (2) అధికరణం; రాజ్యామ్గంలో ఒక భాగం; * scheduling, n. సేపరణ; ఒక సమయం ఎన్నుకుని ఏర్పరచు; * schema, n. బొమ్మ; వ్యూహం; * schematic, n. ఒక పథకాన్ని నఖచిత్రంలా చూపించే బొమ్మ; * scheme, n. ఎత్తు; పద్ధతి; ఉపాయం; పథకం; తంత్రం; వ్యూహం; వ్యూహరచన; యుక్తి; పన్నాగం; కుట్ర; * schizophrenia, n. మనోవిదళనం; ఒక రకమైన మానసిక వ్యాధి; వాస్తవమేదో, భ్రమ ఏదో తెలియకుండా, ఏవేవో అపోహలతో, సాంఘికమైన లంకెలు లేకుండా ఉండే ఒక తత్త్వం; * schmooze, n. బాతాకానీ; * scholar, n. m. పండితుడు; ప్రాజ్ఞుడు; పారంగతుడు; విబుధుడు; భట్టారకుడు; మనీషి; ధీమతి; దీర్ఘదర్శి; f. పండితురాలు; ప్రాజ్ఞి; విదుషి; విదుషీమణి; * scholarship, n. (1) పాండిత్యం; వైదుష్యం; ప్రజ్ఞ; విద్వత్తు; వేత్తృత్వం; (2) విదార్థి వేతనం; * school, n. బడి; పాఠశాల; విద్యాలయం; పడగసాల; ** school of thought, ph. వాదం; సిద్ధాంతం; అభిప్రాయం; మతం; * sciatic, adj. కటి; తుంటి; ఆసన; * science, n. శాస్త్రం; విజ్ఞానం; విన్నాణం; నీతి; ** applied science, ph. ఉపయుక్త శాస్త్రం; ** mathematical science, ph. గణిత శాస్త్రం; ** penal science, ph. దండనీతి; penal code; ** political science, ph. రాజనీతి; ** pure science, ph. ఔపపత్తిక శాస్రం; * scientific, adj. శాస్త్రీయ; వైజ్ఞానిక; ** scientific attitude, ph. శాస్త్రీయ వైఖరి; ** scientific method, ph. శాస్త్రీయ విధానం; శాస్త్రీయ పద్ధతి; ** scientific perspective, ph. శాస్త్రీయ దృక్పధం; * scintillation, n. ప్రస్పురణం; తళుకులు; * scion, (సియన్) , n. వారసుడు; వంశోద్ధారకుడు; * scissors, n. కత్తెర; కృపాణి; కర్తరి; కడిదెన; (ety.) కడియు (నరుకు) అనే తెలుఁగు ధాతువుకు ఎన = వెనుజేర్పు అనే ప్రత్యయాన్ని కలిపి రూపొందించినట్టిది. * sclerosis, n. శరీరంలోని కణజాలం మెత్తదనం కోల్పోయి గట్టిపడడం; ** otosclerosis, n. మధ్యచెవిలోని మూడు బుల్లి ఎముకలు విశృంఖలంగా ఎదిగి చలనం కోల్పోవడం; * scold, v. t. తిట్టు; నిందించు; మాటలు అను; ఆడిపోసికొను; * scoot, v. i. డేకు; దేకు; slide in a sitting position; * scope, n. అవకాశం; ఆస్కారం; * scorch, v. i. మాడు; మలమల మాడు; * scorch, v. t. మాడ్చు; మలమల మాడ్చు; * score, n. (1) అంకాలు; ఆటలలో వచ్చే “గెలుపులు ”; స్కోరు; ఆటల పోటీలలో జట్లకి వచ్చే మార్కులు; (2) స్వరకల్పన; సంగీత దర్శకుడు కుదిర్చే వాద్య సంగీతం; (3) ఇరవై; కోడిగ; * scorn, v. t. తిరస్కరించు; * scorn, n. తిట్టు; ఆరడి; * Scorpio, n. [[వృశ్చికరాశి]]; ఆకాశంలో కనిపించే ద్వాదశ రాశులలో ఒక రాశి; ** Alpha, Sigma, Tao of Scorpio, ph. జ్యేష్ఠ నక్షత్రం; ** Beta, Delta, Pi of Scorpio, ph. అనూరాధ నక్షత్రం; * scorpion, n. [[తేలు]]; వృశ్చికం; ** black scorpion, ph. నల్ల తేలు; ఎనుప తేలు; ** large black scorpion, ph. మండ్రగప్ప; పుట్టతేలు; ** red scorpion, ph. ఎఱ్ఱ తేలు; * scoundrel, n. తులువ; కుత్సితుడు; దగుల్భాజి; * scour, v. t. రుద్దు; పాము; * scouring rushes, n. అశ్వవాలం; ఒకరకం గడ్డి; * scout, v.t. పరిశీలన చేయు; * scrap, adj. చిత్తు; బీడు; రద్దు; ** scrap iron, ph. చిత్తు ఇనుము; బీడు ఇనుము; ** scrap paper, ph. చిత్తు కాగితం; * scrape, v. t. గీకు; గోకు; * scratch, n. గీర; గీరిక; * scratch, v. t. గోకు; గీరు; రక్కు; బక్కురు; ** gently scratch, ph. గోకు; గీరు; ** harshly scratch, ph. రక్కు; బక్కురు; * scream, n. గావు కేక; అరుపు; * screen, n. (1) తెర; తెరచీర; యవనిక; ప్రతిసీర; కనాతి; (2) అడ్డు; వ్యవధానం; ముసుగు; (3) గాజుతెర; * screen, v. t. (1) తెరమీద బొమ్మ వేసి చూపించు; (2) అడ్డు పెట్టు; (3) వైద్య పరీక్ష చేసి ఫలానా జబ్బు ఉందో లేదో నిశ్చయించు; వడకట్టు; ఎంపిక చేయు; * screenplay, n. చిత్రానువాదం; చిత్రానుకరణ; చిత్రానుసరణ; ఒక కథని సినిమా తియ్యడానికి వీలుగా మలచి రాసిన రాత; * screenshot, n. తెరపట్టు; కంప్యూటర్ తెర మీద కనిపించే అంశాన్ని బొమ్మ రూపంలో పట్టుకునే ప్రక్రియ ద్వారా సేకరించిన బొమ్మ; * screw, n. నీల; కీలం; మర; మరమేకు; చీల; మరచీల; మరచుట్టు; * screwdriver, n. మరచుట్టు ని తిప్పే కొరముట్టు; * screwpine, n. మొగలి; గేదంగి; గొజ్జంగి; * screw, v. t. (1) సీలతో బిగించు; (2) పాడు చేయు; * scribble, v. t. బరుకు; గిలుకు; * scribe, v. i. రాయు; లిఖించు; * scribe, n. లేఖరి; లేఖకుడు; రాయసకాడు; రాతకాడు; వ్రాయసకాడు; నోటితో చెబితే కాగితం మీద రాసే ఆసామీ; * scrip, n. చీటీ; చందా చీటీ; * script, n. (1) లిపి; వ్రాత; లేఖనము; అక్షర విన్యాసము; see also font; (2) రాతప్రతి; సంభాషణలు రాసిన పుస్తకం; * scriptures, n. pl. పవిత్ర గ్రంథాలు; * scroll, n. (1) కాగితపు చుట్ట; చుట్ట చుట్టిన పొడవైన కాగితం; (2) చుట్టచుట్టిన పొడవైన కాగితం మీద రాసిన రాత; (3) జాబితా; * scroll, v. i. జరుపు; పొడవైన జాబితాని చిన్న తెర మీద చదవడానికి వీలుగా పైకి, కిందకి జరపడం; ** scroll bar, ph. జరుపుడు పట్టా; చిన్న కంప్యూటర్ తెర మీద పొడుగ్గా ఉన్న రాతని పైకి, కిందకి జరపడానికి వాడే ఉపకరణం; * scrotum, n. బీజకోశం; సాటెం; * scrub, v. t. తోము; రుద్దు; ** scrub jungle, ph. చిట్టడవి; a plant community characterized by vegetation dominated by shrubs, often also including grasses, herbs, and geophytes; * scruples, n. ధర్మాధర్మ శంక; పాపభీతి; * scrupulous, adj.ధర్మాధర్మ శంక గల; పాపభీతిగల; * scrupulously, adv. నిష్టతో; నమ్మకంగా; * scrutiny, n. సూక్ష్మపరీక్ష; * sculptor, n. శిల్పి; కారువు; * sculpture, n. శిల్పం; * scum, n. (1) తెట్టు; జల పదార్థాలమీద తేలే మరొక పదార్థం; సాధారణంగా మలిన పదార్థం; (2) మడ్డి; జల పదార్థాలని నిలబెడితే దిగువకి దిగే మరొక పదార్థం; సాధారణంగా మలిన పదార్థం; (3) పాచి; నిల్వ ఉన్న మురికి నీటిలో కనబడే ఆకుపచ్చని పదార్థం; * scurvy, n. శీతాదం; [[విటమిన్ సి]] లోపం వల్ల కలిగే ఒక జబ్బు; * Scuttlebutt, n. వ్యర్థప్రసంగం, జల్పనం. సుద్దులు; వదంతి; వినికిడి; జనప్రవాదము; లోకవార్త; (కిం)వదంతి; పుకారు; rumor; gossip; * scythe, n. కొడవలి; వంకర కత్తి;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: sd-sl== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''sea, n. సముద్రం; సింధువు; మున్నీరు; సాగరం; జలనిధి; జలధి; జలరాశి; అర్ణవం; కడలి; కంధి; అబ్ధి; అంబుధి; ఉదధి; నీరాకరము; రత్నాకరము; పారావారము; వారాశి; ** inland sea, ph. తట్టు కడలి; ** sea breeze, ph. సముద్ర మారుతం; కడలి తెమ్మెర; ** sea gull, ph. సముద్రపు పావురం; సముద్రపు గువ్వ; ** sea level, ph. సముద్ర మట్టం; కడలి మట్టం; ** sea shore, ph. సముద్రపుటొడ్డు; పారావారం; చెలియలికట్ట; కడలిటొడ్డు; * seafarer, n. నావికుఁడు; * seafood, n. మీనాద్యాహారాలు; కడలి తిండి; * seal, n. (1) అతుకు; (2) ముద్ర; ముద్రిక; మొహరు; సీలు; (3) నీటి సింహం -- Sea Lion; * seal, v. t. (1) అతుకు; అంటించు; (2) ముద్రవేయ; సికా వేయు; ** sealing wax, ph. లక్క; సికా లక్క; యావం; * seam, n. కుట్టు; అతుకు; * seamstress, n.f. కుట్టు పనిచేసే స్త్రీ; * sear, v. t. మాడ్చు; * search, v. t. వెతుకు; అన్వేషించు; శోధించు; గవేషించు; గాలించు; దేవు; తనిఖీ చేయు; నెమకు; ** search in water by dragging, ph. దేవు; * search, n. అన్వేషణ; శోధన; సోదా; గవేషణ; వెతుకుడు; ** search engine, ph. అన్వేషణ యంత్రం; శోధన యంత్రం; గవేషణ యంత్రం; ప్రపంచ వ్యాప్తంగా కంప్యూటర్ల వాడకం పెరిగిన తర్వాత ఎవరెవరి కంప్యూటర్లలో ఏ విషయాలు లభ్యమవుతాయో వెతికే యంత్రం; ** search for truth, ph. సత్యశోధన; * searchlight, n. కంచు కాగడా; శోధన జ్యోతి; * seashell, n. గుల్ల; శంఖం; * season, n. కాలం; ఋతువు; సమయం; అత్తడి; ** Fall season, ph. శిశిరర్తువు; ఆకురాలు కాలం; ** rainy season, ph. వర్షాకాలం; వర్షర్తువు; వానత్తడి; ** autumn season, ph. శిశిరర్తువు; ఆకురాలు కాలం; ** summer season, ph. ఎండాకాలం; వేసవి; గ్రీష్మర్తువు; ఎండత్తడి; ** winter season, ph. శీతాకాలం; చలికాలం; * season, v. t. తాలించు; * seasonal, adj. కాలోచిత; * seasonable, adv. కాలానుగుణ్యంగా; అత్తడికి అనువుగా; * seasoning, n. (1) మసాలా; సాంబారం; (2) రుచి కొరకు వేసే ఉప్పు; (3) పోపులు, మసాలాలు వేసి రుచిని ఇనుమడించడం; (4) పదునుపట్టడం; ఇనుముతో చేసిన వంట పాత్రలు, పెనాలు తుప్పు పట్టి పాడవకుండా అప్పుడప్పుడు శుబ్రం చేసి, నూనె రాసి ఉంచడం; * seat, n. (1) ఆసనం; పీఠం; పీట; ఠేవిణి; వితర్థిక; ఉపవిష్టిక; అదివాసం; కూర్చునే చోటు; ఇరువు; సీటు; (2) ఇరువు; స్థానం; సీటు; కళాశాలలో ప్రవేశార్హత; ** seat of the pants guess, ph. [idiom], ఊహాగానం; ఊహ; * seaweed, n. సముద్ర శైవాలం; సముద్రపు నాచు; సముద్రపు కలుపు; శైవాలం; కడలి కలుపు; కడలి పాచి; కంబుని; Kelps are large seaweeds (algae) belonging to the brown algae (Phaeophyceae) in the order Laminariales; (see also) kelp; ** sebaceous glands, ph. చమురు గ్రంథులు; తైల గ్రంథులు; నూనె కంతులు; చర్మం కింద ఉండే ఈ గ్రంథులలో ఊరే చమురు వల్లనే మన శరీరాలు ఎండి పోకుండా ఉంటున్నాయి; * secant, n. (1) ఖండన రేఖ; కోత గెర; ఒక వక్రరేఖని రెండు చోట్ల ఖండించే గీత; (2) ఒక లంబకోణ త్రిభుజంలో కర్ణం పొడుగుకీ, లఘు కోణానికి ఆసన్నంగా ఉన్న చిన్న భుజం పొడుగుకీ ఉన్న నిష్పత్తి; కోసైను యొక్క వ్యుత్క్రమము; * seclusion, n. ఏకాంతం; * second, n. (1) లిప్త; క్షణం; సెకను; నిమిషంలో అఱవైయవ వంతు; (2) రెండవది; ద్వితీయం; * second, adj. ద్వితీయ; రెండవ; మలి; ** second printing, ph. మలి ముద్రణ; ** second to none, ph. అద్వితీయం; ** second hand, ph. గడియారంలో సెకండ్లు చూపించే ముల్లు; * secondhand, adj. ఒకసారి వాడిన; పాతబడిన; * secondary, adj. ఉప; పిల్ల; అప్రధాన; గౌణ; ద్వితీయ; రెండవ; ** secondary meaning, ph. గౌణార్థం; ** secondary school, ph. ఉన్నత పాఠశాల; రెండవ పాఠశాల; ** secondary stem, ph. ఉపకాండం; ఉపశాఖ; పిల్ల కొమ్మ; * secondary, n. అప్రధానం; గౌణం; ద్వితీయం; రెండవది; * secrecy, n. గుప్తత; గోప్యత; గుట్టుతనం; గోపనీయత; విషయాన్ని దాచి పెట్టడం; * secret, adj. రహస్య; మర్మ; గుప్త; గోప్య; * secret organs, ph. మర్మేంద్రియాలు; మర్మావయవాలు; * secret, n. రహస్యం; గుట్టు; మర్మం; గుప్తం; గోప్యం; గాయకం; గుహ్యం; ** open secret, ph. బహిరంగ రహస్యం; రట్టైన గుట్టు; ** top secret, ph. గుహ్యాతి గుహ్యం; గుహ్యతమం; ** unfathomable secret, ph. చిదంబర రహస్యం; ** chamber of secret, ph. గుట్టుల గది; * secretly, adv. రహశ్యంగా; చాటుగా; దొంగచాటుగా; గుంభనంగా; గోప్యంగా; గుప్తంగా; గుట్టుగా; * secretariat, n. సచివాలయం; కార్యదర్శుల కార్యాలయం; ఏలుబడి నెలవు; * secretary, n. కార్యదర్శి; సచివుడు; ఏలుదోఁడు; * secretion, n. ఊట; స్రావం; కిట్టు; ఉట్రం; * secretiveness, n. దాపరికం; * sect, n. తెగ; శాఖ; కొమ్మ; కోవ; * sectarian, n. శాఖాభిమాని; * section, n. (1) సర్గం; పరిచ్ఛేదం; భాగం; గణం; ప్రకరణం; స్కంధం; పాదం; ఖండం; సంపాతం; (2) కోత; ** cross section, ph. అడ్డకోత; ** longitudinal section, ph. నిలుకోత; * sector, n. (1) రంగం; పేట; (2) వృత్తంలో ఒక భాగం; ** public sector, ph. ప్రభుత్వరంగం; * secular, adj. (1) లౌకిక; ప్రాపంచిక; (2) మతాతీత; మత సంబంధం కాని; * security, n. (1) భద్రత; బందోబస్తు; (2) జామీను; తాకట్టు; హామీ; ధరావతు; జమానతు; ** security forces, ph. pl. భద్రతా దళాలు; ** security system, ph. భద్రతా వ్యవస్థ; * Security Council, n. భద్రతా సంఘం; * sedative, n. శమనకారి; ఉపశమనికం; ఉపశమనాన్ని ఇచ్చే ఔషధం; * sedentary, adj. నిలగ్న; ఒకే స్థానమందు ఉండేది; ** sedentary lifestyle, ph. నిలగ్న జీవన సరళి; నిలగ్న బతుకు బాణీ; * sedge, n. తుంగ; ఒక రకం గడ్డి; * sedition, n. రాజద్రోహం; దేశద్రోహం; అధికారధిక్కారం; * sediment, n. మడ్డి; గసి; మష్టు; కల్కం; అవసాదం; * sedimentary, adj. కల్కిక; అవక్షేప; మస్టు; ** sedimentary rock, ph. కల్కిక శిల; అవక్షేప శిల; మస్టు శిల; ** sedimentary rock formation, ph. కల్కిక ఛిలా విన్యాసం; అవక్షేప శిలా విన్యాసం; మస్టు శిలా విన్యాసం; * sedimentation, n. కల్కనం; మట్టి దిగజారడం; గసికట్టడం; అవసాదనం; * seduce, v. t. చెరచు; భ్రష్టం చేయు; మరులుగొల్పు; * seductively, adv. ఒయ్యారంగా; వయ్యారంగా; విమోహకంగా; కామోద్రేకకరంగా; * see, v. t. చూడు; కను; కాంచు; అవలోకించు; వీక్షించు; దర్శించు; తిలకించు; * see, v. t. (1) చూడు; కను; కాంచు; అవలోకించు; వీక్షించు; దర్శించు; తిలకించు; ఆలోకించు; (2) అమర్చు; చక్కబెట్టు; * seed, n. గింజ; విత్తనం; విత్తు; బీజం; రేతస్సు; పిక్క; టెంక; ** orthodox seed, ph. చెట్టునివీడి, ఎండిపోయిన తరువాత కూడ ఎన్నో సంవత్సరాలు మొలకెత్తే శక్తిని కలిగి ఉండే విత్తనం; ఖర్జూరం ఈ రకం విత్తనాలని ఇస్తుంది; ** recalcitrant seed, ph. కొత్తగా, చెమ్మగా ఉన్నప్పుడే మొలకెత్తగల విత్తనాలు; అవకాడో ఈ జాతిది; * seed, v. t. నాటు; విత్తనం వేయు; * seedbed, n. నారుమడి; * seeded, adj. (1) గింజలతో కూడిన; (2) గింజలు తీయబడ్డ; (3) విత్తులు నాటబడ్డ; ( note) వ్యతిరేకార్థములతో ఉన్న మాట; ** seeded bed, ph. నారు మడి; ** seeded bread, ph. గింజలతో కూడిన రొట్టె; ** seeded tamarind, ph. పిక్కతీసిన చింతపండు; * seeding, n. నాట్లు; విత్తులు నాటడం; * seedling, n. మొలక; నారు; ఈరిక, Irika * seeing, adj. దృష్ట; చూసే వ్యక్తికి సంబంధించిన; * seek, v. i. వెతుకు; కోరు; ఆపేక్షించు; * seem, v. i. అనిపించు; కనబడు; * seen, adj. దృశ్య; చూస్తున్న వస్తువుకి సంబంధించిన; * seep, v. i. ఇంకు; కారు; * seer, n. ద్రష్ట; ప్రవక్త; అన్నీ తెలిసిన వ్యక్తి; * see-saw, n. ఏతాం; * seethe, v. i. ధుమధుమలాడు; కుతకుతలాడు; మండు; * seldom, adv. సకృత్తుగా; అప్పుడప్పుడు; ఎప్పుడైనా; ఎప్పుడోకప్పుడు; * self-destructive, adj. ఆత్మవినాశక; * self-realization, n. ఆత్మానుభవం; fulfillment of one's own potential; * self-reliance, n. స్వావలంబన; * segment, n. తొన; భాగం; ముక్క; ఖండం; పరిచ్ఛేదం; * segregate, v. t. వేరుచేయు; విడదీయు; దూరంగా ఉంచు; * segregation, n. వేఱ్పాటు; * seismic, adj. భూకంప సంబంధిత; గ్రహకంప సంబంధిత; ** seismic data, ph. భూధర్మ దత్తాంశాలు; ** seismic waves, ph. భూకంప తరంగాలు; * seismology, n. గ్రహకంప శాస్త్రం; భూకంప శాస్త్రం; * seize, v. t. (1) పట్టుకొను; ఆక్రమించు; (2) జప్తుచేయు; * seldom, adv. అరుదుగా; కదాచిత్తుగా; క్వాచిత్కంగా; సకృత్తుగా; * select, v. t. ఎంచు; ఏరు; ఎంపిక చేయు; * selection, n. ఎంపిక; స్వీకరణ; ఎన్నిక; వరణం; వివేచనం; (rel.) election; ** artificial selection, ph. కృత్రిమ వరణం; ** Natural Selection , ph. నైసర్గిక నిర్ణయం; నైసర్గిక వరణం; ** Theory of Natural Selection , ph. నైసర్గిక వరణ వాదం; * selective, adj. వరణాత్మక; ** selective breeding, ph. వరణాత్మక ప్రజననం; * Selenium, n. సోమం; ఇందియం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 34, సంక్షిప్త నామం, Se); [Gr. selene = moon]; * self, pref. ఆత్మ; స్వ; స్వయం; స్వార్థ; సొంత; స్వంత; తాఁ; * self-aggrandizement, n. ఆత్మస్తుతి; ఆత్మప్రశంస; సొంతడబ్బా; * self-acquisition, n. స్వార్జితం; * self-adjoint, adj. స్వానుబంధ; * self-assertion, n. ఆత్మనిశ్చయం; * self-centered, n. ఆత్మాభిమాని; తాఁౘుట్టు; * self-caused, n. స్వయంకృతం; * self-cleansing, adj. ఆత్మప్రక్షాళిక; * self-compliment, n. ఆత్మశ్లాఘనం; * self-conceited, n. గర్వి; గర్వపోతు; అహంవాది; అహంకారి; * self-condemnation, n. ఆత్మనింద; * self-confidence, n. ఆత్మవిశ్వాసం; * self-conscious, n.ఆత్మచేతనం; * self-control, n. ఆత్మనిగ్రహం; ఆత్మసంయమనం; * self-defense, n. ఆత్మరక్షణ; తాఁకాపు; * self-delusion, n. ఆత్మవంచన; * self-denial, n. వైరాగ్యం; * self-discipline, n. స్వయంశిక్షణ; * self-esteem, n. ఆత్మగౌరవం; అభిజాత్యం; అతిశయం; ప్రకర్ష; * self-evident, n. స్వయం విదితం; తాఁదెలివి; * self-explanatory, adj. స్వయంవివరణాత్మక; * self-fertilization, n. స్వసంపర్కం; స్వసంయోగం; * self-government, n. స్వపరిపాలనం; తానేల్పు; * self-help, n. స్వయంకృషి; తాయూత; స్వయం సహాయం; * self-inflicted, adj. స్వయంకృత; * self-interest, n. స్వప్రయోజనం; * self-less, adj. స్వార్థరహితమైన; నిస్వార్థమైన; * self-luminous, adj. స్వయంప్రకాశక; దివ్య; * self-pity, ph. ఆత్మకారుణ్యం; ఆత్మానుకంపం; * self-pollination, n. స్వపరాగ సంపర్కం; స్వజాతి సంపర్కం; ఆత్మపరాగ సంపర్కం; * self-reliance, n. స్వావలంబన; * self-respect, n. ఆత్మాభిమానం; ఆత్మగౌరవం; తన్నదటు (తన + అదటు); * self-rule, n. స్వరాజ్యం; * self-seeker, m. స్వార్థపరుడు; * self-sufficiency, adj. స్వావలంబన; * self-sufficient, adj. స్వయంసమృద్ధ; * self-supporting, adj. స్వయంపోషకమైన; నిరాలంబ; * selfish person, n. ఆత్మంభరి; m. స్వార్థపరుడు; స్వార్థకాముడు; * selfishness, n. స్వార్థం; స్వార్థపరత్వం; ఆత్మంభరత్వం; ప్రలోభం; ఒంటెత్తుతనం; ఒంటెత్తు బుద్ధులు; * selfless, adj. నిస్వార్థమైన; * selflessly, adv. నిస్వార్థంగా; * selflessness, n. స్వార్థరాహిత్యం; నిస్వార్థం; * sell, v. t. అమ్ము; విక్రయించు; * seller, n. అమ్మేవాడు; విక్రేత; దాయకుడు; vendor; * semantic, adj. అర్థ; ** semantic analysis, ph. అర్థ విశ్లేషణ; ** semantic divergence, ph. అర్థ విపరిణామం; * semanticist, n. మాటల యొక్క అర్థం గురించి కాని, ఆ అర్థం యొక్క మార్పుకి సంబంధించిన విషయాలలో ప్రావీణ్యం ఉన్న వ్యక్తి; * semantics, n. అర్థం; పదార్థశాస్త్రం; మాటలయొక్క అర్థానికి సంబంధించిన శాస్త్రం; [[File:Rail-semaphore-signal-Dave-F.jpg|thumb|right|semaphore=రెక్క]] * semaphore, n. రెక్క; రెక్కమాను; రెక్కపేడు; లలామం; సంబావుటా; టెక్కెం; వాకేతం; * semen, n. రేతస్సు; వీర్యం; సాఁడు; పురుష జననాంగాలలో తయారయే తెల్లటి ద్రవం; * semester, n. అర్ధ సంవత్సరం; * semi, pref. అర్ధ; అసంపూర్ణ; పూర్తికాని; పదార్థం; ఈ ద్రవంలో వీర్య కణాలు ఉంటాయు; see also sperm; * semicircle, n. అర్ధవృత్తం; * semiconductor, n. అర్ధవాహకి; అర్ధవాహకం; * semicolon, n. అర్ధ బిందువు; వాక్యంలో విరామ చిహ్నం; * semiconscious, adj. పూర్తిగా స్మారకం లేని; * seminal, adj. (1) ప్రబలమైన; వ్యాపకత్వము గల; (2) వీర్య సంబంధమైన; ** seminal fluid, ph. రేతస్సు; వీర్యం; సాఁటి నీరు; * seminar, n. సదస్సు; గోష్ఠి; చర్చాసభ; * semi-permeable, adj. అర్ధప్రవేశ్య; * semivowels, n. అంతస్థములు; లఘువులు; అలఘువులు; ** harsh semivowels, ph. అలఘువులు; ** light semivowels, ph. లఘువులు; * semolina, n. రవ్వ; గోధుమ రవ్వ; సూజీ; the coarse, purified wheat middlings of durum wheat; * semal tree, n. బూరుగ చెట్టు; శాల్మలీ వృక్షం; [bot.] ''Bombax ceiba''; * senate, n. శిష్టసభ; పరిషత్తు; భారతదేశంలోని రాజ్యసభ అమెరికాలోని సెనేటుకి సమానం; * senator, n. శాసనసభలో సభ్యుడు లేదా సభ్యురాలు; * send, v. t. పంపు; పంపించు; * sender, n. పంపువాడు; ప్రేషకుడు; ప్రేషకం; * sendoff, n. వీడ్కోలు; ఉద్యాపన; see also expulsion; * sendoff, v. t. సాగనంపు; వీడుకొలుపు; పంపించు; * senescence, n. The aging process; a cell's loss of the ability to divide; * senility, n. వార్ధక్యంతో వచ్చే మనోదౌర్బల్యం; వార్ధక్యం; వృద్ధాప్యం; ముసలితనం; * senior, n. (1) పెద్ద; జ్యేష్ఠుడు; గరిష్ఠుడు; (2) నాలుగేళ్లపాటు కొనసాగే విద్యార్థి దశలో నాలుగవ ఏటి విద్యార్థి; (3) పై తరగతి విద్యార్థి; (4) పెద్ద వకీలు; * senna, n. నేల తంగేడు; సునాముఖి; * sensation, n. సంవేదనం; సంచలనం; * sensational, adj. సంచలనాత్మక; ఉద్రేకపూరిత; * sense, n. (1) ఇంద్రియం; తన్మాత్ర; ఆద (2) తెలివి; జ్ఞానం; (3) భావం; ఉద్దేశం; ** sense of hearing, ph. శ్రవణేంద్రియం; ** sense of sight, ph. చక్షురేంద్రియం; ** sense of smell, ph. ఘ్రాణేంద్రియం; ** sense of taste, ph. రసేంద్రియం; జిహ్వేంద్రియం; ** sense of touch, ph. త్వగింద్రియం; ** sense organs, ph. జ్ఞానేంద్రియాలు; * senses, n. pl. తన్మాత్రలు; ** five senses, ph. పంచ తన్మాత్రలు; * sensitiveness, n. సున్నిత తత్వం; * sensor, n. గోచరి; సంవేదకి; గ్రాహకం; ** glucose sensor, ph. మధు సంవేదకి; మధు గోచరి; ** sensor array, ph. సంవేదక శ్రేణి; గ్రాహక శ్రేణి; గోచర శ్రేణి; * sensory, adj. సంవేదక; ** sensory information, సంవేదక సమాచారం; ** sensory nerves, ph. సంవేదక నాడులు; * sensual, adj. శృంగార; విషయాసక్తి గల; ఇంద్రియ సుఖ సంబంధమైన; కామాతురమైన; * sensuality, n. శృంగారం; కాయువం; * sensuous, adj. ఇంద్రియాలని ఆకర్షించేటటువంటి శృంగార; * sentence, n. (1) వాక్యం; మాట (2) శిక్ష; ** complex sentence, ph. సంశ్లిష్ట వాక్యం; చిక్కు మాట; ** compound sentence, ph. ద్వంద్వ వాక్యం; కలగలుపు వాక్యం; ** simple sentence, ph. సరళ వాక్యం; చిన్న మాట; * sentient, adj. స్పర్శజ్ఞానము కల; చక్షు, శ్రవణ, ఘ్రాణ స్పర్శలతో చుట్టూ ఉన్న ప్రపంచాన్ని అనుభవించగల; able to perceive or feel things; * sentiment, n. (1) మనోభావం, భావవృత్తి, చిత్తవృత్తి, భావానుబంధం, సంవేదన; ప్రబల విశ్వాసం; (2) రసం; ఆర్ద్రత; రాగం; ** sentiment analysis, ph. మనోభావ విశ్లేషణ; వినియోగదారులు ఏమనుకుంటున్నారో తెలుసుకోవడం; * sentimental, adj. రసస్పూరిత; మనోభావాలని ప్రదర్శించే విధంగా; లోపలలేని భావాలని పైపైన ప్రదర్శించే విధంగా; * sentinel, n. కాపు; కావలివాడు; పహరాదారు; రక్షకుడు; సిపాయి; * sentry, n. కావలి బంటు; హెగ్గాడి; * separate, adj. ప్రత్యేకం; * separate, v. i. ప్రత్యేకం; విడిపోవు; * separate, v. t. వేరు చేయు; విడగొట్టు; విడదీయు; వింగడించు; అన్యథాకరించు; * separately, adv. (1) విడిగా; అనామత్తుగా; (2) ప్రత్యేకంగా; ** treat separately, ph. అన్యథాకరించు; * separation, n. వియోగం; వేఱ్పాటు; ఎడబాటు; ** separatist attitude, ph. వేఱ్పాటు భావం; * sepsis, n. కుళ్లు; విషపూరితం; పూతిదోషం; * septic, adj. కుళ్లిన; విషపూరిత; కలుషమైన; పూతిదోష; పూతికర; (ant.) anti-septic = పూత్యారి; ** septic tank, ph. కుళ్లుకోనేరు; * septillion, n. సెప్టిలియను; అమెరికాలో ఒకటి తర్వాత 24 సున్నలు; 10²⁴; బ్రిటన్లో, పాత కాలంలో, 10⁴²; * septuagenarian, n. డెబ్బది, ఎనబది ఏండ్ల మధ్య వయస్సులో ఉన్న వ్యక్తి; * septum, n. పటి; రెండు కుహరములు మధ్యనున్న గోడ; * sequel, n. తరువాయి; తరువాయి కథ; తరువాయి గ్రంథం; పరిణామం; ఫలం; * sequence, n. క్రమం; వరుస; వరుసక్రమం; శ్రేఢి; పరంపర; ఒగి; ఓలి; ఓజ; సొరిది; హాళి; (rel.) series; (note) In mathematics the word sequence (శ్రేఢి) is used to indicate a succession of comma-separated entities whereas the word series (శ్రేణి) is used to indicate partial sums of the same entities; (see also) progression; ** genetic sequence, ph. జన్యు శ్రేఢి; * sequential, adj. అనుపూర్విత; * serenade, n. ప్రేమగీతిక; * serenade, v. t. పాటలతో ప్రేమను వ్యక్తపరచుట; * serene, adj. ప్రశాంతమైన; * serendipity, n. కాకతాళీయంగా కలిసొచ్చిన అదృష్టం; * serf, n. బానిస; కమతగాడు; * serfdom, n. దాస్యం; * serial, adj. శ్రేణిక; పరంపరగా; వరుసగా; * serial, n. శ్రేణిక; ఖండకథ; స్రవంతి; సానుక్రమికం; * sericulture, n. పట్టుపరిశ్రమ; పట్టుపురుగుల పెంపకం; * series, n. శ్రేణి; మాల; క్రమం; ** arithmetic series, ph. అంక శ్రేణి; అంకగణిత శ్రేణి; అంకెయొగి; ఉ: 3 + 7 + 11 + 15 + ... ** ascending series, ph. ఆరోహణ శ్రేణి; ఉచ్ఛ శ్రేణి; ఎక్కుయొగి; ఉ: 3 + 5 + 11 + 15 + 16 + ... ** convergent series, ph. పరిచ్ఛిన్న శ్రేణి; ** descending series, ph. అవరోహణ శ్రేణి; దిగుయొగి; ఉ: 16 + 15 + 11 + 10 + ... ** exponential series, ఘాత శ్రేణి; ఘాతీయ శ్రేణి; ఉ: e^−x =1 − x¹/1! + x²/2! + x³/3! + ...... ** divergent series, ph. అపసృత శ్రేణి; వెడయొగి; ** geometric series, ph. గుణ శ్రేణి; గుణాత్మక శ్రేణి; ** harmonic series, ph. హర శ్రేణి; హరాత్మక శ్రేణి; **. hypergeometric series, ph. అతిగుణ శ్రేణి; అతిగుణాత్మక శ్రేణి; ** infinite series, ph. అనంత శ్రేణి; * serious, adj. (1) ప్రమాదకరమైన; ఘోరమైన; (2) నిజమైన; హాస్యంకాని; గంభీరమైన; * seriously, adv. నిజంగా; * sermon, n. ధర్మోపదేశం; ధర్మప్రవచనం; * serpent, n. సర్పం; పాము; పన్నగం; వ్యాళం; హవ్వరం; ఉరగం; ** serpent stone, ph. మణి; నాగమణి; గోరోచనం ని అరగదీసి నున్నగా చేసిన రాయి; గ్రీకు పురాణగాథ "ఇలియాడ్" లో ఫిలోక్టిటీస్ అనే యోధుడిని పాము కరిస్తే ఆ విషం దిగడానికి మెకేయాన్ అనే వైద్యుడు ఈ రకం నాగమణిని ఉపయోగించేడుట; * serpentine, adj. మెలికలు తిరిగిన; ఔరగ; * serrated, adj. దంతురిత; ఱంపపు పళ్ళ వంటి పళ్ళు కల; * serum, n. లసి; రక్తపు రసిలో కరిగిన ఫిబ్రినోజస్‌ని తీసివేయగా మిగిలినది; * servant, n. f. సేవకి; సేవకురాలు; పనిమనిషి; కింకరి; భృత్యురాలు; దాసి; పారిక; తొత్తు; చేటకుఁడు; చేటకి; ** son of a servant, ph. తొత్తు కొడుకు; * servant, n. m. సేవకుడు; పనిమనిషి; భృత్యుడు; దాసుడు; లెంకఁడు; బంటు; కింకరుడు; డింగరి; గులాం; పారికాపు; * serve, v. t. వడ్డించు; సేవ చేయు; కైంకర్యం చేయు; శుశ్రూష చేయు; ఉపచారం చేయు; * server, n. (1) ఉపచారి; కింకరి; చేటి; చేటిక; పరిచారిక; సేవిక; (2) ఉపచారం చేసే వ్యక్తి; కైంకర్యం చేసే వ్యక్తి; వడ్డన చేసే వ్యక్తి; * service, n. (1) సేవ; సపర్య; పరిచర్య; సహాయం; (2) కైంకర్యం; ఉపాసన; పూజ; (3) నౌకరీ; ఊడిగం; దాస్యం; ఒంటరికం; (4) శుశ్రూశ; చాకిరీ; పని; (5) అనువృత్తి; ఉపచర్య; ఉపచారం; (6) క్రియ; ** civil service, ph. ప్రభుత్వానువృత్తి; ప్రభుత్వోపచారం; ** sixteen-fold service, ph. షోడశోపచార పూజ; ** service motto, ph. సేవా ప్రవృత్తి; సేవాభావం; ** service organization, ph. ఉపచార సంస్థ; ** service representative, ph. సపర్య ప్రతినిధి; ఉపచార చారి; ** service to God, ph. కైంకర్యం; ** service to teacher, ph. గురు శుశ్రూష; * services, n. క్రియలు; ఉపచర్యలు; ** funeral services, అంత్యక్రియలు; * servitude, n. బానిసత్వం; దాస్యం; ఊడిగం; * sesame cake, n. తెలకపిండి; తిలపిష్టం; * sesame seed, n. నువ్వులు; తిలలు; నువ్వు పప్పు; నూపప్పు; తెలికలు; * sesame oil, n. నువ్వుల నూనె; తైలం; నూనూనె; * sesquipedalian, adj. బహుపాద సమీకరణ సహిత; * set, n. (1) సమితి; వర్గం; గణం; సమూహం; కట్టు; తతి; సంపుటం; పటలి; చయము; (2) దృశ్య బంధం; రంగాలంకరణ విశేషం; ** non-empty set, ph. అక్షయ సమితి; ** ordered set, ph. క్రమ సమితి; క్రమ చయము; ** set of hundred (poems), ph. శతకం; ** set of eight (poems), ph. అష్టకం; ** set of five (poems), ph. పంచకం; ** set of two (*), ph. ద్వికం; * set, v. i. అస్తమించు; క్రుంగు; మునుఁగు; క్రిందకు దిగు; * set-square, n. మూలమట్టం; * setting, n. నేపథ్యం; * settle, v. i. స్థిరపడు; ఇరవుపడు; నెలకొను; అధివసించు; * settle, v. t. స్థిరపరచు; పరిష్కరించు; తీర్పు చెప్పు; తేల్చు; ** settle down, ph. కుదుటపడు; * settlement, n. (1) స్థిరనివాసం; స్థావరం; (2) పరిష్కారం; ఫైసలా; * seven, n. ఏడు; ఆరున్కొక్కటి; సప్తకం; * seventeen, n. పదిహేడు; పదునేడు; * seventh, adj. ఏడవ; ఏడో; సప్తమ; * seventh, n. ఏడవది; సప్తమం; * sever, v. i. తెగు; తెగిపోవు; * sever, v. t. త్రెంపు; నరుకు; తెగగొట్టు; తెగటార్చు; * several, adj. చాలా; పెక్కు; పలు; వేఱ్వేఱు; తమతమ; ఆయా; కొన్ని; కొందఱు; ** several people, ph. చాలామంది; పలువురు; అనేకులు; పెక్కండ్రు; వేవురు; ** several varieties, ph. పలురకాలు; * severally, adv. ఎవరిమట్టుకు వారు; ఎవరితోవన వారు; * severance, n. వేఱు చెయ్యడం; విడిపోవడం; * severe, adj. ఘోర; ప్రచండ; కఠిన; క్రూర; * severity, n. కఠినత; క్రూరత; * Seville orange, n. ఇటలీలోని సెవిల్ ప్రాంతంలో దొరికే నారింజ; నారదబ్బ; * sew, v. t. (సో) కుట్టు; * sewing, n. కుట్టుపని; * sewage, n. మురుగు; మురుగునీరు; మురికి నీరు; * sewer, n. మురుగు గొట్టం; మురుగు కాలవ; మురుగునీటి గొట్టం; * sewerage, n. మురుగు నీటిని మోసుకుపోయే, శుభ్రపరచే అవస్థాపన వ్యవస్థ; * sex, adj. లింగ; లైంగిక; శృంగార; కాయువ; ** sex appeal, ph. శృంగారాకర్షణ; కాముకత్వము; ** sex cell, ph. లింగ కణం; ** sex discrimination, ph. లింగ వివక్షత; ** sex education, ph. జననాంగ విద్య; జననాంగ విద్యాశాస్త్రం; కాయువ చదువు; ** sex hormone, ph. లైంగిక ఉత్తేజితం; ** sex organs, ph. జననాంగాలు; జననేంద్రియాలు; * sex, n. (1) రతి; రతిక్రియ; స్త్రీ పురుష సంయోగం; (2) [gram.] లింగము; ఆడో, మగో తెలిపే పదం; the anatomic and physiological aspects of male versus female bodies; see also "gender;" ** teen sex, ph. కౌమార రతి; * sexagecimal, adj. షష్టాదశాంశ; షష్ట్యంక; అరవై అంశలు ఉన్న; ** sexagecimal system, ph. షష్టదశాంశ పద్ధతి; షష్ట్యంక పద్ధతి; అరవై అంశలు ఉపయోగించి లెక్కపెట్టు పద్ధతి; * sextant, n. షడ్భాగి; వృత్తంలో ఆరో భాగం ఆకారంలో ఉన్న ఒక ఖగోళ పనిముట్టు; * sextillion, n. సెక్స్‌టిలియను; ఒకటి తర్వాత 21 సున్నలు ఉన్న సంఖ్య; 10²¹ * sextuplets, n. pl. షష్ఠకం; షష్ఠకులు; ఒకే కాన్పులో పుట్టిన ఆరుగురు పిల్లలు; * sexual, adj. లింగ; లైంగిక; దైహిక ప్రేమ; * sexy, adj. కాముక; కామోద్దీపిక; కామప్రేరిక; * shackles, n.pl. సంకెళ్ళు; * shade, adj. లేశం; లవలేశం; పిసరు; * shade, n. (1) నీడ; ఛాయ;(2) దృగక్షకం; * shadow, n. నీడ; ఛాయ; క్రీనీడ; * shaft, n. (1) కాడి: (2) ఏడికోల; బాణం; * shag, n. ఒత్తుగా, చిందరవందరగా ఉన్న ఉన్ని; ఒత్తుగా చిందరవందరగా పెరిగిన జుత్తు; * shake, v. i. (1) ఊగు; వీగు; (2) వణుకు; * shake, v. t. (1) రంగరించు; గిలకరించు; చిలకరించు; (2) ఊపు; ఝళిపించు; కుదుపు; ఆడించు; కంపించు; (3) అసమ్మతిని తెలియజేయడానికి బురన్రి అడ్డుగా ఆడించడం; * shakeup, v. t. దుళ్లగొట్టు; * shallow, adj. కాకపేయ; కాకి స్నానం చెయ్యడానికి సరిపడే లోతు గల; లోతు తక్కువైన; సారహీనమైన; * sham, n. మోసం; నకిలీ; బూటకం; సాకు; * shambles, n. s. (1) కసాయి గూడెం; (2) చిందరవందరగా, చేపల బజారులా ఉన్న స్థలం; * shame, n. (1) తలవంపు; అవమానం; అపత్రప; (2) లజ్జ; సిగ్గు; * shamelessly, adv. సిగ్గు లేకుండా; నిస్సిగ్గుగా; * shampoo, n. కేశకాంతి; జుత్తుని శుభ్రపరచడానికి వాడే కుంకుడురసం లాంటి పదార్థం; * shape, n. ఆకారం; ఆకృతి; మూర్తం; రూపం; రూపధేయం; * shaped, adj. సాకార; ఆకారంతో కూడిన; రూపధేయ; * shapeful, n. సాకారం; ఆకారం ఉండడం; * shapeless, n. నిరాకారం; నిరాకృతి; అమూర్తం; (ant.) సాకారం; * shards, n. పెంకులు; విరిగిన ముక్కలు; ** shards of glass, ph. గాజు పెంకులు; ** shards of pottery, ph. చిల్ల పెంకులు; విరిగిన కుండ ముక్కలు; * share, n. వాటా; భాగం; వంతు; పాలు; భాగధేయం; దాయం; అంశం; దామాషా; దాయం; హిస్సా; షేరు; * share, v. i. పంచుకొను; * sharecropper, n. పాలేరు; కౌలుకి తీసికొన్న రైతు; కామందు దగ్గర పొలాన్ని "అద్దెకి" తీసుకుని, పంటలో ఒక భాగం శిస్తు చెల్లించే వ్యక్తి; * shareholder, n. వాటాదారుఁడు; భాగస్వామి; భాగస్థుఁడు; భాగధేయుఁడు; పాలివాఁడు; అంశకుఁడు; * shark, n. ఏలాం; ఏలాంచేప; సొఱచేఁప; * sharp, adj. వాడిగా; వాడియైన; పదునుగా; పదునైన; చురుగ్గా; చురుకైన; తీక్షణంగా; తీక్షణమైన; తీవ్రంగా; తీవ్రమైన; నిశితమైన; ఉదాత్తమైన; లఘు; ** sharp pain, ph. లఘు శూల; ఉదాత్తమైన నొప్పి; * sharpen, adj. పదునుపెట్టు; * sharpness, n. పదును; వాడితనం; నైశిత్యం; * shave, v. t. గీసు; గొరుగు; కోరు; * shaved, adj. ముండన; * shaving, n. ముండనం; * shavings, n. కోరు; ఛాతనములు; చిత్రిక పట్టడం వల్ల వచ్చే బీడు; * shawl, n. శాలువా; ** ornamental shawl, ph. దుశ్శాలువా; * she, pron. (1) remote. అది; ఆమె; (2) respectful. remote. ఆవిడ; (3) proximate. ఇది, ఈమె; (4) respectful proximate, ఈవిడ; (5) sneering. proximate. ఈవిడగారు; (6) sneering. remote. ఆవిడ గారు; * sheaf, n. కట్ట; * shear, n. కత్తిరించు; * shears, n. పెద్ద కత్తెర; మొక్కలని కత్తిరించడానికి వాడే పెద్ద కత్తెర; * sheath, n. ఒఱ; కోశం; ** intellectual sheath, ph. విజ్ఞానమయ కోశం; తెలివొఱ; ** mental sheath, ph. మనోన్మయ కోశం; మనసొఱ; * shed, n. పాక; పంచ; శాల; సాల; కొట్టం; గుడిసె: * shed, v. t. రాల్చు; కార్చు; జల్లు; వదలిపెట్టు; * sheen, n. జిలుగు; * sheep, n. గొర్రె; గొర్రెలు; పొట్టేలు; తగరు; ఏడిక; మేషం; * sheer, adj. కేవలం; * sheet, n. (1) పత్రం; కాగితం; (2) దుప్పటి; (3) రేకు; తగడు; * shelf, n. (1) అలమారు; అరమారు; బీరువా; గూడు; (2) స్తరిక; అలమారులో ఒక సొరుగులాంటి అంతస్తు; (2) మేట; ఇసక మేట; * shell, n. (1) గుల్ల; చిల్లగవ్వ; గవ్వ; చిప్ప; డొల్ల; కంబు; కర్పరం; కోశం; కర్క; (2) కవచం; స్పోటం; తొబక; (3) ఫిరంగిలో గుండు; ** electron shell, ph. ఎలక్ట్రాను కవచం; విద్యుత్కణ కవచం; ** inner shell, ph. అంతర్ కవచం; లోగవ్వ; లోగుల్ల; ** outer shell, ph. బాహ్య కవచం; బాహ్య కోశం; పైగవ్వ; పైగుల్ల; ** pearl shell, ph. ముక్తాస్పోటం; ముత్యపు చిప్ప; ** sea shell, ph. సముద్రపు గుల్ల; సింధుస్పోటం; కడలి గవ్వ; కడలి చిప్ప; ** valence shell, ph. బాలపు కోశం; కడగవ్వ; కడగుల్ల; * shell lime, ph. గుల్ల సున్నం; * shellfish, n. గుల్ల చేప; * shellac, n. పెల్లక్క; అటుకుల లక్క; శుద్ధమైన లక్క; ముడి లక్కని కరగించి, వడపోసి, పెల్లల వలె పోయబడ్డ లక్క; * shells, n. pl. గుల్లలు; * shelter, n. ఆశ్రయం; వాసం; మరుగు; రక్షణ; ** food and shelter, ph. ఆశ్రయం; వాసమూ, గ్రాసమూ; * shelterless, n. ఆశ్రయ హీనులు; ఇల్లులేని; * shenanigans, n. (1) మోసాలు; (2) లీలలు; అల్లరి చేష్టలు; * shenanigans, n. pl. (1) కుయుక్తులు;; (2) అల్లరి పనులు; * shepherd, n. m. గొర్రెల కాపరి; గొఱ్ఱెలవాడు; కురుమువాడు; * sherry, n. సారాయి; స్పెయిన్‍ దేశంలో తయారయే తెల్ల సారాని, బ్రాందీని కలపగా వచ్చే ఒక మాదక పానీయం; * shield, n. డాలు; కవచం; * shift, n. విస్థాపనం; స్థలం మార్చడం; ** Doppler shift, ph. డాప్లర్ విస్థాపనం; ** paradigm shift, ph. విశ్వవీక్షణ విస్థాపనం; ** red shift, ph. ఎర్ర విస్థాపనం; * shilly-shally, n. చాదస్తం; * shin, n. క్రీగాలి ముందు భాగం; మోకాలికీ మడమకీ మధ్యనున్న కాలి ముంభాగం; * shine, n. ప్రకాశం; రుచి; తేజం; వెలుగు; * shine, v. i. ప్రకాశించు; రాణించు; భాసిల్లు; అలరు; తేజరిల్లు; వెలుగు; ఉద్యోతించు; హవణిల్లు; పరిఢవిల్లు; * shingles, n. ఇంటికప్పుకి వాడే పెంకుల వంటి ఉపకరణాలు; * shining, adj. తేజస్సుతో కూడిన; విద్యోతమాన; ఉజ్వల; * ship, n. ఓఁడ; నావ; నౌక; తరణి; తరండం; తరి; కలం; కప్పలి; ** cargo ship, ph. కప్పలి; * ship, v. t. పంపు; బంగీచేసి పంపు; * shipment, n. ఎగుమతి; ఎగుమతి చేయబడ్డ వస్తువు; * shipworm, n. సముద్రంలో మునిగిపోయిన కొయ్య పడవలని తినే ఒక రకం సూక్ష్మజీవి; [bio.] ''Teredo navalis''; * shipwreck, n. నౌకాభంగం; ఓడ పగిలిపోవడం; ఓడ కెడవు; * shirk, v. t. తప్పించుకొను; కర్తవ్యం త్యజించు; * shirt, n. చొక్కా; లాల్చీ; కమీజు; జుబ్బా; కంచుకం; అంగీ; ఆంగరకం; ** shirt with a collar and front pocket, ph. చొక్కా; కమీజు; ** shirt without a collar, ph. జుబ్బా; ** short-sleeved inner shirt, ph. జుబ్బా; కంచుకం; బనీను; ** long-sleeved, collar-less, cuff-less (with side pockets) shirt, ph. లాల్చీ; అంగీ; అంగరకా; * shiver, v. i. వణుకు; కంపించు; కంపరమెత్తు; * shmear, n. పిసరు; * shoal, n. మెరక; మేట; ఎక్కిలి; గాధం; లోతు తక్కువగా ఉన్న జలభాగం; * shock, n. (1) ఘాతం; ఆఘాతం; దెబ్బ; అదురు; గుభిల్లు; (2) నిర్ఘాతం; అకస్మాత్తుగా రక్తపు పోటు పడిపోవడం వల్ల స్మారకం పోయిన పరిస్థితి; (3) మనోఘాతం; విభ్రాంతి; దిగ్భ్రాంతి; కలత; భయోత్పాతం; ** electrical shock, ph. విద్యుత్ ఘాతం; విద్యుదాఘాతం; విద్యుత్ ప్రకోపం; విద్యుత్ గుభిల్లు; షాకు; ** shock absorber, ph. ఘాత శోషణి; చక్రాలున్న బండి కుదుపు లేకుండా నడవడానికి ప్రతి చక్రానికీ తగిలించబడే ఉపకరణం; * shoddy, adj. చవకబారు; నాణ్యత లేని; * shoe, n. చెప్పు; పాదుక; పాదరక్ష; * shoebill, n. తాడిముక్కు కొంగ; తాడితల కొంగ; [zoo.] Balaeniceps rex * shoemaker, n. గొడారి; * shoes, n. pl. చెప్పులు; జోళ్లు; పాదుకలు; పాదరక్షలు; పాంకోళ్లు; మెట్లు; ** pair of shoes, ph. చెప్పుల జత; ** wooden shoes, ph. పాంకోళ్లు; * shoot, n. మొలక; అంకురం; నారు; నవోద్భిజం; అభినవోద్భిజం; ఈరిక; కందళికం; sprout; * shoot, v. i. మొలకెత్తు; అంకురించు; ఈరికలు ఎత్తు; ముందుకు వచ్చు; * shoot, v. t. బాణంతో కొట్టు; తుపాకితో కొట్టు; ** shooting stars, ph. ఉల్కలు; తోకచుక్కలు; * shop, n. కొట్టు; దుకాణం; అంగడి; విక్రయశాల; విపణి; జన్యం; ఆదణం; ఆపణం; * shop, v. i. కొను; కొనుగోలు చేయు; * shopkeeper, n. కొట్టువాఁడు; దుకాణదారుఁడు; ఆపణికుఁడు; వైపణికుఁడు; * shoplifting, n. దుకాణాలలో వస్తువులని దొంగిలించడం; * shore, n. తీరం; ఒడ్డు; గట్టు; తటి; తటం; దరి; ఈ మాటని పెద్ద పెద్ద జలాశయాల తీరాలని సూచించడానికి వాడతారు; (rel.) beach; bank; coast; ** sea shore, ph. సముద్రతీరం; సముద్రపుటొడ్డు; చెలియలికట్ట; * short, adj. (1) పొట్టి; కురుచ; గిడస; బుడుగు; నన్న; కుదిమట్టం; లఘు; వామన; హ్రస్వ; (2) తక్కువ; కొరత; ** short story, ph. కథానిక; పిట్ట కథ; ** short syllable, ph. లఘువు; హ్రస్వము; ** short wall, ph. పిట్టగోడ; ** short-sightedness, ph. హ్రస్వదృష్టి; * shortage, n. కొరత; కొదవ; వెలితి; సంక్షోభం; ఎద్దడి; అభావం; తక్కువ; ** shortage of ideas, ph. భావనాభావం; ** shortage of space, ph. స్థలాభావం; * short-circuit, n. (1) అడ్డుదారి; దగ్గరదారి; ఉన్మార్గగమనం; (2) లఘు వలయం; ధన, రుణ ధ్రువాల మధ్య అవరోధం లేకుండా విద్యుత్తు ప్రవహించడానికి సులభమైన మార్గం ఏర్పడ్డ పరిస్థితి; * shortcoming, n. లోటు; లోపం; కొరత; * short-cut, n. అడ్డుదారి; దగ్గరదారి; * shorten, v. t. తగ్గించు; కురచ చేయు; * shortening, n. వనస్పతి; శాక తైలాలతో చేసిన, నెయ్యిని పోలిన ఒక కొవ్వు పదార్థం; While technically shortening is any fat that is solid at room temperature, “shortening” typically refers specifically to hydrogenated vegetable oils. Shortening gets its name from the effect it has on gluten production; the fats shorten gluten strands, making baked goods tender and flaky; * shortest, n. హ్రస్వతమం; * shorthand, n. సంక్షిప్తలిపి; * short-lived, n. ఆకాలికం; పుట్టిన వెంటనే నశించేది; * short-range, adj. లఘు; ** short-range interaction, ph. లఘు సంకర్షణ; * shortfall, n. కొరత; * shortly, adv. కొద్దిసేపట్లో; త్వరలో; స్వల్పకాలంలో; * shorts, n. లాగు; చల్లడం; అర్ధోరుకము; నిక్కరు; * short-sighted, adj. దూరాలోచన లేని; దూరదృష్టిలేని; * short story, n. కథానిక; ఆఖ్యానిక; * short-tempered, adj. ముక్కోపి అయిన; ముక్కుమీద కోపం ఉన్న; * short-term, adj. స్వల్పకాలిక; * shot, n. (1) ; సీసపుగుండు; పడిగల్లు; (2) [cinema] సన్నివేశం లో భాగం; * should, v. pt. of shall; * shoulder, n. అంసము; భుజం; భుజశిరం; బాహుశిరం; భుజస్కందం; మూఁపు; అఱక; ** shoulder bag, ph. భుజసేవకం; అఱకడ సంచి; ** shoulder blade, ph. అంసఫలకం; అఱక పలక; ** shoulder joint, ph. భుజసంధి; అఱకంటు; ** shoulder of a bull, ph. మూపురం; * shoulder, v. t. కొమ్ముకాయు; బాధ్యత తీసుకొను; సహాయ పడు; * shove, v. t. నెట్టు; గెంటు; తోయు; * shovel, n. గడ్డపాఱ; * show, n. (1) ఆట; (2) వేషం; * show, n. ఆడంబరం; * show, v.t. చూపించు; చూపు; రుజువు చేయు; * shower, n. (1) వానజల్లు; (2) స్నానపు జల్లు; * showy, adj. ఆడంబరంగా ఉన్న; * shrapnel, n. తూటాతునకలు; తూటాబీడు; * shred, v. t. ముక్కలు ముక్కలుగా చేయు; * shredder, n. కాగితాలని చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసే యంత్రం; * shrew, n. (1) గయ్యాళి; (2) చుంచు; * shrewdness, n. గడుసుతనం; యుక్తి; సూక్ష్మబుద్ధి; చాణక్యం; వైదగ్ధ్యం; వ్యవహారిక ఎత్తుగడ; * shrike, n. కసాయి పిట్ట; కళింగ పక్షి; ** babbler shrike, ph. సైదా పిట్ట; * shrill, adj. కీచు; కీచుమనే; * shrimp, n. చిన్న రొయ్య; shrimp are typically placed in the Order Decapoda, which includes other crustaceans like crabs and lobsters. * shrine, n. చిన్న దేవాలయం; పుణ్యక్షేత్రం; * shrink, v. t. కుంచించుకొను; తీసిపోవు; ముడుచుకొనిపోవు; * shrubs, n. pl. తుప్పలు; పొదలు; * shrug the shoulders, ph. భుజాలు ఎగురవేయు; సందిగ్ధతని తెలియజెయ్యడానికి చేసే చేష్ట; * shubbalith, n. పడికట్టు మాట; పడికట్టు పదం: * shut, v. t. మూయు; మూసు; * shutters, n. తలుపులు; కిటికీ తలుపులు; * shyness, n. సిగ్గు; బిడియం; మొగపిరికితనం; మొహం చూపించడానికి పిరికితనం; * shyster, n. నిజాయతీ లేని వ్యక్తి; నిజాయతీ లేని వకీలు; * siblings, n. pl. తోఁబుట్టువులు; తోడఁబుట్టువులు; అనుజులు; ఏకోదరులు; ఒకే తల్లికి పుట్టిన బిడ్డలు; సైఁదోఁడులు; * sic, adv. ఇలా; ఉన్నది ఉన్నట్లు; యథాతథంగా; (ety.) [Lat.] అసలులో ఉన్న తప్పుని యథాతథంగా నకలు తీసినప్పుడు కుండలీకరణంలో sic అని రాస్తారు. * sick, adj. జబ్బు; జబ్బు పడ్డ; రోగగ్రస్త; * sickle, n. కొడవలి; * sickness, n. అస్వస్థత; అనారోగ్యం; జబ్బు; వ్యాధి; రోగం; రుగ్మత; సుస్తీ; తెగులు; కాయిలా; * side, n. పక్క; సరస; వంక; ఓర; పార్శ్వం; పక్షం; తట్టు; చెంప; గరువు; వాక; ** leeward side, ph. వాలువాక; గాలి వీచే దిశలో; ** on that side, ph. అటు పక్క; అటు తట్టు; ** on this side, ph. ఇటు పక్క; ఇటు తట్టు; ** one side, ph. ఒక పక్క; ఒక తట్టు; ** shore side, ph. కరవాక; ** that side, ph. ఆ పక్క; ఆ తట్టు; ఆ వంక; ** windward side, ph. గాలివాక; గాలి వీచే వైపు; * side-dish, n. ఉపదంశం; ఓగిరం; * side-effect, n. అవాంఛనీయ ఫలితం; ఒక రోగాన్ని కుదర్చటానికి మందు ఇచ్చినప్పుడు ఆశించని మరొక ఫలితం; * side-looking, adj. ఓరచూపుల; * sideburns, n. pl. చెంపలు; చెంపలమీద జుత్తు; * sidekick, n. సత్రకాయ; వంతగాఁడు; * sidereal, adj. (సైడీరియల్) నాక్షత్ర; astral; ** sidereal day, ph. నాక్షత్ర దినం; నడినెత్తి మీద ఉన్న నక్షత్రం మళ్ళా నడినెత్తి మీదకి రావడానికి పట్టు కాలం; నక్షత్రాల నేపథ్యంలో భూమి తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి పట్టే కాలం; 23 గంటల 56 నిమిషాలు; భూమి ప్రదక్షణం కారణంగా ఇది 24 గంటల కంటె తక్కువగా ఉంది; ** sidereal month, ph. నాక్షత్ర మాసం; ** sidereal year, ph. నాక్షత్ర సంవత్సరం; * siege, n. ముట్టడి; * sieve, n. జల్లెడ; చాలిని; * sieve, v. t. జల్లించు; జల్లెడపట్టు; see also sift; * seize, n. ముట్టడి; (rel.) blockade; * sift, v. t. జల్లించు; వేరు చేయు; * sigh, n. నిట్టూర్పు; * sigh, v. i. నిట్టూర్చు; * sight, n. దృష్టి; లోచనం; దృశ్యం; వీక్షణం; ఈక్షణం; చూఁపు; చూఁడ్కి; ** line of sight, ph. లోచనపథం; అక్ష మార్గం; చూఁగీత; ** long sight, ph. దీర్ఘ దృష్టి; దూరపు వస్తువులే కనిపించడం; చత్వారం; దౌఁజూఁపు; ** short sight, ph. హ్రస్వ దృష్టి; దగ్గర వస్తువులే కనిపించడం; * sigmoid, adj. ఆంగ్లాక్షరం 'S' ఆకారంలో ఉన్న; * sign, n. (1) గుర్తు; సన్న; సంజ్ఞ; చిహ్నం; జాడ; సంకేతం; అభిజ్ఞ; (2) రాశి; ** birth sign, ph. జన్మ రాశి; ఆమతి గుర్తు; ** negative sign, ph. ఋణ సన్న; ** positive sign, ph. ధన సన్న; ** sign language, ph. సన్నభాష; కుమ్ముసుద్ధి; సంకేత వృత్తాంతం; * sign, v. t. సంతకం పెట్టు; * signal, n. సంకేతం; సంజ్ఞ; సూచకి; వాకేతం = వార్త + సంకేతం; ** analog signal, ph. సారూప్య వాకేతం; ** digital signal, ph. అంక వాకేతం; ** signal processing, ph. వాకేత సంవిధానం; వాకేత సంవిధీకరణ; * signal, v. t. వాకేతించు; సంకేతించు; * signatory, n. సంతకం చేసిన వ్యక్తి; * signature, n. సంతకం; చేవ్రాలు; హస్తాక్షరం; దస్కతు; * signet, n. ముద్ర; రాజముద్ర; అభిజ్ఞానం; * significance, n. ప్రాముఖ్యం; మహత్వం; ముఖ్యత; సార్థకత; * significant, adj. ముఖ్యమైన; విశేష; సార్ధక; గణనీయమైన; అన్వర్థక; ** significant digit, ph. అన్వర్థక అంకం; ** significant half, ph. అర్ధాంగి; సార్థక భాగస్వామి; * silence, n. (1) నిశ్శబ్దం; (2) మౌనం; మూకీభావం; * silent, adj. నిశ్శబ్దమైన; మూకీ; మూఁగ; మౌన; ** silent majority, ph. మౌనభూషణులు; ** silent, n. ph. అనుచ్చరితం; తూష్ణీకం; ** silent R, ph. అనుచ్చరిత రకారం; ** silent state, ph. తూష్ణీక స్థితి; * Silica, n. సిలికాన్ డై ఆక్సైడ్ కి పొట్టి పేరు; ఇసక లో ఎక్కువ భాగం ఇదే; Silica is found naturally in some foods, and it is added to many food products and supplements. It is commonly used in the form of silicon dioxide as an anti-caking agent in foods and supplements to keep ingredients from clumping up or sticking together, and it’s sometimes added to liquids and beverages to control foaming and thickness. ** Silica gel, ph. Silica gel is an amorphous and porous form of silicon dioxide, consisting of an irregular tridimensional framework of alternating silicon and oxygen atoms with nanometer-scale voids and pores. The voids may contain water or some other liquids, or may be filled by gas or vacuum; * Silicon, n. సైకతము; సిలికాను; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 14, సంక్షిప్త నామం; Si) [Lat] silex; * Silicon Valley, n. సిరి కోన; (లరయో నబేధః) * Silicone, n. సిలికోన్; a synthetic polymer built on the backbone of Silicon and Oxygen atoms, whereas a plastic is built on the backbone of Silicon, Oxygen, and Carbon atoms; Extremely versatile material; * silhouette, n. (సిలూయెట్) ఛాయారూపం; పొడ; నీడబొమ్మ; * silk, n. పట్టు; చీనాంబరం; ** Chinese silk, ph. చీనీ చీనాంబరం; చీనా పట్టు; * silkworm, n. పట్టుపురుగు; * silly, adj. చిలిపి; తెలివితక్కువ; బుద్ధిలేని; * silo, n. గాదె; ధాన్యాగారం; ధాన్యపు గిడ్డంగి; కోష్ఠాగారం; కొటారం; లిబ్బి; పాతర; అంబారం; అంబర్‌ఖానా; * silt, n. ఒండుమట్టి; ఒండు; వండలి; పూడిక; * silt, v. i. పూడు; పూడిక; ఒండలి; ప్రవాహంలోని బురద, మట్టి, వగైరా; * silting, n. పూడిక; ఒండుమట్టితో పూడిపోవడం; * Silver, n. వెండి; రజతం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 47, సంక్షిప్తనామం, Ag); [Lat.] Argentum; ** silver nitrate, ph. రజత నత్రితం; AgNO₃; ** German silver, ph. రాగి, జింక్ మరియు నికెల్ ల మిశ్రమం; కొన్నిసార్లు సీసం మరియు టిన్ కూడా కలిగి ఉంటుంది. మూడు మూలకాల శాతం దాదాపుగా రాగి (50%), జింక్ (19%) మరియు నికెల్ (30%) వరకు ఉంటుంది. దీనికి మొదట దాని వెండి-తెలుపు రంగు కారణంగా జెర్మన్ సిల్వర్ అని పేరు పెట్టారు, కానీ 'వెండి' అనే పదం ఇప్పుడు ఆ లోహాన్ని కలిగి లేని మిశ్రమాలకు నిషేధించబడింది; * simian, adj. వానర; * simian, n. వానరుఁడు; * similar, adj. సరూప; సారూప్య; పోలినటువంటి; ** similar triangles, ph. సారూప్య త్రిభుజాలు; ** similar units, ph. సారూప్య శాల్తీలు; * similarity, n. సారూప్యం; సాపత్యం; సాదృశ్యం; పోలిక; ఉపమితి; * similitude, n. సాజాత్యం; తౌల్యం; సామ్యం; * simile, n. (సిమిలీ) ఉపమాలంకారం; ఉపమానం; * simmer, v. i. ఉడుకు; మరగు; నెమ్మదిగా సన్నటి సెగ మీద మరుగు; * simple, adj. వ్యస్త; సాదా; సాధారణమైన; బారు; అవ్యాజ; అలతి; ** simple interest, ph. బారువడ్డీ; సరళ వడ్డీ; ** simple word, ph. వ్యస్తపదం; అలతి పదం; * simple, n. వ్యస్తం; సాదా; సాధారణం; బారు; అవ్యాజం; * simpleton, n. దద్దమ్మ; వెర్రిబాగులవాడు; వెర్రిబాగులది; * simplification, n. సూక్ష్మీకరణ; * simplify, v. t. సూక్ష్మీకరించు; * simultaneous, adj. యుగపత్తు; ఏకకాల; జమిలి; సమాంతర; ** simultaneous elections, ph. జమిలి ఎన్నికలు; ** simultaneous equations, ph. జమిలి సమీకరణములు; * simultaneously, adv. యుగపత్తుగా; ఏకకాలంలో; * simulated, adj. పెట్టుకోలు; అభికరణ; అసలు దానివలె; ** simulated pearls, ph. పెట్టుకోలు ముత్యాలు; ** simulated praise, ph. పెట్టుకోలు ప్రశంస; * simulation, n. పెట్టుకోలు; అభికరణ; విడంబన; అసలు దానివలె ప్రవర్తించడం; * simultaneity, n. యౌగపద్యం; సమకాలికత్వం; * sin, n. పాపం; పాతకం; భవం; కసటు; కావలం; ** heinous sin, ph. మహాపాపం; మహా పాతకం; పెంగసటు; పెంగావలం; ** ocean of sin, ph. భవసాగరం; కావలాల కడలి; కసటుల కడలి; ** remover of sin, ph. భవహరుఁడు; * sincere, adj. నిష్కపటమైన; కపటములేని; హృదయపూర్వక; చిత్తశుద్దిగల; విశ్వాసపాత్ర; * sincerely, adv. చిత్తశుద్ధిగా; హృదయపూర్వకంగా; * sincerity, n. చిత్తశుద్ధి; నిష్కాపట్యం; ఆర్జవం; * sine, n. శంకువు; జ్యా; త్రిజీవా; త్రిజ్యా; కోణం యొక్క ఉన్నతి; లంబకోణ త్రిభుజంలో కోణము ఎదురుగా ఉన్న భుజం; కర్ణము పొడుగుల నిష్పత్తి; * sine qua non, n. అవసరమైన షరతు; ఆవశ్యకమైనది; అత్యావస్యకమైనది; తప్పనిసరి; * sinew, n. (1) స్నాయువు; నరం; (2) బలం; శక్తి; త్రాణ; సామర్ధ్యం; * singer, n. పాటరి; m. గాయకుడు; పాటగాడు; గాణ; గాణుడు; f. గాయని; పాటకత్తె; గాణ; గాణీ; * single, adj. ఏక; ఒక; ఒంటరి; * single-file, adj. ఒక వరుసలో; ఒకరి వెనకాతల ఒకరు; * single-minded, adj. ఏకదీక్షగా; అసహాయంగా; * singular, adj. ఏకైక; అరుదైన; అసమాన్య; విశిష్ట; * singularity, n. ఏకైకత్వం; ఏకత్వం; వైపరీత్యం; విశిష్టస్థితి; చోద్యం; * sink, v. i. మునుగు; ఇంకు; * sink, v. t. ముంచు; * sink, n. మునుఁగుతొట్టి; శోషకం; నిమజ్జకం; నిర్గమస్థానం; గ్రాహకం; గమ్యం; సింకు; * sinistral, adj. ఎడమవైపు; వామావర్త; * sinner, n. m. పాపాత్ముఁడు; f. పాపాత్మురాలు; కాసటుఁడు; కావలుఁడు; * sinuous, adj. వంపులు తిరిగిన; * sinusoidal, adj. తరంగిత; కెరటాకారంలో ఉన్న; * sir, inter. అయ్యా; స్వామీ; (ety.) short for sire; * sire, n. తండ్రి; అయ్య; అబ్బ; * sire, v. i. కను; (exp.) a man sires and a woman bears and delivers; * Sirius, n. మృగవ్యాధ రుద్రుఁడు; కుక్కచుక్క; శ్వాన నక్షత్రం; (ety.) ఋగ్వేదంలో వచ్చే “శునాశీరా” అనే కుక్క ఉంది (IV-57-5). That became శేర్య that became Sirius, according to Max Muller; ఆకాశంలో అత్యంత ప్రకాశవంతమైన ఈ నక్షత్రం కుక్క ఆకారంలో ఉన్న నక్షత్ర రాశి ముట్టె మీద ఉన్నట్లు అనిపిస్తుంది; మృగవ్యాధుడు (ఒరాయన్ నక్షత్ర రాశి లేదా మృగశీర్ష రాశి) ఉదయించిన కొద్ది సేపట్లో ఈ చుక్క దక్షిణాన కనిపిస్తుంది; మృగవ్యాధుడి పటకాలో ఉన్న మూడు నక్షత్రాలని కలిపే సరళరేఖని దక్షిణానికి పొడిగిస్తే అక్కడ కుక్కచుక్క కనిపిస్తుంది; * sister, n. అక్క; చెల్లి; ** elder sister, ph. అక్క; ** younger sister, ph. చెల్లెలు; చెల్లి; చెల్లాయి; * sit, v. i. కూర్చొను; కూర్చుండు; * site, n. స్థలం; * sit-in, n. బైఠాయింపు; * sitomania, n. ఆకలిగొట్టుతనం; తిండిపోతుతనం; తిండిమీద ధ్యాస; * sitomaniac, n. తిండిపోతు; * situation, n. (1) పరిస్థితి; అవస్థ; స్థితిస్థానం; (2) స్థానం; ఉద్యోగం; * sit-ups, n. గుంజీలు; * six, n. ఆఱు; ఇరుమూఁడు; ఇత్తిగ; షట్కము; షష్ఠి; ** group of six, ph. ఆరుగురు; ** six-pack, ph. (1) ఆరు బీరు సీసాల బంగీ; (2) నిత్యం వ్యాయామం చేస్తూ, మంచి దేహసౌష్టవం ఉన్న వారి పొట్ట మీద స్పుటంగా అందంగా కనిపించే ఆరు కండరాల సముదాయం; ** Six Sigma, ph. సిక్స్ సిగ్మా నియమాలు (Six Sigma Principles) అనేది ఉత్పత్తి, అమ్మకం రంగంలో సవ్యమైన నిర్వహణకు అవలంబించే ఒక పద్ధతి. ఈ పద్ధతి వలన ఒక వాణిజ్య సంస్థ తన కొనుగోలుదారులు, వినియోగదారులకు ఖచ్చితమైన వస్తువులు , ఉత్పత్తులు లేదా సేవలను ఉత్తమ ప్రమాణాలతో ఎటువంటి లోపాలు లేకుండా అందివ్వగలదు. ఈ పద్ధతిలో DMAIC (Define, Measure, Analyze, Improve and Control) అని , DMADV (Define, Measure, Analyze, Design and Verify) అని రెండు శాఖలు ఉంటాయి. * sixteen, n. పదహారు; షోడశం; * sixteenth, n. పదహారవది; షోడశం; * sixth, adj. ఆరవ; షష్ఠము; షష్ఠి; ** sixth sense, ph. దివ్యదృష్టి; షష్ఠేంద్రియం; * sixty, n. అఱవై; షష్టి; ఇరుముప్ఫై; ** sixty four, ph. అరవై నాలుగు; చతుష్షష్టి; * size, n. కైవారం; కొలత; పరిమాణం; మట్టు; సైజు; * skein, n. ఉండ; దారపుండ; బంతి; నూలుకండె; బుడఁత; ** skein of string, ph. దారపు ఉండ; * skeleton, n. అస్థిపంజరం; కంకాళం; ఎమ్మూట; ఎముకల మూట; ** exo skeleton, ph. బాహ్య కంకాళం; పైయెమ్మూట; ** skeleton in the closet, ph. ఇంటిగుట్టు; * skeptic, sceptic, n. సంశయవాది; సంశయాళువు; నిత్యశంకితుఁడు; సందేహశీలుఁడు; ప్రతిదానిని శంకించే వ్యక్తి; * skeptical, adj. అనుమానాస్పద; సంశయాత్మక; * skepticism, n. సంశయవాదం; సంశయాత్మకం; * sketch, n. (1) రేఖాకృతి; రేఖాపటం; నఖ చిత్రం; గెఱపటం (2) గల్పిక; చిత్రణ; ** thumbnail sketch, ph. నఖచిత్రం; గోటిగెర; * skill, n. నైపుణ్యత; కౌశలం; నేర్పు; చతురిమ; చాతుర్యం; పాటవం; ప్రావీణ్యం; చాకచక్యం; దక్షత; విన్ననువు; ** business skill, ph. వ్యాపార దక్షత; * skim, v. t. (1) మీగడతీయు; (2) పైపైన తాకు, స్థూలదృష్టితో చూచు; ** skimmed milk, ph. వెన్న తీసేసిన పాలు; * skin, n. చర్మం; తొక్క; తోఁప; తోలు; చమడా; ప్రభాసిని; త్వక్కు; అజినం; ** skin of milk, ph. మీఁగడ; * skin, v. t. ఒలుచు; చమడాలు ఒలుచు; చర్మం తీయు; * skink, n, బిందిపాము; నలికళ్ళ పాము; రక్తపుచ్చం; ఇది చిన్న పాములా కనిపించే బల్లి; రక్తపుచ్చం అంటే ఎర్రని తోక గలది అని అర్థం; బిందిపాము గాఢమైన ఆకుపచ్చ, నలుపు రంగులలో మధ్య నిలువు లేత రంగు చారలతో మెరుస్తూ ఎరుపు తోకను కలిగివుంటుంది. కొన్ని మొత్తం ఒకే రంగులో కూడా వుంటాయి. దీనికి రెండు జతల కాళ్లు తల వెనుక, తోక ముందు భాగంలో వుంటాయి. చిన్న చిన్న కీటకాలు వీటి ఆహారం; * skinny, adj. సన్నని; బక్కపలచని; * skip, v. t. దాటు; గెంతు; లంఘించు; ** skip a meal, ph. లంఘనం చేయు; లంకణం చేయు; * skirmish, n. కన్నెకయ్యం; కలఁత; వివాదం; చిన్న యుద్ధం; * skirt, n. పావడా; చేలాంచలం; లంగా; ** long skirt, ph. పరికిణీ; ** skirt, v. t. తప్పించు; చుట్టుతిరుగు; దాటు; * skit, n. నాటిక; తక్కువ నిడివిలో నాటకం; ప్రహసనం; హాస్యనాటిక; వ్యంగ్యకావ్యం; * skittish, adj. బెదిరిపోయే; బెదురు; ** skittish animal, ph. బెదురుగొడ్డు; * skull, n. పుర్రె; కరోటి; కరంకం; కపాలం; పునుక; (చర్మ, మాంసాదులని తీసివేయగా మిగిలిన శిరోభాగం) ** skull bone, n. పుర్రె ఎముక; * sky, n. ఆకాశం; అంబరం; గగనం; నింగి; నభం; విను; మిన్ను; అంతరిక్షం; వ్యోమం; ఖ; దివి; * Sky fruit, n. అడవి బాదం; చేదు బాదం; సుగర్ బాదం; ఇది చాలా చేదుగా ఉంటుంది; ఆ చేదు వర్ణనాతీతం; పైన పొట్టు తీస్తే లోపల పప్పు తెల్లగా ఉంటుంది దీన్ని కొంచెం చితకొట్టి మాత్ర లాగా మింగేయాలి; [bot.] ''‎Swietenia ‎Mahogany;'' * skyrocket, n. తారాజువ్వ; * skyscraper, n. అంబరచుంబితం; అభ్రంకషం; ఆకాశాన్నంటే భవనం; నింగిని తాకే మిద్దెలు; * sky way, n. వినువీథి; గగనమార్గం; నింగిత్రోవ; దివిబాట; * sky wheel, n. అరఘట్టం; ఆకాశ చక్రం; వినోదవనాలలో తరచు కనిపించే పెద్ద చక్రం; * slab, n. కడీ; దిమ్మ; * slackness, n. అలసత్వం; * slag, n. తెట్టు; చిట్టెం; మండూరం; లోహమలినం; ధాతుమలం; ** iron slag, ph. ఇనుప చిట్టెం; * slake, v. t. తడుపు; చల్లార్చు; * slaked, adj. తడిపిన; చల్లార్చిన; ** slaked lime, ph. తడిసున్నం; * slander, n. అపవాదు; దూషణ; * slander, n. పరువు తీసే మాట; పరువు నష్టపు మాట; అపనింద; అపవాదు; ఆడిక; (note) a slander is a spoken word injurious to the reputation of another person; (rel.) libel; ok * slang, n. ఏస; గ్రామ్య భాష; * slant, n. వాలు; వాలుదల; వాటం; అధోక; * slant, v. i. వాలు; దోరగిల్లు; * slant, v. t. వాల్చు; దోరగించు; * slantingly, adv. వాలుగా; ఆధోకగా; వాలుదలగా; * slap, n. చెంపదెబ్బ; * slat, n. బద్ద; సన్నని కర్ర; చీరిక; * slate, n. (1) పలక; (2) నాపరాయి; (3) అభ్యర్థుల జాబితా; ** slate pencil, ph. బలపం; పలకపుల్ల; * slather, v. i. పులుముకొను; * slather, v. t. పులుము; ఒంటి మీద లేపనం పుష్కలంగా పులుము; * slaughterhouse, n. కబేళా; * slave, n. బానిస; గులాం; m. దాసుడు, భృత్యుడు; f. దాసి; ** slave mentality, ph. బానిసత్వపు బుద్ధి; మనోదాస్యం; * slavery, n. బానిసత్వం; * slay, v. t. చంపు; సంహరించు; హతమార్చు; * slayer, n. సంహర్త; చంపువాడు; నిహంత; హంతకుడు; హంతకి; * slaying, n. హననం; వధ; * sledgehammer, n. సమ్మెట; * sleep, n. నిద్ర; సుప్తం; సుప్తి; కునుకు; ** deep sleep, ph. సుషుప్తి; ** disturbed sleep, ph. కలఁత నిద్ర; ** dreamless sleep, ph. సుషుప్తావస్థ; * sleepiness, n. నిద్రమత్తు; * sleeping, adj. సుప్త; నిద్రిత; కునుకిన; ** sleeping beauty, ph. సుప్త సౌందర్యవతి; కునుకు వన్నెలాడి; * sleepy, adj. నిద్రాణమైన; * sleet, n. మంచువాన; తుషారవృష్టి; హిమవర్షం; * sleeves, n. pl. చేతులు; దుస్తులలో చేతిమీదకి వచ్చే భాగం; ** puffed sleeves, ph. బుట్ట చేతులు; * sleuth, n. అపరాధ పరిశోధకుడు; గూఢచారి; * slice, n. ముక్క; తొన; * slide, n. (1) పలక; (2) జారుడు బల్ల; జారుడు పలక; * slide, v. i. జారు; కైజారు; * slide, v. t. జార్చు; దూర్చు; * slightly, adv. కొద్దిగా; చూచాయగా; * slip, adj. జారు; ** slip knot, ph. జారు ముడి; * slip, n. చీటీ; * slip, v. i. జారు; దిగజారు; v. t. జార్చు; * slippery, adj. జారుడుగానున్న; * slime, adj. తుచ్ఛమైన; నిలకడ లేని; ** slime ball, ph. తుచ్ఛుడు; * slime, n. పాకుడు; బంకబురద; బెందడి; ఱొంపి; విజ్జలి; * sling, n. (1) ఉండేలు; వడిసెల; ఒడిసెల; క్షేపణి; పిట్టలబారు; కేటిల్‌బారు; చిన్న చిన్న ఱాళ్ళు ఱువ్వడానికి వాడే ఉపకరణం; (2) భుజంమీద నుండి వస్తువులని వేలాడదీయడానికి వాడే ఉపకరణం; * slingshot, n. same as sling; * slip, n. (1) అమ్మాయిలు లోఁపల వేసుకొనే మెత్తటి దుస్తులు; (2) తప్పు దొర్లడం; (3) కాగితం ముక్క; ** slip of the tongue, ph. మాట తడబడి నోరు జారడం; * slip, v. i. జారు; స్ఖలించు; జారవేయు; జారవిడుచు; * slip, v. t. జార్చు; * slip-knot, n. జారుముడి; * slippers, n. pl. చెప్పులు; పాదరక్షలు; * slippery, adj. జారుగా ఉన్న; జారెడు; * slipshod, adj. బిగుతులేని; ఒదులుగా ఉన్న జోళ్ల వలె; పనితనం లేని; * slit, n. కంత; సన్నంగా, కోలగా ఉన్న రంధ్రం; బీట; చీలిక; * sliver, n. చిన్న ముక్క; పిసరు; ఏకు; * slogan, n. నినాదం; ఘోష; * slope, n. నతి; వాలు; వాలుతనం; వాలుదల; ఏటవాలు; గండీ; ప్రవణత; నతిక్రమం; * slouch, v. i. నడుం వంచి కూర్చొను; నిటారుగా కాకుండా భుజాలు వేలాడేసిన భంగిమ; * slough, n. (1) (స్లఫ్) కుబుసం; జీవం లేని కణజాలం; అవసరంలేని పైపొర కాని వస్తువు కాని, ఏదైనా సరే; (2) (స్లవ్) రొంపి; బురద భూమి; * slough, v. i. (స్లఫ్) రాలు; రాలిపోవు; మాను, మానిపోవు; * slough, v. t. (స్లఫ్) పారవేయు; రాల్చు; పేకాటలో పట్టు మనదే అయినప్పుడు అక్కరలేని ముక్కని పారవెయ్యడం; see also rough; * slow, adj. నెమ్మది; మంద; మెల్లని; జడ; ** slow flow, ph. మందాకిని; మంద + అకిని; ** slow motion, ph. మందగతి; ** slow mover, ph. మందగామి; ** slow moving person, ph. మందయానుఁడు; మెల్లగఁబోవువాఁడు; * slowly, adv. నెమ్మదిగా; నింపాదిగా; మెల్లగా; మందముగా; (rel.) నిదానంగా; * slug, n. (1) మెట్ట జలగ; నత్తలలాగే ఇవి కూడా అతి మెల్లగా ప్రయాణిస్తాయి. అయితే నత్తలకి ఉన్నట్లు వీటికి గుల్లలు (Shells) ఉండవు. నత్తలలాగే మెట్ట జలగలు కూడా గాస్ట్రోపోడా (Gastropoda) తరగతిలోని సిగ్మురెత్రా (Sigmurethra) కుటుంబానికి చెందుతాయి. నీటి జలగల (Leeches) లాగా వీటికి రక్తం పీల్చే స్వభావం లేదు; (2) బద్ధకిష్టి; same as land slug; (3) పురాతన బ్రిటిష్ కొలమానం; The slug is a derived unit of mass in a weight-based system of measures, most notably within the British Imperial measurement system and the United States customary measures system; * sluggish, adj. బద్ధకపు; * sluggishness, n. అలసత్వం; బద్ధకత్వం; * sluice, n. అలుగు; మదుం; తూము; వరద గేటు; నీటిగండి; పరివాహం; తూపరాణ; దేవరాతం; * slum, n. మురికివాడ; * slumber, n. నిద్ర; కునుకు; * slump, n. ధరలు పడిపోయిన పరిస్థితి; * slur, n. (1) సరిగా ఉచ్చరించకుండా మాటలని నమిలేయడం; (2) సంగీతంలో ఒక రాగంలోంచి మరొక రాగంలోకి జారి స్వరసంకరం చెయ్యడం; (3) దూషణ; ** racial slur, ph. జాత్యహంకారంతో పలికే దూషణ వాక్యం; దూషణ భాషణం; * slurp, v. i. జుర్రు; * slut, n. లంజ; నీతి లేని ఆడుది; పలువురు మగవారితో కులికే ఆఁడది; * sly, adj. టక్కరి; ** sly fox, ph. టక్కరి నక్క; వంచన శృగాలం;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 3: sm-ss== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * small, adj. చిన్న; చిరు; చిట్టి; చంటి; పిట్ట; లఘు; లవ; లేశ; సన్నకారు; ** small farmer, ph. సన్నకారు రైతు; ** small quantity, ph. కొద్దిగా; రవంత; లవం; లేశం; లవలేశం; * small caltrop, n. పల్లేరు; * small-scale, adj. లఘు; కుటీర; సన్నకారు; ** small-scale industry, ph. లఘు పరిశ్రమ; * smaller, adj. లఘీయ; అల్పీయ; * smallest, adj. లఘిష్ఠ; అల్పిష్ఠ; కన్య; కనిష్థ; * smallpox, n. స్పోటకం; మసూచికం; పెద్దమ్మవారు; * smartness, n. తెలివితేటలు; గడుసుతనం; వైదగ్ధ్యం; ప్రోడతనం; * smattering of knowledge, ph. మిడిమిడి జ్ఞానం; * smear, v. t. పూయు; పులుము; అలుకు; అలదు; చరుము; * smell, n. వాసన; * smell, v. t. వాసన చూడు; మూర్కొను; * smell, n. (1) వాసన; (2) కంపు; ** bad smell, ph. దుర్వాసన; కంపు; ** good smell, ph. సువాసన; వాసన; ** musty smell, ph. ముక్క వాసన; గబ్బు కంపు; గబ్బిలాయి కంపు; * smelt, v. t. కరగించు; ద్రవీకరించు; * smelter, n. లోహాలని కరిగించే చోటు; కొలిమికొట్టు; కొలిమి; * smidgen, n. పిసరు; * smidgen, n. పిసరు; చిన్న పిసరు; * smile, n. చిరునవ్వు; మందహాసం; దరహాసం; స్మితం; హసితం; విహసితం; * smiles, n. (1) తొనలు; (2) చిరునవ్వులు; ** orange smiles, ph. నారింజ తొనలు; * smirk, n. వెకిలినవ్వు; * smith, n. కంసాలి; కమ్మరి; బత్తుఁడు; శిల్పి; కార్మారుఁడు ** black smith ph. కమ్మరి; ** gold smith ph. కంసాలి; ** wordsmith, n. పదశిల్పి; మాటలని తూచి తూచి వాడడంలో నేర్పరి; % move to W * smithereens, n. pl. తునాతునకలు; చిన్న చిన్న ముక్కలు; * smog, n. స్మాగు; పొంచు; పొగ + మంచు = పొంచు; smoke + fog = smog; * smoke, n. (1) పొగ; పావ; ధూమం; ధూపం; (2) దమ్ము; ** smoke point, ph. ధూమ స్థానం; The smoke point is the temperature at which a cooking oil or fat starts to break down, burn, and produce visible smoke, releasing acrid flavors and potentially harmful compounds like free radicals, which degrade the oil's quality and taste and can damage food. * smoke, v. i. పొగ తాగడం; దమ్ము కొట్టడం; * smoke, v. t. పొగ పట్టడం; * smoked, adj. పొగ పట్టిన; ధూపిత; ధూపాయిత; ** smoked fish, ph. పొగ పట్టిన చేపలు; * smooth, adj. నునుపైన; నున్ననైన; * smoothness, n. నునుపు; నున్నదనం; నయగారం; * smudge, n. మరక; * smugglers, n. pl. దొంగచాటు రవాణాదారులు; * smuggling, n. దొంగవ్యాపారం; దొంగరవాణా; * smut, n.(1) లైంగిక విషయాల గురించి అశ్లీలంగా చెప్పే పుస్తకాలు, సినిమాలు; వగైరా; (2) [bot.] కాటుక; కాటుక తెగులు; * snack, n. చిరుతిండి; ఉపాహారం; పలహారం (ఫలహారం కాదు); అల్పాహారం; ఓగిరం; తాయిలం; తినుబండారం; నలితిండి; నాస్తా; * snag, n. చిక్కు; ఇబ్బంది; * snail, n. నత్త; కురుమింద; శంఖనఖం; * snake, n. పాము; చిలువ; చిల్వ; సర్పం; చక్షుశ్రవం; భుజంగం; ఉరగం; దందశూకం; ** asp, n. నైలు నదీ ప్రాంతాలలో కనబడే ఒక పాము; ** cobra, n. నాగుపాము; త్రాచుపాము; కృష్ణసర్పము; నల్లనాగు; ఫణకరము; ఫణి; ** green snake, ph. పసిరిక పాము; ** mountain snake, ph. కొండ చిలువ; ** rattlesnake, ph. గిలక పాము; ** Russell's viper = కట్లపాము; A venomous snake with black stripes; ** types of snakes, కూకవేటు; సముద్రపు పాము; రక్తపెంజర; జెర్రిగొడ్డు; గడ్డపాము; గుఱ్ఱపుబెరజు; తుట్టెపురుగు; దాసరిపాము; దుంపనాగులు; పలుగుడుబాము; పుల్లురుకుపాము; పుష్కరము; పెరజు; పొడపాము; బొక్కబెరడు; ముడినాగు; మొగలిత్రాచు(మిన్నాగు); ** snake gourd, ph. పొట్లకాయ; ** snake stone, ph. నాగమణి; మణి; ఇది నున్నగా అరగదీసిన రాయి కాని ఎముక కాని అయి ఉంటుందని కొందరి అభిప్రాయం; దీని ప్రభావం వల్ల పాము విషం దిగిపోతుందనే నమ్మకం కేవలం గుడ్డి నమ్మకమే; * snap, n. చిటికె; అంగుళిస్పోటనం; * snap, v. t. తెంచు; తెంపు; ఛేదించు; తునియు; * snappiness, n. చిరాకు; * snare, n. ఉచ్చు; వితంసము; గుబ్బిక; పక్షులని జంతువులని పట్టే సాధనం; ** snare for birds, ph. గుబ్బిక; * sneeze, n. తుమ్ము; * sniff, v. i. ఎగపీల్చు; * snip, v. t. కత్తిరించు; చిదుము; తుంచు; తునియు; ** snip with fingers, ph. చిదుము; తుంచు; * snippet, n. తునక; తునియ; * snob, n. గర్విష్ఠి; ఎదుటివారిని చులకన చేసే వ్యక్తి; * snore, v. i. గుర్రుపెట్టు; గురక పెట్టు; * snore, n. గుర్రు; గురక; * snot, n. చీమిడి; ముక్కులోని అమత్వక్కు నుండి స్రవించే ద్రవం; * snout, n. ముట్టె; మోర; కుక్క, పంది, మొ. జంతువుల మూతి భాగం; * snow, n. హిమం; పొడిమంచు; పిండిమంచు; మంచు; మిహిక; నీహారం; ప్రాలేయం; ధూమిక; తుషారం; ** snowflake, ph. మంచు రేకు; ** snow leopard, n. మంచు కిరుబా; హిమ కిరుబా; * snowcap, n. హిమశృంగం; * snowfall, n. హిమపాతం; * snuff, n. ముక్కుపొడుం; ముక్కుపొడి; నస్యం; * snuffbox, n. పొడుంకాయ; పొడుండబ్బా; * so, prep. కాబట్టి; * soak, v. i. నాను; తడుసు; * soak, v. t. నానబెట్టు; తడుపు; తడిపిపెట్టు; * soaked, adj. నానిన; నానబెట్టిన; తడిసిన; సిక్తం; ** blood soaked, ph. రక్తసిక్తం; * soaking, adj. ఉరుపు; ** soaking pits, ph. ఉరుపు గుంటలు; ఉక్కు కర్మాగారాల్లో ఇవి ఉంటాయి; * soap, n. (1) సబ్బు; జిడ్డుని పోగొట్టే రసాయనం; Soap is a cleaning agent produced with an alkali metal hydroxide by the chemical reaction of a fatty acid; (2) టెలివిషన్ లో ఒకే నటీనట వర్గంతో ధారావాహికగా వచ్చే సాంఘిక కార్యక్రమం; ** washing soap, ph. బట్టల సబ్బు; ** soap suds, n. సబ్బు నురుగ; * soapnut, n. (1) కుంకుడుకాయ; (2) సీకాయ; (3) ఇషిరాసి; * sobriquet, [sō-bri-ˌkā], n. nickname; ex. Big Apple for New York City, Yankee for American, Jack for JFK; * Sochal salt, n. అక్షము; సౌవర్ఛలము; Hydrated Sodium Carbonate; Natron; * social, adj. సాంఘిక; సామాజిక; ** social consciousness, ph. సామాజిక స్పృహ; ** social media, ph. సామాజిక మాధ్యమాలు; ** social unrest, ph. సామాజ కల్లోలం; * socialism, n. సామాజిక వాదం; సమాజవాదం; సామ్యవాదం; * society, n. సంఘం; సమాజం; సభ; కూటం; మండలి; ** member of a society, ph. సభ్యుడు; ** membership in a society, ph. సభ్యత్వం; ** one present at a society, ph. సభాసదుడు; ** president of a society, ph. సభాపతి; * socialist, n. సామ్యవాది; * socialistic, adj. సమాజవాద; సామ్యవాద; * sociology, n. సాంఘిక శాస్త్రం; సామాజిక శాస్త్రం; * sociopath, n. (def.) a sociopath is made, whereas a psychopath is born; * sock, n. కాల్తిత్తి; మేజోడు; * socket, n. ఉతక; ఉత్తరాసి; * sod, n. గరికచెక్క; గడ్డ్డి విత్తులు మొలిచిన మట్టి చెక్క; * soda, n. (1) చవుడు; సోడా ఉప్పు; (2) తాగే సోడా నీళ్లు; కొద్దిగా కార్బన్‍ డై ఆక్సైడ్‍ కరిగించిన నీళ్లు; ** baking soda, ph. తినే సోడా; వంట సోడా; NaHCO₃; ** caustic soda, ph. దాహక సోడా; NaOH; ** washing soda, ph. చాకలి సోడా; Na₂CO₃; * Sodium, n. సోడియం; సోడా; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 11, సంక్షిప్త నామం, Na); [Lat.] Natrium; ** Sodium bicarbonate, ph. వంటసోడా; తినే సోడా; NaHCO₃; ** Sodium carbonate, ph. చాకలి సోడా; Na₂CO₃; ** Sodium chloride, ph. ఉప్పులో ముఖ్యమైన అంశం; ఉప్పు; NaCl; ** Sodium hydroxide, ph. దాహక సోడా; ** Sodium nitrate, ph. సురేకారం; పెట్లుప్పు; ఛిలీ సాల్ట్‍ పీటర్‍; NaNO₃; * sodomy, n. పుమ్మైధునం; అసహజమైన రతి క్రీడ; ఆడువారి మధ్యకాని, మగవారి మధ్యకాని, మనుష్యులకీ, జంతువులకీ మధ్యకాని జరిగే మైధునం; * soft, adj. మృదువైన; మెత్తనైన; కోమలమైన; కఠినంకాని; వంగెడు; సుకుమారమైన; దయగల; సుతారమైన; మృదుల; * soft c, ph. సకారం; * soft g, ph. జకారం; ** soft drink, ph. ఆల్కహాలు లేని పానీయం; ఉదా. సోడా, కోకాకోలా, మొదలైనవి; ** soft palate, ph. మెత్తని అంగులి; నోటి కప్పు వెనక భాగం; ** soft water, ph సాధు జలం; నిజమైన శసాధు జలంలో ఒక్క సోడియం అయానులు తప్ప మరే ఇతర లవణాలు ఉండవు; ఈ నీటికి కాసింత ఉప్పదనం ఉంటుంది; * softly, adv. సాఫీగా; మెత్తగా; సున్నితంగా; నెమ్మదిగా; బిగ్గరగా కాకుండా; * softness, n. మార్దవం; మృదుత్వం; నయగారం; * software, n. తంత్రాంశం; సూక్ష్మకాయం; మృదులాంగం; కోమలాంగం; మెత్తసరుకు; తోయం; దేహి; కంప్యూటర్ల చేత పనులు చేయించుకోడానికి రాసే క్రమణికలు; * soil, n. మట్టి; మన్ను; మురికి; నేల; ** alluvial soil, ph. ఒండుమట్టి; ఒండునేల; ** barren soil, ph. ఇరిణం; ** black cotton soil, ph. నల్లరేగడి నేల; కృష్ణమృత్తిక; ** cotton soil, ph. రేగడి నేల; బంకమట్టి; మృత్తిక; ** loamy soil, ph. గరుపనేల; గరుపకొడి నేల; ** loamy clay soil, ph. గరుప బంకనేల; గరుపకొడి బంకనేల; ** loamy sandy soil, ph. గరుప ఇసకనేల; గరుపకొడి ఇసకనేల; ** marshy soil, ph. ఉబ్బ నేల; ** on American soil, ph. అమెరికా గడ్డ మీద; ** rocky soil, ph. మొరప నేల; ** saline soil, ph. ఇరిణం; ** topsoil, ph. మంచిమట్టి; * soil, v. t. మురికిచేయు; మాపు; ఖరాబుచేయు; * sojourn, n. మజిలీ; ప్రయాణంలో ఆగడం; కొద్ది కాలం పాటు ఇంటి దగ్గర కాకుండామరొక చోట బస చేయడం; * sol, adj. అర్ధద్రవ; a colloid in which the suspended particles assume a random pattern; see also gel; * sol, n. అంగారక గ్రహం మీద ఒక రోజు, అనగా తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి పట్టే కాలం; 24 గంటల 39 నిమిషాల 35 సెకన్లు; * solar, adj. సౌర; సూర్య; సౌరమాన; ఖద్యోత; మార్తాండ; ** solar calendar, ph. సౌర పంచాంగం; సౌరమానం; ** solar cells, ph. సౌర కణాలు; సౌర విద్యుత్‍ ఘటాలు; ** solar day, ph. సౌర దినం; ఒక సూర్యోదయం నుండి తరువాత సూర్యోదయం వరకు ఉన్న మధ్య కాలం; ఇది దినంవారీగా మారుతూ ఉంటుంది; ** solar eclipse, ph. సూర్య గ్రహణం; ** solar flare, ph. సౌర జ్వాల; సూర్య జ్వాల; ** solar mean day, ph. సగటు సౌర దినం; 24 గంటలు; ** solar system, ph. సౌర కుటుంబం; సూర్యగ్రహ మండలి; ఖద్యోత మండలం; మార్తాండ మండలం; * solder, n. టంకం; మాటు; * solder, v. t. మాటు వేయు; మాటు పెట్టు; టంకం వేయు; ** soldering iron, ph. టంకపునాటు; మాటునాటు; * soldier, n. సిపాయి; బంటు; ** foot soldier, ph. కాలిబంటు; * sole, adj. ఏక; ఏకైక; * sole, n. అరకాలు; పాదము అడుగు భాగం; ** sole to crown, ph. నఖశిఖ పర్యంతం; * solemn, adj. పవిత్ర; గంభీర; * solemnity, n. హుందాతనం; గంభీరత; పవిత్రత; * solenoid, n. తీగచుట్ట; చుట్ట ఆకారంలో చుట్టిన తీగ; తూణం; ఇటువంటి చుట్ట గుండా విద్యుత్తుని పంపితే ఆ చుట్ట అయస్కాంతం వలె పనిచేస్తుంది; * solicit, v. t. (1) వేడుకొను; ప్రార్థించు; విన్నవించు; అర్థించు; (2) న్యాయ సలహాదారుగా పని చేయు; * solid, n. ఘనం; ఘనపదార్థం; * solid, adj. ఘన; దిట్టమైన; నమ్మకమైన; * solidification, n. ఘనీభవనం; * solidify, v. i. గడ్డకట్టు; పేరుకొను; ఘనీభవించు; ముద్దకట్టు; * soliloquy, n. స్వగతం; ఏకాంత సల్లాపం; ఆత్మగతం; ఆత్మగతభాషణం; స్వగతభాషణం; తనలో తాను మాట్లాడుకోవడం; * solitaire, n. ఒంటాట; ఏకాంతపు ఆట; ఒక్కరూ కూర్చుని ఆడుకునే ఒక రకం పేకాట; * solitary, adj. ఏకాంత; ఎకక; ఐకాంతిక; ఉపాంశు; వివిక్త; ఒకే ఒక్క; ఒంటరి; * solitude, n. ఏకాంతం; ఏకతం; * solo, adj. ఎకక; * solstice, n. అయనాంతం; రవితిష్ట; (ety.) solstice = sun standing still; ** summer solstice, ph. ఉత్తరాయనాంతం; గ్రీష్మ సంక్రమణం; జూన్ 22; ఉత్తరార్థ గోళంలో ఈ రోజున పగలు పొడుగు అత్యధికం; రాత్రి పొడుగు అత్యల్పం; ఈ రోజున సూర్యుడు కర్కాటక రేఖకి నడినెత్తి మీద ఉంటాడు; గ్రీష్మ సంక్రమణం ఏటేటా ఒకే తారీఖున రావాలని నిబంధన లేదు; కొంచెం ఇటూఅటూగా జూన్ 21-23 మధ్య తారట్లాడుతూ ఉంటుంది; ** winter solstice, ph. దక్షిణాయనాంతం; హిమ సంక్రమణం; డిసెంబరు 22; ఉత్తరార్థ గోళంలో ఈ రోజున పగలు పొడుగు అత్యల్పం, రాత్రి పొడుగు అత్యధికం; ఈ రోజున సూర్యుడు మకర రేఖకి నడినెత్తి మీద ఉంటాడు; ఈ రోజున ఉత్త ధృవం దగ్గర సూర్యుడు నామమాత్రం ఉదయించి, ఆకాశంలో పైకి లేవకుండానే అస్తమించెస్తాడు; హిమ సంక్రమణం; ఏటేటా ఒకే తారీఖున రావాలని నిబంధన లేదు; కొంచెం ఇటూఅటూగా డిసెంబరు 21-23 మధ్య తారట్లాడుతూ ఉంటుంది; * solubility, n. ద్రావణశక్తి; కరగు గుణం; * solute, n. ద్రావితం; In chemistry, a solution is a homogeneous mixture composed of two or more substances. In such a mixture, a solute is a substance dissolved in another substance, known as a solvent. * solution, n. (1) పానకం; ద్రావణం; (2) పరిష్కారం; తెన్ను; సమాధానం; జవాబు; పూరణం; ** liquid crystalline solution, ph. ద్రవస్పాటిక ద్రావణం; * solve, v. t. సాధించు; పరిష్కరించు; * solvent, n. ద్రావణి; పంచదారని నీళ్లల్లో కరిగించినప్పుడు నీరు ద్రావణి, పంచదార ద్రావితం, పానకం ద్రావణం; * soma, n. తనువు; శరీరం; కాయం; * somatic, adj. తనువు; శారీరకం; కాయ; శరీరానికి సంబంధించిన; ** somatic cell, ph. తనుకణం; శోమకణం; పునరోత్పత్తి చేయలేని కణం; ** somatic pain, ph. శారీరకమైన నొప్పి కండర వ్యవస్థ (muscular system)లో కాని కంకాళ వ్యవస్థ (skeletal system)లో కాని పుట్టి, చర్మం ఉపరితలం మీద ద్యోతకమవుతుంది; * some, adj. (1) కొంత; కొంచెం; కాస్త; ఇంచుక; (2) కొన్ని; (3) కొందరు; ** some extent, ph. కొంత; కొంతవరకు; ** some money, ph. కొంత డబ్బు; ** some monkeys, ph. కొన్ని కోతులు; ** some people, ph. కొందరు మనుషులు; కొందరు; ** some things, ph. కొన్ని; * some, adv. దాదాపుగా; * somebody, pron. ఒకరు; ఒక వ్యక్తి; * somehow, adv. ఏదో ఒక విధంగా; ఎలాగో ఒకలాగ; * somersault, n. పిల్లిమొగ్గ; * sometime, adv. ఎప్పుడో ఒకప్పుడు; కదాచిత్తుగా; * somewhere, adv. ఎక్కడో ఒక చోట; * somnalent, adj. నిద్ర మత్తుగా ఉండడం; * somnambulism, n. నిద్రలో నడవటం; * somniloquence, n. నిద్రలో మాట్లాడటం; * son, n. కొడుకు; కుమారుడు; అబ్బాయి; పుత్రుడు; బిడ్డడు; సుతుడు; తనయుడు; ఆత్మజుడు; బొట్టె; పట్టి; * son-in-law, n. s. అల్లుడు; జామాత; ** co son-in-law, ph. తోడల్లుడు; షడ్డకుడు; * son-of-a-bitch, n. లంజకొడుకు; * sons-in-law, n. pl. అల్లుళ్లు; * song, n. పాట; గానం; గీతం; * sonic, adj. శబ్దానికి సంబంధించిన; శబ్ద తరంగాలు కదిలే విధానానికి సంబంధించిన; ** hypersonic, adj. శబ్ద తరంగాల వేగానికి 5 రెట్లు మించిన వేగంతో; ** supersonic, adj. శబ్ద తరంగాల వేగానికి మించిన వేగంతో; శబ్ద తరంగాల వేగానికి మించి, శబ్ద తరంగాల వేగానికి 5 రెట్లు తక్కువగా ఉన్న వేగాలు; * soon, adj. త్వరగా; వేగిరం; శీఘ్రం; సత్వరం; * soot, n. మసి; * soothsayer, n. f. ఎరుకలసాని; ఎరుకత; సోది చెప్పే మనిషి; m. ఎరుకల వాడు; * soothsaying, n. సోది; * soothingly, adv. అనునయంగా; * sops, n. pl. ప్రోత్సాహకాలు; తాయిలాలు; * sophism, n. వంచితర్కం; వంచన తలపుతో చేసే కుతర్కం; * sophisticated, adj. ఆడంబర; అధునాతన; పరిష్కృత; * sophomore, n. నాలుగేళ్లపాటు కొనసాగే విద్యార్థి దశలో రెండవ సంవత్సరపు విద్యార్థి; * sorcerer, n. మంత్రగాడు; మాంత్రికుడు; * sordid, adj. క్షుద్ర; అసహ్య; నీతిబాహ్య; * sore, adj. బాధ కలిగించే; నొప్పి పుట్టించే; నొప్పి పెట్టే; * sores, n. pl. కురుపులు; పుండ్లు; ** mouth sores, ph. నోటిలో పుండ్లు; నోటి పూత; జిహ్వాపాకం; * sorghum, n. జొన్నలు; [bot.] Sorghum bicolor; * sorrow, n. విచారం; వ్యాకులం; చింత; వగపు; * sorry, inter. మన్నించండి; క్షమించండి; * sort, n. రకం; * sort, v. t. (1) రకాలవారీగా విడగొట్టు; (2) పేర్చు; క్రమర్చు; క్రమంలో అమర్చు; * sortie, n. దాడి; వైమానిక దాడి; * sorting, v. t. విడగొట్టడం; పేర్చడం; క్రమపర్చడం; ** sorting and merging, ph. పేర్చడం; కూర్చడం; * so so, adj. ఓ మోస్తరుగా; మిడి మిడి; * sotto voce, ph. (సాటో వోచే) తగ్గు స్వరంలో; మనలో మనమాట; * soul, n. ఆత్మ; అంతర్యామి; దేహి; క్షేత్రజ్ఞడు; ** manifested soul, ph. జీవాత్మ; ** subtle soul, ph. ఆత్మ; జీవాత్మ; ** Supreme soul, ph. పరమాత్మ; * soul-searching, n. ఆత్మప్రక్షాళనం; * sound, adj. మంచి; దృఢమైన; ఆరోగ్యకరమైన; * sound, n. (1) ధ్వని; శబ్దం; సడి; చప్పుడు; క్వాణం; సద్దు; అలికిడి; సవ్వడి; నాదం; మోత; రొద; రవము; రవళి; నినాదం; మొరపం; (rel.) resound, (2) ఇరుకు మూతి గల సముద్ర శాఖ; (rel.) fjord; ** dependent on sound, ph. శబ్దాశ్రయ; ** non-physical sound, ph. అనాహత్ నాదం; భౌతిక ప్రక్రియల ప్రమేయం లేకుండా జనించిన నాదం; unstruck sound; ** physical sound, ph. అహత్ నాదం; భౌతిక ప్రక్రియల వల్ల పుట్టిన నాదం; struck sound; ** ultrasound, ph. అతిధ్వని; అత్యధికంగా ప్రకంపించే శబ్ద తరంగం; ** sound wave, ph. శబ్దతరంగం; ధ్వనితరంగం; * sound, v. i. ధ్వనించు; అనిపించు; * sound, v. t. కదిపి చూడు; కనుక్కుని చూడు; * soup, n. సూపం; పులుసు; కట్టు; పలచగా చేసిన పప్పు; * sour, adj. పుల్ల; పుల్లన; పులి; ** sour belch, ph. పులి తేనుపు; పుల్లత్రేన్పు; ** sour cream, ph. పులిమస్తు; కాదంబరం; a dairy product obtained by fermenting regular cream with certain kinds of lactic acid; * source, n. మాతృక; కాణాచి; ఆధారం; ఆకరం; మూలం; జనకం; జనకస్థానం; ఉత్పత్తి స్థానం; ఉద్గమం; ప్రభవం; ** source code, ph. [comp.] జనక క్రమణిక; మూల భాషలో రాసిన క్రమణిక; * south, adj. దక్షిణ; తెన్; * South, n. దక్షిణం; వలపల; వలకడ; తెన్ను; కుడిమట; కుడిపల; అవాచి; * southeast, n. ఆగ్నేయ; * southernwood, n. దవనం; సువాసన గల ఒక మొక్క; [bot.] ''Artemisia abrotanum; southern wormwood''; * southern, adj. దక్షిణ; దాక్షిణాత్య; అవాచీన; తెంకణ; సరాజిత; ** southern planet, ph. సరాజిత గ్రహం; * Southern Cross, n. త్రిశంకు నక్షత్రం; దక్షిణార్థ గోళంలో ఉన్న వాళ్లకి శిలువ ఆకారంలో కనిపించే నాలుగు నక్షత్రాల సమూహం; * Southerner, n. దాక్షిణాత్యుడు; * southpaw, n. కవ్వడి; ఎడంచేతి వాటం మనిషి; according to Reader's Digest, this misnomer was apparently coined by Chicago's sportswriters in the late nineteenth century; they used this word to refer to left-handed baseball pitchers who had to pitch facing the evening sun; in that position, their left arms were toward the south; other words for left-handers are lefties, south paws, sinistrals, and port-siders; * southwest, n. నైరృతి దిక్కు; నైరృతి; నైఋతి; సోకుమూల; * souvenir, n. స్మారక సంచిక; స్మృతి చిహ్నం; జ్ఞాపిక; * sovereign, adj. సర్వసత్తాక; ** sovereign republic, ph. సర్వసత్తాక గణతంత్ర రాజ్యం; * sovereign, n. (1) సార్వభౌముడు; రాజరాజు; చక్రవర్తి; ప్రభువు; అధిపతి; (2) నవరసు; కాసు; * sovereignty, n. సార్వభౌమత్వం; సార్వభౌమాధికారం; ఆధిపత్యం; పాలనాధికారం; సర్వసత్తాధికారం; రాజ్యాధిపత్యం; * sow, n. ఆడ పంది; ఈడొచ్చిన ఆడ పంది; * sow, v. t. విత్తులు నాటు; ** sowing device, ph. జత్తిగె; జడ్డిగం; * sox, n. pl. మేజోళ్లు; కాల్తిత్తులు; --also see socks * soybean, n. సోయాచిక్కుడు; హరేణుచిక్కుడు * spark, n. నిప్పుకణం; విస్పులింగం; చురక; అగ్నికణం; * space, adj. స్థల; అంతరిక్ష; వ్యోమ; నభో; దిక్‍; * space, n. (1) స్థలం; జాగా; ఎడం; చోటు; దిక్కు; అంతరం; (2) బయలు; ఆవరణ; (3) ఖ; రోదసి; నభం; వ్యోమం; అంతరిక్షం; విష్ణుపదం; అంతరాళం; ఆకాశమండలం; ** Euclidean space, ph. యూక్లిడీయ ఆవరణం; అంతరాళం; ** expanse of deep space, ph. గగనాంగణం; ** intervening space, ph. మధ్యంతర ఆవరణం; అంతరాళం; ** lack of space, ph. స్థలాభావం; ** three-dimensional space, ph. త్రిమితీయ అంతరాళం; త్రిమితీయ ఆవరణం; ** space travel, ph. నభోయానం; అంతరిక్ష యానం; * spacecraft, n. నభశ్చరం; ఖేచరం; * spaceship, n. వ్యోమనౌక; నభోతరంగిణి; నభోతరణి; అంతరిక్ష నౌక; * space-time, n. స్థలకాలం; దిక్కాలం; కాలస్థలం; అంతరాళ కాలం; ** space-time continuum, ph. స్థలకాల అఖండత్వం; స్థలకాల సమవాయం; * spacious, adj. విశాలమైన; * spade, n. (1) తౌగోల (తవ్వు + కోల); (2) చీట్లపేకలో నలుపు రంగులో ఉండే ఆకారం; * span, n. (1) జానెడు పొడుగు; జాన; (2) వంతెనలో రెండు స్తంభాల మధ్య దూరం; * spanner, n, పానా; * spark, n. నెరుసు; నిప్పురవ్వ; విస్పులింగం; ఆచిరాంశువు; ** spark plug, ph. నెరసు బిరడా; పెట్రోలు కారు ఇంజనులో ఒక భాగం; * sparkler, n. కాకరపువ్వొత్తి; * spasm, n. ఈడ్పు; దుస్సంకోచం; అదుపుతప్పి కండరం సంకోచ వ్యాకోచాలు చెందడం; ** Laryngeal spasm, ph. స్వరపేటిక ఈడ్పు; స్వరపేటిక బిగిసిపోవడం; ** vascular spasm, ph. రక్తనాళ దుస్సంకోచం; రక్తనాళాల ఈడ్పు; * spasmodic, adj. అప్పుడప్పుడు; * spate, n. వరద; వెల్లువ; * spathe, n. మొవ్వు; * spatial, adj. దేశగత; ** spatial extension, ph. దేశగత వ్యాప్తి; * spatula, n. అట్లకాడ; సలగ; * speak, n. మాట్లాడు; * speaker, n. వాగ్మి; వాచకుడు; వాచకి; అభిభాషి; * spear, n. ఈటె; బల్లెం; బరిసె; see also javelin; * special, adj. విశిష్ట; విశేష; ప్రత్యేక; పరిమిత; ** special case, ph. విశిష్ట వ్యవహారం; విశిష్ట సంఘటన; ** special dualism, ph. విశిష్ట అద్వైతం; రామానుజాచార్యుల మత సిద్ధాంతం; ** special purpose, ph. పరిమిత ప్రయోజనం; ** special rule, ph. విశిష్ట నియమం; ** special terminology, ph. విశేష పదజాలం; ** special theory of relativity, ph. విశిష్ట సాపేక్ష సిద్ధాంతం; * specialty, n. విశిష్టత; ప్రత్యేకత; * species, n. (1) తెగ; జాతి; ఉపజాతి; వర్గం; (2) జాతి; శాస్త్రవేత్తలు జీవకోటిని ఏడు వర్గాలుగా విడగొట్టినప్పుడు ఏడవ వర్గానికి పెట్టిన పేరు; [see also] genus, family, order, class, phylum and kingdom; two organisms belong to the same species if they tend to mate with each other giving birth to fertile offspring; Horses and donkeys mate if induced, but their offspring - mules - are not fertile; * specific, adj. నిర్ణీతమైన; నిర్ధిష్టమైన; అవశ్యమైన; ** specific gravity, ph. విశిష్ట గురుత్వం; విశిష్ట గరిమ; అవశ్య గరిమ; తారతమ్య గరిమ; ** specific heat, ph. విశిష్ట ఉష్ణం; విశిష్టోష్ణత; * specification, n. తబ్సీల జాబితా; చెయ్యవలసిన పనుల పట్టిక; * specified, adj. వ్యక్తం; * specificity, n. ప్రత్యేకత; విశిష్టత; * specify, v. t. వివరించు; నిర్దేశించు; కరతలించు; * specimen, n. నమూనా; మచ్చు; మాదిరి; * speck, n. నలక; నలుసు; నెరుసు; * spectacle, n. దృశ్యం; * spectacles, n. pl. కండ్లజోడు; ముక్కద్దాలు; సులోచనాలు; ఉపనేత్రాలు; * spectacular, adj. కళ్లు జిగేలుమనిపించే; * spectators, n. pl. ప్రేక్షకులు; చూపరులు; ఈక్షకులు; * spectrograph, n. వర్ణపటలేఖిని; వర్ణమాలాచిత్రం; వర్ణలేఖిని; * spectrometer, n. వర్ణపటమాపకం; * spectroscope, n. వర్ణపటదర్శని; వర్ణమాలాదర్శని; * spectroscopy, n. వర్ణమాలాదర్శనం; వర్ణమాలని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; ** Raman spectroscopy, ph. రామన్ వర్ణమాలాదర్శనం; * spectrum, n. వర్ణపటం; వర్ణమాల; కాంతిని గాజు పట్టిక ద్వారా పంపితే కనిపించే సకలవర్ణ పటం; * speculation, n. సట్టా; ** speculation business, ph. సట్టా వ్యాపారం; * speech, n. (1) ప్రసంగం; ఉపన్యాసం; (2) వాక్కు; ఉక్తి; ** gracefulness of speech, ph. వాగ్విలాసం; ** keynote speech, ph. కీలకోపన్యాసం; ** telegraphic speech, ph. తంత్యోక్తి; * speed, n. వేగం; వడి; జోరు; ధృతి; త్వరితం; జవం; see also haste; ** high speed, ph. శరవేగం; జవాతిశయం; * spell, n. మంత్రశక్తి; మంత్రం; * spell, v. i. వర్ణక్రమం చెప్పగలుగు; * spelling, n. వర్ణక్రమం; పదగుణితం; వ్రాకట్టు; స్పెల్లింగు; * spend, v. i. ఖర్చుపెట్టు; వ్యయపరచు; * sperm, n. శుక్రం; రేతస్సు; * sperm cell, n. శుక్ర కణం; * spermatorrhea, n. శుక్ర నష్టం; శుక్ర స్రావం; * spermatozoa, n. శుక్ర కణం; పురుష బీజకణం; * spend, v. i. (1) ఖర్చు పెట్టు; వెచ్చించు; వ్యయపరచు; (2) గడుపు; ** spend some time, ph. కొంత కాలం గడుపు; * sperm, n. వీర్యం; పురుష జననాంగాలలో తయారయే వీర్య కణాలు; rel. semen; * spew, v. t. వెళ్లగక్కు; * sphenoid bone, n. కీలాస్థి; జతూకాస్థి; a compound bone that forms the base of the cranium, behind the eye and below the front part of the brain; * sphere, n. (1) గోళం; ఉండ; (2) మండలం; ప్రదేశం; ఆవరణం; ** sphere of action, ph. వ్యవహార మండలం; * spherical, adj. గోళాకార; గోళీయ; * spheroid, n. గోళాభం; * spheroidal, adj. గోళాభీయ; * Spica, n. చిత్ర; చిత్రా నక్షత్రం; కన్యారాశిలో నక్షత్రం; * spice, n. కటువు; కారము; * spick and span, ph. [idiom] నిగనిగలాడేటట్లు; * spicy, adj. కారం; కటు; ** spicy substance, ph. కారపు వస్తువు; కటు ద్రవ్యం; * spider, n. సాలీడు; సాలెపురుగు; నేతపురుగు; అష్టపాది; తంతునాభం; ఈగపులి; లూతపురుగు; అల్లికపురుగు; * spies, n. pl. చారులు; గూఢచారులు; * spike, n. శంకువు; * spill, v. i. ఒలుకు; పొర్లు; * spill, v. t. ఒంపు; తొళికించు; ఒలికించు; * spillway, n. పొర్లుకట్ట; పొర్లుమదుం; తొళకరి తోము; ఒలుకుదారి; ప్రవాహ మార్గం; మరిగొమ్ము; అలుగు; పరీవాహం; * spin, v. t. వడుకు; * spin, n. (1) ఆత్మభ్రమణం; భ్రమణం; (2) [idiom] ఉన్న విషయాన్ని తనకి అనుకూలంగా మలిచి చెప్పడం; (3) [phy.] అణుప్రమాణంలో ఉండే రేణువులకి సహజసిద్ధంగా ఉండే ఒక లక్షణం; ఒక ఎలక్ట్రానుకి "స్పిన్" ఉందంటే అది బొంగరంలా తిరుగుతోందని వ్యాఖ్యానించకూడదు; బొంగరం లాగనే కొన్ని పరమాణు రేణువులు కూడ సహజసిద్దమైన కోణీయ భారవేగం (intrinsic angular momentum) అనే గణిత లక్షణాన్ని ప్రదర్శిస్తాయి కనుక వాటికి "స్పిన్" ఉందని చమత్కరిస్తాము; ** spin angular momentum, ph. భ్రమణ కోణీయ భారవేగం; * spinach, n. గోళికూర; పాలక్; దుంపబచ్చలి వంటి ఆకు కూర; చుక్కాకు; [bot.] ''Spinacia oleracea''; * spinal, adj. మైరవ; మజ్జా; సుమామ్న; ** spinal canal, ph. మజ్జా నాళిక; సుమామ్న నాళిక; ** spinal cord, ph. వెన్నుపాము; మజ్జా రజ్జువు; సుమామ్న నాడి; కశేరుక నాడి; మేరువు; కుండలి; ** spinal vertebra, ph. వెన్నుపూసలు; * spindle, n. కదురు; తుర్కం; నూలు వడికే కదురు; తంతుకాష్ఠం; * spine, n. వెన్ను; వెన్నెముక; * spinster, n. (1) అవివాహిత; బ్రహ్మచారిణి; ప్రస్తుతం పురుష సంపర్కం లేని ఆడది; భర్త లేని స్త్రీ; విధవ కాదు, కన్య కాదు; (2) నూలు వడికే స్త్రీ; * spiral, n. సర్పిలం; మురి; శంఖావర్తం; ** right-handed spiral, ph. ఎల మురి; * spiral, adj. సర్పిల; శంఖాకార; శంఖావర్త; ** spiral-shaped, ph. సర్పిలాకృతి; * spirit, n. (1) ఆత్మ; జీవాత్మ; అంతరాత్మ; మూలశక్తి; (2) ప్రేతాత్మ; పిశాచం; దయ్యం; (3) మూలార్థం; అంతరార్థం; పరమార్థం; (4) సారా; మద్యం; ద్రావకం; (5) స్పూర్తి; ఉత్సాహం; ** finite spirit, ph. ప్రత్యగాత్మ; ** infinite spirit, ph. అనంతాత్మ; ** spirit lamp, ph. సారా దీపం; మద్యార్కదీపం; స్పిరిట్ దీపం; ** spirit of cooperation, ph. సహకార స్పూర్తి; * spiritual, adj. ఆధ్యాత్మిక; పారమార్థిక; ఆధిదైవిక; ఆత్మజ్ణాన; ఆత్మిక; * spiritualism, n. ఆధ్యాత్మిక వాదం; * spirulina, n. స్పిర్యులీనా; an organism that grows in both fresh and saltwater; It is a type of cyanobacteria, which is a family of single-celled microbes that are often referred to as blue-green algae. * spit, n. ఉమ్మి; లాలాజలం; * spit, v. i. ఉమ్ము; * spite, n. కార్పణ్యం; జుగుప్స; * spittoon, n. కాళంజి; తమ్మ పడిగె; ఉమ్మి వేసే గిన్నె; * spittle, n. ఉమ్మి; లాలాజలం; * splash, v. t. చిందించు; * splash, v. i. చిందు; * splatter, v. i. చిందు; * spleen, n. ప్లీహం; గోళాకారపు ఎరన్రి గ్రంధి; * splendid, adj. ఉజ్వల; జేగీయమాన; * splendor, n. వైభవం; * splice, n. అతుకు; * splint, n. బద్ద; కొయ్య బద్ద; దెబ్బలు తగిలినప్పుడు కట్టు కట్టడానికి అప్పుడప్పుడు వాడే సాధనం; * splinter, n. పేడు; పుల్ల; పుడక; చీలిక; యష్టి; * splinter, v. t. చీలిపోవు; విడిపోవు; * split, n. చీలిక; చీరిక; * split, adj. చీలబడ్డ; చీల్చిన; * split, v. t. చీరు; చీల్చు; చించు; వ్రచ్చు; వ్రక్కలించు; ఛేదించు; ** split chickpeas, n. శనగపప్పు; ** split peas, n. బటానీ పప్పు; * splitting, n. పరిస్పోటనం; * spoke, n. శలాకం; ఊస; చువ్వ; ఆకు; లాక; probe; pin; peg; ** spoked wheel, ph. ఆకుల చక్రం; * spoke, v. t. past tense of "speak;" * spoil, v. i. చెడు; పాడగు; బెడియు; ఆరుమూడగు; బుసిపోవు; కర్యావైకల్యమగు; * spondee, n. [prosody] ఛందస్సులో రెండు గురువులు వచ్చే గణం; గగ; * spondylosis, n. వెన్నుముకలో అరుగుదల (degeneration) వలన వచ్చే జబ్బుని డిజెనెరేటివ్ డిస్క్ డిసీజ్ (degenerative disc disease) లేదా స్పాండెలోసిస్ (spondylosis) అంటారు; ** cervical spondylosis, ph. మెడలో వస్తే సెర్వికల్ స్పాండెలోసిస్ అంటారు; స్పాండెలోసిస్ వలన మెడలో వెన్నుపాము నలిగితే దాన్ని మైలోపతి (myelopathy) అంటారు. ** lumbar spondylosis, ph. నడుములో వస్తే లంబార్ స్పాండెలోసిస్ అంటారు. * sponge, n. (1) స్పంజి; నీటిని పీల్చే పదార్థం; (2) ఒక రకం సముద్రపు జంతువు; * sponsored, adj. ప్రాయోజిత; మనకు ఉచితం, వారికి భవిష్యత్తులో ప్రత్యక్షం గా కానీ పరోక్షంగా కానీ ఆర్జనం; * sponsors, n. ప్రాయోజితులు; * spontaneous, adj. అయత్నకృత; ఆకస్మిక; ఐచ్ఛిక; సద్యస్పూర్తితో; ** spontaneous process, ph. ఆకస్మిక ప్రక్రియ; ఐచ్ఛిక ప్రక్రియ; In thermodynamics, a spontaneous process is a process which occurs without any external input to the system; ** spontaneous reaction, ph. ఆకస్మిక ప్రక్రియ; ఐచ్ఛిక ప్రక్రియ; A spontaneous reaction is a chemical reaction which is a spontaneous process under the conditions of interest; * spontaneity, n. సద్యస్పూర్తి; * spoon, n. చెంచా; ఉద్దరిణి; గరిటె; పాణికి; స్పూను; దర్వి; ** deflagrating spoon, ph. ఒంపు గరిటె; మంట గరిటె; పోపు గరిటె; ఉద్దహన చెంచా; ** perforated spoon, ph. జల్లి గరిటె; ** table spoon, ph. చెంచా; 15 ml ప్రమాణం; ** tea spoon, ph. మెల్లి గరిటె; 5 ml ప్రమాణం; * spoonerism, n. అస్తవ్యస్త పదప్రయోగం; స్పూనరీయం; a linguistic somersault that turns a "well-oiled bicycle" into a "well-boiled icicle" and "tinglish errors" into "English terrors"; (ety.) named after Rev. William Archibald Spooner (born 1844); Examples in Telugu include, "చొక్కరు, నిక్కా", పుహం, సింలి"; * sporadically, adv. అప్పుడప్పుడు; చిలకేటుగా; * spore, n. సిద్ధబీజం; * sport, n. సయ్యాట; అలవోక; క్రీడ; కేళి; హేల; లీల; చీటకం; ఆట; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: sport, game, recreation, hobby * ---A ''sport'' is an activity that requires physical effort and skill, has rules and is done in competition. Use ''recreation'' to talk about all activities that people do in order to relax. Use ''game'' to talk about a particular competition in a sport. You can also use ''game'' to talk about a competition requiring mental skill, knowledge and luck: a game of cards. A ''hobby'' is an activity that you do in your spare time.''' |} * * sportsman, n. ఆటగాడు; చీటకుడు; * spot, n. (1) మచ్చ; డాగు; (2) స్థానం; ప్రదేశం; * spotless, adj. నిరంజన; * spouse, n. జీవిత భాగస్వామి; * spout, n. జలదారి; * spp., suff. జాతిది; ద్వినామ పద్ధతిలో జంతువుల పేర్ల చివరకాని, మొక్కల పేర్ల చివర ఈ అక్షరాలు వస్తే ఆ ప్రాణి జాతి ఇదమిత్థంగా తేలలేదని అర్థం; * sprain, n. ఇరుకు; బెణుకు; * spray, v. t. చిమ్ము; జల్లు; ఎగజల్లు; చిలకరించు; * spray, n. శీకరము; జల్లు; * sprayer, n. చిమ్మనగ్రోవి; చిమ్ముకారి; * spread, v. i. వ్యాపించు; విస్తరించు; అత్తమిల్లు; ఉ. "అంగళ్ల ముంగిళ్ల నత్తమిల్లిన ముత్తియంపు రంగవల్లుల మీద" - జైమిని భారతం * spread, v. t. పరుచు; నెరుపు; వెదజల్లు; జల్లు; పంచారించు; పంచు; * spread, n. (1) పరుచుకొనేది; నెరుపుకొనేది; పులుముకొనేది; (2) విస్తృతి; ** bed spread, ph. పరుపుమీద పరుచుకొనేది; దుప్పటి; ** bread spread, ph. రొట్టె మీద రాసుకొనేది; * sprig, n. (1) రెమ్మ; రెబ్బ; (2) మొలక; పిలక; (3) పిల్లకాయ; వంశాకురం; ** sprig of curry plant, ph. కరివేపాకు రెబ్బ; ** sprig of banana plant, ph. అరటి పిలక; * spring, n. (1) వసంతం; వసంత కాలం; వసంత రుతువు; (2) నీటిబుగ్గ; జల; జెల; ఊట; ఎగదట్టిక; ఉద్గమం; (3) తీగచుట్ట; స్ప్రింగు; ** hot water spring, ph. వేడినీటి జల; వేడినీటి బుగ్గ; ** spring equinox, ph. వసంత విషువత్; ** spring tide, ph. నిండు పోటు; పౌర్ణమికి, అమావాస్యకీ బాగా ఉదృతంగా వచ్చే పోటు; * sprinkle, v. t. జల్లు; ఎగజల్లు; చిలుకు; చిలికించు; చిమ్ము; ప్రోక్షించు; * sprinkle, n. తూర; జల్లు; వాన జల్లు; * sprinkler, n. ప్రోక్షకి; ప్రోక్షకుడు; * sprint, n. పరిగెత్తు; దౌడుతీయు; * sprout, v. i. మొలుచు; అంకురించు; పొటమరించు; కందళించు; * sprouts, n. మొలకలు; నారు; నవోద్భిజాలు; అభినవోద్భిజాలు; అంకురాలు; ఈరికలు; కందళికాలు; shoots; * spun, adj. వడకిన; ** spun yarn, ph. వడకిన నూలు; దారం; * spur, n. కయ్య; చీలిక; పక్క దారి; * spurious, adj. ప్రక్షిప్త; * sputum, n. ఉమ్మి; * spy, n. చారుడు; చారిణి; గూఢచారి; * spycraft, n. గూఢచర్య; అపసర్పణం; * sphygmomanometer, n. రక్తపు పోటు లేదా BP కొలిచే పరికరము * squabble, n. తగాదా; తోకపీకుడు; కలహం; జగడం; * squall, n. జడిజల్లు; జడివాన; కొద్దికాలంపాటు ఉధృతంగా పడే వాన; * squander, v. t. దుర్వినియోగం చేయు; దుర్‌వ్యయం చేయు; వృధా చేయు; నిర్లక్ష్యంగా ఖర్చు పెట్టు; * square, adj. చతురస్ర; వర్గ; ** square foot, ph. చతురపుటడుగు; ** square root, ph. వర్గమూలం; ** square wave, ph. చతురస్ర తరంగం; * square, n. (1) చతురస్రం; సమచతురస్రం; చదరం; నలుచదరం; చవుకం; చచ్చవుకం; ఎదురెదురు భుజాలు సమంగానూ, సమాంతరంగానూ ఉండి నాలుగు సమకోణాలు ఉన్న చతుర్భుజం; (2) వర్గం; (3) కూడలి; శృంగాటకం; రచ్చబండ; ** carpenter's square, ph. మూలమట్టము; ** inverse square, ph. విలోమ వర్గం; ** perfect square, ph. (1) చచ్చవుకం; నలుచదరం; సంపూర్ణ చతురస్రం; (2) సాంగమైన వర్గు; * squash, n.ఒక రకం గుమ్మడి కాయ; దోసకాయ; ** chayote squash, ph. బెంగుళూరు వంకాయ; ** squash gourd, ph. గుమ్మడి కాయ; * squat, v. i. గొంతుక్కూర్చొను; గొంతుకలా కూర్చొను; * squeak, v. i. కిర్రుమను; కీచుమను; * squeeze, v. t. (1) నొక్కు; పిండు; పిసుకు; (2) ఇరికించు; * squint, n. మెల్ల; * squire, n. కామందు; భూస్వామి; a large land owner; * squirrel, n. ఉడుత; * squishy, adj. పిసపిసలాడు; పిసకడానికి వీలుగా ఉండు; మెత్తగాను, తడిగాను ఉండు; * syrup, n. పాకం; ** corn syrup, ph. జొన్న పాకం; ** high-fructose corn syrup, ph. అతి-ఫలోజు జొన్న పాకం; * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 4: st-sz== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * stab, v. t. కత్తితో పొడుచు; * stability, n. నిశ్చలత; స్థిరత్వం; సుస్థిరత్వం; నిలకడ; స్థయిర్యం; స్థాయిత్వం; ప్రతిష్ఠ; * stabilization, n. స్థిరీకరణ; * stable, n. (1) నిశ్చలం; స్థిరం; సుస్థిరం; (2) గుర్రాలసాల; అశ్వశాల; కొట్టం; మందడి; లాయం; * stack, n. దొంతర; దొంతి; బొత్తు; వాము; * stack, v. t. దొంతి పెట్టు; పేర్చు; * staff, n. (1) దండము; కర్ర; గడ; (2) సిబ్బంది; అధికారవర్గం; నౌకర్లు; * stag, n. మగ లేడి; జింక; * stage, n. (1) దశ; మజిలీ; అంచె; (2) వేదిక; (3) రంగం; రంగస్థలం; నాటకరంగం; ** backstage, ph. నేపథ్యం; నైపథ్యం; ** stage fright, ph. సభాకంపం; సభలో మాట్లాడడానికి భయపడడం; ** stage lighting, ph. రంగోద్దీపనం; ** stage manager, ph. సూత్రధారుడు; * stage, v. t. నాటకమాడు; మభ్యపరచు; * stagnation, n. స్తబ్దత; ఎదుగు బొదుగు లేకుండా ఉండిపోవడం; * stain, n. మరక; డాగు; కళంకం; చార; ** blood stain, ph. రక్తపు మరక; రక్తపు డాగు; ** water stain, ph. నీటి చార; * staining, n. వర్ణసంధానం; అభిరంజనం; * stainless, adj. నిష్కళంకం; మచ్చలేని; అకళంకము; * staircase, n. మేడ మెట్లు; సోపానశ్రేణి; మెటికలు; తాపలు; * stairs, n. మేడ మెట్లు; సోపానశ్రేణి; మెటికలు; తాపలు; * stake, n. (1) శంకువు; (2) పణం; పణితం; ఒడ్డిమి; ఒడ్డిదం; పన్నిదం; జూదంలో ఒడ్డే పందెం; * stakeholder, n. ఒడ్డిమిదారు; * stale, adj. అడవ; పాచిపోయిన; తాజాతనం కోల్పోయిన; పాతబడిన; ** stale food, ph. పాచిపోయిన ఆహారం; ** stale smell, ph. ముక్క వాసన; అడవ వాసన; ** stale stuff, ph. అడవ సరుకు; * stalemate, n. ప్రతిష్టంభం; తట్టు; * stalk, n. (1) కాండం; గడ; (2) తొడిమె; * stalk, v. t. వేటాడు; పొంచియుండు; * stall, n. (1) బడ్డీ; వ్రజం; దుకాణం; అంగడి; కొట్టు; ఖద; (2) సాల; పశువుల సాల; (3) పని చెయ్యడం మాని ఆగిపోవడం; విమానం ఎగురుతూన్నపుడు రెక్కలని పైకి ఎత్తే బలం విమానం బరువుని అధిగమించలేని పరిస్థితి; * stallion, n. మగ గుర్రం; గుండు; * stalwart, n. దిట్ట; * stamen, n. కేసరములు; కింజిల్కములు; పురుషపత్రములు; మగ పువ్వు లోని పుప్పొడి రేణువులు; * stamina, n. ఓపిక; సత్తా; సహనశక్తి; సామర్థ్యం; * staminode, n. వంధ్యకేసరం; పుప్పొడితిత్తిలేని పుంకేసరం; * stammer, n. నత్తి; * stammer, v. t. నత్తితో మాట్లాడు; * stamp, n. (1) తపాలాబిళ్ల; సికా; స్టేంపు; (2) ముద్ర; మొహరు; ** postage stamp, ph. తపాలా బిళ్ల; తపాలా ముద్ర; ** stamp of approval, ph. ఆమోద ముద్ర; * stamp, v. t. ముద్రకొట్టు; ముద్రవేయు; టపటపా బాదు; * stamped, n. ముద్రాంకితము; * stampede, n. దొమ్మీ; తొక్కిసలాట; * stamping, n. ముద్రకొట్టుట; ముద్రవేయుట; * stance, n. స్థిరచిత్తము; నిశ్చితాభిప్రాయము; ఉద్దేశము; భంగిమ; * stand, n. (1) నిలిపే స్థలం; స్థావరం; (2) బడ్డీ; మంచె; (3) దిమ్మ; ** bus stand, ph. బస్సులు నిలిచే స్థలం; ** concession stand, ph. రాయితీ బడ్డీ; ** cycle stand, ph. సైకిళ్లు నిలిపే స్థలం; ** lamp stand, ph. దీపపు దిమ్మ; * stand, v. i. (1) నిలబడు; (2) భరించు; సహించు; తట్టుకొను; ** I cannot stand this heat, ph. ఈ వేడి నేను భరించలేను; * stand down, ph. తగ్గు; దిగు; * standard, adj. ప్రామాణిక; * standard, n. (1) స్థాయి; అంతస్తు; తరగతి; (2) ప్రమాణం; ప్రామాణికం; ఆదర్శం; ** aesthetic standard, ph. అలంకారిక ప్రమాణం; ** aristocratic standard, ph. కులీన ప్రమాణం; ** colloquial standard, ph. వ్యావహారిక ప్రమాణం; ** global standard, ph. భౌగోళిక ప్రమాణం; ** prescribed standard, ph. నిర్దేశిత ప్రమాణం; ** Indian Standard Time, ph. భారతీయ ప్రామాణిక సమయం; ** regional standard, ph. ప్రాంతీయ ప్రమాణం; ** standard time, ph. ప్రమాణ కాలం; ప్రామాణిక సమయం; ** sub-standard, ph. న్యూన ప్రామాణికం; * standardization, n. స్థాయీకరణం; స్థిరీకరణం; ప్రామాణీకరణం; * standardize, v. t. స్థాయీకరించు; ప్రమాణీకరించు; స్థిరీకరించు; * standing, adj. నిలబడి ఉన్న; ప్రస్తుతం అమలులో ఉన్న; ** standing orders, ph. స్థిరాజ్ఞలు; ** standing waves, ph. స్థిర తరంగాలు; నిలకడ తరంగాలు; * stanza, n. చరణం; పద్యం; * stapes, n. కర్ణాంతరాస్థి; అంకెవన్నె ఎముక; రికాబు; మధ్య చెవిలో ఒక ఎముక; ఇదే మానవ శరీరంలో అతి చిన్నదైన ఎముక; * staple, adj. ముఖ్యమైన; ప్రధానమైన; ** staple food, ph. ముఖ్యమైన ఆహారం; * staple, n. (1) నాగవాసం; మడతపిన్ను; కాగితాలని కట్టడానికి వాడే పిన్నులాంటి ఉపకరణం; (2) పింజ; పత్తి గింజల పరిమాణాన్ని తెలిపే ఒక కొలత; ** long staple, ph. పొడుగు పింజ; పొడుగు గింజ; ** long staple cotton, ph. పొడుగు పింజ పత్తి; * stapler, n. నాగవాసిని; * star, n. నక్షత్రం; తార; తారక; చుక్క; ** cinema star, ph. సినిమాతార; తెర తార; ** collapsed star, ph. కూలిన తార; నల్ల నక్షత్రం; ** evening star, ph. పగటిచుక్క; ** morning star, ph. పగటిచుక్క; ** star cluster, ph. నక్షత్రరాశి; ** starboard side, ph. వెలపల; బోడిద; బండికి కుడి వైపు; right side of a boat, ship, aircraft or any vehicle; In ancient times the rudder was located on the right side (the 'Styri' = rudder side) and loading/unloading done from the other side) * starch, n. పిండి; పిండి పదార్థం; గంజి; మండము; * starch, v. t. గంజిపెట్టుట; * star gooseberry, n. రాచ ఉసిరిక; రాచ ఉసిరి; [bot.] ''Averrhoa acida'' of the Oxalidaceae family; * star fruit, n. కరంబోలా; కమారంగా; [bot.] ''Averrhoa carambola'' of the Oxalidaceae family; * start, v. i. (1) ఉలిక్కిపడు; తుళ్లిపడు; భయపడు; (2) బయలుదేరు; * start, v. t. (1) మొదలుపెట్టు; ఆరంభించు; ఉపక్రమించు; ప్రారంభించు; కానివ్వు; (2) నడపడం మొదలు పెట్టు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: start, begin * ---Usually, these words mean the same thing. However, ''start'' has some special meanings. Use ''start'' to talk about making a machine work: start your car! You could also use ''start'' to talk about making something begin to exist: He started a new business.''' |} * * startle, v. i. ఉలికిపడు; తుళ్లిపడు; అదరిపడు; భయపడు; * startle, v. t. భయపెట్టు; * startup, n. అంకుర సంస్థ; అంకుర వ్యాపారం; అభినవోద్భిజ సంస్థ; మొలక పొత్తు; మొలక కూటమి; * starve, v. i. పస్తు ఉండు; తిండి లేకుండా ఉండు; * starve, v. t. పస్తు పెట్టు; తిండి లేకుండా మాడబెట్టు; * starveling, n. అక్కుపక్షి; ఆకలికి బక్కచిక్కిన జీవి; * state, n. (1) స్థితి; సంస్థితి; పరిస్థితి; దశ; స్థాయి; అవస్థ; (2) రాజ్యం; రాష్ట్రం; ** drunken state, ph. మందుపట్టు మీద ఉన్న స్థితి; ** equilibrium state, ph. సమతా స్థితి; ** excited state, ph. ఉద్రిక్త స్థాయి; ఉద్రిక్త స్థితి; ** ground state, ph. భూ స్థాయి; భూస్థితి; ** welfare state, ph. శ్రేయోరాజ్యం; * state, v. t. చెప్పు; నుడువు; వక్కాణించు; * statement, n. (1) ప్రవచనం; సూక్తం; కంఠోక్తి; (2) వాంగ్మూలం; (3) యాదాస్తు; హిస్సాబు; memorandum; ** deathbed statement, ph. మరణ వాంగ్మూలం; ** oral statement, ph. వాంగ్మూలం; ** written statement, ph. కైఫీయతు; * statesman, n. రాజ్యతంత్రి; రాజ్యాంగవేత్త; * statesmanship, n. రాజ్యతంత్ర చతురత; రాజనీతిజ్ఞత; రాజకీయ కుశలత; * static, adj. స్థిర; నిశ్చల; ** static electricity, ph. స్థిర విద్యుత్తు; a stationary electric charge, typically produced by friction, which causes sparks or crackling or the attraction of dust or hair; * static, n. (1) స్థిర విద్యుత్తు; (2) రొద; * statics, n. స్థితి శాస్త్రం; సమతౌల్యం యొక్క లక్షణాల అధ్యయనం; వస్తువులపై బలములు ప్రసరించినప్పుడు అవి సమతౌల్యం మీద చూపే ప్రభావాన్ని గురించి విచారించే శాస్త్రం; ** hydrostatics, ph. జలస్థితి శాస్త్రం; * station, n. తావు; నిలయం; ఆగాణం; స్థలం; ప్రదేశం; స్థావరం; ఇరవు; చావడి; వ్రజం; కొట్టం; కళ్ళం; శాల; ఠాణా; స్టేషను; ** ground station, ph. భూస్థావరం; ** police station, ph. కొత్వాలు చావడి; పొలీసు ఠాణా: ప్రోపోరు ఆగాణం; ** railway station, ph. రైలు కొట్టం; రైలు శాల; రైలు స్టేషను; * stationary, adj. స్థావర; స్థిర; స్థాన్ను; స్తంభ; స్తబ్ధ; ప్రతిష్ఠిత; అచల; నిష్పంద; నియత; నిలకడ అయిన; చలనం లేని; ప్రచలిత; * stationary, n. అచలనం; స్థావరం; స్థిరం; నియతం; స్తబ్ధం; ప్రచలితం; * stationery, adj. రాతకి సంబంధించిన; ** stationery store, ph. కాగితాలు; కలాలు; మొదలైన రాత పనిముట్లు దొరికే కొట్టు; * statistic, n. విస్తృతమైన దత్తాంశనిది యొక్క లక్షణాలని క్లుప్తంగా సూచించే సంఖ్య; a fact or piece of data from a study of a large quantity of numerical data; * statistical, adj. సాంఖ్య; గణాంక; ** statistical profile, ph. గణాంక వైఖరి; * Statistics, n. (1) సంఖ్యాశాస్త్రం; గణాంక శాస్త్రం; మచ్చుకి ఆధారంగా చేసుకుని అసలు నిజస్వరూపం నిర్ధారించే శాస్త్రం; Statistics is the science of gathering, describing, and analyzing data; (2) గణాంకాలు; సంఖ్యాక్రమాలు; Statistics are the actual numerical descriptions of sampled data such as mean, variance, median, etc.; ** Bayesian statistics, ph. బేస్ గణాంకశాస్త్రం; ** official statistics, ph. అధికార గణాంకాలు; * statue, n. ప్రతిమ; విగ్రహం; మూర్తి; * status, n. అంతస్తు; హోదా; పరపతి; స్థితి; పదవి; ప్రతిపత్తి; ** independent status, ph. స్వతంత్ర ప్రతిపత్తి; ** special status, ph. ప్రత్యేక ప్రతిపత్తి; ప్రత్యేక హోదా: ** status quo ante, ph. యథాతథస్థితి; * statute, n. చట్టం; * statutory, adj. విధ్యుక్త; చట్టబద్ధ; చట్టసమ్మత; శాసనాత్మక; శాసనప్రోక్త; శాసన విహిత; * stay, v. i. ఉండు; ఉండండి; ** stay on the line, ph. టెలిఫోను మీద ఉండండి; * steadfastness, n. స్థైర్యం; తితీక్ష; * steady, adj. నిదానమైన; స్థిమితమైన; అచ్యుతమైన; * steadily, adv. నిలకడగా; నిదానంగా; స్థిమితంగా; నెమ్మదిగా; * steadiness n. నిలకడ; కుదిరిక; స్థైర్యం; * steady state, adj. కూటస్థ; సర్వకాలములలో ఒకేలా ఉండునది; * Steady State Theory, ph. కూటస్థ వాదం; యథాస్థితి వాదం; అచ్యుత వాదం; * steal, v. t. దొంగిలించు; ఎత్తుకెళ్ళు; తస్కరించు; అపహరించు; * stealing, n. దొంగిలించడం; తస్కరించడం; అపహరణం; హరణం; * stealthy, adv. దొంగచాటుగా; గుప్తంగా; గూఢంగా; నక్కినట్లు; అదృశ్యమానంగా; మరొకరి కంట పడకుండా; * steam, n. ఆవిరి; నీటి ఆవిరి; ఊష్మం; ** steam engine, ph. ఆవిరి యంత్రం; * steamer, n. (1) ఆవిరిని పుట్టించే పాత్ర; (2) పొగ ఓడ; ఆవిరి యంత్రంతో నడిచే ఓడ; * stereotype, n. మూసధోరణి; * stearic acid, n. ఘృతికామ్లం; * steel, n. ఉక్కు; ** mild steel, ph. మేదక ఉక్కు; * steep, adj. ఎక్కువ వాలుగా ఉన్న; * steep, v. t. నానబెట్టు; తడుపు; * steeped, adj. భావన; నానబెట్టిన; తడిప్పేట్టిన; ** steeped ginger, ph. భావన అల్లం; * steerability, n. చోదనార్హత; చోదకశక్తి; చోదకత్వం; [[File:CopanNSouthCatherwood.jpg|thumb|right|stele=శిల్పాక్షరాలు ఉన్న పొడుగాటి శిల]] * stele, n. ప్రసరణ స్తంబం; పొడుగాటి రాయి * stellar, adj. నాక్షత్ర; నక్షత్రాలకి సంబంధించిన; * stellate, adj. నక్షత్రాకార; తారాకార; * stem, n. (1) కాడ; కాండం; బోదె; (2) వంశమూలం; అంకురం; ** stem cells, ph. అంకుర కణాలు; మూల కణాలు; * stem, v. t. (1) అదుపులో పెట్టు; ఆపు; నిరోధించు; (2) పుట్టు; ఉద్భవించు; (note) విరుద్ధార్థములతో ఉన్న మాట; * stench, n. కుళ్లుకంపు; దుర్వాసన; కంపు; * stenosis, n. రక్తనాళపు ద్వారం సన్నబడుట; నాళపు ద్వారం సన్నబడుట; * step, n. (1) మెట్టు; పర్వం; (2) అడుగు; ** step forward, ph. ముందంజ వేయు; ముందుకి వచ్చు; ముందడుగు వేయు; * stepfather, n. సవితి తండ్రి; మారటి తండ్రి; * stepmother, n. సవితి తల్లి; మారటి తల్లి; * steps, n. (1) మెట్లు; సోపానాలు; పావంచాలు; (2) అడుగులు; ** hasty and rash steps, ph. దుందుడుకు అడుగులు; * stereotype, n. గతానుగతికం; మార్పులేనిది; * stereotypically, adv. గతానుగతికంగా; * sterile, adj. బంజరు; గొడ్డుపోయిన; వంధ్య; * sterility, n. వంధ్యత్వం; * sterilization, n. బంజరు చెయ్యడం; వంధ్యీంచడం; సంతాన నిరోధక చికిత్స; * stern, n. పడవ వెనుకభాగం; * sternum, n. ఉరస్థి; రొమ్ము ఎముక; బోర ఎముక; * sternutation, n. తుమ్ము; * steroid, n. ఘృతార్ధం; నెయ్యివంటి పదార్థం; ** steroid hydrocarbon, ph. ఘృతార్థ ఉదకర్బనం; * sterol, n. [chem.] ఘృతాల్; * stethoscope, n. పరిశ్రావకము; ఛాతీ శోధిని; గుండె, ఊపిరితిత్తులు, పొట్ట, మొదలైన అంతర్గత అంగధ్వనులని వినడానికి వైద్యులు ఉపయోగించు శ్రవణ పరికరము; from the Greek "stéthos" = chest, and "skopéin" = explore, observe; * steward, n. m. సారథి; కార్యదక్షుడు; * stewardess, n. . సారథి; ఆకాశకన్య; * stewardship, n. సారథ్యం; * stick, n. (1) పుల్ల; దండం; కర్ర; (2) వత్తి; * incense stick, ph. అగరువత్తి; * stick, v. i. అంటుకొను; * stick, v. t. అంటించు; * sticklac, n. ముడి లక్క; * stiff, adv. బింకంగా; బటువుగా; * stiffness, n. ధార్‌ష్ట్యము; బింకం; ధారుడ్యం; బటుత్వం; * stigma, n. (1)[bot.] కీలాగ్రం; పుషె్పూని; ఆడ పువ్వు లో పుప్పొడిని అందుకునే భాగం; (2) మచ్చ; నింద; కళంకం; * still, adj. నిలకడ; * still, n. బట్టీ; దిగమరిగించే సాధనం; బీరు ని బట్టీ పట్టగా విస్కీ వస్తుంది; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE: still and yet * Use ''still'' to talk about a situation that continues to exist at the present time. ''Still'' is usually used before the verb: I still see Karthik from time to time. If the verb is “be”, ''still'' comes after it: I hope this food is still good. Usually, ''yet'' is used at the end of a sentence: Is Radha back from school yet?''' |} * * still, adv. ఇంకా; * still more, ph. ఇంకొంచెం; మరికొంచెం; * stills, n. [cinema] నిశ్చల చిత్రాలు; నిశ్చలన చిత్రాలు; * stimulants, n. ఉత్తేజకాలు; ప్రచోదనాలు; ఉద్దీపకాలు; many of the caffeine-containing foods such as coffee, cocoa, and chocolate contain mild doses of the stimulant at relatively harmless levels; the stimulant arecoline found in betel nuts is also relatively mild; examples of more potent and dangerous stimulant drugs are nicotine and cocaine; * stimulus, n. ఉద్దీపకం; * sting, n. కుట్టు; కాటు; ** bee sting, ph. తేనెటీగ కుట్టు; తేనెటీగ కాటు; ** mosquito sting, ph. దోమ కుట్టు; దోమకాటు; * stingy person, n. లోభి; అల్పంపచుడు; * stink, n. కంపు; * stinking, adj. కంపూయమైన; కంపుగొట్టేటి; * stink, v. i. కంపుకొట్టు; * stipend, n. వేతనం; భరణం; వరుమానం; * stipulated, adj. విహిత; నిర్ణీత; నిర్దేశించిన; విధించబడ్డ; శాస్త్రోక్తంగా చెప్పబడ్డ; ** stipulated functions, ph. విహిత కర్మలు; విధించబడ్డ పనులు; * stipulated, n. విహితము; * stir, v. i. కదులు; కదలాడు; * stir, v. t. కదుపు; కదుల్చు; తిప్పు; * stirrer, n. తిప్పుడు పుడక; గరిటె; కలువరి; కల్వరి; కలివెన; * stirrup, n. రికాబు; అంకెము; అంకవన్నె; * stitches, n. pl. కుట్లు; టాకీలు; * stochastic, adj. యాదృచ్ఛిక; same as random; ** stochastic process, ph. యాదృచ్ఛిక ప్రక్రియ; * stock, n. (1) నిల్వ; నిలువ; సరకు; (2) కంపెనీలో వాటా; * stockings, n. pl. మేజోళ్లు; కాల్తిత్తులు; sox; * stoic, n. విరాగి; స్థితప్రజ్ఞ; * stoicism, n. వైరాగ్యం; విరాగం; స్థితప్రజ్ఞతావాదం; * stolen, adj. దొంగ; * stomach, n. (1) కడుపు; పొట్ట; డొక్క; కుక్షి; ఉదరం; గర్భం; (2) జీర్ణాశయం; జీర్ణకోశం; జఠరం; ఆమాశయం; ** stomach juices, ph. జఠర రసాలు; * stomata, n. పత్రరంధ్రములు; ఆకుబెజ్జములు; * stomatitis, n. నోటిపూత; అస్యపాకం; * stone, n. (1) రాయి; శిల; అశ్మము; పాషాణం; ప్రస్తరం; పత్తర్; కాంతం; (2) రత్నం; ** etched in stone, ph. శిలాక్షరములు; ** lodestone, ph. అయస్కాంతం; ** moonstone, ph. చంద్రకాంతం; ** precious stone, ph. రత్నం; ** semi-precious stone, ph. ఉప రత్నం; ** sunstone, ph. సూర్యకాంతం; ఒక రకం పొడి; ** stone age, ph. రాతియుగం; శిలాయుగం; అశ్మయుగం; (3) టెంక; ** stone mortar, ph. రుబ్బుఱోలు; ** stone smith, ph. వడ్డెరవాడు; ఱాతి కార్మారుఁడు; * stones, n. pl. రాళ్లు; * stool, n. (1) మలము; పురీషము (2) కుర్చీపీట; * stop, inter. ఆగు; * stop, n. (1) ఆగే చోటు; ఆగాణం; మజిలీ; విరామం; (2) [ling.] స్పర్శము; కంఠనాళంలో నుండి బయటకు వచ్చే గాలిని రెండు ఉచ్చారణాంగాల సహాయంతో ఆపడం; ** bilabial stop, ph. [phoen.] ఉభయోష్ట్య స్పర్శము; In phonetics and phonology, a bilabial stop is a type of consonantal sound, made with both lips (hence bilabial), held tightly enough to block the passage of air (hence a stop consonant). The most common sounds are the stops [p] and [b], as in English pit and bit; ** bus stop, ph. బస్సులు ఆగేచోటు; బస్సాగాణం; ** full stop, ph. పూర్ణ విరామం; రాతలో వాక్యాన్ని పూర్తి చేసినప్పుడు వాడే గుర్తు; ** velar stop, ph. [phoen.] హనుమూలీయ స్పర్శము; In phonetics and phonology, a velar stop is a type of consonantal sound, made with the back of the tongue in contact with the soft palate (also known as the velum, hence velar), held tightly enough to block the passage of air (hence a stop consonant). The most common sounds are the stops [k] and [ɡ], as in English cut and gut; * stop, v. i. ఆగు; మజిలీ చేయు; * stop, v. t. ఆపు; అరికట్టు; కట్టిపెట్టు; మాను; చాలించు; నిలుపు; నిలువరించు; అడ్డగించు; * stop and go, adj. నివర్తన; ఉండీ ఉడిగి; * stopcock, n. నిరోధిని; బిరడా; * stopover, n. మజిలీ; మకాం; ప్రయాణంలో ఆగేచోటు; * stopper, n. బిరడా; మూత; వారిణి; ఆపేది; * storage, adj. సంచాయక; * store, n. (1) కొట్టు; కొట్టుగది; లిబ్బి; కోఠీ; కోష్ఠాగారం; ఖానా; భాండాగారం; గరిస; (2) ఉగ్రాణం; అంగడి; సినం; ** data store, ph. దత్తాలయం; దత్తాఖానా; దత్తాకోఠీ; గరిస; ** drug store, ph. దవాఖానా; మందులకొట్టు; ** provisional store, ph. సినకొట్టు; సినాంగడి; * store, v. t. దాచు; భద్రపరచు; నిల్వ చేయు; * stork, n. గూడకొంగ; పెనుకొంగ; పెద్దకొంగ; ** open-bill stork, ph. నల్లకాళ్ళ కొంగ; ** painted stork, ph. ఎర్రకాళ్ళ కొంగ; * storm, n. తుపాను; గాలివాన; ** dust storm, ph. దుమారం; ** stormy wind, n. ఈదర గాలి; * story, storey, n. అంతస్తు; * story, n. (1) కథ; కత; వృత్తాంతం; ఉపాఖ్యానం; ఆఖ్యాయిక; ఆఖ్యానం; గాధ; ఇతిహాసం; నారాశంశ; తిత్తివ; (see also) tale; legend; epic; myth; fable; fiction; parable; allegory; narrative;(2) అంతస్తు; భవనంలో ఒక మట్టం; ** ancient story, ph. ఇతిహాసం; ** epic story, ph. పురాణగాధ; పెద్ద కథ; ** fabricated story, ph. కట్టుకథ; ** mini story, ph. పరికథ; ** prose story, ph. ఆఖ్యాయిక; ** real story, ph. నిజంగా జరిగిన కథ; ఆఖ్యాయిక; ** serialized story, ph. ఖండకథ; స్రవంతి; ** short story, ph. కథానిక; ఆఖ్యానకం; ** topic of story, ph. కథావస్తువు; ** true story, ph. ఆఖ్యాయిక; ** story within a story, ph. పిట్ట కథ; ఉపాఖ్యానం; * stout, adj. లావైన; బొద్దు; స్థూల; ** stout rope, ph. మోకు; * stoutness, n. లావుతనం; స్థౌల్యం; స్థాలిత్యం; * stove, n. కుంపటి; see also range; oven; * strabilis, n. వాతం; * straight, adj. తిన్ననైన; సరళ; రుజు; నేరు; నిటారైన; సీదా; సూటి; ** straight carbon chain, ph. సరళ కర్బన శృంఖలం; ** straight line, ph. సరళ రేఖ; ఋజు రేఖ; ఋజు పంక్తి; * straightforward, adj. సూటి; తిన్న; నికార్సు; * strain, n. (1) ప్రయాస; శ్రమ; (2) [biol.] జాతి; వంగసం; వంగడం; ** strain of bacteria, ph. సూక్ష్మజీవుల జాతి; * strainer, n. (1) చిల్లుల సిబ్బి; సిబ్బితట్ట; జల్లిమూకుడు; కర్కరి; చాలని; (2) వడపోత గుడ్డ; వడపోత కాగితం; * straits, n. s. జలసంధి; దూసేరు; రెండు పెద్ద జలాశయాలని (సముద్రాలని) కలిపే సన్నటి జలమార్గం; * strand, n. (1) కోవ; పేట; పాయ; పోచ; సరము; తంతువు; యష్టి; (2) ఇసక మేట; ** multiple strand, ph. బహుళ యష్టి; ** single strand, ph. ఏక యష్టి; ఏకావళి; * strand, v. i. దిగబడు; చిక్కుపడు; నట్టడు; * strange, adj. విచిత్రపు; వింత; పరిచయము లేని; అపరిచిత; ** strange particle, ph. వింత రేణువు; * strangeness, n. విచిత్రం; వైచిత్రి; వింత; ఎల్లిదం; * stranger, n. అపరిచితుడు; * stratagem, n. s. తంత్రం; పన్నాగం; పన్నుగడ; ఎత్తుగడ; దూరదృష్టితో చేసే తంత్రం; see also tactic; * strategically, adv. వ్యూహాత్మకంగా; * strategy, n. pl. పన్నాగాలు; ఎత్తుగడలు; వ్యూహాలు; స్ట్రాటజీ అనేది అంతిమ లక్ష్యాన్ని ఛేదించటానికి ఉండాల్సిన కార్యాచరణ ప్రణాళిక; స్ట్రాటజీ ప్లానింగ్ కి సంబంధించినది. అంటే స్ట్రాటజీ అనేది "ఎందుకు" అనే ప్రశ్న మీద ఆధారపడి "ఎందుకు" చేస్తున్నాం అనేది బయటకు కనిపించదు, నాయకుడికి తప్ప మరొకరికి తెలిసే అవకాశం ఉండదు. see also tactics; * stratification, n. పొరపొచ్చం; స్థలీకరణం; * stratified, adj. స్తరిత; * stratosphere, n. ఆస్తరావరణం; చైతన్యావరణము పైన 51 కిమీ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. ఎత్తు పెరిగే కొద్ది ఉష్ణోగ్రత పెరుగుతూ ఉంటుంది, అందుకనే ఇక్కడ కల్లోల స్థితి తక్కువ. ఇక్కడే వాణిజ్య విమానాలు తిరిగేది. ఓజోన్ పొర కూడా ఇక్కడే ఉంటుంది; * stratum, n. పొర; ఆస్తరం; స్తరం; * straw, n. (1) గడ్డి; ఎండుగడ్డి; (2) పోచ; ** paddy straw, ph. వరి గడ్డి; * streak, n. చార; చారిక; * stream, n. వాహిని; నది; అర్ణం; ఏఱు; ధుని; జంబాలిని; ప్రవాహిక; * streamers, n. pl. తలాటాలు; అలంకారానికి వాడే సన్నటి రంగురంగుల నగిషీ కాగితాలు; గుర్రాల తలలపై ఎగెరే అలంకారాలు; * street, n. వీథి; వాటిక; వాడ; రోడ్డు; ** main street, ph. రాజవీధి; మెయిన్ రోడ్డు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | ---USAGE NOTE: street, boulevard, and road * ---Usually, a street is within a town or city. A boulevard is a wide road, often with a median separator between opposing lanes of traffic. A road is usually in the country. However, the word road is used in the names of streets, especially wide ones, as in “Mount Road.” |} * * strength, n. బలం; బలీయత; సత్వం; సత్తువ; పటిమ; పటుత్వం; పటిష్టత; ఓపిక; త్రాణ; శక్తి; (rel.) energy, power, stamina; ** financial strength, ph. అర్థబలం; ** physical strength, ph. శారీరక బలం; అంగబలం; కండ బలం; * strengthen, v. t. శక్తివంతం చేయు; పటిష్టపరచు; దిట్టం చేయు; బలపరచు; నిబిడీకరించు; * stress, n. (1) ఒత్తిడి; రాపాటు; (2) మానసిక ఒత్తిడి; (3) ఊనిక; ఊత; * stress, v. t. నొక్కి వక్కాణించు; మరీ మరీ చెప్పు; ఒత్తిడి చేయు; * stretch, v. i. సాగు; జాపు; చాపు; * stretch, v. t. సాగదీయు; పొడిగించు; * striate, adj. చారికలు గల; * striation, n. గాడి; చార; * strict, adj. నిక్కచ్చి; కరాకట్టు; * strictly, adv. నిక్కచ్చిగా; కరాకట్టుగా; * stride, n. అంగ; * strife, n. కలహం; తగవు; * strike, n. సమ్మె; హర్తాళ్; * strike, v. i. తట్టు; అనిపించు; స్పురించు; * strike, v. t. బాదు; కొట్టు; మోదు; * strike out, ph. కొట్టివేయు; అడ్డుగా గీత గీయు; * string, n. (1) దారం; తాడు; (2) తంతి; తీగె; సారె; కమ్మ; * string, v. t. దారముతో దండగా గుచ్చు; మాల కట్టు; * stringed instrument, n. తంతి వాద్యం; * strip, n. బద్ద; పేలిక; పట్టీ; * strip, v. t. ఒలచివేయు; * striped, adj. చారల; * strive, v. i. ప్రయత్నించు; కడంగు; * stroke, n (1) దెబ్బ; గాతం; ఆఘాతం; ఆహతి; ఉపహతి; కిల్ల; (2) మస్తిగాతం; మెదడులో రక్తనాళం పూడుకుపోవడం వల్ల కలిగే పరిస్థితి; (3) రుద్రవాతం; మస్తకఘాతం; మెదడులో రక్తస్రావం జరగడం వల్ల కలిగే పరిస్థితి; ** heat stroke, ph. వడ దెబ్బ; ఉష్ణ ఘాతం; ఆతప ఆహతి; * stroke, v. t. నిమురు; దువ్వు; * strong, adj. బలమైన; బలిష్టమైన; పటిష్టమైన; దృఢ; శక్తివంతమైన; త్రాణ కలిగిన; త్రాణిక; తీక్షణమైన; ప్రబలమైన; ప్రగాఢ; నిబిడమైన; ** strong acid, ph. త్రాణికామ్లం; * Strontium, n. రేడియో ధార్మికశక్తి ఉన్న ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 38, సంక్షిప్త నామం, Sr); * structure, n. కట్టడం; కట్టడి; నిర్మాణం; రచన; ఆకారం; ఆకృతి; ** atomic structure, ph. అణువుల నిర్మాణం; అణురచన; ** crystal structure, ph. స్ఫటిక నిర్మాణం; స్ఫటిక రచన; ** molecular structure, ph. బణువుల నిర్మాణం; బణురచన; ** subatomic structure, ph. పరమాణువుల నిర్మాణం; పరమాణు రచన; ** structural formula, ph. నిర్మాణ క్రమం; ఒక బణువులో అణువులు ఎలా అమర్చబడి ఉన్నాయో చూపే బొమ్మ; ** structural universals, ph. నిర్మాణాత్మక సార్వత్రికలు; * structuralism, n. నిర్మాణక్రమవాదం; ఒక రకం సాహిత్య విమర్శ; * struggle, v. i. గింజుకొను; * struggle, n. (1) పెనుగులాట; ఘర్షణ; (2) పోరాటం; ** struggle for existence, ph. జీవన పోరాటం; జీవన సమరం; ** struggle for independence, ph. స్వతంత్ర పోరాటం; * strychnine, n. ముషిణి; ఒక విషపదార్థం; నక్స్ వామికా గింజలలో ఉండే విషం; * stubble, n. (1) దుబ్బు; కొయ్యగా మిగిలినది; (2) కొద్దిగా పెరిగిన గెడ్డం; * stubborn, adj. మొండి; * stubbornness, n. మొండితనం; పంతం; పెంకితనం; * stud, n. మగ గుర్రం; గుండు; * student, n. అధ్యేత; అభ్యాసి; అంతేవాసి; m. విద్యార్థి; f. విద్యార్థిని; ** student's student, ph. ప్రశిష్యుడు; (note) similar to ప్రాచార్యుడు, ప్రపితామహుడు; * studies, n. విద్య; చదువు సంధ్యలు; ** higher studies, ph. ఉన్నత విద్య; పై చదువులు; * studio, n. చిత్రశాల; * study, n. (1) చదువుకొనే గది; (2) పఠన; చదువు; అధ్యయనం; * study, v. i. చదువు; పఠించు; నేర్చుకొను; అభ్యసించు; అధ్యయనం చేయు; అవగాహించు; గరచు; గ్రహించు; ప్రాపించు; * stuff, n. సరుకు; * stuff, v. i. మెక్కు; * stuff, v. t. కుక్కు; దట్టించు; * stuffing, n. కూరు; తోపు; పూర్ణం; * stump, n. శంకువు; * stun, v. i. నివ్వెరపడు; మ్రాన్పడు; రిచ్చపడు; స్తంభించు; నిర్ఘాంత పోవు; * stunted, adj. . గిడసబారిన; ఎదగని; * stunted, adj. గిడస; గిడసబారిన; ఎదగని; * stupefaction, n. నిర్విణ్ణత; స్తబ్ధత; * stupefy, v. t. నిర్విణ్ణుని చేయు; స్తబ్ధుని చేయు; * stupid, adj. మొద్దు; జడ్డు; తెర్ర; * stupid, n. శుంఠ; మొద్దు; జడ్డి; మూఢమతి; m. మూర్ఖుడు; బుద్ధిహీనుడు; వివేకహీనుడు; ** extremely stupid, ph. వజ్రశుంఠుడు; శుద్ధ మొద్దావతారం; * stupidity, n. అవివేకం; బుద్ధిహీనత; తెలివితక్కువతనం; మూర్ఖత్వం; జడ్డితనం; ఎడ్డమి; * stupor, n. మూర్చ; మత్తు; మైకం; జడత్వం; స్తబ్దత; * stupor, n. మూర్చ; మత్తు; మైకం; జడత్వం; స్థబ్దత; లాహిరి; ఇంచుమించు స్పృహ లేని స్థితి; * stutter, n. నత్తి; * style, n. (1) వాటం; వైఖరి; తీరు; పద్ధతి; రీతి; పగిది; చందం; బాణీ; ఫక్కి; పంథా; హావభావాలు; ధోరణి; తరహా; లక్షణం; ఫణితి; శైలి; (2) కీలం; పువ్వుల అండాశయంలో ఉన్న కాడ; ** speaking style, ph. ఫణితి; ** writing style, ph. శైలి; ** style manual, n. లక్షణ గ్రంథం; ** style sheet, n. శైలీ పత్రం; * stylist, n. లాక్షణికుడు; * stylus, n. గంటం; కలం ఆకారంలో ఉండే ఒక లోహపు పనిముట్టు; * suave, adj. సారస్యము; సరసత; లోలోపల ఎలా ఉన్నా పైకి మాత్రం తేలిపోకుండా మాట మంచితో ఉండే ప్రవర్తనతో కూడిన; * sub, pref. ఉప; క్రీ; కింది; * subaltern, adj. అధీన; పరాధీన; వలస రాజ్యాలలో బ్రిటిష్‍ మిలటరీ వారు తరచుగా వాడిన పదం; ** subaltern perspective, ph. అధీన దృక్కోణం; పరాధీన దృక్కోణం; * subatomic, adj. పరమాణు; పరమాణీయ; * subcommittee, n. ఉపసంఘం; * subconscious, adj. వ్యక్తావ్యక్తమైన; సుప్తచేతనమైన; ఉపచేతన; ** subconscious mind, ph. ఉపచేతనం; * subconsciousness, n. సుప్తచేతనం; * subcontinent, n. ఉపఖండం; ఖండంలోని మిగిలిన ప్రాంతం నుంచి ఏదోక భౌగోళిక అడ్డంకుల కారణంగా (గొప్ప పర్వత శ్రేణులో, మహా నదులో, ఎడారులో) విడిపోయినట్టుగా ఉండే భారీ ద్వీపకల్పాలను ఉపఖండాలు అంటారు. ఇలా భౌగోళికంగా మిగిలిన ఖండం నుంచి విడిగా ఉంటూ, ఆ ప్రాంతం అంతా కలిసి ఉండడమే ఆ ప్రాంతానికి ప్రత్యేక సంస్కృతినీ, ఉమ్మడి చరిత్రనీ ఇస్తుంది; * subdue, v. t. అణచు; లోబరచుకొను; వశపరచుకొను; జయించు; * subject, n. (1) కర్త; వాక్యమందలి కర్త; (2) విషయం; కథావిషయము; (3) విశేష్యం; వ్యాప్యము; (4) అంశం; పాఠ్యాంశం; (5) వ్యవహర్త; పాలితుడు; * subjective, adj. ఆత్మగత; ఆత్మాశ్రయ; స్వీయాత్మక; వ్యక్తినిష్ట; వ్యక్తిగత; ఆధ్యాత్మిక; ప్రాతీతిక; ** subjective idealism, ph. స్వీయాత్మక భావవాదం; ఆత్మాశ్రయ భావవాదం; ** subjective knowledge, ph. ఆత్మగత జ్ఞానం; ** subjective viewpoint, ph. ఆత్మగత దృక్పథం; * subjectivism, n. ఆత్మాశ్రయవాదం; * subjectivity, n. స్వీయాత్మకం; ఆత్మాశ్రయత్వం; వ్యక్తినిష్టత; * subjugation, n. దమనం; దమననీతి; * sublimation, n. ఋష్వం; ఉత్పాదం; ఉత్పతనం; ఘనరూపం నుండి నేరుగా వాయురూపంలోకి మారే భౌతిక ప్రక్రియ; * sublingual, adj. నాలుక కింద; జిహ్వధర; * submarine, n. నిమజ్జిత నావ; దొంగోడ; జలాంతర్గామి; * submarine fire, n. బడబాగ్ని; బడబానలం; ఔర్వాగ్ని; అవ్వాగ్గి; * submerged, adj. నిమజ్జిత; * submission, n. దాఖలు; ఒప్పగం; * submit, v. t. దాఖలు చేయు; దఖలు పరచు; ఒప్పగించు; * subordinate, n. తాబేదారుడు; * subpoena, n. (సపీనా) సాక్షి సమను; శిక్షా నిర్ణయముతో సాక్షిని రమ్మని పంపు ఉత్తరువు; (rel.) summons; * subroutine, n. ఉపక్రమణిక; * subscribe, v. i. చందాకట్టు; ఒప్పుకొను; అంగీకరించు; ఏకీభావం తెలుపు; * subscriber, n. చందాదారుడు; * subscript, n. పాదాక్షరం; పాదిక; పాదాంకం; అంత్య ప్రత్యయం; * subscription, n. చందా; ఉపహారం; ** annual subscription, ph. సాలు చందా; * subsequently, adv. తదుపరి; పిదప; అనంతరం; తర్వాత; కడపట; దరిమిలాను; * subservience, n. అణకువ; విధేయత; * subside, v. i. తగ్గు; మాటు పడు; సమసిపోవు; * subsidy, n. ప్రభుత్వం ప్రసాదించే సహాయం; * subsidiary, adj. గౌణ; * subsistence, n. ఉపాధి; కనిష్ఠ జీవనాధారం; జీవక; భృతి; * subsoil, n. ఉపమృత్తిక; * subspecies, n. ఉపజాతి; ఉపగణం; * substance, n. పదార్థం; ద్రవ్యం; ** gaseous substance, ph. వాయు పదార్థం; ** liquid substance, ph. ద్రవ పదార్థం; ** solid substance, ph. ఘన పదార్థం; * substandard, n. న్యూన ప్రామాణికం; * substantial, adj. మోతుబరు; * substitute, n. బదులు; * substitute, v. t. ప్రతిక్షేపించు; బదలాయించు; ఆదేశించు; * substitution, n. ప్రతిక్షేపణ; ఆదేశం; అనుకల్పం; బదిలీ చర్య; మార్పిడి; * substratum, n. అధస్తరం; దిగువనున్న పొర; * subsystem, n. ఉపవ్యవస్థ; * subtext, n. అంతరార్థం; గూఢార్థం; అన్యాపదేశం; ** metaphorical subtext, ph. ఉపమాత్మక అంతరార్థం; * subtle, adj. (సటుల్) సూక్ష్మ; పట్టుకు దొరకనిది; ** subtle body, ph. సూక్ష్మ శరీరం; ** subtle differences, ph. సూక్ష్మ భేదాలు; ** subtle relationship, ph. సూక్ష్మ సంబంధం; * subtle, n. సూక్ష్మం; వైదగ్ధ్యం; * subtlety, n. సూక్ష్మం; ** subtlety of law, ph. ధర్మసూక్ష్మం; * subtract, v. t. తీసివేయు; కొట్టివేయు; వ్యవకలించు; * subtraction, n. తీసివేత; కొట్టివేత; వ్యవకలనం; * subtrahend, n. వ్యవకలితం; శోధకము; తీసివేయబడే సంఖ్య; see also minuend; * suburb, n. శాఖాగ్రామం; మదురువాడ; శాఖానగరం; pl. శివార్లు; * succeed, n. జయించు; గెలుచు; నెగ్గు; * success, n. జయం; విజయం; ఉత్తీర్ణం; సఫలం; కృతార్ధత; * successful, n. సఫలం; జయప్రదం; * successfully, adj. సఫలీకృతంగా; జయప్రదంగా; * succession, n. (1) వంశపారంపర్యం; దాయాధికారం; వారసత్వం; ఉత్తరాధికారం; (2) పరంపరాక్రమం; * successive, adj. ఉత్తరోత్తర్యా; పరంపరానుగత; అనుక్రమ; * succinct, (సక్సింట్‍) adv. ముక్తసరిగా; సంగ్రహంగా; టూకీగా; * succubus, n. కామినీ; మగవాడితో రతిని కాంక్షించే ఆడ దయ్యం; (ant.) incubus; * succulent, adj. రసభరిత; రుచికర; * such, adj. అటువంటి; ** such and such, adj. ఫలానా; * suck, v. i. (1) చీకు; చప్పరించు; (2) పీల్చు; ** suck the breast, ph. పాలు తాగు; * sucrose, n. ఇక్షోజు; పంచదారలో ఉండే చక్కెర; * suction, n. చూషణం; * sudden, adj. అకస్మిక; ఆకస్మిక; * suddenly, adv. అకస్మాత్తుగా; ఆకస్మికంగా; అమాంతంగా; అనుకోకుండా; హఠాత్తుగా; ఉన్నపాటున; ఉన్నట్టుండి; గభీమని; గభాలున; పుసుక్కున; చివాలున; చటుక్కున; చట్టున; తటాలున; తటుక్కున; చటాలున; ఠక్కున; దిగ్గున; గ్రక్కున; చివ్వున; జివ్వున; కాదాచిత్కంగా; గుప్పున; గుబుక్కున; గబుక్కున; * sudorific, n. ఘర్మకారి; చెమటని పుట్టించే పదార్థం; * suds, n. నురుగ; నురగ; సబ్బు నురగ; * sue, v. t. దావా వేయు; నష్టపరిహారం కోసం కోర్టులో దావా వేయు; * suede, n. మెత్తని తోలు; Suede is a soft, fuzzy leather made from the inner layer of hide, while traditional leather (grain leather) is made from the tough, smooth outer layer; * suffer, v. i. బాధపడు; తల్లడిల్లు; * suffering, n. బాధ; వ్యధ; వెత; వేదన; దుఃఖం; వగపాటు; * sufficient, adj. చాలినన్ని; సరిపడినన్ని; సరిపడా; పర్యాప్తమైన; * sufficient, n. చాలు; సరిపోయింది; పర్యాప్తం; ** barely sufficient, ph. బొటాబొటీ; ** sufficient conditions, ph. పర్యాప్త నిబంధనలు; పర్యాప్త నియమాలు; * suffix, n. ఉపప్రత్యయం; పరప్రత్యయం; ఉత్తరపదం; అపదం; అంతాంగమమం; తోకమాట; వాలం; వెలపలి తోక; ** causative suffix, ph. ప్రేరణ ప్రత్యయం; * suffocate, v. i. ఉక్కిరిబిక్కిరి అవు; * suffocate, v. t. ఉక్కిరిబిక్కిరి చేయు; * suffocation, n. శ్వాసావరోధన; * suffrage, n. ఓటు హక్కు; ఎన్నిక హక్కు; * sugar, n. పంచదార; చక్కెర; శర్కర; పౌండ్రక; తీరవ్వ; ** blood sugar, ph. రక్త శర్కర; రక్తంలో గ్లూకోజ్ మట్టం; ** brown sugar, ph. శుద్ధి చేసిన తెల్ల చక్కెరకి కపిల వర్ణపు రంగు, షాడబం కొరకు మొలేసస్‍ కలపగా వచ్చినది; ** hexose sugar, ph. షడ్ చక్కెర; షడోజు; ** invert sugar, ph. త్రిశంకు చక్కెర; Invert sugar is a liquid sweetener made by breaking down table sugar (sucrose) into its component parts: 50% glucose and 50% fructose using heat and acid. Sucrose rotates polarized light to the right ($+$66.5°). Once hydrolyzed, the resulting mixture of glucose and fructose rotates light to the left, which is a physical "inversion". ** raw sugar, ph. బూరా చక్కెర; బూరా పంచదార; ముడి చక్కెర; ** synthetic sugar, ph. సంధాన చక్కెర; ** sugar candy, ph. పటికబెల్లం; పటికపంచదార; కలకండ; * sugarcane, n. చెరుకు; చెరుకు గడ; ఇక్షువు; ** sugarcane juice, ph. చెరుకు రసం; ఇక్షు రసం; * sugar cubes, n. కండ చక్కెర; * sugar-phosphate, n. భాస్వరదార; * suggestion, n. సలహా; సూచన; * suicidal, adj. ఆత్మఘాతుక; * suicide, n. ఆత్మహత్య; ప్రాణత్యాగం; * suit, n. అభియోగం; దావా; వాజ్యం; * suit, v. i. కుదురు; వీలగు; నప్పు; * suitability, n. అనువు; ఉరవు; అవుచిత్యం; ఔచిత్యం; ఉచితం; ఒనరిక; * suitable, n. అనువు; ఉరవు; * suitable, adj. తగిన; ఉచితమైన; యుక్తియుక్త; * suite, (స్వీట్) n. (1) హొటేళ్లలో కాని, కచేరీ భవనాలలో కాని రెండు మూడు గదులతో కూడిన వాటా; (2) సంగీతంలో రెండు, మూడు రాగాలతో కూడిన పాట; (3) కంప్యూటర్లలలో రెండు, మూడు అనువర్తన క్రమణికలని గంపగుత్తంగా అందించడం; మైక్రోసాఫ్ట్ ఆఫీస్‍ లో వర్డ్, పవర్ పోయింట్, ఎక్సెల్‍ అనే అనువర్తన క్రమణికలు గంపగుత్తంగా ఉంటాయి. * suitor, n. (1) వ్యాజ్యగాడు; కక్షదారు; దావాదారు; (2) ఉపసర్పింౘువాఁడు; ఉపసర్పికుడు; తన్నుపెండ్లాడుమని ఒక స్త్రీనికోరువాడు; * sulfate, sulphate (Br.) n. గంధకితం; బహు జాతిఅణువులతో కూడిన అయాను; ఈ అయాను బాహుబలం 2, సాంఖ్యక్రమం SO₄; * sulfide, sulphide (Br.) n. గంధకిదం; ఏక జాతి అణువులతో కూడిన అయాను; ఈ అయాను బాహుబలం 1, సాంఖ్యక్రమం S₂; * Sulfur, sulphur (Br.) n. గంధకం; మణిశిల; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 16, సంక్షిప్త నామం, S); [Sans.] sulvere * sulfuric acid, sulphuric acid (Br.) n. గంధకామ్లం; గంధక ధృతి; H₂SO₄; * sulk, v. i. గునుసు; చిటపటలాడు; అలుగు; ముఖము మాడ్చుకొను; కోపముగానుండు; * sultana, n. బంగారు లేదా ఆకుపచ్చ రంగు ఎండిన ద్రాక్ష. అమెరికాలో సుల్తానాలను ‘గోల్డెన్ రైసిన్స్’ లేదా ‘Sun-maid’ అంటారు; * sultriness, n. ఉక్క; గుబులు; ఉబ్బ; * sum, v. t. కూడు; కలుపు; * sum, n. మొత్తం; కలయిక; కూడిక; ** partial sum, ph. అర్ధాంతర మొత్తం; * summarize, v. t. క్రోడీకరించు; సంగ్రహించు; టూకించు; ముక్తాయించు; ఉటంకించు; * summary, n. సారాంశం; సంగ్రహం; క్రోడిక; సంక్షిప్తం; ఉటంకం; టూకీ; ముక్తసరు; ముక్తాయింపు; ** executive summary, ph. నిర్వహణ సంగ్రహం; నిరవాక సంగ్రహం; * summation, n. సంకలనం; కూడిక; * summer, n. (1) వేసంగి; వేసవి కాలం; ఎండాకాలం; యాసంగి; ఊష్మకం; (2) సంకలని; కూడేది; ** summer crop, ph. యాసంగి పంట; పునాస పంట; ఖరీఫ్; రబీ; ** summer solstice, ph. ఉత్తరాయనాంతం; * summing, n. సమసనం; కలపడం; * summit, n. శిఖరాగ్రం; నగాగ్రం; శృంగం; * summon, v. t. పిలుచు; పిలిపించు; రమ్మని కబురు పెట్టు; కేకేయు; ఆకరితం; * summons, n. పిలుపు; తాకీదు; ఫర్మానా; సమను; కోర్టులో హాజరు కమ్మని పంపిన అధికార పత్రం; ఒక వ్యక్తి కోర్టులో కేసు వేసిన తర్వాత, ఆ కేసును విచారణకు స్వీకరించి, కోర్టు అవతలి వ్యక్తికి అధికారిక ఆదేశం పంపిస్తుంది. దీనినే 'కోర్టు నోటీసూ/'సమన్స్' (Court Notice/Summons) అని అంటారు. దీనిని అస్సలు నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. కోర్టు నోటీసు వచ్చినా హాజరు కాకపోతే, కోర్టు మీపై కఠిన చర్యలు తీసుకోవచ్చు. లేదా, మీరు లేకపోయినా కేసును ఏకపక్షంగా (Ex-parte) అవతలి వ్యక్తికి అనుకూలంగా తీర్పు ఇచ్చే ప్రమాదం ఉంది. (rel.) subpoena; * sump, n. కూపం; గొయ్యి; ** sump pump, ph. కూప తోడిక; ఒక గోతి (కూపం) లోకి చేరుకున్న మురికి నీటిని బయటకు తోడే సాధనం; * sun, n. (1) సూర్యుడు; పొద్దు; మిత్ర; రవి; భాను; భగ; పుష; హిరణ్యగర్భ; నరీచి; ఆదిత్య; సవిత్ర; అర్క; భాస్కర; తరణి; ఖద్యోతుడు; మార్తాండుడు; గ్రహపతి; ప్రభాకరుడు; ద్యుమణి; దినకరుడు; పగటివేల్పు (పగలు + వేల్పు = Day God); ఇరులగొంగ (ఇరులు + గొంగ = Enemy of Darkness); కాకవెలుగు (Light of Heat); మింటితెరువరి (మిన్ను + తెరువరి = Sky Traveller); (2) ఎండ; ** the sun rose, ph. పొద్దు పొడిచింది; ** the sun sank, ph. పొద్దు వాలింది; పొద్దు వాటారింది; పొద్దు గ్రుంకింది; * sunbath, n. ఆతపస్నానము; * sunbird, n. తేనెపిట్ట; * Sunday, n. ఆదివారం; రవివారం; భానువారం; భట్టారక వారం; సూర్యవారం; * sun-dried, adj. ఎండబెట్టిన; ఎండిన; * sundry, n. అమాంబాపతులు; * sunflower, n. సూర్యకాంతం; ప్రొద్దుతిరుగుడు పూవు; * sunlight, n. ఎండ; సూర్యరశ్మి; రవిరశ్మి; ఆతపం; ** beam of sunlight, ph. తరణి కిరణ వారం; * sunset, n. సూర్యాస్తమయం; * sunshade, n. ఆతపత్రం; నీడ; * sunshine, n. ఎండ; ఆతపము; సూర్యరశ్మి; * mild sunshine, ph. నీరెండ; * sunstroke, n. ఎండదెబ్బ; వడదెబ్బ; వడతాకు; వేడిదెబ్బ; * sunstroke, n. ఎండదెబ్బ; వడదెబ్బ; వడతాకు; * suo moto, n. [legal] తనంత తానుగా; [ety.) A Latin legal term which means “on its own motion” and implies that an action was taken by a group or person on their own; * super, pref. గువ; పై; పెద్ద; ఉత్తమ; అతీత; ఉపరి; అత్యంత; * superconductivity, n. అతీతవాహకత్వం; * superconductor, n. అతీతవాహకి; * superficial, adj. (1) బాహ్య; పైపైని; ఉపరితలానికి సంబంధించిన; (2)సారం లేని; * superfluous, adj. అపేక్షాధిక; అవసరానికి మించిన; * super-food, n. భృహదాహారం; భృహదాన్నం; ఎక్కువ పోషకశక్తి గల ఆహార పదార్థం; * superhuman, adj. మానవాతీత; అతిమానుష; అతిమర్త్య; * superimposition, n. అధ్యాసం; అధ్యారోపం; * superintendent, n. అవేక్షకుడు; * superior, adj. ఊర్ధ్వ; ఉన్నత; ఉత్తమ; పరమ; మిన్న; * superiority, n. అధికత; * superlative, adj. సర్వోత్తమ; అత్యుత్తమ; * supernatural, adj. సహజాతీతమైన; ఆధిదైవిక; * supernova, n. బృహన్నవ్యతార; * supernumerary, adj. అధికమాసం; అధిక; లెక్కకు మించి; అనుకున్నదానుకంటె ఎక్కువ; ** supernumerary month, ph. అధికమాసం; * superposition, n. అధ్యారోపితం; ఆచ్ఛాదనం; ఉపరిస్థాపకం; అధిస్థాపనం; ఒకే స్థానంలో, ఒకటి కంటె ఎక్కువ స్థితులు ఆక్రమించి ఉండడం; ** principle of superposition, ph. ఆచ్ఛాదన సూత్రం; ఉపరిస్థాపక సూత్రం; అధ్యారోపనం; అధ్యాస; * superscript, n. శీర్షిక; * supersonic, adj. అతిధ్వానిక; * superstition, n. పిచ్చి నమ్మకం; మూఢ నమ్మకం; గుడ్డి గురి; అంధ విశ్వాసం; * supervisor, n. పర్యవేక్షకుడు; ఉపద్రష్ట; * supervision, n. పర్యవేక్షణ; అజ్మాయిషీ; * supine, adj. వెల్లకిలా; * supplicate, v. t. బ్రతిమాలుకొను; అర్థించు; * supplies, n. pl. రస్తు; సంబారాలు; * support, n. ఆదరువు; ఊత; సమర్ధన; ఆనురాట; * support, v. t. సమర్ధించు; ఊతనిచ్చు; * supplicate, v. i. బతిమాలుకొను; * supplier, n. సరఫరాదారు; * supplies, n. pl. సరుకులు; దినుసులు; సరంజామా: * supply, n. సరఫరా; opp of demand; ** excessive supply, ph. ఉల్బణం; ** excessive supply of money, ph. ద్రవ్యోల్బణం; inflation; ** water supply, ph. నీటి సరఫరా; * supply, v. t. సరఫరా చేయు; సమకూర్చు; అందించు; పోషించు; ** supply chain, ph. సరఫరా చయనిక; * supply side, ph. సరఫరా వైపు; * support, n. అండ; దన్ను; ఊత; ఊతం; ఊనిక; ఆసరా; ఆనిక; ఊనిక; ఊత; ఆకరం: ప్రాపకం; ప్రాపు; ఆధారం; ఆస్కారం; దిక్కు; ఆలంబనం; బాసట; ఉద్ధరణ; కాపు; తోడు; మద్దత్తు; జీవగర్ర; ** manual support, ph. చేఁదోడు; ** verbal support, ph. వాఁదోడు; * supporter, n. దన్నుదారు; మద్దతుదారు; * supporters, n. pl. బలగం; మద్దతుదార్లు; * supposition, n. కల్పన; అంచనా; ఊహ; * suppress, v. t. రేకుమడచు; అణగదొక్కు; అణచు; * suppressed, adj. (1) అణగఁద్రొక్కబడిన; అణచబడిన; దళిత; వినతములైన; (2) అణగారియున్న; * suppression, n. అణచివేత; దమనం; * suppressor, n. దమనకారి; దమనకి; * suppuration, n. చీము పట్టడం; * supra, pref. అధి; * supramental, adj. అపౌరుషేయ; మేధాతీతమైన; * supreme, adj. ఉన్నతమైన; ** supreme knowledge, ph. బ్రహ్మవిద్య; * surd, n. కరణి; ఒక సంఖ్య లోని వర్గ మూలాన్ని కాని, ఘన మూలాన్నికాని నిర్మూలించలేకపోతే ఆ సంఖ్యని కరణి అంటారు; (ety.) short for absurd; తెలుగులో కరణి అన్న మాట ఎలా వచ్చిందో తెలియదు; if any number can be written as a+√b, where a, b are integers then that number is called a surd; * surety, n. జామీను; * surf, n. ఫేనం; నురుగు; * surface, adj. ఉపరితల; తల; భూతల; ** surface area, ph. ఉపరితల వైశాల్యం; ** surface water, ph. భూతల జలం; ఉపరితల జలం; ** surface of the Earth, ph. భూతలం; ధరాతలం; ** surface tension, ph. తలతన్యత; * surface, n. ఉపరితలం; ఉపరిభాగం; తలం; ** curved surface, ph. వట్రుతలం; * surfboard, n. ఫేనపు చెక్క; సముద్రపు కెరటాల మీద సవారీ చెయ్యడానికి వాడే బల్ల; * surge, n. తరగ; ** surge tank, ph. తరగ కుండీ; జలవిద్యుత్ కేంద్రాలలో నీటిని ఉత్పాదక యంత్రాల మీదకి మళ్ళించే దారిలో ఉండే ఒక కుండీ; * surgery, n. శచికిత్స; శల్యక్రియ; శల్యశాస్త్రం; ** surgical operation, ph. శస్త్ర క్రియ; శల్యక్రియ; * surmount, v. t. అధిగమించు; గట్టెక్కు; * surname, n. ఇంటిపేరు; * surpass, v. t. తలదన్ను; * surplus, n. మిగులు; అధికాదాయం; అతి; * surprise, n. ఆశ్చర్యం; అచ్చెరువు; నివ్వెర; విస్మయం; అక్కజము; * surreal, adj. అధివాస్తవిక; కాలాతీత; నమ్మశక్యం కాని; కలో నిజమో తెలియరాని; * surrealism, n. అధివాస్తవికత; అచేతనమైన మనస్సు ఎలా పని చేస్తున్నాదో వ్యాఖ్యానించడం; కథా వస్తువుని కలలో మాదిరి అసంబద్ధ ధోరణిలో వర్ణించడం; * surrender, adj. విడత; * surrender value, ph. విడత కిమ్మత్తు; విడత విలువ; * surrender, v. t. లొంగిపోవు; * surrogate, n. ఒకరి స్థానంలో మరొకరు నిలవడం; ** surrogate mother, n. ప్రతినిధి మాత; ఒక స్త్రీ పిల్లని కనలేని పరిస్థితిలో ఆమె తరఫున ఆ బిడ్డని మోసిన కన్నతల్లి; * surround, v. i. మూగుకొను; ముసురుకొను; ఆవరించుకొను; * surround, v. t. (1) మూగు; ముసురు; గుమిగూడు; ఆవరించు; పరివేష్ఠించు; పరిక్షేపించు; (2) ముట్టడించు; చుట్టుముట్టు; * surrounded, n. నివృతం; సమావృతం; పరివేష్ఠితం; * surroundings, n. పరిసరములు; * surveillance, n. నిఘా; కాపలా; కాపు; కావలి; * survey, n. అవలోకన; అవలోడన; పైమాయిషీ; సర్వేక్షణం; ** land survey, ph. పైమాయిషీ; భూమికొలత; * surveyor, n. కొలగాడు; * survival, n. బతుకు; మనుగడ; జీవిక; ** means of survival, ph. బతుకు తెరువు; * survive, v. i. బతికి ఉండు; * survivors, n. pl. హతశేషులు; * susceptibility, n. గ్రహణశీలత; మార్పుకి వీలు కల్పించడం; వివశత; ** magnetic susceptibility, ph. అయస్కాంత గ్రహణశీలత; * suspect, v. t. శంకించు; అనుమానించు; భావించు; * suspend, v. t. లంబించు; ప్రలంబించు; వేలాడదీయు; * suspended, n. లంబితం; లంబించబడినది; ప్రలంబితం; వేలాడదీయబడినది; విలంబితం; * suspense, n. ఉత్కంఠ; తహతహ; ఔత్కంఠ్యము; * suspenseful, adj. ఉత్కంఠితమైన; ఉత్కంఠభరితమైన; * suspension, n. ఆపుదల; నిలుపుదల; వ్యాక్షేపం; ** suspension spring, ph. కమానుకట్ట; * suspicion, n. అనుమానం; శంక; అరగలి; ** mutual suspicion, ph. అరమరిక; * sustain, v. i. భరించు; మోయు; ఆదుకొను; * sustainable, adj. పాలనీయ, భరణీయ, నిర్వహణీయ, ధారణీయ, సహనీయ, రక్షణీయ; ** sustainable agriculture, ph. సహనీయ సేద్యం; నిర్వహణియ వ్యవసాయం; ధారణీయ వ్యవసాయం; ** sustainable development, ph. ధారణీయ అభివృద్ధి; * sustenance, n. జీవనోపాధి; * suture, n. సీమంతిక; సీవని; సంధి; కుట్టు; స్యూతము; ** continuous suture, ph. అఖండ సీవని; ** cranial suture, ph. మస్తక సీవని; ** dorsal suture, ph. పశ్చాత్ సీవని; ** the sagittal suture, ph. బ్రహ్మరంధ్రం; పసికందుల నడినెత్తిమీద ఉండే మెత్తటి ప్రదేశం; ** ventral suture, ph. పురః సీవని; * sutures, n. స్యూతులు; కుట్లు; సీమంతికలు; * suzerainty, n. సర్వసహాధీశత్వం; విదేశాంగ వ్యవహార్రాలలో ఒక రాజ్యం పై అదికారం; * swaggering swordsman, ph. అడిబీరపు యోధుడు; * swallow, n. వానకోయిల; ఒక రకం పక్షి; * swallow, v. t. మింగు; కబళించు; గుటుక్కుమనిపించు; గుటకాయిస్వాహా చేయు; * swamp, n. చిత్తడినేల; రొంపి; * swamp, v. i. రొంపిలో దిగబడు; తలమునకగు; ఊపిరాడనంత పనిలో పడు; * swan, n. హంస; మరాళం; అంచ; * swap, v. t. మార్చు; తారుమారు చేయు; ఇచ్చిపుచ్చుకొను; * swarm, n. దండు; మూక; ** swarm of locusts, ph. మిడతల దండు; ** swarm of monkeys, ph. కోతిమూక; * swarthy, adj. చామనచాయ; ఎండకి నల్లబడ్డ శరీర చాయ; ** swarthy complexion, ph. చామనచాయ; * sway, v. i. ఊగు; ఆడు; ఊగిసలాడు; * sweat, n. చెమట; ఘర్మజలం; శ్వేదనజలం; శ్వేదం; ** sweat duct, ph. స్వేదనాళిక; స్వేదనాళం; ** sweat glands, ph. స్వేదగ్రంథులు; చెమటబొడిపెలు; చెమటకంతులు; * sweat, v. i. చెమట పట్టు; చెమరు; చెమర్చు; చెమరించు; * sweater, n. ఉన్నిలం; శాముల్యం; * sweep, v. t. తుడుచు; ఊడ్చు; * sweeper, n. m. ఊడ్పుకాడు; f. ఊడ్పుగత్తె; ఝాడమాలిని; (ety. ఝాడూ = చీపురు) * sweeping, adj. విస్తృత; వ్యాపక; * sweepings, n. ఊడ్చిన పెంట; చెత్త; చెదారం; * sweet, adj. తీయనైన; తియ్యనైన; తియ్యని; మధురమైన; మధురం; ** sweet basil seeds, ph. సబ్జాగింజలు; ** sweet flag, ph. వస; ** sweet marjoram, ph. మరువం; ప్రస్థపుష్పకం; ** sweet negro coffee, ph. కమ్మకసింద; ** sweet potato, ph. తియ్యదుంప; చిలగడదుంప; గెనుసుగడ్డ; రత్నపురిగడ్డ; తన జన్మ స్థానమైన దక్షిణ అమెరికా నుండి ఇది ప్రపంచం అంతా వ్యాపించింది;[bot.] ''Ipomoea batatas;'' a sweet potato and a yam are not the same thing; Sweet potatoes are in the morning glory family, while yams belong to the lily family; In the US red sweet potato is called yam; * sweetmeat, n. తీపితిండి; తీపి తినుబండారం; మిఠాయి; * sweetness, n. తియ్యదనం; తీపి; మధురిమ; * sweets, n. మిఠాయిలు; మోదకాలు; తీపి సరుకులు; బిళ్లలు; * swell, n. పొంగు; బూరటి కెరటం; ఉల్భణం; * swell, v. i. వాచు; పొంగు; ఉప్పొంగు; ఉబుకు; ఉబ్బు; ఉబ్బరించు; ఉబ్బరిల్లు; బూరటిల్లు; * swelling, n. వాపు; పొంగు; కదుము; ఉబ్బకం; ఉబ్బరింత; * swiftness, n. జోరు; వడితనం; ఉరవడి; * swig, n. గుక్కెడు; * swim, v. i. ఈదు; ఈఁతకొట్టు; * swimming pool, n. ఈఁతకొలను; కేళాకూళి; * swindler, n. మోసగాఁడు; వంచకుఁడు; * swine, n. పంది; ** swine flu, ph. ఒక రకం ఇన్‍ప్లుయెంజా పేరు; ఇది H1N1/09 అనే పేరుగల విషాణువు వల్ల వచ్చే జబ్బు; ఇది 2009 లో మొదటిసారి ప్రజలలో కనిపించింది; * swing, n. ఊయల; జోల; ఉయ్యాల; తూగుటుయ్యాల; * swing, v. i. ఊగు; తూగు; * swing, v. t. ఊపు; * switch, n. మీట; లాతం; పరీరంభకం; ** electrical switch, ph. విద్యుత్ మీట; విద్యుత్ పరీరంభకం; * switch, v. t. మార్చు; మారుగుళ్లు చేయు; తారుమారు చేయు; v. i. మారు; * switches, n. మీఁటలు; ** bank of switches, ph. మీఁటలమాల; see also keyboard ** switching yard, n. మారుగుళ్ల దొడ్డి; రైలు బండిలో పెట్టెల స్థానాలని మారుగుళ్లు చేసే స్థలం; * swoon, n. మూర్చ; * swoon, v. i. మూర్చిల్లు; సొమ్మసిల్లు; * sword, n. కత్తి; ఖడ్గము; బాకు; అడిదం; ** long sword, ph. అఘాయువు; అసితాంగము; అసిధేనుక; అసిపుత్రి; కఠారము; ** medium sword, ph. కరవాలము; కర్కశము; * sycophant, n. (సైకఫేంట్) భట్రాజు; భజనదాసు; చెంచారాయుడు; ముఖస్తుతిచేసి లాభం పొందేవాడు; * syllable, n. శబ్దగణం; మాత్ర; మాత్రకం; కారం; అక్షరం; ** accented syllable, ph. ఉదాత్త మాత్రకం; ఉదాత్త అక్షరం; ** Aum syllable, ph. ఓం కారం; ** long syllable, ph. గురువు; ** short syllable, ph. లఘువు; * syllabus, n. ప్రణాళిక; పాఠ్య ప్రణాళిక; సంగ్రహం; సంక్షేపం; * syllogism, n. త్రియాంశతర్కం; పంచావయవం; ఉదా. మానవులకి మృతి ఉంది. భారతీయులు మానవులు. కనుక భారతోయులకి మృతి ఉంది, అని తర్కించడం. * sylvan. adj. మొక్కలతో నిండిన; వన సంబంధమైన; * symbiont, n. సహజీవి; * symbiosis, n. సహజీవనం; పరస్పరసేవ; అంధపంగున్యాయం; * symbol, n. గుర్తు; ప్రతీక; చిహ్నం; సంకేతం; ** graphic symbol, ph. రేఖాత్మక చిహ్నం; రేఖాత్మక సంకేతం; రేఖాత్మక ప్రతీక; * symbolic, adj. సాంకేతిక; లాక్షణిక; ప్రతీక; ప్రతీకాత్మక; ** symbolic logic, ph. లాక్షణిక తర్కం; ప్రతీక తర్కం; ప్రతీకాత్మక తర్కం; Symbolic logic is the study of symbolic abstractions that capture the formal features of logical inference, often divided into two main branches: propositional logic and predicate logic. Example: A = all mammals feed their babies milk from the mother. B = all cats feed their baby's mother's milk. C = All cats are mammals(C). Then A and B imply C, or in symbols, A ^ B ==> C. * symbolical, n. సాంకేతికం; ప్రతీకాత్మకం; * symbolism, n. ప్రతీకాత్మకత; ప్రతీకాత్మకం; ప్రతీక వాదం; భావ ప్రకటన గాక భావ సూచనేు ప్రధానమైన పద్ధతి; * symmetric, adj. అనురూప; సౌష్ఠవ; * symmetrical, adj. అనురూప; * symmetry, n. సౌష్ఠత; సౌష్ఠవం; సొంపు; ** axial symmetry, ph. అక్ష సౌష్ఠత; అక్ష సౌష్ఠవము; ** cyclic symmetry, ph. చక్రీయ సౌష్ఠత; చక్రీయ సౌష్ఠవము; ** lateral symmetry, ph. పార్శ్వ సౌష్ఠత; పార్శ్వ సౌష్ఠవము; **. mirror symmetry, ph. దర్పణ సౌష్ఠవము; **. rotation symmetry, ph. భ్రమణ సౌష్ఠవము; **. translational symmetry, ph. స్థా�నాంతర సౌష్ఠవము; * sympathetic, adj. సహవేదన; సహానుభూత; ** sympathetic nerves, ph. సహవేదన నాడులు; ** sympathetic nervous system, ph. సహవేదన నాడీ మండలం;( ** sympathetic vibrations, ph. సహవేదన ప్రకంపనలు; ** parasympathetic, ph. పార్స్వసహవేదన; పార్స్వసహానుభూత; * sympathy, n. సానుభూతి; అనుతాపం; పరితాపం; కనికరం; దయ; * symphony, n. స్వరసమ్మేళనం; * symptom, n. లక్షణం; సూచకం; గురుతు; గుర్తు; * symptom of a disease, ph. రోగ లక్షణం; * synandry, n. సంయుక్త కేసరావళి; * synchronization, n. సమకాలీకరణం; * synchronous, adj. ఏకకాలిక; సమకాలిక; ఒకే సమయంలో జరిగే; ** synchronous motion, ph. ఏకకాలిక చలనం; సమకాలిక చలనం; * syncope, n. స్పృహ పోవుట; శోషిల్లుట; సొమ్మసిల్లుట; కండరములలో శక్తి పోవడం వల్ల స్పృహ పోవుట; ** heat syncope, వడ సొమ్ము; * syndrome, n. లక్షణగుచ్ఛం; కొన్ని రోగ లక్షణాల సముదాయం; * synecdoche, n. అజగర్లక్షణం వంటి అలంకారం; అంతా చెప్పడానికి బదులు కొంచెమే చెప్పడం కాని, కొంచెం చెప్పడానికి బదులు అంతా చెప్పడం కాని ఈ అలంకారం లక్షణం; ఉ. నలుగురితోటీ చెప్పి చూడు అన్నప్పుడు, నలుగురు మనుష్యులతోటే చెప్పమని కాదు, పలువురితో సంప్రదించమని. ఇది అజహర్లలక్షణం. ఉ. రంజి ట్రోఫీ ఆంధ్రా గెలిచిందంటే, ఆంధ్రులంతా అని కాదు, ఆంధ్రా జట్టు అని మాత్రమే అర్థం; ఈ రెండింటినీ ఇంగ్లీషులో సినక్‌డకీ అనే అంటారు. తెలుగులో మాత్రం మొదటిదానినే అజహర్లక్షణం అంటారు; * synonym, n. పర్యాయపదం; సమానార్థకం; ప్రతిపదం; రూపాంతరం; * synopsis, n. సారసంగ్రహం; * syntactic, adj. క్రమబద్ధ; వాక్యనిర్మాణ; భాషానిర్మాణ; ** syntactic analysis, ph. క్రమబద్ధ విశ్లేషణ; వాక్య విశ్లేషణ; * syntax, n. వాక్యనిర్మాణం; భాషానిర్మాణ సిద్ధాంతం; * synthesis, n. సంధానం; సంశ్లేషణ; సంయోగం; సమన్వయం; (ant.)విశ్లేషణ; * synthesizer, n. యోక్త; సంయోక్త; ** music synthesizer, ph. సంగీత సంయోక్త; * synthetic, adj. పౌరుష; సంధాన; సంశ్లేష; సంయోజిత; ** synthetic chemistry, ph. పౌరుష రసాయనం; సంధాన రసాయనం; సంశ్లేష రసాయనం; ** synthetic drug, ph. సంయోజిత ఔషధం; ** synthetic fibers, ph. పౌరుష తంతులు; సంధాన తంతులు; సంశ్లేష తంతులు; * synonym, n. పర్యాయపదం; ప్రతిపదం; నానాఅర్థం; * synonymous, adj. సమానార్థక; * syphilis, n. కొరుకు సవాయి; ఉపదంశ రోగం; ఫిరంగి రోగం; సవాయి; * syphilitic ulcers, n. సవాయి పుండ్లు; ఉపదంశం; * syringe, n. పిచికారి; వస్తి; * syrup, n. షర్బత్; * system, n. వ్యవస్థ; పద్ధతి; క్రమం; విధం; సరణి; తంత్రం; మండలం; శరీరం; ** nervous system, ph. నాడీ వ్యవస్థ; నాడీ మండలం; ** planetary system, ph. గ్రహ మండలం; ** political system, ph. రాజకీయ వ్యవస్థ; ** social system, ph. సాంఘిక వ్యవస్థ; ** societal system, ph. సామాజిక వ్యవస్థ; * systematically, adv. లాంఛనంగా; క్రమపద్ధతిలో; పద్దతి ప్రకారం; * systematized, n. వ్యవస్థితం; * systemic, adj. దైహిక; దేహం అంతటికి సంబంధించిన; * systole, n. ముకుళింత; హృత్సంకోచం; గుండె ముకుళించుకోవడం; * systolic, adj. ముకుళిత; స్పందన; * syzygy, n. (సిజిజీ) పర్వస్థానం; సూర్యచంద్రులు ఎదురెదురుగా కాని, ఒకే వైపు కాని ఉన్నప్పటి స్థానాలు; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలాలు== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] en5geip1x0ku2b1xpgn2mt4yk1dtsoc 0 3008 39115 39085 2026-05-15T14:31:56Z Vemurione 1689 /* Part 2: అ - a */ 39115 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: అం - aM== <poem> * '''అంకం, aMkaM''' -n. --(1) digit; number; --(2) act in a play; --(3) sign; symbol; --(4) lap; --(5) eye; ---కారణాంకం = factor. ---చరమాంకం = final act. ---పూర్ణాంకం = whole number. ---భిన్నాంకం = fractional number. ---ప్రథమాంకం = act 1 (in a play). * '''అంకగణితం, aMkagaNitaM''' -n. --arithmetic; ---ద్వియాంశ అంకగణితం = binary arithmetic. * '''అంకణం, aMkaNaM''' -n. -- (1) apartment; flat; నలుచదరపుచోటు; తొట్టికట్టు; (2) 8 square yards of land; పన్నెండడుగుల పొడవు, ఆరడుగుల వెడల్పు గలిగి 72 చదరపు అడుగుల వైశాల్యం ఉంటే ఇంటి కట్టుబడి స్థలమని నెల్లూరు జిల్లా వ్యవహారం; తిరుపతి ప్రాంతాల వారు 6 అడుగులు x 6 అడుగుల - అంటే 36 చదరపు అడుగుల వైశాల్యాన్ని - ఒక అంకణం గా తీసుకుంటారు. (3) The space between any two beams, or pillars. రెండు దూలముల, లేక స్తంభముల, నడిమి ప్రదేశము. * '''అంకనం, aMkanaM''' -n. --same as అంకణం; * '''అంకవంక, aMkavaMka''' -n. --plasticity; pliability; softness; * '''అంకాలు, aMkAlu''' -n. --marks; score in a test; statistics; (lit.) numbers; * '''అంకించుకొను, aMkiMcukonu''' -v. t. --appropriate; annex. * '''అంకితం, aMkitaM''' -n. --dedication (of a book or work of art); * '''అంకిలి, aMkili''' -n. --obstacle; impediment; * '''అంకుడు, aMkuDu''' -n. -- (1) [bot.] ''Nerium antidysenterica; Holarrhena antidysenterica''; This plant, that grows on hills, contains several alkaloids such as conessine, kurchine, and kurchicine; This plant was mentioned in Potana's Bhagavatam; -- (Syn.) కొండజెముడు, గిరిమల్లిక; కొండ మల్లె; కూటజం; పాలచెట్టు; -- (2) [bot.] ''Wrightia tinctoria''; ఈ వృక్షం పాలలో, ఆకులలో, పూలలో ఉండే ‘పాల ఇండిగో’ (Pala Indigo) అనే ఒక విధమైన నీలి అద్దకపు రంగు (Blue Dye) కారణంగా దీనికి టింక్టోరియా అనే పేరు ఏర్పడింది. టింక్టోరియస్ అంటే లాటిన్ భాషలో ‘నీలిరంగు కలిగిన‘ అని అర్థం. దీని కర్ర తేలికగా, మెత్తగా ఉండే కారణంగా బొమ్మల తయారీకి, తరిణె పట్టే పనుల (Turnery) కూ ఇది చాలా అనువుగా ఉంటుంది. ఈ కర్రతో అగ్గి పెట్టెలు, అగ్గి పుల్లలు కూడా తయారు చేస్తారు; ఏటి కొప్పాక లోని లక్క బొమ్మలు ఈ కర్రతోనే చేస్తారు; * '''అంకురం, aMkuraM''' -n. --(1) seed; sprout; bud; embryo; --(2) blood; -- మొలక; ఈరిక; మొటిక; ---అంకురం లేకుండా (సమూలంగా) నాశనం అయిపోయింది = destroyed without a trace. * '''అంకురార్పణ, aMkurArpaNa''' -n. --(1) inauguration; inaugural ceremony; the offering of sprouts to god; --(2) seeding; -- నాటువేత; నారుపోత; * '''అంకురోత్పత్తి, aMkurOtpatti''' -n. --germination; * '''అంకె, aMke''' -n. --(1) digit; a single-digit number; --(2) the written symbol used to denote a number such as 0, 1, 2, 3 or I, II, III; (note) a number with more than one digit is often called సంఖ్య; (syn.) అంకం; * '''అంకెవన్నియ, aMkevanniya''' - n. --stirrup hanging on either side of a horse saddle; -- అంకవన్నె; * '''అంకెసం, aMkesaM''' -n. --generation; * '''అంకోలం, aMkOlaM''' -n. -- [bot.] ''Alangium decapetalam;'' ''Alangium salvifolium;'' -- a medicinal plant; root decoction used for fevers and leaf extract for skin diseases; --ఊడుగు చెట్టు; * '''అంగం, aMgaM''' -n. --(1) organ; limb; element; member; --(2) division; part; --(3) style; method; ---అష్టాంగ యోగం = "eight-limbed'' yoga; eight-staged yoga; the eight stages are Yama, Niyama, Asana, Pranaayaama, Pratyaahaara, Dhaarana, Dhyaana, and Samaadhi; Raja yoga. ---సాష్టాంగ = స + అష్టాంగ = with all the eight limbs, namely the chest, forehead, hands, knees and feet. ---చతురంగం = chess; (lit.) the four divisions, namely chariots (bishops), elephants (rooks), horses (knights), and foot soldiers (pawns). * '''అంగ, aMga''' -n. --stride; long step; * '''అంగచ్ఛేదం, aMgachEdaM''' -n. --amputation; cutting of a limb; * '''అంగజ, aMgajaM''' -n. f. --daughter; * '''అంగజుడు, aMgajuDu''' -n. m. --son; * '''అంగబలం, aMgabalaM''' -n. --(1) material support; people support; --(2) physical strength; * '''అంగడి, aMgaDi''' -n. --store; shop; market; bazaar; * '''అంగడివాడ, aMgaDivADa''' -n. --market street; bazaar; * '''అంగడిల్లు, aMgaDillu''' -n. --mall; shopping center; building in which many stores are located; * '''అంగణము, aMgaNamu''' -n. --courtyard; * '''అంగద, aMgada''' -n. --danger; * '''అంగదట్టం, aMgadaTTaM''' -n. --petticoat; a lower, long undergarment of women; * '''అంగదేశం, aMgadESaM''' -n. --ancient name for the region now called Assam; * '''అంగనం, aMganaM''' -n. --ambulation; walking; * '''అంగనంబండి, aMganaMbaMDi''' -n. --ambulance; --a vehicle that carries patients to an emergency medical treatment center; * '''అంగన, aMgana''' -n. --woman; (lit.) one with pretty body parts; * '''అంగరంగవైభవం, aMgaraMgavaibhavaM''' -n. --luxury; enjoyment of riches; * '''అంగరకా, aMgarakA''' -n. --topcoat; overcoat; long coat * '''అంగరక్ష, aMgaraksha''' -n. --vest; bullet-proof vest; (lit.) body protector; * '''అంగరక్షకుడు, aMgarakshakuDu''' - n. m. -- bodyguard; * '''అంగలార్చు, aMgalArcu''' -v.i. --weep; cry due to fear; to grieve; lament; to cry out from fear; grief or pain; * '''అంగలేపం, aMgalEpaM''' -n. --body lotion; any paste-like substance for smearing on the body; * '''అంగవస్త్రం, aMgavastraM''' -n. --man's loincloth; lower garment; -- (rel.) ఉత్తరీయం; * '''అంగహీనుడు, aMgahInuDu''' -n. m. --disabled person; (rel.) వికలాంగుడు, * '''అంగారం, aMgAraM''' -n. --(1) charcoal; --(2) live coal; --(3) the red one; * '''అంగారకుడు, aMgArakuDu''' -n. --Mars; (note) కుజుడు, although used as a synonym, is a misnomer; it means son of the Earth and according to modern science, this is not justified; * '''అంగారిణి, aMgAriNi''' -n. --charcoal grill; * '''అంగారు, aMgAru''' -n. --a black gooey substance made from the charcoals of burned rice; used as tilak (the dot on the forehead) of Hindu boys and girls. ---అంగారుబుడ్డి = container of aMgAru. * '''అంగారుబొట్టు, aMgaruboTTu''' -n. --black dot on the forehead worn by traditional Hindu boys and girls; * '''అంగిలి, aMgili''' -n. --back part of the tongue; part of the throat towards the mouth; లోకుత్తుక; * '''అంగీకరించు, aMgIkAriMcu''' -v. i. --agree; consent; approve; admit; -- ఒప్పుకొను; ఇయ్యకొను; * '''అంగీకారం, aMgIkAraM''' -n. --agreement; approval; acceptance; consent; -- ఒప్పుకోలు; ఇయ్యకోలు; అంగుష్టము. aMgushThamu - n. -- thumb; * '''అంగుళం, aMguLaM''' -n. --(1) inch; one-twelfth of a foot; 2.54 సెంటీమీటర్లు; --(2) a finger's breadth; --(3) thumb; --(4) big toe; * '''అంగుళ్యాకారం, aMguLyAkAraM''' -n. --annular shape; ring shape; * '''అంగుళిత్రాణం, aMguLitrANaM''' - n. -- finger-guard used while playing a musical string instrument; * '''అంగుళీయకం, AMguLIyakaM''' -n. --ring; * '''అంగుష్ఠం, aMgushThaM''' - n. -- thumb; -- బొటనవేలు; * '''అంఘ్రిపర్ణి, aMghriparNi''' -n. -- [bot.] ''Cassia fistula;'' -- కోలపొన్న చెట్టు; రేల చెట్టు; * '''అంచనా, aMcanA''' -n. --estimate; guess; approximation; * '''అంచనాదారుడు, aMcanAdAruDu''' -n. m. --estimator, appraiser; * '''అంచు, aMcu''' -n. --(1) edge; edge of a vessel; lip of a glass; --(2) border; border of a sari; ---జరీ అంచు పట్టు చీర = a silk sari with a gold-laced border. * '''అంచుకుట్టు, aMcukuTTu''' -n. --hem; hemstitch; a type of stitching used in hemming; * '''అంచెలు, aMcelu''' -n. pl. --steps; rows; stages; relays; * '''అంచెలవారీగా, aMcelavArIgA''' -adv. --in stages; in steps; methodically; systematically; * '''అంజనం, aMjanaM''' -n. --(1) ointment; unction; --(2) mascara; --(3) seeing into the future by applying an ointment to the eyes; divining; -- మలయాళ మంత్రం సాధన చేసిన వాళ్ళు అంజనం వేసి ఏదైనా వస్తువు లేదా మనిషి తప్పిపోతే ఎక్కడ ఉందో తెలుసుకోడానికి ఈ ప్రక్రియను వాడుతారు. చిన్న అబ్బాయిని అరచేతి లోనో, తమలపాకు మీదనో తన దగ్గర ఉన్న మంత్రించిన కాటుక పూసి — అందులో ఆ అబ్బాయికి కనబడుతున్నది చూచి చెప్పమంటారు. వాడి మాటలనుబట్టి ఆ పోయిన సొమ్ము ఏ దిక్కుకు పోయి ఉందో, ఆ దొంగ ఆకారాదులు చెప్పేవాడు. --(4) ink; * '''అంజలి, aMjali''' - n. -- a pair of hands held together in the shape of a cup; -- దోసిలి; దోయిలి; --- పుష్పాంజలి = పువ్వులతో నిండియున్న దోసిలి; * '''అంజు, aMju''' - v. i. -- (1) fear; be afraid of; -- (2) hesitate; doubt; * '''అంజూరు, అంజీరు పళ్లు, aMjUru, aMjIru paLlu''' -n. -- common fig; [bot.] ''Ficus carica'' L. Moraceae; -- ఇది ప్రధానంగా పండించే రకం. డ్రైఫ్రూట్‌గా (ఎండు ఫలం) విరివిగా లభించేది ఇదే; | -- మేడిపండు (Ficus racemosa); Cluster fig; Indian fig; ఇది మన దేశంలో అడవుల్లో లేదా సాధారణంగా పెరిగే స్థానిక రకం. దీనినే వేమన పద్యంలో ప్రస్తావించారు. ముఖ్యమైన తేడా: ఈ రెండూ ఫైకస్ (Ficus) అనే ఒకే జాతికి (Genus) చెందినవి అయినప్పటికీ, వాటి వర్గం (Species) వేరు. అంజీరను వాణిజ్యపరంగా పండిస్తారు, మేడిపండు స్థానికంగా పెరుగుతుంది; * '''అంజిక, aMjika''' - n. -- fear; * '''అంట్లగిన్నెలు, aMTlaginnelu''' -n. --unwashed dishes; dirty dishes; * '''అంట్లమైనం, aMTlamainaM''' -n. --grafting wax; Grafting wax is a composition of rosin, beeswax, tallow, and similar materials, used in gluing and sealing the wounds of newly grafted trees or shrubs * '''అంట్లవెధవ !, aMTlavedhava''' -n. --dirty fellow!; * '''అంటించు, aMTiMcu''' -v. t. --(1) lit, set fire to; ignite; --(2) affix; paste; cement; patch; join; attach; * '''అంటించుకొను, aMTiMcukonu''' -v. t. refl. --(1) set fire to oneself; ignite; --(2) attach, stick or glue to one's self; * '''అంట్రింత, aMTriMta''' - n. -- (1) a common, small, much-branched herb found in coastal Andhra; [bot.] ''Hedysarum triflorum;'' Linn. -- (2) bur grass; [bot.] ''Triumfetta rhomboidea''; * '''అంటు, aMTu''' -n. -- (1) [bot.] graft; (2) contact with a defiled or unclean object; ---మామిడి అంటు = mango graft. ---అంటురోగం = contagious disease ---నన్నంటుకోకు = do not touch me. ---అంటు చేత్తో అన్నీ ముట్టుకోకు = do not touch everything with the hand that is defiled by the touch of food. -v. i. --touch; hold; contact; * '''అంటుకొను, aMTukonu''' -v. i. --(1) touch; contact; --(2) adhere; stick; --(3) ignite; catch fire; burn; * '''అంటుగట్టు, aMTugaTTu''' -v. t. --[bot.] graft; ---కొమ్మంటు = branch graft; getting a hybrid variety of plant by tieing a sliced branch of one with another; * '''అంటుతొక్కు, aMTutokku''' -v. t. --[bot.] graft; ---నేలంటు= ground graft; getting a new plant by bending a branch of the original plant and burying it under mud until the branch takes root; * '''అంటుపేను, aMTupEnu''' -n. --head louse; --- తలలోన్న పేల గుడ్లని ఈరు లేక ఈపి అంటారు. ఈళ్లు అనేది దానికి బహువచనం. జుట్టు నుండి ఈళ్లని తొలగించడానికి ఈరుపెన లేక ఈర్పెన అనే ప్రత్యేకమైన దువ్వెన వాడతారు. గుడ్ల నుండి పుట్టిన పేలు తొలి దశలో చర్మానికి అంటుకుని ఉంటాయి కనుక వీటిని అంటు పేలు అంటారు.. * '''అంటువ్యాధి, aMTuvyAdhi''' -n. --contagious disease; communicable disease; a disease transmitted by contact; (exp.) pneumonia can be an infectious disease, but it is not contagious, it does not spread from person to person; influenza is contagious; (rel.) సోకుడు రోగం; తిష్ట; * '''అంట్లు, aMTlu''' -n. pl. --(1) dirty dishes; unwashed pots and pans; --(2) grafts; grafted plants; * '''అండం, aMDaM''' -n. --(1) ovum; egg; unfertilized egg; --(2) the universe; బ్రహ్మాండం; -- గుడ్డు; (rel.) పిండం; ---యుగాండం = యుగ్మము + అండం = zygote. ---బీజాండం = testicle. * '''అండ, aMDa''' -n. --support; patronage; prop; * '''అండకణం, aMDakaNaM''' -n. --[bio.] egg cell; * '''అండకోశం, aMDakOSaM''' -n. --ovary; [bot.] gynoecium; the female part of a flower; pistil; * '''అండజం, aMDajaM''' -n. --oviparous; born of an egg; reptile; fish; bird; -- see also వ్యాళములు; * '''అండజననం, aMDajananaM''' -n. --[bio.] oogenesis; the production or development of an ovum; * '''అండదండలు, aMDadaMDalu''' - n. -- support and prop; backing; material and moral support; * '''అండపీతం, aMDapItaM''' -n. --yolk; yellow of an egg; * '''అండయోనిజములు, aMDayOnijaMulu''' -n. pl. --ovoviviparous; born of an egg inside the body; some reptiles lay their eggs but the eggs are hatched inside their bodies and baby reptiles come out; -- also called వ్యాళములు; Boa constrictor and Green Anaconda are examples; * '''అండశ్వేతం, aMDaSvEtaM''' -n. --white of an egg; * '''అండా, అండీ, aMDA, aMDI''' -n. --a big vessel; a vessel used to boil water; boiler; a metal vessel; * '''అండాకార, aMDAkAra''' -adj. --ovate; ovoid; oviform; egg-shaped; * '''అండాలు, aMDAlu''' -n. pl. --(1) ovules; --(2) large cooking vessels; * '''అండాశయం, aMDASayaM''' -n. --ovary; the egg-producing organ of a female; * '''అండి, aMDi ''' -suff. --indicates respectful address in both genders; సంబోధనార్థక ప్రత్యయం; ---అంతేనండి = that is all, sir; that is all, madam. ---అవునండి = that is it, sir; yes, sir; that is it, madam; yes, madam; ---ఎంతండి? = How much, sir?; How much, madam? ---ఏమండి = hello; hi; (lit.) what sir; what madam. ---కాదండి = that is not so, sir; that is not so, madam. ---మరేనండి = as you said, sir; as you said, madam. * '''అండోత్పత్తి, aMDOtpatti,''' -n. --ovulation; oogenesis; the production or development of an ovum; -- see also అండోత్సర్గం; అండజననం; * '''అండోత్సర్గం, aMDOtsargaM ''' -n. --ovulation; * '''అంతం, aMtaM ''' -n. --(1) end; termination; --(2) death; destruction; -- చివర; కొస; కొన; కడ; ---విషాదాంతం = tragedy; a play or cinema that ends in sorrow or death of a leading character. ---అనంతం = that without an end; infinite; infinity. * '''అంతంతమాత్రం, aMtaMtamAtraM ''' -adj. --just enough to manage with; * '''అంత, aMta ''' -adj. suff. --so much; so many; ---బుట్టెడంత = as much as a basketful. * '''అంతట, aMtaTa ''' -adv. --then; afterwards; subsequently; * '''అంతటిలో, aMtaTilO''' -adv. --in the meantime; presently; * '''అంతటిదాకా, aMtaTidAkA''' -adv. --until then; * '''అంతమంది, aMtamaMdi''' -n. pl. --so many people; * '''అంతమాత్రానికి, aMtamAtrAniki''' -adv. --just for that reason; only for that; * '''అంతర్, aMtar''' -adj. pref. --internal; intermediate; between; ---అంతర్‌జాతీయ = international; between nations. ---అంతర్‌జాలం = Internet. ---అంతర్‌దహనం = internal combustion. * '''అంతర్ కలనం, aMtarkalanaM''' -n. --[math.] differentiation; a standard operation in calculus; * '''అంతర్ గ్రహాలు, aMtargrahAlu''' -n. pl. --inner planets; the planets between the Sun and Jupiter, namely Mercury, Venus, Earth and Mars; * '''అంతర్ జంఘాస్థి, aMtarjaMghAsthi ''' -n. --[anat.] tibia; shin bone; the larger and stronger of the two bones in the leg below the knee; * '''అంతర్‌జాలం, aMtarjAlaM''' -n. --[comp.] Internet; the worldwide network of computers that relies on the so-called Internet protocol TCP/IP as a communication standard; * '''అంతరం, aMtaraM''' -n. --(1) interval; intermediate space; --(2) difference; --(3) rank; social status; --(4) another one; ---కాలాంతరం = another time. ---గత్యంతరం = another way; alternative. ---గ్రామాంతరం = another village. ---జన్మాంతరం = another life; another incarnation such as past or future birth. ---దేశాంతరం = another country. ---మతాంతరం = another religion. ---ప్రత్యంతరం = another copy. ---పాఠాంతరం = another text. ---యుగాంతరం = another era. ---స్థలాంతరం = another place. * '''అంతరంగికం, aMtaraMgikaM''' -n. --confidential; private; internal matter; (ant.) బహిరంగం; * '''అంతరంగికుడు, aMtaraMgikuDu''' -n. --confidant; close friend; * '''అంతర, aMtara''' -adj. --(1) internal; --(2) medulla; (ant.) బాహ్య. * '''అంతరతామర, aMtaratAmara''' -n. --[bot.] ''Pistia stratiotes''; water cabbage; water lettuce; Being a floating plant, water lettuce obtains all its nutrients directly from the water. This makes it a great plant to use to combat algae; * '''అంతర్గత, aMtargata''' -adj. --(1) inner; internal; --(2) hidden; --(3) intermediate; (ant.) బహిర్గత; * '''అంతర్గత జన్యువు, aMtargata janyuvu''' -n. --[bio.] recessive gene; (ant.) బహిర్గత జన్యువు; * '''అంతర్దశ, aMtardaSa''' -n. --[bio.] interphase; intermediate phase; * '''అంతరాత్మ, aMtarAtma''' -n. --inner soul; soul; the God within; Indweller; * '''అంతరాయం, aMtarAyaM''' -n. --interruption; impediment; break; * '''అంతరార్థం, aMtarArthaM''' -n. --hidden meaning; * '''అంతరాళం, aMtarALaM''' -n. --amidst; in the depths; ---విశ్వాంతరాళంలో = in the depths of space. * '''అంతర్జాతీయం, aMtarjAtIyaM''' -n. --internationalism; * '''అంతర్జాతీయ, aMtarjAtIya''' -adj. --international; * '''అంతర్ధానం, aMtardhAnaM''' -n. --disappearance; * '''అంతర్యామి, aMtaryAmi''' -n. --(1) soul; the in-dweller; --(2) [comp.] software; (ant.) బహిర్యామి; * '''అంతర్లాపి, aMtarlApi''' -n. --a puzzle with its answer hidden in the puzzle itself; * '''అంతర్వాణి, aMtarvANi''' -n. --(1) inner voice; conscience; --(2) scientist; * '''అంతర్వాహిని, aMtarvAhini''' -n. --under-ground river; subterranean river; groundwater; * '''అంతరించు, aMtariMcu''' -v. i. --come to an end; die; * '''అంతరిక్షం, aMtarikshaM''' -n. --firmament; sky; space; outer space; * '''అంతరిక్ష నౌక, aMtariksha nauka''' -n. --space ship; spacecraft; * '''అంతరిక్ష యానం, aMtariksha yAnaM''' -n. --space travel; * '''అంతర్హితం, aMtarhitaM''' -n. --input; * '''అంతరీపము, aMtarIpamu''' - n. --promontory; an elevated landmass that has penetrated into the ocean * '''అంతర్యుద్ధం, aMtaryuddhaM''' -n. --civil war; internal conflict; inner conflict; * '''అంతర్భూత, aMtarbhUta''' -adj. --internal; * '''అంతస్థములు, aMtasthamulu''' - n. pl. -- the group of Telugu alphabetical characters: య, ర, ల, వ; * '''అంతలపొంతలవాడు, aMtalapoMtalavADu''' -n. --distant relative; * '''అంతస్థములు, aMtasthamulu''' -n. pl. --[gram.] semi-vowels; intermediate consonants; the consonants య, ర, ల,వ; * '''అంతస్తు, aMtastu''' -n. --(1) status; position; rank; --(2) story or floor of a multilevel building; * '''అంతశయ్య, aMtaSayya''' - n. -- (1) the wooden frame built to carry a dead person to the cremation grounds; -- (2) cremation grounds; * '''అంత్యక్రియలు, aMtyakriyalu''' -n. --final rites; funeral services; * '''అంత్రక, aMtraka''' -adj. --enteric; related to intestine; * '''అంత్రములు, aMtramulu''' -n. --entrails, gut; * '''అంత్రవృద్ధి, aMtravRddhi''' -n. --[med.] inguinal hernia; * '''అంతు, aMtu''' -n. --end; termination; * '''అంతులేని, aMtulEni''' adj. --endless; limitless * '''అంతేవాసి, aMtEvAsi''' -n. --pupil; student; disciple; * '''అందం, aMdaM''' -adj. --beautiful; pretty; cute; handsome; (note.) the terms beautiful and pretty are used for females and handsome for males; * '''అందనివి, aMdanivi''' -n. --things that are out of reach; * '''అందని పళ్లు, aMdani paLlu''' -ph. ---[idiom] sour grapes; * '''అందగత్తె, aMdagatte''' -n. f. --beautiful woman; * '''అందగాడు, aMdagADu''' -n. m. --handsome man; -- (note.) the adjective beautiful is not used while referring to a man; * '''అందచందాలు, aMdacaMdAlu''' - n. -- beauty and poise; good looks; * '''అందనిది, aMdanidi''' -adj. --unreachable, inaccessible; out of reach; * '''అందమైన, aMdamaina''' -adj. --beautiful; attractive; fair; pretty; cute; handsome; * '''అందలము, aMdalamu''' - n. -- palanquin; * '''అందరు, aMdaru''' -pron. --all; * '''అందాకా, aMdAkA''' -adv. --meanwhile; temporarily; tentatively; for the time being; until then; * '''అందించు, aMdiMcu''' -v. t. --give; hand over; * '''అందిక, aMdika''' -n. --(1) support; --(2) proximity; * '''అందు, aMdu''' -pron. --there; therein; * '''అందుకని, aMdukani''' -adv. --therefore; for that reason; * '''అందుకొను, aMdukonu''' -v. i. --receive; reach; attain; * '''అందుకో, aMdukO''' -interj. --(1) catch it; grab it; --(2) take over; * '''అందుగు, aMdugu''' -n. --[bot.] Boswellia serrata; * '''అందుచేత, aMducEta''' -adv. --therefore; * '''అందుబాటు, aMdubATu''' -adv. --proximity; convenience; * '''అందులో, aMdulO''' -adv. --in that; * '''అందె, aMde''' - n. -- anklet; armlet; a decorative ornament; * '''అందె వేసిన చెయ్యి, aMde vEsina ceyyi''' - ph. -- a competent person; an expert; * '''అంధకారం, aMdhakAraM''' -n. --darkness; * '''అంధత్వం, aMdhatvaM''' -n. --blindness; * '''అంధవిశ్వాసం, aMdhaviSvAsaM''' -n. --superstition, blind belief; * '''అంధపంగు న్యాయం, aMdhapaMgu nyAyaM''' -n. --symbiosis; (lit.) the way a lame man and a blind person can help each other; * '''అంపకోల, aMpakOla''' -n. --arrow; the stud of an arrow; *'''అంపాచారం, aMpAcAraM''' -n. --stream of water; ---సంపాదిత శంపావలి, బెంపారిన్ మేఘ చయము పృథివియు నభముం, గంపింపగ బెట్టురుముచు, నంపాచారంపు వానలప్పుడు కురిసెన్" - విష్ణు పురాణం; వెన్నెలకంటి సూరన్న. * అంపియలు, aMpiyalu - n. pl. -- rags; tattered clothing; --- "అంపెలుగట్టి చేత యష్టి ధరించి..." విక్రమార్క చరిత్ర: కొండమీది గోపురాజు * '''అంపుదోడు, aMpudODu''' - n. -- escort; someone accompanied as a helper; అంపు + తోడు; * '''అంబ, aMba''' - n. -- Divine Mother; Goddess Parvati; * '''అంబటిజోరిగాడు, aMpaTijOrigADu''' -n. -- a bird called Rufous-tailed finch lark; same as జోరిగాడు; [bio.] ''Ammomanes phoenicura;'' [[File:Rufous-tailed_Lark_%28Ammomanes_phoenicurus%29_in_Kawal_WS%2C_AP_W_IMG_2004.jpg|thumb|right|జోరిగాడు]] * '''అంబరం, aMbaraM''' -n. --(1) fabric; --(2) sky; ---పీతాంబరం = yellow fabric. ---దిగంబరుడు = (దిక్+అంబరుడు) naked person; (ety.) one with space as his clothing. * '''అంబరచుంబితాలు, aMbaracuMbitAlu''' -n. --sky scrappers; tall buildings; tall structures; * '''అంబరు, aMbaru''' -n. --ambergris; fossilized tree resin, considered valuable because of its color, natural beauty and rarity; --- (note) ambergris is different from amber. Ambergris is a dense, foul-smelling, secretion found in the guts of sperm whale. Hardened secretions are often found floating on ocean waters as flakes. When heated these gray flakes melt and give off a fragrance that is highly prized by perfumers. Amber (తృణస్పటికం, తృణమణి), on the other hand, is a transparent fossilized resin, highly valued as a precious stone. * '''అంబరీషం, aMbarIshaM''' -n. --frying pan; (rel.) పెనం; మంగలం; మూకుడు; --- అంబరీషం నుండి అగ్నిగుండం లోకి = from the frying pan to fire. * '''అంబలి, aMbali''' - n. -- gruel; "conjee" water; a poor man's soup made from water drained off after cooking rice; * '''అంబష్ఠుడు, aMbashThuDu''' - n. -- barber; a person who cuts or styles hair; * '''అంబారావం, aMbArAvaM''' -n. --the ‘moo’ sound made by cows; * '''అంబుచరం, aMbucaraM''' -n. --aquatic creature; marine creature; * '''అంబుజం, aMbujaM''' -n. --one born out of water, such as a lotus; * '''అంబుదం, aMbudaM''' -n. --one that gives rise (birth) to water, such as a cloud; * '''అంబుధి, aMbudhi''' -n. --one that stores water, such as a sea; అంబువాసిని, aMbuvAsini -n. --trumpet flower; [bot.] Bigonia suave-olens; * '''అంబువాహిని, aMbuvAhini''' -n. --one that carries water, such as a bucket; * '''అంబుస్ఫోటం, aMbusphOTaM''' -n. --fountain; artesian well; water spilling out of a confined aquifer; (lit.) one that spills out water; * '''అంశం, aMSaM''' -n. --(1) portion; --(2) share; --(3) component; --(4) fraction; * '''అంశ, aMSa''' -n. --(1) part; --(2) numerator of a fraction; --(3) degrees in angular measure; --(4) [comp.] radix; base; root; ---అష్టాంశ = octal; to the base 8; ---దశాంశ = decimal; to the base 10; ---ద్వియాంశ = binary; to the base 2; ---షష్టాదశాంశ = hexadecimal; to the base 16; * '''అంశుమతి, aMSumati''' - n. -- [bot.] ''Pseudarthria viscida''; the roots of this plant have been used in Ayurvedic medicine; -- ముయ్యాకు పొన్న; * '''అంశువు, aMSuvu''' - n. -- light; ray of light; * '''అంసం, aMsaM''' -n. --[anat.] tip of the shoulder; * '''అంసచక్రం, aMsacakraM''' -n. --[anat.] pectoral girdle; The shoulder girdle or pectoral girdle is the set of bones in the appendicular skeleton which connects to the arm on each side; In humans it consists of the clavicle and scapula; * '''అంసఫలకం, aMsaphalakaM''' -n. --[anat.] scapula; shoulder blade; </poem> ==Part 2: అ - a== <poem> *'''అ, a.''' first letter, first vowel as well as the first syllable of the Telugu alphabet. This is a short vowel, that is, it takes one short unit of time to utter this syllable. While pronouncing this you have to open your mouth (వివృతం), and the sound comes from the throat (that is, this is an open guttural (కంఠ్యం) ). When used as a prefix with some Sanskrit words, it gives a negative meaning ---అనిత్యం = not permanent; fleeting. ---అనింద్యం = one that cannot be blamed. ---అచరం = immobile; immovable; stationary. ---అవిభక్తం = undivided. ---అసంతృప్తం = unsatisfied, unsaturated. ---అసంబద్ధం = incoherent. ---అస్థిరం = unstable. *'''అకటా, akaTA''' -excla. --Alas!; O!; What a pity! *'''అకము, akamu''' -n. --(1) pain; ache; affliction; (2) sorrow; sin; ---న + అకము = నాకము = heaven = painless place; *'''అకర్మక క్రియ, akarmaka kriya''' -n. --intransitive verb; An intransitive verb is one that does not take a direct object. In other words, it is not done to someone or something. It only involves the subject. *'''అకశేరుకం, akaSErukaM''' -n. --invertebrate; one that does not have a spinal column; *'''అకస్మాత్తుగా, akasmAttugA''' -adv. --suddenly; *'''అక్క, akka''' -n. --elder sister; * '''అక్కచెల్లెళ్లు, akkacelleLlu''' - n. -- sisters; * '''అక్కజము, akkajamu''' - n. -- surprise; unexpected event; *'''అక్కడ, akkaDa''' -adv. --there; *'''అక్కడక్కడ, akkaDakkaDa''' -adv. --here and there; *'''అక్కడికక్కడే, akkaDikakkadE''' -adv. --on the spot; then and there; * '''అక్కన్న మాదన్నలు, akkanna mAdannalu''' - ph. - an inseparable pair; *'''అక్కర, akkara''' -n. --necessity; need; * '''అక్కలకర్ర, akkalakarra''' -n. --Pellitory root; a medicinal root suitable for reducing fever; this root has been used to treat sexually transmitted diseases; [Bot.] ''Anthemis pyrethrum''; ''Anacyclus pyrethrum''; * '''అక్కలి, akkali''' -n. -- wavelet; a small wave; * '''అక్కళించు, akkaLiMcu''' -v. i. -- pull the stomach inside and backward such as we do to accommodate tight-fitting pants; * '''అక్కసం, akkasaM''' -n. --grief; sorrow; suffering; --anger; --- "...నీ వెక్కడనుండి వచ్చితిది యేటికి నుస్సురుమంటి మంటి నీకునీ యక్కస మేల వచ్చెను’ ...” - పింగళి సూ. కళాపూర్ణోదయం; * '''అక్కసి, akkasi''' -n. -- angry person; * '''అక్కసు, akkasu''' -n. --jealousy; spite; malice; --anger; * '''అక్కి, akki''' - n. -- a skin disease similar to scabies; * '''అక్కు, akku''' - n. -- chest; * '''అక్రమ, akrama''' -adj. --improper; disorderly; unjust; unfair; ---అక్రమ భిన్నం = improper fraction; also అపక్రమ భిన్నం;. * '''అక్షం, akshaM''' -n. -- (1) axis; (rel.) ఇరుసు; -- (2) die used in gambling; -- (3) vitriol; -- (4) [Bot.] Terminalia bellirica; Each seed of this tree weighs about one "tola" a traditional Indian measure for weighing small quantities like gold;; తాని లేక తాడ్ర చెట్టు; విభీతక వృక్షం; -- (5) Hydrated Sodium Carbonate; Natron; Sochal Salt; * '''అక్షతలు, akshatalu''' -n. --consecrated rice; rice sanctified by mixing with turmeric paste and used in ceremonial blessings; (lit..) unbroken grains; -- సేసబ్రాలు; * '''అక్షమాల, akShamAla''' -n. --rosary; a chain of beads made of the dried fruits of ''Elaeocarpus ganitrus;'' -- రుద్రాక్షమాల; * '''అక్షయం, akshayaM''' -n. --non-empty; (lit.) one that does not get depleted; * '''అక్షయ, akshaya''' -adj. --inexhaustible; non empty; *'''అక్షయ తూణీరం, akshaya tUNIraM''' -n. --an inexhaustible quiver; a divine quiver that keeps getting full with arrows as they are used; * '''అక్షయ పాత్ర, akshaya pAtra''' -n. --(1) an inexhaustible pot; a divine dish that keeps getting full with food as it is consumed; --(2) cornucopia; *'''అక్షయ సమితి, akshaya samit''' -n. --[math.] non empty set; * '''అక్షయం, akshayaM''' -n. -- non-empty; (lit.) one that does not get depleted; * '''అక్షరం, aksharaM''' -n. --(1) A letter, a single syllable, a character of the alphabet; (lit.) అ నుండి క్ష వరకు ఉన్న అక్షర సముదాయం; 'సున్న లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ హల్లులు + ఒక అచ్చు' కలసి అక్షరాలు ఏర్పడతాయి. (ఒక అక్షరంలో ఒకటికన్న ఎక్కువ అచ్చుకు ఉండడానికి అవకాశం లేదు!) దీనిని ఆంగ్లంలో syllable అంటారు. (A syllable can have one and only one vowel-sound and zero or more consonants); గుణింతాలు (గుణితాక్షరాలు అనాలి!), సంయుక్తాక్షరాలు, అన్నీ ఈ కోవలోకే వస్తాయి; --(2) one that is beyond space and time; one that cannot be destroyed; (lit.) అ + క్షరం = నాశనము లేనిది; ---ద్విత్వాక్షరం = a twice repeated consonant as in క్క and ప్ప. ---సంయుక్తాక్షరం = two or more letters united into one syllable as in క్య, ర్ప, , and ర్మ్య, and so on. * '''అక్షరచణుడు, aksharacaNuDu''' - n. -- scribe; penman; calligrapher; *'''అక్షరమాల, akshara mAla''' -n. --a string of letters; a word; character string; *'''అక్షరాలా, aksharAlA''' -adv. --literally; in words; * '''అక్షరాస్యత, aksharAsyata''' -n. --literacy; (ant.) నిరక్షరాస్యత; -- ఆస్యమునందు అక్షరము కలిగి యుండుట. అంటే అక్షరం పలికే శక్తి ఉండుట; ఆస్యము అంటే నోరు; -- స + అక్షరత = సాక్షరత అన్నా అక్షరాస్యత అన్నా ఒకటే. * '''అక్షరాస్యుడు, aksharAsyuDu''' -n. m. --literate person; -- అక్షరాస్యుడు అక్షరము ఆస్యమునందు కలవాడు. (బహువ్రీహి సమాసం); * '''అక్షవాటము, akshavATamu''' - n. -- gym; gymnasium; a place where wrestlers practice; తాలింఖానా; జింఖానా; * '''అకారాదిక్రమం, akArAdikramaM''' -n. --alphabetical order; *'''అకాల జననం, akAla jananaM''' -n. --premature birth; *'''అకాల ప్రసవం, akAla prasavaM''' -n. --miscarriage; untimely delivery; *'''అక్షాంశం, akshaMSaM''' -n. --latitude; parallels of latitude; the imaginary lines parallel to the equator; (rel.) రేఖాంశం. * '''అక్షి, akshi''' -n. --eye; * '''అక్షికూటం, akshikUTaM''' -n. --pupil; iris of the eye; * '''అక్షిగోళం, akshigOLaM''' -n. --eye-ball; * '''అక్షిపటలం, akshipaTalaM''' -n. --cornea; eye-membrane; * '''అక్షీబము, akshIbamu''' - n. -- (1) drumstick tree; [bot.] ''Moringa oleifera, Moringa pterygosperma, Hyperanthera moringa, Guilandina moringa''; మునగ; -- (2) a type of sea salt; * '''అకుంఠితం, akuMThitaM''' -n. --(1) unobstructed; --(2) sharp; *'''అక్కు, akku''' -n. --chest wall; *'''అక్కుపక్షి, akkupakshi''' -n. -- (1) lean person; starveling; a person with an undernourished, emaciated look; pauper; దుర్భలుడు; బలహీనుడు; బక్కచిక్కిన; -- (2) idler; useless fellow; తెలివిలేనివాడు; చవట; కొరకురానివాడు; దిక్కుమాలినవాడు; చాతకానిది/చాతకానివాడు; మూర్ఖుడు; -- (3) [bio.] Jacobin Cuckoo; చాతక పక్షి; ఈ 'చాతక' పక్షి నేల మీద నీటిని తాగక కేవలం వర్షపు నీటితోనే దాహం తీర్చుకుంటూ వర్షం కోసమే ఎదురు చూస్తూ, ఎదురు గా నీరు ఉన్నా తాగక బక్కచిక్కి రొమ్ము/ఛాతీ భాగం కొట్టొచ్చినట్లు కనపడుతుంది. * '''అక్షౌహిణి, akshauhiNi''' - n. -- a military division comprised of 21,870 chariots, 21,870 elephants, 65,610 horses, and 1, 09, 350 foot-soldiers; In the great Mahabharata War 18 such divisions are said to have participated; * '''అక్రమ, akrama''' -adj. --improper; disorderly; unjust; unfair; ---అక్రమ భిన్నం = improper fraction; also అపక్రమ భిన్నం;. *'''అక్రోటు, akrOTu''' -n. --Indian walnut; candle nut; [bot.] ''Alcurites moluccana; Juglans regia;'' * '''అఖండం, akhaMDaM''' -n. --complete; full; unbroken; undivided; * '''అఖండ, akhaMDa''' -adj. --complete; full; unbroken; undivided; * '''అఖండుకం, akhanDukaM''' - n. -- dwarf coconut; చెన్నంగి; * '''అఖాతం, akhAtaM''' -n. --bay; sea; naturally formed body of deep water; (lit.) one that was not dug; * '''అఖాదీ, akhAdI''' -adj. --inedible; ---అఖాదీ తైలం = inedible oil. *'''అఖ్యాతం, akhyAtaM''' -n. --predicate; *'''అఖిల, akhila''' -adj. --one that is not broken; one that is not dilapidated; all; full; comprehensive; whole; *'''అగండ్రపాకు, agaMDrapAku''' -n. --a medicinal plant widely found as a weed in cultivated rice paddies; the leaves are used to relieve pain, fever and for relief of skin diseases; [Bot.] ''Ammania vesicatoria; Ammania bacifera''; అగ్నివేండ్రపు ఆకు; *'''అగచాట్లు, agacATlu''' -n. --difficulties; troubles; *'''అగడ్త, agaDta''' -n. --barrier; moat; ditch; trench; * '''అగణ్య''', agaNya - adj. -- inestimable; incalculable; * '''అగదంకారుడు, agadaMkAruDu''' - n. -- (1) medicine man; doctor; physician; -- (2) pharmacist; compounder; * '''అగదము, agadamu''' - n. -- medicine; *'''అగప, agapa''' -n. --ladle; large spoon; * '''అగపడు, agapaDu''' -v. i. --appear; * '''అగపాటు, agapATu''' -n. --appearance; *'''అగమ్య, agamya''' -adj. --unreachable; unapproachable; *'''అగమ్యగోచరం, agamyagOcaraM''' -n. --a state in which no solution is discernible; no light at the end of the tunnel; confused state; *'''అగరు చెట్టు, agaru ceTTu''' -n. -- eaglewood tree; aloe-wood tree; a superior kind of sandalwood; *'''అగరువత్తి, agaruvatti''' -n. --incense stick; joss stick; a wick made of fragrant incense; (note) no relation to agar; * '''అగరుశొంఠి, agaruSoMThi''' -n. --[Bot.] ''Cissampelos hexandra''; * '''అగస్త్య, agastya''' -n. --(1) Canopus; the star Canopus in the constellation Carina, the keel; Canopus is the second brightest star in our sky, next only to Sirius; --(2) [Bot.] ''Agati grandiflora''; * '''అగస్త్యభ్రాత, agastyabhrAta''' -n. --come-upper; a newcomer who tries to be a big shot; a fool; -- పేరూ ఊరూ లేనివాణ్ణి అంటే అప్రసిద్ధుణ్ణి అగస్త్య భ్రాత అంటారు. "ఎవరో ఒకరు — అప్పటి వరకూ అప్రసిద్ధుడు" అనే అర్థంలో అగస్త్య భ్రాత అనడం ఈ నాటికీ ఉంది. * '''అగసాలె, agasAle''' - n. -- goldsmith; * అగ్గవ, aggava - adj. -- cheap; inexpensive; in good supply; * '''అగ్రం, agraM''' -n. --(1) tip; apex; terminal; peak; summit; --(2) cape; the tip of a landmass; --(3) beginning; end; *'''అగ్రగణ్యుడు, agragaNyuDu''' -n. m. --foremost person; leading authority; topper; * '''అగ్రగామి, agragAmi''' -n. --front runner; leader; topper; * '''అగ్రజుడు, agrajuDu''' -n. m. --firstborn; elder brother; * '''అగ్రతాంబూలం, agratAMbUlaM''' -n. --highest honor; this honor is rendered by making the first offer of a betel leaf and betel nut to an individual in a group; * '''అగ్రహారం, agrahAraM''' -n. --a village with a string of agricultural fields; (Lat. agros = field); typically, a village whose residents are predominantly Brahmins who received lands as gifts or grants from the ruling king; -- రాజు బ్రాహ్మణులకిచ్చు యీనాము, బ్రాహ్మణులు మాత్రము నివసించు గ్రామమును అగ్రహారం అంటారు. ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే, బ్రాహ్మణుల ఇండ్లవరుస (వీథి)ని అగ్రహారము అని పిలుస్తున్నారు. సర్వసాధారణంగా ఈ ఇండ్లు ఒకదానిని ఒకటి ఆనుకొని వుంటాయి. మధ్యలో ఖాళీ స్థలమేదీ వుండదు. (Row Houses); -- అగ్రహారములలో కొన్ని రకములు: · సర్వాగ్రహారము = a village free from all tax. · శ్రోత్రియాగ్రహారము = a village granted at a certain fixed assessment. · జోడి అగ్రహారము / బిల్మకా అగ్రగారము / కట్టుబడి అగ్రహారము = a village granted at a rent which fluctuates with the produce అగ్రహారములకు కొన్ని ప్రముఖ ఉదాహరణలు: కూచిపూడి అగ్రహారం, తాళ్ళపాక అగ్రహారం, ముంగండ అగ్రహారం; * '''అగాధం, agAdhaM''' -n. --(1) abyss; extremely deep hole; --(2) black hole; * '''అగార్, agaar''' - n. -- Agar; -- అగార్ అనే పదార్ధము గ్రసిలరియా అనే సముద్రపు నాచు నుండి వస్తుంది. ఇది ఒక జిగురు పదార్ధం లాటిది. ఎక్కువగా మైక్రోబయాలజీ ప్రయోగశాలలో ఉపయోగిస్తారు. దీని ప్రత్యేకత ఏమిటంటే ఇది నీటిలో మరిగించి నప్పుడు కరిగి నీటి లాగే ఉంటుంది. తిరిగి చల్లార్చే సరికి జెల్లీ లాగా గడ్డకడుతుంది. అందుచేత దీన్ని జెల్లీ గా, ఐస్ క్రీమ్, లలో వాడతారు. ఇప్పుడు జెలటిన్ కి బదులుగా విజిటబల్ జెలటిన్ గా మనం తరచు చూస్తూ ఉంటాం తింటూ ఉంటాం కూడా. దంత వైద్యులు కూడా వాడే వారు అచ్చు పోయటానికి; * '''అగ్గి, aggi''' -n. --fire; (syn.) అగ్ని; * '''అగ్గిపుల్ల, aggipulla''' -n. --match stick; * '''అగ్గిపెట్టె; aggipeTTe''' -n. -- matchbox; * '''అగ్ని, agni''' -n. --(1) fire; --(2) the Fire God; *'''అగ్నిక, agnika''' -adj. --igneous; (Lat. ignis = fire); *'''అగ్నికణం, agnikaNaM''' -n. --spark; *'''అగ్నిచూర్ణం, agnicUrNaM''' -n. --gunpowder, * '''అగ్నిజ్వాల, agnijvAla''' -n. --flame; * '''అగ్నిపర్వతం, agniparvataM''' -n. --volcano; * '''అగ్నిపరీక్ష, agniparIksha''' -n. --ordeal-by-fire; severe test; confirmatory test; * '''అగ్నిమంత, agnimaMta''' -n. --a herb that is used to induce sterility in females; [bot.] Clerodendrum phlomidis; * '''అగ్నిమాంద్యం, agnimAMdyaM''' -n. --dyspepsia; loss of appetite; *'''అగ్నిమాత, agnimAta''' -n. --Ceylon leadwort; [bot.] ''Plumbago zeylanicum''; *'''అగ్నిమాపకపు దళం, agnimApakapu daLaM''' -n. --firefighters; fire brigade; the civil service crew whose responsibility is to put out fires and rescue people; (note.) The term అగ్నిమాపక దళం is a mis-translation; అగ్నిమాపక దళం literally means "fire-measuring squad." *'''అగ్నిమాపక యంత్రం, agnimApaka yaMtraM''' -n. --fire-engine; '''* అగ్నిముఖి, agnimukhi''' - n. -- [bot.] ''Semecarpus anacardium''; -- జీడిమామిడి; ముంతమామిడి; మొక్క మామిడి; * '''అగ్నివేండ్రపాకు , agnivEMDrapAku''' -n. --a common weed found in many cultivated areas; [bot.] '''Ammannia baccifera Linn'''.; -- అగండ్రపాకు; *'''అగ్నిశిఖ, agniSikha''' -n. --(1) flame; --(2) saffron; --(3) [bot.] ''Gloriosa superba''; *'''అగ్నిశిల, agniSila''' -n. --igneous rock; *'''అగ్నిసంస్కారం, agnisaMskAraM''' -n. --cremation; *'''అగురు, aguru''' -n. -- (1) khus khus grass; [bot.] ''Andropogon muricatus''; అవురు గడ్డి; అగరుకర్ర నుంచి తీసిన పరిమళ ద్రవ్యం; -- (2) [bot.] ''Dalbergia latifolia''; ఇరుగుడు చెట్టు; చిట్రేగి; *'''అగోచర, agOcara''' -adj. --imperceptible; *'''అఘోరించు, agOriMcu''' -v. i. --lament loudly; cry; * '''అజ్ఞేయం, aj~nEyaM''' - n. - unknowable; one that cannot be known; (this is not the same as "unknown"); *'''అచక్రీయ, acakrIya''' -adj. --acyclic; *'''అచంచల, acaMcala''' -adj. --steady; firm; (lit.) immobile; * '''అచట, acaTa''' -adv. --there; *'''అచ్చంగా, accaMgA''' -adv. --with all the rights; *'''అచల, acala''' -adj. --immovable; stationary; *'''అచింత్యం, aciMtyaM''' -n. --(1) unthinkable; beyond grasp; --(2) one followed by 31 zeros in the traditional Indian method of counting; 10³¹; *'''అచిరాంశువు, acirAMSuvu''' -n. --(1) spark; lightning; --(2) bubble; (lit.) a short-lived entity; *'''అచ్చివచ్చు, accivaccu''' -v. i. --one bearing good luck; *'''అచ్చు, accu''' -adj. --(1) exact; copy; --(2) printed; *'''అచ్చు, accu''' -n. --(1) vowel; --(2) print, as opposed to handwritten; --(3) stamp; brand; --(4) die; machine pattern; --(5) slab; chunk; *'''అచ్యుతం, acyutaM''' -n. --steady; permanent; one without change; one that does not have a destructive end; *'''అచేతన, acEtana''' -adj. --lifeless; *'''అజంతం, ajaMtaM''' -n. --[gram.] vowel-ending language; (ety.) అచ్ + అంతం; *'''అజగరం, ajagaraM''' -n. --python; a large snake; mountain snake; *'''అజప, ajapa''' -adj. --un-repeated; (ant.) జప; *'''అజము, ajamu''' -n. --enzyme; (ety.) in Sanskrit అజహర్లక్షణం is a figure of speech. Here a word conveys a lot more than what it literally means, without losing its original meaning. An enzyme or a catalyst also performs an analogous function in chemical reactions. *'''అజమోద, ajamOda''' -n. --Bishop's weed; [bot.] ''Apium graveolens; Apium involucratum;'' *'''అజరం, ajaraM''' -n. --one without old age; * '''అజరామరం, ajarAmaraM''' -n. --eternal; one that does not age or die; * '''అజశృంగి, ajaSRMgi''' -n. --a shrub used as a remedy for sore eyes; [Bot.] ''Odina wodier''; జుష్టపు చెట్టు; * '''అజస్రం, ajasraM''' -n. --direct; uninterrupted; innumerable; * '''అజస్ర ప్రవాహం, ajasra pravAhaM''' -n. --[phy.] direct current; a type of electrical current, such as the one produced by a battery; the other one being alternating current, the type of current commonly found in homes;; * '''అజహర్లక్షణం, ajaharlakshaNaM''' -n. --[gram.] usage of a word to imply a far broader meaning than the literal meaning, as in నాలుగు రుచులు తినాలి which means one should try foods of all tastes, rather than one should try four tastes; * '''అజ్ఞాతం, aj~nAtaM''' -n. --incognito; unknown; * '''అజ్ఞాతవాసం, aj~nAtavAsaM''' -n. --living incognito; * '''అజ్ఞానం, aj~nAnaM''' -n. --ignorance; * '''అజినోమోటో, ajinOMOTO''' - n. -- Monosodium glutamate; MSG; a salt of glutamic acid; -- గ్లుటామిక్ ఏసిడ్ మన శరీరం లో తయారు అవుతుంది. ఎన్నో సంవత్సరాలుగా MSG చైనీస్ వంటలలో వాడకంలో ఉంది. FDA ఈ పదార్థాన్ని "GRAS (Generally Recognized As Safe) జాబితాలో ఉంచింది. గత కొన్ని సంవత్సరాలుగా MSG తొ తల నొప్పి, చెమటలు పట్టడం, ఛాతీ నొప్పి వగైరా ఇబ్బందులు రావటం వల్ల దీని వాడకం ఆరోగ్యానికి మంచిది కాదేమో అని సందేహాలు వస్తున్నాయి. * '''అజిమత్, ajimat''' -n. --azimuth; the position of an object in the sky; above the horizon in degrees; దిగంశం; * '''అజీర్ణం, ajIrNaM''' -n. --indigestion; * '''అజీర్తి, ajIrti''' -n. --indigestion; * '''అటక, aTaka''' -n. --attic; loft; * '''అటకలి, aTakali''' -n. --degreaser; any substance that helps in removing grease; * '''అటకాయించు, aTakAyiMcu''' -v. t. --obstruct; prevent; stop; * '''అటరూషం, aTarUshaM''' -n. --a tree; [Bot.] ''Justicia adhatoda''; * '''అటవి, aTavi''' -n. --forest; * '''అటవీసంపద, aTavIsaMpada''' -n. --forest resources; forest wealth; * '''అట్ట, aTTa''' -n. --(1) cardboard; --(2) cover for a book; -- (3) any support to hold a writing paper; --(4) a piece of leather or carboard cut for shoes; * '''అట్టచెట్టు, aTTaceTTu''' - n. --cardboard plant; [bot.] ''Zamia furfuracea''; * '''అట్టహాసం, aTTahAsaM''' -n. --(1) pomp; ostentation; much ado; --(2) loud and noisy laughter; * '''అట్లకాడ, aTlakADa''' -n. -- spatula; a kitchen instrument to lift crepes or pancakes from a pan; -- సలాకి; * '''అటుకమామిడి, aTukamAmiDi''' -n. -- Spreading hogweed; [bot.] ''Boerhaavia diffusa'' of the Nyctaginaceae family; -- ఈ మొక్క మన ప్రాంతం అంతటా రహదారుల పక్కన, పెరటి దొడ్లలో, తోటలలో, పొలాల్లో కలుపుమొక్కగా పెరుగుతుంది. ఈ మొక్క నేలను అంటుకుని చుట్టూ వ్యాపిస్తుంది. వేళ్ళు నేలలో బాగా లోతుకు వ్యాపిస్తాయి. -- an important medicinal plant; ఈ మొక్క మొత్తం పచ్చిది కానీ, ఎండుది కానీ మూత్రకారిగా పేరొందిన ' పునర్నవా' అనే ఔషధానికి ప్రధానమైన వనరు. కాండం కంటే ఆకులు, పూలు, వేళ్ళు ఔషధపరంగా ప్రయోజనకరమైనవి. 'పునర్నవా' పాండురోగాన్నీ, రక్త పిత్తాన్నీ,వాపులనూ, వ్రణాలనూ, శ్లేష్మాన్నీ పోగొట్టి మూత్రం జారీచేస్తుంది. -- అటిక మామిడి; గుడ్ల మల్లి; [Sans.] పునర్నవా; శ్వేత పునర్నవా; రక్త పునర్నవా; -- గలిజేరు మొక్క (Trianthema portulacastrum) resembles this, but it is different; * '''అట్టు, aTTu''' -n. s. --crepe; thin pancake; ---పెసరట్టు = crepe made out of green gram and topped, usually with diced onions. * '''అట్లు, aTlu''' -n. pl. --crepes; thin pancakes; ---అట్లు = crepes; pancakes; -adv. --that way ---అట్లే చేద్దాం = we shall do it that way. * '''అడంగు, aDaMgu''' - n. -- destination; a place of residence; a terminal; * '''అడ, aDa''' -n. --clot; clump; limp; mass; matted mass; * '''అడకట్టు, aDakaTTu''' -v. i. --clot; become clotted; * '''అడకత్తెర, aDakattera''' -n. --nut cracker; * '''అడపము, aDapamu''' - n. -- fanny pack; a small sac, used in bygone days, to carry betel leaves and nuts; * '''అడపాదడపా, aDapAdaDapA</br>''' -adv. --now and then; once in a while; * '''అడవి, aDavi''' -adj. --forest; wild; -n. --forest; wilderness; jungle; ---కారడవి = dark forest. ---చిట్టడవి = dense forest. * '''అడవి అత్తి, aDavi atti''' -n. --[Bot.] ''Ficus hispidia''; * '''అడవి అరటి, aDavi araTi''' - n. -- wild plantain; [ Bot.] ''Musa acuminATa''; * '''అడవి అరళి, aDavi araLi''' - n. -- Suicide tree; grey milkweed; jungle mango; pong-pong; [bot.] ''Cerbera odollam'' of the Oleander family; -- It yields a potent poison, often used for suicide or murder. Cerbera odollam bears a close resemblance to the Oleander bush, another highly toxic plant from the same family. * '''అడవి అవిసె, aDavi avise''' -n. --wild variety of a linseed; [bot.] ''Bauhimia parviflora;'' * '''అడవి ఆముదపుచెట్టు aDavi AmudapuceTTu''' -n. -- wild castor plant; [bot.] ''Jatropha gossypifolia'' of the Euphorbiaceae family; ''Baliospermum montanum;'' -- ''Jatropha curcas'' is నేపాళం మొక్క; -- [Sans.] వన ఏరండ; * '''అడవి ఉల్లి, aDavi ulli''' -n. --wild variety of an onion; Indian squill; [bot.] ''Urginea indica''; * '''అడవి కంద, aDavi kaMda''' -n. --a wild variety of a bulbous esculent root [bot.] ''Amorphophallus campanulatus''; * '''అడవి కాకర, aDavi kAkara''' -n. --wild bitter gourd; [bot.] ''Momordica cochinchinensis''; ''Momordica dioica''; కంచె కాకర; * '''అడవి గన్నేరు, aDavi gannEru''' -n. --[bot.] ''Plumeria alba''; * '''అడవి గాడిద, aDavi gADida''' -n. --wild ass; [bio.] ''Equs hemionus;'' * '''అడవి గోగు, aDavi gOgu''' -n. -- yellow silk-cotton tree; [bot.] ''Cochlospermum religiosum'' of the Bixaceae family; -- same as అడవి బూరుగ; కొండగోగు; కొండ బూరుగ; * '''అడవి గోరంట, aDavi gOraMTa''' -n. --[bot.] ''Erythroxylum indicum'' Linn. of Linaceae family; పగడం చెట్టు; * '''అడవి చింత, aDavi ciMta''' -n. --(1) [bot.] ''Desmodium heterocarpon'' Linn.; --(2) [bot.] ''Solanum anguivi'' Lamk.; root extract is used by tribals for asthma, fever and worm complaints; the juice of the leaves, mixed with ginger juice is used to stop vomiting; * '''అడవి చిక్కుడు, aDavi cikkuDu''' -n. --a wild variety of a creeper resembling beans; [bot.] ''Dolichos tetraspermus''; ''Clitoria ternatea''; --గిరికర్ణి; గంటెన; కోనచిక్కుడు; * '''అడవి జంతువు, aDavi jaMtuvu''' -n. --wild animal; * '''అడవి జీలకర్ర, aDavi jIlakarra''' -n. --a wild variety of cumin seed; [bot.] ''Vernonia anthelmintica''; -- [Sans.] వనజీరక; * '''అడవి తీగ ద్రాక్ష, aDavi tIga drASkha''' -n. --a large, weak-stemmed climbing shrub; [bot.] ''Ampelocissus latifolia''; * '''అడవి తీగ మల్లి, aDavi tIga malli''' -n. --a shrub; [bot.] ''Jasminum auriculatum'' Vahl. * '''అడవి తుమ్మ, aDavi tumma''' -n. --Silver thorned babul tree; [bot.] ''Acacia arabica''; * '''అడవి తెల్లగోరింట, aDavi tellagOriMTa''' -n. --wild white indigo; [bot.] ''Baptisia lactea;'' * '''అడవి దున్న, aDavi dunna''' -n. --wild buffalo; * '''అడవి నాభి, aDavi nAbhi''' -n. --[bot.] ''Gloriosa superba''; an elegant climber with beautiful flowers; tubers are poisonous and are used to induce abortion; * '''అడవి నిమ్మ, aDavi nimma''' -n. --wild lime; [bot.] ''Limonia monophylla; Atlantia monophylla''; * '''అడవి నెల్లి, aDavi nelli''' -n. --a bush; [bot.] ''Croton repandum''; * '''అడవి పంది, aDavi paMdi''' -n. --wild boar; [bio.] ''Sus scrofa''; * '''అడవి పసుపు, aDavi pasupu''' -n. --wild variety of a turmeric root; [bot.] ''Curcuma aromatica''; * '''అడవి పిల్లి, ADavi pilli''' -n. --jungle cat; [bio.] ''Felis chaus''; * '''అడవి పొట్ల, aDavi poTla''' -n. --[bot.] ''Trichosanthes cucumerina''; [Sans.] పటోల; * '''అడవి బాదం, aDavi bAdaM''' - n. -- [bot.] ''Sterculia foetida;'' ‎''Swietenia ‎mahogany;'' As a timber, both Swietenia macrophylla and Swietenia mahogoni are both grown in plantations in several Asian countries such as Fiji, Indonesia, India, and Bangladesh and this plantation mahogany timber is the main source of the world's current supply of "genuine mahogany;" -- ఈ చెట్ల కాయలు అడవుల్లో కనిపిస్తాయి. ఇవి జిల్లేడకాయను తలపించే ఆకారంలో వుండే నలుపు, తెలుపు గింజలు కలిగిన కాయలు. ఒక్కొక్క కాయ అరచేతిలో ఇమిడిపోయే పరిమాణంలో వుంటాయి. ఈ కాయలు రెండు చిప్పల్లా చాలా వరకు చెట్లపైనే సహజంగా విడిపోతాయి. లోపల డొల్లగావుండే ఈ కాయ పన్నెండు నుండి ఇరవై వరకు గింజలు కలిగి వుంటుంది. సుమారు రెండు/మూడు సెంటీమీటర్ల పొడవు వుండే వీటి గింజలు మెత్తగా,కొంచెం తియ్యగా కొబ్బరి రుచిని కలిగివుంటాయి. గింజలపై నల్లని లేదా తెల్లని పొరను తీసి వీటిని తింటారు. -- ఏనుగు బాదం; గుర్రపు బాదం; చేదు బాదం; * '''అడవి బీర, aDavi bIra''' -n. --a creeper; [bot.] ''Luffa accutangula''; * '''అడవి బూరుగ, aDavi bUruga''' -n. --a small tree; the tree yields a valuable gum used in local medicines; the floss from the seeds is used for stuffing cushions; [bot.] ''Bombax religiosum'' Linn.; ''Cochlospermum gossypium'' DC; ''Bombax ceiba''; * '''అడవి బేరి, aDavi bEri''' -n. --achras; * '''అడవి మందార, aDavi maMdAra''' -n. --[bot.] ''Bauhinia purpuera''; a tree with light purple flowers found in Indian forests; also called దేవకాంచనం; * '''అడవి మల్లె, aDavi malle''' -n. --a wild variety of a climbing shrub resembling jasmine; --(1) [bot.] ''Jasminum angustifolium''; శ్రీమల్లి; గండుమల్లి; లింగమల్లి; కాకిమల్లి; --(2) [bot.] Jasminum arborescens'' Roxb.; నాగమల్లి; --(౩) [bot.] ''Jasminum auriculatum''; అడవి తీగమల్లి; --(4) [bot.] ''Jasminum pubescens''; అడవి మల్లి; --(5) [bot.] ''Jasminum multiflorum, Jasminum gracillimum, Jasminum bifarium, Jasminum elongatum'' -- [Sans.] ఆస్పోట; * '''అడవి మామిడి, aDavi mAmiDi''' -n. -- Hog plum; Wild mango; a wild variety of a mango tree; [bot.] ''Spondias magnifera''; A small, deciduous tree commonly found in tropical areas that belongs to the Anacardiaceae family. -- అంబాళము; కొండ మామిడి; [Sans.] అమాత్రకం; * '''అడవి మునగ, aDavi munaga''' -n. --a wild variety of a drumstick tree; [bot.] ''Hedysarum sennoides''; * '''అడవి మొల్ల, aDavi molla''' -n. --[bot.] ''Jasminum ariculatum''; * '''అడవి వెల్లుల్లి, aDavi vellulli''' -n. --[bot.] ''Allium canadense''; * '''అడసాల, aDasAla''' -n. --kitchen; * '''అడ్డంకి, aDDaMki''' -n. --hindrance; obstacle; * '''అడ్డ, aDDa''' -n. --a volumetric measure of the pre-Independence era; --2 మానికలు (శేర్లు) = 1 అడ్డ; 2 అడ్డలు = 1 కుంచం; * '''అడ్డకట్టు, aDDakaTTu''' -n. --weir; dam; anicut; * '''అడ్డగాడిద, aDDagADida''' -n. --(1) mule; (lit.) crossed donkey; --(2) useless fellow; * '''అడ్డగోలుగా, aDDagOlugA''' - adv. -- irregularly; illogically; without rhyme or reason; not straightforwardly; crookedly; * '''అడ్డదిడ్డం, aDDadiDDaM''' - n. -- irregular; not straightforward; crooked; * '''అడ్డమైనవాళ్లు, aDDamainavALLu''' -n. --every Tom, Dick, and Harry; (lit.) everyone that one encounters; * '''అడ్డసరం, aDDasaraM''' -n. --Malabar nut; [bot.] ''Adhatoda vasica; Adhatoda zeylanica; Justicia adhatoda;'' ---(note) Adhatoda in Tamil means a plant shunned by herbivores. Propagated easily by cuttings, this plant grows from 8 to 14 feet and has attractive white flowers. It needs very little water and can be useful as a hedging plant. This is useful for curing coughs, colds, and asthma; --[Sans.] అటరూష; * '''అడ్డా, aDDA ''' -n. --residence; abode; locality; suitable place; framework; -- స్థావరము; నివాసస్థానం; ఠావు; ఉనికిపట్టు; అనువైన గది; * '''అడ్డాకు, aDDAku ''' -n. --Maloo Creeper; a leaf widely used in India to prepare biodegradable leaf-plates for serving food; [bot.] ''Bauhinia vahlii''; ''Panera vahlii''; -- సాధారణంగా ఆకులన్నీ నిలువుగా వుంటాయి. కొద్ది రకాలు మాత్రం అడ్డంగా వుంటాయి. అందులో Bauhinia vahlii అనే తెగకు చెందిన ఒక భారీ తీగ తాలూకు ఆకులు దృఢమైన కాడ కలిగి, పెద్దవిగా వుంటాయి. ఈ తీగ నార కూడా పటిష్ఠంగా వుండి బలమైన తాళ్లలా ఉపయోగపడతాయి. వీటి ఆకు వెడల్పుగా వుండి రెండు భాగాలుగా విడిపోయి, రెండాకులులా కనిపిస్తాయి. అందుకే వీటిని "అడ్డాకులు" అంటారు. చెట్టు నుండి విడదీసిన తర్వాత కూడా పటిష్ఠంగా వుండే ఈ ఆకులు ఎండినా కూడా చిరగకుండా వుంటాయి. అందుకే వీటితో భోజనానికి ఉపయోగించే విస్తరాకులను తయారుచేస్తారు. * '''అడ్డాట, aDDATa''' -n. --a card game with a mild resemblance to Bridge in which the jack and nine are the high cards; * '''అడ్డాలు, aDDAlu''' -n. --arms held crosswise to hold a baby; motherly support to anything in its infancy; * అడితి, aDiti - n. -- commission; premium; a percentage of the value of a transaction a trader (middleman) charges; -- తరుగు; * '''అడిదం, aDidaM''' -n. --sword; * '''అడియాలము, aDiyAlamu''' -n. --token; sign; symbol; * '''అడియాస, aDiyAsa''' -n. --disappointment; unfulfilled desire; empty fancy; hope against hope; -- అడి + ఆశ = excessive desire * '''అడియెత్తు, aDiyettu''' - n. - wooden shoe; clog; -- అడుగు + ఒత్తు = foot + support * '''అడుగడుగునా, aDugaDugunA''' -adv. --at every step; every step of the way; * '''అడుగు, aDugu''' -n. --(1) bottom; base; --(2) foot; step; pace; --(3) foot; twelve inches; -v. t. --ask; request; * '''అడుజు, aDuju''' - n. - Mountain hawk-eagle; a type of hawk (డేగ); [biol.] ''Spizaetus nipalensis'' of the యాక్సిపిట్రినే (Accipitrinae) family commonly found in mountain regions of India and Sri Lanks; * '''అడువ, aDuva''' - adj. -- old; out-dated; ruined; dilapidated; -- అడుగు పట్టినది --> అడుగు వట్టింది --> అడువ --> అడవ -- అడవ సరుకు = date-expired merchandise; -- అడవ బాకీ = కాలదోషం పట్టిన బాకీ; * '''అడుసు, aDusu''' -n. --mud; clay; ---aడుసు తొక్కనేల? కాలు కడుగనేల? = why step in the mud and why wash the feet? why err and why retract? * '''అడ్డ, aDDa''' - n. -- a volumetric measure of a bygone era before the metric system; -- 4 గిద్దలు = 1 సోల; 2 సోలలు = 1 తవ్వ; 2 తవ్వలు = 1 మానిక; 2 మానికలు = 1 అడ్డ; 2 అడ్డలు = 1 కుంచం; * '''అడ్డు, aDDu''' -n. --(1) obstacle; barrier; hindrance; --(2) a challenge bid in the card game అడ్డాట that is analogous to the "double'' in Bridge; * '''అడ్డుకోత, aDDukOta''' -n. --(1) cross-section; </br> --(2) cross rough in a game of cards; * '''అడ్డుగడియ, aDDugaDiya''' -n. --bolt; dead-bolt; a wooden slat or an iron bar used to block a door from inside; * '''అడ్డుగోలుగా, aDDugOlugA''' -adv. --out of context; out of order; illogically; * '''అణగదొక్కు, aNagadokku ''' -v. t. --crush; suppress; * '''అణ్వస్త్రం, aNvastraM''' -n. --atomic weapon; atomic bomb; fission bomb; (rel.) కణ్వస్త్రం; * '''అణా, aNA''' -n. --(1) one-sixteenth part; --(2) a coin of the British era which is one-sixteenth part of a rupee; ---అణా వంతు = one-sixteenth part of the capital or equity. ---అణా ఎత్తు = one-sixteenth part of a తులం, a weight measure. * '''అణువు, aNuvu''' -n. --atom; (note) There is some disagreement about the correct translations for atom and molecule. The translations suggested here, with the coining of a new word for molecule, are far superior. (rel.) పరమాణువు; బణువు; రేణువు; నలుసు; కణం; * '''అణుభారం, aNubhAraM''' -n. --[chem.] atomic weight or mass; This quantity is not really the weight of an atom. It gives only a comparative measure of the relative masses of atoms. Although it is easier to assign a mass = 1 to Hydrogen, it was decided that the relative weights be given with respect to Oxygen. * '''అణుసిద్ధాంతం, aNusiddhAMtaM''' -n. --atomic theory; the theory that says that matter is comprised of indivisible units called atoms; * '''అణుశకలం, aNuSakalaM''' -n. --ion; (lit.) fragment of an atom; an atom that has either gained an electron or lost an electron; * '''అణుశకలావరణం, aNuSakalAvaraNaM''' -n. --[phy.] ionosphere; * '''అణుశక్తి, aNuSakti''' -n. --atomic energy; * '''అతంత్ర, ataMtra''' -adj. --unrestrained; unstable; non-standard; (rel.) స్వతంత్ర; పరతంత్ర; * '''అత్తం, attaM''' -n. --bunch; a comb-shaped bunch of bananas, plantains, etc.; * '''అత్త, atta''' -n. --(1) aunt; father's sister; --(2) mother-in-law; * '''అత్తమామలు, attamAmalu''' -n. pl. --mother-in-law and father-in-law; * '''అత్తరు, attaru''' -n. --attar; scent; a concentrated fragrant liquid; distilled extract of పన్నీరు; * '''అత్తవారు, attavAru''' -n. --the in-laws; (lit.) mother-in-law's side; * '''అత్తు, attu''' -n. --[gram.] the short vowel అ; * '''అత్యధికం, atyadhikaM''' -n. --maximum; * '''అత్యయిక పరిస్థితి, atyayika paristiti''' - n. -- emergency situation; * '''అత్యల్పం, atyalpaM''' -n. --minimum; * '''అత్వం, atvaM''' -suff. ---ivity ---వాహకత్వం = conductivity. ---అవరోధకత్వం = resistivity. * '''అత్యాశ, atyASa''' - n. -- greed; avarice; rapacity; graspingness; cupidity; avidity; materialism; pleonexia; money-grubbing; intemperance; esurience; * '''అతి, ati''' -pref. --excessive; exceed; ---అతిమధురం, = (1) extremely sweet; (2) licorice. * '''అతిక్రమణ, atikramaNa''' -n. --transgression; exceeding the limit; violation; * '''అతిక్రమించు, atikramiMcu''' -v. i. --transgress; exceed imposed limits; * '''అతిగమించు, atigamiMcu''' -v. t. --(1) overtake; --(2) exceed; * '''అతిథి, atithi''' -n. --guest; * '''అతిబల, atibala''' - n. -- Indian Mallow; (bot.) ''Abutilon indicum'' of the Malvaceae family; a common roadside weed found in India; Widely used in Ayurvedic medicines; -- దువ్వెన బెండ; తుత్తురు బెండ; * '''అతిమధురం, atimadhuraM''' -n. --(1) extremely sweet; --(2) licorice; the root of this plant has medicinal properties and is widely used in Ayurveda; [bot.] ''Glycyrrhiza glabra;'' (Br.) liquorice; -- {Sans.] 'యష్టిమధు' అంటే 'తీపి కర్ర' అని అర్థం. ఆయుర్వేదంలో దీనిని ఒక 'మహా మూలిక'గా పరిగణిస్తారు; --(3) [bot.] ''Glycine abrus'' or ''Abrus precatorus,'' known as Indian Wild Licorice or the Rosary Pea or గురిగింజ, is different. The reddish seeds resembling corals are popular in necklaces, even though they are believed to contain "abrin," one of the most toxic substances known; the roots, however, have medicinal properties. * '''అతిముక్తం, atimuktaM''' -n. -- (1) [bot.] ''Gaerthera racemosa; Hiptage madablota;'' -- (2) [bot.] ''Ougeinia dalbergioides'' Benth.; * '''అతిమృదువైన, atimRduvaina''' -adj. -- diaphanous; * '''అతివస, ativasa''' -n. --[bot.] ''Aconitum heterophyllum;'' [Hin.] Atis; అతివిష; * '''అతివృష్టి, ativRshTi''' -n. --excessive rains; (ant.) అనావృష్టి; * '''అతిశయోక్తి, atiSayOkti''' -n. --hyperbole; exaggeration; * '''అతిసారం, atisAraM''' -n. --diarrhea; * '''అత్తి, atti''' -n. --country fig; [bot.] ''Ficus glomerate;'' * '''అత్తిపత్తి, attipatti''' -n. -- touch-me-not; shy plant; [bot.] ''Mimosa pudica;''of the fabacea family; ''Biophytum sensitivum;'' -- పుడికా అంటే లేటిన్ భాషలో సిగ్గు అని అర్ధం; -- ఈ మొక్క ఆకులు తాకిన వెంటనే లోనికి ముడుచుకుంటాయి. ఎందుకంటే అవి వాటిని తినే జంతువులుకు అందకుండా, ఆకు ముడుచు కోడం వల్ల ఎండింది అని భ్రమ కలిపించడం ఒక కారణం. ఇంకా కీటకాలు చేరకుండా ఉండటం ఇంకో కారణం. ఇది భక్షక జంతువుల నుంచి రక్షక చర్య (predator avoidance mechanism). ఇలా ఆకులు /లేదా శరీర భాగాలు బాహ్య ప్రేరణకి ప్రతిస్పందించ దాన్ని అదిశ ప్రేరణ గతి (nastic movement) అంటారు. ఇక్కడ ఈ మొక్కలో ఉన్నట్టు స్పర్శకి, లేదా గాలికి స్పందిస్తే దాన్ని seismo nastic movement అనీ, వేడికి స్పందిస్తే thermo nastic అనీ, రాత్రి వేళ ముడుచుకుంటే nictonastic అనీ అంటారు. ఇక్కడ ఈ మొక్కలో స్పర్శ, నిశా ప్రేరిత చలనం ఉంటుంది (seismo & nictonastic movement). -- అలంబుస; ముడుగుదామర; సోకుముడుగు; సిగ్గాకు; నిద్ర గన్నిక; నీ సిగ్గు చితక; [Hindi] లాజవంతి; * అతిరిక్తం, atiriktaM - n. -- (1) excessive; great; beyond measure; (2) excessive empiness; big vaccum; * '''అతీతం, atItaM''' - adj. -- gone; elapsed; exceeded; -- మానవాతీత శక్తులు = మనుషుల శక్తికి మించిన శక్తులు (దేవుళ్ళు, దెయ్యాలు, మాజిక్కులు, మహిమలు లాంటివి) -- కాలాతీత వ్యక్తులు = exiraordinary people; -- కాలాతీతమైనది = the time is gone by; -- లోకాతీతమైన = extraordinary, wonderful; * '''అతుకు, atuku''' -n. --patch; joint; attachment; -v. t. --patch; join; attach; cement; affix; paste; * '''అతుకులు, atukulu''' -n. pl. --patchwork; joints; ---అతుకుల బొంత = quilt of patchwork; not artistic. * '''అత్తెసరు, attesaru''' -n. --a style of cooking rice with just the right amount of water so that there is no water left to be drained by the time the rice is done; (ety.) అత్తు + ఎసరు; పెట్టిన యెసరుకీ, పోసిన బియ్యానికీ సరిగ్గా అత్తిపోయేటట్లు పోసిన నీరు; * '''అదనం, adanaM''' -n. --excess; * '''అదను, adanu''' -n. --opportunity; appropriate moment; suitable moment; * '''అదర్జవాన్, adarjavAn''' -n. --Bishop's weed; ajwain; a small erect annual shrub with many medicinal uses; [bot.] ''Trachyspermum ammi'' of the Apiaceae family; --ఓమం; అజ్వైన్; * '''అదళ, adaLa''' -adj. --[bot.] apetalous; without petals; * '''అద్దం, addaM''' -n. --(1) mirror; --(2) looking glass; ---భూతద్దం = magnifying glass. ---కంటద్దాలు = eye-glasses; spectacles. * '''అద్దకం, addakaM''' -n. --dyeing, usually with colors and designs on cloth; * '''అదుపు, adupu''' -n. --restraint; constraint; limit; * '''అదుపులో పెట్టు, adupulO peTTu''' -v. t. --restrain; constrain; check, rein in; control; discipline; అదురు, aduru - v. i. -- (1) vibrate; (2) startle with fear; (3) glow-worm; * '''అద్దుడు కాగితం, adduDu kAgitaM''' -n. --blotting paper; * '''అదృశ్య, adRSya''' -adj. --invisible; * '''అదృష్టం, adRshTaM''' -n. --luck; good fortune; (ety.) దృష్టము కానిది, అనగా కనిపించనిది; * '''అదృష్టవశాత్తూ, adRshTavaSAttU''' -adv. --luckily; fortunely; * '''అది, adi''' -pron. --(1) it; --(2) that; --(3) she; * '''అద్వితీయం, advitIyaM''' -n. --second to none; incomparable; first; * '''అద్దె, adde''' -n. --rent; lease; * '''అదేప్రకారంగా, adEprakAraMgA''' -adv. --in the same manner; * '''అద్వైతం, advaitaM''' - n. -- Non-dualistic philosophy expounded by Adi Sankara; -- అనగా జీవాత్మ, పరమాత్మ ఒక్కటే; వీరు ఒకటే దండాన్ని పట్టుకుంటారు కనుక వీరిని ఏకదండి అంటారు; * '''అధమం, adhamaM''' -adj. --inferior; * '''అధమపక్షం, adhamapakshaM''' -adv. --at the very least; at worst; * '''అధమాధముడు, adhamAdhamuDu''' -n. --meanest of the mean; rogue; * '''అధముడు, adhamuDu''' -n. --worst fellow; rogue; * '''అధరం, adharaM''' -n. --lower lip; * '''అధర్మం, adharmaM''' -n. --injustice; * '''అధవా, adhavA''' -adv. --else; in case it is not so; otherwise; * '''అధస్, adhas''' -pref. --low; lower ---అధోలోకం = nether world. ---అధరం = lower lip; (lit.) one that is below. * '''అధ్యయనం, adhyayanaM''' -n. --study; reading; learning; putting dedicated effort; * '''అధ్యక్షించు, adhyakshiMcu''' -v. t. --preside; chair; * '''అధ్యక్షుడు, adhyakshuDu''' -n. --president; chairman; * '''అధ్యాపకుడు, adhyApakuDu''' - n. -- a teacher who gives information; -- ఉపాధ్యాయ = a teacher imparts knowledge with information -- ఆచార్య= a teacher who imparts skills -- పండిత = a teacher who can give deep insight into a subject -- ద్రష్ట = a teacher who is a visionary * '''అధ్యాపనం, adhyApanaM''' -n. -- (1) teaching; instruction; (2) బ్రహ్మజ్ఞానులైన బ్రాహ్మణులకు చెప్పిన ఆరు విధులలో అధ్యాపనం ఒకటి. ఇక్కడ అధ్యాపనం అంటే వేదాన్ని బోధించడం. మిగతా ఐదు విధులు : 1. అధ్యయనం (వేదం చదవడం), 2. యజనం (యజ్ఞం చేయడం), 3. యాజనం (యజ్ఞం చేయించడం), 4. దానం (దానం ఇవ్వడం), 5. ప్రతిగ్రహం (దానం తీసుకోవడం); * '''అధ్యాయం, adhyAyaM''' -n. --chapter; * '''అధ్యారోపం, adhyArOpaM''' -n. --superimposition; * '''అధ్వాన్నం, adhvAnnaM''' -n. --a state of ruin; utterly spoiled condition; (lit.) అధవ + అన్నం = food cooked by a widow; శ్రీనాథుడు తన అవసానదశలో విశ్వస్త (విధవ) వడ్డించిన అన్నం తినాల్సిన అధ్వాన్న స్థితి ఏర్పడిందని వాపోయిన చాటు పద్యం ప్రసిద్ధమే కదా?; * '''అధి, adhi''' -pref. --hyper ---అధిలంకె = hyper link. * '''అధిక, adhika''' -adj. --extra; excess; intercalary; (ant.) అల్ప; * '''అధిక మాసం, adhika mAsaM''' -ph. --intercalary month; supernumerary month; this artifice is occasionally required to tally the solar year with the lunar year; it takes 365.25 days for the Earth to go around the Sun; It takes 29.5 days for the Moon to go around the Sun; In 12 months this amounts to 354 days. The difference of 11.25 days needs to be accounted for to synchronize the lunar calendar and the Solar calendar; This is done by adding two lunar months every 5 years; these added months are called intercalary months; Where are these months added? It is added to the month (in the lunar calendar) when the Sun did not move from one asterism to the next. The first of these is called అంహస్పతి and the second is called అధికమాసం; -- మలమాసం; సంసర్పం; see also క్షయమాసం; లుప్తమాసం; అంహస్పతి మాసం; -- వేదకాలం నాటికే అధిక మాసాల లెక్క ఉండేది. అప్పట్లో నెలల పేర్లు : మధు, మాధవ, శుక్ర, శుచి, నభ, నభస్య, ఇష, ఊర్జ, సహ, సహస్య, తప, తపస్య. అధిక క్షయ మాసాలను సంసర్పం, అంహస్పతి అనే వారు.(డా. సాగి కమలాకర శర్మ రచించిన ‘‘జ్యోతిర్మయం వాఙ్మయం’’ గ్రంథం ఆధారంగా.) * '''అధికసంఖ్యాక పక్షం, adhikasaMkhyAka pakshaM''' -ph. --majority party; * '''అధికారం, adhikAraM''' -n. --authority; power; charge; * '''అధికార, adhikAra,''' -adj. --official; * '''అధికార పక్షం, adhikAra pakshaM''' -n. --party in power; (lit.) the side that is in power; * '''అధికార పరిధి, AdhikAra paridhi''' -ph. --jurisdiction; * '''అధికార హోదా, adhikAra hOdA''' -ph. --official capacity; * '''అధికారి, adhikAri''' -n. --person with authority; boss; officer; ---విచారణాధికారి = investigative officer. * '''అధిగమించు, adhigamiMcu''' -n. --exceed; overtake; * '''అధిదేవత, adhidEvata''' -n. --presiding deity; * '''అధినివేశం, adhinivESaM''' -n. --dominion; * '''అధినేత, adhinEta''' -n. --manager; leader; head; * '''అధిపతి, adhipati''' -n. --head; head of a department; leader; * '''అధిరాజు, adhirAju''' -n. --overlord among kings and princes; * '''అధిరోహణ, adhirOhaNa''' -n. --climbing; entering; mounting; (ant.) అవరోహణ; * '''అధివసించు, adhivaciMcu''' -v.i. --dwell; reside; * '''అధివాస్తవికత, adhivAstavikata''' -n. --surrealism; the principles, ideals, or practice of producing fantastic or incongruous imagery or effects in art, literature, film, or theater by means of unnatural or irrational juxtapositions and combinations; * '''అధిష్టాత, adhishTAta''' -n. --boss; director, supervisor; * '''అధిష్టాన దేవత, adhishTAna dEvata''' -n. --presiding deity; * '''అధిష్టాన వర్గం, Adhishtana vargaM''' -n. --board of directors; governing body; high command; * '''అధీనం, adhInaM''' -n. --in someone’s control; * '''అధీనత, adhInata''' -n. --control; * '''అధీనుడు, adhInuDu''' -n. --one who is in someone’s control * '''అధునాతన, adhunAtana''' -adj. --modern; contemporary; (ant.) సనాతన; * '''అధోంగవస్త్రం, adhOMgavastraM''' -n. --diaper, a rectangular piece of absorbing cloth used to cover the genital portions of a baby primarily as protection from urination and defecation; * '''అధో, adhO''' -pref. --downward; * '''అధోగతి, adhOgati''' -n. --downward path; degeneration; * '''అధోజ్ఞాపిక, adhOj~nApika''' -n. --footnote; * '''అధోముఖ, adhOmukha''' -adj. --inverted; downward; * '''అధైర్యం, adhairyaM''' -n. --fear; absence of courage; * '''అధ్రువ, adhruva''' -adj. --unstable; unsteady; * '''అనంతం, anaMtaM''' -n. --(1) infinite; not finite; (ant.) సాంతం; --(2) one followed by 28 zeros in the traditional Indian method of counting; ---ఈ విశ్వం సాంతమా, అనంతమా? = Is the universe finite or infinite? * '''అనంతరం, anaMtaraM''' -adv. --afterward; * '''అనంతావర్తం, anaMtAvartaM''' -n. --migraine; migraine headache; * '''అనగా, anagA''' -particle. that is to say; when it is; ---అనగా అనగా = once upon a time. * అనర్గళంగా, anargaLaMgaa - adv. -- without an obstacle; -- అనర్గళంగా = అర్గళం లేకుండా; ( న + అర్గళ = అనర్గళ); అంటే ఏ అడ్డూ లేకుండా, ధారాళంగా, అని అర్థం; అర్గళము అంటే గడియ మాను = a wooden bolt to keep a door closed and secure; * '''అనర్థం, anarthaM''' -n. --(1) useless; meaningless; --(2) bad luck; evil; harm; * '''అనవరతం, anavarataM''' -adj. --perpetually; non-stop; * '''అనవసరం, anavasaraM''' -n. --not necessary; * '''అనవుడు, anavuDu''' - conj. -- Having been told that; -- "ఒకరు చెప్పిన తర్వాత" అని అనవుడు పదానికి అర్థం; * '''అనృత, anRta''' -adj. --false; not true; * '''అనృత ఫలం, anRta phalaM''' -n. --false fruit; the fruit associated with cashew nuts is a false fruit; * '''అన్నం, annaM''' -n. --(1) cooked grain; --(2) cooked rice; --(3) food; meal; ---వరి అన్నం = cooked rice. ---గోధుమ అన్నం = cooked wheat. * '''అన్న, anna''' -n. --elder brother; * '''అన్నట్టు, annaTTu''' -adv. sentence opener. --by the way; as you say; as I was saying; oh!; * '''అన్నదమ్ములు, annadammulu''' - n. -- brothers; * '''అన్నప్రాశన, annaprASana''' - n. -- the ritual at which a first meal of rice cooked in milk is offered to a 10-month-old baby; -- అన్నం = cooked rice; ప్రాశనం = meal; * '''అన్నభేది, annabhEdi''' -n. --green vitriol; sulfate of iron; ferrous sulfate; FeSO₄; -- కాసీసం; అన్నభేది means a substance that aids in the digestion of food; * '''అన్నమయకోశం, annamayakOShaM''' - n. -- (1) the digestive system; -- (2) one of the sheaths comprising the physical body, according to the Upanishads; * '''అన్నవాహిక, annavAhika''' -n. [anat.] --(1) esophagus; --(2) alimentary canal; * '''అన్యత్ర, anyatra''' -adv. --elsewhere; * '''అన్యధా, anyadhA''' -adv. --otherwise; in another way; alternatively; * '''అన్యధాకరించు, anyadhAkariMcu''' -v. t. --separate; * '''అన్వయం, anvayaM''' -n. --inter-relationship; relation; explanation of relationship; syntax; * '''అన్వయించు, anvayiMcu''' -v. i. --(1) apply; --(2) interpret; * '''అన్వర్ధం, anvardhaM''' -n. --description; expression of the properties; * '''అన్వర్ధక, anvardhaka''' -adj. --descriptive; expressing the properties; * '''అనాంగిక, anAMgika''' -adj. --inorganic; * '''అనాంగిక రసాయనం, anAMgika rasAyanaM''' -n. --inorganic chemistry; * '''అనా, anA''' -n. --one-sixteenth part; * '''అనాకారి, anAkAri''' -adj. --ugly person; (lit) one without proper shape; * '''అనాగతము, anAgatamu''' - n. -- the future; one that has not arrived; * '''అనాగతవిధాత, anAgatavidhAta''' - n. -- one who prudently provides for the future; * '''అనాథ, anAdha''' -adj. --helpless; poor; fatherless; husbandless; * '''అనాథాశ్రమం, anAdhASramaM''' -n. --orphanage; * '''అనాది, anAdi''' -adj. --ancient; old; one without a beginning; permanent; * '''అనామకుడు, anAmakuDu''' -n. --nameless fellow; anonymous fellow; * '''అనామయం, anAmayaM''' -n. --diseaseless state; absence of disease; * '''అనామయ, anAmaya''' -adj. --anonymous; * '''అనామిక, anAmika''' - n. -- (1) nameless woman; (2) ring finger; -- పురా కవీనాం గణనా ప్రసంగే/ కనిష్ఠికాధిష్ఠిత కాళిదాసః|అద్యాపి తత్తుల్యకవే రభావాత్/ అనామికా సార్థవతీ బభూవ|| -- పూర్వం కొందరు పండితులు కూర్చుని కవులను లెక్కిస్తూ "మొదటి స్థానం కాళిదాసుదే కదా" అని ‘ఒకటి’ అంటూ చిటికెన వ్రేలు మడిచారు. రెండవ స్థానం ఎవరిదీ అని చాలా పేర్లను ప్రస్తావించినా ఏకాభిప్రాయం కుదరలేదు. చివరికి రెండవవ్రేలికి ఎక్కే కవి ఎవరూ దొరకక ఆ వ్రేలు ‘అనామిక’గా మిగిలిపోయింది! * '''అనాయాసంగా, anAyAsaMgA''' -adv. --effortlessly; * '''అనారోగ్యం, anArOgyaM''' -n. --ill-health; sickness; not well; (ant.) ఆరోగ్యం; * '''అనావిల, anAvila''' - adj. - pure; clean; clear; * '''అనావృష్టి, anAvRshTi''' -n. --drought; lack of rain; * '''అనాస, AnAsa''' -n. --pineapple; [bot.] ''Ananas cosmosus'' of the Bromeliaceae family; * '''అన్యాపదేశం, anyApadESaM''' -n. --innuendo; indirect reference; * '''అన్యాయం, anyAyaM''' -n. --injustice; miscarriage of justice; * '''అనితరసాధ్యం, anitarasAdhyaM''' -n. --unrivaled achievement; unparalleled achievement; not found possible by others; * '''అనిపించు, anipiMcu''' -v. i. --seem; appear; *'''అనిర్వచనీయమైన, anirvachanIyamaina''' - adj. -- ineffable; not amenable for a definition; (1) too big or extreme for words to express; (2) not to be spoken of due to its sacredness; * '''అనిత్య, anitya''' -adj. -- transient; fleeting; not permanent; (rel.) తాత్కాలిక; * '''అనిర్దిష్ట, anirdhishTa''' -adj. --random; indeterminate; ---అనిర్దిష్ట ప్రవేశం = [comp.] random access. * '''అనివార్య, anivArya''' -adj. --unavoidable; inevitable; * '''అనిష్టాపత్తి, anishTApatti''' -n. --[math.] reducto-ad-absurdum; * '''అనిష్పాంకం, anishpAMkaM''' -n. --[math.] irrational number; a number which cannot be expressed as the ratio of two integers; * '''అన్ని, anni''' -adj. --all; * '''అన్వీక్షణం, anvIkshaNaM''' - n. -- search; * '''అను, anu''' -v. i. --say; utter; * '''అనుకర్త, anukarta''' -n. --reporter; * '''అనుక్రమణిక, anukramaNika''' -n. --table of contents; * '''అనుక్షణం, anukshaNaM''' -adv. --every moment; all the time; * '''అనుకుందాం, anukuMdAM''' -inter. --let us assume; let us pretend; * '''అనుకూలం, anukUlaM''' -n. --favorable; [ant.] ప్రతికూలం; * '''అనుకో, anukO''' -inter. --assume; pretend; అనుకోలు, anukOlu - n. -- assumption; * '''అనుకోవడం, anukOvaDaM''' -v. i. --assuming; pretending; leaning; అనుగమనం, anugamanaM -n. --the practice of a wife jumping into her own funeral pyre upon hearing her husband's death; -- భర్త తోపాటు చితి ఎక్కడం సహగమనం; భర్త వేరే చోట మరణించాక వార్త తెలిసి అగ్ని ప్రవేశం చేస్తే అనుగమనం; * '''అనుగ్రహం, anugrahaM''' -n. --favor; grace; * '''అనుగామి, anugAmi''' - n. -- follower; disciple; * '''అనుచరుడు, anucaruDu''' -n. --follower; * '''అనుచితం, anucitaM''' -adj. --inappropriate; * '''అనుజ్ఞ, anuj~na''' -n. --permission; * '''అనుత్పాదక, anutpAdaka''' -adj. --nonproductive; ---అనుత్పాదక దగ్గు = nonproductive cough; a cough that is not producing a phlem; dry cough. ---అనుత్పాదక వ్యయం = nonproductive expenditure. * '''అనుదాత్త, anudAtta''' -adj. --grave; not sharp; not raised; low; base; * '''అనుదినం, anudinaM''' -adv. --daily; every day; * '''అనుద్రుతం, anudrutaM''' -n. --[music] one of the six elements used in reckoning musical time in classical Indian music; consists of beat, duration, and అక్షర; * '''అనునాసికములు, anunAsikamulu''' -n. pl. --[gram.] the group of Telugu alphabetical characters with a nasal pronunciation: ఙ, ఞ, ణ, న, మ; * '''అనుపల్లవి, anupallavi''' -n. --[music] --(1) sub-refrain; that part of the verse of a song that follows the refrain and may optionally be repeated toward the end; --(2) response in a chorus; * '''అనుపానం, anupAnaM''' -n. --(1) drink taken with a medicine; --(2) mix used in an alcoholic beverage such as water, soda, or juice; * '''అనుప్రాస, anuprAsa''' -n. --alliteration; repetition of similar sounding letters and words; * '''అనుపూర్విక, anupUrvika''' -adj. --chronological; * '''అనుబంధం, anubandhaM''' -n. --connection; attachment; supplement; appendix; appendage; adjunct; * '''అనుబంధ, anubaMdha''' -adj. --connected; attached; adjunct; affiliated; * '''అనుభవం, anubhavaM''' -n. --experience; suffering; knowledge obtained through experience; * '''అనుభవశాలి, anubhavaSAli''' -n. --experienced person; * '''అనుభవైకవేద్యం, anubhavaikavEdyaM''' - n. -- known only through direct experience; an experience that cannot be explained with words; * '''అనుభూతం, anubhUtaM''' - adj. -- which is experienced or enjoyed; -- 1. అనుభవింపఁబడినది; 2. తినఁబడినది; 3. వాడుకొనఁబడినది. * '''అనుభూత్యాత్మక, anubhUtyAtmaka''' - adj. - impressionistic * '''అనుభూతి, anubhUti''' -n. --feeling; emotional feeling; భయం, కోపం, జాలి are examples; * '''అనుభోగం, anubhOgaM''' -n. --enjoyment; pleasure; * '''అనుమందర స్థాయి, anumaMdara sthAyi''' -n. --[music] a full octave below the మందర స్థాయి; * '''అనుమతి, anumati''' -n. --permission; * '''అనుమానం, anumAnaM''' -n. --(1) doubt; suspicion; --(2) [logic] inference; * '''అనుమాన పడడం, anumAna paDaDaM''' -v. i. --doubting; suspecting; * '''అనుమాన ప్రమాణం, anumAna pramANaM''' -ph. --[logic.] proof by inference; a type of proof used in traditional Hindu logic; * '''అనుములు, anumulu''' -n. pl. --a type of legumes; [bot.] Dolichos catjang; * '''అనుమోదకుడు, anumOdakuDu''' - n. -- the supporter; * '''అనురాగం, anurAgaM''' -n. --love; affection; * '''అనురూప, anurUpa''' -adj. --(1) symmetrical; --(2) corresponding; * '''అనువక్త, anuvakta''' -n. --reporter; * '''అనువదించు, anuvadiMcu''' -v. t. --translate; * '''అనువాకము, anuvAkamu''' -n. --paragraph, esp. in the Vedas; * '''అనువాతం, anuvAtaM''' - n. -- downwind; * '''అనువాదం, anuvAdaM''' -n. -- (1) seconding a proposal; ఒకరి వాదం బలపరుస్తూ మరొకరు చేసే ప్రసంగం; (2) translation; * '''అనువు, anuvu''' -n. --convenience; * '''అనుశాసనం, anuSAsanaM''' -n. --command; order; * '''అనుషక్త, anushakta''' -adj. --concurrent; more than one thing happening at the same time; * '''అనుషక్త గణకగమనం, anushakta gaNakagamanaM''' -n. --[comp.] concurrent processing; more than one computation taking place at the same time; * '''అనుసరించు, anusariMcu''' -v. t. --follow; conform; * '''అనుస్వరం, anusvaraM''' -n. --[music] secondary note played along with a note of a melody for decorative effect; this technique is used in రాగ ఆలాపన. * '''అనూచానం, anUcAnaM''' -n. --traditional learning, esp. one that was handed down from generation to generation; used to the learning of the Vedas; * '''అనూచానంగా, anUcAnaMgA''' -adv. --traditionally; * '''అనూహ్యంగా, anUhyaMgA''' -adv. --inconceivably; unimaginably; * '''అనూరాధ, anUrAdha''' -n. --[astron.] Scorpio; the stars Beta, Delta, and Pi; the 17th of the 27 star groups of the Hindu calendar; the name of the 17th lunar mansion; చెలిమిచుక్క; * '''అనేకం, anEkaM''' -n. --many; several; (ant.) ఏకం; * '''అన్వేషణ, anvEshaNa''' -n. --search, research, inquiry; '''* అన్వేషితం, anvEshitaM''' - n. -- search result; * '''అన్యోన్య, anyOnya''' -adj. --mutual; * '''అన్యోన్యత, annyOnyata''' -n. --mutual affection; concord; * '''అప, apa''' -prep. -- a preposition prefixed to roots to get an opposing meaning, usually a meaning to imply something wrong, bad, off-course, untimely, extreme, etc.; ---అపకిరణం = dispersion; (lit.) ray that is off-course. ---అపకీర్తి = infamy; (lit.) reputation of the wrong kind. ---అపజయము = defeat; failure o win; ---అపనింద = unfair allegation. ---అపభ్రంశం = corrupt language; improper talk. ---అపరాధం = wrongdoing. ---అపమృత్యువు = untimely death. ---అపరాత్రి = the dead of night. ---అపశకునం = bad omen. ---అపస్వరం = bad musical note; out of tune. * '''అపక్రమ భిన్నం, apakrama bhinnaM''' -n. --improper fraction; a fraction whose numerator is larger than the denominator; * '''అపక్రమించు, apakramiMchu''' - v. i. -- retreat; turn back; go back; run away; * '''అపకారం, apakAraM''' -n. --harm; injury; * '''అపకీర్తి, apakIrti''' -n. --ignominy; disgrace; infamy; (lit.) reputation of the wrong kind; * '''అపకేంద్ర, apakEndra''' -n. --centrifugal; away from the center; * '''అపచారం, apacAraM''' -n. --affront; insult; * '''అపజయం, apajayaM''' -n. --defeat; failure; * '''అపథ్యం, apathyaM''' -n. --contrary to the prescribed diet; * '''అపదాది, apadAdi''' -adj. --[gram.] non-initial; not at the beginning of a word; * '''అపనమ్మకం, apanammakaM''' -n. --mistrust; disbelief; * '''అపప్రథ, apapratha''' -n. --bad reputation; * '''అపరంజి, aparaMji''' -n. --fine gold; * '''అపర, apara''' -adj. --(1) dorsal; the back side; lower; --(2) peerless; the very, as in అపర ప్రవరాఖ్యుడు; ---అపర ప్రకృతి = Lower Nature; According to Gita, Brahma uses a combination of both the Lower and Upper Natures in his creation process. * '''అపరాత్రి, aparaatri''' - n. -- late night; the latter or closing part of night; the last watch of the night; -- అపరరాత్రి = దానికంటే తరువాత లేని రాత్రి; * '''అపరాధం, aparAdhaM''' -n. --guilt; fault; misdeed; wrong; tort; crime; * '''అపరాధ పరిశోధకుడు, aparAdha pariSOdhakuDu''' -n. m. --criminal investigator; detective; * '''అపరాధ పరిశోధన, aparAdha pariSOdhana''' -n. --criminal investigation; * '''అపరాధి, aparAdhi''' -n. --wrongdoer; criminal; * '''అపరాలు, aparAlu''' -n. --miscellaneous grains, such as peas, beans, etc.; * '''అపరాహ్నం, aparAhnaM''' -n. --afternoon; the day is divided into three parts - పూర్వాహ్నము, మధ్యాహ్నము, అపరాహ్నము; * '''అపరిమితం, aparimitaM''' -n. --unbounded; immense; (ant.) పరిమితం; * '''అపరిష్కృత, aparishkRta''' -adj. --unresolved; unresolvable; * '''అపర్ణి, aparNi''' -adj. --[bot.] leafless; aphyllous; * '''అపవర్గం, apavargaM''' -n. --nirvana; final beatitude; detachment from matter; * '''అపవాదం, apavAdaM''' -n. --reproach; slander; * '''అపసవ్యం, apasavyaM''' -adj. --(1) in the wrong way; --(2) counter-clockwise; anti-clockwise; * '''అపస్వరం, apasvaraM''' -n. --discordant note; * '''అపస్మారం, apasmAraM''' -n. --epilepsy; * '''అపహరించు, apahariMcu''' -v. i. --steal; pillage; plunder; usurp; * '''అప్ప, appa''' -n. --(1) elder sister; --(2) father; papa; --(3) a term of endearment added as a suffix to a name; * '''అప్పగించు, appagiMcu''' -v. t. --entrust; deliver to the charge of another; * '''అప్పగింత, appagiMta''' -n. --handing over; delivery; consignment; * '''అప్పచ్చి, appacci''' -n. --a type of fried cake; any snack food or treat; * '''అప్పజెప్పు, appajeppu''' -v. t. --(1) entrust; consign; --(2) recite from memory; * '''అప్పడం, appaDaM''' -n. -- a ball of lightly spiced "urid dal" dough pressed into a thin disk shape by a rolling pin; this is later deep-fried and served as an appetizer; * '''అప్పడాల కర్ర, appaDAla karra''' -n. --rolling pin; a cylindrical gadget for rolling dough into a required shape; * '''అప్పనం, appanaM''' -n. --gift; offering; * '''అప్పనంగా, appanaMgA''' -adv. --free; for nothing;as a gift; * '''అప్పు, appu''' - n. -- loan; debt; * '''అప్పు-సొప్పు, appu-soppu''' - n. - loans and debts; * '''అప్రచలితం, apracalitaM''' -n. --obsolete; * '''అప్రచలనం, apracalanaం''' -n. --obsolescence; * '''అప్రతిష్ఠ, apratishTha''' -n. --(1) bad reputation; --(2) disgrace; dishonor; * '''అప్రతిహత, apratihata''' -adj. --unobstructed; unimpeded; --అమంగళం ప్రతిహతమగు గాక! = Let the inauspicious be obstructed! * '''అప్రధాన, apradhAna''' -adj. --unimportant; inferior; * '''అప్రమత్తత, apramattata''' -n. --vigilance; * '''అప్రమాణ, apramANa''' -adj. --nonstandard; * '''అప్రమేయం, apramEyaM''' -n. --incomprehensible; inconceivable; immeasurable; * '''అప్రమేయుడు, apramEyuDu''' -n. --God; (lit.) one who is incomprehensible; * '''అప్రయత్నంగా, aprayatnaMgA''' -adv. --without effort; involuntarily; unintentionally; * '''అప్రయోజకుడు, aprayOjakuDu''' -n. --useless fellow; incompetent fellow; * '''అపాటవము, apATavamu''' -n. --infirmity; weakness; --- అపాటవశాల = infirnary. * '''అపాత్ర, apAtra''' -adj. --unworthy; undeserving; ---అపాత్ర దానం చెయ్యవద్దు = do not give to an unworthy cause. * '''అపానం, apAnaM''' -n. --(1) anus; --(2) exhaust; outlet; exhalation; * '''అపాన వాయువు, apAnavAyuvu''' -n. --fart; gas of flatulence; * '''అపాయం, apAyaM''' -n. --danger; peril; * '''అపారం, apAraM''' -n. --vast; one without a shore; * '''అపార్థం, apArthaM''' -n. --misinterpreted meaning; * '''అప్రాచ్యపు, aprAcyapu''' -adj. --(1) low; mean; worthless; --(2) (lit.) of Western origin; * '''అపురూపం, apurUpaM''' -n. --rare; scarce; dear; invaluable; * '''అప్పు, appu''' -n. -- debt; * '''అప్పుడప్పుడు, appuDappuDu''' -adv. --now and then; occasionally; at times; once in a while; * '''అప్పుడు, appuDu''' -adv. --then; (rel.) ఎప్పుడు; ---అప్పటికి = [dative] at that time; by that time. ---అప్పట్లో = [locative] at that time. * '''అప్పుడే, appuDE''' -adv. --(1) just then; --(2) promptly; * '''అపూర్వం, apUrvaM''' -n. --(1) rare; unusual; uncommon; --(2) new; not ancient; * '''అపేక్ష, apEkahs''' - n. -- desire; expectation; hope; wish; --- (usage note) ఆపేక్ష తప్పు, అపేక్ష ఒప్పు; * '''అపోహ, apOha''' -n. --misconception, wrong idea; (ant.) పోహ; * '''అపౌరుషేయ, apaurushEya''' -adj. --supramental; artificial; non-manual; * '''అబంత్రం, abaMtraM''' -n. --entropy; a measure of disorder used in thermodynamics; quantity of heat flowing into or out of a body divided by the temperature of the body; * '''అబందరం, abaMdaraM''' -n. --disorder; * '''అబందరమాత్రం, abaMdaramAtraM''' -n. --entropy; a measure of disorder; * '''అబద్ధం, abaddhaM''' -n. --lie; falsity; untruth; mendacity; prevarication; equivocation; * '''అబల, abala''' -n. --woman; (lit.) the weak one; * '''అబ్దం, abdaM''' -suff. --era; eon; epoch; age; ---శతాబ్దం = century; hundred years. * '''అబాకా, abAkA''' - n. -- Manilla hemp; the fiber from a type of banana plant {bot.] Musa textilis; * అబ్కారీ, abkaaree - adj. -- related to alcohol; - n. -- (1) a place where alcohol is prepared or sold; a bar; (2) a tax on alcohol products; * '''అబ్బాయి, abbAyi''' -n. --boy; son; lad; kid; youngster; * '''అబ్బి, abbi''' -n. --fellow; could be used to refer to a male villager or vendor; * '''అబ్బు, abbu''' -v. i. --to come into one's possession; * '''అబ్బురం, abburaM''' -n. --wonder; surprise; * '''అబ్బురపాటు, abburapATu''' -n. --surprise; astonishment; amazement; wonderment; * '''అబ్బే, abbE''' -inter. --no; an expression of negation; * '''అబ్లోసు, ablOsu''' -n. --the wake of a ship; the mark left in water behind a ship; * '''అభము-శుభము, abhamu-Subhamu''' -ph. --auspicious and inauspicious; right and wrong; good and bad; -- "భాతి ఇతి భం" అని వ్యుత్పత్తి. ప్రకాశించునది గాబట్టి 'భం' అనబడుతుంది. న + భం = అభం అంటే తగని నక్షత్రం. సు + భం= మంచి నక్షత్రం. అదే వాడుకలో శుభం గా పరిణమించింది. శుభం ప్రసిద్ధ పదం కాబట్టి "సు" ను "శు" గా పొరబడి అదే జనాల నాలుకల మీద స్థిరపడింది; * '''అభయం, abhayaM''' -n. --(1) fearlessness; --(2) a guarantee of protection; * '''అభయ, abhaya''' -n. --a medicinal plant; (bot.) Terminalia chebula; * '''అభయపత్రం, abhayapatraM''' -n. --written guarantee; warranty; * '''అభయహస్తం, abhayahataM''' -n. --a hand gesture guaranteeing protection from enemies; * '''అభయారణ్యం, abhayAraNyaM''' -n. --forest reserve; protected forest; * '''అభ్యంగన, abhyaMgana''' -adj. --anointed; rubbed with oil; * '''అభ్యంగన స్నానం, abhayaMgana snAnaM''' -ph. --anointing ceremony; a ceremonial oil bath at the beginning of important rituals like coronations and weddings; * '''అభ్యంతరం, abhyaMtaraM''' -n. --(1) objection; --(2) obstacle; --(3) gap; interval; * '''అభ్యంతర మందిరం, abhyaMtara mandiraM''' -n. --private apartments in a palace, normally separated from the rest of the building; * '''అభ్యర్థి, abhyarthi''' -n. --candidate; applicant; * '''అభ్రంకషం, abhraMkashaM''' -n. --(1) sky scrapper; any tall thing like a tree, mountain or a structure; --(2) air; * '''అభ్రకం, abhrakaM''' -n. --mica; isinglass; * '''అభాండం, abhAMDaM''' -n. --blame; insinuation; unjust accusation; * అభావం, bhaavaM - n. -- Non-existence; nonentity; null; void; lack of evidence (also tells something); -- ఏదో ఒకటి లేకపోయినా మనం దాన్ని గుర్తించగలగడం; ఉదాహరణ: “ఇక్కడ వెలుగు లేదు” అంటే చీకటి ఉంది. * '''అభాసు, abhAsu''' -n. --mess; disagreeableness; ---రసాభాసు = fiasco; fouledup thing. * '''అభ్యాగతి, abhyAgati''' -n. --unannounced guest; * '''అభ్యాసం, abhyAsaM''' -n. --practice; exercise; ---అభ్యాసం కూసువిద్య = practice makes it easy. * '''అభ్యాసి, abhyAsi''' -n. --learner; student; * '''అభి, abhi''' -pref. --(1) on; above; onto; in front of; near; --(2) again and again; used as an intensifier to describe goodness, wellness, etc.; -- (3) symbol; icon; --- అభినందించు = rejoice; greet. --- అభ్యుదయం = progress; welfare. --- అభిషేకము = pouring lots of liquids on an idol; * '''అభిక్రియ, abhikriya''' -n. --chemical reaction; * '''అభికేంద్ర, abhikEMdra''' -n. --centripetal; * '''అభిఘాతం, abhighAtaM''' -n. --collision; impact; (lit.) face-to-face shock; * '''అభిచర్య, abhicarya''' -n. --treatment; * '''అభిజాత్యం, abhijAtyaM''' -n. --(1) lineage from a high caste; impeccable lineage; --(2) self-esteem; pride; * '''అభిజ్ఞ, abhij~na''' -adj. --intelligent; scholarly; reliable; well-informed; * '''అభిజ్ఞ వర్గాలు, abhij~na vargAlu''' -n. --well-informed sources; * '''అభిజ్ఞానం, abhij~nAnaM''' -n. --sign; mark; token; * '''అభిజిత్, abhijit''' -n. -- the star Vega; -- ఉత్తరాషాఢ నక్షత్రం చివరి పాదం, శ్రవణా నక్షత్రంలోని మొదటి పాదంలో 15వ వంతు భాగాన్ని అభిజిత్ నక్షత్రం అంటారు; * అభిజిత్ లగ్నం, abhijit lagnaM - n. -- [astrol.] the interval of time that is 16 minutes on either side of 12 noon; -- ప్రతీ రోజూ మధ్యాహ్నం 12 గం. కి 16 ని. ఇటు నుంచి అటు వరుకూ; వారం, వర్జ్యం, తిథి —- ఇవేవీ చూడకుండా ఏ రోజైనా ఈ సమయం చాలా మంచిది అని అంటారు. శ్రీరాముడి జననం, సీతారాముల కల్యాణం, భీష్మ పితామహుడు ధ్యాన స్థితుడై ప్రాణాలను విడిచిపెట్టిన సమయం, ఇవన్నీ ఈ ముహూర్తంలోనే జరిగాయి. * '''అభిదానం, abhidhAnaM''' -n. --designation; title; * '''అభిదాయక, abhidhAyaka''' -adj. --designated; * '''అభినందన, abhinaMdana''' -n. --praise; applause; congratulation; * '''అభినయం, abhinayaM''' -n. --gesture; pose; action; [drama] the art of communication through facial gestures; --(2) pantomime; a play in which actors express themselves without speaking; ---ఆంగికాభినయం = gestures using limbs. ---వాచికాభినయం = gestures using speech. ---ఆహార్యాభినయం = gestures using make-up. ---సాత్వికాభినయం = gestures using emotional reaction. * '''అభినవ, abhinava''' -n. --modern; present-day; * '''అభినవోద్భిజం, abhinavOdbhijaM''' -n. --sprout; very recently born; * '''అభిప్రాయం, abhiprAyaM''' -n. --(1) opinion; --(2) thought; intention; ---భేదాభిప్రాయం = difference of opinion; disagreement. * '''అభిమతం, abhimataM''' -n. --(1) desire; wish; --(2) inclination; trend; * '''అభిమానం, abhimAnaM''' -n. --(1) pride; self-respect; --(2) affection; love; devotion; --(3) pride; arrogance; egoism; * '''అభిముఖ, abhimukha''' -n. --opposite; face-to-face; one in front of the other; * '''అభిముఖ కోణం, abhimukha kONaM''' -n. --[geom.] opposite angle; * '''అభియోగం, abhiyOgaM''' -n. --complaint; accusation; charge; allegation; challenge; * '''అభియోగి, abhiyOgi''' -n. --plaintiff; complainant; the one who brings a suit in a court of law; * '''అభిరుచి, abhiruci''' -n. --(1) taste; interest; --(2) hobby; * '''అభిలషణీయం, abhilashaNIyaM''' -n. --desirable; * '''అభిలాష, abhilAsha''' -n. --desire; wish; inclination; * '''అభివందనం, abhivaMdanaM''' -n. --greeting; salutation; * '''అభివృద్ధి, abhivRddhi''' -n. --growth; improvement; advancement; augmentation; * '''అభివ్యక్తి, abhivyaktఇ''' -n. -- (1) expression; declaration; manifestation; (2) reflection; a reflected image; * '''అభిషవం, abhishavaM''' -n. --distillation; * '''అభిషవ శశవిషాణం, abhishava SaSavishANaM''' -n. --reducto-ed-absurdum; (lit.) distillation until a hare's horn is obtained which is an exercise in futility; * '''అభిషవోల్, abhishavOl''' -n. --distilled liquor; * '''అభిషేకం, abhiShEkaM''' - n. -- bath; giving a bath; making wet; * '''అభిసరణం, abhisaraNaM''' -n. --(1) osmosis, --(2) convergence; * అభిసారం, abhisAraM - n. -- appointment; -- 'అభిసారం' అంటే ప్రేమికులు సంగమార్థం కలుసుకుందాం అని చేసుకునే నిర్ణయం. అభిసారిక అంటే ప్రియుడి కోసం దొంగచాటుగా చీకట్లో రకరకాల అడ్డంకులన్నీ ఎదుర్కొంటూ వెళ్ళే స్త్రీ; కావ్యాలలో నాయకుడిని వెదుకుతూ (సంకేత స్థలానికి) వెళ్ళే నాయికను 'అభిసారిక' అనేవారు; * '''అభీష్టము, abhIshTamu''' - n. -- wish; desire; * '''అభ్యుదయం, abhyudayaM''' -n. --progress; welfare; * '''అభ్యుదయ, abhyudaya''' -adj. --progressive; liberal; * '''అభ్యున్నతి, abhyunnati''' -n. --progress; development; prosperity; * '''అభూత, abhUta''' -adj. --non-existent; hitherto unknown; not true; unreal; virtual; ---అభూత కల్పన = ఎపుడూ జరగని దాన్ని జరిగినదాని మాదిరిగా కల్పించడం = unprecedented happenings; trumpedup charges. * '''అమంగళం, amaMgaLaM''' -n. --inauspicious thing; bad omen; * '''అమడలు, amaDalu''' - n. pl. multiple babies in the same delivery; -- ఒకే కాన్పులో ఒకటి కంటే ఎక్కువ బిడ్డలు పుడితే వారిని "అమడలు" అంటారు; * '''అమరం, amaraM''' -n. --Amarasimha’s Sanskrit dictionary, also called amarakOSaM; * '''అమరి చెట్టు, amari cheTTu''' - n. -- Pink Morning Glory; [bot.] ''Ipomoea carnea;'' -- ఒడియా భాషలో అమరి (ఒమరి) అంటే మరణము లేనిది అని అర్థం. అందుకే ఇదే పేరుతో సరిహద్దు ప్రాంతమైన ఉత్తరాంధ్రలో ఈ మొక్కను పిలుస్తారు. అమరి చెట్లు, పుట్టలు, గట్లు అనే తేడా లేకుండా అన్ని చోట్లా కనబడుతుంది. ఈ మొక్కలో భాగాన్ని కొసేసి నీటిలో గాని, రాళ్లు రప్పల ప్రాంతంలో గాని, నిస్సారమైన భూమిపై గాని... ఇలా ఎక్కడ పడేసినా చిగిర్చి మళ్లీ జీవం పోసుకుంటుంది. అందుకే దీన్ని చావులేని మొక్క అంటారు. లేత మొక్కలు రబ్బరులా సాగుతాయి కాబట్టి రబ్బరు మొక్క అంటారు. ఈ మొక్క కు గులాబీ రంగులో పెద్ద పెద్ద పువ్వులు పూస్తాయి. ఉదయం పూట అవి పూర్తిగా వికసిస్తాయి కాబట్టి ఈ మొక్కను ఇంగ్లీషులో Pink Morning Glory అంటారు. -- పెద్ద తూటాకు చెట్టు; సలెంద్ర చెట్టు; రబ్బరుచెట్టు; * '''అమరిక, amarika''' -n. --arrangement; configuration; * '''అమరు, amaru''' -v. i. --fit into; * '''అమర్చు, amarcu''' -v. t. --fit; arrange; configure; make ready; supply; fix; furnish; * '''అమలు, amalu''' -n. --vogue; practice; in use; reign; ---అమలు పరచు = to put in practice. to enforce; * '''అమృతం, amRtaM''' -n. --ambrosia; the elixir of immortality; (ety.) అ = non, మృత = dead; * అమృతవల్లీ, amRtavallI - n. -- (see) తిప్పతీగ; * '''అమ్మ, amma''' -n. f. --mother; -suff. -- a term of endearment used to address females; * '''అమ్మకం, ammakaM''' -n. --sale; * '''అమ్మకందారు, ammakaMdAru''' -n. --sellar; vendor; * '''అమ్మకపు పన్ను, ammakapu pannu''' -n. --sales tax; * '''అమ్మడు, ammaDu''' -n. --young lady; a term of semi-endearment used to address young girls; * '''అమ్మలక్కలు, ammalakkalu''' - n. -- neighboring ladies; gossiping ladies; (lit.) mothers and sisters; * '''అమ్మవారు, ammavAru''' -n. --(1) goddess, esp. goddess of smallpox; --(2) consort of either Vishnu or Siva; ---పెద్ద అమ్మవారు = smallpox. ---చిన్న అమ్మావారు = chickenpox. * '''అమాంతంగా, amAMtaMgA''' -adv. --suddenly; unexpectedly; all at once; * '''అమాత్యుడు, amAtyuDu''' -n. m. --a king's minister; minister; * '''అమాందస్తా, amAMdastA''' -n. -- a heavy-duty, portable, cast-iron mortar and pestle used in grinding nuts and spices in the kitchen; * '''అమాంబాపతులు, amAmbApatulu''' -n. --(1) miscellaneous items; --(2) overhead; * '''అమానుషం, amAnushaM''' -n. --(1) inhuman; cruel; --(2) uninhabited; with no human habitation; * '''అమాయకుడు, amAyakuDu''' -n. --naive person; * '''అమావాస్య, amAvAsya''' -n. -- new moon day; -- అమావాస్య అనునది సినీవాలి, కుహు, దర్శ అని మూడు విధములు; అమావాస్య యొక్క 8 ఝాముల కాలంలో మొదటి ఝాము సినీవాలీ, 2, 3, 4, 5, 6 ఝాములు దర్శ, 7, 8 ఝాములు కుహు; * '''అమ్మాయి, ammAyi''' -n. --(1) girl; lass; kid; youngster; --(2) daughter; * '''అమితం, amitaM''' -adj. --unlimited; without limit; * '''అమ్మి, ammi''' -n. f. --female villager or vendor; * '''అమ్ము, ammu''' -v.t. --sell; -n. --arrow; ---అమ్మువేటు దూరం = as far as an arrow can be thrown. * '''అమ్ములపొది, ammulapodi''' -n. --quiver; arrow holder; (lit.) arrow pouch; arrow store; * '''అమూర్తం, amUrtaM''' -n. --formless; shapeless; ---మూర్తులన్నిటికి ఆధారభూతమైన అణువు మాత్రం అమూర్తం = the atom which is the basis of all matter is itself shapeless. * అమృతవల్లి, amRtavalli - n. -- Giloy; Guduchi; [bot.] ''Tinospora cordifolia;'' A potent Ayurvedic climbing shrub celebrated for boosting immunity and fighting infections; * '''అమేయం, amEyaM''' -n. --one followed by 32 zeros in the traditional Indian method of counting; 10³² * '''అమోఘం, amOghaM''' -adj. --fruitful; * '''అమ్మో, ammO''' - inter. -- an expression to show surprise or excitement; * '''అయనం, ayanaM''' -n. --(1) road; path; --(2) half-a-year; the sun's course for six months; * '''అయనచలనం, ayanacalanaM''' -n. --precession of the equinoxes; the sidereal year (time taken by the Earth to go from one celestial longitude and return back to the same position with reference to a fixed star) is just over 20 minutes longer, or 50.26 arc seconds of angular measure, than the tropical year (time taken by the Earth to go from one vernal equinox to the next vernal equinox); this continuous receding of the vernal equinox along the zodiac is called the precession of the equinoxes; * '''అయనాంశ, ayanAMSa''' -n. --the angular difference between the tropical and sidereal zodiacs; this difference is due to the precession of the equinoxes. Thus, the computed positions of the planets and houses may differ depending on whether ayanAMSa is used, and, if it is, on the specific algorithm employed to compute it! -- సాయన విధానం (Western): సూర్యుడు భూమధ్యరేఖను దాటే బిందువు (వసంత విషువత్తు - Vernal Equinox) ఆధారంగా గణించేది. ఇది ఋతువులను బట్టి మారుతూ ఉంటుంది. నిరయణ విధానం (Indian): ఆకాశంలో స్థిరంగా ఉండే నక్షత్రాల (అశ్విని, రేవతి వంటివి) ఆధారంగా గణించేది. ఈ రెండింటి మధ్య ప్రతి సంవత్సరం ఏర్పడే చిన్నపాటి తేడానే 'అయనాంశం' అంటారు. ప్రస్తుతం ఈ తేడా సుమారు 24 డిగ్రీలు ఉంది. -- మన దేశంలో మూడు పద్ధతుల అయనాంశలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. లాహిరి అయనాంశ = 24.13 డిగ్రీలు, రామన్ అయనాంశ = 22.46 డిగ్రీలు, KP అయనాంశ = 24.07 డిగ్రీలు. లాహిరి అయనాంశ చాలామంది పాటిస్తారు. * '''అయనోవరణం, ayanOvaraNaM''' -n. --ionosphere; region of space about 50 kilometers from the surface of the Earth; * '''అయస్, ayas''' -pref. --iron; ferro; ferrous; ferric; * '''అయస్కాంతం, ayaskAntaM''' -n. --magnet; * '''అయస్కాంత దండం, ayaskAnta daMDaM''' -n. --bar magnet; * '''అయస్కాంతపు కడ్డీ, ayaskAntapu kaDDI''' -n. --bar magnet; * '''అయస్కాంత క్షేత్రం, ayaskAnta kshEtraM''' -n. --magnetic field; * '''అయస్కాంతావరణం, ayaskAMtAvaraNaM''' -n. --magnetosphere; * '''అయ్య, ayya''' - n. -- father; dad; * '''అయ్యబాబోయ్, ayyabaabOy''' - inter. -- an expression to show surprise; * '''అయ్యయ్యో, ayyayyO''' - inter. -- an expression to show sorrow; * '''అయాచితం, ayAcitaM''' -adj. --unasked; * '''అయాను, ayAnu''' -n. -- ion; an electrically charged particle; an electron; an atom that has lost one or more electrons; * '''అయిక్, ayik''' -pref. --iron; ferro; ferric; * '''అయికమత్యం, ayikamatyaM''' -n. --unity; (ety.) ఏకమతేర్భావః = unity in thought; * '''అయిక్యరాజ్య సమితి, ayikyarAjya samiti''' -n. --United Nations; * '''అయితే, ayitE''' -adv. --particle. if; but; if so; * '''అయిదవ, ayidava''' -adj. --fifth; * '''అయిదు, ayidu''' -n. --five; * '''అయిదుగురు, ayiduguru''' -n. --five people; * '''అయిన, ayina''' -suff. ---ous; ---అంటుకునేదయిన = infectious; contagious. ---అసంగతమయిన = anomalous. ---నిరాకారమయిన = amorphous. * '''అయిన వాళ్లూ, కాని వాళ్లూ, ayina vALlU, kAni vALlU''' -ph. --(idiom.) every Tom, Dick, and Harry; everyone, related or not; * '''అయినా, ayinA''' -adv. --particle. nevertheless; * '''అయినాకాని, ayinAkAni''' -adv. --particle. nevertheless, but; * '''అయివేజు, ayivEju''' - n. -- income; income from a farm or cultivated land; -- ఐవజు; * '''అయిష్టత, ayishTata''' -n. --aversion; unwillingness; distaste; * '''అయిస్వర్యం, ayisvaryaM''' -n. --wealth; opulence; * '''అయిహికం, ayihikaM''' -n. --worldly; materialistic; (ant.) ఆముష్మికం; * '''అయోమయం, ayOmayaM''' -n. --(1) full of iron; made of iron; Ferro; --(2) confused state; hard; difficult; అస్తవ్యస్త పరిస్థితి; * '''అయోముఖి, ayOmukhi''' -n. --an iron-tipped one; a wooden pestle with an iron tip; same as రోకలి * '''అర, ara''' -adj. --half; ---అర టావు = half of full-scape sheet. -n. -- (1) compartment; closet; chamber; a part of a shelf; ---మీద అర = upper compartment. ---అర డజను = half a dozen. ---అరడుగు = half a foot. -- (2) the fraction 1/2. * '''అరకొర, arakora''' -n. --deficiency; defect; incomplete; * '''అరఖు, arakhu''' -n. --medicine in the form of liquid; extract; tincture; * '''అరగూడు, aragUDu''' -n. --niche; niche in a wall; * '''అరఘట్టం, araghaTTaM''' -n. --sky-wheel; a wheel, with bucket seats, that rotates on a horizontal axis and is commonly found in amusement parks; a water wheel with buckets, that rotates on a horizontal axis; * '''అరచెయ్యి, araceyyi''' -n. --palm of the hand; (lit.) half a hand, the other half being the back of the hand or మండ. * '''అరటి కర్రు, araTi karru''' - n. -- banana sap; this sap leaves an indelible mark on clothes and so is often used in making inks and markers; * అరటి దూట, araTi dUTa - n. -- the slender, rod-like part in the middle of the stem; although low in nutritional value, this is often cooked and eaten like any other vegetable; * '''అరటికాయ, araTikAya''' -n. --plantain; a type of banana used in cooking; raw banana used as a vegetable; ---బొంత అరటి = plantain; a cooking variety of banana. * '''అరటిపండు, araTipaMDu''' -n. --banana; the fruit version of a plantain; ---examples of fruit varieties of banana = అమృతపాణీ, కర్పూరపు చక్రకేళి; వామన చక్రకేళి; పచ్చ అరటి; కొమ్మ అరటి. ---In India, early Aryans considered banana as unsuitable for eating by branding it as "న పథ్యం కదళీ ఫలం;" * '''అరటిమొక్క, araTimokka''' -n. --banana plant; (bot.) Musa paradisiaca; నందనవనంలో ఉండదగ్గ మొక్క; Musa sapientum; విజ్ఞలు తినదగ్గ పండు; Musa acuminata; అడవి అరటి; -- నార అరటి = Musa textilis; -- [Sans.] కదళీ; మోచా; * '''అరణ్యం, araNyaM''' -n. --forest; jungle; ---కీకారణ్యం = dense forest. ---వర్షారణ్యం = rain forest. * '''అరణ్య అగ్నిజ్వాల, araNya agnijvAla''' -n. --the flame of the forest; [bot.] ''Delonix regia''; * '''అరణి, araNi''' -n. --(1)Trust; foundation; charitable organization; (2) fireboard; firedrill; A piece of dry wood to produce fire by friction; * '''అరదండాలు, aradaMDAlu''' -n. pl. --handcuffs; * '''అరపూస, arapUsa''' -n. --rosin; resin; this is the stuff applied to the bow of a violin to improve friction; * '''అరమర, aramara''' -n. --doubt; hesitation; * '''అరమరగింపు, aramaragiMpu''' -n. --fractional distillation; boiling in a chamber with compartments; * '''అరమరిక, aramarika''' -n. --mutual suspicion; difference of opinion; hesitation; doubt; * '''అరమారు, aramAru''' -n. --shelf or chamber with compartments; * '''అరయమి, arayami''' -n. --ignorance; ---అరయమియే ఆనందం = ignorance is bliss. * '''అరయిక, arayika''' -n. --research; * '''అరవం, aravaM''' -n. --Tamil; (lit.) అ + రవం = a language with no aspirates; * '''అరవచాకిరి, aravacAkirI''' -n. --hard work with no compensation; (ety.) అరువుచాకిరి; service first, payment later type of extracting work; (rel.) వెట్టిచాకిరి; గొడ్డుచాకిరి; * '''అరవై, aravai''' -n. --sixty * '''అర్కం, arkaM''' -n. --[chem.] extract; * '''అర్ఘ్యం, arghyaM''' -n. -- water offered as an ingredient in performing a pooja; -- అర్ఘ్యం అంటే దేవతలకు (ముఖ్యంగా సూర్యుడు, ఇతర గ్రహ దేవతలు లేదా దైవిక శక్తులకు) నీరు, పుష్పాలు, చందనం, గంధం లేదా ఇతర పదార్థాలతో సమర్పించే ఆచారం. ఇది భక్తి మరియు గౌరవ సూచకంగా చేస్తారు; * '''అర్చన, arcana''' -n. --worship; * '''అర్ణవం, arNavaM''' -n. --sea; * '''అర్థం, arthaM''' -n. --(1) meaning; significance; --(2) money; wealth; -- (3) వస్తువు; -- (4) ప్రయోజనం; ---వాచ్యార్థం = literal meaning. -suff. --for; ---గౌరవార్థం = to honor. * '''అర్థశాస్త్రం, arthaSAstraM''' -n. --economics; * '''అర్ధం, ardhaM''' -n. --half; ---పూర్వార్ధం = first half; former half. ---ఉత్తరార్ధం = second half; later half. * '''అర్ధ, ardha''' -adj. --half; hemi; semi; * '''అర్ధగోళం, ardhagOLaM''' -n. --hemisphere; ---పూర్వార్ధగోళం = the Eastern hemisphere. ---పశ్చిమార్ధగోళం = the Western hemisphere. * '''అర్ధఘనం, ardhaghanaM''' -n. --[chem.] gel; half-solid; * '''అర్ధచంద్రుడు, ardhacaMdruDu''' -n. m. --half-moon; * '''అర్ధణా, ardhaNA''' -n. --a coin of the British era with a value of one-half anna or one-thirty second of a rupee or six pies; * '''అర్ధద్రవం, ardhadravaM''' -n. --[chem.] sol; half-liquid; * '''అర్ధనారీశ్వరుడు, ardhanArISvaruDu''' -n. --Androgyny; అర్ధపరాన్నజీవి, ardhaparAnnajIvi - n. -- hemiparasite; a plant that obtains part of its food by parasitism, e.g. mistletoe, which also photosynthesizes; అర్ధపారదర్శక, ardhapAradarSaka - adj. -- translucent; D\diaphanous; * '''అర్ధరాత్రి, ardharAtri''' -n. --midnight; * '''అర్ధవృత్తం, ardhavRttaM''' -n. --[math.] semicircle; * '''అర్ధవాహిని, ardhavAhini''' -n. --[phy.] semiconductor; * '''అర్ధసంకలని, ardhasaMkalani''' -n. --[comp.] half-adder; a device that adds two numbers without taking into account the propagated carry; * '''అర్భకుడు, arbhakuDu''' -n. m. --weakling; child; * '''అర్హత, arhata''' -n. --qualification; eligibility; entitlement; (ety.) అర్ + హత = అరిషడ్వర్గాలని చంపినది, that is, one is said to be qualified after killing the six enemies, namely కామ, క్రోధ, లోభ, మోహ, మద, మాత్సర్యం. -suff. - ability ---గమనార్హత = noticeability. * '''అర్హతా పత్రము, arhatApatramu''' -n. --credential; diploma; certificate; * '''అర్హమయిన, arhamayina''' -suff. ---ble ---గమనార్హమయిన = noticeable. ---ప్రశంశార్హమయిన = commendable. * '''అర్ఝ్యం, arghyaM''' - n. -- water offered to a guest to wash hands; చేతులు కడుగుకొనేందుకు ఇచ్చే నీళ్ళు; * '''అరాజకం, arAjakaM''' -n. --anarchy; * '''అర్థాంతరం, arthAntaraM''' -n. --another meaning; * '''అర్ధాంతరంగా, ardhAntaraMgA''' -adv. --incompletely; partially; ---అర్ధాంతర మొత్తం = partial sum. * '''అర్థాపత్తి, arthApatti''' -n. --a figure of speech; inference; inference of a cause from its effect; -- "రాజు గారి చిన్న భార్య మంచిది" అన్నప్పుడు, పెద్ద భార్య మంచిది కాదు అనే అర్థం స్పురించిడం అర్థాపత్తికి ఒక ఉదాహరణ; * '''అర్ధాంతరం, ardhAntaraM''' -adj. --incomplete; partial; intermediate; ---అర్ధాంతరంగా = in the middle. ---అర్ధాంతర మొత్తం = partial sum. * '''అర్ధాంతరన్యాసం, ardhaMtaranyAsaM''' -n. --a figure of speech in which a simple example is given and a broad generalization is made; ఒక ఉదాహరణని చూపి, దాన్ని సర్వవ్యాప్తంగా వాడడం; అజహర్లక్షణం; * '''అర్ధాంగి, ardhAMgi''' -n. --better half; wife; * '''అర్ధాయువు, ardhAyuvu''' -n. --[phy.] half-life; * '''అర్ధాధికేనం, ardhAdhikEnaM''' -n. --[math.] rounding off to the nearest integer; * '''అర్వాచీనం, arvaacheenaM''' - adj. -- (1) modern; recent; not ancient; (2) reverse; contrary; -- ప్రాచీనం కానిది; కొత్తది. * '''అరి, ari''' -suff. --denotes possession; --- నేర్పరి = skillful person. --- జాలరి = జాలము పట్టినవాడు; fisherman = a person who handles the net --- కాపరి = కాపు కాసేవాడు; watchman = a person who watches; --- చదువరి = చదువుకున్నవాడు; -n. --enemy; foe; * '''అరికట్టు, arikaTTu''' -v.t. --block; impede; stop; * '''అరిగిపోవు, arigipOvu''' -n. --wear out; erode; * '''అరిగోలు, arigOlu''' -n. -- a raft made of wickerwork and animal skin; * '''అరిత్రం, aritraM''' -n. --rudder; the device that keeps a boat on course; * '''అరిషడ్వర్గాలు, arishaDvargAlu''' -n. pl. --the six categories of enemies to a human, namely, lust, anger, miserliness, infatuation, arrogance, and jealousy; * '''అరిష్టం, arishTaM''' -n. --(1) misfortune; calamity; danger; --(2) crow; ---బాలారిష్టాలు = (1) diseases of the childhood; (2) [idiom] teething troubles; any difficulties in the early stages of a project. * '''అరిష్ఠ, arishTha''' -adj. --fermented; * '''అర్జీ, arjI''' -n. --petition; application; * '''అరుంధతి, aruMdhati''' -n. --[astron.] Alcor; the companion star of Mizar in Ursa Major; * '''అరుగు, arugu''' -n. --pial; oriel; raised platform serving as a seat in front of a house as in వీధి అరుగు; -v.i. --digest; erode; abrade; - v. t. depart; leave; go away; * '''అరుణ, aruNa''' -adj. --red; * '''అరుణ మహాతార, aruNa mahAtAra''' -n. --[astron.] red giant; a type of huge star that is not on the Main Sequence of the H-R diagram; * '''అరుణోదయం, aruNOdayaM''' -n. --reddening of the sky before sunrise; (lit.) red morning; * '''అరుదు, arudu''' -adj. --rare, scarce; unusual; * '''అరువు, aruvu''' - n. -- loan; something that is borrowed; * '''అరువు తెచ్చుకొను, aruvu tecchukonu''' - v. t. -- borrow something; * '''అర్జున, arjuna''' -n. --(1) one of the Pandavas of Mahabharata; --(2) a medicinal plant; [bot.] ''Terminalia arjuna;'' -- ఆరా చెట్టు; అర్జున ఒక ప్రముఖ ఆయుర్వేద మూలిక; అర్జున చెట్టు యొక్క బెరడు (bark)ని ఆయుర్వేద వైద్య విధానాలలో ఉపయోగిస్తారు. ఈ మొక్క ముఖ్యంగా హృద్రోగ నిరోధానికి, రక్తపోటు నియంత్రణకు ఉపయోగపడతాయి. * '''అర్భుదం, arbhudaM''' -n. --one followed by ten zeros in the traditional Indian method of counting; ten billion; 10¹⁰ * '''అర్రు, arru''' -n. --neck; * '''అర్హుడు, arhuDu''' -n. m. --deserving candidate; * '''అరైకామ్లం, araikAmlaM''' -n. --[biochem.] DNA; deoxyribonucleic acid; * '''అలంకరణ, alaMkaraNa''' -n. --(1) decoration; --(2) make-up; * '''అలంకరించు, alaMkariMcu''' -v. t. --decorate; trim; ---క్రిస్‌మస్ చెట్టుని అలంకరించు = trim the Christmas tree. * '''అలంకారం, alaMkAraM''' -n. --(1) ornament; --(2) figure of speech; ---అతిశయోక్తి = hyperbole. ---అనుప్రాసం = alliteration. ---అర్ధాంతరన్యాసం = reinforcement by citing another instance. ---అర్ధాలంకారం = figure of speech created by exploiting the meaning of words. ---ఉపమాలంకారము = simile. ---ఉత్ప్రేక్ష = imagery. ---ఛేకానుప్రాస = occurrence of pairs of consonants repeatedly in close proximity with different meanings. ఉ. కాళింది మడుగున కాళియుని పడగల ఆబాల గోపాల మాబాల గోపాలుని అచ్చెరువున అచ్చెరువున విచ్చిన కన్నులజూడ తాండవమాడిన సరళి గుండెల మ్రోగిన మురళి ఇదేనా ఇదేనా ఆ మురళి ....(చిత్రం - సప్తపది, రచన - వేటూరి, సంగీతం - కెవి మహదేవన్, గానం - సుశీల, ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం); ---పర్యాయోక్తి = repetition. ---ముక్తపదగ్రస్తం = starting a new phrase (or a line in a poem) with the same word that was used to end the previous phrase (or line in a poem). ఉ. గోదారీ గట్టుందీ, గట్టుమీద చెట్టుందీ, చెట్టు కొమ్మన పిట్టుందీ, ఆ పిట్ట మనసులో ఏముందీ...(చిత్రం - మూగమనసులు, రచన - దాశరథి, సంగీతం - కెవి మహదేవన్, గానం - పి సుశీల) ---వృత్యానుప్రాస = occurrence of one or two consonants cyclically. ఉ. అవునే తానే నన్నేనే నిజమేనే అంతా కథలేనే అమ్మో ఎన్నెన్ని వగలోనే, అబ్బ ఏమని చెప్పేనే, నీకేమని చెప్పేనే .... (చిత్రం - ఒకే కుటుంబం, రచన - దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి, సంగీతం - కోదండపాణి, గానం - సుశీల); ---రూపకము = metaphor. ---లాటానుప్రాస = occurrence of words repeatedly in close proximity with the same meaning but with different import. ఉ. ఏమో ఏమో ఇది నాకేమో ఏమో అయినది ఈ వేళలో నా గుండెలో ఏదో గుబులవుతున్నది ... (చిత్రం: అగ్గి పిడుగు, సంగీతం: రాజన్-నాగేంద్ర, సాహిత్యం: సినారె, గానం: ఘంటసాల, జానకి); ---వక్రోక్తి = satire; sarcasm. ---విరుద్ధోక్తి = oxymoron. ---సంసృష్టి = oxymoron. ---శబ్దాలంకారం = figure of speech created by exploiting the sound of words; an example is onomatopoeia which is obtained by the formation of words by imitating the natural sound associated with the object or action; for example, the sound of a bell is indicated by గణ గణ. ---యమకం = occurrence of a word, or a vowel and a consonant, repeatedly with a difference in meaning. ఉ. నువ్వు వస్తావని బృందావని ఆశగ చూసేనయ్యా కృష్ణయ్యా, వేణువు విందామని, నీతో వుందామని నీ రాధ వేచేనయ్యా రావయ్యా....(చిత్రం: మల్లెపువ్వు, సంగీతం: చక్రవర్తి, రచన: ఆరుద్ర, నేపధ్య గానం: వాణీజయరాం. ---స్వభావోక్తి = realism. * '''అలంతం, alaMtaM''' -n. --[chem.] aldehyde, chemical substances whose names end with the sound al or అల్. see also ఒలంతం; ---పిపీలికాలంతం = formaldehyde. * '''అలంతషడోజు, alaMtashaDOju''' -n. --[chem.] aldohexose; a monosaccharide sugar with six carbon atoms and an aldehyde group; * '''అల, ala''' -n. --wave; wavelet; * '''అలక, alaka''' -n. --anger; displeasure; pout; * '''అలక్ష్యం, alakshyaM''' - n. -- carelessness; recklessness; * '''అలక్ష్యం చేయు, alakshyaM cEyu''' - v. i. -- ignore; * '''అలకా మేఘం, alakAmEghaM''' -n. --cirrus cloud; * '''అలగాజనం, alagAjanaM''' -n. --groundlings; common flok; * '''అలజడి, alajaDi''' -n. --commotion; disturbance; * '''అలజడిపడు, alajaDipaDu''' -v. i. --get disturbed; * '''అలజడిపాటు, alajaDipATu''' -n. --disturbance; * '''అలతి, alati''' - adj. -- simple; light; thin; small; few; narrow; * '''అలమట, alamaTa''' -n. --grief; sorrow; * '''అలమారు, alamAru''' -n. --almirah; cupboard; * '''అలములు, alamulu''' -n. pl. --weeds; * '''అలముకొను, alamukonu''' -v. i. --spread; extend; pervade; * '''అలరారు, alarAru''' -v. i. --shine; prosper; flourish; * '''అలరించు, alariMcu''' -v. t. --please; gratify; * '''అలరు, alaru''' -v. i. --shine; prosper; flourish; * '''అలవాటు, alavATu''' -n. --habit; custom; * '''అలవాటుపడు, alavATupaDu''' -v.t. --get accustomed; habituated to; addicted to; * '''అలవాటు ప్రకారం, alavATu prakAraM''' -adv. --habitually; * '''అలవి, alavi''' -n. --possibility; practicability; measure; extent; * '''అలవోకగా, alavOkagA''' -adv. --effortlessly; easily; sportively; -- అల సాగిపోయినట్టు; * '''అలసందలు, alasaMdalu''' -n. -- a type of cereal grain; [bot.] ''Dolicos catjang''; -- బొబ్బర్లు; * '''అలసట, alasaTa''' -n. --exhaustion; tiredness; fatigue; * '''అలసత్వం, alasatvaM''' -n. slackness; --laziness; procrastinating attitude; tendency to postpone; * '''అల్పం, alpaM''' -n. --mean; light; not dignified; insignificant; [ant.] అనల్పం; * '''అల్పసంఖ్యాక వర్గాలు, alpasaMkhyAka vargAlu''' -n. pl. --minorities; * '''అల్లం, allaM''' -n. --ginger; green ginger; a root belonging to the grass family; [bot.] ''Zanzibar Officinalis;'' of the Zingiberaceae family; ---పచ్చి అల్లం = green ginger; ---శొంఠి = dried ginger; ---బావన అల్లం = steeped ginger; pickled ginger. ---అల్లం మురబ్బా = ginger steeped in lime juice, mixed with salt and dried in the sunshine, and repeatedly steeped and dried. ---మామిడల్లం = mango ginger; a root resembling ginger, belonging to the turmeric family, but not related to either ginger or mango; [bot.] ''Curcuma amada;'' --[Sans.] శృంగవేరు; ఆర్ర్దక; కటుక; భద్రం; * '''అల్లకల్లోలం, allakallOlaM''' -n. --total disorder; total chaos; turmoil; hubub; * '''అల్ల నేరేడు, allanErEDu''' -n. --rose apple; kind of black plum; [bot.] '''Myrtus communis;''' [Sans.] జంబూ; * '''అల్లరి, allari''' -adj. --rambunctious; mischievous; noisy; troublesome; -n. --commotion; noise; confusion; * '''అల్లరిపడు, allaripaDu''' -v.i. --incur trouble; face trouble; get into trouble; * '''అల్లరిపెట్టు, allaripeTTu''' -v.t. --cause trouble; make trouble; * '''అలాగ, alAga''' -adv. --thus; that way; in that manner; as you say; OK; -- లాగు అంటే పద్ధతి. ఆ లాగునన్ అంటే ఆ పద్ధతిలో; * '''అలాగని, alAgani''' -adv. --having said thus; * '''అలాటి, alATi''' -adj. --that kind of; * '''అలారం, alAraM''' -n. --alarm; * '''అలారం గడియారం, alAraM gaDiyAraM''' -n. --alarm clock; * '''అల్కా, alkA''' -adj. --inferior; light-weight; * '''అల్మార, almAra''' -n. --almirah; cupboard; * '''అల్లారుముద్దుగా, allArumuddugA''' -adv. --dotingly; with extreme love and affection; * '''అలికిడి, alikiDi''' -n. --noise; sound; * '''అలిగేటర్, aligETar''' -n. --alligator; a crocodile-like reptile found in the Americas; * అలివేలు మంగ, alivElu manga - n. -- Goddess Lakshmi; the lady seated on a flower; -- (Tamil) అలర్ = పువ్వు; మేల్ = మీద; మంగ = స్త్రీ > పువ్వు మీద ఉన్న స్త్రీ; * '''అల్పిష్ఠము, alpishthamu''' -adj. --smallest; least; * అల్పీ, alpI - n. -- headed pin; -- గుండుసూది; * '''అల్లించు, alliMcu''' -v.t. --to get something woven, braided, plaited, composed or fabricated; * '''అల్లి, alli''' -n. --(1) lotus like water plant; [bot.] ''Nymphaea alba;'' --(2) a wild shrub; [bot.] ''Memecylon edule;'' The leaves of this shrub are sweet; people who chew the leaves and swallow the juice do not suffer from the pangs of hunger and is therefore very popular with yogis who meditate for weeks at a stretch; -- Ironwood; [bot.] ''Memecylon umbellatum'' of the Melastomataceae family; -- "అంజని" "కరంద" అన్నా ఇదే; ఇనుములా గట్టిగా ఉంటుందని ఆపేరు వచ్చింది. ఇవి వర్షాకాలంలో జూన్, జూలై, ఆగస్ట్ మాసాల్లో పండి లభిస్తాయి. పూలు కూడా ఊదా రంగులో అందంగా ఉంటాయి. చిన్న పిందెలు గులాబి రంగులో ఉంటాయి. అవి నెమ్మదిగా నీలం రంగులోకి మారి, చివరిగా నలుపుకి తిరిగినప్పుడు, పక్వానికి వచ్చినట్టు గుర్తు. తియ్యగా, కొంచెం పులుపుగా ఉండే ఈ పళ్ళు అటవీ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా లభించేవి. తిన్నాక నేరేడులాగా నోరంతా నీలంగా మారిపోతుంది. * '''అల్లిక, allika''' -n. --embroidery; woven work; knitting; * '''అల్లన, alIna''' -adj. --non-aligned; * '''అలీన, alIna''' -adj. --non-aligned; * '''అలీనోద్యమం, alInOdyamaM''' -ph. --non-aligned movement; * '''అల్కీ, alkI''' -adj. --thin; inferior; * '''అల్పీ, alpI''' -n. --headed pin; * '''అలుకు, aluku''' -v. t. --(1) mop; --(2) smear a mud floor with water, mud, and dung as a cleansing operation; * '''అలుగు, alugu''' -v. i. --pout; mildly upset; grumble; * '''అలుగ్గుడ్డ, alugguDDa''' -n. --mop; a cloth used for mopping; * '''అలుపు, alupu''' -n. --tiredness; * '''అల్లు, allu''' -v. t. --(1) weave; knit; braid; --(2) fabricate; compose; ---కథ బాగా అల్లు = weave the story well. ---జడ అల్లు = braid the hair. ---స్వెట్టరు అల్లు = knit the sweater. * '''అల్లుడు, alluDu''' -n. --(1) son-in-law; (lit.) CP Brown gives the interpretation as "one who weaves a relation between two families," but modern linguists do not accept this; --(2) plaiting; braiding; * '''అల్లు బచ్చలి, allu baccali''' -n. --Basella; Malabar nightshade; [bot.] ''Basella rubra;'' * '''అల్లూమినం, allUminum''' -n. --aluminum; (Br.) aluminium; a chemical element; * '''అల్లెతాడు, alletADu''' -n. --bowstring; * '''అలైంగిక, alaiMgika''' -adj. --asexual; * '''అలోహం, alOhaM''' -n. --non-metal; * '''అవ, ava''' -pref. --under; below; not normal; ---అవలక్షణం = bad characteristic. * '''అవకతవకలు, avakatavakalu''' -n. --irregularities; * '''అవకలనం, avakalanaM''' -n. --[math.] differentiation; (lit.) a computation involving a limiting process; * '''అవకాశం, avakASaM''' -n. --opportunity; chance; * '''అవకాశవాది, avakASavAdi''' -n. --opportunist; * '''అవగండము, avagaMDamu''' -n. --pimple; * '''అవగతి, avagati''' -n. --perception; * '''అవగ్రహం, avagrahaM''' -n. --a symbol resembling stylized 2 used in Sanskrit texts to indicate a pause; -- ఈ 'ఽ' గుర్తును 'అవగ్రహం' అంటారు. ఇది సంస్కృత పదాల మధ్య విసర్గ సంధి జరిగినప్పుడు వస్తుంది. సంధి జరిగి అకారం లోపమైనప్పుడు, 'అక్కడ నిజానికి ఒక 'అ' అన్న అక్షరం ఉండేది, సంధివలన అది పోయింది కానీ దానిని ఉన్నట్లుగా భావించి ఉచ్చారణలో కలుపుకోవాలి' అని చెప్పడానికి ఈ అవగ్రహ చిహ్నాన్ని ఉంచుతారు. -- ఉదాహరణ: "వాసుదేవః + అభిరక్షతు --> వాసుదేవో + అభిరక్షతు -->వాసుదేవోభిరక్షతు" అని వచ్చి విసర్గ 'ఓ' గా మారినప్పుడు దాని ప్రక్కన వచ్చిన అకారం పోయింది. కానీ పలికేటప్పుడు 'వాసుదేవోభిరక్షతు' అని కాక 'వాసుదేవోఅభిరక్షతు' అన్నట్లు అకారాన్ని పూర్తిగా కాక, సగం పలికినట్లు, లేక చివరి 'వో' ను కొంత దీర్ఘంగా పలకడంద్వారా సగం అకారం ధ్వనించేటట్లు ఉచ్చరించాలి. కనుక ఆ కనిపించకుండా పోయిన సగం 'అ' కు గుర్తుగా 'ఽ' ను ఉంచి "వాసుదేవోఽభిరక్షతు" అని వ్రాస్తారు. అక్కడ సంధి జరిగిందని తెలిసిన వారు ఆ గుర్తు లేకున్నా సరిగానే ఉచ్చరిస్తారు. కానీ ఉచ్చారణా దోషాలను పరిహరించడానికి అవగ్రహం ఉంచడం తప్పనిసరి; * '''అవగాహన, avagAhana''' -n. --comprehension; understanding; * '''అవచూషకం, avacUshakaM''' -n. --absorbent; * '''అవచూషణం, avacUshaNaM''' -n. --absorption; sucking in; * '''అవజ్ఞ, avaj~na''' -n. --contempt; disregard; * '''అవజ్ఞత, avaj~nata''' -n. --ignorance; stupidity; * '''అవటము, avaTamu''' -n. --cavity; hole; * '''అవతల, avatala''' -n. --outside; that side; the other side; * '''అవతారం, avatAraM''' -n. --(1) descent; incarnation; avatar; a manifestation of God as a life form; (ety.) ava = down; tAr = pass over; --(2) guise; appearance; dress; * '''అవతారిక, avatArika''' -n. --preface; * '''అవదంశము, avadaMSamu''' -n. -pickle; preserve; * '''అవద్యం, avadyaM''' -n. --fault; faulty; * '''అవద్య తాళుకం, avadya tALukaM''' -n. --fault-tolerant; * '''అవధానం, avadhAnaM''' -n. --concentration; attention; * '''అవధాని, avadhAni''' -n. -- a person who is capable of performing feats of memorization; * '''అవధారణార్థకం, avadhAraNArthakaM''' -n. --[gram.] emphatic particle; * '''అవధి, avadhi''' -n. --[math.] limit; boundary; * '''అవధి క్రియ, avadhi kriya''' -n. --[math.] limiting process; * '''అవధూత, avadhUta''' -n. -- nacked mendicant; one who renounced everything; (ety.) అ = అక్షరత్వం = the quality of being indestructible, వ = వరేణ్యత్వం = the epitome of completeness; ధ = a symbol for stands for our ties to this physical world; త = తత్త్వమసి; -- జన్మ సంబంధంగా వచ్చిన సంబంధాలను, బంధాలనూ పూర్తిగా విడిచిన వాడు. దేహాభిమానం పూర్తిగా వదిలించుకొని ఎప్పుడూ పరమాత్మ చింతనలో ఉండే వాడు అవధూత. కామ మోహాలు గూడా జయించిన వాడు గాబట్టి శరీర రక్షణకు గూడా ప్రయత్నించడు. వస్త్రాచ్ఛాదన గూడా కోరడు. భోజనాపేక్ష గూడా జయిస్తాడు; * '''అవని, avani''' -n. --the Earth; this world; * '''అవనిపాతం, avanipAtaM''' -n. --(1) a dip in the earth; sink hole; --(2) a hole in the ground used to catch elephants; * '''అవపాతం, avapAtaM''' -n. --[phy.] dip; property of a magnetic needle; * '''అవపాతనం, avapAtanaM''' -n. --precipitation; a collective term used to describe various forms of water falling on the ground; * '''అవమానం, avamAnaM''' -n. --insult; humiliation; affront; * '''అవయవం, avayavaM''' -n. --[bio.] limb; organ; component part; * '''అవర్తకం, avartakaM''' -n. --recurrent; periodical; * '''అవరుద్ధ, avaruddha''' -adj. --[phy.] damped; ---అవరుద్ధ స్పందనం = damped vibration. * '''అవరోధం, avarOdhaM''' -n. --[phy.] resistance; a property of resistor; * '''అవరోధకి, avarOdhaki''' -n. --[phy.] resistor; a component of electrical circuits; * '''అవరోహణం, avarOhaNaM''' -n. --descent; dismount; alight; * '''అవరోహణ, avarOhaNa''' -adj. --descending; * '''అవరోహణ క్రమం, avarOhaNa kramaM''' -n. --descending order; in Indian music, this order is ని, ద, ప, మ, గ, రి, స. * '''అవలంబించు, avalaMbIMcu''' -v.i. --adopt; * '''అవలీలగా, avalIlagA''' -adv. --effortlessly; easily; * '''అవలోకించు, avalOkiMcu''' -v.i. --look; see; * '''అవశ్యం, avaSyaM''' -n. --indispensable; necessary; urgent; * '''అవశిష్ట, avaSishTa''' -adj. --residual; left over; * '''అవశిష్టం, avaSishTaM''' -n. --residue; ---అవశిష్ట సిద్ధాంతం = Residue Theorem * '''అవశేషం, avaSEshaM''' -n. --remainder; residue; ---శిలాస్తులంటే శిలలలో బంధించబడ్డ పురాతన జీవుల అవశేషాలు = fossils are the remains of ancient creatures imprisoned in rocks. * '''అవసరం, avasaraM''' -n. --(1) need; necessity; --(2) necessary; (ant.) అనవసరం; * '''అవస్థ, avastha''' -n. --(1) condition; state; position; --(2) phase; stage; --(3) miserable condition; * '''అవసాధనము, avasAdanamu''' -n. --decline; loss; * '''అవసానము, avasAnamu''' -n. --end; termination; death; * '''అవస్థానము, avasthAnamu''' -n. --residence; dwelling; * '''అవహేళన, avahELana''' -n. --mockery; ridicule; * '''అవహేళన చేయు, avahELana cEyu''' -v.t. --ridicule; heckle; * '''అవక్షేపం, avakshEpaM''' -n. -- (1) residue; [chem.] precipitate; sediment; (2) discarded item; censured item; * '''అవక్షేపణ, avakshEpaNa''' -v.t. -- (1) [chem.] precipitation; the process of creating a precipitate; sedimentation; (2) discard; censure; blame; * '''అవ్యక్త, avyakta''' -adj. --unknown; implicit; impersonal; * '''అవ్యయం, avyayaM''' -n. --(1) indestructible; inexhaustible; non perishable; --(2) one followed by 30 zeros in the traditional Indian method of counting; * '''అవ్యయనిధి, avyayanidhi''' -n. --[comp.] non-destructive store; a storage device whose contents will not get destroyed when the power fails; * అవ్యవధానంగా, avyavadhAnaMgA -adv. -- without a pause; without a time gap; * '''అవ్వ, avva''' -n. --an old lady; grandmother; ---అవ్వా కావాలి,బువ్వా కావాలి = [idiom] wants to have the cake and eat it too. * '''అవాకులు చెవాకులు, avAkulu chevAkulu''' -n.. --inconsequential talk; irrelevant talk; inappropriate talk; * '''అవాచీనము, avAcInamu''' -adj. --southern; * '''అవాయి, avAyi''' -n. --rocket; see also జువ్వ; * '''అవి, avi''' -pron. --those (things); * '''అవిచ్ఛిన్న, aviccinna''' -adj. --continuous; ---అవిచ్ఛిన్న భిన్నం = continuous fraction. ---అవిచ్ఛిన్న వర్ణమాల = continuous spectrum. * '''అవిటి, aviTi''' -adj. --maimed; crippled; deformed; handicapped; * '''అవిద్య, avidya''' -adj. --ignorance; nescience; * '''అవినాభావము, avinAbhAvamu''' -n. --unity; lack of a feeling of disunity; -- వినాభావం లేకుండా ఉండడం అవినా భావం; "అది లేకుండా ఉండడం అనేది లేదు" అని అర్థం. ఉదా. చంద్రుడికీ వెన్నెలకూ అవినాభావ సంబంధం అంటే "చంద్రుడు వెన్నెలను విడిచి ఉండడం ఉండదు" అని అర్థం; * '''అవినీతి, avinIti''' -n. --immorality; corruption; * '''అవిభక్త, avibhakta''' -adj. --undivided; joint; --- అవిభక్త కుటుంబం = joint family. * '''అవిభాజ్య సంఖ్య, avibhAjya saMkhya''' -n. --prime number; * '''అవివేకము, avivEkamu''' -n. --stupidity; foolishness; folly; * '''అవిరి, aviri''' -n. --indigo plant; [bot.] indigofera tinctora; * '''అవిసె, avise''' -n. --linseed; flax; [bot.] Linum usitatissimum; Cassia alata; Sesbania grandiflora; [Sans.] అగస్త్య. --ముళ్ళ అవిసె = [bot.] ''Sesbania cannabina'', --నూనె అవిసె = [bot.] ''Sesbania grandiflora'', లేక ‘అవిసె’ లేక అతసి; --సోమింత = [bot.] ''Sesbania sesban'', --సీమ అవిసె = [bot.] Sesbania speciosa; * '''అవిసె నూనె, avise nUne''' -n. --linseed oil; * '''అవు, avu''' -v.i. --to be; become; * '''అవుకు, avuku''' -n. --weakness; fragility -v. i. --weak; yield to pressure; fragile; * '''అవుచిత్యం, avucityaM''' -adj. --relevance; appropriateness; also ఔచిత్యం; * '''అవున్నత్యం, avunnatyaM''' -adj. --eminence; greatness; also ఔన్నత్యం; * '''అవును, avunu''' -minor sentence. --yes; also ఔను; (ant.) కాదు; * '''అశక్యం, aSakyaM''' -adj. --unachievable; * '''అశని, aSani''' -n. --lightning; * '''అశనిపాతం, aSanipAtaM''' -n. --thunderbolt; catastrophe; (lit.) lightning-fall; * '''అశరీరవాణి, aSarIravANi''' -n. --a voice from an invisible source; a voice from a divine source; inner voice; * '''అశరీరసిరా, aSarIrasirA''' -n. --invisible ink; * '''అశ్మరి, aSmari''' -n. --[Sans.] stone; ---పిత్తాశ్మరి = gall stone. * '''అశ్మభేద, aSmabhEda''' -n. --[bot.] ''Bergenia lingulata''; [lit.] stone breaker; శిలాభేద; పాషాణ భేది; కొండపిండి మొక్క; ---పిత్తాశ్మరి = gall stone. * '''అశ్రద్ధ, aSraddhA''' -n. --negligence; dereliction; inattention; * '''అశ్వగంధ, aSvagaMdha''' -n. --Winter cherry; [bot.] ''Physalis flexuosa''; ''Withania somnifera'' of the Solanaceae family; the root of this tree, with its characteristic smell of horse urine, is believed to cure male sterility; --- పెన్నేరు చెట్టు; ఆయుర్వేదంలో ప్రముఖ ఔషధం; దీనిని శక్తి, శాంతి, మరియు ఆరోగ్యాన్ని పెంచడానికి ఉపయోగిస్తారు. వయో వృద్దులకు కీళ్ల మరియు మోకాళ్ళ నొప్పులను తగ్గించడానికి అశ్వగంధ సహాయపడుతుంది. * '''అశ్వత్థ వృక్షం, aSvattha vRkshaM''' -n. --The holy fig tree; [bot.] ''Ficus religiosa''; also రావి చెట్టు; పిప్పలం; * '''అశ్మభేద, aSmabhEda''' -n. -- [bot.] ''Bergenia ligulata'' of the Saxifragaceae family'; the tuber of this contains the chemical Cystone which is helpful in dissolving kidney stones; also known as శిలాభేద; -- [Sans.] అశ్మ = stone; భేద = breaker; శిల = stone; * '''అశ్మావరణం, asmAvaraNaM''' - n. --lithosphere; the outer crust of the Earth; * '''అశ్వవాలం, aSvavAlaM''' -n. --horsetails; scouring rushes; equisetum; a flowerless bush useful in preventing erosion; * '''అశ్విని, aSvini''' -n. --Alpha Arietis; the first of the 27 star groups or lunar mansions of the Hindu calendar; గురప్రురూపు రిక్క; * '''అశ్లీలం, aSlIlaM''' -n. --obscenity; * '''అశ్లీల, aSlIla''' -adj. --obscene; * '''అశ్రుగ్రంధి, aSrugraMdhi''' - n. pl. tear gland; lachrymal gland; * '''అశ్రుతర్పణం, aSrutarpaNaM''' - n. -- showing empathy by crying; ఒకరి కోసం కన్నీరు విడవడం; * '''అశ్రువులు. aSruvulu''' - n. pl. tears; * '''అశేషంగా, aSEshaMgA''' -adv. --without a remainder; completely; * '''అశోకం, aSOkaM''' -n. --[bot.] ''Polyalthia longifolia;'' * '''అశోక వృక్షం, aSOka vRkshaM''' -n. -- (1) saraca; [bot.] ''Saraca asoka''; ''Jonesia Asoka; Saraca indica''; కటురోహిణి; -- (2) [bot.] ''Polyalthia longifolia;'' నారమామిడి; * '''అష్ట, ashTa''' -adj. --pref. eight; అష్టకం, ashTakaM -n. --a group of eight; a collection of eight; an ode with eight stanzas; * అష్టకష్టాలు, ashTakashTaalu - n. the eight proverbial hardships, namely banishment, loss of wife, relatives visiting when you are in financial troubles, eating food leftover by others, living among enemies, depending on others' mercy for food, public humiliation, and poverty; * '''అష్టపది, ashTapadi''' -n. --(1) a Sanskrit verse with eight lines; triolet; --(2) (lit.) one with eight feet; * '''అష్టపాది, ashTapAdi''' -n. --an insect with eight legs; spider; * '''అష్టభుజి, ashTabhuji''' -n. --[geomet.] octagon; a flat geometrical figure with eight sides; * '''అష్టమి, ashTami''' -n. --the eighth day of the lunar half-month; * '''అష్టయిశ్వర్యములు, ashTayisvaryamulu''' -n. --the eight Wealths; in the Indian tradition, the eight Wealths are servants, slaves, children, friends, relatives, vehicles, money, and grains; * '''అష్టసిద్ధులు, ashTasiddhulu''' -n. --the eight Accomplishments; in the Indian tradition, the eight Accomplishments are 1. అణిమా, 2. మహిమ, 3. లఘిమ, 4. ప్రాప్తి, 5. ప్రాకామ్యము, 6. ఈశత్వం, 7. వశిత్వం, 8. సర్వ కామసిద్ధి; * '''అష్టాంగయోగం, ashTAMgayOhaM''' -n. --the eight-fold path of Raja Yoga; -- యమ, నియమ, ఆసన, ప్రాణాయామ, ప్రత్యాహార, ధ్యాన, ధారణ, సమాధి అనే ఎనిమిది అంగములు గల యోగం; * '''అష్టాదశం, ashTAdaSaM''' -n. --eighteen; * '''అష్టాదశ, ashTAdaSa''' -adj. --eighteenth; * '''అష్టాదశేను, ashTAdaSEnu''' -n. --[chem.] Octodecane; a hydrocarbon with eighteen carbon atoms; * '''అష్టోత్తరం, ashTOttaraM''' -n. --(lit.) "eight names after a hundred"; short for అష్టోత్తర శతనామం; * '''అసంకల్ప, asaMkalpa''' -adj. --involuntary; reflex; * '''అసంకల్ప ప్రతీకారం, asaMkalpa pratIkAraM''' -ph. --[phy.] involuntary reaction; reflex action; * '''అసంకల్పితం, asaMkalpitaM''' -adj. --involuntary; * '''అసంఖ్యాక, asaMkhyAka''' -adj. --uncountable; innumerable; many; * '''అసంగతం, asaMgataM''' -adj. --irrelevant; inconsistent; incongruous; not related; * '''అసంతత, asaMtata''' -adj. --discontinuous; * '''అసంతృప్త, asaMtRpta''' -adj. --unsaturated; * '''అసంతృప్తి, asaMtRpti''' -n. --dissatisfaction; * '''అసందర్భము, asaMdarbhamu''' -n. --out of place; out of context; unreasonable; * అసంప్రేక్ష్యకారిత్వము, asamprEkshyakaaritvaM - n. -- rash decision; making a decision without considering pros and cons; -- ముందు వెనక చూడకుండా అడుగువేయడం; * '''అసంబద్ధం, asaMbaddhaM''' -n. --incoherent; illogical; not cogent; * '''అసంబద్ధత, asaMbaddhata'''and -n. --incoherence; * '''అసంభవం, asaMbhavaM''' -n. --(1) impossible; --(2) unavailable; * '''అసంభావ్యత, asaMbhavyata''' -n. --improbability; * '''అసత్యం, asatyaM''' -n. --falsehood; * '''అసభ్యత, asabhyata''' -n. --discourteousness; rudeness; unbecoming behavior; vulgarity; behavior unfit for cultured society; * '''అసమంజసం, asamaMjasaM''' -n. --absurdity; * '''అసమర్ధత, asamardhata''' -n. --incompetence; inefficiency; * '''అసమర్ధుడు, asamardhuDu''' -n. m. --incompetent person; * '''అసమ్మతి, asammati''' -n. --disagreement; disapproval; refusal; dissent; dissidence; * '''అసలు, asalu''' -adj. --real; original; not copy; -n. --[econ.] principal; capital; -- mud; mire; * '''అసవ, asava''' -adj. --[chem.] fermented; * '''అసహనం, asahanaM''' -n. --jealousy; intolerance; * '''అసహాయ, asahAya''' -adj. --unaided; * '''అసహ్యం, asahyaM''' -n. --one that is not tolerated; disgust; despicable; repulsive; * '''అసహ్యపడు, ashyapaDu''' -v.i. --loath; detest; * అస్తంగతుడు, astaMgatuDu - n. -- one who went into the background; one who became less prominent; one who became impotent and powerless; one who has set, like the Sun; one who got destroyed; * '''అస్తమయం, astamayaM''' -n. --setting; death; ---సూర్యాస్తమయం = sunset. * '''అస్తమించు, astamiMcu''' -v.i. --(1) set; --(2) die; * '''అస్తరు, astaru''' -n. --lining; cloth lining in clothes; * '''అస్తవ్యస్తంగా, astavyastaMgA''' -adv. --in a haphazard way; in a chaotic way; * '''అస్మదాదులు, asmadAdulu''' -n. --we; myself and others; * '''అస్త్రం, astraM''' -n. -- weapon; a weapon that is activated by a sacred "mantra" or incantation; -- అస్త్రాలు మంత్రచోదితాలు; * '''అస్త్రసన్యాసం, astrasanyAsaM''' -n. --disarmament; * '''అస్పష్టం, aspashTaM''' -n. --unclear; vague; * '''అసాధ్యం, asAdhyaM''' -n. --impossible; * '''అసాధారణం, asAdhAraNaM''' -n. --unusual; irrgular; out of the ordinary; extraordinary; * '''అసామాన్యం, asAmAnyaM''' -n. --abnormal; unusual; rare; * '''అసాపేక్ష, asApEksha''' -adj. --[phy.] non-relativistic; * '''అసింటా, asiMTA''' -adj. --toward that way; (ant.) ఇసింటా; * '''అసి, asi''' -n. --razor; blade; knife; * '''అసితాంగము, asitAMgamu''' -n. --[phys.] black body; * '''అసితాంగ వికిరణము, asitAMga vikiraNaM''' -n. --[phys.] black body radiation; * '''అసితాంగులు, asitAMgulu''' -n. --black people; people with dark skin color; * '''అసిధార, asidhAra''' -n. --razor's edge; tip of a blade; knife's edge; * '''అసిధారా వ్రతం, asidhAra vrataM''' -n. --(lit.) the vow to walk on a razor's edge; any difficult balancing act such as running a family; * '''అసిపుత్రి, asiputri''' -n. --pocket knife; penknife; * '''అసిమి, asimi </br>''' -n. </br> -- back-pack; a bag that dangles on the sides; * '''అసియాడు, asiyADu''' -v. i. -- dangle; hang as a pendulum; * '''అసియాట, asiyATa''' -n. - oscillation; * అసివారు, asivAru - n. -- (1) traffic lane; a path along which a vehicle can drive; (2) a stroll; a gentle walk; -- సవారీ చేయు మార్గము; * '''అస్తిత్వం, astitvaM''' -n. --existence; entity; * '''అస్తినాస్తి, astinAsti''' -n. --doubtful existence; * '''అస్థి, asthi''' -n. --bone; * '''అస్థి అంగారం, asti aMgAraM''' -n. --bone black; * '''అస్థి కణజాలం, asti kaNajAlaM''' -n. --bone tissue; * '''అస్థికలు, astikalu''' -n. pl. --the remains after a body is cremated; * '''అస్థిపంజరం, astipaMjaraM''' -n. --skeleton; (lit.) a cage of bones; * '''అస్థిపంజరం పువ్వు, astipaMjaraM puvvu''' -n. --skeleton flower; [bot.] ''Diphylleia grayi'' of the Berberidaceae family; -- ఇది జపాన్ మరియు చైనా దేశాల కొండ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది; తెల్లగా , పల్చటి రేకులు కలిగిన ఈ పుష్పం వర్షం పడినప్పుడు లేదా నీరు తగిలినప్పుడు పారదర్శకంగా మారిపోతుంది. మళ్ళీ ఎండ వేడికి, తడి ఆరినప్పుడు మాములుగా అయిపోతుంది; పొడి వాతావరణంలో ఈ పూల రేకుల్లోని air-liquid interface వద్ద జరిగిన పరావ్ర్త ప్రక్రియ వల్ల ఈ పువ్వులు తెల్లగా కనిపిస్తాయి. నీరు తగలగానే అవి నీటి అంతర్ముఖం (water interface) వద్ద జరిగిన ప్రక్రియ వల్ల పారదర్శకంగా మారిపోతాయి; * '''అస్థిరం, astiraM''' -adj. </br> --unstable; transient; perishable; * '''అసుర సంధ్య, asura saMdhya''' - n. -- the time between sunset and 45 minutes after sunset; -- గోధూళివేళ; * '''అసురులు, asurulu''' -n. pl. -- demons; those who are not suras; the enemies of suras; -- మన ప్రాచీన తెలుఁగు కావ్యాల్లో అసురులు, దైత్యులు, దనుజులు, దానవులు, రాక్షసులు - ఈ మాటల్ని ఒకదాని కొకటి పర్యాయ పదాలుగా వాడారు. కాని సంస్కృత పురాణాలు ౘదివితే వీరంతా వేర్వేఱు జాతులకు చెందినవారని తెలుస్తుంది. మఱి వేఱైతే ఏ విధంగా వేఱు? అనేది ఎవఱూ ఎక్కడా విడఁబర్చలేదు; -- "చారిత్రికంగా పరిశీలించినప్పుడు - వీరిలో అసురులు క్రూరులు కారనీ, మనలాంటి మానవులేననీ ఆకళింపవుతుంది. అసురులంటే ఎవఱో కాదు, ప్రాచీన పర్షియా (ఇరాన్) దేశస్థులే. మన దేశపు బ్రాహ్మణ క్షత్రియుల పూర్వీకులు అక్కణ్ణుంచే ఇక్కడికి వలసొచ్చారు. ఆ కాలంలో పర్షియన్లు తమ మహాదేవుణ్ణి అసురా మహితా/ అహురా మజ్దా (గొప్ప అసురుఁడు) అని పిలిచేవారు. వాళ్ళ చిన్న దేవుళ్ళు కూడా చిన్న అసురులే. అవెస్తన్ లూ వైదికులూ ఒకే భాష మాట్లాడేవారు, ఆంధ్ర-తెలంగాణల మాదిరి. అందుకే వాళ్ళ పర్షియన్ మంత్రాలూ, మన సంస్కృత మంత్రాలూ దాదాఁపు ఒకటే. మనకు ఉన్నట్లే వాళ్ళక్కూడా వడుగూ, యజ్ఞోపవీతం ఉన్నాయి. వాళ్ళ అవెస్తన్ దేవతలూ, మన వైదిక దేవతలూ కూడా ఒకటే. ఉదాహరణకు - మన వరుణుఁడు వాళ్ళకు వరేణ అహురా. -- బహుశా 5,000 ఏళ్ళ క్రిందట ఆ దేశంలో ఏదో ౙరిగింది. ఏ కారణం చేతనో అవెస్తన్ లకూ, వైదికులకూ నడుమ హోరాహోరీ భీకర సంగ్రామాలు చోటు చేసుకున్నాయి. ఆ సంగ్రామంలో వైదికులు లక్షల్లో మారణహోమం అయ్యారు. చేతికి చిక్కిన వైదికుల్ని ఆనాటి అవెస్తన్లు చిత్రహింసలు పెట్టారు. వాళ్ళ చేతికి చిక్కకుండా చావకుండా తప్పించుకున్న కొద్ది లక్షల మంది వైదికులు ఆఫ్ఘనిస్తాన్ కి పాఱిపోయారు. అక్కడ కొంతకాలం నివసించాక ఈనాటి పాకిస్తాన్ కి వెళ్ళారు. మళ్ళా అక్కణ్ణుంచి ఈనాటి ఇండియాలోకి అడుగుపెట్టారు. అక్కణ్ణుంచి దేశమంతటా ప్రాఁకారు. ఎన్ని వందలేళ్ళు గడిచినా అవెస్తన్లు తమనూ తమ నేస్తులనూ పెట్టిన బాధలు వైదికులకు మఱపుకు రాలేదు. అందుకనే ఒకప్పుడు తమవాళ్ళే అయిన ఆ అసురుల్ని రాక్షసుల్ని చేసి పురాణ సాహిత్యం సృష్టించారు. చివరికి అసురుఁడంటే పరమ నీచుఁడు, క్రూరుఁడు, మాయావి, రాక్షసుడు అని తప్ప మఱో అర్థమే లేకుండా చేసారు. అదొక మానవ తెగ అనే విషయాన్నే మనకు తెలీకుండా చేసారు. మళ్ళా వాళ్ళకు ప్రతిగా - పర్షియన్లు ద్వేషించే దేవ శబ్దాన్ని పరమపూజ్యంగా నెత్తికెత్తుకున్నారు. ఒకప్పుడు పర్షియాలో తమకూ అవెస్తన్ లకూ నడుమ ౙరిగిన యుద్ధాలనే దేవాసుర యుద్ధాలుగా సంస్కృత పురాణాల్లో వర్ణించారు." - మఱ్ఱిపూడి సుబ్రహ్మణ్యం; -- వరాహ మిహిర్ ఇలా పారిపోయి వచ్చినవాళ్ల సంతతే అని కొందరు అంటారు!! * '''అసువు, asuvu''' -n. --life; life-force; breath; * '''అసూయ, asUya''' -n. --jealousy; envy; -- అసూయ అంటే తనకు కావలసినంత ఉన్నా ఒకరికున్నదే అని ఏడవడం. దీనివంటిదే ఇంకొకటి ఉంది. అది ఈర్ష్య. * '''అసూర్యంపశ్య, asUryaMpaSya''' - adj. -- one that has not been exposed to sunshine; doted; * '''అసృక్కు, asRukku''' -n. -- blood; * '''అస్తోక, astOka''' -adj. -- great; not trifling; * '''అసౌకర్యం, asaukaryaM''' -n. --discomfort; inconvenience; * '''అసౌష్ఠవ, asaushTava''' -adj. --asymmetrical; unsymmetrical; * '''అహం, ahaM''' -n. --(1) I; --(2) ego; pride; self-conceit; --(3) day; * '''అహంకారం, ahaMkAraM''' -n. -- (1) egotism; pride; -- (note) నేను చాలా గొప్పవాణ్ణి అనుకోవడం అహంకారం; నేను ఆత్మనే అని తెలుసుకొనడం అహంభావం; అన్నీ నావి అనుకోవడం మమకారం; * '''అహంభావం, ahaMbhAvaM''' -n. -- (1) the awareness of "I"; నేను అనే స్మృతి; -- (note) నేను ఆత్మనే అని తెలుసుకొనడం అహంభావం; * '''అహమహమిక, ahaMahamika''' -n. --conceit; bragging; egotistic feeling; coming forward with excessive zeal and initiative; * అహర్పతి, aharpati - n. - the sun; * '''అహరహం, aharahaM''' -adv. --daily; night and day; every day; * '''అహర్నిశలు, aharniSalu''' -n. --day and night; non-stop; * '''అహింస, ahiMsa''' -n. --non-violence; harmlessness; * '''అహి, ahi''' - n. -- snake; -- నకులిక = mangoose; అహి-నకులిక బంధం = పరస్పర విరోధంతో ఎపుడూ ప్రవర్తించే జాతి వైరం. ఒకరిని చూడగనే మరొకరికి అతణ్ణి చంపివేయాలనేటంత కోపం; * '''అహేతుకం, ahEtukaM''' - n. -- irrational; * '''అహోరాత్రం, ahOrAtraM''' -adj. --diurnal; * '''అహోరాత్రం, ahOrAtraM''' -n. --(1) day; day and night; --(2) incessant; --(3) traditional Indian name for a twenty-four hour duration; 1 అహోరాత్రం = 30 ముహూర్తాలు. * '''అహోరాత్ర చక్రం, ahOrAtra cakraM''' -n. --diurnal cycle; * '''అహోరాత్రులు, ahOrAtrulu''' -adv. --(1) night and day; (2) continually; non-stop; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] gjor2w4i2k4kwm1meb866lr9iduco6h 0 3020 39116 39044 2026-05-15T21:57:09Z Vemurione 1689 /* Part 2: న - Na */ 39116 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: నం - naM== <poem> నంగనాచి, naMganAci -n. --sly person; a smart person who gives the appearance of being naive; --named after a lady who purportedly lived in Kanchi long long ago; -- (ety.) నంగి = a person who speaks or utters through the nose; నాచు = a thief; నమ్మకము పుట్టించి ద్రోహము చేయఁబోవువారు నంగినంగిగా మాటలాడుచు నక్క వినయము చూపెదరు. అట్ల నక్కవినయము చూపు మోసగానికి ’నంగినాచు’ అని పేరు; -- (ety.) నంగై అంటే అమాయకురాలైన చిన్న పాప. నాచ్చి అంటే నాయకురాలు. అమాయకురాలయిన చిన్న పాపగా కనిపించే నాతి, చతురురాలు - తిరుమల రామచంద్ర; నంజనేలలు, naMjanElalu -n. --dry lands; land with no irrigation; --మెరక నేలలు; నంగి, naMgi - n. --a person who speaks or utters through the nose; నంది, naMdi -n. -- (1) the sacred bull, mount of Lord Shiva; -- (2) [bot.] ''Cedrela tuna;'' నందివర్ధనం, naMdivardhanaM -n. --Rose Bay; [bot.] ''Tabernaemoutana coronaria; Nerium coronarium''; -- see also గోవర్ధనం; గరుడవర్ధనం; నందివృక్షం, naMdivRkshaM -n. --Indian Mahogony; [bot.] ''Cedrela tuna''; నందోరాజా భవిష్యతి, naMdOrAjA bhavishyati - ph. -- a saying to express an optimistic outlook; -- "భవిష్యత్‌లో ఏం జరుగుతుందో మనం ఊహించలేం" అనే అర్థంలో ఈ జాతీయాన్ని వాడుతుంటారు. ఆశావాద దృక్పథం మంచిదనీ, ఆశావాద దృక్పథం వల్ల విజయం, ఆనందం కలుగుతాయని ఆధునిక మనస్తత్వ శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. ఆశావాదాన్ని సూచించడానికి మనవాళ్ళు నందోరాజా భవిష్యతి అంటారు; దీని వెనక ఒక కథ ఉంది. వేశ్యా వణిగ్వినాశోవా\ దేశకాల గతోపివా\ఉత్తుంగ భుజ నాశోవా\ నందో రాజా భవిష్యతి\\ అన్న శ్లోకంలో ఇది చివరి పాదం; నంబరు, naMbaru -n. --number; </poem> ==Part 2: న - Na== <poem> నకనక, nakanaka -adj. --onomatopoeia for hunger; నకలు, nakalu -n. --copy; --(ant.) అసలు = original; నక్క, nakka -n. -- (1) fox; the Indian fox; (lit.) the one that lurks; [bio.] ''Vulpes bengalensis''; (2) tiger; -- (rel.) గుంటనక్క = jackal; [bio.] ''Canis aureus;'' -- నక్క తోక తొక్కడం = stepping on a tiger's tail; an expression to indicate luck because one has to be lucky to survive after stepping on a tiger's tail; నక్కదోస, nakkadOsa -n. --a short yellow cucumber; [bot.] ''Bryonia callosa'', నక్కనేరేడు, nakkanErEDu -n. --[bot.] ''Flacourtia callosa''; కాకినేరేడు; నక్కవినయం, nakkavinayaM -n. --insincere humility; నక్కవుల్లి, nakkavulli -n. --[bot.] ''Urginia indica; Scilla indica''; నక్కరేను, nakkarEnu -n. --Monkey jack; [bot.] ''Artocarpus lacoocha'' of the Moraceae family; -- a valuable tropical tree species native to India and used for fruit, furniture, timber, and feed నక్తాలు, naktAlu -n. --the religious practice, among devotees of Shiva, of fasting all through daytime and eating one meal at night; నక్సలైటు, naksalaiTu -n. --any person who believes in the philosophy behind the peasant uprising at Naxalbari village in Darjeeling district of West Bengal, India and hopes to bring about social and economic equality for exploited populations through the barrel of a gun; నక్షత్రం, nakShatraM -n. --(1) a star cluster, identified with one name; there are about 5400 stars visible to the naked eye of a sharp-eyed individual on a dark night; (lit.) one that does not get exhausted; --(2) lunar asterism; lunar mansion; a small group of visible stars in the background sky through which the Moon appears to move as seen from Earth; there are 27 such lunar asterisms, each occupying about 360/27 = 13.3 arc degrees of the lunar ecliptic; as the region of the sky occupying 13.3 arc degrees may contain many visible stars, the Hindu calendar names each asterism by the name of the most prominent star, the Yoga tara, of that group; some lunar asterisms may contain only one such star (చిత్ర) while others may contain as many as six (కృత్తిక) or more; ---జన్మనక్షత్రం = జన్మరాశి = asterism at birth; the position of the moon at the time of birth; పుట్టిన సమయంలో క్షితిజం (Horizon) వద్ద ఉదయిస్తున్న రాశిని, లేక ఉన్న రాశిని జన్మ లగ్నం అంటారు. ఒకొక్క రాశి, క్షితిజాన్ని దాటడానికి ఉజ్జాయింపున 2 గంటలు తీసుకుంటుంది. ---నామనక్షత్రం = asterism derived from the first letter of the given name; this is a trick to derive the asterism at birth if the data at the time of birth are missing; నక్షత్ర, nakshatra -adj. --stellar; astral; నక్షత్రదినం, nakShatradinaM -n. --sidereal day; about 23 hours, 56 minutes; నక్షత్రమండలం, nakshatra-maMDalaM -n. --constellation; నక్షత్రమల్లి, nakshatramalli -n. --Star Jasmine; [bot.] ''Trachelospermum jasminoides''; నక్షత్రమాల, nakshatramaala - n. -- a poem of praise with 27 stanzas; 27 పద్యాలు ఉన్న స్తోత్రం; నక్షత్రరాశి, nakshatrarASi -n. --star cluster; star group; constellation; asterism; తారాసి; నక్షత్రాకార, nakshatrAkAra -adj. --[bio.] stellate; నకిలీ, nakilI -adj. --imitation; ersatz; false; artificial; not genuine; నకిలీ పట్టీ, naklIpaTTI -n. --[tailoring] false hem; నక్కి గింజలు, nakki ginjalu - n. -- fox nuts; Lotus nuts; [bot.] Euryale ferox; seeds from the prickley waterlily; these edible seeds are dried, roasted, and consumed as snacks; -- పూల మఖానా; కమలం గింజలు; కలవ గింజలు; నకీబు, nakIbuprickly -n. --usher; the person who shows the way in a theater; నక్కు, nakku -n. --(1) plowshare; --(2) stone chisel; -v.i. --lurk; crouch; prowl; నఖం, nakhaM -n. --గోరు; నఖముఖాలనుండి, nakhamukhAlanuMDi -ph. --from all over; from everywhere; నఖశిఖ పర్యంతం, nakhaSikha paryaMtaM -ph. --from toe to head; నగం, nagaM -n. --hill; mountain; నగ, naga -n. --jewel; ornament; నగ-నట్రా, naga-naTrA -ph. --jewels and other valuables; నగదు, nagadu -n. --cash; ready money; నగరం, nagaraM -n. --city; town; metropolis; urban center; నగర, nagara -adj. --urban; city; town; నగరీకరణం, nagarIkaraNam -n. --urbanization; నగలు, nagalu -n. pl. --jewelry; నగ్న, nagna --adj. --(1) naked; nude; bare; --(2) without any embellishments; ---నగ్నసత్యం = bare facts; facts without embellishments. ---నగ్నసౌందర్యం = bare beauty; used to refer to the beauty of a nude woman. నగారా, nagArA -n. --large kettle drum; నగిషీ, nagishI -n. --carving; engraving; artwork; intricate design work; నగిషీరాత, nagishIrAta -n. --calligraphy; నజరానా, nazarAnA -n. --reward; prize; bounty; something that is given generously; నజరు, najaru -n. --gift; నటన, naTana -n. --action; నటించు, naTiMcu -v. t. --(1) act; --(2) imitate; --(3) put a false front; --(4) behave with an intention to cheat; నట్టిల్లు, naTTillu -n. --middle part of a house; నట్టు, naTTu -n. --nut; the gadget that goes with a bolt to fasten things; నట్టేట, naTTETa -adv. --in mid-stream; నట్టేటద్రోయు, naTTETadrOyu - v. t. -- destroy; abandon in mid-stream; నజ్జు, najju - n. -- cold and fever; head congestion and fever; morose and dull feeling; నడక, naDaka -n. --walk; style of walking; gait; నడచు, naDacu -v. i. --walk; నడత, naData -n. --character; moral character; behavior; నడవ, naDava -n. --aisle; walkway; breezeway; verandah; corridor; నడవడిక, naDavaDika -n. --behavior; character; moral character; నడిరేయి, naDirEyi -n. --midnight; నడ్డి, naDDi -n. --back; lower back; small of the back; నడు, naDu -inter. --walk!; keep moving!; go ahead!; నడుపు, naDupu -v. t. --drive; operate; నడమంత్రపు, naDamaMtrapu -adj. --unexpected; in between; interstitial; --- నడమంత్రపు సిరి = windfall wealth; wealth that came unexpectedly; wealth that came in between (that is, not inherited, not earned); నడుమ, naDuma -adj. --middle; in between; నడుము, naDumu -n. --(1) lower back; --(2) waist; --(3) middle; నడుముకట్టుకొను, naDumukaTTukonu -v. i. --[idiom] roll up the sleeves; gird up one's loins getting ready to do something; take responsibility; నడుము నొప్పి, naDumu noppi -n. --backache; lumbago; నత, nata -adj. --inclined; sloping; నత్త, natta -n. --snail; [bio.] ''Helix aspersa'' Muller; ''Escargots bourguignonne''; నత్తగుల్ల, nattagulla -n. --shell of a snail; నత్రజని, natrajani -n. --[chem.] nitrogen; one of the elemental gases with symbol N and atomic number 7; Nitrogen is an inert gas — meaning it doesn't chemically react with other gases — and it isn't toxic. But breathing pure nitrogen is deadly. That's because the gas displaces oxygen in the lungs. Unconsciousness can occur within one or two breaths. నతి, nati -n. --inclination; slope; నతిక్రమం, natikramaM -n. --gradient; నతిగతి, natigati -n. --ramp; sloping road; sloping way; sloping plank; నత్తి, natti -n. --stammer; stutter; నత్రికామ్లం, natrikAmlaM -n. --[chem.] nitric acid; HNO₃; నత్రీకరణ, natrIkaraNa -n. --[chem.] nitration; నది, nadi -n. --river; (def..) a stream or brook that is longer than about twelve kilometers, according to Indian tradition; -- నది = పశ్చిమం నుండి తూర్పుకి ప్రవహించే ఏరు; నదము = తూర్పు నుండి పశ్చిమానికి ప్రవహించే ఏరు; నదీశాఖ, nadISAkha -n. --distributary; the branch of a river before it joins the sea; -- (rel.) ఉపనది = tributary; నదురు, naduru -n. -- hesitation; -adj. -- appealing; gentle; ---నదురు, బెదురు = hesitation and fear. ---పిల్ల కంటికి నదురుగా కనిపిస్తోంది = the girl is appealing.to the eye; నన్న, nanna -adj. --short; నపుంసకుడు, napuMsakuDu -n. --eunuch; impotent person; నప్పు, nappu -v. i. --suit; match; ---ఈ రంగు నీకు నప్పుతుంది = this color suits you. -v. t. --move in a board game; ---నప్పేవా? = did you move your pawn? నభం, nabhaM -n. --sky; నభోమూర్తి, nabhOmUrti -n. --[astron.] celestial body; నభోతరణి, nabhOtaraNi -n. --spaceship; celestial ship; నభోవరణం, nabhOvaraNaM -n. --space; cosmos; నమనమలాడు, namanamalADu -v. i. --thrive; flourish; నమస్కారం, -n. --a salutation; a greeting; నమ్మకం, nammakaM -n. --trust; belief; నమ్మకస్తుడు, nammakastuDu -n. --trustworthy person; నమ్మిక, nammika -n. --trust; belief; నములు, namulu -v. t. --chew; masticate; నమ్ము, nammu -v. i. --believe; trust; నమూనా, namUnA -n. --(1) model; pattern; exemplar; --(2) specimen; sample; example; నమోదుచేయు, namOducEyu -v. t. --record; register; నయం, nayaM -inter. --well! -n. --welfare; improvement; నయగారం, nayagAraM -n. --smoothness; softness; నయనము, nayanamu -n. --the eye; నరం, naraM -n. --(1) tendon; -- (2) nerve; నర, nara -adj. --human; (rel.) వానర; నరకం, narakaM -n. --hell; According to Hindu Puranas, there are several hells; Some say there are 7, and some say 21; Bhagavata Purana lists 28; నరతురంగం, naraturaMgaM -n. --(1) centaur; half man, half horse; --(2) Centaurus, the centaur; a star cluster; నరమామిడి, naramAmiDi -n. --[bot.] ''Heteranthera monopetala; Polyalthia longifolia''; -- ఉత్తర సర్కారులలో కొండలలో పెరుగు చెట్టు. నరమేధం, naramEdhaM -n. --(1) genocide; (2) human sacrifice; నరవానరగణం, naravAnaragaNaM -n. --primates; Biological order that includes monkeys, apes, and humans. Compared to other mammals, they have large brains and depth perception. నర్తనం, nartanaM -n. --dance; నర్తన శాల, nartanaSAla -n. --dance hall; నర్తకి, nartaki -n. f. --dancer; నర్మగర్భం, narmagarbhaM - adj. -- subtle; pregnant with meaning; -- లౌకికార్థంలో నర్మగర్భంగా మాట్లాట్టం అంటే - మనసులో ఉన్నదాన్ని సూటిగా కాకుండా మరోరకంగా అర్థమయ్యేట్టు ఎదుటి వాళ్ళకు చెప్పటం; నిగూఢమైన అర్థముతో నిండినది; అవమానపరచే దృష్టి లేకుండా చమత్కారంగా నవ్వు వచ్చేట్టు మాట్లాడడం నర్మ గర్భ సంభాషణం; నర్మం అంటే పరిహాసము, వినోదము, సంతోషము అని అర్ధాలు; -- see also మర్మగర్భం; నరుడు, naruDu -n. --human being; Homo Sapiens; నలక, nalaka -n. --speck; particle; ---కంట్లో నలక = speck in the eye. నలత, nalaTa -n. --unwell; ill; mildly sick; నల్ల అడవి ఆముదం, nalla aDavi AmudaM - n. -- Bronze-leaved physic nut.; [bot.] ''Jatropha gossypifolia'' L. of the Euphorbiaceae family; నల్లఈశ్వరి, nallaISvari -n. --[bot.] ''Aristolochia indica''; నల్లఉమ్మెత్త, nallaummetta -n. --[bot.] ''Datura fastuosa; Datura metel;'' నల్లకందిరీగ, nallakaMdireega - n. -- Carpenter bee; [bio.] ''Xylocopa;'' నల్లకలువ, nallakaluva - n. -- [bot.] ''Nymphaea stellata'' Willd.; నల్లకౌజు, nalla kauju -n. --the black partridge; [bio.] ''Francolinus francolinus''; నల్లగుడ్డు, nallaguDDu -n. --pupil; నల్లచిత్రమూలం, nallacitramUlaM -n. --[bot.] ''Plumbago capensis''; నల్లజీడి చెట్టు, nallajIDi ceTTu -n. --marking nut tree; [bot.] ''Semecarpus anacardium;'' -- called marking nut because of the indelible black mark it can make on clothing; Indian washermen use this to identify clothes; its medicinal uses include treatment of skin diseases; -- సిమిడిపళ్లు చిన్న జీడిమామిడి పళ్ళలా ఉంటాయి. తినడానికి తియ్యగా రుచిగా ఉంటాయి; -- సిమిడిపిక్క / సిమిడిపండు; [Sans.] భల్లాటకం. నల్లజీలకర్ర, nallajIlakarra -n. -- Babul; Black Caraway; Black Cumin; fennel flower; nigella; nutmeg flower; Roman coriander; black onion seed; [bot.] ''Nigella sativa;'' నల్లతుమ్మ, nallatumma -n. --[bot.] ''acacia arabica''; a large thorny tree, up to 14 meters high; నల్లని, nallani -adj. --black; నల్లపూస, nallapUsa -n. --small black bead; నల్లపూసలు, nallapUsalu -n. --(1) black beads; --(2) a sacred necklace, made of blck beeds, worn by women as a mark of wedded life; నల్లబుడ్దకాసి, nallabuDDakAAsi, - n. --Black nightshade; [bot.] ''Solanum nigrum'' L. Solanaceae; నల్లమందు, nallamaMdu -n. --opium; an addictive drug made from opium poppies; ''Lachryma papaveris'' is dried latex obtained from the seed capsules of the opium poppy, ''Papaver somniferum''; (lit.) the black medicine; the seeds of this plant (గసగసాలు), are used in Indian cooking; Opium is the raw material for morphine; నల్లమద్ది, nallamaddi -n. --a timber tree; [bot.] ''Terminalia tomentosa''; నల్లరేగడి నేల, nallarEgaDi nEla -n. --black cotton soil; నలితిండి, nalitiMDi -n. --snack; నల్లి, nalli -n. --bed bug; నల్లికళ్లపాము, nallikaLLapAmu -n. --newt; skink; -- బిందిపాము; రక్తపుచ్చం; ఇది చిన్న పాములా కనిపించే బల్లి; రక్తపుచ్చం అంటే ఎర్రని తోక గలది అని అర్థం; బిందిపాము గాఢమైన ఆకుపచ్చ, నలుపు రంగులలో మధ్య నిలువు లేత రంగు చారలతో మెరుస్తూ ఎరుపు తోకను కలిగివుంటుంది. కొన్ని మొత్తం ఒకే రంగులో కూడా వుంటాయి. దీనికి రెండు జతల కాళ్లు తల వెనుక, తోక ముందు భాగంలో వుంటాయి. చిన్న చిన్న కీటకాలు వీటి ఆహారం; నలు, nalu -adj. --four; నలుగు, nalugu -n. --(1) the ceremonial oil bath given to bride and groom before a wedding; --(2) oil bath, in general; -v. i. --to get crushed; to get squeezed in between; నలుగురు, naluguru -n. --four people; few people; ---నలుగురితో మాట్లాడేవా? = did you discuss with a few people? నలుచదరం, nalucadaraM -n. --square; నలుపు, nalupu -n. --black; ebon; dark; -v. t. --to squeeze between the fingers with a grinding motion; నలుసు, nalusu -n. --(1) speck; small particle; --(2) infant; baby; నల్లేరు, nallEru -n. --vitis; yellow vera; [bot.] ''Vitis quadrangularis;'' -- [Sans.] వజ్రవల్లీ; చతుర్థార; అస్థి సంధాన; ---నల్లేరు మీద బండి నడక = [idiom] cake-walk; a piece of cake; something that is easy and comfortable to do. నవ, nava -adj. --new; fresh; modern; -pref. --neo-; -n. --nine; నవకల్పన, navakalpana -n. --innovation; నవజని, navajani -n. --ammonia; hydrogen nitride; Nitrosil; (ety.) one that came out of నవాసారం; NH₃ నవజాత, navajAta -adj. --newly born; nascent; నవటాకు, navaTAku -n. --a pre-metric weight measure equal to one-eigth part of a seer or 10 tolas; నవత, navata -n. --(1) difficulty; hardship; --(2) emaciation; నవధాన్యాలు, navadhAnyAlu -n. --the nine grains, namely paddy, horse gram, green gram, urid gram, sesame (til), wheat, legumes, toor, and Bengal gram (garbanzo); (వడ్లు, ఉలవలు, పెసలు, మినుగులు, నువ్వులు, గోధుమలు, అనుములు, కందులు, సెనగలు). నవనవోన్మేషశాలిత్వం, navanavOnmEshaShaalitvaM - n. -- retelling an established story in. anew way; -- పాత విషయాలే అయినప్పటికీ, వాటిని స్వంత పద్ధతిలో చెప్పడాన్ని నవనవోన్మేషశాలిత్వం అంటారు. అదే నైపుణ్యము లేదా ప్రజ్ఞ; నవయు, navayu -v. i. --emaciate; wane; నవరంగ్ పిట్ట, navaraMg piTTa - n. -- [bio.] ''Pitta brachyura;'' -- ఈ పక్షి భారత ఉపఖండం అంతటా కనిపిస్తుంది. గడ్డి, పొదలు పెరిగేచోట, హిమాలయ పర్వతాల్లోని దట్టమయిన సతత హరితారణ్యాలలోనూ సంచరిస్తాయి. ఇవి ఒక ప్రాంతానికి పరిమితమయి (teritorial) ఉంటాయి. ఇవి చాలా సిగ్గరి పిట్టలు. ఆకులమధ్య, కొమ్మలమధ్య ఉండి కనపడవు. ఆడ, మగ పిట్టల తల పైభాగం crimson రంగులో ఉంటుంది. నవరత్నాలు, navaratnAlu -n. --the nine gems, namely lapis-lazuli or cat's eye (వైడూర్యం), coral (పగడం, ప్రవాళం), diamond (వజ్రం), emerald (మరకతం, పచ్చ), onyx (పుష్యరాగం?), pearl (ముత్యం, మౌక్తికం), ruby (పద్మరాగం, మాణిక్యం, కెంపు), sapphire (నీలం), and topaz (గోమేధికం); there are really more than nine precious and semi-precious stones; నవనీతం, navanItaM -n. --(1) butter; --(2) a suspension of oil in water obtained by shaking them together; నవమి, navami -n. --the ninth day of the lunar half-month; నవల, navala -n. --novel; kind of prose writing with a plot; నవలకంద, navalakaMda -n. --knul koal; నూల్‌కోలు; నవలిక, navalika -n. --novella; novelette; a short novel; నవశిలా యుగం, navaSilA yugaM -ph. --[geol.] Neolithic age; కొత్త రాతి యుగం; నవశిలా యుగం; నవశీర్షం, navaSIrshaM -n. --[biochem.] amine end of an amino acid; the other end is acid end or ఆమ్లశీర్షం; నవ్య, navya -adj. --novel; neo; new; నవ్యజీవ యుగం, navyajIva yugaM -ph. --Cenozoic era; నవ్యత, navyata -n. --novelty; నవ్యతార, navyatAra -n. --nova; a type of star that suddenly increases its light output and then fades away to its former status; నవాంశ, navAMSa -n. --(1) amine group; --(2) one-ninth of "Raasi" or Lagna of Indian astrology; నవారు, navAru -n. --cotton tape; cotton tape woven around the frame of a cot to create a "box spring" on which bedding is unrolled to create a bed; నవాసారం, navAsAraM -n. --ammonium chloride; sol ammoniac; NH₄Cl; (lit.) the new alkali; same as నవక్షారం; నవామ్లం, navAmlaM -n. --amino acid; (ety.) the word "amino" was derived from ammonia when people believed that the amines are derived from ammonia. The Telugu word for ammonia is నవాసారం; This is one possible explanation for the root నవ in నవామ్లం. Also the word నవామ్లం connotes the meaning "new acid" and indeed amino acids are relatively new; there are some 20 amino acids that make-up the protin molecules; నవీన, navIna -adj. --new; నవుకరీ, navukarI -n. --servitude; employment; నవుకరు, navukaru -n. --servant; నవ్వు, navvu -n. --laugh; ---చిరునవ్వు = smile. నవేను, navEnu -n. --[chem.] nonane; a hydrocarbon with nine carbon atoms;C₉H₂₀; నష్టం, nashTaM -n. --loss; (ant.) లాభం; నష్టపరిహారం, nashTaparihAraM -n. --compensation for a loss; నస, nasa -n. --itch; annoyance; నసపెట్టు, nasapettu -v. t. --bother; bug; annoy; irritate; నస్యం, nasyaM -n. --(1) snuff; tobacco powder; --(2) inhalant; any powder or fluid prescribed by a doctor for inhalation through the nose; నసాళం, nasALaM -n. --center of the nervous system; deep inside the head; నసీబు, nasIbu -n. --destiny; fate; నసుగు, nasugu -v. i. --grumble; murmur; mutter; dither; hesitate; న్యర్భుదము, nyarbhudaMu -n. --one followed by 11 zeros in the traditional Indian method of counting; '''నా - nA''' నాంది, nAMdi -n. --prelude; opening statement; -- నాటకాలు ఆరంభించేటప్పుడు ప్రదర్శన మధ్యలో ఏ ఆటంకమూ కలగకుండా ఉండడానికి ప్రధాన నటుడు తనకు ఇష్టమైన దేవుణ్ణి తెర వెనుక ప్రార్థిస్తాడు. అది నాందీ వాక్యం. దేవతలకు ఆనందం కలిగించేది గాబట్టి దీన్ని నాంది అంటారు. దీని తర్వాత ప్రస్తావన ఉంటుంది. అందులో నాటక కర్త గురించి, ప్రదర్శన గురించి లఘు పరిచయం చేయబడుతుంది. నా, nA -pos. pron. --my; genitive of నేను; నాకము, nAkamu -n. --heaven; paradise; నాక్షత్ర, nAkshatra -adj. --sidereal; astral; నాక్షత్ర మాసం, nAkshatra mAsaM -n. --sidereal month, approximately equal to 27.3 days; (def.) the time it takes for the Moon to start its journey from one star (as seen from the Earth) and return back to the same star; see also చాంద్రమాసం; నాక్షత్ర సంవత్సరం, nAkshatra saMvatsaraM -n. --sidereal year; 365 days 6 hours 9 minutes 10 seconds; the time taken by the Sun to return to the same place in its annual apparent journey against the background of the stars; నాకు, nAku -dative of pers. pron. --to me; -prep. --for me; -v.t. --lick; -prep. --for me; నాకువు, nAkuvu -n. --ant-hill; నాకువునాకు, nAkuvunAku -n. --aardvark; anteater; the animal that licks ant-hills; నాగ, nAga -adj. --pref. [bot.] big; నాగకేసరం, nAgakEsaraM -n. --[bot.] ''Mesua ferrea;'' a herb used in Ayurveda to improve fertility in women; నాగజెముడు, nAgajemuDu -n. -- (1) a type of cactus native to the Americas; [bot.] ''Euphorbium antiquorum; Euphorbium omliquorum;'' -- (2) Prickly Pear; Snake Hood Fig; [bot.] ''Opuntia ficus-indica;'' -- నాగుపాము పడగవలె వీటి దళాలు పైన వెడల్పుగా, క్రింద సన్నంగా వుంటాయి. ఆ పడగలకు పైన ఎర్రటి (పసుపురంగు) పండ్లు కాస్తాయి. వీటి పుష్పాలకంటే పండ్లే ఎక్కువ ప్రసిద్ధి. ఈ పళ్ళను పేదలు తింటారు. నాగతుమ్మ, nAgatumma -n. --[bot.] ''Acacia farnesiana''; నాగదాళి, nAgadALi -n. --[bot.] ''Opuntia dillenii;'' నాగదొండ, nAgadoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia epigaea; Corallocarpus epigaeus''; నాగపొత్తి, nAgapotti -n. --[bot.] ''Stemona gloriosoides''; నాగమణి, naagamaNi - n. -- Viper's stone; -- పామురాయి; పాము ముత్యం; పాము యొక్క ఉపయోగించబడని విషం కొంతకాలానికి ఇలా రాయిగా మారుతుంది; ఇది విలువైన రాయీ కాదు, ముత్యం అంతకన్నా కాదు. దీనితో ఎవరిని వశపరుచుకోవటమూ సాధ్యం కాదు, విషానికి విరుగుడూ కాదు. నాగమల్లె, nAgamalle -n. --cannon ball tree; [bot.] ''Rhinacanthus communis; Couroupita guianensis; Justicia nasuta''; --[Sans.] అష్టపత్రిక; నాగ ముత్తువ పులగము, nAga muttuva pulagamu - n. -- [bot.] ''Sida spinosa'' of the Malvaceae family; ''Sida alba''; --జిబిలిక మొక్క; నిత్యమల్లె జాతి మొక్క ఇది; దీని ఆకుల్ని బెల్లంతో కలిపి మెత్తగా నూరి, ఒక పల్చటి గుడ్డకు మందంగా పూసి విరిగిన చెయ్యి లేక కాలి ఎముకల మీద దానిని ఉంచి, వెదురు బద్దలతో గట్టిగా కట్టు కడతారు. విరిగిన ఎముకలు చాలా త్వరగా అతుక్కుంటాయి; --[Sans.] నాగబలా; నాగరాజు, naagaraaju - n. -- king cobra; -- నాగుపాము విషం మనిషి నాడీమండలం మీద పని చేస్తుంది; కింగ్ కోబ్రా అస్సాం కొండల్లో, మైసూరు అడవుల్లో ఉంటుంది. ఇటీవల శ్రీకాకుళం ప్రాంతంలో కూడా కనిపించింది. అత్యంత విష సర్పం. పదడుగుల వరకు పొడవు. పెద్ద పడగ ఉండదు. చూడగానే నాగరాజు అని తెలిసిపోతుంది; నాగరికత, nAgarikata -n. --(1) civilization; --(2) urbanity; fashionableness; (rel.) సంస్కృతి; (ant.) అనాగరికత; నాగలి, nAgali -n. --plow; (Br.) plough; (ety.) నాటడం కొరకు వాడే పనిముట్టు; నాగవల్లి, nAgavalli -n. --(1) betel creeper; --(2) part of a wedding celebration; నాగవల్లీ దళం, nAgavallIdaLaM -n. --betel leaf; నాగవాసం, nAgavAsaM -n. --(1) staple used for fastening; --(2) ringer inside a bell; నాగా, nAgA -n. --(1) nothing; cipher; --(2) intermission; absence; absenteeism; showing up for work with interruptions; నాగుపాము, nAgupAmu -n. --cobra; (rel.) రాజనాగు = king cobra; -- నాగుపాము విషం మనిషి నాడీమండలం మీద పని చేస్తుంది; సాధారణంగా మన దేశం అన్ని ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది. పాములు వాళ్ళు ఆడిస్తారు. పడగ, పడగమీద సులోచనాల మాదిరి గుర్తు ఉంటుంది; నాగేంద్రం, nAgEMdraM -n. --Nagendram; a fish of the Cyprinidae family; [bio.] ''Osteochilus thomassi;'' నాగేంద్రుడు, nAgEMdruDu -n. --king of snakes; నాచ్ పార్టీ, nAch pArTI - n. - a group dance performed by a clan of prostitutes with suggestive indecent language and gesture; such dances were common at weddings in the late nineteenth and early twentieth centuries in Andhra; (see also) భోగం మేళాలు, మేజువాణీ; నాచు, nAcu -n. --moss; slime; algae; [bot.] ''Vallisneria octandra''; నాజూకు, nAjUku -adj. --refined; modern; slim; fashionable; నాటకం, nATakaM -n. --(1) play; drama; Usually several acts and lasts 2 to 3 hours in duration; --(2) pretense; నాటకీకరించు, nATakIkariMchu - v. i. -- dramatize; నాటకీకరణం, nATakIkaraNaM - v. i. -- dramatization; నాట్యం, nATyaM -n. --dance; నాటిక, nATika -n. --small play; one-act play; Usually lasts about 30 to 45 minutes; నాటు, nATu -adj. --native, unrefined; locally produced; country; rural; sometimes used in a sense to imply that native stuff is inferior to imported; ---నాటు సరుకు = native stuff. ---నాటు సారా = home-brewed (possibly bad) liquor. ---నాటు వైద్యం = unsophisticated medical treatment. ---నాటు పడవ = country boat. -n. --dent; cut; notch; -v. t. --plant; నాటు పెట్టు, nATu peTTu -v.t. --notch; cut a notch; నాటుకొను, nATukonu -v.t. --take root; నాట్లు, nATlu -n. --transplantation of seedlings; నాడా, nADA -n. --(1) horseshoe; --(2) ribbon; tape; నాడి, nADi -v.t. --(1) pulse; heartbeat felt at the wrist; --(2) nerve; one of the 72,000 astral nerves in the body, according to Yoga; నాడిక, nADika -v.t. --a duration of time equal to 24 minutes; నాడీవలయం, nADIvalayaM -n. --celestial equator; the great circle on the celestial sphere halfway between the celestial poles; నాడీ వ్యవస్థ, nADI vyavastha -n. --nervous system; the domain of the nerves; ---కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ = central nervous system. నాడు, nADu -n. --(1) day; time; --(2) country; region; ---తాతలనాడు, = in grand parent's time; in the bygone days. ---ఈనాడు = today; this time. ---తమిళనాడు = Tamil country. నాణ్యం, nANyaM -n. --quality; good quality; ---నాణ్యమైన సరుకు = quality merchandise. నాణ్యత, nANyata -n. --quality; grade; నాణెం, nANeM -n. --coin; నాతి, nAti -n. --woman; ---నాతిగల బ్రహ్మచారి = a bachelor who has a woman; a man whose wife is temporarily away. నాతి చరామి, naati charaami n. -- I will not violate; I will not disobey; -- న + అతిచరామి = అతిక్రమించను. నాథుడు, nAthuDu -n. --(1) lord; master; protector; --(2) husband; --(3) leader; నాదం, nAdaM -n. --(1) a musical note; a special type of స్వరం; --(2) [ling.] voiced sound; నాది, nAdi -pron. --mine; belonging to me; నానపాల, naanapaala - n. -- asthma plant; common spurge; sneeze weed; snake weed; [bot.] ''Euphorbia hirta'' of the Euphorbiaceae (castor, euphorbia, or spurge) family; -- It is widely used in herbal medicine and can be grown for this purpose. One could also use it as a ground cover if desired. -- బిడరీ; దుగ్ధిక; నానా, nAnA -adj. --various; several; many; diverse; నాను, nAnu -n. --a gold chain; -v.i. --soak; get soaked; ---వర్షంలో నానకు = do not soak in the rain. ---బటానీలు నానబెట్టేవా = did you soak the peas? (in water) నానుడి, nAnuDi -n. --proverb; నాన్చు, nAncu -v. t. --(1) soak; --(2) procrastinate; --(3) prolong; నాపరాయి, nAparAyi -n. --a stone used for flooring; నాభ్యంతరం, nAbhyaMtaraM -n. --focal length; నాభి, nAbhi -n. --(1) navel; belly button; --(2) focus; --(3) hub of a wheel; --(4) musk; --(5) Indian Aconite; [bot.] ''Aconitum ferox'' of the Ranunculaceae family; నాభినారింజ, nAbhinAriMja -n. --navel orange; a type of seedless orange with a navel; నామం, nAmaM -n. --(1) name; title; --(2) a linear marking worn on the forehead by a sect of Hindus; నామకాగా, nAmakAgA -adv. --nominally; for name's sake; నామకార్థం, nAmakArthaM -adv. --nominally; నామబంధం, nAmabaMdhaM -n. --noun phrase; నామర్దా, nAmardA -n. --bad reputation; bad reputation; for being timid; నామవాచకం, nAmavAcakaM -n. --noun; నామా, nAmA -n. --deed; document; written statement; letter; ---కరారునామా = warranty. ---రాజీనామా = letter of resignation. (lit.) deed of amicable settlement. ---వకాలతునామా = power of attorney. ---వీలునామా = will. నాము, nAmu - n. -- (1) white pipe-clay; this is often used instead of chalk; this is also used as a face marker by Vaishnavaites; -- సుద్ద; -- (2) The new sprout springing from the stumps of millet or paddy; కోసిన వరికాడలనుండి మొలసివచ్చిన కొత్తకాడ, ఇది వెన్ను గూడ తీయును. ఇట్టి పొలమును నాపచేను అందురు; నామోషీ, nAmOshI -n. --disgrace; shame; నామర్దా;. నాయకత్వం, nAyakatvaM -n. --(1) leadership; --(2) captaincy; నాయకి, nAyaki -n. f. --(1) leader; leading female star in a story, play, or cinema; -- నాయకురాలు; "వరదాప్రియ రంగనాయకి- వాంఛిత ఫలదాయకి" లో రంగనాయకి, ఫలదాయకి అన్నవి రెండూ సంస్కృతంలో అసాధువులే. రంగనాయిక, ఫలదాయిక అని ఉండాలి. నాయకుడు, nAyakuDu -n. m. --(1) leader; --(2) hero in a play or cinema; నాయకురాలు, nAyakurAlu -n. f. --(1) leader; see aslo నాయికా; --(2) heroine in a play or cinema; నాయన, nAyana -n. --(1) father; dad; --(2) an endearing term while addressing children; నాయనమ్మ, nAyanamma -n. f. --paternal grandmother; నాయి, nAyi -n. --(1) dog; --(2) barber; నాయిక, nAyika - n. f. -- wife of a leader; wife of a lead actor; -- కథలలో నాయకుడు ఉంటాడు. అతడి భార్య నాయిక. నార, nAra -n. --fiber; fibrous bark; fiber of flax plant; -- నార ప్రపంచంలోని పురాతన బట్టలలో ఒకటి; నారగోగు, nAragOgu -n. --Deccan hemp; Bhimilipatnam jute; [bot.] ''Hibiscus cannabinus;'' నారదబ్బ, nAradabba -n. --Seville orange; bitter orange; a large type of lemon; [bot.] ''Citrus medica;'' నారము, naaramu - n. -- water; నారములు, naaramulu - n. pl. -- permanent things, such as Atma and Reality (ఆత్మలు, ప్రకృతి); నారసం, nArasaM -n. - slender iron rod with a flattened end for digging and prying; నారాయణ, nArAyaNa -n. -- (1) నారాయణుడు అందరికీ అంతర్యామే. అయితే సూర్యుడి ద్వారా సృష్టి పోషణలో ప్రధానపాత్ర తనదవటం చేత సూర్యనారాయణుడనటం జరుగుతున్నది. (2) 'అథ నిత్యో నారాయణః బ్రహ్మా నారాయణః శివశ్చ నారాయణః శక్రశ్చ నారాయణః కాలశ్చ నారాయణః దిశశ్చ నారాయణః విదిశశ్చ నారాయణః ఊర్ధ్వశ్చ నారాయణః అథశ్చ నారాయణః అన్తర్బహిశ్చ నారాయణః నారాయణ ఏ వేదగ్ం సర్వమ్ యద్భూతమ్ యచ్చభవ్యమ్ నిష్కళఙ్కో నిరఞ్జనో నిర్వికల్పో నిరాఖ్యాతశ్శుద్ధో దేవ ఏకో నారాయణః నద్వితీయోస్తి కశ్చిత్' అని వేద ప్రమాణం. అందుచేత నారాయణుడు కానిదేదీ లేదు. నారాయణ పక్షి, nArAyaNa pakshi -n. --grey heron; [bio.] ''Ardea cinera;'' నారి, nAri -n. --(1) woman; (lit) నర + అరి = enemy of man; --(2) bow string; నారింజ, nAriMja -n. --orange; ---తియ్యనారింజ = [bot.] ''Citrus sinensis;'' నారు, nAru -n. --(1) sprouts; germinated seed; --(2) malt; --(3) saplings; seedlings; ---బంతినారు = marigold seedlings. ---వంగనారు = eggplant seedlings. ---నారు పోసిన వాడు నీరు పొయ్యక మానడు = the one who planted the sprouts will surely supply the water too; a metaphorical expression used to indicate that God who created us will surely take care of our sustenance too. నారుమడి, nArumaDi -n. --(1) seedbed; --(2) nursery; నాలి, nAli -n. --menial work; ---కూలి, నాలి = manual labor and menial work. నాలిక, nAlika -n. --tongue; నాలుక; ---నాలిక వైపు = lingual; on the tongue side. నాలికబద్ద, nAlikabadda -n. --(1) tongue cleaner used to scrape the tongue; --(2) tongue depressor used by doctors to examine the mouth; నాలుగు, nAlugu -n. --four; ---నాలుగిళ్ల వాకిలి = courtyard; atrium. నాళం, nALaM -n. --tube; vessel; duct; నాళిక; ---ఆహారనాళం = alimentary canal. ---పరీక్ష నాళిక = test tube. ---రక్తనాళం = blood vessel. నావ, nAva -n. --boat; -- (rel.) నేవీ = a fleet of boats; నావ్యము, nAvyaMu -adj. --navigable; నావిక, nAvika -adj. --naval; marine; నావికాదిక్సూచి, nAvikAdiksUci -n. --mariner's compass; * నావుడు, naavuDu - conj. -- What happened then is; -- "ఆ తర్వాత ఏమి జరిగిందంటే…" అని చెప్పే సందర్భంలో వచ్చేది నావుడు. నాశనం, nASanaM -n. --destruction; ruin; నాస్తా, nAStA -n. --snack; tiffin; breakfast; నాసి, nAsi -adj. --inferior; smaller; of poorer quality; నాసిక, nAsika -n. --(1) nose; --(2) nozzle; నాస్తికత్వం, nAstikatvam -n. --atheism; (ant.) ఆస్తికత్వం = theism; deism; నాస్తి, nAsti -n. --non-existence; నాస్తికుడు, nAstikuDu -n. --atheist; a person who denies the existence of God; (rel.) agnostic; న్యాయం, nyAyaM -n. --(1) justice; law; --(2) propriety; equity; --(3) logic of using an analog as in క్షీర నీర న్యాయం; న్యాయనిర్ణేత, nyAyanirNEta -n. --adjudicator; న్యాయపరమైన, nyAyaparamai- -adj. --just; న్యాయమూర్తి, nyAyamUrti -n. --judge; న్యాయవాది, nyAyavAdi -n. --advocate; lawyer; న్యాయస్థానం, nyAyasthAnaM -n. --court of law; న్యాసం, nyAsaM -n. --arrangement; positioning; '''ని - ni, నీ - nI''' నింగి, niMgi -n. --sky; heavens; నిండా, niMDA -adv. --(1) fully; --(2) completely; నిండు, niMDu -adj. --full; complete; -n. --fullness; completeness; నిండుకొను, niMDukonu -v. t. --be full; become full; euphemism for empty; ---ఇంట్లో బియ్యం నిండుకున్నాయి = the rice supply in the house is exhausted. నింద, niMda -n. --blame; నిందార్హం, niMdArhaM -n. --blameworthy; నిందితుడు, niMdituDu -n. --the accused; నింపాదిగా, niMpAdigA -adv. --gently; quietly; నింపు, niMpu -v. t. --fill; fill-in; write in empty spaces of an application form; నికరం, nikaraM -n. --net; the balance of income over expenditure; నికరాదాయం, nikarAdAyaM -n. --net income; నిక్కచ్చిగా, nikkaccigA -adv. --undoubtedly; most definitely; నిక్కరు, nikkaru -n. s. --knickers; shorts; నిక్కు, nikku -n. --pride; presumptuous; నికృష్ట, nikRshTa -adj. --wicked; mean; wretched; base; (ant.) ఉత్కృష్ట, నికెలు, nikelu -n. --nickel; the chemical element with the symbol Ni; నికెలుగుండ, nikeluguMDa -n. --nickel black; నికేతనము, nikEtanamu -n. --home; abode; నిక్షిప్త, nikshipta -adj. --hidden; stored; నిక్షేపం, nikshEpaM -n. --(1) wealth; (lit.) one that is securely hidden; one that is conserved; --(2) deposit, as in mineral deposit; --(3) conservation; నిక్షేపించు, nikshEpiMcu -v.t. --hide; conserve; నిగనిగ, niganiga -adj. --onomatopoeia for something shiny or bright; నిగ్రహం, nigraham -n. --restraint; self-control; continence; నిగారం, nigaaraM - n. -- luster; నిఘా, nighA -n. --surveillance; నిచ్చెన, niccena -n. --ladder; scalar; escalator; నిజం, nijaM -n. --truth; నిజంపట్టీ, nijaM paTTI -n. --[comp.] truth table; a tabulation used to define binary functions; నిజాయతీ, nijAyatI -n. --probity; truthfulness; నిటారు, niTAru -n. --erect; vertical నిట్రాట, niTrATa -n. --erect pole; vertical pole or post; gnomon; నిట్రాయి, niTrAyi -n. --crown-post; నిట్టూర్పు, niTTUrpu -n. --sigh; deep sigh; నిత్యం, nityaM -adv. --always; constantly; forever; నిత్యకృత్యాలు, niTyakRtyAlu -n. pl. --daily routine; నిత్యమల్లి, niTyamalli -n. --a creeper with red and white flowers; [bot.] ''Hibiscus hirtus''; నిదర్శనం, nidarSanaM -n. --illustrative example; proof; evidence; నిద్ర, nidra -n. --sleep; నిద్రగన్నేరు చెట్టు, nidragannEru ceTTu -n. --rain tree; [bot.] ''Samanea saman; Enterolobium saman''; నిదానం, nidAnaM -adj. --serene; steady; unruffled; calm; straight; నిద్రాణం, nidrANaM -adj. --sleepy; dormant; hibernating; నిధి, nidhi -n. --cache; safe; store; నిధులు, nidhulu -n. pl. --funds; resources; నిన్న, ninna -n. --yesterday; నినాదం, ninAdaM -n. --slogan; నిప్పు, nippu -n. --fire; spark; live charcoal; నిబంధన, nibaMdhana -n. --rule; regulation; restriction; condition; నిబద్ధత, nibaddhata -n. --commitment; definiteness; నిబద్ధం, nibaddhaM -n. --(1) truth; --(2) tied; bound; committed; complied; నిబ్బరం, nibbaraM -adj. --firm; sound; undaunted; నిభాయించుకొను, nibhAyiMcukonu -v.i. --endure; suffer; bear; నిమజ్జనం, nimajjanaM -n. --submersion; immersion; నిమ్మ, nimma -n. --(1) lime; a greenish citrus fruit; [bot.] Citrus aurantifolia; --(2) lemon; yellowish citrus fruit; [bot.] Citrus limon; నిమ్మగడ్డి, nimmagaDDi -n. --orgon; [bot.] ''Andropogon schoenanthus; Acorus gramineus''; నిమ్మతులసి, nimmatulasi -n. --[bot.] ''Ocimum gratissimum''; నిమ్మళం, nimmaLaM -adj. --ease; comfort; normal health; placidity; నిమిత్తము, nimittamu -n. --(1) cause; reason; motive; token; (2) need; requirement; (3) connection; concern; (4) omen; (5) token; mark; sign; నిమిత్తమాత్రుడు, nimittamAtRDu -n. --causal agent; an instrument acting at the behest of someone else, usually God; నిమిషం, nimishaM -n. --minute; sixty seconds; however, according to ancient time measurement system, this word was used to represent roughly 16/75 seconds; నియంత, niyaMta -n. --dictator; controller; నియంత్రణ, niyaMtraNa -n. --control; ---కుటుంబ నియంత్రణ = family control; family planning. ---నిగ్రహము లేనివారు కుటుంబ నియంత్రణ చెయ్యాలి = people who have no will power should practice family planning. నియంత్రకి, niyaMtraki -n. --controller; నియంత్రించు, niyaMtriMcu -v.t. --control; నియతంగా, niyataMgA -adv. --regularly; నియతికాలికంగా, niyatikAlikaMgA -adv. --at regular intervals; నియమం, niyamaM -n. --rule; principle; law; నియమనం, niyamanaM - n. -- appointment; an appointment to a position or job; arrangement; నియమించు, niyamiMchu - v. t. -- appoint; నియామకం, niyAmakaM - n. -- appointment; job posting; an appointment to a position or job; నియోగులు, niyOgulu - n. -- a sub-sect among Brahmins; -- రాజాస్థానాలలో నియోగం పొంది రాజోద్యోగులుగా వున్నవారు నియోగులు. వీరు ఆ తరువాత కాలాన సంస్థానాధీశులవద్ద ఉద్యోగాలలో ఉన్నవారు. ఇంతకు ముందుకాలం వరకూ గ్రామకరణీకం చేసినవారు. నియోజకవర్గం, niyOjakavargaM -n. --electoral constituency; electorate; నిరంకుశుడు, niraMkuSuDu - n. m. -- dictator; -- మద గజం మావటి అంకుశానికి లొంగుతుంది. అంకుశం లేనివాడు నిరంకుశుడు. అంటే అతణ్ణి అదుపు చేసేవాడు ఎవడూ లేనివాడు. ఎవరి మాటను వినని పాలకుడు అనే అర్థం లో వాడు నిరంకుశుడు అంటాము. నిరంజన, niraMjana -adj. --unblemished; spotless; unpolluted; colorless; ---నిరంజన చూర్ణం = bleaching powder. ---నిరంజన జలం = bleaching liquid. నిర్, nir -pref. --without; -less; ---నిర్గుణం = without any property. ---నిరాకారం = shapeless. ---నిరంతరం = endless. ---నిర్జీవ = azoic. ---నిర్దోషి = innocent; faultless. నిరక్షరకుక్షి, niraksharakukshi -n. --unlearned; illiterate; a term used condescendingly toward illiterates; (lit.) no letters in the tummy; నిరత, nirata -adj. --continuous; always; ---నిరతాన్నదాత = one who donates food always. నిరతి, nirati -suff. --signifies devotion or dedication; ---సేవానిరతి = devotion to service. నిరధీనత, niradhInata -n. --uncontrollability; నిరనుబంధ, niranubaMdha -adj. --disjunctive; నిరపరాధి, niraparAdhi -n. --[law] innocent person; నిరపేక్ష, nirapEksha -adj. --(1) absolute; not relative; (2) indifferent; undesired; ---నిరపేక్ష ఆర్ర్దత = absolute humidity. --- నిరపేక్ష గుణకం = absolute coefficient. నిరభ్యంతరంగా, nirabhyaMtaraMgA -adv. --without any objection; నిరర్ధకం, nirardhakaM -n. --fruitless; worthless; నిరవశేష, niravaSEsha -adj. --with nothing left over; complete; exhaustive; నిరవాకం, niraVAkam -n. --management; accomplishment; (used disparagingly); నిరసన, nirasana -n. --refusal; rejection; protest; ---నిరసన వ్రతం = a vow of refusal to eat food as a form of political protest. నిరసించు, nirasiMcu -v.t. --(1) protest; --(2) censure; condemn; --(3) resist; oppose; నిరస్త్రీకరణ, nirastrIkaraNa -n. --disarmament; నిరాయుధీకరణ; నిర్గతం, nirgataM -n. --output; (ant.) ఆగతం = input; నిర్గమం, nirgamaM -n. --exit; outlet; నిర్గమ ద్వారం, nirgama dvAraM -n. --exit; outlet; నిర్గమాంశం, nirgamAMSaM -n. --output; output datum; output data; (ant.) ప్రవేశాంశం; నిర్గళితం, nirgaLitaM -n. --output; one that comes out; నిర్జల, nirjala -adj. --pref. --(1) concentrated; --(2) anhydrous; నిర్ణయం, nirNayaM -n. --resolution; decision; settlement; నిర్ణయించు, nirNayiMcu -v.i. --establish; determine; ---క్రీస్తుశకం 499లో ఆర్యభట్టు నాక్షత్ర సంవత్సరం పొడవు 365.25868 రూజులు అని నిర్ణయించేడు = In 499 AD, Aryabhatta established that the sidereal year is 365.25868 days long! నిర్బంధం, nirbaMdhaM -n. --force; compulsion; నిర్భయం, nirbhayaM -n. --fearlessness; నిర్ద్వందంగా, nirdvaMdvaMgA -adv. --unambiguously; నిర్మల, nirmala -adj. --(1) pure; --(2) clean; --(3) serene; (ant.) కలుషిత; నిర్లక్ష్యం, nirlakshyaM -n. --carelessness; (lit.) without an aim; నిర్వచనం, nirvacanaM -n. --definition; నిర్వహణ, nirvahaNa -n. --management; నిరాకరించు, nirAkariMcu -v.t. --(1) refuse; --(2) reject; repudiate; --(3) oppose; నిరాకారం, nirAkAraM -n. --shapeless; నిరాకార, nirAkAra -adj. --shapeless; without shape; amorphous; actually amorphous implies without structure; నిరాఘాటంగా, nirAghATaMgA -adv. --unobstructedly; without hesitation; boundlessly; in an easy manner; నిరాడంబరం, nirAdaMbaraM -n. --(1) unpretentiousness; modesty; --(2) informal; నిరాదరణ, nirAdaraNa -n. --inhospitability; lack of support; నిరాధార, nirAdhAra -adj. --baseless; నిరామయం, nirAmayaM - n. -- absence of disease; నిరాయుధీకరణ, nirAyudhIkaraNa -n. --disarmament; నిరాశ, nirASa -n. --despair; hopelessness; (ant.) ఆశ; నిరాశావాది, nirASAvAdi -n. --pessimist; నిర్ధారణ, nirdhAraNa -n. --determination; resolution; --జాతి, గుణ, క్రియ, సంజ్ఞల చేత - ఒక గుంపు నుండి ఒకదాన్ని విడదీయడాన్ని నిర్ధారణ అంటారు. నిర్ధార్య, nirdhArya -adj. --deterministic; నిర్మాణం, nirmANaM -n. --(1) structure; --(2) construction; నిర్మాణక్రమం nirmANakramaM -n. --[chem.] structural formula; నిర్మాణాత్మక, nirmANatmaka -adj. --(1) structural; --(2) constructive; నిర్మాత, nirmAta -n. --(1) producer (of a cinema, play, etc.); --(2) builder; creator; నిర్వాఖ్యం, nirvAkhyaM -n. --no comment! నిర్యాణం, niryANaM -n. --death; demise; నిర్వాణం, nirvANaM -n. -- cessation; blowing out; extinction of desire; extinguishing the false sense of being an individual; (ety.) nirva = to blow; -- the Buddhist equivalent of Hindu మోక్షం; నిర్వాత, nirvAta %e2t -adj. --airless; in the absence of air; anaerobic; ---నిర్వాత శ్వేదనం = destructive distillation. నిర్వాహకుడు, nirvAhakuDu -n. --controller; leader; conductor; organizer; నిర్దిష్టం, nirdishTaM -n. -- unambiguous; definite; exact; specific; precise; నిర్దిష్టత, nirdishTata -n. --specificity; such and such; నిర్మించు, nirmiMcu -v.t. --build; create; erect; నిర్వికల్ప సమాధి, nirvikalpa samAdhi -n. --concentration of mind continuously for a period of 12 x 12 x 12 x 12 seconds = 5 hours 45 minutes 36 seconds (according to Yoga Sutra); see also సమాధి; ధారణ; ధ్యానం; నిర్వివాద, nirvivAda -adj. --indisputable; నిర్లిప్తత, nirliptata -n. --carelessness; inattentive; నిరీక్షణ, nirIkshaNa -n. --long wait; vigil; నిర్జీవ యుగం, nirjIva yugaM -n. --azoic era; lifeless era; నిర్బీజ, nirbIja -adj. --without seed; నిర్వీర్య, nirvIrya -adj. --week; feeble; నిరు, niru -adj. --(1) past; last; --(2) very; ---నిరుపేద = very poor. నిరుక్త, nirukta -adj. --defined; uttered; నిరుడు, niruDu -n. --last year నిరుత్సాహం, nirutsAhaM -n. --dejection; despondency; depression; నిరుత్సాహకారిణి, nirutsAhakAriNi -n. --depressant; alcohol, sleeping pills, and tranquilizers are prime examples of depressants; నిరుపయోగం, nirupayOgaM -n. --useless; నిర్గుణ, nirguNa - adj. - without a quality; featureless; un-describable; నిర్గుణ బ్రహ్మ, nirguNa brahma - n. - Ultimate Reality; Absolute Truth; The Supreme Universal Power that is beyond description, beyond understanding, beyond description; see also సగుణ బ్రహ్మ, నిర్దుష్ట, nirduShTa -adj. --error-free; faultless; -- "నిర్ దుష్టంగా" అంటే without errors; "నిర్ దిష్టంగా" అంటే clearly stated; నిరూపకం, nirUpakaM -n. --[math.] co-ordinate; నిరూపణ, nirUpaNa -n. --[math.] proof; నిరూపించు, nirUpiMcu -v.t. --[math.] prove; substantiate; exhibit; నిర్ధూమధూమం, nirdhUmadhUmaM -n. --totally burned down without even a trace of smoke; నిర్మూలన, nirmUlana -n. --eradication; abolition; నిర్ణేత, nirNEta -n. --arbitrator, person who settles a dispute; నిర్దేశం, nirdESaM -n. --command; order; prescription; నిర్దేశాత్మక, nirdESAtmaka -adj. --prescriptive; నిరోధం, nirOdhaM -n. --prevention; impediment; obstruction; నిరోధక, nirOdhaka -adj. --preventive; obstructive; నిలకడ, nilakaDa -n. --stillness; steadiness; unperturbed; steady state; in the long run; నిలబడు, nilabaDu -v. i. --(1) stand; --(2) run for an office in an election; నిలబెట్టు, nilabeTTu -v. t. --(1) fix; set up; erect; --(2) make one wait standing; make someone stand; నిల్వ, nilva -n. - -(1) remainder; something that is left over; --(2) stock; material in stock; నిలయం, nilayaM -n. --abode; నిలుచు, nilucu -v. i. --stand; remain; నిలువు, niluvu -n. --(1) six feet of water depth; fathom; --(2) upright; నిలువుగా, niluvugA -adv. --(1) lengthwise; longitudinally; --(2) vertically; నిలువుటద్దం, nuluvuTaddaM -n. --full-length mirror; నిలువెత్తు, niluvettu -adj. --life-size; నివసించు, nivasiMcu -v. i. --live; dwell; reside; నివాత, nivAta -adj. --hermetical; airless; confined; నివారక, nivAraka -adj. --preventive; నివారణ, nivAraNa -n. --prevention; నివాసం, nivAsaM -n. --residence; dwelling; home; నివార్యం, nivAryaM -n. --avoidable; నివారించు, nivAriMcu -v. t. --prevent; avert; stop; ward off; నివాళి, nivALi -n. -- tribute; showing lighted camphor or lamp as a tribute; నివురు, nivuru -n. --ashes over burning coals; embers; నివృత్తం, nivRttaM -n. --surrounded; నివృత్తి, nivRtti -n. --(1) surrender; salvation; --(2) abolition; removal; నివ్వెర పడు, nivverapaDu -v.i. --be astonished; be shocked; నివ్వెరపాటు, nivverapATu -n. --astonishment; amazement; shock; నివేదిక, nivEdika -n. --report; memorandum; నివేశనం, nivESanaM - n. -- (1) house; habitation; residence; (2) the site of a house; (3) entrance to a house; నిశ్, niS -adj. --pref. without; less; నిశ, niSa -n. --(1) night; --(2) turmeric; నిశ్చయం, niScayaM -adj. --determination; decision; agreement; settlement; నిశ్చయార్థక, niScayArthaka -adj. --assertive; నిశ్చయార్థకం, niScayArthakaM -n. --[gram.] indicative mood; నిశ్చలం, niScalaM -n. --calm; serene; steady; stationery; unmoving; stationery; నిశ్చలత, niScalata -n. --stability; equilibrium; ---స్థిర నిశ్చలత = stable equilibrium. ---అస్థిర నిశ్చలత = unstable equilibrium. ---తటస్థ నిశ్చలత = neutral equilibrium. నిశ్శబ్దం, niSSabdaM -n. --silence; without sound; నిశాచర, niSAvara - adj. -- nocturnal; నిశాదర్శిని, niSAdarSini -n. --night-vision goggles; నిశానీ, niSAnI -n. --mark; sign; ---నిశానీ పెట్టినచోట సంతకం పెట్టండి = please sign where it is marked. నిశ్వాసం, niSvAsaM -n. --exhalation; breathing out; నిశ్చింత, niSciMta -n. --unworried; unperturbed; without a concern; నిశ్చింతగా, niSciMtagA -adj. --without worry or anxiety; నిశీథం, niSIthaM -n. --darkness; night; నిష్కర్ష, nishkarsha -n. --determination; resolution; నిష్కృతి, nishkRti -n. --atonement; recompense; expiation; నిష్ఠ, nishTha -n. --perseverance; fixed attention; devotion; నిష్పత్తి, nishpatti -n. --[math.] ratio; proportion; నిష్పన్నము, nishppannamu -n. --one that is accomplished; నిష్యందం, nishyaMdaM %e2t -n. --diffusion; నిష్ప్రయోజనం, nishprayOjanaM - n. -- useless; నిషా, nishA -n. --intoxication; నిష్ణాతుడు, nishNAtuDu -n. m. --expert; skillful person; నిష్పాక్షకం, nishpAkshikaM -n. --unbiased; not showing favor to one party; నిష్పాదన, nishpAdana - n. -- derivation; -- పుట్టించు; కలిగించు; నిషిద్ధం, nishiddhaM -n. --prohibited thing; నిషిద్ధాక్షరి, nishiddhAkshari -n. --prohibited letter; one of the eight ingredients of a literary mental feat called అష్టావధానం; నిష్క్రియాపరత్వం, nishkriyaaparatvaM - n. -- unresponsiveness; taking no action; idling and lazy; -- సోమరితనం; ఏ పనీ చేయకుండా బద్ధకంగా ఉండడాన్ని నిష్క్రియాపరత్వం అంటారు. నిష్ఠూరం, nishThuraM -n. --taunt; నిషేధం, nishEdhaM -n. --prohibition; నిషేధాజ్ఞ, nishEdAj~ na -n. --injunction; నిస్, nis -adj. --pref. without; less; నిసర్గము, nisargamu -n. --nature; natural state; నిస్తంతి, nistaMti -adj. --wireless; నిస్పృహ్యకి, nispRhyaki -n. --anesthetic; నిస్సంకోచంగా, nissaMkOcaMgA -adv. --without doubt; without hesitation; నిస్త్రాణ, nistrANa -n. --weakness; haggard; (lit.) without strength; నిస్త్రాణికామ్లం, nistrANikAmlaM -n. --weak acid; నిస్స్వార్థ, nissvArtha - adj. -- self-less -- నిస్వార్థ is incorrect spelling; నిశి, nisi -n. --night; ---నిశిరాత్రి = dead of night. నిస్సిగ్గుగా, nissiggugA -adv. --shamelessly; నిస్తేజ, nistEja - adj. -- lackluster; నిష్కాసనము, nishkAsanamu - n. -- (1) removal; (2) [math.] elimination; సమీకరణముల నుండి కొన్ని రాసులను లోపింపచేయు ప్రక్రియ. నిహితం, nihitaM -n. --one that is preserved or conserved; నిహిత ధర్మాలు, nihita dharmAlu -n. --conservation rules; -- see also విహిత = stipulated; stated; నీచ, nIca -adj. --inferior; నీచ, nIca -n. --[astron.] nadir; నీచు, nIcu -n. --inferior food (usually, meat and fish); నీచువాసన, nIcuvAsana -n. --fishy smell; foul smell; నీటి, nITi -adj. --water; నీటిగడియారం, nITigaDiyAraM -n. --clepsydra; water clock; (def.) a pot that allows water to drip through a hole and uses the duration to empty the pot to measure time; నీటిగన్నేరు, nITigannEru -n. --[bot.] ''Limnophila cemosa''; నీటిగొబ్బి, nITigobbi -n. --[bot.] ''Asteracantha longifolia''; నీటిచెంచలికూర, nITiceMcalikUra -n. --[bot.] ''Marsilea minuta''; నీటిమట్టం, nITimaTTaM -n. --water level; నీట, nITu -adj. --pretty; elegant; ---నీటుకత్తె = a belle. ---నీటుకాడు = a beau. నీటుగా, nITugA -adv. --nicely; neatly; నీడ, nIDa -n. --(1) shadow; --(2) shade; protection; నీడస్తంభం, nIDastaMbhaM -n. --gnomon; a vertical pole the length of which gives an indication of the time of day; ancient astronomers used this device to establish a number of astronomical facts; నీతి, nIti -n. --(1) moral; --(2) morality; (ant.) అవినీతి; నీతిమంతుడు, nItimaMtuDu -n. m. --a person of good moral character; (note) నీతివంతుడు, గుణమంతుడు are not correct spelling. The rule is "అ తరువాత వ, ఇ తరువాత మ"; శ్రద్ధావంతుడు is correct; నీర్ ‍తామర, nIr^ tAmara - n. -- [bot.] ''Monochoria hastata''; నీరసం, nIrasaM -n. --weakness; lassitude; weariness; lack of desire to be active; నీరా, nIrA -n. --raw juice secreted from a cut on a palm tree; a fermented version of this becomes a potent drink; నీర్కావి, nIrkaavi - n. -- the soft reddish tint of fine cloth after its newness has faded off; -- నీర్కావి = నీరు + కావి; ప్రతిదినము తడుపుచుండుటచేత పట్టిన ఎఱుపువన్నె; నీరు, nIru -adj. --slight; weak; soft; ---నీరెండ = soft sunshine. -n. --(1) water; (2) ashes; this is apt because water is an oxide (ashes) of Hydrogen; నీరుకాకి, నీటికాకి, nIrukAki, nITikAki -n. --cormorant; a duck-like bird seen in Andhra Pradesh; [bio.] ''Corvus marinus''; నీరుగొబ్బి, nIrugobbi -n. --[bot.] ''Asteracantha longifolia;'' నీరుడు, nIruDu -n. --urine; నీరుపిప్పలి, nIrupippali -n. --[bot.] ''Pongantium indicum''; నీరుప్రబ్బ, nIruprabba -n. -- Rattan cane; [bot.] ''Calamus rotang'' of the Arecaceae family; -- పేము; బెత్తం; నీరుల్లి, nIrulli -n. --onion; [bot.] ''Allium cepa'' of Liliaceae family; --పెద్ద ఉల్లి; ఉల్లి గడ్డ; ఎర్ర గడ్డ; ఉల్లిపాయ; --[Sans.] పలాండు; సుకంద; యవనేష్ట; ముఖదూషణ; దుర్గంధా; నీరువంట, nIruvaMTa -n. --[bot.] ''Solanum indicum''; నీరువావిలి, nIruvAvili -n. --[bot.] ''Vitex trifolia'' ; నీరెండ, nIreMDa -n. --mild sunshine; esp. the morning or evening sun; నీలం, nIlaM -n. --(1) sapphire; aquamarine; beryl; same as జలనీలం; నీలిపచ్చ; --(2) blue color; There are many variations in blue such as "navy blue," "indigo blue," etc. To precisely describe colors, we use standard color codes. For example, Midnight Blue (#191970), Dark Purple (#871F78), and Navy Blue (#000080); Today, the color “indigo” refers to a blue-purple color that many people can't distinguish from blue or purple. Experts say that Newton only put indigo in the rainbow because he wanted seven colors, and indigo was an extremely valuable commodity at the time; నీలకురిజి, neelakurinji - న. -- The blue flower; [Bot.] Strobilanthes kunthiana; This plant is found in the shola forests of the Western Ghats in Kerala, Karnataka, and Tamil Nadu of India and gave the Nilgiri Mountains range its name; The purplish-blue flower blossoms only once in 12 years; నీలగిరి తైలం, nIlagiri tailaM - n. -- Eucalyptus oil; నీలమణి, nIlamaNi -n. --(1) sapphire; (ety.) from Sanskrit sani priya, dear to Saturn; a hard, transparent precious stone of deep-blue corundum; a blue or green silicate of aluminium and magnesium; Mg₅Al₁₂Si₂₀; --(2) amethyst; నీలలోహితం, nIlalOhitaM -n. --violet; నీలాంజనం, nIlAMjanaM -n. --antimony; నీలాశ్యకాకం, nIlASyakAkaM - n. -- hooded crow; a crow with a black face and light-colored neck and stomach; నీలిమందు, nIlimaMdu -n. --indigo dye; indigo; నీలిమొక్క, nIlimokka -n. --indigo plant; [bot.] ''Indigofera tinctoria;'' -- మధుపర్ణిక; అవిరి; నీలిశంఖం, neeliSaMkhaM - n. -- Blue trumpet; [bot.] ''Thunbergia erecta;'' నీలుగు, nIlugu -n. --impudence; audacity; నీళ్లబుచ్చిగాడు, nILLabuccigADu, - n. -- pied kingfisher; [bio.] ''Ceryle rudis''; నీళ్లు, nILlu -n. --water; -- విశేషణముతో కూడిన జలము నీళ్ళు. అనగా, 'నీరు'కు వైకృత విశేష్యము 'నీళ్ళు;' ఉదా.: చూరునీళ్ళు, కన్నీళ్లు, చారునీళ్ళు, గంజినీళ్ళు; నీళ్ళునములు, నీళ్ళు పోసుకొను, నీళ్ళుకారు, నీళ్ళు వదులు; నీళ్లుపెట్టడం, nILlupeTTaDaM -v. t. --to irrigate; to water; నీళ్లుపొయ్యడం, nILlupoyyaDaM -v. t. --to give a bath; to water; to irrigate; నీవారం, nIvAraM -n. --wild rice; నీవు, nIvu -pro. --thou; you; నీహారం, nIhAraM -n. --snow; నీహారిక, nIhArika -n. --nebula; '''ను - nu, నూ nU, నె - ne, నే - nE, నై - nai''' నుండి, nuMDi -p.p --(1) from; --(2) since; నుగ్గు, nuggu -n. --(1) bit; --(2) fragment; powder; నుచ్చు, nuccu -n. --dung of sheep and goats; నుడి, nuDi -n. --word; expression; style; mode of speech; నుడికారం, nuDikAraM -n. --idiom; మాటచమత్కారము; నెరవణి; -- సామెతలను, జాతీయాలను కలిపి నుడికారం అంటారు; నుడివిల్లు, nuDivillu - n. -- useless chatter; అనవసరమైన మాటలు; -- Without much ado, let us start = ఈ విషయం గురించి నుడివిల్లు వద్దు, నేరుగా ముద్దాకు వెళ్దాం; నున్న, nunna -adj. --smooth; నుదురు, nuduru -n. --forehead; నుయ్యి, nuyyi -n. --well; నురగ, nuraga -n. --foam; froth; ---సబ్బునురగ = lather; foam created by soap or detergent. నులక, nulaka -n. --rough and thin coconut rope; (rel.) చేంతాడు; నులి, nuli -adj. --twisted; tangled; నులితీగ, nulitIga -n. --tendril; నులిపురుగు, nulipurugu -n. --pinworm; nematode; small, thread-like worms in bowel and intestines; [bio.] ''Enterobius Vermicularis;'' ''Ascaris lumbricoides;'' -- ఆడ జీవి పొడవు 20 నుండి 35 సెంటి మీటర్ల వరకు, మగ జీవి పొడవు 15నుండి 30 సెంటి మీటర్ల వరకు ఉంటుంది. కలుషితమైన మట్టి, నీళ్లు, ఆహరం, శుభ్రంగా కడగని కూరగాయలు, పండ్ల ద్వారా వీటి గుడ్లు మన శరీరంలోకి ప్రవేశిస్తాయి. రోజుకి 3000 నుండి 2,50,000 వరకు గుడ్లు పెడతాయి. అవి కొన్ని మలం ద్వారా బయటికి వస్తాయి; చికిత్స: అల్లోపతీ - ఆల్బండజోల్; ఆయుర్వేద - క్రిమిముద్గార్ రస్; హోమియో - Wormorid; నులుము, nulumu -v.t. --roll between the fingers; నువ్వుల నూనె, nuvvula nUne -n. --til oil; sesame seed oil; నువ్వులు, nuvvulu -n. --sesame seed; til; gingelly seed; [bot.] ''Sesamum indicum''; నుసి, nusi -n. --(1) ashes; ashes over charcoal; ashes of an incense stick, cigar or cigarette; --(2) dusty matter created by insects; --(3) itch; నూక, nUka -n. --broken; grain; cream of rice; cream of wheat; creamed grain; నూక, nUkalu -n. --grains of rice; --- నూకాలమ్మ = village goddess representing rice crops; నూగు, nUgu -n. --[bot.] tomentum; villose; cilia; hairy covering of leaves and stems; నూగుదోస, nUgudOsa -n. --[bot.] ''Bryonia scabrella''; also కూతురు బుడమ; నూగుబెండ, nUgubeMDa -n. --[bot.] ''Abutilon indicum''; నూజిలాండ్‍ బచ్చలి, nUjilAMD^ baccali -n. -- New Zealand spinach; [bot.] ''Tetragonia tetragonioides''; నూతన, nUtana -adj. --new; నూతికసింద, nUtikasiMda -n. -- Senna sophera; [bot.] ''Cassia sophera''; నూపురం, nUpuraM -n. --anklet; an ornament with tiny bells worn on the ankles; నూనె, nUne -n. --oil; sesame oil; til oil; -- నూ + నెయ్ = నువ్వుల నుండి తీసిన చమురు; నూరు, nUru -n. --one hundred; -v. t. --(1) grind into powder or paste; --(2) sharpen; whet; నూరురాయి, nUrurAyi -n. --whetstone; grinding stone; నూరు వరహాలు, nUru varahAlu - n. -- Singapore Graveyard Flowers; [bot.] ''Plumeria obtusa''; -- వాడగన్నేరు; గుడిగన్నేరు; నూర్పు, nUrpu -n. --threshing; నూలు, nUlu -n. నృత్యము, nRtyamu -n. --dance; న్యూనత, nyUnata -n. --inferiority; నెగడి, negaDi -n. --a fire lighted either to keep warm or to keep off wild beasts; నెగ్గు, neggu -v. i. --(1) win; --(2) settle; ratify; నెచ్చెలి, necceli -n. --bosom buddy; close friend; నెట్టు, neTTu -v. t. --shove; push; thrust; నెట్టకశీలి, neTTakaSIli -n. --good natured person; నెత్తమ్మి, nettammi -n. --meadow lotus; [bot.] ''Hibiscus mutabilis''; నెత్తలు, nettalu -n. --Andhra anchovy; whitebait; [bio.] ''Stolephorus andhraensis''; నెత్తళ్లు; నెత్తి, netti - n. -- forehead; -- "నెత్తి నోరు కొట్టుకోవడం" ఏడుపులో చేసే చేష్ట. ఇక్కడ నెత్తి అంటే ఫాలం. "నెత్తిన రాసిన రాత" గూడా లలాట లిఖితా రేఖ; నెత్తురు, netturu -n. --blood; నెత్తి, netti -n. --head; నెనరు, nenaru - n. -- (1) affection; love; (2) gratitude; నెనర్లు, nenarlu - n. pl. -- thanks; thank you; నెపం, nepaM -n. --pretext; excuse; నెమరువేయు, nemaruvEyu -v. t. --chewing the cud; ruminate; నెమరువేయు జంతువులు, nemaruvEyu jaMtuvulu -n. --ruminants; నెమలి, nemali; -n. --peacock; peahen; [bio.] ''Pavo cristatus;'' నెమలి పురి, nemali puri -n. --fanned tail feathers of a peacock; నెమలినార, nemalinAra -n. --[bot.] ''Holoptelea integrifolia; Vitex Nogundo;'' -- దీన్ని నెమలిచెట్టు, నెమలి అడుగు, నెమలి కన్ను, నెమలినార చెట్టు, దుందిలము, పింపిణి, అని రకరకాల పేర్లతో పిలుస్తారు. మనదేశంలో ఉష్ణమండల ప్రాంతాల్లో పెరుగుతాయి. చెట్టు ఏపుగా దాదాపు 30 అడుగుల ఎత్తు వరకు ఎదుగుతుంది. దీని కలప మృదువుగా వుండి ఇళ్లకు, ఇతర పనిముట్లకు పనికివస్తుంది. ఈ చెట్టు ఆకులు, వేళ్ళు, పట్ట వగయిరా ఆయర్వేద వైద్యంలో వాడుతారు. అనేక పశువుల జబ్బులకుఈ చెట్టు నుంచి తయారుచేసిన మందులు వాడుతారు.'దశమూలా' ఆయుర్వేద మందు దీని వేళ్లతోనే తయారుచేస్తారు. వాపులు తగ్గించడానికి, బెణుకులకు, దగ్గు ,ఆయాసం, అజీర్తి,కిడుపులో ఫుల్లు, తలనొప్పికి,చర్మవ్యాధులకు ఈ చెట్టు ఆకులు, వేళ్ళు, పట్టతో మందులు చేస్తారు. నెమలిశిఖ, nemaliSikha -n. -- Ray fern; [bot.] ''Actiniopteris radiata;'' నెమ్మది, nemmadi -adj. --(1) quiet; with ease; comfort; --(2) healthy; నెమ్మి, nemmi -n. --(1) love; affection; --(2) Ujjain desmodium tree; [bot.] ''Dalbergia oojeinensis'' of the Fabaceae family; నెయ్యము, neyyamu -n. --friendship; నెయ్యి, neyyi -n. --ghee; clarified butter; --శరీరానికి అత్యంత ఆవశ్యకమైన ఒమేగా-3, ఒమేగా-6 ఫాటీ యాసిడ్స్, ఏ, డి, ఇ మరియు కె విటమిన్లు నెయ్యిలో పుష్కలంగా ఉంటాయి. అంతేకాదు. స్వచ్ఛమైన నేతిలో కాంజుగేటెడ్ లినోలిక్ యాసిడ్ (CLA), ఏంటీ ఆక్సిడెంట్లు ఇతర ఖనిజాలు పుష్కలంగా ఉండే కారణంగా నేతి మిఠాయిలు ఆరోగ్యానికి మేలు చేకూరుస్తాయి. నెయ్యి అరుగుదలకు తోడ్పడడమే కాక దీర్ఘాయుష్షునూ, చురుకైన బుద్ధినీ, ధాతుపుష్టినీ కూడా ఇస్తుంది. శుద్ధమైన ఆవునెయ్యి కళ్ళకూ, చర్మానికి మేలు చేస్తుంది. నెర, nera -adj. --great; excellent; నెరజాణ, nerajANa -n. --very talented person; నెరదాత, neradAta -n. --great philonthropher; నెరవలి, neravali -n. --[music] improvised variation of a line in a song; నెల, nela -n. --(1) month; lunar month; the duration of a moon's cycle; --(2) month as defined in Western calendars; --(3) moon; --(4) menstruation; menses; నెలకొన్న, nelakonna - adj. -- established; took root; నెలతప్పు, nelatappu -v. i. --miss a period; become pregnant; నెలవు, nelavu -n. --abode; place; home; నెలరాజు, nelarAju -n. --moon; (lit.) king of the month; నెలవంక, nelavaMka -n. --crescent of the moon; same as చంద్రరేఖ; నెవ్వము, nevvamu -n. --poverty; distress; నెలవారీ, nelavArI -adv. --monthly; by the month; నెలసరి, nelasari -adv. --monthly; నెల్లి, nelli -n. --(1) [bot.] ''Premna esculenta''; ఉసిరిక; --(2) [bot.] ''Phyllanthus emblica''; నేటి, nETi -adj. --today's; current; ---నేటి రాత్రి = tonight. నేటుపట్టీ, nETupaTTI -n. --[comp.] truth table; resolution table; a tabulation used to define binary functions in computer science; నేడు, nEDu -n. --today; నేత, nEta -n. --(1) weave; the art of weaving; the quality of weaving; --(2) controller; leader; ---చేనేత వస్త్రం = hand-woven fabric. ---కలినేత వస్త్రం = multi-colored fabric. నేత్రం, nEtraM -n. --eye; నేత్రనాడి, nEtranADi -n. --optic nerve; నేతి, nEti -adj. --(1) made of ghee or clarified butter; --(2) not this; న + ఇతి; నేతి నేతి పద్ధతి, nEti nEti paddhati -n. --not this, not this method; trial and error method; నేతిదొండ, nEtidoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia umbellata;'' -- ఈ కాయలనుండి తీసిన టింక్చర్ హోమియోపతీ వైద్యములో ఒక ముఖ్య ఔషధం; బ్రయోనియా అల్బా; నేతిబీర, nEtibIra -n. -- sponge gourd; an edible vegetable; [bot.] ''Luffa cylindrica; Luffa pentandra; Luffa aegyptica;'' -- [Sans.] ఘృతకోశాతకీ; దీర్ఘ పటోలికా (పొడుగు పొట్ల); 'ఘృతము' అంటే 'నెయ్యి'. ఆ కాయల యొక్క నునుపుదనం వల్ల వాటికి ఆ పేరు వచ్చింది; నేతృత్వం, nEtRtvaM -n. --leadership; నేను, nEnu -pron. --I; నేనో, nEnO -adj. --pref. nano-; one-billionth; నేనోమీటరు, nEnOmITaru -n. --nanometer; one-billionth of a meter; నేపథ్యం, nEpathyaM -n. --background; behind the screen; behind the curtains; నేపాళం, nEpALaM -n. --a medicinal plant; [bot.] ''Croton tiglium''; ''Jatropha curcas'' of the Euphorbiaceae family; -- (1) నేపాళం మొక్కల్ని మనదేశంలోకి పోర్చుగీసు వారు తెచ్చారు. విత్తనాల ద్వారా వ్యాప్తి కావడమే కాక ఈ మొక్కలు కొమ్మ పాతిపెట్టినా బతుకుతాయి. గుత్తులు గుత్తులుగా కాసే నేపాళం కాయలలో చిన్న ఆముదం గింజల వంటి విత్తనాలుంటాయి. ఈ గింజల నుంచి నూనె తీస్తారు. మలబద్ధకం ఉన్నవాళ్ళకి ఈ గింజలు విరేచనకారిగా పనిచేస్తాయి. మూడు నుంచి ఐదు గింజలను దోరగా వేయించి పొట్టు తీసి వాడుకోవాలి. మోతాదు ఎక్కువైతే కళ్ళు తిరగడం, వాంతి కావడం, కడుపులో మంటగా ఉండడం కూడా జరగవచ్చు. (2) ఈ గింజలని పామోలిన్ ఆయిల్ తో కలిపి నూరి ఎలుకల్ని చంపే మందుగా వాడతారు. ఈ విత్తనాల నుంచి తీసే నూనె ఆముదమంత చిక్కగా ఉండదు. గానుగ కాయల నుంచి తీసే నూనెలాగే ఈ నూనెను కూడా బయో డీజిల్ గా వాడతారు. ఇది లైట్ పెట్రోలియంలో తేలిగ్గా కలుస్తుంది. దీపపు నూనెగానూ ఇది పనికొస్తుంది. కందెన (lubricant)గానూ, సబ్బుల తయారీలోనూ ఈ నూనెను ఉపయోగిస్తారు. స్త్రీలకు గర్భస్రావం అయ్యేందుకు, సయాటికా, పక్షవాతం వంటి వ్యాధులకు ఔషధంగానూ ఈ నూనె పనిచేస్తుంది. ఈ మొక్క అన్ని భాగాలనుంచి ఒక జిగురు స్రవిస్తుంది. దీని పుల్లలతో పళ్ళు తోముకుంటే చిగుళ్ళు గట్టిగా తయారవుతాయి. కొన్ని ప్రాంతాలలో ఈ మొక్క లేత ఆకులను ఆకుకూరగా వండుకుంటారు. కీళ్ళ సవాయి, కుష్ఠు వంటి వ్యాధులకు ఈ మొక్క వేళ్ళ కషాయం పనిచేస్తుంది. ఈ మొక్కను అస్సామీ భాషలో 'బొంగాలీ భొతోరా' అంటారు. నేమి, nEmi -n. --(1) pulley; --(2) tire of a wheel; --(3) the iron tire around a wooden wheel; నేరం, nEraM -n. --wrongdoing; crime; blame; fault; నేర్పరి, nErpari -n. --talented person; skilled person; నేరారోపణచేయు, nErArOpaNacEyu -v.t. --indict; to place the blame on; నేరుగా, nErugA -adv. --directly; straight; నేర్పు, nErpu -n. --talent; skill; -v.t. --teach; train; నేరేడు, nErEDu -n. --black plum; Java plum; Malabar plum; Jamun tree; [bot.] ''Syzygium cumini;'' of the Myrtaceae family; నేల, nEla -adj. --[bot.] dwarf; -n. --(1) ground; land; earth; soil; --(2) floor; నేలఆముదం, nElamudaM -n. --[bot.] ''Jatropha glandulifera''; నేలఉసిరి, nElausiri -n. -- Kirineli; [bot.] ''Phyllanthus niruni''; Phyllanthus amarus Schum. & Thonn. Euphorbiaceae; -- [Sans.] భూమ్యామలకి; -- ఒక ఔషధ మొక్క; దీనిలో కాడ యొక్క రంగును బట్టి ఎరుపు, తెలుపు అని రెండు రకాలు; [[File:Quebra-Pedra._Phyllanthus_niruri.JPG|right|thumb|Quebra-Pedra._Phyllanthus_niruri]] నేలకొబ్బరి, nElakobbari -n. --[bot.] ''Ionidium suffruticosum''; నేలగుమ్మడి, nElagummaDi -n. --[bot.] ''Gmelina asiatica''; -- [Sans.] విదారి; భూమికర్కారువు; నేలగురుగుడు, nElaguruguDu -n. --[bot.] ''Slevogtia verticillata''; నేలజమ్మి, nElaJammi -n. --[bot.] ''Acacia cineraria''; -- పిన్నజమ్మి; [Sans.] శషీరం; నేలజీడి, nElajIdi -n. --[bot.] ''Baliosperinum polyandrum''; నేలతంగేడు, nElataMgEDu -n. -- Tanner's cassia; Tinnavelli Indian senna; [bot.] ''Cassia auriculata''; ''Cassia angustifolia'';''Cassia obovata''; -- మాదిగ తంగేడు; చిన్నతంగేడు; [Sans.] ఆకుల్యం; స్వర్ణపత్రి; భూమిచారి; సునాముఖి; -- (rel.) [bot.] ''Cassia senna'' is normally used as a purgative. So it is taken internally. It is an effective treatment for leprosy, leucoderma, and many other skin disorders. Also used in cases of typhoid, jaundice, dyspepsia, and anemia for an effective and speedy recovery; నేలతామర, nElatAmara -n. --[bot.] ''Cassia alata''; same as మెట్టతామర; [Sans.] నలపద్మిని; నేలతాడి, nElatADi -n. --[bot.] ''Curculigo orchioides''; [Sans.] తాళమ’లిక; నేలనేరేడు, nElanErEDu -n. --[bot.] ''Permna herbacca''; --same as కాకి నేరేడు; [Sans.] భూమిజంబుక; నేలపాల, nElapAla -n. --[bot.] ''Oxystelma esculantum''; నేలపురుగుడు, nElapuruguDu -n. --[bot.] ''Phyllanthus multiflorus''; నేలపేము, nElapEmu -n. --dwarf rattan; నేలపొన్న, nElaponna -n. --dwarf cassia; -- same as కోలపొన్న; [Sans.] ఆఘ్రివర్ణిక; నేలపోక, nElapOka -n. --[bot.] ''Calamus erectus''; నేలబారు, nElabAru -adj. --(1) ordinary; mediocre; short; inferior; --(2) flat; ground-level; నేలబెండ, nElabeMDa - n. -- Common Wireweed; [bot.] ''Sida acuta'' of the Malvaceae family; ''Sida cardifolia.'' The fruits are small, dry, and splitting, often associated with the medicinal properties rather than as a common edible fruit. -- పరాశి మొక్కలు; చిట్టిముత్యాలు; [Sans.] బలా; నేలమాడు, nElamADu -n. --[bot.] ''Terminalia mentosa;'' నేలమాళిగ, nElamALiga -n. --basement; portion of a buiding that is below ground level; నేలములక, nElamulaka - n. -- Kantakari; a thorny bush; [bot.] ''Solanum surattense'' Burm. of the Solanaceae family; ''Solanum xanthocarpum'' Schard. --An Ayurvedic herb used to treat coughs, colds, asthma, and such other respiratory diseases; Its green fruits can be used in cooking. --[Sans.] కంటకారి; నేలవాయింట, nElavAyiMTa -n. --[bot.] ''Polanisia icosandra''; నేలవావిలి, nElavAvili -n. --[bot.] ''Justica gendarussa''; నేలవెలగ, nElavelaga -n. --[bot.] ''Feronia elephantum''; నేలవేము, nElavEmu -n. --chiretta; creat; King of bitters; [bot.] ''Andrographis paniculata; Justicia paniculata''; --[Sans.] భూనింబ; నేలసంపెంగ, nElasaMpeMga -n. --[bot.] ''Polyanthes tuberosa''; --[Sans.] భూమిచంపకం;. నేవళం, nEvaLaM -n. --necklace; నేస్తం, nEstaM -n. --(1) friend; pal; buddy; --(2) friendship; నైజం, naijaM -n. --nature; నైతిక, naitika -adj. --moral; ethical; నైపథ్యకర్మ, naipathyakarma -n. --makeup; నైపుణ్యం, naipuNyaM -n. --dexterity; skill; నైమిత్తికం, naimittikaM -n. -- (1) causal; result flowing from a cause; produced by a cause; dependent on an external cause; (2) occasional; accidental; నైరుతి, nairuti -n. --southeast; నైరుతి రుతుపవనం, nairuti rutupavanaM -n. --southeast trade wind; నైవేద్యం, naivEdyaM -n. --oblation; offering of food made to a deity; నైసర్గికం, naisargikaM -n. --natural state; constitution; నైసర్గిక నిర్ణయం, naisargika nirNayaM -ph. --natural selection; '''నొ - no, నో - nO, నౌ - nau''' నొక్కు, nokku -v. t. --squeeze; press; compress; నొగ, noga -n. --the longitudinal beam that connects the yoke to the carriage in a cart; see also కాడి; నొచ్చుకొను, noccukonu -v. i. --regret; feel bad; apologetic; lament; నొప్పించు, noppiMcu -n. --hurt; నొప్పి, noppi -n. --pain; ache; నొప్పిమందు, noppimaMdu -n. --analgesic; నొసలు, nosalu -n. --forehead; నోచు, nOcu -v. i. --to implement a religious ritual known as నోము; నోట, nOTa --gen. of నోరు; నోటితో, nOTitO -adv. --with the mouth; oral; నోటిపూత, nOTipUTa -n. --glossitis; noma; sores in the mouth; నోటు, nOTu -n. --promissory note; నోము, nOmu -n. --a ritualistic religious vow, by women, typically involving a fasting regimen and making offerngs to god; నోరు, nOru -n. --mouth; నౌక, nauka -n. --ship; vessel; నౌకరి, naukari -n. --job; employment; often used to imply "servitude"; నౌకరు, naukaru -n. --servant; నౌకాదండం, naukAdaMDaM -n. --the pole to push the boat away from the dock; నౌకాదళం, naukAdaLaM -n. --navy; fleet of ships; నౌకాశ్రయం, naukASrayaM -n. --harbor; port; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] ds5h7tephdenswacky8p6jdfo1lvtox 39117 39116 2026-05-15T22:02:00Z Vemurione 1689 /* Part 2: న - Na */ 39117 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: నం - naM== <poem> నంగనాచి, naMganAci -n. --sly person; a smart person who gives the appearance of being naive; --named after a lady who purportedly lived in Kanchi long long ago; -- (ety.) నంగి = a person who speaks or utters through the nose; నాచు = a thief; నమ్మకము పుట్టించి ద్రోహము చేయఁబోవువారు నంగినంగిగా మాటలాడుచు నక్క వినయము చూపెదరు. అట్ల నక్కవినయము చూపు మోసగానికి ’నంగినాచు’ అని పేరు; -- (ety.) నంగై అంటే అమాయకురాలైన చిన్న పాప. నాచ్చి అంటే నాయకురాలు. అమాయకురాలయిన చిన్న పాపగా కనిపించే నాతి, చతురురాలు - తిరుమల రామచంద్ర; నంజనేలలు, naMjanElalu -n. --dry lands; land with no irrigation; --మెరక నేలలు; నంగి, naMgi - n. --a person who speaks or utters through the nose; నంది, naMdi -n. -- (1) the sacred bull, mount of Lord Shiva; -- (2) [bot.] ''Cedrela tuna;'' నందివర్ధనం, naMdivardhanaM -n. --Rose Bay; [bot.] ''Tabernaemoutana coronaria; Nerium coronarium''; -- see also గోవర్ధనం; గరుడవర్ధనం; నందివృక్షం, naMdivRkshaM -n. --Indian Mahogony; [bot.] ''Cedrela tuna''; నందోరాజా భవిష్యతి, naMdOrAjA bhavishyati - ph. -- a saying to express an optimistic outlook; -- "భవిష్యత్‌లో ఏం జరుగుతుందో మనం ఊహించలేం" అనే అర్థంలో ఈ జాతీయాన్ని వాడుతుంటారు. ఆశావాద దృక్పథం మంచిదనీ, ఆశావాద దృక్పథం వల్ల విజయం, ఆనందం కలుగుతాయని ఆధునిక మనస్తత్వ శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. ఆశావాదాన్ని సూచించడానికి మనవాళ్ళు నందోరాజా భవిష్యతి అంటారు; దీని వెనక ఒక కథ ఉంది. వేశ్యా వణిగ్వినాశోవా\ దేశకాల గతోపివా\ఉత్తుంగ భుజ నాశోవా\ నందో రాజా భవిష్యతి\\ అన్న శ్లోకంలో ఇది చివరి పాదం; నంబరు, naMbaru -n. --number; </poem> ==Part 2: న - Na== <poem> నకనక, nakanaka -adj. --onomatopoeia for hunger; నకలు, nakalu -n. --copy; --(ant.) అసలు = original; నక్క, nakka -n. -- (1) fox; the Indian fox; (lit.) the one that lurks; [bio.] ''Vulpes bengalensis''; (2) tiger; -- (rel.) గుంటనక్క = jackal; [bio.] ''Canis aureus;'' -- నక్క తోక తొక్కడం = stepping on a tiger's tail; an expression to indicate luck because one has to be lucky to survive after stepping on a tiger's tail; నక్కదోస, nakkadOsa -n. --a short yellow cucumber; [bot.] ''Bryonia callosa'', నక్కనేరేడు, nakkanErEDu -n. --[bot.] ''Flacourtia callosa''; కాకినేరేడు; నక్కవినయం, nakkavinayaM -n. --insincere humility; నక్కవుల్లి, nakkavulli -n. --[bot.] ''Urginia indica; Scilla indica''; నక్కరేను, nakkarEnu -n. --Monkey jack; [bot.] ''Artocarpus lacoocha'' of the Moraceae family; -- a valuable tropical tree species native to India and used for fruit, furniture, timber, and feed నక్తాలు, naktAlu -n. --the religious practice, among devotees of Shiva, of fasting all through daytime and eating one meal at night; నక్సలైటు, naksalaiTu -n. --any person who believes in the philosophy behind the peasant uprising at Naxalbari village in Darjeeling district of West Bengal, India and hopes to bring about social and economic equality for exploited populations through the barrel of a gun; నక్షత్రం, nakShatraM -n. --(1) a star cluster, identified with one name; there are about 5400 stars visible to the naked eye of a sharp-eyed individual on a dark night; (lit.) one that does not get exhausted; --(2) lunar asterism; lunar mansion; a small group of visible stars in the background sky through which the Moon appears to move as seen from Earth; there are 27 such lunar asterisms, each occupying about 360/27 = 13.3 arc degrees of the lunar ecliptic; as the region of the sky occupying 13.3 arc degrees may contain many visible stars, the Hindu calendar names each asterism by the name of the most prominent star, the Yoga tara, of that group; some lunar asterisms may contain only one such star (చిత్ర) while others may contain as many as six (కృత్తిక) or more; ---జన్మనక్షత్రం = జన్మరాశి = asterism at birth; the position of the moon at the time of birth; పుట్టిన సమయంలో క్షితిజం (Horizon) వద్ద ఉదయిస్తున్న రాశిని, లేక ఉన్న రాశిని జన్మ లగ్నం అంటారు. ఒకొక్క రాశి, క్షితిజాన్ని దాటడానికి ఉజ్జాయింపున 2 గంటలు తీసుకుంటుంది. ---నామనక్షత్రం = asterism derived from the first letter of the given name; this is a trick to derive the asterism at birth if the data at the time of birth are missing; నక్షత్ర, nakshatra -adj. --stellar; astral; నక్షత్రదినం, nakShatradinaM -n. --sidereal day; about 23 hours, 56 minutes; నక్షత్రమండలం, nakshatra-maMDalaM -n. --constellation; నక్షత్రమల్లి, nakshatramalli -n. --Star Jasmine; [bot.] ''Trachelospermum jasminoides''; నక్షత్రమాల, nakshatramaala - n. -- a poem of praise with 27 stanzas; 27 పద్యాలు ఉన్న స్తోత్రం; నక్షత్రరాశి, nakshatrarASi -n. --star cluster; star group; constellation; asterism; తారాసి; నక్షత్రాకార, nakshatrAkAra -adj. --[bio.] stellate; నకిలీ, nakilI -adj. --imitation; ersatz; false; artificial; not genuine; నకిలీ పట్టీ, naklIpaTTI -n. --[tailoring] false hem; నక్కి గింజలు, nakki ginjalu - n. -- fox nuts; Lotus nuts; [bot.] Euryale ferox; seeds from the prickley waterlily; these edible seeds are dried, roasted, and consumed as snacks; -- పూల మఖానా; కమలం గింజలు; కలవ గింజలు; నకీబు, nakIbuprickly -n. --usher; the person who shows the way in a theater; నక్కు, nakku -n. --(1) plowshare; --(2) stone chisel; -v.i. --lurk; crouch; prowl; నఖం, nakhaM -n. --గోరు; నఖముఖాలనుండి, nakhamukhAlanuMDi -ph. --from all over; from everywhere; నఖశిఖ పర్యంతం, nakhaSikha paryaMtaM -ph. --from toe to head; నగం, nagaM -n. --hill; mountain; నగ, naga -n. --jewel; ornament; నగ-నట్రా, naga-naTrA -ph. --jewels and other valuables; నగదు, nagadu -n. --cash; ready money; నగరం, nagaraM -n. --city; town; metropolis; urban center; నగర, nagara -adj. --urban; city; town; నగరీకరణం, nagarIkaraNam -n. --urbanization; నగలు, nagalu -n. pl. --jewelry; నగ్న, nagna --adj. --(1) naked; nude; bare; --(2) without any embellishments; ---నగ్నసత్యం = bare facts; facts without embellishments. ---నగ్నసౌందర్యం = bare beauty; used to refer to the beauty of a nude woman. నగారా, nagArA -n. --large kettle drum; నగిషీ, nagishI -n. --carving; engraving; artwork; intricate design work; నగిషీరాత, nagishIrAta -n. --calligraphy; నజరానా, nazarAnA -n. --reward; prize; bounty; something that is given generously; నజరు, najaru -n. --gift; నటన, naTana -n. --action; నటించు, naTiMcu -v. t. --(1) act; --(2) imitate; --(3) put a false front; --(4) behave with an intention to cheat; నట్టిల్లు, naTTillu -n. --middle part of a house; నట్టు, naTTu -n. --nut; the gadget that goes with a bolt to fasten things; నట్టేట, naTTETa -adv. --in mid-stream; నట్టేటద్రోయు, naTTETadrOyu - v. t. -- destroy; abandon in mid-stream; నజ్జు, najju - n. -- cold and fever; head congestion and fever; morose and dull feeling; నడక, naDaka -n. --walk; style of walking; gait; నడచు, naDacu -v. i. --walk; నడత, naData -n. --character; moral character; behavior; నడవ, naDava -n. --aisle; walkway; breezeway; verandah; corridor; నడవడిక, naDavaDika -n. --behavior; character; moral character; నడిరేయి, naDirEyi -n. --midnight; నడ్డి, naDDi -n. --back; lower back; small of the back; నడు, naDu -inter. --walk!; keep moving!; go ahead!; నడుపు, naDupu -v. t. --drive; operate; నడమంత్రపు, naDamaMtrapu -adj. --unexpected; in between; interstitial; --- నడమంత్రపు సిరి = windfall wealth; wealth that came unexpectedly; wealth that came in between (that is, not inherited, not earned); నడుమ, naDuma -adj. --middle; in between; నడుము, naDumu -n. --(1) lower back; --(2) waist; --(3) middle; నడుముకట్టుకొను, naDumukaTTukonu -v. i. --[idiom] roll up the sleeves; gird up one's loins getting ready to do something; take responsibility; నడుము నొప్పి, naDumu noppi -n. --backache; lumbago; నత, nata -adj. --inclined; sloping; నత్త, natta -n. --snail; [bio.] ''Helix aspersa'' Muller; ''Escargots bourguignonne''; నత్తగుల్ల, nattagulla -n. --shell of a snail; నత్రజని, natrajani -n. --[chem.] nitrogen; one of the elemental gases with symbol N and atomic number 7; Nitrogen is an inert gas — meaning it doesn't chemically react with other gases — and it isn't toxic. But breathing pure nitrogen is deadly. That's because the gas displaces oxygen in the lungs. Unconsciousness can occur within one or two breaths. నతి, nati -n. --inclination; slope; నతిక్రమం, natikramaM -n. --gradient; నతిగతి, natigati -n. --ramp; sloping road; sloping way; sloping plank; నత్తి, natti -n. --stammer; stutter; నత్రికామ్లం, natrikAmlaM -n. --[chem.] nitric acid; HNO₃; నత్రీకరణ, natrIkaraNa -n. --[chem.] nitration; నది, nadi -n. --river; (def..) a stream or brook that is longer than about twelve kilometers, according to Indian tradition; -- నది = పశ్చిమం నుండి తూర్పుకి ప్రవహించే ఏరు; నదము = తూర్పు నుండి పశ్చిమానికి ప్రవహించే ఏరు; నదీశాఖ, nadISAkha -n. --distributary; the branch of a river before it joins the sea; -- (rel.) ఉపనది = tributary; నదురు, naduru -n. -- hesitation; -adj. -- appealing; gentle; ---నదురు, బెదురు = hesitation and fear. ---పిల్ల కంటికి నదురుగా కనిపిస్తోంది = the girl is appealing.to the eye; నన్న, nanna -adj. --short; నపుంసకుడు, napuMsakuDu -n. --eunuch; impotent person; నప్పు, nappu -v. i. --suit; match; ---ఈ రంగు నీకు నప్పుతుంది = this color suits you. -v. t. --move in a board game; ---నప్పేవా? = did you move your pawn? నభం, nabhaM -n. --sky; నభోమూర్తి, nabhOmUrti -n. --[astron.] celestial body; నభోతరణి, nabhOtaraNi -n. --spaceship; celestial ship; నభోవరణం, nabhOvaraNaM -n. --space; cosmos; నమనమలాడు, namanamalADu -v. i. --thrive; flourish; నమస్కారం, -n. --a salutation; a greeting; నమ్మకం, nammakaM -n. --trust; belief; నమ్మకస్తుడు, nammakastuDu -n. --trustworthy person; నమ్మిక, nammika -n. --trust; belief; నములు, namulu -v. t. --chew; masticate; నమ్ము, nammu -v. i. --believe; trust; నమూనా, namUnA -n. --(1) model; pattern; exemplar; --(2) specimen; sample; example; నమోదుచేయు, namOducEyu -v. t. --record; register; నయం, nayaM -inter. --well! -n. --welfare; improvement; నయగారం, nayagAraM -n. --smoothness; softness; నయనము, nayanamu -n. --the eye; నరం, naraM -n. --(1) tendon; -- (2) nerve; నర, nara -adj. --human; (rel.) వానర; నరకం, narakaM -n. --hell; According to Hindu Puranas, there are several hells; Some say there are 7, and some say 21; Bhagavata Purana lists 28; నరతురంగం, naraturaMgaM -n. --(1) centaur; half man, half horse; --(2) Centaurus, the centaur; a star cluster; నరమామిడి, naramAmiDi -n. --[bot.] ''Heteranthera monopetala; Polyalthia longifolia''; -- ఉత్తర సర్కారులలో కొండలలో పెరుగు చెట్టు. నరమేధం, naramEdhaM -n. --(1) genocide; (2) human sacrifice; నరవానరగణం, naravAnaragaNaM -n. --primates; Biological order that includes monkeys, apes, and humans. Compared to other mammals, they have large brains and depth perception. నర్తనం, nartanaM -n. --dance; నర్తన శాల, nartanaSAla -n. --dance hall; నర్తకి, nartaki -n. f. --dancer; నర్మగర్భం, narmagarbhaM - adj. -- subtle; pregnant with meaning; -- లౌకికార్థంలో నర్మగర్భంగా మాట్లాట్టం అంటే - మనసులో ఉన్నదాన్ని సూటిగా కాకుండా మరోరకంగా అర్థమయ్యేట్టు ఎదుటి వాళ్ళకు చెప్పటం; నిగూఢమైన అర్థముతో నిండినది; అవమానపరచే దృష్టి లేకుండా చమత్కారంగా నవ్వు వచ్చేట్టు మాట్లాడడం నర్మ గర్భ సంభాషణం; నర్మం అంటే పరిహాసము, వినోదము, సంతోషము అని అర్ధాలు; -- see also మర్మగర్భం; నరుడు, naruDu -n. --human being; Homo Sapiens; నలక, nalaka -n. --speck; particle; ---కంట్లో నలక = speck in the eye. నలత, nalaTa -n. --unwell; ill; mildly sick; నల్ల అడవి ఆముదం, nalla aDavi AmudaM - n. -- Bronze-leaved physic nut.; [bot.] ''Jatropha gossypifolia'' L. of the Euphorbiaceae family; నల్లఈశ్వరి, nallaISvari -n. --[bot.] ''Aristolochia indica''; నల్లఉమ్మెత్త, nallaummetta -n. --[bot.] ''Datura fastuosa; Datura metel;'' నల్లకందిరీగ, nallakaMdireega - n. -- Carpenter bee; [bio.] ''Xylocopa;'' నల్లకలువ, nallakaluva - n. -- [bot.] ''Nymphaea stellata'' Willd.; నల్లకౌజు, nalla kauju -n. --the black partridge; [bio.] ''Francolinus francolinus''; నల్లగుడ్డు, nallaguDDu -n. --pupil; నల్లచిత్రమూలం, nallacitramUlaM -n. --[bot.] ''Plumbago capensis''; నల్లజీడి చెట్టు, nallajIDi ceTTu -n. --marking nut tree; [bot.] ''Semecarpus anacardium;'' -- called marking nut because of the indelible black mark it can make on clothing; Indian washermen use this to identify clothes; its medicinal uses include treatment of skin diseases; -- సిమిడిపళ్లు చిన్న జీడిమామిడి పళ్ళలా ఉంటాయి. తినడానికి తియ్యగా రుచిగా ఉంటాయి; -- సిమిడిపిక్క / సిమిడిపండు; [Sans.] భల్లాటకం. నల్లజీలకర్ర, nallajIlakarra -n. -- Babul; Black Caraway; Black Cumin; fennel flower; nigella; nutmeg flower; Roman coriander; black onion seed; [bot.] ''Nigella sativa;'' నల్లతుమ్మ, nallatumma -n. --[bot.] ''acacia arabica''; a large thorny tree, up to 14 meters high; నల్లని, nallani -adj. --black; నల్లపూస, nallapUsa -n. --small black bead; నల్లపూసలు, nallapUsalu -n. --(1) black beads; --(2) a sacred necklace, made of blck beeds, worn by women as a mark of wedded life; నల్లబుడ్దకాసి, nallabuDDakAAsi, - n. --Black nightshade; [bot.] ''Solanum nigrum'' L. Solanaceae; నల్లమందు, nallamaMdu -n. --opium; an addictive drug made from opium poppies; ''Lachryma papaveris'' is dried latex obtained from the seed capsules of the opium poppy, ''Papaver somniferum''; (lit.) the black medicine; the seeds of this plant (గసగసాలు), are used in Indian cooking; Opium is the raw material for morphine; నల్లమద్ది, nallamaddi -n. --a timber tree; [bot.] ''Terminalia tomentosa''; నల్లరేగడి నేల, nallarEgaDi nEla -n. --black cotton soil; నలితిండి, nalitiMDi -n. --snack; నల్లి, nalli -n. --bed bug; నల్లికళ్లపాము, nallikaLLapAmu -n. --newt; skink; -- బిందిపాము; రక్తపుచ్చం; ఇది చిన్న పాములా కనిపించే బల్లి; రక్తపుచ్చం అంటే ఎర్రని తోక గలది అని అర్థం; బిందిపాము గాఢమైన ఆకుపచ్చ, నలుపు రంగులలో మధ్య నిలువు లేత రంగు చారలతో మెరుస్తూ ఎరుపు తోకను కలిగివుంటుంది. కొన్ని మొత్తం ఒకే రంగులో కూడా వుంటాయి. దీనికి రెండు జతల కాళ్లు తల వెనుక, తోక ముందు భాగంలో వుంటాయి. చిన్న చిన్న కీటకాలు వీటి ఆహారం; నలు, nalu -adj. --four; నలుగు, nalugu -n. --(1) the ceremonial oil bath given to bride and groom before a wedding; --(2) oil bath, in general; -v. i. --to get crushed; to get squeezed in between; నలుగురు, naluguru -n. --four people; few people; ---నలుగురితో మాట్లాడేవా? = did you discuss with a few people? నలుచదరం, nalucadaraM -n. --square; నలుపు, nalupu -n. --black; ebon; dark; -v. t. --to squeeze between the fingers with a grinding motion; నలుసు, nalusu -n. --(1) speck; small particle; --(2) infant; baby; నల్లేరు, nallEru -n. --vitis; yellow vera; [bot.] ''Vitis quadrangularis;'' -- [Sans.] వజ్రవల్లీ; చతుర్థార; అస్థి సంధాన; ---నల్లేరు మీద బండి నడక = [idiom] cake-walk; a piece of cake; something that is easy and comfortable to do. నవ, nava -adj. --new; fresh; modern; -pref. --neo-; -n. --nine; నవకల్పన, navakalpana -n. --innovation; నవజని, navajani -n. --ammonia; hydrogen nitride; Nitrosil; (ety.) one that came out of నవాసారం; NH₃ నవజాత, navajAta -adj. --newly born; nascent; నవటాకు, navaTAku -n. --a pre-metric weight measure equal to one-eigth part of a seer or 10 tolas; నవత, navata -n. --(1) difficulty; hardship; --(2) emaciation; నవధాన్యాలు, navadhAnyAlu -n. --the nine grains, namely paddy, horse gram, green gram, urid gram, sesame (til), wheat, legumes, toor, and Bengal gram (garbanzo); (వడ్లు, ఉలవలు, పెసలు, మినుగులు, నువ్వులు, గోధుమలు, అనుములు, కందులు, సెనగలు). నవనవోన్మేషశాలిత్వం, navanavOnmEshaShaalitvaM - n. -- retelling an established story in. anew way; -- పాత విషయాలే అయినప్పటికీ, వాటిని స్వంత పద్ధతిలో చెప్పడాన్ని నవనవోన్మేషశాలిత్వం అంటారు. అదే నైపుణ్యము లేదా ప్రజ్ఞ; నవయు, navayu -v. i. --emaciate; wane; నవరంగ్ పిట్ట, navaraMg piTTa - n. -- [bio.] ''Pitta brachyura;'' -- ఈ పక్షి భారత ఉపఖండం అంతటా కనిపిస్తుంది. గడ్డి, పొదలు పెరిగేచోట, హిమాలయ పర్వతాల్లోని దట్టమయిన సతత హరితారణ్యాలలోనూ సంచరిస్తాయి. ఇవి ఒక ప్రాంతానికి పరిమితమయి (teritorial) ఉంటాయి. ఇవి చాలా సిగ్గరి పిట్టలు. ఆకులమధ్య, కొమ్మలమధ్య ఉండి కనపడవు. ఆడ, మగ పిట్టల తల పైభాగం crimson రంగులో ఉంటుంది. నవరత్నాలు, navaratnAlu -n. --the nine gems, namely lapis-lazuli or cat's eye (వైడూర్యం), coral (పగడం, ప్రవాళం), diamond (వజ్రం), emerald (మరకతం, పచ్చ), onyx (పుష్యరాగం?), pearl (ముత్యం, మౌక్తికం), ruby (పద్మరాగం, మాణిక్యం, కెంపు), sapphire (నీలం), and topaz (గోమేధికం); there are really more than nine precious and semi-precious stones; నవనీతం, navanItaM -n. --(1) butter; --(2) a suspension of oil in water obtained by shaking them together; నవమి, navami -n. --the ninth day of the lunar half-month; నవల, navala -n. --novel; kind of prose writing with a plot; నవలకంద, navalakaMda -n. --knul koal; నూల్‌కోలు; నవలిక, navalika -n. --novella; novelette; a short novel; నవశిలా యుగం, navaSilA yugaM -ph. --[geol.] Neolithic age; కొత్త రాతి యుగం; నవశిలా యుగం; నవశీర్షం, navaSIrshaM -n. --[biochem.] amine end of an amino acid; the other end is acid end or ఆమ్లశీర్షం; నవ్య, navya -adj. --novel; neo; new; నవ్యజీవ యుగం, navyajIva yugaM -ph. --Cenozoic era; నవ్యత, navyata -n. --novelty; నవ్యతార, navyatAra -n. --nova; a type of star that suddenly increases its light output and then fades away to its former status; నవాంశ, navAMSa -n. --(1) amine group; --(2) one-ninth of "Raasi" or Lagna of Indian astrology; నవారు, navAru -n. --cotton tape; cotton tape woven around the frame of a cot to create a "box spring" on which bedding is unrolled to create a bed; నవాసారం, navAsAraM -n. --ammonium chloride; sol ammoniac; NH₄Cl; (lit.) the new alkali; same as నవక్షారం; నవామ్లం, navAmlaM -n. --amino acid; (ety.) the word "amino" was derived from ammonia when people believed that the amines are derived from ammonia. The Telugu word for ammonia is నవాసారం; This is one possible explanation for the root నవ in నవామ్లం. Also the word నవామ్లం connotes the meaning "new acid" and indeed amino acids are relatively new; there are some 20 amino acids that make-up the protin molecules; నవీన, navIna -adj. --new; నవుకరీ, navukarI -n. --servitude; employment; నవుకరు, navukaru -n. --servant; నవ్వు, navvu -n. --laugh; ---చిరునవ్వు = smile. నవేను, navEnu -n. --[chem.] nonane; a hydrocarbon with nine carbon atoms;C₉H₂₀; నష్టం, nashTaM -n. --loss; (ant.) లాభం; నష్టపరిహారం, nashTaparihAraM -n. --compensation for a loss; నస, nasa -n. --itch; annoyance; నసపెట్టు, nasapettu -v. t. --bother; bug; annoy; irritate; నస్యం, nasyaM -n. --(1) snuff; tobacco powder; --(2) inhalant; any powder or fluid prescribed by a doctor for inhalation through the nose; నసాళం, nasALaM -n. --center of the nervous system; deep inside the head; నసీబు, nasIbu -n. --destiny; fate; నసుగు, nasugu -v. i. --grumble; murmur; mutter; dither; hesitate; న్యర్భుదము, nyarbhudaMu -n. --one followed by 11 zeros in the traditional Indian method of counting; '''నా - nA''' నాంది, nAMdi -n. --prelude; opening statement; -- నాటకాలు ఆరంభించేటప్పుడు ప్రదర్శన మధ్యలో ఏ ఆటంకమూ కలగకుండా ఉండడానికి ప్రధాన నటుడు తనకు ఇష్టమైన దేవుణ్ణి తెర వెనుక ప్రార్థిస్తాడు. అది నాందీ వాక్యం. దేవతలకు ఆనందం కలిగించేది గాబట్టి దీన్ని నాంది అంటారు. దీని తర్వాత ప్రస్తావన ఉంటుంది. అందులో నాటక కర్త గురించి, ప్రదర్శన గురించి లఘు పరిచయం చేయబడుతుంది. నా, nA -pos. pron. --my; genitive of నేను; నాకము, nAkamu -n. --heaven; paradise; నాక్షత్ర, nAkshatra -adj. --sidereal; astral; నాక్షత్ర మాసం, nAkshatra mAsaM -n. --sidereal month, approximately equal to 27.3 days; (def.) the time it takes for the Moon to start its journey from one star (as seen from the Earth) and return back to the same star; see also చాంద్రమాసం; నాక్షత్ర సంవత్సరం, nAkshatra saMvatsaraM -n. --sidereal year; 365 days 6 hours 9 minutes 10 seconds; the time taken by the Sun to return to the same place in its annual apparent journey against the background of the stars; నాకు, nAku -dative of pers. pron. --to me; -prep. --for me; -v.t. --lick; -prep. --for me; నాకువు, nAkuvu -n. --ant-hill; నాకువునాకు, nAkuvunAku -n. --aardvark; anteater; the animal that licks ant-hills; నాగ, nAga -adj. --pref. [bot.] big; నాగకేసరం, nAgakEsaraM -n. --[bot.] ''Mesua ferrea;'' a herb used in Ayurveda to improve fertility in women; నాగజెముడు, nAgajemuDu -n. -- (1) a type of cactus native to the Americas; [bot.] ''Euphorbium antiquorum; Euphorbium omliquorum;'' -- (2) Prickly Pear; Snake Hood Fig; [bot.] ''Opuntia ficus-indica;'' -- నాగుపాము పడగవలె వీటి దళాలు పైన వెడల్పుగా, క్రింద సన్నంగా వుంటాయి. ఆ పడగలకు పైన ఎర్రటి (పసుపురంగు) పండ్లు కాస్తాయి. వీటి పుష్పాలకంటే పండ్లే ఎక్కువ ప్రసిద్ధి. ఈ పళ్ళను పేదలు తింటారు. నాగతుమ్మ, nAgatumma -n. --[bot.] ''Acacia farnesiana''; నాగదాళి, nAgadALi -n. --[bot.] ''Opuntia dillenii;'' నాగదొండ, nAgadoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia epigaea; Corallocarpus epigaeus''; నాగపొత్తి, nAgapotti -n. --[bot.] ''Stemona gloriosoides''; నాగమణి, naagamaNi - n. -- Viper's stone; -- పామురాయి; పాము ముత్యం; పాము యొక్క ఉపయోగించబడని విషం కొంతకాలానికి ఇలా రాయిగా మారుతుంది; ఇది విలువైన రాయీ కాదు, ముత్యం అంతకన్నా కాదు. దీనితో ఎవరిని వశపరుచుకోవటమూ సాధ్యం కాదు, విషానికి విరుగుడూ కాదు. నాగమల్లె, nAgamalle -n. --cannon ball tree; [bot.] ''Rhinacanthus communis; Couroupita guianensis; Justicia nasuta''; --[Sans.] అష్టపత్రిక; నాగ ముత్తువ పులగము, nAga muttuva pulagamu - n. -- [bot.] ''Sida spinosa'' of the Malvaceae family; ''Sida alba''; --జిబిలిక మొక్క; నిత్యమల్లె జాతి మొక్క ఇది; దీని ఆకుల్ని బెల్లంతో కలిపి మెత్తగా నూరి, ఒక పల్చటి గుడ్డకు మందంగా పూసి విరిగిన చెయ్యి లేక కాలి ఎముకల మీద దానిని ఉంచి, వెదురు బద్దలతో గట్టిగా కట్టు కడతారు. విరిగిన ఎముకలు చాలా త్వరగా అతుక్కుంటాయి; --[Sans.] నాగబలా; నాగరాజు, naagaraaju - n. -- king cobra; -- నాగుపాము విషం మనిషి నాడీమండలం మీద పని చేస్తుంది; కింగ్ కోబ్రా అస్సాం కొండల్లో, మైసూరు అడవుల్లో ఉంటుంది. ఇటీవల శ్రీకాకుళం ప్రాంతంలో కూడా కనిపించింది. అత్యంత విష సర్పం. పదడుగుల వరకు పొడవు. పెద్ద పడగ ఉండదు. చూడగానే నాగరాజు అని తెలిసిపోతుంది; నాగరికత, nAgarikata -n. --(1) civilization; --(2) urbanity; fashionableness; (rel.) సంస్కృతి; (ant.) అనాగరికత; నాగలి, nAgali -n. --plow; (Br.) plough; (ety.) నాటడం కొరకు వాడే పనిముట్టు; నాగవల్లి, nAgavalli -n. --(1) betel creeper; --(2) part of a wedding celebration; నాగవల్లీ దళం, nAgavallIdaLaM -n. --betel leaf; నాగవాసం, nAgavAsaM -n. --(1) staple used for fastening; --(2) ringer inside a bell; నాగా, nAgA -n. --(1) nothing; cipher; --(2) intermission; absence; absenteeism; showing up for work with interruptions; నాగుపాము, nAgupAmu -n. --cobra; (rel.) రాజనాగు = king cobra; -- నాగుపాము విషం మనిషి నాడీమండలం మీద పని చేస్తుంది; సాధారణంగా మన దేశం అన్ని ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది. పాములు వాళ్ళు ఆడిస్తారు. పడగ, పడగమీద సులోచనాల మాదిరి గుర్తు ఉంటుంది; నాగేంద్రం, nAgEMdraM -n. --Nagendram; a fish of the Cyprinidae family; [bio.] ''Osteochilus thomassi;'' నాగేంద్రుడు, nAgEMdruDu -n. --king of snakes; నాచ్ పార్టీ, nAch pArTI - n. - a group dance performed by a clan of prostitutes with suggestive indecent language and gesture; such dances were common at weddings in the late nineteenth and early twentieth centuries in Andhra; (see also) భోగం మేళాలు, మేజువాణీ; నాచు, nAcu -n. --moss; slime; algae; [bot.] ''Vallisneria octandra''; నాజూకు, nAjUku -adj. --refined; modern; slim; fashionable; నాటకం, nATakaM -n. --(1) play; drama; Usually several acts and lasts 2 to 3 hours in duration; --(2) pretense; నాటకీకరించు, nATakIkariMchu - v. i. -- dramatize; నాటకీకరణం, nATakIkaraNaM - v. i. -- dramatization; నాట్యం, nATyaM -n. --dance; నాటిక, nATika -n. --small play; one-act play; Usually lasts about 30 to 45 minutes; నాటు, nATu -adj. --native, unrefined; locally produced; country; rural; sometimes used in a sense to imply that native stuff is inferior to imported; ---నాటు సరుకు = native stuff. ---నాటు సారా = home-brewed (possibly bad) liquor. ---నాటు వైద్యం = unsophisticated medical treatment. ---నాటు పడవ = country boat. -n. --dent; cut; notch; -v. t. --plant; నాటు పెట్టు, nATu peTTu -v.t. --notch; cut a notch; నాటుకొను, nATukonu -v.t. --take root; నాట్లు, nATlu -n. --transplantation of seedlings; నాడా, nADA -n. --(1) horseshoe; --(2) ribbon; tape; నాడి, nADi -v.t. --(1) pulse; heartbeat felt at the wrist; --(2) nerve; one of the 72,000 astral nerves in the body, according to Yoga; నాడిక, nADika -v.t. --a duration of time equal to 24 minutes; నాడీవలయం, nADIvalayaM -n. --celestial equator; the great circle on the celestial sphere halfway between the celestial poles; నాడీ వ్యవస్థ, nADI vyavastha -n. --nervous system; the domain of the nerves; ---కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ = central nervous system. నాడు, nADu -n. --(1) day; time; --(2) country; region; ---తాతలనాడు, = in grand parent's time; in the bygone days. ---ఈనాడు = today; this time. ---తమిళనాడు = Tamil country. నాణ్యం, nANyaM -n. --quality; good quality; ---నాణ్యమైన సరుకు = quality merchandise. నాణ్యత, nANyata -n. --quality; grade; నాణెం, nANeM -n. --coin; నాతి, nAti -n. --woman; ---నాతిగల బ్రహ్మచారి = a bachelor who has a woman; a man whose wife is temporarily away. నాతి చరామి, naati charaami n. -- I will not violate; I will not disobey; -- న + అతిచరామి = అతిక్రమించను. నాథుడు, nAthuDu -n. --(1) lord; master; protector; --(2) husband; --(3) leader; నాదం, nAdaM -n. --(1) a musical note; a special type of స్వరం; --(2) [ling.] voiced sound; నాది, nAdi -pron. --mine; belonging to me; నానపాల, naanapaala - n. -- asthma plant; common spurge; sneeze weed; snake weed; [bot.] ''Euphorbia hirta'' of the Euphorbiaceae (castor, euphorbia, or spurge) family; -- It is widely used in herbal medicine and can be grown for this purpose. One could also use it as a ground cover if desired. -- బిడరీ; దుగ్ధిక; నానా, nAnA -adj. --various; several; many; diverse; నాను, nAnu -n. --a gold chain; -v.i. --soak; get soaked; ---వర్షంలో నానకు = do not soak in the rain. ---బటానీలు నానబెట్టేవా = did you soak the peas? (in water) నానుడి, nAnuDi -n. --proverb; నాన్చు, nAncu -v. t. --(1) soak; --(2) procrastinate; --(3) prolong; నాపరాయి, nAparAyi -n. --a stone used for flooring; నాభ్యంతరం, nAbhyaMtaraM -n. --focal length; నాభి, nAbhi -n. --(1) navel; belly button; --(2) focus; --(3) hub of a wheel; --(4) musk; --(5) Indian Aconite; [bot.] ''Aconitum ferox'' of the Ranunculaceae family; నాభినారింజ, nAbhinAriMja -n. --navel orange; a type of seedless orange with a navel; నామం, nAmaM -n. --(1) name; title; --(2) a linear marking worn on the forehead by a sect of Hindus; నామకాగా, nAmakAgA -adv. --nominally; for name's sake; నామకార్థం, nAmakArthaM -adv. --nominally; నామబంధం, nAmabaMdhaM -n. --noun phrase; నామర్దా, nAmardA -n. --bad reputation; bad reputation; for being timid; నామవాచకం, nAmavAcakaM -n. --noun; నామా, nAmA -n. --deed; document; written statement; letter; ---కరారునామా = warranty. ---రాజీనామా = letter of resignation. (lit.) deed of amicable settlement. ---వకాలతునామా = power of attorney. ---వీలునామా = will. నాము, nAmu - n. -- (1) white pipe-clay; this is often used instead of chalk; this is also used as a face marker by Vaishnavaites; -- సుద్ద; -- (2) The new sprout springing from the stumps of millet or paddy; కోసిన వరికాడలనుండి మొలసివచ్చిన కొత్తకాడ, ఇది వెన్ను గూడ తీయును. ఇట్టి పొలమును నాపచేను అందురు; నామోషీ, nAmOshI -n. --disgrace; shame; నామర్దా;. నాయకత్వం, nAyakatvaM -n. --(1) leadership; --(2) captaincy; నాయకి, nAyaki -n. f. --(1) leader; leading female star in a story, play, or cinema; -- నాయకురాలు; "వరదాప్రియ రంగనాయకి- వాంఛిత ఫలదాయకి" లో రంగనాయకి, ఫలదాయకి అన్నవి రెండూ సంస్కృతంలో అసాధువులే. రంగనాయిక, ఫలదాయిక అని ఉండాలి. నాయకుడు, nAyakuDu -n. m. --(1) leader; --(2) hero in a play or cinema; నాయకురాలు, nAyakurAlu -n. f. --(1) leader; see aslo నాయికా; --(2) heroine in a play or cinema; నాయన, nAyana -n. --(1) father; dad; --(2) an endearing term while addressing children; నాయనమ్మ, nAyanamma -n. f. --paternal grandmother; నాయి, nAyi -n. --(1) dog; --(2) barber; నాయిక, nAyika - n. f. -- wife of a leader; wife of a lead actor; -- కథలలో నాయకుడు ఉంటాడు. అతడి భార్య నాయిక. నార, nAra -n. --fiber; fibrous bark; fiber of flax plant; -- నార ప్రపంచంలోని పురాతన బట్టలలో ఒకటి; నారగోగు, nAragOgu -n. --Deccan hemp; Bhimilipatnam jute; [bot.] ''Hibiscus cannabinus;'' నారదబ్బ, nAradabba -n. --Seville orange; bitter orange; a large type of lemon; [bot.] ''Citrus medica;'' నారము, naaramu - n. -- water; నారములు, naaramulu - n. pl. -- permanent things, such as Atma and Reality (ఆత్మలు, ప్రకృతి); నారసం, nArasaM -n. - slender iron rod with a flattened end for digging and prying; నారాయణ, nArAyaNa -n. -- (1) నారాయణుడు అందరికీ అంతర్యామే. అయితే సూర్యుడి ద్వారా సృష్టి పోషణలో ప్రధానపాత్ర తనదవటం చేత సూర్యనారాయణుడనటం జరుగుతున్నది. (2) 'అథ నిత్యో నారాయణః బ్రహ్మా నారాయణః శివశ్చ నారాయణః శక్రశ్చ నారాయణః కాలశ్చ నారాయణః దిశశ్చ నారాయణః విదిశశ్చ నారాయణః ఊర్ధ్వశ్చ నారాయణః అథశ్చ నారాయణః అన్తర్బహిశ్చ నారాయణః నారాయణ ఏ వేదగ్ం సర్వమ్ యద్భూతమ్ యచ్చభవ్యమ్ నిష్కళఙ్కో నిరఞ్జనో నిర్వికల్పో నిరాఖ్యాతశ్శుద్ధో దేవ ఏకో నారాయణః నద్వితీయోస్తి కశ్చిత్' అని వేద ప్రమాణం. అందుచేత నారాయణుడు కానిదేదీ లేదు. నారాయణ పక్షి, nArAyaNa pakshi -n. --grey heron; [bio.] ''Ardea cinera;'' నారి, nAri -n. --(1) woman; (lit) నర + అరి = enemy of man; --(2) bow string; నారింజ, nAriMja -n. --orange; ---తియ్యనారింజ = [bot.] ''Citrus sinensis;'' నారు, nAru -n. --(1) sprouts; germinated seed; --(2) malt; --(3) saplings; seedlings; ---బంతినారు = marigold seedlings. ---వంగనారు = eggplant seedlings. ---నారు పోసిన వాడు నీరు పొయ్యక మానడు = the one who planted the sprouts will surely supply the water too; a metaphorical expression used to indicate that God who created us will surely take care of our sustenance too. నారుమడి, nArumaDi -n. --(1) seedbed; --(2) nursery; నాలి, nAli -n. --menial work; ---కూలి, నాలి = manual labor and menial work. నాలిక, nAlika -n. --tongue; నాలుక; ---నాలిక వైపు = lingual; on the tongue side. నాలికబద్ద, nAlikabadda -n. --(1) tongue cleaner used to scrape the tongue; --(2) tongue depressor used by doctors to examine the mouth; నాలుగు, nAlugu -n. --four; ---నాలుగిళ్ల వాకిలి = courtyard; atrium. నాళం, nALaM -n. --tube; vessel; duct; నాళిక; ---ఆహారనాళం = alimentary canal. ---పరీక్ష నాళిక = test tube. ---రక్తనాళం = blood vessel. నావ, nAva -n. --boat; -- (rel.) నేవీ = a fleet of boats; నావ్యము, nAvyaMu -adj. --navigable; నావిక, nAvika -adj. --naval; marine; నావికాదిక్సూచి, nAvikAdiksUci -n. --mariner's compass; * నావుడు, naavuDu - conj. -- What happened then is; -- "ఆ తర్వాత ఏమి జరిగిందంటే…" అని చెప్పే సందర్భంలో వచ్చేది నావుడు. నాశనం, nASanaM -n. --destruction; ruin; నాస్తా, nAStA -n. --snack; tiffin; breakfast; నాసి, nAsi -adj. --inferior; smaller; of poorer quality; నాసిక, nAsika -n. --(1) nose; --(2) nozzle; నాస్తికత్వం, nAstikatvam -n. --atheism; (ant.) ఆస్తికత్వం = theism; deism; నాస్తి, nAsti -n. --non-existence; నాస్తికుడు, nAstikuDu -n. --atheist; a person who denies the existence of God; (rel.) agnostic; న్యాయం, nyAyaM -n. --(1) justice; law; --(2) propriety; equity; --(3) logic of using an analog as in క్షీర నీర న్యాయం; న్యాయనిర్ణేత, nyAyanirNEta -n. --adjudicator; న్యాయపరమైన, nyAyaparamai- -adj. --just; న్యాయమూర్తి, nyAyamUrti -n. --judge; న్యాయవాది, nyAyavAdi -n. --advocate; lawyer; న్యాయస్థానం, nyAyasthAnaM -n. --court of law; న్యాసం, nyAsaM -n. --arrangement; positioning; '''ని - ni, నీ - nI''' నింగి, niMgi -n. --sky; heavens; నిండా, niMDA -adv. --(1) fully; --(2) completely; నిండు, niMDu -adj. --full; complete; -n. --fullness; completeness; నిండుకొను, niMDukonu -v. t. --be full; become full; euphemism for empty; ---ఇంట్లో బియ్యం నిండుకున్నాయి = the rice supply in the house is exhausted. నింద, niMda -n. --blame; నిందార్హం, niMdArhaM -n. --blameworthy; నిందితుడు, niMdituDu -n. --the accused; నింపాదిగా, niMpAdigA -adv. --gently; quietly; నింపు, niMpu -v. t. --fill; fill-in; write in empty spaces of an application form; నికరం, nikaraM -n. --net; the balance of income over expenditure; నికరాదాయం, nikarAdAyaM -n. --net income; నిక్కచ్చిగా, nikkaccigA -adv. --undoubtedly; most definitely; నిక్కరు, nikkaru -n. s. --knickers; shorts; నిక్కు, nikku -n. --pride; presumptuous; నికృష్ట, nikRshTa -adj. --wicked; mean; wretched; base; (ant.) ఉత్కృష్ట, నికెలు, nikelu -n. --nickel; the chemical element with the symbol Ni; నికెలుగుండ, nikeluguMDa -n. --nickel black; నికేతనము, nikEtanamu -n. --home; abode; నిక్షిప్త, nikshipta -adj. --hidden; stored; నిక్షేపం, nikshEpaM -n. --(1) wealth; (lit.) one that is securely hidden; one that is conserved; --(2) deposit, as in mineral deposit; --(3) conservation; నిక్షేపించు, nikshEpiMcu -v.t. --hide; conserve; నిగనిగ, niganiga -adj. --onomatopoeia for something shiny or bright; నిగ్రహం, nigraham -n. --restraint; self-control; continence; నిగారం, nigaaraM - n. -- luster; నిఘా, nighA -n. --surveillance; నిచ్చెన, niccena -n. --ladder; scalar; escalator; నిజం, nijaM -n. --truth; నిజంపట్టీ, nijaM paTTI -n. --[comp.] truth table; a tabulation used to define binary functions; నిజాయతీ, nijAyatI -n. --probity; truthfulness; నిటారు, niTAru -n. --erect; vertical నిట్రాట, niTrATa -n. --erect pole; vertical pole or post; gnomon; నిట్రాయి, niTrAyi -n. --crown-post; నిట్టూర్పు, niTTUrpu -n. --sigh; deep sigh; నిత్యం, nityaM -adv. --always; constantly; forever; నిత్యకృత్యాలు, niTyakRtyAlu -n. pl. --daily routine; నిత్యమల్లి, niTyamalli -n. --a creeper with red and white flowers; [bot.] ''Hibiscus hirtus''; నిదర్శనం, nidarSanaM -n. --illustrative example; proof; evidence; నిద్ర, nidra -n. --sleep; నిద్రగన్నేరు చెట్టు, nidragannEru ceTTu -n. --rain tree; [bot.] ''Samanea saman; Enterolobium saman''; నిదానం, nidAnaM -adj. --serene; steady; unruffled; calm; straight; నిద్రాణం, nidrANaM -adj. --sleepy; dormant; hibernating; నిధి, nidhi -n. --cache; safe; store; నిధులు, nidhulu -n. pl. --funds; resources; నిన్న, ninna -n. --yesterday; నినాదం, ninAdaM -n. --slogan; నిప్పు, nippu -n. --fire; spark; live charcoal; నిబంధన, nibaMdhana -n. --rule; regulation; restriction; condition; నిబద్ధత, nibaddhata -n. --commitment; definiteness; నిబద్ధం, nibaddhaM -n. --(1) truth; --(2) tied; bound; committed; complied; నిబ్బరం, nibbaraM -adj. --firm; sound; undaunted; నిభాయించుకొను, nibhAyiMcukonu -v.i. --endure; suffer; bear; నిమజ్జనం, nimajjanaM -n. --submersion; immersion; నిమ్మ, nimma -n. --(1) lime; a greenish citrus fruit; [bot.] Citrus aurantifolia; --(2) lemon; yellowish citrus fruit; [bot.] Citrus limon; నిమ్మగడ్డి, nimmagaDDi -n. --orgon; [bot.] ''Andropogon schoenanthus; Acorus gramineus''; నిమ్మతులసి, nimmatulasi -n. --[bot.] ''Ocimum gratissimum''; నిమ్మళం, nimmaLaM -adj. --ease; comfort; normal health; placidity; నిమిత్తము, nimittamu -n. --(1) cause; reason; motive; token; (2) need; requirement; (3) connection; concern; (4) omen; (5) token; mark; sign; నిమిత్తమాత్రుడు, nimittamAtRDu -n. --causal agent; an instrument acting at the behest of someone else, usually God; నిమిషం, nimishaM -n. --minute; sixty seconds; however, according to ancient time measurement system, this word was used to represent roughly 16/75 seconds; నియంత, niyaMta -n. --dictator; controller; నియంత్రణ, niyaMtraNa -n. --control; ---కుటుంబ నియంత్రణ = family control; family planning. ---నిగ్రహము లేనివారు కుటుంబ నియంత్రణ చెయ్యాలి = people who have no will power should practice family planning. నియంత్రకి, niyaMtraki -n. --controller; నియంత్రించు, niyaMtriMcu -v.t. --control; నియతంగా, niyataMgA -adv. --regularly; నియతికాలికంగా, niyatikAlikaMgA -adv. --at regular intervals; నియమం, niyamaM -n. --rule; principle; law; నియమనం, niyamanaM - n. -- appointment; an appointment to a position or job; arrangement; నియమించు, niyamiMchu - v. t. -- appoint; నియామకం, niyAmakaM - n. -- appointment; job posting; an appointment to a position or job; నియోగులు, niyOgulu - n. -- a sub-sect among Brahmins; -- రాజాస్థానాలలో నియోగం పొంది రాజోద్యోగులుగా వున్నవారు నియోగులు. వీరు ఆ తరువాత కాలాన సంస్థానాధీశులవద్ద ఉద్యోగాలలో ఉన్నవారు. ఇంతకు ముందుకాలం వరకూ గ్రామకరణీకం చేసినవారు. నియోజకవర్గం, niyOjakavargaM -n. --electoral constituency; electorate; నిరంకుశుడు, niraMkuSuDu - n. m. -- dictator; -- మద గజం మావటి అంకుశానికి లొంగుతుంది. అంకుశం లేనివాడు నిరంకుశుడు. అంటే అతణ్ణి అదుపు చేసేవాడు ఎవడూ లేనివాడు. ఎవరి మాటను వినని పాలకుడు అనే అర్థం లో వాడు నిరంకుశుడు అంటాము. నిరంజన, niraMjana -adj. --unblemished; spotless; unpolluted; colorless; ---నిరంజన చూర్ణం = bleaching powder. ---నిరంజన జలం = bleaching liquid. నిర్, nir -pref. --without; -less; ---నిర్గుణం = without any property. ---నిరాకారం = shapeless. ---నిరంతరం = endless. ---నిర్జీవ = azoic. ---నిర్దోషి = innocent; faultless. నిరక్షరకుక్షి, niraksharakukshi -n. --unlearned; illiterate; a term used condescendingly toward illiterates; (lit.) no letters in the tummy; నిరత, nirata -adj. --continuous; always; ---నిరతాన్నదాత = one who donates food always. నిరతి, nirati -suff. --signifies devotion or dedication; ---సేవానిరతి = devotion to service. నిరధీనత, niradhInata -n. --uncontrollability; నిరనుబంధ, niranubaMdha -adj. --disjunctive; నిరపరాధి, niraparAdhi -n. --[law] innocent person; నిరపేక్ష, nirapEksha -adj. --(1) absolute; not relative; (2) indifferent; undesired; ---నిరపేక్ష ఆర్ర్దత = absolute humidity. --- నిరపేక్ష గుణకం = absolute coefficient. నిరభ్యంతరంగా, nirabhyaMtaraMgA -adv. --without any objection; నిరర్ధకం, nirardhakaM -n. --fruitless; worthless; నిరవశేష, niravaSEsha -adj. --with nothing left over; complete; exhaustive; నిరవాకం, niraVAkam -n. --management; accomplishment; (used disparagingly); నిరసన, nirasana -n. --refusal; rejection; protest; ---నిరసన వ్రతం = a vow of refusal to eat food as a form of political protest. నిరసించు, nirasiMcu -v.t. --(1) protest; --(2) censure; condemn; --(3) resist; oppose; నిరస్త్రీకరణ, nirastrIkaraNa -n. --disarmament; నిరాయుధీకరణ; నిర్గతం, nirgataM -n. --output; (ant.) ఆగతం = input; నిర్గమం, nirgamaM -n. --exit; outlet; నిర్గమ ద్వారం, nirgama dvAraM -n. --exit; outlet; నిర్గమాంశం, nirgamAMSaM -n. --output; output datum; output data; (ant.) ప్రవేశాంశం; నిర్గళితం, nirgaLitaM -n. --output; one that comes out; నిర్జల, nirjala -adj. --pref. --(1) concentrated; --(2) anhydrous; నిర్ణయం, nirNayaM -n. --resolution; decision; settlement; నిర్ణయించు, nirNayiMcu -v.i. --establish; determine; ---క్రీస్తుశకం 499లో ఆర్యభట్టు నాక్షత్ర సంవత్సరం పొడవు 365.25868 రూజులు అని నిర్ణయించేడు = In 499 AD, Aryabhatta established that the sidereal year is 365.25868 days long! నిర్బంధం, nirbaMdhaM -n. --force; compulsion; నిర్భయం, nirbhayaM -n. --fearlessness; నిర్ద్వందంగా, nirdvaMdvaMgA -adv. --unambiguously; నిర్మల, nirmala -adj. --(1) pure; --(2) clean; --(3) serene; (ant.) కలుషిత; నిర్లక్ష్యం, nirlakshyaM -n. --carelessness; (lit.) without an aim; నిర్వచనం, nirvacanaM -n. --definition; నిర్వహణ, nirvahaNa -n. --management; నిరాకరించు, nirAkariMcu -v.t. --(1) refuse; --(2) reject; repudiate; --(3) oppose; నిరాకారం, nirAkAraM -n. --shapeless; నిరాకార, nirAkAra -adj. --shapeless; without shape; amorphous; actually amorphous implies without structure; నిరాఘాటంగా, nirAghATaMgA -adv. --unobstructedly; without hesitation; boundlessly; in an easy manner; నిరాడంబరం, nirAdaMbaraM -n. --(1) unpretentiousness; modesty; --(2) informal; నిరాదరణ, nirAdaraNa -n. --inhospitability; lack of support; నిరాధార, nirAdhAra -adj. --baseless; నిరామయం, nirAmayaM - n. -- absence of disease; నిరాయుధీకరణ, nirAyudhIkaraNa -n. --disarmament; నిరాశ, nirASa -n. --despair; hopelessness; (ant.) ఆశ; నిరాశావాది, nirASAvAdi -n. --pessimist; నిర్ధారణ, nirdhAraNa -n. --determination; resolution; --జాతి, గుణ, క్రియ, సంజ్ఞల చేత - ఒక గుంపు నుండి ఒకదాన్ని విడదీయడాన్ని నిర్ధారణ అంటారు. నిర్ధార్య, nirdhArya -adj. --deterministic; నిర్మాణం, nirmANaM -n. --(1) structure; --(2) construction; నిర్మాణక్రమం nirmANakramaM -n. --[chem.] structural formula; నిర్మాణాత్మక, nirmANatmaka -adj. --(1) structural; --(2) constructive; నిర్మాత, nirmAta -n. --(1) producer (of a cinema, play, etc.); --(2) builder; creator; నిర్వాఖ్యం, nirvAkhyaM -n. --no comment! నిర్యాణం, niryANaM -n. --death; demise; నిర్వాణం, nirvANaM -n. -- cessation; blowing out; extinction of desire; extinguishing the false sense of being an individual; (ety.) nirva = to blow; -- the Buddhist equivalent of Hindu మోక్షం; నిర్వాత, nirvAta %e2t -adj. --airless; in the absence of air; anaerobic; ---నిర్వాత శ్వేదనం = destructive distillation. నిర్వాహకుడు, nirvAhakuDu -n. --controller; leader; conductor; organizer; నిర్దిష్టం, nirdishTaM -n. -- unambiguous; definite; exact; specific; precise; నిర్దిష్టత, nirdishTata -n. --specificity; such and such; నిర్మించు, nirmiMcu -v.t. --build; create; erect; నిర్వికల్ప సమాధి, nirvikalpa samAdhi -n. --concentration of mind continuously for a period of 12 x 12 x 12 x 12 seconds = 5 hours 45 minutes 36 seconds (according to Yoga Sutra); see also సమాధి; ధారణ; ధ్యానం; నిర్వివాద, nirvivAda -adj. --indisputable; నిర్లిప్తత, nirliptata -n. --carelessness; inattentive; నిరీక్షణ, nirIkshaNa -n. --long wait; vigil; నిర్జీవ యుగం, nirjIva yugaM -n. --azoic era; lifeless era; నిర్బీజ, nirbIja -adj. --without seed; నిర్వీర్య, nirvIrya -adj. --week; feeble; నిరు, niru -adj. --(1) past; last; --(2) very; ---నిరుపేద = very poor. నిరుక్త, nirukta -adj. --defined; uttered; నిరుడు, niruDu -n. --last year నిరుత్సాహం, nirutsAhaM -n. --dejection; despondency; depression; నిరుత్సాహకారిణి, nirutsAhakAriNi -n. --depressant; alcohol, sleeping pills, and tranquilizers are prime examples of depressants; నిరుపయోగం, nirupayOgaM -n. --useless; నిర్గుణ, nirguNa - adj. - without a quality; featureless; un-describable; నిర్గుణ బ్రహ్మ, nirguNa brahma - n. - Ultimate Reality; Absolute Truth; The Supreme Universal Power that is beyond description, beyond understanding, beyond description; see also సగుణ బ్రహ్మ, నిర్దుష్ట, nirduShTa -adj. --error-free; faultless; -- "నిర్ దుష్టంగా" అంటే without errors; "నిర్ దిష్టంగా" అంటే clearly stated; నిరూపకం, nirUpakaM -n. --[math.] co-ordinate; నిరూపణ, nirUpaNa -n. --[math.] proof; నిరూపించు, nirUpiMcu -v.t. --[math.] prove; substantiate; exhibit; నిర్ధూమధూమం, nirdhUmadhUmaM -n. --totally burned down without even a trace of smoke; నిర్మూలన, nirmUlana -n. --eradication; abolition; నిర్ణేత, nirNEta -n. --arbitrator, person who settles a dispute; నిర్దేశం, nirdESaM -n. --command; order; prescription; నిర్దేశాత్మక, nirdESAtmaka -adj. --prescriptive; నిరోధం, nirOdhaM -n. --prevention; impediment; obstruction; నిరోధక, nirOdhaka -adj. --preventive; obstructive; నిలకడ, nilakaDa -n. --stillness; steadiness; unperturbed; steady state; in the long run; నిలబడు, nilabaDu -v. i. --(1) stand; --(2) run for an office in an election; నిలబెట్టు, nilabeTTu -v. t. --(1) fix; set up; erect; --(2) make one wait standing; make someone stand; నిల్వ, nilva -n. - -(1) remainder; something that is left over; --(2) stock; material in stock; నిలయం, nilayaM -n. --abode; నిలుచు, nilucu -v. i. --stand; remain; నిలువు, niluvu -n. --(1) six feet of water depth; fathom; --(2) upright; నిలువుగా, niluvugA -adv. --(1) lengthwise; longitudinally; --(2) vertically; నిలువుటద్దం, nuluvuTaddaM -n. --full-length mirror; నిలువెత్తు, niluvettu -adj. --life-size; నివసించు, nivasiMcu -v. i. --live; dwell; reside; నివాత, nivAta -adj. --hermetical; airless; confined; నివారక, nivAraka -adj. --preventive; నివారణ, nivAraNa -n. --prevention; నివాసం, nivAsaM -n. --residence; dwelling; home; నివార్యం, nivAryaM -n. --avoidable; నివారించు, nivAriMcu -v. t. --prevent; avert; stop; ward off; నివాళి, nivALi -n. -- tribute; showing lighted camphor or lamp as a tribute; నివురు, nivuru -n. --ashes over burning coals; embers; నివృత్తం, nivRttaM -n. --surrounded; నివృత్తి, nivRtti -n. --(1) surrender; salvation; --(2) abolition; removal; నివ్వెర పడు, nivverapaDu -v.i. --be astonished; be shocked; నివ్వెరపాటు, nivverapATu -n. --astonishment; amazement; shock; నివేదిక, nivEdika -n. --report; memorandum; నివేశనం, nivESanaM - n. -- (1) house; habitation; residence; (2) the site of a house; (3) entrance to a house; నిశ్, niS -adj. --pref. without; less; నిశ, niSa -n. --(1) night; --(2) turmeric; నిశ్చయం, niScayaM -adj. --determination; decision; agreement; settlement; నిశ్చయార్థక, niScayArthaka -adj. --assertive; నిశ్చయార్థకం, niScayArthakaM -n. --[gram.] indicative mood; నిశ్చలం, niScalaM -n. --calm; serene; steady; stationery; unmoving; stationery; నిశ్చలత, niScalata -n. --stability; equilibrium; ---స్థిర నిశ్చలత = stable equilibrium. ---అస్థిర నిశ్చలత = unstable equilibrium. ---తటస్థ నిశ్చలత = neutral equilibrium. నిశ్శబ్దం, niSSabdaM -n. --silence; without sound; నిశాచర, niSAvara - adj. -- nocturnal; నిశాదర్శిని, niSAdarSini -n. --night-vision goggles; నిశానీ, niSAnI -n. --mark; sign; ---నిశానీ పెట్టినచోట సంతకం పెట్టండి = please sign where it is marked. నిశ్వాసం, niSvAsaM -n. --exhalation; breathing out; నిశ్చింత, niSciMta -n. --unworried; unperturbed; without a concern; నిశ్చింతగా, niSciMtagA -adj. --without worry or anxiety; నిశీథం, niSIthaM -n. --darkness; night; నిష్కర్ష, nishkarsha -n. --determination; resolution; నిష్కృతి, nishkRti -n. --atonement; recompense; expiation; నిష్ఠ, nishTha -n. --perseverance; fixed attention; devotion; నిష్పత్తి, nishpatti -n. --[math.] ratio; proportion; నిష్పన్నము, nishppannamu -n. --one that is accomplished; నిష్యందం, nishyaMdaM %e2t -n. --diffusion; నిష్ప్రయోజనం, nishprayOjanaM - n. -- useless; నిషా, nishA -n. --intoxication; నిష్ణాతుడు, nishNAtuDu -n. m. --expert; skillful person; నిష్పాక్షకం, nishpAkshikaM -n. --unbiased; not showing favor to one party; నిష్పాదన, nishpAdana - n. -- derivation; -- పుట్టించు; కలిగించు; నిషిద్ధం, nishiddhaM -n. --prohibited thing; నిషిద్ధాక్షరి, nishiddhAkshari -n. --prohibited letter; one of the eight ingredients of a literary mental feat called అష్టావధానం; నిష్క్రియాపరత్వం, nishkriyaaparatvaM - n. -- unresponsiveness; taking no action; idling and lazy; -- సోమరితనం; ఏ పనీ చేయకుండా బద్ధకంగా ఉండడాన్ని నిష్క్రియాపరత్వం అంటారు. నిష్క్రియము = స్తబ్ధముగానుండు (being passive, not attending to any duties or activities) పరత, పరత్వము = ఆసక్తి కలిగివుండు (Addictedness, devotedness to, love for నిష్క్రియాభాగస్వామి = వ్యాపారములో పెట్టుబడి మాత్రము పెట్టి దైనందిన కార్యకలాపములలో కలుగ చేసికోకుండ ఉండే భాగస్వామి. నిష్ఠూరం, nishThuraM -n. --taunt; నిషేధం, nishEdhaM -n. --prohibition; నిషేధాజ్ఞ, nishEdAj~ na -n. --injunction; నిస్, nis -adj. --pref. without; less; నిసర్గము, nisargamu -n. --nature; natural state; నిస్తంతి, nistaMti -adj. --wireless; నిస్పృహ్యకి, nispRhyaki -n. --anesthetic; నిస్సంకోచంగా, nissaMkOcaMgA -adv. --without doubt; without hesitation; నిస్త్రాణ, nistrANa -n. --weakness; haggard; (lit.) without strength; నిస్త్రాణికామ్లం, nistrANikAmlaM -n. --weak acid; నిస్స్వార్థ, nissvArtha - adj. -- self-less -- నిస్వార్థ is incorrect spelling; నిశి, nisi -n. --night; ---నిశిరాత్రి = dead of night. నిస్సిగ్గుగా, nissiggugA -adv. --shamelessly; నిస్తేజ, nistEja - adj. -- lackluster; నిష్కాసనము, nishkAsanamu - n. -- (1) removal; (2) [math.] elimination; సమీకరణముల నుండి కొన్ని రాసులను లోపింపచేయు ప్రక్రియ. నిహితం, nihitaM -n. --one that is preserved or conserved; నిహిత ధర్మాలు, nihita dharmAlu -n. --conservation rules; -- see also విహిత = stipulated; stated; నీచ, nIca -adj. --inferior; నీచ, nIca -n. --[astron.] nadir; నీచు, nIcu -n. --inferior food (usually, meat and fish); నీచువాసన, nIcuvAsana -n. --fishy smell; foul smell; నీటి, nITi -adj. --water; నీటిగడియారం, nITigaDiyAraM -n. --clepsydra; water clock; (def.) a pot that allows water to drip through a hole and uses the duration to empty the pot to measure time; నీటిగన్నేరు, nITigannEru -n. --[bot.] ''Limnophila cemosa''; నీటిగొబ్బి, nITigobbi -n. --[bot.] ''Asteracantha longifolia''; నీటిచెంచలికూర, nITiceMcalikUra -n. --[bot.] ''Marsilea minuta''; నీటిమట్టం, nITimaTTaM -n. --water level; నీట, nITu -adj. --pretty; elegant; ---నీటుకత్తె = a belle. ---నీటుకాడు = a beau. నీటుగా, nITugA -adv. --nicely; neatly; నీడ, nIDa -n. --(1) shadow; --(2) shade; protection; నీడస్తంభం, nIDastaMbhaM -n. --gnomon; a vertical pole the length of which gives an indication of the time of day; ancient astronomers used this device to establish a number of astronomical facts; నీతి, nIti -n. --(1) moral; --(2) morality; (ant.) అవినీతి; నీతిమంతుడు, nItimaMtuDu -n. m. --a person of good moral character; (note) నీతివంతుడు, గుణమంతుడు are not correct spelling. The rule is "అ తరువాత వ, ఇ తరువాత మ"; శ్రద్ధావంతుడు is correct; నీర్ ‍తామర, nIr^ tAmara - n. -- [bot.] ''Monochoria hastata''; నీరసం, nIrasaM -n. --weakness; lassitude; weariness; lack of desire to be active; నీరా, nIrA -n. --raw juice secreted from a cut on a palm tree; a fermented version of this becomes a potent drink; నీర్కావి, nIrkaavi - n. -- the soft reddish tint of fine cloth after its newness has faded off; -- నీర్కావి = నీరు + కావి; ప్రతిదినము తడుపుచుండుటచేత పట్టిన ఎఱుపువన్నె; నీరు, nIru -adj. --slight; weak; soft; ---నీరెండ = soft sunshine. -n. --(1) water; (2) ashes; this is apt because water is an oxide (ashes) of Hydrogen; నీరుకాకి, నీటికాకి, nIrukAki, nITikAki -n. --cormorant; a duck-like bird seen in Andhra Pradesh; [bio.] ''Corvus marinus''; నీరుగొబ్బి, nIrugobbi -n. --[bot.] ''Asteracantha longifolia;'' నీరుడు, nIruDu -n. --urine; నీరుపిప్పలి, nIrupippali -n. --[bot.] ''Pongantium indicum''; నీరుప్రబ్బ, nIruprabba -n. -- Rattan cane; [bot.] ''Calamus rotang'' of the Arecaceae family; -- పేము; బెత్తం; నీరుల్లి, nIrulli -n. --onion; [bot.] ''Allium cepa'' of Liliaceae family; --పెద్ద ఉల్లి; ఉల్లి గడ్డ; ఎర్ర గడ్డ; ఉల్లిపాయ; --[Sans.] పలాండు; సుకంద; యవనేష్ట; ముఖదూషణ; దుర్గంధా; నీరువంట, nIruvaMTa -n. --[bot.] ''Solanum indicum''; నీరువావిలి, nIruvAvili -n. --[bot.] ''Vitex trifolia'' ; నీరెండ, nIreMDa -n. --mild sunshine; esp. the morning or evening sun; నీలం, nIlaM -n. --(1) sapphire; aquamarine; beryl; same as జలనీలం; నీలిపచ్చ; --(2) blue color; There are many variations in blue such as "navy blue," "indigo blue," etc. To precisely describe colors, we use standard color codes. For example, Midnight Blue (#191970), Dark Purple (#871F78), and Navy Blue (#000080); Today, the color “indigo” refers to a blue-purple color that many people can't distinguish from blue or purple. Experts say that Newton only put indigo in the rainbow because he wanted seven colors, and indigo was an extremely valuable commodity at the time; నీలకురిజి, neelakurinji - న. -- The blue flower; [Bot.] Strobilanthes kunthiana; This plant is found in the shola forests of the Western Ghats in Kerala, Karnataka, and Tamil Nadu of India and gave the Nilgiri Mountains range its name; The purplish-blue flower blossoms only once in 12 years; నీలగిరి తైలం, nIlagiri tailaM - n. -- Eucalyptus oil; నీలమణి, nIlamaNi -n. --(1) sapphire; (ety.) from Sanskrit sani priya, dear to Saturn; a hard, transparent precious stone of deep-blue corundum; a blue or green silicate of aluminium and magnesium; Mg₅Al₁₂Si₂₀; --(2) amethyst; నీలలోహితం, nIlalOhitaM -n. --violet; నీలాంజనం, nIlAMjanaM -n. --antimony; నీలాశ్యకాకం, nIlASyakAkaM - n. -- hooded crow; a crow with a black face and light-colored neck and stomach; నీలిమందు, nIlimaMdu -n. --indigo dye; indigo; నీలిమొక్క, nIlimokka -n. --indigo plant; [bot.] ''Indigofera tinctoria;'' -- మధుపర్ణిక; అవిరి; నీలిశంఖం, neeliSaMkhaM - n. -- Blue trumpet; [bot.] ''Thunbergia erecta;'' నీలుగు, nIlugu -n. --impudence; audacity; నీళ్లబుచ్చిగాడు, nILLabuccigADu, - n. -- pied kingfisher; [bio.] ''Ceryle rudis''; నీళ్లు, nILlu -n. --water; -- విశేషణముతో కూడిన జలము నీళ్ళు. అనగా, 'నీరు'కు వైకృత విశేష్యము 'నీళ్ళు;' ఉదా.: చూరునీళ్ళు, కన్నీళ్లు, చారునీళ్ళు, గంజినీళ్ళు; నీళ్ళునములు, నీళ్ళు పోసుకొను, నీళ్ళుకారు, నీళ్ళు వదులు; నీళ్లుపెట్టడం, nILlupeTTaDaM -v. t. --to irrigate; to water; నీళ్లుపొయ్యడం, nILlupoyyaDaM -v. t. --to give a bath; to water; to irrigate; నీవారం, nIvAraM -n. --wild rice; నీవు, nIvu -pro. --thou; you; నీహారం, nIhAraM -n. --snow; నీహారిక, nIhArika -n. --nebula; '''ను - nu, నూ nU, నె - ne, నే - nE, నై - nai''' నుండి, nuMDi -p.p --(1) from; --(2) since; నుగ్గు, nuggu -n. --(1) bit; --(2) fragment; powder; నుచ్చు, nuccu -n. --dung of sheep and goats; నుడి, nuDi -n. --word; expression; style; mode of speech; నుడికారం, nuDikAraM -n. --idiom; మాటచమత్కారము; నెరవణి; -- సామెతలను, జాతీయాలను కలిపి నుడికారం అంటారు; నుడివిల్లు, nuDivillu - n. -- useless chatter; అనవసరమైన మాటలు; -- Without much ado, let us start = ఈ విషయం గురించి నుడివిల్లు వద్దు, నేరుగా ముద్దాకు వెళ్దాం; నున్న, nunna -adj. --smooth; నుదురు, nuduru -n. --forehead; నుయ్యి, nuyyi -n. --well; నురగ, nuraga -n. --foam; froth; ---సబ్బునురగ = lather; foam created by soap or detergent. నులక, nulaka -n. --rough and thin coconut rope; (rel.) చేంతాడు; నులి, nuli -adj. --twisted; tangled; నులితీగ, nulitIga -n. --tendril; నులిపురుగు, nulipurugu -n. --pinworm; nematode; small, thread-like worms in bowel and intestines; [bio.] ''Enterobius Vermicularis;'' ''Ascaris lumbricoides;'' -- ఆడ జీవి పొడవు 20 నుండి 35 సెంటి మీటర్ల వరకు, మగ జీవి పొడవు 15నుండి 30 సెంటి మీటర్ల వరకు ఉంటుంది. కలుషితమైన మట్టి, నీళ్లు, ఆహరం, శుభ్రంగా కడగని కూరగాయలు, పండ్ల ద్వారా వీటి గుడ్లు మన శరీరంలోకి ప్రవేశిస్తాయి. రోజుకి 3000 నుండి 2,50,000 వరకు గుడ్లు పెడతాయి. అవి కొన్ని మలం ద్వారా బయటికి వస్తాయి; చికిత్స: అల్లోపతీ - ఆల్బండజోల్; ఆయుర్వేద - క్రిమిముద్గార్ రస్; హోమియో - Wormorid; నులుము, nulumu -v.t. --roll between the fingers; నువ్వుల నూనె, nuvvula nUne -n. --til oil; sesame seed oil; నువ్వులు, nuvvulu -n. --sesame seed; til; gingelly seed; [bot.] ''Sesamum indicum''; నుసి, nusi -n. --(1) ashes; ashes over charcoal; ashes of an incense stick, cigar or cigarette; --(2) dusty matter created by insects; --(3) itch; నూక, nUka -n. --broken; grain; cream of rice; cream of wheat; creamed grain; నూక, nUkalu -n. --grains of rice; --- నూకాలమ్మ = village goddess representing rice crops; నూగు, nUgu -n. --[bot.] tomentum; villose; cilia; hairy covering of leaves and stems; నూగుదోస, nUgudOsa -n. --[bot.] ''Bryonia scabrella''; also కూతురు బుడమ; నూగుబెండ, nUgubeMDa -n. --[bot.] ''Abutilon indicum''; నూజిలాండ్‍ బచ్చలి, nUjilAMD^ baccali -n. -- New Zealand spinach; [bot.] ''Tetragonia tetragonioides''; నూతన, nUtana -adj. --new; నూతికసింద, nUtikasiMda -n. -- Senna sophera; [bot.] ''Cassia sophera''; నూపురం, nUpuraM -n. --anklet; an ornament with tiny bells worn on the ankles; నూనె, nUne -n. --oil; sesame oil; til oil; -- నూ + నెయ్ = నువ్వుల నుండి తీసిన చమురు; నూరు, nUru -n. --one hundred; -v. t. --(1) grind into powder or paste; --(2) sharpen; whet; నూరురాయి, nUrurAyi -n. --whetstone; grinding stone; నూరు వరహాలు, nUru varahAlu - n. -- Singapore Graveyard Flowers; [bot.] ''Plumeria obtusa''; -- వాడగన్నేరు; గుడిగన్నేరు; నూర్పు, nUrpu -n. --threshing; నూలు, nUlu -n. నృత్యము, nRtyamu -n. --dance; న్యూనత, nyUnata -n. --inferiority; నెగడి, negaDi -n. --a fire lighted either to keep warm or to keep off wild beasts; నెగ్గు, neggu -v. i. --(1) win; --(2) settle; ratify; నెచ్చెలి, necceli -n. --bosom buddy; close friend; నెట్టు, neTTu -v. t. --shove; push; thrust; నెట్టకశీలి, neTTakaSIli -n. --good natured person; నెత్తమ్మి, nettammi -n. --meadow lotus; [bot.] ''Hibiscus mutabilis''; నెత్తలు, nettalu -n. --Andhra anchovy; whitebait; [bio.] ''Stolephorus andhraensis''; నెత్తళ్లు; నెత్తి, netti - n. -- forehead; -- "నెత్తి నోరు కొట్టుకోవడం" ఏడుపులో చేసే చేష్ట. ఇక్కడ నెత్తి అంటే ఫాలం. "నెత్తిన రాసిన రాత" గూడా లలాట లిఖితా రేఖ; నెత్తురు, netturu -n. --blood; నెత్తి, netti -n. --head; నెనరు, nenaru - n. -- (1) affection; love; (2) gratitude; నెనర్లు, nenarlu - n. pl. -- thanks; thank you; నెపం, nepaM -n. --pretext; excuse; నెమరువేయు, nemaruvEyu -v. t. --chewing the cud; ruminate; నెమరువేయు జంతువులు, nemaruvEyu jaMtuvulu -n. --ruminants; నెమలి, nemali; -n. --peacock; peahen; [bio.] ''Pavo cristatus;'' నెమలి పురి, nemali puri -n. --fanned tail feathers of a peacock; నెమలినార, nemalinAra -n. --[bot.] ''Holoptelea integrifolia; Vitex Nogundo;'' -- దీన్ని నెమలిచెట్టు, నెమలి అడుగు, నెమలి కన్ను, నెమలినార చెట్టు, దుందిలము, పింపిణి, అని రకరకాల పేర్లతో పిలుస్తారు. మనదేశంలో ఉష్ణమండల ప్రాంతాల్లో పెరుగుతాయి. చెట్టు ఏపుగా దాదాపు 30 అడుగుల ఎత్తు వరకు ఎదుగుతుంది. దీని కలప మృదువుగా వుండి ఇళ్లకు, ఇతర పనిముట్లకు పనికివస్తుంది. ఈ చెట్టు ఆకులు, వేళ్ళు, పట్ట వగయిరా ఆయర్వేద వైద్యంలో వాడుతారు. అనేక పశువుల జబ్బులకుఈ చెట్టు నుంచి తయారుచేసిన మందులు వాడుతారు.'దశమూలా' ఆయుర్వేద మందు దీని వేళ్లతోనే తయారుచేస్తారు. వాపులు తగ్గించడానికి, బెణుకులకు, దగ్గు ,ఆయాసం, అజీర్తి,కిడుపులో ఫుల్లు, తలనొప్పికి,చర్మవ్యాధులకు ఈ చెట్టు ఆకులు, వేళ్ళు, పట్టతో మందులు చేస్తారు. నెమలిశిఖ, nemaliSikha -n. -- Ray fern; [bot.] ''Actiniopteris radiata;'' నెమ్మది, nemmadi -adj. --(1) quiet; with ease; comfort; --(2) healthy; నెమ్మి, nemmi -n. --(1) love; affection; --(2) Ujjain desmodium tree; [bot.] ''Dalbergia oojeinensis'' of the Fabaceae family; నెయ్యము, neyyamu -n. --friendship; నెయ్యి, neyyi -n. --ghee; clarified butter; --శరీరానికి అత్యంత ఆవశ్యకమైన ఒమేగా-3, ఒమేగా-6 ఫాటీ యాసిడ్స్, ఏ, డి, ఇ మరియు కె విటమిన్లు నెయ్యిలో పుష్కలంగా ఉంటాయి. అంతేకాదు. స్వచ్ఛమైన నేతిలో కాంజుగేటెడ్ లినోలిక్ యాసిడ్ (CLA), ఏంటీ ఆక్సిడెంట్లు ఇతర ఖనిజాలు పుష్కలంగా ఉండే కారణంగా నేతి మిఠాయిలు ఆరోగ్యానికి మేలు చేకూరుస్తాయి. నెయ్యి అరుగుదలకు తోడ్పడడమే కాక దీర్ఘాయుష్షునూ, చురుకైన బుద్ధినీ, ధాతుపుష్టినీ కూడా ఇస్తుంది. శుద్ధమైన ఆవునెయ్యి కళ్ళకూ, చర్మానికి మేలు చేస్తుంది. నెర, nera -adj. --great; excellent; నెరజాణ, nerajANa -n. --very talented person; నెరదాత, neradAta -n. --great philonthropher; నెరవలి, neravali -n. --[music] improvised variation of a line in a song; నెల, nela -n. --(1) month; lunar month; the duration of a moon's cycle; --(2) month as defined in Western calendars; --(3) moon; --(4) menstruation; menses; నెలకొన్న, nelakonna - adj. -- established; took root; నెలతప్పు, nelatappu -v. i. --miss a period; become pregnant; నెలవు, nelavu -n. --abode; place; home; నెలరాజు, nelarAju -n. --moon; (lit.) king of the month; నెలవంక, nelavaMka -n. --crescent of the moon; same as చంద్రరేఖ; నెవ్వము, nevvamu -n. --poverty; distress; నెలవారీ, nelavArI -adv. --monthly; by the month; నెలసరి, nelasari -adv. --monthly; నెల్లి, nelli -n. --(1) [bot.] ''Premna esculenta''; ఉసిరిక; --(2) [bot.] ''Phyllanthus emblica''; నేటి, nETi -adj. --today's; current; ---నేటి రాత్రి = tonight. నేటుపట్టీ, nETupaTTI -n. --[comp.] truth table; resolution table; a tabulation used to define binary functions in computer science; నేడు, nEDu -n. --today; నేత, nEta -n. --(1) weave; the art of weaving; the quality of weaving; --(2) controller; leader; ---చేనేత వస్త్రం = hand-woven fabric. ---కలినేత వస్త్రం = multi-colored fabric. నేత్రం, nEtraM -n. --eye; నేత్రనాడి, nEtranADi -n. --optic nerve; నేతి, nEti -adj. --(1) made of ghee or clarified butter; --(2) not this; న + ఇతి; నేతి నేతి పద్ధతి, nEti nEti paddhati -n. --not this, not this method; trial and error method; నేతిదొండ, nEtidoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia umbellata;'' -- ఈ కాయలనుండి తీసిన టింక్చర్ హోమియోపతీ వైద్యములో ఒక ముఖ్య ఔషధం; బ్రయోనియా అల్బా; నేతిబీర, nEtibIra -n. -- sponge gourd; an edible vegetable; [bot.] ''Luffa cylindrica; Luffa pentandra; Luffa aegyptica;'' -- [Sans.] ఘృతకోశాతకీ; దీర్ఘ పటోలికా (పొడుగు పొట్ల); 'ఘృతము' అంటే 'నెయ్యి'. ఆ కాయల యొక్క నునుపుదనం వల్ల వాటికి ఆ పేరు వచ్చింది; నేతృత్వం, nEtRtvaM -n. --leadership; నేను, nEnu -pron. --I; నేనో, nEnO -adj. --pref. nano-; one-billionth; నేనోమీటరు, nEnOmITaru -n. --nanometer; one-billionth of a meter; నేపథ్యం, nEpathyaM -n. --background; behind the screen; behind the curtains; నేపాళం, nEpALaM -n. --a medicinal plant; [bot.] ''Croton tiglium''; ''Jatropha curcas'' of the Euphorbiaceae family; -- (1) నేపాళం మొక్కల్ని మనదేశంలోకి పోర్చుగీసు వారు తెచ్చారు. విత్తనాల ద్వారా వ్యాప్తి కావడమే కాక ఈ మొక్కలు కొమ్మ పాతిపెట్టినా బతుకుతాయి. గుత్తులు గుత్తులుగా కాసే నేపాళం కాయలలో చిన్న ఆముదం గింజల వంటి విత్తనాలుంటాయి. ఈ గింజల నుంచి నూనె తీస్తారు. మలబద్ధకం ఉన్నవాళ్ళకి ఈ గింజలు విరేచనకారిగా పనిచేస్తాయి. మూడు నుంచి ఐదు గింజలను దోరగా వేయించి పొట్టు తీసి వాడుకోవాలి. మోతాదు ఎక్కువైతే కళ్ళు తిరగడం, వాంతి కావడం, కడుపులో మంటగా ఉండడం కూడా జరగవచ్చు. (2) ఈ గింజలని పామోలిన్ ఆయిల్ తో కలిపి నూరి ఎలుకల్ని చంపే మందుగా వాడతారు. ఈ విత్తనాల నుంచి తీసే నూనె ఆముదమంత చిక్కగా ఉండదు. గానుగ కాయల నుంచి తీసే నూనెలాగే ఈ నూనెను కూడా బయో డీజిల్ గా వాడతారు. ఇది లైట్ పెట్రోలియంలో తేలిగ్గా కలుస్తుంది. దీపపు నూనెగానూ ఇది పనికొస్తుంది. కందెన (lubricant)గానూ, సబ్బుల తయారీలోనూ ఈ నూనెను ఉపయోగిస్తారు. స్త్రీలకు గర్భస్రావం అయ్యేందుకు, సయాటికా, పక్షవాతం వంటి వ్యాధులకు ఔషధంగానూ ఈ నూనె పనిచేస్తుంది. ఈ మొక్క అన్ని భాగాలనుంచి ఒక జిగురు స్రవిస్తుంది. దీని పుల్లలతో పళ్ళు తోముకుంటే చిగుళ్ళు గట్టిగా తయారవుతాయి. కొన్ని ప్రాంతాలలో ఈ మొక్క లేత ఆకులను ఆకుకూరగా వండుకుంటారు. కీళ్ళ సవాయి, కుష్ఠు వంటి వ్యాధులకు ఈ మొక్క వేళ్ళ కషాయం పనిచేస్తుంది. ఈ మొక్కను అస్సామీ భాషలో 'బొంగాలీ భొతోరా' అంటారు. నేమి, nEmi -n. --(1) pulley; --(2) tire of a wheel; --(3) the iron tire around a wooden wheel; నేరం, nEraM -n. --wrongdoing; crime; blame; fault; నేర్పరి, nErpari -n. --talented person; skilled person; నేరారోపణచేయు, nErArOpaNacEyu -v.t. --indict; to place the blame on; నేరుగా, nErugA -adv. --directly; straight; నేర్పు, nErpu -n. --talent; skill; -v.t. --teach; train; నేరేడు, nErEDu -n. --black plum; Java plum; Malabar plum; Jamun tree; [bot.] ''Syzygium cumini;'' of the Myrtaceae family; నేల, nEla -adj. --[bot.] dwarf; -n. --(1) ground; land; earth; soil; --(2) floor; నేలఆముదం, nElamudaM -n. --[bot.] ''Jatropha glandulifera''; నేలఉసిరి, nElausiri -n. -- Kirineli; [bot.] ''Phyllanthus niruni''; Phyllanthus amarus Schum. & Thonn. Euphorbiaceae; -- [Sans.] భూమ్యామలకి; -- ఒక ఔషధ మొక్క; దీనిలో కాడ యొక్క రంగును బట్టి ఎరుపు, తెలుపు అని రెండు రకాలు; [[File:Quebra-Pedra._Phyllanthus_niruri.JPG|right|thumb|Quebra-Pedra._Phyllanthus_niruri]] నేలకొబ్బరి, nElakobbari -n. --[bot.] ''Ionidium suffruticosum''; నేలగుమ్మడి, nElagummaDi -n. --[bot.] ''Gmelina asiatica''; -- [Sans.] విదారి; భూమికర్కారువు; నేలగురుగుడు, nElaguruguDu -n. --[bot.] ''Slevogtia verticillata''; నేలజమ్మి, nElaJammi -n. --[bot.] ''Acacia cineraria''; -- పిన్నజమ్మి; [Sans.] శషీరం; నేలజీడి, nElajIdi -n. --[bot.] ''Baliosperinum polyandrum''; నేలతంగేడు, nElataMgEDu -n. -- Tanner's cassia; Tinnavelli Indian senna; [bot.] ''Cassia auriculata''; ''Cassia angustifolia'';''Cassia obovata''; -- మాదిగ తంగేడు; చిన్నతంగేడు; [Sans.] ఆకుల్యం; స్వర్ణపత్రి; భూమిచారి; సునాముఖి; -- (rel.) [bot.] ''Cassia senna'' is normally used as a purgative. So it is taken internally. It is an effective treatment for leprosy, leucoderma, and many other skin disorders. Also used in cases of typhoid, jaundice, dyspepsia, and anemia for an effective and speedy recovery; నేలతామర, nElatAmara -n. --[bot.] ''Cassia alata''; same as మెట్టతామర; [Sans.] నలపద్మిని; నేలతాడి, nElatADi -n. --[bot.] ''Curculigo orchioides''; [Sans.] తాళమ’లిక; నేలనేరేడు, nElanErEDu -n. --[bot.] ''Permna herbacca''; --same as కాకి నేరేడు; [Sans.] భూమిజంబుక; నేలపాల, nElapAla -n. --[bot.] ''Oxystelma esculantum''; నేలపురుగుడు, nElapuruguDu -n. --[bot.] ''Phyllanthus multiflorus''; నేలపేము, nElapEmu -n. --dwarf rattan; నేలపొన్న, nElaponna -n. --dwarf cassia; -- same as కోలపొన్న; [Sans.] ఆఘ్రివర్ణిక; నేలపోక, nElapOka -n. --[bot.] ''Calamus erectus''; నేలబారు, nElabAru -adj. --(1) ordinary; mediocre; short; inferior; --(2) flat; ground-level; నేలబెండ, nElabeMDa - n. -- Common Wireweed; [bot.] ''Sida acuta'' of the Malvaceae family; ''Sida cardifolia.'' The fruits are small, dry, and splitting, often associated with the medicinal properties rather than as a common edible fruit. -- పరాశి మొక్కలు; చిట్టిముత్యాలు; [Sans.] బలా; నేలమాడు, nElamADu -n. --[bot.] ''Terminalia mentosa;'' నేలమాళిగ, nElamALiga -n. --basement; portion of a buiding that is below ground level; నేలములక, nElamulaka - n. -- Kantakari; a thorny bush; [bot.] ''Solanum surattense'' Burm. of the Solanaceae family; ''Solanum xanthocarpum'' Schard. --An Ayurvedic herb used to treat coughs, colds, asthma, and such other respiratory diseases; Its green fruits can be used in cooking. --[Sans.] కంటకారి; నేలవాయింట, nElavAyiMTa -n. --[bot.] ''Polanisia icosandra''; నేలవావిలి, nElavAvili -n. --[bot.] ''Justica gendarussa''; నేలవెలగ, nElavelaga -n. --[bot.] ''Feronia elephantum''; నేలవేము, nElavEmu -n. --chiretta; creat; King of bitters; [bot.] ''Andrographis paniculata; Justicia paniculata''; --[Sans.] భూనింబ; నేలసంపెంగ, nElasaMpeMga -n. --[bot.] ''Polyanthes tuberosa''; --[Sans.] భూమిచంపకం;. నేవళం, nEvaLaM -n. --necklace; నేస్తం, nEstaM -n. --(1) friend; pal; buddy; --(2) friendship; నైజం, naijaM -n. --nature; నైతిక, naitika -adj. --moral; ethical; నైపథ్యకర్మ, naipathyakarma -n. --makeup; నైపుణ్యం, naipuNyaM -n. --dexterity; skill; నైమిత్తికం, naimittikaM -n. -- (1) causal; result flowing from a cause; produced by a cause; dependent on an external cause; (2) occasional; accidental; నైరుతి, nairuti -n. --southeast; నైరుతి రుతుపవనం, nairuti rutupavanaM -n. --southeast trade wind; నైవేద్యం, naivEdyaM -n. --oblation; offering of food made to a deity; నైసర్గికం, naisargikaM -n. --natural state; constitution; నైసర్గిక నిర్ణయం, naisargika nirNayaM -ph. --natural selection; '''నొ - no, నో - nO, నౌ - nau''' నొక్కు, nokku -v. t. --squeeze; press; compress; నొగ, noga -n. --the longitudinal beam that connects the yoke to the carriage in a cart; see also కాడి; నొచ్చుకొను, noccukonu -v. i. --regret; feel bad; apologetic; lament; నొప్పించు, noppiMcu -n. --hurt; నొప్పి, noppi -n. --pain; ache; నొప్పిమందు, noppimaMdu -n. --analgesic; నొసలు, nosalu -n. --forehead; నోచు, nOcu -v. i. --to implement a religious ritual known as నోము; నోట, nOTa --gen. of నోరు; నోటితో, nOTitO -adv. --with the mouth; oral; నోటిపూత, nOTipUTa -n. --glossitis; noma; sores in the mouth; నోటు, nOTu -n. --promissory note; నోము, nOmu -n. --a ritualistic religious vow, by women, typically involving a fasting regimen and making offerngs to god; నోరు, nOru -n. --mouth; నౌక, nauka -n. --ship; vessel; నౌకరి, naukari -n. --job; employment; often used to imply "servitude"; నౌకరు, naukaru -n. --servant; నౌకాదండం, naukAdaMDaM -n. --the pole to push the boat away from the dock; నౌకాదళం, naukAdaLaM -n. --navy; fleet of ships; నౌకాశ్రయం, naukASrayaM -n. --harbor; port; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] tgi2txabw5355idl585zsu8os5alork 39118 39117 2026-05-15T22:17:51Z Vemurione 1689 /* Part 2: న - Na */ 39118 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: నం - naM== <poem> నంగనాచి, naMganAci -n. --sly person; a smart person who gives the appearance of being naive; --named after a lady who purportedly lived in Kanchi long long ago; -- (ety.) నంగి = a person who speaks or utters through the nose; నాచు = a thief; నమ్మకము పుట్టించి ద్రోహము చేయఁబోవువారు నంగినంగిగా మాటలాడుచు నక్క వినయము చూపెదరు. అట్ల నక్కవినయము చూపు మోసగానికి ’నంగినాచు’ అని పేరు; -- (ety.) నంగై అంటే అమాయకురాలైన చిన్న పాప. నాచ్చి అంటే నాయకురాలు. అమాయకురాలయిన చిన్న పాపగా కనిపించే నాతి, చతురురాలు - తిరుమల రామచంద్ర; నంజనేలలు, naMjanElalu -n. --dry lands; land with no irrigation; --మెరక నేలలు; నంగి, naMgi - n. --a person who speaks or utters through the nose; నంది, naMdi -n. -- (1) the sacred bull, mount of Lord Shiva; -- (2) [bot.] ''Cedrela tuna;'' నందివర్ధనం, naMdivardhanaM -n. --Rose Bay; [bot.] ''Tabernaemoutana coronaria; Nerium coronarium''; -- see also గోవర్ధనం; గరుడవర్ధనం; నందివృక్షం, naMdivRkshaM -n. --Indian Mahogony; [bot.] ''Cedrela tuna''; నందోరాజా భవిష్యతి, naMdOrAjA bhavishyati - ph. -- a saying to express an optimistic outlook; -- "భవిష్యత్‌లో ఏం జరుగుతుందో మనం ఊహించలేం" అనే అర్థంలో ఈ జాతీయాన్ని వాడుతుంటారు. ఆశావాద దృక్పథం మంచిదనీ, ఆశావాద దృక్పథం వల్ల విజయం, ఆనందం కలుగుతాయని ఆధునిక మనస్తత్వ శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. ఆశావాదాన్ని సూచించడానికి మనవాళ్ళు నందోరాజా భవిష్యతి అంటారు; దీని వెనక ఒక కథ ఉంది. వేశ్యా వణిగ్వినాశోవా\ దేశకాల గతోపివా\ఉత్తుంగ భుజ నాశోవా\ నందో రాజా భవిష్యతి\\ అన్న శ్లోకంలో ఇది చివరి పాదం; నంబరు, naMbaru -n. --number; </poem> ==Part 2: న - Na== <poem> నకనక, nakanaka -adj. --onomatopoeia for hunger; నకలు, nakalu -n. --copy; --(ant.) అసలు = original; నక్క, nakka -n. -- (1) fox; the Indian fox; (lit.) the one that lurks; [bio.] ''Vulpes bengalensis''; (2) tiger; -- (rel.) గుంటనక్క = jackal; [bio.] ''Canis aureus;'' -- నక్క తోక తొక్కడం = stepping on a tiger's tail; an expression to indicate luck because one has to be lucky to survive after stepping on a tiger's tail; నక్కదోస, nakkadOsa -n. --a short yellow cucumber; [bot.] ''Bryonia callosa'', నక్కనేరేడు, nakkanErEDu -n. --[bot.] ''Flacourtia callosa''; కాకినేరేడు; నక్కవినయం, nakkavinayaM -n. --insincere humility; నక్కవుల్లి, nakkavulli -n. --[bot.] ''Urginia indica; Scilla indica''; నక్కరేను, nakkarEnu -n. --Monkey jack; [bot.] ''Artocarpus lacoocha'' of the Moraceae family; -- a valuable tropical tree species native to India and used for fruit, furniture, timber, and feed నక్తాలు, naktAlu -n. --the religious practice, among devotees of Shiva, of fasting all through daytime and eating one meal at night; నక్సలైటు, naksalaiTu -n. --any person who believes in the philosophy behind the peasant uprising at Naxalbari village in Darjeeling district of West Bengal, India and hopes to bring about social and economic equality for exploited populations through the barrel of a gun; నక్షత్రం, nakShatraM -n. --(1) a star cluster, identified with one name; there are about 5400 stars visible to the naked eye of a sharp-eyed individual on a dark night; (lit.) one that does not get exhausted; --(2) lunar asterism; lunar mansion; a small group of visible stars in the background sky through which the Moon appears to move as seen from Earth; there are 27 such lunar asterisms, each occupying about 360/27 = 13.3 arc degrees of the lunar ecliptic; as the region of the sky occupying 13.3 arc degrees may contain many visible stars, the Hindu calendar names each asterism by the name of the most prominent star, the Yoga tara, of that group; some lunar asterisms may contain only one such star (చిత్ర) while others may contain as many as six (కృత్తిక) or more; ---జన్మనక్షత్రం = జన్మరాశి = asterism at birth; the position of the moon at the time of birth; పుట్టిన సమయంలో క్షితిజం (Horizon) వద్ద ఉదయిస్తున్న రాశిని, లేక ఉన్న రాశిని జన్మ లగ్నం అంటారు. ఒకొక్క రాశి, క్షితిజాన్ని దాటడానికి ఉజ్జాయింపున 2 గంటలు తీసుకుంటుంది. ---నామనక్షత్రం = asterism derived from the first letter of the given name; this is a trick to derive the asterism at birth if the data at the time of birth are missing; నక్షత్ర, nakshatra -adj. --stellar; astral; నక్షత్రదినం, nakShatradinaM -n. --sidereal day; about 23 hours, 56 minutes; నక్షత్రమండలం, nakshatra-maMDalaM -n. --constellation; నక్షత్రమల్లి, nakshatramalli -n. --Star Jasmine; [bot.] ''Trachelospermum jasminoides''; నక్షత్రమాల, nakshatramaala - n. -- a poem of praise with 27 stanzas; 27 పద్యాలు ఉన్న స్తోత్రం; నక్షత్రరాశి, nakshatrarASi -n. --star cluster; star group; constellation; asterism; తారాసి; నక్షత్రాకార, nakshatrAkAra -adj. --[bio.] stellate; నకిలీ, nakilI -adj. --imitation; ersatz; false; artificial; not genuine; నకిలీ పట్టీ, naklIpaTTI -n. --[tailoring] false hem; నక్కి గింజలు, nakki ginjalu - n. -- fox nuts; Lotus nuts; [bot.] Euryale ferox; seeds from the prickley waterlily; these edible seeds are dried, roasted, and consumed as snacks; -- పూల మఖానా; కమలం గింజలు; కలవ గింజలు; నకీబు, nakIbuprickly -n. --usher; the person who shows the way in a theater; నక్కు, nakku -n. --(1) plowshare; --(2) stone chisel; -v.i. --lurk; crouch; prowl; నఖం, nakhaM -n. --గోరు; నఖముఖాలనుండి, nakhamukhAlanuMDi -ph. --from all over; from everywhere; నఖశిఖ పర్యంతం, nakhaSikha paryaMtaM -ph. --from toe to head; నగం, nagaM -n. --hill; mountain; నగ, naga -n. --jewel; ornament; నగ-నట్రా, naga-naTrA -ph. --jewels and other valuables; నగదు, nagadu -n. --cash; ready money; నగరం, nagaraM -n. --city; town; metropolis; urban center; నగర, nagara -adj. --urban; city; town; నగరీకరణం, nagarIkaraNam -n. --urbanization; నగలు, nagalu -n. pl. --jewelry; నగ్న, nagna --adj. --(1) naked; nude; bare; --(2) without any embellishments; ---నగ్నసత్యం = bare facts; facts without embellishments. ---నగ్నసౌందర్యం = bare beauty; used to refer to the beauty of a nude woman. నగారా, nagArA -n. --large kettle drum; నగిషీ, nagishI -n. --carving; engraving; artwork; intricate design work; నగిషీరాత, nagishIrAta -n. --calligraphy; నజరానా, nazarAnA -n. --reward; prize; bounty; something that is given generously; నజరు, najaru -n. --gift; నటన, naTana -n. --action; నటించు, naTiMcu -v. t. --(1) act; --(2) imitate; --(3) put a false front; --(4) behave with an intention to cheat; నట్టిల్లు, naTTillu -n. --middle part of a house; నట్టు, naTTu -n. --nut; the gadget that goes with a bolt to fasten things; నట్టేట, naTTETa -adv. --in mid-stream; నట్టేటద్రోయు, naTTETadrOyu - v. t. -- destroy; abandon in mid-stream; నజ్జు, najju - n. -- cold and fever; head congestion and fever; morose and dull feeling; నడక, naDaka -n. --walk; style of walking; gait; నడచు, naDacu -v. i. --walk; నడత, naData -n. --character; moral character; behavior; నడవ, naDava -n. --aisle; walkway; breezeway; verandah; corridor; నడవడిక, naDavaDika -n. --behavior; character; moral character; నడిరేయి, naDirEyi -n. --midnight; నడ్డి, naDDi -n. --back; lower back; small of the back; నడు, naDu -inter. --walk!; keep moving!; go ahead!; నడుపు, naDupu -v. t. --drive; operate; నడమంత్రపు, naDamaMtrapu -adj. --unexpected; in between; interstitial; --- నడమంత్రపు సిరి = windfall wealth; wealth that came unexpectedly; wealth that came in between (that is, not inherited, not earned); నడుమ, naDuma -adj. --middle; in between; నడుము, naDumu -n. --(1) lower back; --(2) waist; --(3) middle; నడుముకట్టుకొను, naDumukaTTukonu -v. i. --[idiom] roll up the sleeves; gird up one's loins getting ready to do something; take responsibility; నడుము నొప్పి, naDumu noppi -n. --backache; lumbago; నత, nata -adj. --inclined; sloping; నత్త, natta -n. --snail; [bio.] ''Helix aspersa'' Muller; ''Escargots bourguignonne''; నత్తగుల్ల, nattagulla -n. --shell of a snail; నత్రజని, natrajani -n. --[chem.] nitrogen; one of the elemental gases with symbol N and atomic number 7; Nitrogen is an inert gas — meaning it doesn't chemically react with other gases — and it isn't toxic. But breathing pure nitrogen is deadly. That's because the gas displaces oxygen in the lungs. Unconsciousness can occur within one or two breaths. నతి, nati -n. --inclination; slope; నతిక్రమం, natikramaM -n. --gradient; నతిగతి, natigati -n. --ramp; sloping road; sloping way; sloping plank; నత్తి, natti -n. --stammer; stutter; నత్రికామ్లం, natrikAmlaM -n. --[chem.] nitric acid; HNO₃; నత్రీకరణ, natrIkaraNa -n. --[chem.] nitration; నది, nadi -n. --river; (def..) a stream or brook that is longer than about twelve kilometers, according to Indian tradition; -- నది = పశ్చిమం నుండి తూర్పుకి ప్రవహించే ఏరు; నదము = తూర్పు నుండి పశ్చిమానికి ప్రవహించే ఏరు; నదీశాఖ, nadISAkha -n. --distributary; the branch of a river before it joins the sea; -- (rel.) ఉపనది = tributary; నదురు, naduru -n. -- hesitation; -adj. -- appealing; gentle; ---నదురు, బెదురు = hesitation and fear. ---పిల్ల కంటికి నదురుగా కనిపిస్తోంది = the girl is appealing.to the eye; నన్న, nanna -adj. --short; నపుంసకుడు, napuMsakuDu -n. --eunuch; impotent person; నప్పు, nappu -v. i. --suit; match; ---ఈ రంగు నీకు నప్పుతుంది = this color suits you. -v. t. --move in a board game; ---నప్పేవా? = did you move your pawn? నభం, nabhaM -n. --sky; నభోమూర్తి, nabhOmUrti -n. --[astron.] celestial body; నభోతరణి, nabhOtaraNi -n. --spaceship; celestial ship; నభోవరణం, nabhOvaraNaM -n. --space; cosmos; నమనమలాడు, namanamalADu -v. i. --thrive; flourish; నమస్కారం, -n. --a salutation; a greeting; నమ్మకం, nammakaM -n. --trust; belief; నమ్మకస్తుడు, nammakastuDu -n. --trustworthy person; నమ్మిక, nammika -n. --trust; belief; నములు, namulu -v. t. --chew; masticate; నమ్ము, nammu -v. i. --believe; trust; నమూనా, namUnA -n. --(1) model; pattern; exemplar; --(2) specimen; sample; example; నమోదుచేయు, namOducEyu -v. t. --record; register; నయం, nayaM -inter. --well! -n. --welfare; improvement; నయగారం, nayagAraM -n. --smoothness; softness; నయనము, nayanamu -n. --the eye; నరం, naraM -n. --(1) tendon; -- (2) nerve; నర, nara -adj. --human; (rel.) వానర; నరకం, narakaM -n. --hell; According to Hindu Puranas, there are several hells; Some say there are 7, and some say 21; Bhagavata Purana lists 28; నరతురంగం, naraturaMgaM -n. --(1) centaur; half man, half horse; --(2) Centaurus, the centaur; a star cluster; నరమామిడి, naramAmiDi -n. --[bot.] ''Heteranthera monopetala; Polyalthia longifolia''; -- ఉత్తర సర్కారులలో కొండలలో పెరుగు చెట్టు. నరమేధం, naramEdhaM -n. --(1) genocide; (2) human sacrifice; నరవానరగణం, naravAnaragaNaM -n. --primates; Biological order that includes monkeys, apes, and humans. Compared to other mammals, they have large brains and depth perception. నర్తనం, nartanaM -n. --dance; నర్తన శాల, nartanaSAla -n. --dance hall; నర్తకి, nartaki -n. f. --dancer; నర్మగర్భం, narmagarbhaM - adj. -- subtle; pregnant with meaning; -- లౌకికార్థంలో నర్మగర్భంగా మాట్లాట్టం అంటే - మనసులో ఉన్నదాన్ని సూటిగా కాకుండా మరోరకంగా అర్థమయ్యేట్టు ఎదుటి వాళ్ళకు చెప్పటం; నిగూఢమైన అర్థముతో నిండినది; అవమానపరచే దృష్టి లేకుండా చమత్కారంగా నవ్వు వచ్చేట్టు మాట్లాడడం నర్మగర్భ సంభాషణం; నర్మం అంటే పరిహాసము, వినోదము, సంతోషము అని అర్ధాలు; ఈ "నర్మగర్భము" అన్న పదబంధం నాట్యశాస్త్రం లోని ఒకానొక పారిభాషిక పదం. -- see also మర్మగర్భం; నరుడు, naruDu -n. --human being; Homo Sapiens; నలక, nalaka -n. --speck; particle; ---కంట్లో నలక = speck in the eye. నలత, nalaTa -n. --unwell; ill; mildly sick; నల్ల అడవి ఆముదం, nalla aDavi AmudaM - n. -- Bronze-leaved physic nut.; [bot.] ''Jatropha gossypifolia'' L. of the Euphorbiaceae family; నల్లఈశ్వరి, nallaISvari -n. --[bot.] ''Aristolochia indica''; నల్లఉమ్మెత్త, nallaummetta -n. --[bot.] ''Datura fastuosa; Datura metel;'' నల్లకందిరీగ, nallakaMdireega - n. -- Carpenter bee; [bio.] ''Xylocopa;'' నల్లకలువ, nallakaluva - n. -- [bot.] ''Nymphaea stellata'' Willd.; నల్లకౌజు, nalla kauju -n. --the black partridge; [bio.] ''Francolinus francolinus''; నల్లగుడ్డు, nallaguDDu -n. --pupil; నల్లచిత్రమూలం, nallacitramUlaM -n. --[bot.] ''Plumbago capensis''; నల్లజీడి చెట్టు, nallajIDi ceTTu -n. --marking nut tree; [bot.] ''Semecarpus anacardium;'' -- called marking nut because of the indelible black mark it can make on clothing; Indian washermen use this to identify clothes; its medicinal uses include treatment of skin diseases; -- సిమిడిపళ్లు చిన్న జీడిమామిడి పళ్ళలా ఉంటాయి. తినడానికి తియ్యగా రుచిగా ఉంటాయి; -- సిమిడిపిక్క / సిమిడిపండు; [Sans.] భల్లాటకం. నల్లజీలకర్ర, nallajIlakarra -n. -- Babul; Black Caraway; Black Cumin; fennel flower; nigella; nutmeg flower; Roman coriander; black onion seed; [bot.] ''Nigella sativa;'' నల్లతుమ్మ, nallatumma -n. --[bot.] ''acacia arabica''; a large thorny tree, up to 14 meters high; నల్లని, nallani -adj. --black; నల్లపూస, nallapUsa -n. --small black bead; నల్లపూసలు, nallapUsalu -n. --(1) black beads; --(2) a sacred necklace, made of blck beeds, worn by women as a mark of wedded life; నల్లబుడ్దకాసి, nallabuDDakAAsi, - n. --Black nightshade; [bot.] ''Solanum nigrum'' L. Solanaceae; నల్లమందు, nallamaMdu -n. --opium; an addictive drug made from opium poppies; ''Lachryma papaveris'' is dried latex obtained from the seed capsules of the opium poppy, ''Papaver somniferum''; (lit.) the black medicine; the seeds of this plant (గసగసాలు), are used in Indian cooking; Opium is the raw material for morphine; నల్లమద్ది, nallamaddi -n. --a timber tree; [bot.] ''Terminalia tomentosa''; నల్లరేగడి నేల, nallarEgaDi nEla -n. --black cotton soil; నలితిండి, nalitiMDi -n. --snack; నల్లి, nalli -n. --bed bug; నల్లికళ్లపాము, nallikaLLapAmu -n. --newt; skink; -- బిందిపాము; రక్తపుచ్చం; ఇది చిన్న పాములా కనిపించే బల్లి; రక్తపుచ్చం అంటే ఎర్రని తోక గలది అని అర్థం; బిందిపాము గాఢమైన ఆకుపచ్చ, నలుపు రంగులలో మధ్య నిలువు లేత రంగు చారలతో మెరుస్తూ ఎరుపు తోకను కలిగివుంటుంది. కొన్ని మొత్తం ఒకే రంగులో కూడా వుంటాయి. దీనికి రెండు జతల కాళ్లు తల వెనుక, తోక ముందు భాగంలో వుంటాయి. చిన్న చిన్న కీటకాలు వీటి ఆహారం; నలు, nalu -adj. --four; నలుగు, nalugu -n. --(1) the ceremonial oil bath given to bride and groom before a wedding; --(2) oil bath, in general; -v. i. --to get crushed; to get squeezed in between; నలుగురు, naluguru -n. --four people; few people; ---నలుగురితో మాట్లాడేవా? = did you discuss with a few people? నలుచదరం, nalucadaraM -n. --square; నలుపు, nalupu -n. --black; ebon; dark; -v. t. --to squeeze between the fingers with a grinding motion; నలుసు, nalusu -n. --(1) speck; small particle; --(2) infant; baby; నల్లేరు, nallEru -n. --vitis; yellow vera; [bot.] ''Vitis quadrangularis;'' -- [Sans.] వజ్రవల్లీ; చతుర్థార; అస్థి సంధాన; ---నల్లేరు మీద బండి నడక = [idiom] cake-walk; a piece of cake; something that is easy and comfortable to do. నవ, nava -adj. --new; fresh; modern; -pref. --neo-; -n. --nine; నవకల్పన, navakalpana -n. --innovation; నవజని, navajani -n. --ammonia; hydrogen nitride; Nitrosil; (ety.) one that came out of నవాసారం; NH₃ నవజాత, navajAta -adj. --newly born; nascent; నవటాకు, navaTAku -n. --a pre-metric weight measure equal to one-eigth part of a seer or 10 tolas; నవత, navata -n. --(1) difficulty; hardship; --(2) emaciation; నవధాన్యాలు, navadhAnyAlu -n. --the nine grains, namely paddy, horse gram, green gram, urid gram, sesame (til), wheat, legumes, toor, and Bengal gram (garbanzo); (వడ్లు, ఉలవలు, పెసలు, మినుగులు, నువ్వులు, గోధుమలు, అనుములు, కందులు, సెనగలు). నవనవోన్మేషశాలిత్వం, navanavOnmEshaShaalitvaM - n. -- retelling an established story in. anew way; -- పాత విషయాలే అయినప్పటికీ, వాటిని స్వంత పద్ధతిలో చెప్పడాన్ని నవనవోన్మేషశాలిత్వం అంటారు. అదే నైపుణ్యము లేదా ప్రజ్ఞ; నవయు, navayu -v. i. --emaciate; wane; నవరంగ్ పిట్ట, navaraMg piTTa - n. -- [bio.] ''Pitta brachyura;'' -- ఈ పక్షి భారత ఉపఖండం అంతటా కనిపిస్తుంది. గడ్డి, పొదలు పెరిగేచోట, హిమాలయ పర్వతాల్లోని దట్టమయిన సతత హరితారణ్యాలలోనూ సంచరిస్తాయి. ఇవి ఒక ప్రాంతానికి పరిమితమయి (teritorial) ఉంటాయి. ఇవి చాలా సిగ్గరి పిట్టలు. ఆకులమధ్య, కొమ్మలమధ్య ఉండి కనపడవు. ఆడ, మగ పిట్టల తల పైభాగం crimson రంగులో ఉంటుంది. నవరత్నాలు, navaratnAlu -n. --the nine gems, namely lapis-lazuli or cat's eye (వైడూర్యం), coral (పగడం, ప్రవాళం), diamond (వజ్రం), emerald (మరకతం, పచ్చ), onyx (పుష్యరాగం?), pearl (ముత్యం, మౌక్తికం), ruby (పద్మరాగం, మాణిక్యం, కెంపు), sapphire (నీలం), and topaz (గోమేధికం); there are really more than nine precious and semi-precious stones; నవనీతం, navanItaM -n. --(1) butter; --(2) a suspension of oil in water obtained by shaking them together; నవమి, navami -n. --the ninth day of the lunar half-month; నవల, navala -n. --novel; kind of prose writing with a plot; నవలకంద, navalakaMda -n. --knul koal; నూల్‌కోలు; నవలిక, navalika -n. --novella; novelette; a short novel; నవశిలా యుగం, navaSilA yugaM -ph. --[geol.] Neolithic age; కొత్త రాతి యుగం; నవశిలా యుగం; నవశీర్షం, navaSIrshaM -n. --[biochem.] amine end of an amino acid; the other end is acid end or ఆమ్లశీర్షం; నవ్య, navya -adj. --novel; neo; new; నవ్యజీవ యుగం, navyajIva yugaM -ph. --Cenozoic era; నవ్యత, navyata -n. --novelty; నవ్యతార, navyatAra -n. --nova; a type of star that suddenly increases its light output and then fades away to its former status; నవాంశ, navAMSa -n. --(1) amine group; --(2) one-ninth of "Raasi" or Lagna of Indian astrology; నవారు, navAru -n. --cotton tape; cotton tape woven around the frame of a cot to create a "box spring" on which bedding is unrolled to create a bed; నవాసారం, navAsAraM -n. --ammonium chloride; sol ammoniac; NH₄Cl; (lit.) the new alkali; same as నవక్షారం; నవామ్లం, navAmlaM -n. --amino acid; (ety.) the word "amino" was derived from ammonia when people believed that the amines are derived from ammonia. The Telugu word for ammonia is నవాసారం; This is one possible explanation for the root నవ in నవామ్లం. Also the word నవామ్లం connotes the meaning "new acid" and indeed amino acids are relatively new; there are some 20 amino acids that make-up the protin molecules; నవీన, navIna -adj. --new; నవుకరీ, navukarI -n. --servitude; employment; నవుకరు, navukaru -n. --servant; నవ్వు, navvu -n. --laugh; ---చిరునవ్వు = smile. నవేను, navEnu -n. --[chem.] nonane; a hydrocarbon with nine carbon atoms;C₉H₂₀; నష్టం, nashTaM -n. --loss; (ant.) లాభం; నష్టపరిహారం, nashTaparihAraM -n. --compensation for a loss; నస, nasa -n. --itch; annoyance; నసపెట్టు, nasapettu -v. t. --bother; bug; annoy; irritate; నస్యం, nasyaM -n. --(1) snuff; tobacco powder; --(2) inhalant; any powder or fluid prescribed by a doctor for inhalation through the nose; నసాళం, nasALaM -n. --center of the nervous system; deep inside the head; నసీబు, nasIbu -n. --destiny; fate; నసుగు, nasugu -v. i. --grumble; murmur; mutter; dither; hesitate; న్యర్భుదము, nyarbhudaMu -n. --one followed by 11 zeros in the traditional Indian method of counting; '''నా - nA''' నాంది, nAMdi -n. --prelude; opening statement; -- నాటకాలు ఆరంభించేటప్పుడు ప్రదర్శన మధ్యలో ఏ ఆటంకమూ కలగకుండా ఉండడానికి ప్రధాన నటుడు తనకు ఇష్టమైన దేవుణ్ణి తెర వెనుక ప్రార్థిస్తాడు. అది నాందీ వాక్యం. దేవతలకు ఆనందం కలిగించేది గాబట్టి దీన్ని నాంది అంటారు. దీని తర్వాత ప్రస్తావన ఉంటుంది. అందులో నాటక కర్త గురించి, ప్రదర్శన గురించి లఘు పరిచయం చేయబడుతుంది. నా, nA -pos. pron. --my; genitive of నేను; నాకము, nAkamu -n. --heaven; paradise; నాక్షత్ర, nAkshatra -adj. --sidereal; astral; నాక్షత్ర మాసం, nAkshatra mAsaM -n. --sidereal month, approximately equal to 27.3 days; (def.) the time it takes for the Moon to start its journey from one star (as seen from the Earth) and return back to the same star; see also చాంద్రమాసం; నాక్షత్ర సంవత్సరం, nAkshatra saMvatsaraM -n. --sidereal year; 365 days 6 hours 9 minutes 10 seconds; the time taken by the Sun to return to the same place in its annual apparent journey against the background of the stars; నాకు, nAku -dative of pers. pron. --to me; -prep. --for me; -v.t. --lick; -prep. --for me; నాకువు, nAkuvu -n. --ant-hill; నాకువునాకు, nAkuvunAku -n. --aardvark; anteater; the animal that licks ant-hills; నాగ, nAga -adj. --pref. [bot.] big; నాగకేసరం, nAgakEsaraM -n. --[bot.] ''Mesua ferrea;'' a herb used in Ayurveda to improve fertility in women; నాగజెముడు, nAgajemuDu -n. -- (1) a type of cactus native to the Americas; [bot.] ''Euphorbium antiquorum; Euphorbium omliquorum;'' -- (2) Prickly Pear; Snake Hood Fig; [bot.] ''Opuntia ficus-indica;'' -- నాగుపాము పడగవలె వీటి దళాలు పైన వెడల్పుగా, క్రింద సన్నంగా వుంటాయి. ఆ పడగలకు పైన ఎర్రటి (పసుపురంగు) పండ్లు కాస్తాయి. వీటి పుష్పాలకంటే పండ్లే ఎక్కువ ప్రసిద్ధి. ఈ పళ్ళను పేదలు తింటారు. నాగతుమ్మ, nAgatumma -n. --[bot.] ''Acacia farnesiana''; నాగదాళి, nAgadALi -n. --[bot.] ''Opuntia dillenii;'' నాగదొండ, nAgadoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia epigaea; Corallocarpus epigaeus''; నాగపొత్తి, nAgapotti -n. --[bot.] ''Stemona gloriosoides''; నాగమణి, naagamaNi - n. -- Viper's stone; -- పామురాయి; పాము ముత్యం; పాము యొక్క ఉపయోగించబడని విషం కొంతకాలానికి ఇలా రాయిగా మారుతుంది; ఇది విలువైన రాయీ కాదు, ముత్యం అంతకన్నా కాదు. దీనితో ఎవరిని వశపరుచుకోవటమూ సాధ్యం కాదు, విషానికి విరుగుడూ కాదు. నాగమల్లె, nAgamalle -n. --cannon ball tree; [bot.] ''Rhinacanthus communis; Couroupita guianensis; Justicia nasuta''; --[Sans.] అష్టపత్రిక; నాగ ముత్తువ పులగము, nAga muttuva pulagamu - n. -- [bot.] ''Sida spinosa'' of the Malvaceae family; ''Sida alba''; --జిబిలిక మొక్క; నిత్యమల్లె జాతి మొక్క ఇది; దీని ఆకుల్ని బెల్లంతో కలిపి మెత్తగా నూరి, ఒక పల్చటి గుడ్డకు మందంగా పూసి విరిగిన చెయ్యి లేక కాలి ఎముకల మీద దానిని ఉంచి, వెదురు బద్దలతో గట్టిగా కట్టు కడతారు. విరిగిన ఎముకలు చాలా త్వరగా అతుక్కుంటాయి; --[Sans.] నాగబలా; నాగరాజు, naagaraaju - n. -- king cobra; -- నాగుపాము విషం మనిషి నాడీమండలం మీద పని చేస్తుంది; కింగ్ కోబ్రా అస్సాం కొండల్లో, మైసూరు అడవుల్లో ఉంటుంది. ఇటీవల శ్రీకాకుళం ప్రాంతంలో కూడా కనిపించింది. అత్యంత విష సర్పం. పదడుగుల వరకు పొడవు. పెద్ద పడగ ఉండదు. చూడగానే నాగరాజు అని తెలిసిపోతుంది; నాగరికత, nAgarikata -n. --(1) civilization; --(2) urbanity; fashionableness; (rel.) సంస్కృతి; (ant.) అనాగరికత; నాగలి, nAgali -n. --plow; (Br.) plough; (ety.) నాటడం కొరకు వాడే పనిముట్టు; నాగవల్లి, nAgavalli -n. --(1) betel creeper; --(2) part of a wedding celebration; నాగవల్లీ దళం, nAgavallIdaLaM -n. --betel leaf; నాగవాసం, nAgavAsaM -n. --(1) staple used for fastening; --(2) ringer inside a bell; నాగా, nAgA -n. --(1) nothing; cipher; --(2) intermission; absence; absenteeism; showing up for work with interruptions; నాగుపాము, nAgupAmu -n. --cobra; (rel.) రాజనాగు = king cobra; -- నాగుపాము విషం మనిషి నాడీమండలం మీద పని చేస్తుంది; సాధారణంగా మన దేశం అన్ని ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది. పాములు వాళ్ళు ఆడిస్తారు. పడగ, పడగమీద సులోచనాల మాదిరి గుర్తు ఉంటుంది; నాగేంద్రం, nAgEMdraM -n. --Nagendram; a fish of the Cyprinidae family; [bio.] ''Osteochilus thomassi;'' నాగేంద్రుడు, nAgEMdruDu -n. --king of snakes; నాచ్ పార్టీ, nAch pArTI - n. - a group dance performed by a clan of prostitutes with suggestive indecent language and gesture; such dances were common at weddings in the late nineteenth and early twentieth centuries in Andhra; (see also) భోగం మేళాలు, మేజువాణీ; నాచు, nAcu -n. --moss; slime; algae; [bot.] ''Vallisneria octandra''; నాజూకు, nAjUku -adj. --refined; modern; slim; fashionable; నాటకం, nATakaM -n. --(1) play; drama; Usually several acts and lasts 2 to 3 hours in duration; --(2) pretense; నాటకీకరించు, nATakIkariMchu - v. i. -- dramatize; నాటకీకరణం, nATakIkaraNaM - v. i. -- dramatization; నాట్యం, nATyaM -n. --dance; నాటిక, nATika -n. --small play; one-act play; Usually lasts about 30 to 45 minutes; నాటు, nATu -adj. --native, unrefined; locally produced; country; rural; sometimes used in a sense to imply that native stuff is inferior to imported; ---నాటు సరుకు = native stuff. ---నాటు సారా = home-brewed (possibly bad) liquor. ---నాటు వైద్యం = unsophisticated medical treatment. ---నాటు పడవ = country boat. -n. --dent; cut; notch; -v. t. --plant; నాటు పెట్టు, nATu peTTu -v.t. --notch; cut a notch; నాటుకొను, nATukonu -v.t. --take root; నాట్లు, nATlu -n. --transplantation of seedlings; నాడా, nADA -n. --(1) horseshoe; --(2) ribbon; tape; నాడి, nADi -v.t. --(1) pulse; heartbeat felt at the wrist; --(2) nerve; one of the 72,000 astral nerves in the body, according to Yoga; నాడిక, nADika -v.t. --a duration of time equal to 24 minutes; నాడీవలయం, nADIvalayaM -n. --celestial equator; the great circle on the celestial sphere halfway between the celestial poles; నాడీ వ్యవస్థ, nADI vyavastha -n. --nervous system; the domain of the nerves; ---కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ = central nervous system. నాడు, nADu -n. --(1) day; time; --(2) country; region; ---తాతలనాడు, = in grand parent's time; in the bygone days. ---ఈనాడు = today; this time. ---తమిళనాడు = Tamil country. నాణ్యం, nANyaM -n. --quality; good quality; ---నాణ్యమైన సరుకు = quality merchandise. నాణ్యత, nANyata -n. --quality; grade; నాణెం, nANeM -n. --coin; నాతి, nAti -n. --woman; ---నాతిగల బ్రహ్మచారి = a bachelor who has a woman; a man whose wife is temporarily away. నాతి చరామి, naati charaami n. -- I will not violate; I will not disobey; -- న + అతిచరామి = అతిక్రమించను. నాథుడు, nAthuDu -n. --(1) lord; master; protector; --(2) husband; --(3) leader; నాదం, nAdaM -n. --(1) a musical note; a special type of స్వరం; --(2) [ling.] voiced sound; నాది, nAdi -pron. --mine; belonging to me; నానపాల, naanapaala - n. -- asthma plant; common spurge; sneeze weed; snake weed; [bot.] ''Euphorbia hirta'' of the Euphorbiaceae (castor, euphorbia, or spurge) family; -- It is widely used in herbal medicine and can be grown for this purpose. One could also use it as a ground cover if desired. -- బిడరీ; దుగ్ధిక; నానా, nAnA -adj. --various; several; many; diverse; నాను, nAnu -n. --a gold chain; -v.i. --soak; get soaked; ---వర్షంలో నానకు = do not soak in the rain. ---బటానీలు నానబెట్టేవా = did you soak the peas? (in water) నానుడి, nAnuDi -n. --proverb; నాన్చు, nAncu -v. t. --(1) soak; --(2) procrastinate; --(3) prolong; నాపరాయి, nAparAyi -n. --a stone used for flooring; నాభ్యంతరం, nAbhyaMtaraM -n. --focal length; నాభి, nAbhi -n. --(1) navel; belly button; --(2) focus; --(3) hub of a wheel; --(4) musk; --(5) Indian Aconite; [bot.] ''Aconitum ferox'' of the Ranunculaceae family; నాభినారింజ, nAbhinAriMja -n. --navel orange; a type of seedless orange with a navel; నామం, nAmaM -n. --(1) name; title; --(2) a linear marking worn on the forehead by a sect of Hindus; నామకాగా, nAmakAgA -adv. --nominally; for name's sake; నామకార్థం, nAmakArthaM -adv. --nominally; నామబంధం, nAmabaMdhaM -n. --noun phrase; నామర్దా, nAmardA -n. --bad reputation; bad reputation; for being timid; నామవాచకం, nAmavAcakaM -n. --noun; నామా, nAmA -n. --deed; document; written statement; letter; ---కరారునామా = warranty. ---రాజీనామా = letter of resignation. (lit.) deed of amicable settlement. ---వకాలతునామా = power of attorney. ---వీలునామా = will. నాము, nAmu - n. -- (1) white pipe-clay; this is often used instead of chalk; this is also used as a face marker by Vaishnavaites; -- సుద్ద; -- (2) The new sprout springing from the stumps of millet or paddy; కోసిన వరికాడలనుండి మొలసివచ్చిన కొత్తకాడ, ఇది వెన్ను గూడ తీయును. ఇట్టి పొలమును నాపచేను అందురు; నామోషీ, nAmOshI -n. --disgrace; shame; నామర్దా;. నాయకత్వం, nAyakatvaM -n. --(1) leadership; --(2) captaincy; నాయకి, nAyaki -n. f. --(1) leader; leading female star in a story, play, or cinema; -- నాయకురాలు; "వరదాప్రియ రంగనాయకి- వాంఛిత ఫలదాయకి" లో రంగనాయకి, ఫలదాయకి అన్నవి రెండూ సంస్కృతంలో అసాధువులే. రంగనాయిక, ఫలదాయిక అని ఉండాలి. నాయకుడు, nAyakuDu -n. m. --(1) leader; --(2) hero in a play or cinema; నాయకురాలు, nAyakurAlu -n. f. --(1) leader; see aslo నాయికా; --(2) heroine in a play or cinema; నాయన, nAyana -n. --(1) father; dad; --(2) an endearing term while addressing children; నాయనమ్మ, nAyanamma -n. f. --paternal grandmother; నాయి, nAyi -n. --(1) dog; --(2) barber; నాయిక, nAyika - n. f. -- wife of a leader; wife of a lead actor; -- కథలలో నాయకుడు ఉంటాడు. అతడి భార్య నాయిక. నార, nAra -n. --fiber; fibrous bark; fiber of flax plant; -- నార ప్రపంచంలోని పురాతన బట్టలలో ఒకటి; నారగోగు, nAragOgu -n. --Deccan hemp; Bhimilipatnam jute; [bot.] ''Hibiscus cannabinus;'' నారదబ్బ, nAradabba -n. --Seville orange; bitter orange; a large type of lemon; [bot.] ''Citrus medica;'' నారము, naaramu - n. -- water; నారములు, naaramulu - n. pl. -- permanent things, such as Atma and Reality (ఆత్మలు, ప్రకృతి); నారసం, nArasaM -n. - slender iron rod with a flattened end for digging and prying; నారాయణ, nArAyaNa -n. -- (1) నారాయణుడు అందరికీ అంతర్యామే. అయితే సూర్యుడి ద్వారా సృష్టి పోషణలో ప్రధానపాత్ర తనదవటం చేత సూర్యనారాయణుడనటం జరుగుతున్నది. (2) 'అథ నిత్యో నారాయణః బ్రహ్మా నారాయణః శివశ్చ నారాయణః శక్రశ్చ నారాయణః కాలశ్చ నారాయణః దిశశ్చ నారాయణః విదిశశ్చ నారాయణః ఊర్ధ్వశ్చ నారాయణః అథశ్చ నారాయణః అన్తర్బహిశ్చ నారాయణః నారాయణ ఏ వేదగ్ం సర్వమ్ యద్భూతమ్ యచ్చభవ్యమ్ నిష్కళఙ్కో నిరఞ్జనో నిర్వికల్పో నిరాఖ్యాతశ్శుద్ధో దేవ ఏకో నారాయణః నద్వితీయోస్తి కశ్చిత్' అని వేద ప్రమాణం. అందుచేత నారాయణుడు కానిదేదీ లేదు. నారాయణ పక్షి, nArAyaNa pakshi -n. --grey heron; [bio.] ''Ardea cinera;'' నారి, nAri -n. --(1) woman; (lit) నర + అరి = enemy of man; --(2) bow string; నారింజ, nAriMja -n. --orange; ---తియ్యనారింజ = [bot.] ''Citrus sinensis;'' నారు, nAru -n. --(1) sprouts; germinated seed; --(2) malt; --(3) saplings; seedlings; ---బంతినారు = marigold seedlings. ---వంగనారు = eggplant seedlings. ---నారు పోసిన వాడు నీరు పొయ్యక మానడు = the one who planted the sprouts will surely supply the water too; a metaphorical expression used to indicate that God who created us will surely take care of our sustenance too. నారుమడి, nArumaDi -n. --(1) seedbed; --(2) nursery; నాలి, nAli -n. --menial work; ---కూలి, నాలి = manual labor and menial work. నాలిక, nAlika -n. --tongue; నాలుక; ---నాలిక వైపు = lingual; on the tongue side. నాలికబద్ద, nAlikabadda -n. --(1) tongue cleaner used to scrape the tongue; --(2) tongue depressor used by doctors to examine the mouth; నాలుగు, nAlugu -n. --four; ---నాలుగిళ్ల వాకిలి = courtyard; atrium. నాళం, nALaM -n. --tube; vessel; duct; నాళిక; ---ఆహారనాళం = alimentary canal. ---పరీక్ష నాళిక = test tube. ---రక్తనాళం = blood vessel. నావ, nAva -n. --boat; -- (rel.) నేవీ = a fleet of boats; నావ్యము, nAvyaMu -adj. --navigable; నావిక, nAvika -adj. --naval; marine; నావికాదిక్సూచి, nAvikAdiksUci -n. --mariner's compass; * నావుడు, naavuDu - conj. -- What happened then is; -- "ఆ తర్వాత ఏమి జరిగిందంటే…" అని చెప్పే సందర్భంలో వచ్చేది నావుడు. నాశనం, nASanaM -n. --destruction; ruin; నాస్తా, nAStA -n. --snack; tiffin; breakfast; నాసి, nAsi -adj. --inferior; smaller; of poorer quality; నాసిక, nAsika -n. --(1) nose; --(2) nozzle; నాస్తికత్వం, nAstikatvam -n. --atheism; (ant.) ఆస్తికత్వం = theism; deism; నాస్తి, nAsti -n. --non-existence; నాస్తికుడు, nAstikuDu -n. --atheist; a person who denies the existence of God; (rel.) agnostic; న్యాయం, nyAyaM -n. --(1) justice; law; --(2) propriety; equity; --(3) logic of using an analog as in క్షీర నీర న్యాయం; న్యాయనిర్ణేత, nyAyanirNEta -n. --adjudicator; న్యాయపరమైన, nyAyaparamai- -adj. --just; న్యాయమూర్తి, nyAyamUrti -n. --judge; న్యాయవాది, nyAyavAdi -n. --advocate; lawyer; న్యాయస్థానం, nyAyasthAnaM -n. --court of law; న్యాసం, nyAsaM -n. --arrangement; positioning; '''ని - ni, నీ - nI''' నింగి, niMgi -n. --sky; heavens; నిండా, niMDA -adv. --(1) fully; --(2) completely; నిండు, niMDu -adj. --full; complete; -n. --fullness; completeness; నిండుకొను, niMDukonu -v. t. --be full; become full; euphemism for empty; ---ఇంట్లో బియ్యం నిండుకున్నాయి = the rice supply in the house is exhausted. నింద, niMda -n. --blame; నిందార్హం, niMdArhaM -n. --blameworthy; నిందితుడు, niMdituDu -n. --the accused; నింపాదిగా, niMpAdigA -adv. --gently; quietly; నింపు, niMpu -v. t. --fill; fill-in; write in empty spaces of an application form; నికరం, nikaraM -n. --net; the balance of income over expenditure; నికరాదాయం, nikarAdAyaM -n. --net income; నిక్కచ్చిగా, nikkaccigA -adv. --undoubtedly; most definitely; నిక్కరు, nikkaru -n. s. --knickers; shorts; నిక్కు, nikku -n. --pride; presumptuous; నికృష్ట, nikRshTa -adj. --wicked; mean; wretched; base; (ant.) ఉత్కృష్ట, నికెలు, nikelu -n. --nickel; the chemical element with the symbol Ni; నికెలుగుండ, nikeluguMDa -n. --nickel black; నికేతనము, nikEtanamu -n. --home; abode; నిక్షిప్త, nikshipta -adj. --hidden; stored; నిక్షేపం, nikshEpaM -n. --(1) wealth; (lit.) one that is securely hidden; one that is conserved; --(2) deposit, as in mineral deposit; --(3) conservation; నిక్షేపించు, nikshEpiMcu -v.t. --hide; conserve; నిగనిగ, niganiga -adj. --onomatopoeia for something shiny or bright; నిగ్రహం, nigraham -n. --restraint; self-control; continence; నిగారం, nigaaraM - n. -- luster; నిఘా, nighA -n. --surveillance; నిచ్చెన, niccena -n. --ladder; scalar; escalator; నిజం, nijaM -n. --truth; నిజంపట్టీ, nijaM paTTI -n. --[comp.] truth table; a tabulation used to define binary functions; నిజాయతీ, nijAyatI -n. --probity; truthfulness; నిటారు, niTAru -n. --erect; vertical నిట్రాట, niTrATa -n. --erect pole; vertical pole or post; gnomon; నిట్రాయి, niTrAyi -n. --crown-post; నిట్టూర్పు, niTTUrpu -n. --sigh; deep sigh; నిత్యం, nityaM -adv. --always; constantly; forever; నిత్యకృత్యాలు, niTyakRtyAlu -n. pl. --daily routine; నిత్యమల్లి, niTyamalli -n. --a creeper with red and white flowers; [bot.] ''Hibiscus hirtus''; నిదర్శనం, nidarSanaM -n. --illustrative example; proof; evidence; నిద్ర, nidra -n. --sleep; నిద్రగన్నేరు చెట్టు, nidragannEru ceTTu -n. --rain tree; [bot.] ''Samanea saman; Enterolobium saman''; నిదానం, nidAnaM -adj. --serene; steady; unruffled; calm; straight; నిద్రాణం, nidrANaM -adj. --sleepy; dormant; hibernating; నిధి, nidhi -n. --cache; safe; store; నిధులు, nidhulu -n. pl. --funds; resources; నిన్న, ninna -n. --yesterday; నినాదం, ninAdaM -n. --slogan; నిప్పు, nippu -n. --fire; spark; live charcoal; నిబంధన, nibaMdhana -n. --rule; regulation; restriction; condition; నిబద్ధత, nibaddhata -n. --commitment; definiteness; నిబద్ధం, nibaddhaM -n. --(1) truth; --(2) tied; bound; committed; complied; నిబ్బరం, nibbaraM -adj. --firm; sound; undaunted; నిభాయించుకొను, nibhAyiMcukonu -v.i. --endure; suffer; bear; నిమజ్జనం, nimajjanaM -n. --submersion; immersion; నిమ్మ, nimma -n. --(1) lime; a greenish citrus fruit; [bot.] Citrus aurantifolia; --(2) lemon; yellowish citrus fruit; [bot.] Citrus limon; నిమ్మగడ్డి, nimmagaDDi -n. --orgon; [bot.] ''Andropogon schoenanthus; Acorus gramineus''; నిమ్మతులసి, nimmatulasi -n. --[bot.] ''Ocimum gratissimum''; నిమ్మళం, nimmaLaM -adj. --ease; comfort; normal health; placidity; నిమిత్తము, nimittamu -n. --(1) cause; reason; motive; token; (2) need; requirement; (3) connection; concern; (4) omen; (5) token; mark; sign; నిమిత్తమాత్రుడు, nimittamAtRDu -n. --causal agent; an instrument acting at the behest of someone else, usually God; నిమిషం, nimishaM -n. --minute; sixty seconds; however, according to ancient time measurement system, this word was used to represent roughly 16/75 seconds; నియంత, niyaMta -n. --dictator; controller; నియంత్రణ, niyaMtraNa -n. --control; ---కుటుంబ నియంత్రణ = family control; family planning. ---నిగ్రహము లేనివారు కుటుంబ నియంత్రణ చెయ్యాలి = people who have no will power should practice family planning. నియంత్రకి, niyaMtraki -n. --controller; నియంత్రించు, niyaMtriMcu -v.t. --control; నియతంగా, niyataMgA -adv. --regularly; నియతికాలికంగా, niyatikAlikaMgA -adv. --at regular intervals; నియమం, niyamaM -n. --rule; principle; law; నియమనం, niyamanaM - n. -- appointment; an appointment to a position or job; arrangement; నియమించు, niyamiMchu - v. t. -- appoint; నియామకం, niyAmakaM - n. -- appointment; job posting; an appointment to a position or job; నియోగులు, niyOgulu - n. -- a sub-sect among Brahmins; -- రాజాస్థానాలలో నియోగం పొంది రాజోద్యోగులుగా వున్నవారు నియోగులు. వీరు ఆ తరువాత కాలాన సంస్థానాధీశులవద్ద ఉద్యోగాలలో ఉన్నవారు. ఇంతకు ముందుకాలం వరకూ గ్రామకరణీకం చేసినవారు. నియోజకవర్గం, niyOjakavargaM -n. --electoral constituency; electorate; నిరంకుశుడు, niraMkuSuDu - n. m. -- dictator; -- మద గజం మావటి అంకుశానికి లొంగుతుంది. అంకుశం లేనివాడు నిరంకుశుడు. అంటే అతణ్ణి అదుపు చేసేవాడు ఎవడూ లేనివాడు. ఎవరి మాటను వినని పాలకుడు అనే అర్థం లో వాడు నిరంకుశుడు అంటాము. నిరంజన, niraMjana -adj. --unblemished; spotless; unpolluted; colorless; ---నిరంజన చూర్ణం = bleaching powder. ---నిరంజన జలం = bleaching liquid. నిర్, nir -pref. --without; -less; ---నిర్గుణం = without any property. ---నిరాకారం = shapeless. ---నిరంతరం = endless. ---నిర్జీవ = azoic. ---నిర్దోషి = innocent; faultless. నిరక్షరకుక్షి, niraksharakukshi -n. --unlearned; illiterate; a term used condescendingly toward illiterates; (lit.) no letters in the tummy; నిరత, nirata -adj. --continuous; always; ---నిరతాన్నదాత = one who donates food always. నిరతి, nirati -suff. --signifies devotion or dedication; ---సేవానిరతి = devotion to service. నిరధీనత, niradhInata -n. --uncontrollability; నిరనుబంధ, niranubaMdha -adj. --disjunctive; నిరపరాధి, niraparAdhi -n. --[law] innocent person; నిరపేక్ష, nirapEksha -adj. --(1) absolute; not relative; (2) indifferent; undesired; ---నిరపేక్ష ఆర్ర్దత = absolute humidity. --- నిరపేక్ష గుణకం = absolute coefficient. నిరభ్యంతరంగా, nirabhyaMtaraMgA -adv. --without any objection; నిరర్ధకం, nirardhakaM -n. --fruitless; worthless; నిరవశేష, niravaSEsha -adj. --with nothing left over; complete; exhaustive; నిరవాకం, niraVAkam -n. --management; accomplishment; (used disparagingly); నిరసన, nirasana -n. --refusal; rejection; protest; ---నిరసన వ్రతం = a vow of refusal to eat food as a form of political protest. నిరసించు, nirasiMcu -v.t. --(1) protest; --(2) censure; condemn; --(3) resist; oppose; నిరస్త్రీకరణ, nirastrIkaraNa -n. --disarmament; నిరాయుధీకరణ; నిర్గతం, nirgataM -n. --output; (ant.) ఆగతం = input; నిర్గమం, nirgamaM -n. --exit; outlet; నిర్గమ ద్వారం, nirgama dvAraM -n. --exit; outlet; నిర్గమాంశం, nirgamAMSaM -n. --output; output datum; output data; (ant.) ప్రవేశాంశం; నిర్గళితం, nirgaLitaM -n. --output; one that comes out; నిర్జల, nirjala -adj. --pref. --(1) concentrated; --(2) anhydrous; నిర్ణయం, nirNayaM -n. --resolution; decision; settlement; నిర్ణయించు, nirNayiMcu -v.i. --establish; determine; ---క్రీస్తుశకం 499లో ఆర్యభట్టు నాక్షత్ర సంవత్సరం పొడవు 365.25868 రూజులు అని నిర్ణయించేడు = In 499 AD, Aryabhatta established that the sidereal year is 365.25868 days long! నిర్బంధం, nirbaMdhaM -n. --force; compulsion; నిర్భయం, nirbhayaM -n. --fearlessness; నిర్ద్వందంగా, nirdvaMdvaMgA -adv. --unambiguously; నిర్మల, nirmala -adj. --(1) pure; --(2) clean; --(3) serene; (ant.) కలుషిత; నిర్లక్ష్యం, nirlakshyaM -n. --carelessness; (lit.) without an aim; నిర్వచనం, nirvacanaM -n. --definition; నిర్వహణ, nirvahaNa -n. --management; నిరాకరించు, nirAkariMcu -v.t. --(1) refuse; --(2) reject; repudiate; --(3) oppose; నిరాకారం, nirAkAraM -n. --shapeless; నిరాకార, nirAkAra -adj. --shapeless; without shape; amorphous; actually amorphous implies without structure; నిరాఘాటంగా, nirAghATaMgA -adv. --unobstructedly; without hesitation; boundlessly; in an easy manner; నిరాడంబరం, nirAdaMbaraM -n. --(1) unpretentiousness; modesty; --(2) informal; నిరాదరణ, nirAdaraNa -n. --inhospitability; lack of support; నిరాధార, nirAdhAra -adj. --baseless; నిరామయం, nirAmayaM - n. -- absence of disease; నిరాయుధీకరణ, nirAyudhIkaraNa -n. --disarmament; నిరాశ, nirASa -n. --despair; hopelessness; (ant.) ఆశ; నిరాశావాది, nirASAvAdi -n. --pessimist; నిర్ధారణ, nirdhAraNa -n. --determination; resolution; --జాతి, గుణ, క్రియ, సంజ్ఞల చేత - ఒక గుంపు నుండి ఒకదాన్ని విడదీయడాన్ని నిర్ధారణ అంటారు. నిర్ధార్య, nirdhArya -adj. --deterministic; నిర్మాణం, nirmANaM -n. --(1) structure; --(2) construction; నిర్మాణక్రమం nirmANakramaM -n. --[chem.] structural formula; నిర్మాణాత్మక, nirmANatmaka -adj. --(1) structural; --(2) constructive; నిర్మాత, nirmAta -n. --(1) producer (of a cinema, play, etc.); --(2) builder; creator; నిర్వాఖ్యం, nirvAkhyaM -n. --no comment! నిర్యాణం, niryANaM -n. --death; demise; నిర్వాణం, nirvANaM -n. -- cessation; blowing out; extinction of desire; extinguishing the false sense of being an individual; (ety.) nirva = to blow; -- the Buddhist equivalent of Hindu మోక్షం; నిర్వాత, nirvAta %e2t -adj. --airless; in the absence of air; anaerobic; ---నిర్వాత శ్వేదనం = destructive distillation. నిర్వాహకుడు, nirvAhakuDu -n. --controller; leader; conductor; organizer; నిర్దిష్టం, nirdishTaM -n. -- unambiguous; definite; exact; specific; precise; నిర్దిష్టత, nirdishTata -n. --specificity; such and such; నిర్మించు, nirmiMcu -v.t. --build; create; erect; నిర్వికల్ప సమాధి, nirvikalpa samAdhi -n. --concentration of mind continuously for a period of 12 x 12 x 12 x 12 seconds = 5 hours 45 minutes 36 seconds (according to Yoga Sutra); see also సమాధి; ధారణ; ధ్యానం; నిర్వివాద, nirvivAda -adj. --indisputable; నిర్లిప్తత, nirliptata -n. --carelessness; inattentive; నిరీక్షణ, nirIkshaNa -n. --long wait; vigil; నిర్జీవ యుగం, nirjIva yugaM -n. --azoic era; lifeless era; నిర్బీజ, nirbIja -adj. --without seed; నిర్వీర్య, nirvIrya -adj. --week; feeble; నిరు, niru -adj. --(1) past; last; --(2) very; ---నిరుపేద = very poor. నిరుక్త, nirukta -adj. --defined; uttered; నిరుడు, niruDu -n. --last year నిరుత్సాహం, nirutsAhaM -n. --dejection; despondency; depression; నిరుత్సాహకారిణి, nirutsAhakAriNi -n. --depressant; alcohol, sleeping pills, and tranquilizers are prime examples of depressants; నిరుపయోగం, nirupayOgaM -n. --useless; నిర్గుణ, nirguNa - adj. - without a quality; featureless; un-describable; నిర్గుణ బ్రహ్మ, nirguNa brahma - n. - Ultimate Reality; Absolute Truth; The Supreme Universal Power that is beyond description, beyond understanding, beyond description; see also సగుణ బ్రహ్మ, నిర్దుష్ట, nirduShTa -adj. --error-free; faultless; -- "నిర్ దుష్టంగా" అంటే without errors; "నిర్ దిష్టంగా" అంటే clearly stated; నిరూపకం, nirUpakaM -n. --[math.] co-ordinate; నిరూపణ, nirUpaNa -n. --[math.] proof; నిరూపించు, nirUpiMcu -v.t. --[math.] prove; substantiate; exhibit; నిర్ధూమధూమం, nirdhUmadhUmaM -n. --totally burned down without even a trace of smoke; నిర్మూలన, nirmUlana -n. --eradication; abolition; నిర్ణేత, nirNEta -n. --arbitrator, person who settles a dispute; నిర్దేశం, nirdESaM -n. --command; order; prescription; నిర్దేశాత్మక, nirdESAtmaka -adj. --prescriptive; నిరోధం, nirOdhaM -n. --prevention; impediment; obstruction; నిరోధక, nirOdhaka -adj. --preventive; obstructive; నిలకడ, nilakaDa -n. --stillness; steadiness; unperturbed; steady state; in the long run; నిలబడు, nilabaDu -v. i. --(1) stand; --(2) run for an office in an election; నిలబెట్టు, nilabeTTu -v. t. --(1) fix; set up; erect; --(2) make one wait standing; make someone stand; నిల్వ, nilva -n. - -(1) remainder; something that is left over; --(2) stock; material in stock; నిలయం, nilayaM -n. --abode; నిలుచు, nilucu -v. i. --stand; remain; నిలువు, niluvu -n. --(1) six feet of water depth; fathom; --(2) upright; నిలువుగా, niluvugA -adv. --(1) lengthwise; longitudinally; --(2) vertically; నిలువుటద్దం, nuluvuTaddaM -n. --full-length mirror; నిలువెత్తు, niluvettu -adj. --life-size; నివసించు, nivasiMcu -v. i. --live; dwell; reside; నివాత, nivAta -adj. --hermetical; airless; confined; నివారక, nivAraka -adj. --preventive; నివారణ, nivAraNa -n. --prevention; నివాసం, nivAsaM -n. --residence; dwelling; home; నివార్యం, nivAryaM -n. --avoidable; నివారించు, nivAriMcu -v. t. --prevent; avert; stop; ward off; నివాళి, nivALi -n. -- tribute; showing lighted camphor or lamp as a tribute; నివురు, nivuru -n. --ashes over burning coals; embers; నివృత్తం, nivRttaM -n. --surrounded; నివృత్తి, nivRtti -n. --(1) surrender; salvation; --(2) abolition; removal; నివ్వెర పడు, nivverapaDu -v.i. --be astonished; be shocked; నివ్వెరపాటు, nivverapATu -n. --astonishment; amazement; shock; నివేదిక, nivEdika -n. --report; memorandum; నివేశనం, nivESanaM - n. -- (1) house; habitation; residence; (2) the site of a house; (3) entrance to a house; నిశ్, niS -adj. --pref. without; less; నిశ, niSa -n. --(1) night; --(2) turmeric; నిశ్చయం, niScayaM -adj. --determination; decision; agreement; settlement; నిశ్చయార్థక, niScayArthaka -adj. --assertive; నిశ్చయార్థకం, niScayArthakaM -n. --[gram.] indicative mood; నిశ్చలం, niScalaM -n. --calm; serene; steady; stationery; unmoving; stationery; నిశ్చలత, niScalata -n. --stability; equilibrium; ---స్థిర నిశ్చలత = stable equilibrium. ---అస్థిర నిశ్చలత = unstable equilibrium. ---తటస్థ నిశ్చలత = neutral equilibrium. నిశ్శబ్దం, niSSabdaM -n. --silence; without sound; నిశాచర, niSAvara - adj. -- nocturnal; నిశాదర్శిని, niSAdarSini -n. --night-vision goggles; నిశానీ, niSAnI -n. --mark; sign; ---నిశానీ పెట్టినచోట సంతకం పెట్టండి = please sign where it is marked. నిశ్వాసం, niSvAsaM -n. --exhalation; breathing out; నిశ్చింత, niSciMta -n. --unworried; unperturbed; without a concern; నిశ్చింతగా, niSciMtagA -adj. --without worry or anxiety; నిశీథం, niSIthaM -n. --darkness; night; నిష్కర్ష, nishkarsha -n. --determination; resolution; నిష్కృతి, nishkRti -n. --atonement; recompense; expiation; నిష్ఠ, nishTha -n. --perseverance; fixed attention; devotion; నిష్పత్తి, nishpatti -n. --[math.] ratio; proportion; నిష్పన్నము, nishppannamu -n. --one that is accomplished; నిష్యందం, nishyaMdaM %e2t -n. --diffusion; నిష్ప్రయోజనం, nishprayOjanaM - n. -- useless; నిషా, nishA -n. --intoxication; నిష్ణాతుడు, nishNAtuDu -n. m. --expert; skillful person; నిష్పాక్షకం, nishpAkshikaM -n. --unbiased; not showing favor to one party; నిష్పాదన, nishpAdana - n. -- derivation; -- పుట్టించు; కలిగించు; నిషిద్ధం, nishiddhaM -n. --prohibited thing; నిషిద్ధాక్షరి, nishiddhAkshari -n. --prohibited letter; one of the eight ingredients of a literary mental feat called అష్టావధానం; నిష్క్రియాపరత్వం, nishkriyaaparatvaM - n. -- unresponsiveness; taking no action; idling and lazy; -- సోమరితనం; ఏ పనీ చేయకుండా బద్ధకంగా ఉండడాన్ని నిష్క్రియాపరత్వం అంటారు. నిష్క్రియము = స్తబ్ధముగానుండు (being passive, not attending to any duties or activities) పరత, పరత్వము = ఆసక్తి కలిగివుండు (Addictedness, devotedness to, love for నిష్క్రియాభాగస్వామి = వ్యాపారములో పెట్టుబడి మాత్రము పెట్టి దైనందిన కార్యకలాపములలో కలుగ చేసికోకుండ ఉండే భాగస్వామి. నిష్ఠూరం, nishThuraM -n. --taunt; నిషేధం, nishEdhaM -n. --prohibition; నిషేధాజ్ఞ, nishEdAj~ na -n. --injunction; నిస్, nis -adj. --pref. without; less; నిసర్గము, nisargamu -n. --nature; natural state; నిస్తంతి, nistaMti -adj. --wireless; నిస్పృహ్యకి, nispRhyaki -n. --anesthetic; నిస్సంకోచంగా, nissaMkOcaMgA -adv. --without doubt; without hesitation; నిస్త్రాణ, nistrANa -n. --weakness; haggard; (lit.) without strength; నిస్త్రాణికామ్లం, nistrANikAmlaM -n. --weak acid; నిస్స్వార్థ, nissvArtha - adj. -- self-less -- నిస్వార్థ is incorrect spelling; నిశి, nisi -n. --night; ---నిశిరాత్రి = dead of night. నిస్సిగ్గుగా, nissiggugA -adv. --shamelessly; నిస్తేజ, nistEja - adj. -- lackluster; నిష్కాసనము, nishkAsanamu - n. -- (1) removal; (2) [math.] elimination; సమీకరణముల నుండి కొన్ని రాసులను లోపింపచేయు ప్రక్రియ. నిహితం, nihitaM -n. --one that is preserved or conserved; నిహిత ధర్మాలు, nihita dharmAlu -n. --conservation rules; -- see also విహిత = stipulated; stated; నీచ, nIca -adj. --inferior; నీచ, nIca -n. --[astron.] nadir; నీచు, nIcu -n. --inferior food (usually, meat and fish); నీచువాసన, nIcuvAsana -n. --fishy smell; foul smell; నీటి, nITi -adj. --water; నీటిగడియారం, nITigaDiyAraM -n. --clepsydra; water clock; (def.) a pot that allows water to drip through a hole and uses the duration to empty the pot to measure time; నీటిగన్నేరు, nITigannEru -n. --[bot.] ''Limnophila cemosa''; నీటిగొబ్బి, nITigobbi -n. --[bot.] ''Asteracantha longifolia''; నీటిచెంచలికూర, nITiceMcalikUra -n. --[bot.] ''Marsilea minuta''; నీటిమట్టం, nITimaTTaM -n. --water level; నీట, nITu -adj. --pretty; elegant; ---నీటుకత్తె = a belle. ---నీటుకాడు = a beau. నీటుగా, nITugA -adv. --nicely; neatly; నీడ, nIDa -n. --(1) shadow; --(2) shade; protection; నీడస్తంభం, nIDastaMbhaM -n. --gnomon; a vertical pole the length of which gives an indication of the time of day; ancient astronomers used this device to establish a number of astronomical facts; నీతి, nIti -n. --(1) moral; --(2) morality; (ant.) అవినీతి; నీతిమంతుడు, nItimaMtuDu -n. m. --a person of good moral character; (note) నీతివంతుడు, గుణమంతుడు are not correct spelling. The rule is "అ తరువాత వ, ఇ తరువాత మ"; శ్రద్ధావంతుడు is correct; నీర్ ‍తామర, nIr^ tAmara - n. -- [bot.] ''Monochoria hastata''; నీరసం, nIrasaM -n. --weakness; lassitude; weariness; lack of desire to be active; నీరా, nIrA -n. --raw juice secreted from a cut on a palm tree; a fermented version of this becomes a potent drink; నీర్కావి, nIrkaavi - n. -- the soft reddish tint of fine cloth after its newness has faded off; -- నీర్కావి = నీరు + కావి; ప్రతిదినము తడుపుచుండుటచేత పట్టిన ఎఱుపువన్నె; నీరు, nIru -adj. --slight; weak; soft; ---నీరెండ = soft sunshine. -n. --(1) water; (2) ashes; this is apt because water is an oxide (ashes) of Hydrogen; నీరుకాకి, నీటికాకి, nIrukAki, nITikAki -n. --cormorant; a duck-like bird seen in Andhra Pradesh; [bio.] ''Corvus marinus''; నీరుగొబ్బి, nIrugobbi -n. --[bot.] ''Asteracantha longifolia;'' నీరుడు, nIruDu -n. --urine; నీరుపిప్పలి, nIrupippali -n. --[bot.] ''Pongantium indicum''; నీరుప్రబ్బ, nIruprabba -n. -- Rattan cane; [bot.] ''Calamus rotang'' of the Arecaceae family; -- పేము; బెత్తం; నీరుల్లి, nIrulli -n. --onion; [bot.] ''Allium cepa'' of Liliaceae family; --పెద్ద ఉల్లి; ఉల్లి గడ్డ; ఎర్ర గడ్డ; ఉల్లిపాయ; --[Sans.] పలాండు; సుకంద; యవనేష్ట; ముఖదూషణ; దుర్గంధా; నీరువంట, nIruvaMTa -n. --[bot.] ''Solanum indicum''; నీరువావిలి, nIruvAvili -n. --[bot.] ''Vitex trifolia'' ; నీరెండ, nIreMDa -n. --mild sunshine; esp. the morning or evening sun; నీలం, nIlaM -n. --(1) sapphire; aquamarine; beryl; same as జలనీలం; నీలిపచ్చ; --(2) blue color; There are many variations in blue such as "navy blue," "indigo blue," etc. To precisely describe colors, we use standard color codes. For example, Midnight Blue (#191970), Dark Purple (#871F78), and Navy Blue (#000080); Today, the color “indigo” refers to a blue-purple color that many people can't distinguish from blue or purple. Experts say that Newton only put indigo in the rainbow because he wanted seven colors, and indigo was an extremely valuable commodity at the time; నీలకురిజి, neelakurinji - న. -- The blue flower; [Bot.] Strobilanthes kunthiana; This plant is found in the shola forests of the Western Ghats in Kerala, Karnataka, and Tamil Nadu of India and gave the Nilgiri Mountains range its name; The purplish-blue flower blossoms only once in 12 years; నీలగిరి తైలం, nIlagiri tailaM - n. -- Eucalyptus oil; నీలమణి, nIlamaNi -n. --(1) sapphire; (ety.) from Sanskrit sani priya, dear to Saturn; a hard, transparent precious stone of deep-blue corundum; a blue or green silicate of aluminium and magnesium; Mg₅Al₁₂Si₂₀; --(2) amethyst; నీలలోహితం, nIlalOhitaM -n. --violet; నీలాంజనం, nIlAMjanaM -n. --antimony; నీలాశ్యకాకం, nIlASyakAkaM - n. -- hooded crow; a crow with a black face and light-colored neck and stomach; నీలిమందు, nIlimaMdu -n. --indigo dye; indigo; నీలిమొక్క, nIlimokka -n. --indigo plant; [bot.] ''Indigofera tinctoria;'' -- మధుపర్ణిక; అవిరి; నీలిశంఖం, neeliSaMkhaM - n. -- Blue trumpet; [bot.] ''Thunbergia erecta;'' నీలుగు, nIlugu -n. --impudence; audacity; నీళ్లబుచ్చిగాడు, nILLabuccigADu, - n. -- pied kingfisher; [bio.] ''Ceryle rudis''; నీళ్లు, nILlu -n. --water; -- విశేషణముతో కూడిన జలము నీళ్ళు. అనగా, 'నీరు'కు వైకృత విశేష్యము 'నీళ్ళు;' ఉదా.: చూరునీళ్ళు, కన్నీళ్లు, చారునీళ్ళు, గంజినీళ్ళు; నీళ్ళునములు, నీళ్ళు పోసుకొను, నీళ్ళుకారు, నీళ్ళు వదులు; నీళ్లుపెట్టడం, nILlupeTTaDaM -v. t. --to irrigate; to water; నీళ్లుపొయ్యడం, nILlupoyyaDaM -v. t. --to give a bath; to water; to irrigate; నీవారం, nIvAraM -n. --wild rice; నీవు, nIvu -pro. --thou; you; నీహారం, nIhAraM -n. --snow; నీహారిక, nIhArika -n. --nebula; '''ను - nu, నూ nU, నె - ne, నే - nE, నై - nai''' నుండి, nuMDi -p.p --(1) from; --(2) since; నుగ్గు, nuggu -n. --(1) bit; --(2) fragment; powder; నుచ్చు, nuccu -n. --dung of sheep and goats; నుడి, nuDi -n. --word; expression; style; mode of speech; నుడికారం, nuDikAraM -n. --idiom; మాటచమత్కారము; నెరవణి; -- సామెతలను, జాతీయాలను కలిపి నుడికారం అంటారు; నుడివిల్లు, nuDivillu - n. -- useless chatter; అనవసరమైన మాటలు; -- Without much ado, let us start = ఈ విషయం గురించి నుడివిల్లు వద్దు, నేరుగా ముద్దాకు వెళ్దాం; నున్న, nunna -adj. --smooth; నుదురు, nuduru -n. --forehead; నుయ్యి, nuyyi -n. --well; నురగ, nuraga -n. --foam; froth; ---సబ్బునురగ = lather; foam created by soap or detergent. నులక, nulaka -n. --rough and thin coconut rope; (rel.) చేంతాడు; నులి, nuli -adj. --twisted; tangled; నులితీగ, nulitIga -n. --tendril; నులిపురుగు, nulipurugu -n. --pinworm; nematode; small, thread-like worms in bowel and intestines; [bio.] ''Enterobius Vermicularis;'' ''Ascaris lumbricoides;'' -- ఆడ జీవి పొడవు 20 నుండి 35 సెంటి మీటర్ల వరకు, మగ జీవి పొడవు 15నుండి 30 సెంటి మీటర్ల వరకు ఉంటుంది. కలుషితమైన మట్టి, నీళ్లు, ఆహరం, శుభ్రంగా కడగని కూరగాయలు, పండ్ల ద్వారా వీటి గుడ్లు మన శరీరంలోకి ప్రవేశిస్తాయి. రోజుకి 3000 నుండి 2,50,000 వరకు గుడ్లు పెడతాయి. అవి కొన్ని మలం ద్వారా బయటికి వస్తాయి; చికిత్స: అల్లోపతీ - ఆల్బండజోల్; ఆయుర్వేద - క్రిమిముద్గార్ రస్; హోమియో - Wormorid; నులుము, nulumu -v.t. --roll between the fingers; నువ్వుల నూనె, nuvvula nUne -n. --til oil; sesame seed oil; నువ్వులు, nuvvulu -n. --sesame seed; til; gingelly seed; [bot.] ''Sesamum indicum''; నుసి, nusi -n. --(1) ashes; ashes over charcoal; ashes of an incense stick, cigar or cigarette; --(2) dusty matter created by insects; --(3) itch; నూక, nUka -n. --broken; grain; cream of rice; cream of wheat; creamed grain; నూక, nUkalu -n. --grains of rice; --- నూకాలమ్మ = village goddess representing rice crops; నూగు, nUgu -n. --[bot.] tomentum; villose; cilia; hairy covering of leaves and stems; నూగుదోస, nUgudOsa -n. --[bot.] ''Bryonia scabrella''; also కూతురు బుడమ; నూగుబెండ, nUgubeMDa -n. --[bot.] ''Abutilon indicum''; నూజిలాండ్‍ బచ్చలి, nUjilAMD^ baccali -n. -- New Zealand spinach; [bot.] ''Tetragonia tetragonioides''; నూతన, nUtana -adj. --new; నూతికసింద, nUtikasiMda -n. -- Senna sophera; [bot.] ''Cassia sophera''; నూపురం, nUpuraM -n. --anklet; an ornament with tiny bells worn on the ankles; నూనె, nUne -n. --oil; sesame oil; til oil; -- నూ + నెయ్ = నువ్వుల నుండి తీసిన చమురు; నూరు, nUru -n. --one hundred; -v. t. --(1) grind into powder or paste; --(2) sharpen; whet; నూరురాయి, nUrurAyi -n. --whetstone; grinding stone; నూరు వరహాలు, nUru varahAlu - n. -- Singapore Graveyard Flowers; [bot.] ''Plumeria obtusa''; -- వాడగన్నేరు; గుడిగన్నేరు; నూర్పు, nUrpu -n. --threshing; నూలు, nUlu -n. నృత్యము, nRtyamu -n. --dance; న్యూనత, nyUnata -n. --inferiority; నెగడి, negaDi -n. --a fire lighted either to keep warm or to keep off wild beasts; నెగ్గు, neggu -v. i. --(1) win; --(2) settle; ratify; నెచ్చెలి, necceli -n. --bosom buddy; close friend; నెట్టు, neTTu -v. t. --shove; push; thrust; నెట్టకశీలి, neTTakaSIli -n. --good natured person; నెత్తమ్మి, nettammi -n. --meadow lotus; [bot.] ''Hibiscus mutabilis''; నెత్తలు, nettalu -n. --Andhra anchovy; whitebait; [bio.] ''Stolephorus andhraensis''; నెత్తళ్లు; నెత్తి, netti - n. -- forehead; -- "నెత్తి నోరు కొట్టుకోవడం" ఏడుపులో చేసే చేష్ట. ఇక్కడ నెత్తి అంటే ఫాలం. "నెత్తిన రాసిన రాత" గూడా లలాట లిఖితా రేఖ; నెత్తురు, netturu -n. --blood; నెత్తి, netti -n. --head; నెనరు, nenaru - n. -- (1) affection; love; (2) gratitude; నెనర్లు, nenarlu - n. pl. -- thanks; thank you; నెపం, nepaM -n. --pretext; excuse; నెమరువేయు, nemaruvEyu -v. t. --chewing the cud; ruminate; నెమరువేయు జంతువులు, nemaruvEyu jaMtuvulu -n. --ruminants; నెమలి, nemali; -n. --peacock; peahen; [bio.] ''Pavo cristatus;'' నెమలి పురి, nemali puri -n. --fanned tail feathers of a peacock; నెమలినార, nemalinAra -n. --[bot.] ''Holoptelea integrifolia; Vitex Nogundo;'' -- దీన్ని నెమలిచెట్టు, నెమలి అడుగు, నెమలి కన్ను, నెమలినార చెట్టు, దుందిలము, పింపిణి, అని రకరకాల పేర్లతో పిలుస్తారు. మనదేశంలో ఉష్ణమండల ప్రాంతాల్లో పెరుగుతాయి. చెట్టు ఏపుగా దాదాపు 30 అడుగుల ఎత్తు వరకు ఎదుగుతుంది. దీని కలప మృదువుగా వుండి ఇళ్లకు, ఇతర పనిముట్లకు పనికివస్తుంది. ఈ చెట్టు ఆకులు, వేళ్ళు, పట్ట వగయిరా ఆయర్వేద వైద్యంలో వాడుతారు. అనేక పశువుల జబ్బులకుఈ చెట్టు నుంచి తయారుచేసిన మందులు వాడుతారు.'దశమూలా' ఆయుర్వేద మందు దీని వేళ్లతోనే తయారుచేస్తారు. వాపులు తగ్గించడానికి, బెణుకులకు, దగ్గు ,ఆయాసం, అజీర్తి,కిడుపులో ఫుల్లు, తలనొప్పికి,చర్మవ్యాధులకు ఈ చెట్టు ఆకులు, వేళ్ళు, పట్టతో మందులు చేస్తారు. నెమలిశిఖ, nemaliSikha -n. -- Ray fern; [bot.] ''Actiniopteris radiata;'' నెమ్మది, nemmadi -adj. --(1) quiet; with ease; comfort; --(2) healthy; నెమ్మి, nemmi -n. --(1) love; affection; --(2) Ujjain desmodium tree; [bot.] ''Dalbergia oojeinensis'' of the Fabaceae family; నెయ్యము, neyyamu -n. --friendship; నెయ్యి, neyyi -n. --ghee; clarified butter; --శరీరానికి అత్యంత ఆవశ్యకమైన ఒమేగా-3, ఒమేగా-6 ఫాటీ యాసిడ్స్, ఏ, డి, ఇ మరియు కె విటమిన్లు నెయ్యిలో పుష్కలంగా ఉంటాయి. అంతేకాదు. స్వచ్ఛమైన నేతిలో కాంజుగేటెడ్ లినోలిక్ యాసిడ్ (CLA), ఏంటీ ఆక్సిడెంట్లు ఇతర ఖనిజాలు పుష్కలంగా ఉండే కారణంగా నేతి మిఠాయిలు ఆరోగ్యానికి మేలు చేకూరుస్తాయి. నెయ్యి అరుగుదలకు తోడ్పడడమే కాక దీర్ఘాయుష్షునూ, చురుకైన బుద్ధినీ, ధాతుపుష్టినీ కూడా ఇస్తుంది. శుద్ధమైన ఆవునెయ్యి కళ్ళకూ, చర్మానికి మేలు చేస్తుంది. నెర, nera -adj. --great; excellent; నెరజాణ, nerajANa -n. --very talented person; నెరదాత, neradAta -n. --great philonthropher; నెరవలి, neravali -n. --[music] improvised variation of a line in a song; నెల, nela -n. --(1) month; lunar month; the duration of a moon's cycle; --(2) month as defined in Western calendars; --(3) moon; --(4) menstruation; menses; నెలకొన్న, nelakonna - adj. -- established; took root; నెలతప్పు, nelatappu -v. i. --miss a period; become pregnant; నెలవు, nelavu -n. --abode; place; home; నెలరాజు, nelarAju -n. --moon; (lit.) king of the month; నెలవంక, nelavaMka -n. --crescent of the moon; same as చంద్రరేఖ; నెవ్వము, nevvamu -n. --poverty; distress; నెలవారీ, nelavArI -adv. --monthly; by the month; నెలసరి, nelasari -adv. --monthly; నెల్లి, nelli -n. --(1) [bot.] ''Premna esculenta''; ఉసిరిక; --(2) [bot.] ''Phyllanthus emblica''; నేటి, nETi -adj. --today's; current; ---నేటి రాత్రి = tonight. నేటుపట్టీ, nETupaTTI -n. --[comp.] truth table; resolution table; a tabulation used to define binary functions in computer science; నేడు, nEDu -n. --today; నేత, nEta -n. --(1) weave; the art of weaving; the quality of weaving; --(2) controller; leader; ---చేనేత వస్త్రం = hand-woven fabric. ---కలినేత వస్త్రం = multi-colored fabric. నేత్రం, nEtraM -n. --eye; నేత్రనాడి, nEtranADi -n. --optic nerve; నేతి, nEti -adj. --(1) made of ghee or clarified butter; --(2) not this; న + ఇతి; నేతి నేతి పద్ధతి, nEti nEti paddhati -n. --not this, not this method; trial and error method; నేతిదొండ, nEtidoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia umbellata;'' -- ఈ కాయలనుండి తీసిన టింక్చర్ హోమియోపతీ వైద్యములో ఒక ముఖ్య ఔషధం; బ్రయోనియా అల్బా; నేతిబీర, nEtibIra -n. -- sponge gourd; an edible vegetable; [bot.] ''Luffa cylindrica; Luffa pentandra; Luffa aegyptica;'' -- [Sans.] ఘృతకోశాతకీ; దీర్ఘ పటోలికా (పొడుగు పొట్ల); 'ఘృతము' అంటే 'నెయ్యి'. ఆ కాయల యొక్క నునుపుదనం వల్ల వాటికి ఆ పేరు వచ్చింది; నేతృత్వం, nEtRtvaM -n. --leadership; నేను, nEnu -pron. --I; నేనో, nEnO -adj. --pref. nano-; one-billionth; నేనోమీటరు, nEnOmITaru -n. --nanometer; one-billionth of a meter; నేపథ్యం, nEpathyaM -n. --background; behind the screen; behind the curtains; నేపాళం, nEpALaM -n. --a medicinal plant; [bot.] ''Croton tiglium''; ''Jatropha curcas'' of the Euphorbiaceae family; -- (1) నేపాళం మొక్కల్ని మనదేశంలోకి పోర్చుగీసు వారు తెచ్చారు. విత్తనాల ద్వారా వ్యాప్తి కావడమే కాక ఈ మొక్కలు కొమ్మ పాతిపెట్టినా బతుకుతాయి. గుత్తులు గుత్తులుగా కాసే నేపాళం కాయలలో చిన్న ఆముదం గింజల వంటి విత్తనాలుంటాయి. ఈ గింజల నుంచి నూనె తీస్తారు. మలబద్ధకం ఉన్నవాళ్ళకి ఈ గింజలు విరేచనకారిగా పనిచేస్తాయి. మూడు నుంచి ఐదు గింజలను దోరగా వేయించి పొట్టు తీసి వాడుకోవాలి. మోతాదు ఎక్కువైతే కళ్ళు తిరగడం, వాంతి కావడం, కడుపులో మంటగా ఉండడం కూడా జరగవచ్చు. (2) ఈ గింజలని పామోలిన్ ఆయిల్ తో కలిపి నూరి ఎలుకల్ని చంపే మందుగా వాడతారు. ఈ విత్తనాల నుంచి తీసే నూనె ఆముదమంత చిక్కగా ఉండదు. గానుగ కాయల నుంచి తీసే నూనెలాగే ఈ నూనెను కూడా బయో డీజిల్ గా వాడతారు. ఇది లైట్ పెట్రోలియంలో తేలిగ్గా కలుస్తుంది. దీపపు నూనెగానూ ఇది పనికొస్తుంది. కందెన (lubricant)గానూ, సబ్బుల తయారీలోనూ ఈ నూనెను ఉపయోగిస్తారు. స్త్రీలకు గర్భస్రావం అయ్యేందుకు, సయాటికా, పక్షవాతం వంటి వ్యాధులకు ఔషధంగానూ ఈ నూనె పనిచేస్తుంది. ఈ మొక్క అన్ని భాగాలనుంచి ఒక జిగురు స్రవిస్తుంది. దీని పుల్లలతో పళ్ళు తోముకుంటే చిగుళ్ళు గట్టిగా తయారవుతాయి. కొన్ని ప్రాంతాలలో ఈ మొక్క లేత ఆకులను ఆకుకూరగా వండుకుంటారు. కీళ్ళ సవాయి, కుష్ఠు వంటి వ్యాధులకు ఈ మొక్క వేళ్ళ కషాయం పనిచేస్తుంది. ఈ మొక్కను అస్సామీ భాషలో 'బొంగాలీ భొతోరా' అంటారు. నేమి, nEmi -n. --(1) pulley; --(2) tire of a wheel; --(3) the iron tire around a wooden wheel; నేరం, nEraM -n. --wrongdoing; crime; blame; fault; నేర్పరి, nErpari -n. --talented person; skilled person; నేరారోపణచేయు, nErArOpaNacEyu -v.t. --indict; to place the blame on; నేరుగా, nErugA -adv. --directly; straight; నేర్పు, nErpu -n. --talent; skill; -v.t. --teach; train; నేరేడు, nErEDu -n. --black plum; Java plum; Malabar plum; Jamun tree; [bot.] ''Syzygium cumini;'' of the Myrtaceae family; నేల, nEla -adj. --[bot.] dwarf; -n. --(1) ground; land; earth; soil; --(2) floor; నేలఆముదం, nElamudaM -n. --[bot.] ''Jatropha glandulifera''; నేలఉసిరి, nElausiri -n. -- Kirineli; [bot.] ''Phyllanthus niruni''; Phyllanthus amarus Schum. & Thonn. Euphorbiaceae; -- [Sans.] భూమ్యామలకి; -- ఒక ఔషధ మొక్క; దీనిలో కాడ యొక్క రంగును బట్టి ఎరుపు, తెలుపు అని రెండు రకాలు; [[File:Quebra-Pedra._Phyllanthus_niruri.JPG|right|thumb|Quebra-Pedra._Phyllanthus_niruri]] నేలకొబ్బరి, nElakobbari -n. --[bot.] ''Ionidium suffruticosum''; నేలగుమ్మడి, nElagummaDi -n. --[bot.] ''Gmelina asiatica''; -- [Sans.] విదారి; భూమికర్కారువు; నేలగురుగుడు, nElaguruguDu -n. --[bot.] ''Slevogtia verticillata''; నేలజమ్మి, nElaJammi -n. --[bot.] ''Acacia cineraria''; -- పిన్నజమ్మి; [Sans.] శషీరం; నేలజీడి, nElajIdi -n. --[bot.] ''Baliosperinum polyandrum''; నేలతంగేడు, nElataMgEDu -n. -- Tanner's cassia; Tinnavelli Indian senna; [bot.] ''Cassia auriculata''; ''Cassia angustifolia'';''Cassia obovata''; -- మాదిగ తంగేడు; చిన్నతంగేడు; [Sans.] ఆకుల్యం; స్వర్ణపత్రి; భూమిచారి; సునాముఖి; -- (rel.) [bot.] ''Cassia senna'' is normally used as a purgative. So it is taken internally. It is an effective treatment for leprosy, leucoderma, and many other skin disorders. Also used in cases of typhoid, jaundice, dyspepsia, and anemia for an effective and speedy recovery; నేలతామర, nElatAmara -n. --[bot.] ''Cassia alata''; same as మెట్టతామర; [Sans.] నలపద్మిని; నేలతాడి, nElatADi -n. --[bot.] ''Curculigo orchioides''; [Sans.] తాళమ’లిక; నేలనేరేడు, nElanErEDu -n. --[bot.] ''Permna herbacca''; --same as కాకి నేరేడు; [Sans.] భూమిజంబుక; నేలపాల, nElapAla -n. --[bot.] ''Oxystelma esculantum''; నేలపురుగుడు, nElapuruguDu -n. --[bot.] ''Phyllanthus multiflorus''; నేలపేము, nElapEmu -n. --dwarf rattan; నేలపొన్న, nElaponna -n. --dwarf cassia; -- same as కోలపొన్న; [Sans.] ఆఘ్రివర్ణిక; నేలపోక, nElapOka -n. --[bot.] ''Calamus erectus''; నేలబారు, nElabAru -adj. --(1) ordinary; mediocre; short; inferior; --(2) flat; ground-level; నేలబెండ, nElabeMDa - n. -- Common Wireweed; [bot.] ''Sida acuta'' of the Malvaceae family; ''Sida cardifolia.'' The fruits are small, dry, and splitting, often associated with the medicinal properties rather than as a common edible fruit. -- పరాశి మొక్కలు; చిట్టిముత్యాలు; [Sans.] బలా; నేలమాడు, nElamADu -n. --[bot.] ''Terminalia mentosa;'' నేలమాళిగ, nElamALiga -n. --basement; portion of a buiding that is below ground level; నేలములక, nElamulaka - n. -- Kantakari; a thorny bush; [bot.] ''Solanum surattense'' Burm. of the Solanaceae family; ''Solanum xanthocarpum'' Schard. --An Ayurvedic herb used to treat coughs, colds, asthma, and such other respiratory diseases; Its green fruits can be used in cooking. --[Sans.] కంటకారి; నేలవాయింట, nElavAyiMTa -n. --[bot.] ''Polanisia icosandra''; నేలవావిలి, nElavAvili -n. --[bot.] ''Justica gendarussa''; నేలవెలగ, nElavelaga -n. --[bot.] ''Feronia elephantum''; నేలవేము, nElavEmu -n. --chiretta; creat; King of bitters; [bot.] ''Andrographis paniculata; Justicia paniculata''; --[Sans.] భూనింబ; నేలసంపెంగ, nElasaMpeMga -n. --[bot.] ''Polyanthes tuberosa''; --[Sans.] భూమిచంపకం;. నేవళం, nEvaLaM -n. --necklace; నేస్తం, nEstaM -n. --(1) friend; pal; buddy; --(2) friendship; నైజం, naijaM -n. --nature; నైతిక, naitika -adj. --moral; ethical; నైపథ్యకర్మ, naipathyakarma -n. --makeup; నైపుణ్యం, naipuNyaM -n. --dexterity; skill; నైమిత్తికం, naimittikaM -n. -- (1) causal; result flowing from a cause; produced by a cause; dependent on an external cause; (2) occasional; accidental; నైరుతి, nairuti -n. --southeast; నైరుతి రుతుపవనం, nairuti rutupavanaM -n. --southeast trade wind; నైవేద్యం, naivEdyaM -n. --oblation; offering of food made to a deity; నైసర్గికం, naisargikaM -n. --natural state; constitution; నైసర్గిక నిర్ణయం, naisargika nirNayaM -ph. --natural selection; '''నొ - no, నో - nO, నౌ - nau''' నొక్కు, nokku -v. t. --squeeze; press; compress; నొగ, noga -n. --the longitudinal beam that connects the yoke to the carriage in a cart; see also కాడి; నొచ్చుకొను, noccukonu -v. i. --regret; feel bad; apologetic; lament; నొప్పించు, noppiMcu -n. --hurt; నొప్పి, noppi -n. --pain; ache; నొప్పిమందు, noppimaMdu -n. --analgesic; నొసలు, nosalu -n. --forehead; నోచు, nOcu -v. i. --to implement a religious ritual known as నోము; నోట, nOTa --gen. of నోరు; నోటితో, nOTitO -adv. --with the mouth; oral; నోటిపూత, nOTipUTa -n. --glossitis; noma; sores in the mouth; నోటు, nOTu -n. --promissory note; నోము, nOmu -n. --a ritualistic religious vow, by women, typically involving a fasting regimen and making offerngs to god; నోరు, nOru -n. --mouth; నౌక, nauka -n. --ship; vessel; నౌకరి, naukari -n. --job; employment; often used to imply "servitude"; నౌకరు, naukaru -n. --servant; నౌకాదండం, naukAdaMDaM -n. --the pole to push the boat away from the dock; నౌకాదళం, naukAdaLaM -n. --navy; fleet of ships; నౌకాశ్రయం, naukASrayaM -n. --harbor; port; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 1bz1oyp0645lj4n8x9wzcqxn56yuq3r 0 3022 39128 39046 2026-05-16T03:48:47Z Vemurione 1689 /* Part 1: యం - yaM, య - ya */ 39128 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: యం - yaM, య - ya == <poem> యంత, yaMta -n. --driver; controller; charioteer; యంతకుడు, yaMtakuDu -n. --mechanic; యంతరపి, yaMtarapi -n. --entropy; a measure of disorder; యంత్రం, yaMtraM -n. --machine; device; instrument; యంత్రసజ్జిత, yaMtrasajjita -adj. --mechanized; యంత్రసామగ్రి, yaMtrasAmagri -n. --mechanical equipment; యంత్రసూరి, yaMtrasUri -n. --mechanic; యంత్రలాభం, yaMtralAbhaM -n. --mechanical advantage; యంత్రాంగం, yaMtraMgaM -n. --machinery; mechanism; infrastructure; '''య, ya''' యకరం, yakaraM - n. -- acre; a measure of land area; -- 1 యకరం = 100 సెంట్లు = 40 గుంటలు = 1210 అంకణాలు; -- 1 యకరం = 4840 చదరపు గజాలు -- 1 యకరం = 0.404686 హెక్టర్లు = 4046.86 చదరపు మీటర్లు; -- 1 యకరం = 0.0015625 చదరపు మైళ్లు; యకాయెకీ, yakAyekI -adj. --immediately; quickly; without any further delay; యక్షులు, yakshulu - n. pl. -- legendary "creatures" fathered by Kashyapa and Surasa; -- పురాణాలు, ఇతిహాసాలు, మరియు ధర్మశాస్త్రాలలో యక్షులు, గంధర్వులు, కిన్నరులు, కింపురుషులు ప్రత్యేకమైన దేవతాత్మకమైన శాల్తీలు; ఇంద్ర సభలో వీరు నాట్యం చేస్తారు; వీళ్ళకి నాయకుడు కుబేరుడు, పట్టణం అలకాపురి; -- కశ్యపునికి సురస యందు జన్మించినవారు యక్షులు. వీరు పుట్టగానే ఆకలితో 'యక్షామ ' అన్నారని, అందువల్ల వారికి యక్షులని పేరు వచ్చిందనిన్నీ, 'రక్షామ' అన్న వాళ్ళు రాక్షసులు. -- see also గంధర్వులు; కిన్నెరలు; కింపురుషులు; యజమాన్యం, yajamAnyaM -n. --ownership; stewardship; management; supervision; యజమాని, yajamAni -n. --master; steward; supervisor; owner; proprietor; యజ్ఞం, యాగం, yaj~naM, yAgaM -n. --religious sacrificial worship; -- యజ్ఞము 21 విధములు. అవి సప్త పాకయజ్ఞములు, సప్త హర్యజ్ఞములు, సప్త సోమసంస్థలు. -- అందరూ ఆచరించదగ్గ యజ్ఞాలు ఐదు. వేదాలు చదవడం వల్ల జ్ఞానం కలుగుతుంది. ఇది బ్రహ్మయజ్ఞం. హోమం చెయ్యడమే దేవయజ్ఞం. ఇది చేయలేనివారు పూజలు, వ్రతాలు చేయవచ్చు. పితృదేవతలకు తర్పణాలు ఇవ్వడం పితృయజ్ఞం. తోటి మానవుడికి సహాయం చెయ్యడం మానవయజ్ఞం. భూతదయ చూపడం భూతయజ్ఞం. యజ్ఞ్నోపవీతం, yaj~nOpavItaM -n. -- sacred thread worn by Brahmans, Kshatriyas and Vaisyas; యణ్ణులు, yaNNulu -n. --[gram.] the letters య, వ and ర; యత్నం, yatnaM -n. --trial; effort; యతి, yati -n. --(1) caesura; in Telugu prosody, a place in the line of a verse where the syllable matches the first syllable of that line. At times this gives an opportunity to pause while reciting poetry; -- యతి అంటే విశ్రాంతి. పద్యాన్ని చదివేటప్పుడు ఎన్నవ అక్షరం తరువాత విరామం తీసుకోవాలి అనే దానిని యతి స్థానం అంటారు. ఇది సంస్కృతంలో లేనప్పటికీ, తెలుగు హిందీ భాషలలో వుంది. పెద్ద పాదాలు ఏకబిగిని చదవడం అసౌకర్యం కాబట్టి అక్కడక్కడ విశ్రాంతి అవసరమౌతుంది. ఆ విశ్రాంతి ప్రదేశం పద్యం నడకనుబట్టి మారుతూ ఉంటుంది. దాన్ని యతిమైత్రి స్థానము అంటారు. కంద పద్యంలో 1, 3 పాదాలు చిన్నవి. యతి స్థానం అక్కర్లేదు. 2, 4 పాదాలు పెద్దవి. యతిస్థానం అవసరం. --(2) ascetic; one who has curbed his emotions; యథా, yathA -adv.pref. --as; according to; --how? in what way? యథాక్రమంగా, yathAkramaMgA -adv. --according to the procedure; యథాతథంగా, yathAtathaMgA -adv. --(1) as is; as it is; --(2) verbatim; word for word; యథాపూర్వంగా, yathApUrvaMgA -adv. --as before; as usual; యథార్థం, yathArthaM -n. --fact; truth; -- నిజముగా జరిగినది (a happened fact); యథార్ధత, yathArdhata -n. -- truth; reality; యథాలాపంగా, yathAlApaMgA -adv. --casually; యథావిధిగా, yathAvidhigA -adv. --according to rule; duly; యథాశక్తిగా, yathASaktigA -adv. --according to one's means; యథాస్థానం, yathAstAnaM -n. --original place; యథాస్థితి, yathAsthiti -n. --original form or state; యథోచిత, yathOcita -adj. --appropriate; suitable; proper; యథేచ్ఛగా, yathEcCagA -adv. --as one pleases; at one's own will; యద్భావం తద్భవతి, yadbhaavaM tadbhavati - ph. -- a Sanskrit phrase indicating the power of positive thinking; -- 'యద్భావం తద్భవతి' అంటే మన ఆలోచనలు, చేతలు, ఉద్దేశాలు, అంచనాలు ఎలావుంటే అలాగే మనకు జరుగుతుంది, ఇది పాజిటివ్ దృక్ఫదానికి సంబంధించిన ఒక బోధ. మనము ఒకరి గురించి ఎప్పుడు అయితే తప్పుగా ఆలోచిస్తామో అప్పటి నుంచి తప్పుగా కలిపిస్తారు. యమ, yama -n. --The god of Ultimate Justice in Hindusim; god of death; -pref. --extreme; great; amazing; ---యమయాతన = extreme trouble. ---యమచాకిరీ = drudgery; lot of hard work. ---యమాగా ఉంది = it is amazingly wonderful. యవక్షారం, yavakshAraM -n. [chem.] --(1) Potassium nitrate, KNO₃; --(2) Chile saltpeter; Sodium nitrate; NaNO₃; యవ్వారం, yavvAraM -n. --coll. business; యవలు, yavalu -n. pl. --barley; యవ్వారం, yavvaaraM - n. -- dispute; quarrel; disagreement; -- రభస; దెబ్బలాట; పోట్లాట; గొడవ; జగడం; కయ్యం; లొల్లి; కొట్లాట; తగాదా; తగువు; గలాట; రచ్చ; యశదము, yaSadamu -n. --[chem.] zinc; one of the chemical elements with the symbol Zn and atomic number 30; -- It is an "essential trace element" because very small amounts of zinc are necessary for human health. Since the human body does not store excess zinc, it must be consumed regularly as part of the diet. Common dietary sources of zinc include red meat, poultry, and fish; Pumpkin seed, cashews, chickpeas are vegetable sources; యశదహరితం, yaSadaharitaM -n. --[chem.] zinc chloride; యష్టిమధుకం, yashTimadhukaM -n. --licorice (లికరిష్); sweetwood; [bot.] ''Glycyrrhizae radix''; ''Glycyrrhiza glabra''; ''Abrus pvccatorius''; (Br.) liquorice; --also known as అతిమధురం; -- this is used as an ingredient in a variety of Ayurvedic medicines such as to treat dysentery or elephantiasis; యాజి, yAji -n. --conductor; performer; person in charge; ---సోమయాజి = one who conducted a religious rite called the Soma Yajna. యాంత్రిక, yAMtrika -adj. --mechanical; యాంత్రికంగా, yAMtrikaMgA -adv. --mechanically; యాజమాన్యం, yAjaMAnyaM -n. --management; యాతన, yAtana -n. --trouble; trial; tribulation; inconvenience; యాత్ర, yAtra -n. --pilgrimage; tour; యాతావాతా, yAtAvAtA -adv. --by and large; in any event; in general; all said and done; యాత్రికుడు, yAtrikuDu -n. m. --pilgrim; tourist; యాదవులు, yaadavulu - n. pl. -- the tribe to which Lord Krishna belongs (ety.) descendants of Yadu; యాదాంసి, yAdAMsi -n. --aquatic creature; యాదాస్తు, yAdAstu -n. --memorandum; యాది, yAdi -n. --memory; recollection; యాదృచ్ఛికం, yAdRcChikaM -n. --coincidence; accidental; unexpected; spontaneous; random; stochastic; యాదృచ్ఛిక ప్రక్రియ, yAdRcChika prakriya -n. --stochastic process; random process; యాదృచ్ఛిక ప్రవేశం, yAdRcChika pravESaM -n. --[comp.] random access; యానం, yAnaM -n. --(1) boat; ferry; --(2) trip by boat; cruise. ---మహాయానం = the big ferry boat. ---హీనయానం = the little ferry boat. యారోరూట్, aarOrrooT - n. -- West Indian arrowroot; [bot.] ''Maranta arundinacea;'' A large, perennial herb found in rainforest habitats of the Americas, but cultivated in tropical regions worldwide. Arrowroot starch is used in food preparations and confectionery, and for industrial applications such as cosmetics and glue; used primarily as a superior thickening agent for sauces, soups, and gravies. -- Cassava (కర్రపెండలం) or Brazilian arrowroot [bot.] ''Manihot esculenta'' is not used to make arrowroot starch; -- పాలగుండ; యావం, yAvaM -n. --lac; shellac; sealing wax; యానకం, yAnakaM -n. --medium; a medium through which something travels; యాలచేప, yAlacEpa -n. --pointed sawfish; [bio.] ''Pristis cuspidatus'' Latham; యావత్తు, yAvattu -n. --the whole; యాస, yAsa - న. -- the regional difference in the pronunciation of the same word; -- ఒకే పదం ఊనికలో తేడా యాస; ఉదా: ఏమి, ఏమిటి, ఏంటి? యుక్తి, yukti -n. --tact; యుక్తియుక్తంగా, yuktiyuktaMgA -adv. --discriminatingly; appropriately; యుగం, yugaM -n. --era; age; eon; a long period of time; (esp.) in the life of the universe; ---కలియుగం = Kali Yuga; the age of Kali. ---యుగ సంధి = an era of transition. యుగంధర ప్రతిభ, yugaMdhara pratibha - ph. -- unparalleled intellect; యుగకర్త, yugakarta -n. --heralder; creater of an era; యుగళం, yugaLaM -n. --pair; couple; యుగళ గీతం, yugaLa gItaM -n. --duet; song sung by two; యుగ్మం, yugmaM -n. --pair; యుగాండం, yugAMDaM - n. --zygote; -- (Note) మానవులలో ఈ యుగాండం (zygote) అన్న పేరు శిశుసంకల్పన (conception) సమయం నుండి ఐదో వారం వరకు వర్తిస్తుంది; ఐదవ వారం నుండి పదవ వారం వరకు దీనిని పిండం (embryo) అని పిలుస్తారు. పదకొండవ వారం నుండి ప్రసవం అయి బిడ్డ భూపతనం అయేవరకు భ్రూణం (ఇంగ్లీషులో ఫీటస్, fetus) అంటారు. ప్రసవం అయినప్పటినుండి మాటలు వచ్చేవరకు శిశువు (infant) అంటారు - ఇంగ్లీషులో ఇన్^ఫెంట్ అంటే మాటలు రాని పసిబిడ్డ అని అర్థం. మాటలు మాట్లాడడం మొదలు పెట్టిన తరువాత బిడ్డ (child) అంటారు. బిడ్డ అనే మాట ఆడ, మగ కి వర్తిస్తుంది. యుతి, yuti - n. -- conjunction; -- (1) an uninflected linguistic form that joins together sentences, clauses, phrases, or words -- (2) the apparent meeting or passing of two or more celestial bodies in the same degree of the zodiac; యుద్ధం, yuddhaM -n. --war; battle; combat; skirmish; యుద్ధనౌక, yuddhanauka -n. --warship; యుద్ధోన్మాది, yuddhOnmAdi -n. --warmonger; యునానీ, unAnI - n. -- Unani medicine is a system of alternative medicine that originated in ancient Greece but is now practiced primarily in India. Involving the use of herbal remedies, dietary practices, and alternative therapies, Unani medicine addresses the prevention and treatment of disease. The Supreme Court of India and the Indian Medical Association regard unqualified practitioners of Unani, Ayurveda, and Siddha medicine as quackery; యువకుడు, yuvakuDu -n. m. --youth; young man in the prime of age; యువతి, yuvati -n. f. --youth; a young woman in the prime of age; యూకలిప్టస్, yUkalipTas -n. --Eucalyptus; [bot.] ''Eucalyptus globulus; Eucalyptus teriticornis;'' -- నీలగిరితైలము చెట్టు; యూథము, yUthamu - n. -- a group of animals of the same species; యోక్త, yOkta -n. --synthesizer; one who joins together; యోగం, yOgaM -n. --(1) union; joining; --(2) a process of meditation to unite mind with body ; --(3) luck; good fortune; --(4) the fourth out of the five components of a Hindu calendar; this is calculated by adding the “star number” in which the Sun resides to the star number in which the Moon resides. Then “yOgaM” is the amount by which this sum exceeds 27; యోగనిద్ర, yOganidra - n. -- deep transcendental sleep attained by yoga practice; యోగర్ట్, yOgarT -n. -- Yogurt; (rel.) curds; -- యోగర్ట్ ని తయారు చెయ్యడానికి వాడే "తోడు"లో లాక్టోబాసిలస్ అనే లాక్టిక్ యాసిడ్ బేక్టీరియాతో పాటు లాక్టోబాసిలస్ బల్గారిస్, స్ట్రెప్టోకాకస్ థెర్మోఫిలస్ అనే మరి రెండు బేక్టీరియాలని కలుపుతారు. ఈ రెండింటి వల్ల యోగర్ట్‌లో సరైన మోతాదులో సరైన బ్యాక్టిరియా ఉంటుందన్న మాట. ఈ బేక్టీరియాలని ప్రయోగశాలలో శాస్త్రవేత్తలు తయారు చేస్తారు. యోగక్షేమం, yOgakshEmaM -n. --welfare; safety; security; (lit.) acquiring what one doesn't have and maintaining what one has; యోగ్యత, yOgyata -n. --worthiness; fitness; యోగి, yOgi - n. -- yogi; : 1. a person who practices yoga, 2. capitalized: an adherent of Yoga philosophy, 3. a markedly reflective or mystical person; -- "యోగి" అనే పదం "యోగ" అనే పదం నుండి వచ్చింది. "యోగ" అనగా "ఒకత్వం" లేదా "యూనియన్," అంటే ఆత్మను పరమాత్మతో కలపడం. యోగులు శారీరక క్షమత (ఆసనాలు), శ్వాస నియంత్రణ (ప్రాణాయామం), మరియు మానసిక నియంత్రణ (ధ్యానం) వంటి యోగ పద్ధతులు పాటిస్తూ పరమాత్మతో మానసిక స్థాయి చేరే లక్ష్యంతో ప్రయత్నిస్తారు; మనసు తన వశం చేసుకొని ఆత్మ దర్శనం చేసుకొన్న వాళ్ళు యోగులు; యోచన, yOcana -n. --consideration; deliberation; reflection; యోజనం, yOjanaM -n. --(1) plan; compilation; --(2) a measure of distance widely used in India until recent times; believed to be approximately 7.5 miles; Astronomers used the word to represent 4.9 miles; ---పంచవర్షయోజనం = five-year plan. (note) ప్రణాళిక which is commonly used in this context is a misnomer. ప్రణాళిక literally means a tube carrying water. Perhaps this came into use during the early post-independence era to refer to the hydroelectric and irrigation projects; యోని, yOni -n. --external genetalia of the female; vulva; </poem> ==Part 2: రం - raM, ర - ra== <poem> రంకుతనం, raMkutanaM -n. --debauchery; adultery; రంకుమొగుడు, raMkumoguDu -n. --paramour; lover; రంకులాడి, raMkulADi -n. --slut; adulteress; రంకె, raMke -n. --bellow; bellow of an ox; roar; రంగం, raMgaM -n. --(1) [theater] stage; setting; --(2) [theater] scene; --(3) area; sector; field; sphere; --(4) the city Rangoon in Burma; ---క్రీడారంగం = playing field. ---ప్రభుత్వరంగం = public sector. ---యుద్ధరంగం = battlefield. రంగరంగ వైభవం, raMgaraMga vaibhavaM - ph. -- magnificient luxory; రంగరించు, raMgariMcu -v. t. --mix; stir; shake; esp. mixing a powder into a liquid base; రంగు, raMgu -n. --(1) color; a specific frequency of a light wave; --(2) hue; tint; dye; pigment; --(3) inherent nature; --(4) suit at playing cards; రంగుల రాట్నం, raMgula rATnaM -n. --merry-go-round; carousel; a children's entertainment device found in amusement parks; రంజకం, raMjakaM -n. --incendiary substance; inflammable substance; రంజక, raMjaka -adjvl. suff. --popular; ---జనరంజక = popular. రంజనం, raMjanaM -n. --pigment; రంజని, raMjani -n. --Indigo plant; %to e2t రంతు, raMtu -n. --sound; clamor; noise; రంధ్రం, raMdhraM -n. --hole; aperture; perforation; రంధ్రాన్వేషణ, raMdhrAnvEshaNa -n. --fault-finding; censoriousness; రంధి, raMdhi -n. --fight; quarrel; obsession; -- ఇంటి తలపు; ఇంటిమీద ధ్యాస; - ఫికరు; పరేశాన్‌; బెంగ; బెంగటిల్లు, రంపం, raMpaM -n. --saw; రంపపుపన్ను, raMpapupannu -n. --sawtooth; రంపు, raMpu -n. --friction; squabble; wrangle; '''ర - ra''' రకం, rakaM -adj. --kind; variety; style; sort; రక్తం, raktaM -n. --blood; రక్తం కారడం, raktaM kAraDaM -v. i. --bleeding; రక్తచందనం, raktacaMdanaM -n. --red sandalwood; [bot.] ''Pterocarpus santalinus''; --a small tree indigenous to Southern India and the Philippines; blood colored sandalwood. This kind of wood has a special and rust red colour and it is used to carve a number of products including panels, framework and traditional dolls. -- ఉసిరి గింజల పొడి, రక్తచందనం పొడి సమపాళ్ళల్లో కలిపి, తేనెతో తింటే వాంతులు, తలతిప్పు తగ్గిపోతాయి అని ఆయుర్వేదం చెబుతోంది; రక్తచందురం, raktacaMduraM -n. --hemoglobin; the red stuff of blood; same as రక్తగంధం; రక్తపాతం, raktapAtam -n. --bloodshed; రక్తపీడనం, రక్తపోటు, raktapIDanaM, raktapOTu -n. --(1) blood pressure; --(2) hypertension; a word indicative of high blood pressure; రక్తనిధి, raktanidhi -n. --blood bank; రక్తసంబంధం, raktasaMbaMdhaM -n. --blood relationship; typically a close relationship such as that between parents and children, siblings, cousins and so on; consanguinity is the genetic relationship stretched over many generations; see also సగోత్రీయత; రక్తహీనత, raktahInata %e2t -n. --anemia; రక్ష, raksha -n. --protection; preservation; రక్షరేకు, raksharEku -n. --(1) talisman; --(2) protective cover; --(3) immunity; రక్తి, rakti -n. --charming; aesthetic pleasure; (ant.) విరక్తి; రక్తిమ, raktima -n. --redness; bloodshot; రక్కు, rakku -v. t. --scratch with finger nails; రగడ, ragaDa -n. --(1) quarrel; altercation; row; dispute; --(2) a type of Telugu poem with its own rules of prosody; రగిలించు, ragiliMcu -v. t. --kindle; ignite; రచన, racana -n. --writing; composition; arrangement; రచ్చ, racca - n. -- open place; public place; రచ్చకి ఎక్కు, raccaki ekku - ph. -- to go to court to settle a dispute; to bring a dispute for public arbitration; రచ్చబండ, raccabaMDa - n. -- piazza; a public meeting place, often an elevated platform built around the trunk of a tree; రచించు, raciMcu -v. t. --compose; write; make; రజను, rajanu -n. --dust; pollen; (alt.) రజము; ఇనప రజను = iron dust or iron filings. రజతం, rajataM -n. --silver; రజస్వల, rajasvala - n. -- (1) a woman in menstruation; (2) a girl who came of age; రజస్సు, rajassu -n. --dust; రజాయి, rajAyi -n. --thick blanket; comforter; రజ్జువు, rajjuvu -n. --rope; cord; రట్టుచేయు, raTTucEyu -v. i. --make public; divulge; రణం, raNaM -n. --battle; రణపాల, raNapAla - n. -- air plant; cathedral bells; life plant; miracle leaf; Goethe plant; [bot.] ''Bryophyllum pinnatum;'' ''Kalanchoe pinnata;'' -- In traditional Indian medicine, the juice of the leaves is used to cure kidney stones, although there is no scientific evidence for this use, and, indeed, such usage could prove dangerous and even fatal in some cases. [[File:thumb|right|Starr_070308-5338_Kalanchoe_pinnata.jpg|రణపాల]] -- Ursodiol (ursodeoxycholic acid) is indicated for radiolucent non-calcified gallbladder stones smaller than 20 mm in diameter when conditions preclude cholecystectomy; -- ఈ మొక్క ఆకులు మందంగా వుండి అధిక నీటి శాతాన్ని కలిగివుంటాయి. అలంకరణ మొక్కగా చాలా మంది వీటిని పెంచుకొంటారు. ఈ మొక్క ఆకులు ఆయుర్వేదంలో కీలక పాత్రను పోషిస్తాయి. చాలా రుగ్మతలకు వీటి ఆకుల రసాన్ని ఔషధంగా వాడతారు. వంకీలు తిరిగిన ఈ ఆకు అంచులకు చిన్న చిన్న వేర్లు మొలుస్తుంటాయి. ఆ వేరు కలిగిన భాగాన్ని కత్తిరించి మరోచోట పాతితే కొత్త మొక్క పుట్టుకువస్తుంది. ఈ మొక్కను ఉత్తరాంధ్రలో "చంద్రపొడి" మొక్క అంటారు. రణస్థలం, raNastalaM -n. --battlefield; రత్నం, ratNaM -n. --gem; ---నాగరత్నం = a gem believed to be in the hood of a cobra; an ornament worn by women in their braided hair. రతి, rati -n. --coition; coitus;copulation; sexual intercourse; రథం, rathaM -n. --(1) chariot; --(2) Bishop in the game of Chess; రథి, rathi - n. -- a warrior that fights from a chariot; a military rank used in Mahabharata time; --- మహారథుడు = పదకొండువేలమంది విలుకాండ్రతో పోరాడెడి యోధుడు, తనను సారథిని గుర్రములను కాపాడుకొనుచు పోరాడెడి యోధుడు; --- అతిరథుడు = పెక్కువిలుకాండ్రతో పోరాడెడి యొధుడు; --- రథి = రథమునెక్కి యుద్ధము చేయు యోధుడు; --- సమరథుడు = ఒకవిలుకానితో సరిగనిలిచి పోరాడెడి యోధుడు; --- అర్థరథుడు = ఒక్కవిలుకానితో పోరాడెడి యోధుడు; రద్దుచేయు, -v.i. --repeal; rescind; strike out; రప్పించు, rappiMcu, -v. t. --summon; call; recall; make someone come with or without their will; రబ్బరు, rabbaru -n. --(1) rubber; --(2) eraser; --(3) condom; రబ్బరు చెట్టు, rabbaru ceTTu -n. --(1) India rubber tree (mulberry family); --(2) Ceara rubber tree (spurge family); Hevea rubber tree; --(3) a decorative house-plant; [bot.] ''Ficus elastica''; రబీ, rabI - n. -- Rabi is a Urdu/Frasi word for summer; this word is often used to refer to summer crops; -- రెండో పంటగా, నీటి పారుదల ఆధారంగా, పండే పంటలు దాళ్వా, రబీ, యాసంగి. వైశాఖ మాసంలో పంట చేతికి వచ్చేది. అదే యాసంగి అయ్యింది; రభస, rabhasa -n. --commotion; turmoil; రమ, rama -n. --woman; (lit.) one who delights in men by her coquettish gestures; రమారమి, ramArami -adv. --approximately; రమించు, ramiMcu -v. i. --(1) rejoice; --(2) play; --(3) have sex; have intercourse; (ant.) విరమించు; రయం, rayaM -n. --speed; velocity; quickness; రవం, ravaM -n. --sound; రవంత, ravaMta -adj.. --a small quantity; little bit; రవ, rava -n. --(1) particle; small quantity; --(2) a fine thing; --(3) a diamond; రవ్వ, ravva -n. --(1) diamond; --(2) finely ground grain; నూక; మొరుం; --(3) finely ground wheat grain = cream of wheat; semolina = గోధుమ రవ్వ = సూజీ; రవాణా, ravANA -n. --(1) transport; conveyance; --(2) via, when used in a postal address; రవి, ravi -n. --Sun; రవిక; ravika -n. --jacket; bodice; blouse; a tight fitting upper garment of women; ---ఆమె ఎరుపు రంగు రవిక వేసుకుంది = She wore a red colored jacket. ---స్తూపం చుట్టూ ఒక రవికని అమర్చి దాంట్లో నీరు ప్రవహించే ఏర్పాటు చేయవలెను = an arrangement shall be made to fit a jacket around the cylinder. రవిజని, ravijani -n. -- the element Helium; (lit.) the producer of the Sun. రవిమార్గం, ravimArgaM -n. --ecliptic; the apparent path of the Sun in the skies; క్రాంతిచక్రం; రవిరశ్మి, ravirasmi -n. --sunlight; రవిసంధానం, ravisaMdhAnaM -n. --photosynthesis; కిరణ జన్య సంయోగ క్రియ; రశ్మి, rasmi -n. --ray; brilliance; light; a beam of light; రసం, rasaM -n. --(1) juice; fluid; --(2) a soup-like preparation made out of tamarind or lemon juice; a popular dish in South Indian cooking; --(3) mercury; పాదరసం; ---(4) taste; flavor; in the Indian system, there are six tastes or షడ్రసములు, namely, ఉప్పు, పులుపు, కారం, తీపి, చేదు, వగరు; ---(5) sentiment; aesthetic taste; one of the nine sentiments (or moods) used to describe Indian literature and arts, namely శృంగారం, హాస్యం, కరుణ, రౌద్రం, వీరత్వం, భయం, భీభత్సం, అద్భుతం, శాంతం; రసకందాయం, n. rasakaMdAyaM - n. -- exciting or suspenseful part of a program or narration; --- (ety.) కందాయం = trimester; division; when a narration, a movie or a music program enters a suspenseful or climax part we say that it entered "రసకందాయం." రసకర్పూరం, rasakarpUraM -n. --corrosive sublimate; chloride of mercury; white sublimate of mercury; HgCl₂; (rel.) calomel; రసమిశ్రమం, rasamiSramaM -n. --amalgam; an alloy of mercury; రసవంత, rasavaMta -adj. --tasteful; artistic; రసవాది, rasavAdi -n. -- the person who believes in the transformation of mercury into gold; (note) this belief was held by the legendary poet Vemana; Gold occupies a square adjacent to mercury in the Periodic Table fo Elements and can be obtained if one proton and three neutrons are removed the nucleus of a mercury atom; an alchemist is one who believes in the transformation of any base element to any superior element; రససింధూరం, rasasiMdhUraM -n. --cinnabar; vermillion; mercuric sulphide, H₂S; రసహరితం, rasaharitaM -n. --[chem.] mercuric chloride; రసాంజనం, rasAMjanaM -n. --a vitriol of copper; copper sulfate; CuSO₄(H₂O)_x, where x can range from 0 to 5; రసాత్మక, rasAtmaka -adj. --artistic; tasteful; రసాభాసం, rasAbhAsaM -n. --fiasco; రసాభాసు, rasAbhAsu -n. --spoiled sentiment; upsetting a good situation; fiasco; రసభంగం; రసాయనం, rasAyanaM -n. --(1) an elixir; --(2) a chemical substance; --(3) a medicine; -- (4) aq mixture of sliced bananas sprinkled with sugar and honey distribted at Hindu temples as God's gift to devotees; రసాయనశాస్త్రం, rasAyanaSAstraM -n. --chemistry; రసాయన ప్రక్రియ, rasAyana prakriya -n. --chemical process; రసాయన సమీకరణం, rasAyana samIkaraNaM -n. --chemical equation; రస్తా, rastA -n. --road; highroad; రసి, rasi -n. --blood plasma; (rel.) చీము; రసికత, rasikata - n. -- an appreciation of whatever constitutes beauty or excellence, good taste, or critical judgment; రసికుడు, rasikuDu -n. --connoisseur; రసీదు, rasIdu -n. --receipt; (rel.) వసూళ్లు; రస్మేరీ, rasmErI %e2t -n. --rosemary; [bot.] ''Rosmarinus officinalis''; ''Salvia rosmarinus'' of the Lamiaceae (mint) family; -- evergreen shrub with strongly aromatic, needle-like leaves; used in Western cooking to add accent to foods; రహదారి, rahadAri -n. --highway; రహస్యం, rahasyaM -n. --secret; mystery; -- చిదంబర రహస్యం = a non-secret; ఏదైనా రహస్యం చెప్పకూడని చోట ఏమీ లేదు అని చెప్పడానికి ఇలా చిదంబర రహస్యం అంటారు; రహస్య నామం, rahasya nAmaM -n. --code name; రహితం, rahitaM -adj. --devoid of; deprived of; '''రా - rA''' రాండి, rAMDi -imperative. polite --come; come in!; రా, rA -imperative. familiar --come; come in; రాక, rAka -n. --(1) arrival; (ant.) పోక; --(2) the full-moon day; రాక్షసి, rAkshasi -n. --demon; (exp.) Believed to be a dead person's soul assuming the form of a human. -- Accordidng to one version, a person becomes a రాక్షసి if one refuses to transmit one's knowledge to a disciple; -- రక్షణ వ్యవస్థకు బాధ కలిగించే వాడు రాక్షసుడు. రాక్షసుడు మగ, రాక్షసి ఆడ అని ఒక వాడుక ఉంది కానీ ఈ రెండు మాటలని లింగ వివక్ష లేకుండా వాడతారు; రాక్షసిబొగ్గు, rAkshasiboggu -n. --coal; (lit.) demonic charcoal; నేలబొగ్గు; %e2t రాక్షసులు, raakshasulu - n. pl. -- (1) According to Hindu scriptures, Rakshasas are the beings accidentally created by Brahma at nighttime at the end of Satya Yuga. When they were created, they began feeding on Brahma. He cried “Rakshama!” (save me!), thus the name ‘Rakshasa.’ Vishnu came to help banish them from Earth. -- (2) Devas and Asuras are cousins. Danavas and Daityas are just two clans of Asuras; Danavas being the sons of Danu and Daityas being the sons of Diti. So Danavas and Daityas are Asuras. Asuras are celestial beings just like Suras or what we call Devas. According to many Hindu scholars, Deva and Asura symbolize order and chaos, not good and evil. -- (3) There are two branches among రాక్షసులు; the children of Diti are దైత్యులు; the children of Danuvu are దానవులు; -- (4) రక్షణ వ్యవస్థకు బాధ కలిగించే వాడు రాక్షసుడు; (5) తాను చదివిన చదువు నలుగురికీ చెప్పక, అహంకరించిన అతడు బ్రహ్మ రాక్షసుడు ఔతాడు అనే భావన గూడా ఉంది; రాకాచంద్రుడు, rAkAcaMdruDu -n. --full-moon; రాగం, rAgaM -n. --(1) musical scale; a series of five or more notes on which a musical melody is based; (note) a musical scale may contain all the seven "swaras" or only a subset of swaras; a raga is a melody type; According to orthodox theory the six basic ragas are bhairava, kauSika, hindOLa, dIpaka, SrirAga and mEgha; -- a group of notes; Typically, the group may contain 5, 6 or 7 notes; only those combinations that are pleasing to the ear constitute a రాగం; for example, the note 'sa' must appear in all ragas; the notes 'ma', and 'pa' both cannot be omitted at the same time; --(2) a part of a Carnatic music recital; this portion is an elaborate Alaapana or a study in the structure of the chosen raagam; --(3) color; red color; --(4) desire; --(5) affection; --(6) మేళకర్త రాగం = a raga in which all the seven svaras appear; there are 72 such ragas; జన్య రాగం = derived raagaM; రాగి, rAgi -n. --copper; the element copper with the symbol Cu; రాగులు, rAgulu -n. pl. --ragi; finger-millet; red colored grain largely cultivated in southern India; [bot.] ''Eleusine coracana gaertu''; -- చోళ్లు; రాగోల, rAgOla -n. --forked stick; a stick used to pick leaves, grass and hay on the farm; రాచ, rAca -adj. --(1) royal; --(2) king-size; large jumbo; రాచఉసిరి, rAcausiri -n. --star gooseberry; --(1) [bot.] ''Cicca disticha; Otaheile gooseberry''; --(2) [bot.] ''Phyllanthus acidus'' Skeels of the Euphorbiaceae family; -- (3) [bot.] ''Averrhoa acida'' of the Oxalidaceae family; రాచకార్యం, rAcakAryaM -n. --state business; on duty; రాచకురుపు, rAcakurupu -n. --carbuncle; a painful, localized pus-bearing inflammation of the tissue beneath the skin; this is more severe than a simple boil; -- see also పుట్టకురుపు; సెగ్గెడ్డ; రాచజిల్లేడు, rAcajillEDu -n. --[bot.] ''Calotropis gigantea''; రాచనేరేడు, rAcanErEDu -n. --[bot.] ''Eugenia Jambolana''; రాచపుండు, rAcapuMDu -n. --carbuncle; రాచ్చిప్ప, rAccippa -n. --stone vessel; stone crucible; రాజబెట్టు, rAjabeTTu -v. t --kindle; to assist a thing to catch fire; రాజసూయం, rAjasUyaM -n. --a long succession of ceremonies during the inauguration of a king; see also వాజపేయం; రాజ్యం, rAjyaM -n. --kingdom; sovereign power; రాజపూజ్యం, rAjapUjyaM -n. --honor; a term used in astrology to refer to good days; రాజాధిరాజు, rAjAdhirAju -n. --king of kings; రాజావర్తం, rAjAvartaM %e2t -n. --lapis lazuli; cat's eye; a precious stone; రాజ్యాంగం, rAjyAMgaM -n. --[polit.] constitution; రాజిల్లు, rAjillu -v. i. --shine brightly; రాజీ, rAjI -n. --reconciliation; compromise; రాజీనామా, rAjInAmA -n. --resignation; రాజీపడు, rAjIpaDu -v. i. --come to terms; రాజు, rAju -n. --king; ruler; monarch; --(2) a person belonging to the Kshatriya caste; రాజుకొను, rAjukonu -v. i. --ignite; process of catching fire; రాట, rATa -n. --pole; post; prop; రాట్నం, rATnaM -n. --a manual spinner to spin yarn; carousel; రాటుపోట్లు, rATupOTlu -n. --friction and strife; rough and tumble; wear and tear; hurly-burly; రాణించు, rANiMcu -v. i. --shine; succeed; thrive; do well; రాణి, rANi -n. --(1) queen; --(2) wife of a king; --(3) the queen in playing cards; రాత, rAta -n. --(1) writing; --(2) fate; destiny; --(3) output; ---తలరాత = (lit.) writing on the forehead; fate. రాతకోతలు, rAtakOtalu -n. --[idiom] legal documentation; రాతిఉప్పు, rAtiuppu -n. --rock salt; రాతిచమురు, rAticamuru -n. --petroleum; రాతినార, rAtinAra -n. --asbestos; రాతి పువ్వు, raati puvvu - n. -- [bot.] ''Parmelia perlata'' of the Parmeliaceae family. It is a perennial lichen found on dead wood or rocks in the temperate Himalayas. It is frequently used as a spice for flavoring food items, such as Biriyani; -- దీన్ని విడిగా తింటే చేదుగా ఉంటుంది. ఏ వాసనా ఉండదు. కానీ నూనెలో వేగించగానే దాని సుగంధం బయటకు వస్తుంది. ఇతర సుగంధ ద్రవ్యాలతో పాటు చిటికెడంత రాతిపువ్వు పొడిని కలిపి తాలింపు పెడితే పరిమళభరితంగా రుచిగా కూడా ఉంటుంది. రాతిమైనం, rAtimainaM -n. --paraffin wax; రాతియుగం, rAtiyugaM -n. --Stone Age; the period from about B.C. 4000 to B.C. 2000; During the later part of the Stone Age, copper tools began to appear, as the bronze age started around B.C. 2200. రాతియెలక, rAtiyelaka -n. --filefish; [bio.] ''Balistes spp''. రాత్రి, rAtri -n. --night; strictly, from 7 P.M. to midnight; రాద్ధాంతం, rAddhAMtaM --n. --brouhaha; hubbub; uproar; రాని, rAni -neg. verbl. adj. --of వచ్చు, (lit.) not coming; ---చెప్పరాని పని చేసేడు = he did an un-utterable deed. ---చదువురాని వాడు = illiterate man. రానూ పోనూ, rAnU pOnU -adv. --coming and going; to and fro; round trip; రానురాను, rAnurAnu -adv. --gradually; రాపాడు, rApADu -v. t. --cause friction by rubbing against; రాపిడి, rApiDi -n. --friction; రాపులుగు, rApulugu -n. --(1) heron; black ibis; curlew; a royal bird; (ety.) రాచ + పులుగు; రాపొడి, rApoDi -n. --filings; (ety.) రాపిడి వల్ల వచ్చే పొడి; రాబందు, rAbaMdu -n. --vulture; a scavenging bird; [bio.] ''Neophron ginginianus''; రాబట్టు, rAbaTTu -v. t. --elicit; రాబడి, rAbaDi -n. --income; yield; (ant.) పోబడి; ---రాబడి, పలుకుబడి = income and influence. రాబీ, rabI -n. --rabi; north-east monsoon agricultural season starting in September-October; రాబోవు, rAbOvu -adj. --forthcoming; approaching; రామకందమూలం, rAmakaMdamUlaM - n. -- [bot.] Maerua oblongifolia; ఆవాలు జాతికిచెందిన మొక్కలు ఈ కుటుంబమునకు చెందుతాయి; -- ఈ దుంగ మొత్తం కొబ్బరి మొవ్వలా మెత్తగా వుంటుంది. రుచిగా, తియ్యగా కూడా వుంటుంది. రామ్ కంద దుంగను పలుచని పొరలుగా, ముక్కలు కోసి అమ్ముతారు. ఇలా ఒక్కొక్క దుంగ నుండి కొన్ని వేల ముక్కలు కోస్తారు. ఈ పొరల పొరల ముక్కలకు కొంతమంది ఉప్పు కారం రాసుకొని తింటారు. దీన్ని కంద అని పిలుస్తారు గాని నిజానికి ఇది చెట్టు కాండమే. మన దేశపు అడవుల్లో ఇవి విరివిగా దొరుకుతాయి. తెలుగు ప్రాంతాల్లో వీటిని భూచక్ర గడ్డ, రామ కందమూలం అంటారు. -- see also భూచక్రగడ్డ; భూచక్కెరగడ్డ; రామచిలక, rAmacilaka -n. --a type of parrot; రామదాడీగా, rAmadADIgA -adv. --freely without question; ---ప్రజలు రామదాడీగా తిరుగుతున్నారు = people are milling around freely. రామాఫలం, rAmAphalaM -n. --red custard apple; sweet sop; bull's heart; [bot.] ''Annona reticulata'' of the Annonaceae family; -- సీతాఫలం (Annona Squamosa), లక్ష్మణ ఫలం (Annona muricata), హనుమాన్ ఫలం ( ) మొదలైనవన్నీ కూడా అనోనేసీ కుటుంబానికి చెందిన వృక్షాలే; all are natives of South America; -- [Sanskrit] కృష్ణబీజ (నల్లని గింజలు కలది); మృదుఫలమ్ (మృదువుగా ఉండేది); [[File:Red custard Apple.jpg|thumb|right|రామాఫలం]] రామాయణం; rAmAyaNaM -n. --Ramayanam, one of the two the great epics of India; (lit.) the wanderings of Rama; రాయబారం, rAyabAraM -n. --message; diplomatic message; రాయబారి, rAyabAri -n. --ambassador; diplomatic messenger; రాయలసీమ, n. rAyalasIma -n. --a part of the Telugu speaking part of Andhra Pradesh, India; (lit.) the land once ruled by Rayalu; this part is popularly known as ceded districts because these were ceded to the British by the then ruler Nizam; రాయసం, rAyasaM -n. --clerkship; secretaryship; రాయసకాడు, rAyasakADu -n. --writer; scribe; clerk; రాయి, rAyi -n. --rock; stone; ---కాకిరాయి = magnetite. %e2t ---గులకరాయి = river gravel. ---బొమ్మరాయి = river gravel. ---నాపరాయి = slate. రాయిడి, rAyiDi - n. -- difficulty; hardship; ---"....దూరాన నా రాజు కేరాయిడౌనో....” - నండూరి సుబ్బారావు: ఎంకి పాటలు రాయితీ, rAyitI -n. --concession; favor; discount; concession on tax due; రాయితీ బడ్డీ, rAyitI baDDI -n. --concession stand; typically a shop with captive customers at such places as railway stations and sports stadiums; రాయు, rAyu -v. t. --(1) apply; smear; rub; --(2) write; "smear with ink"; రాలుగాయ, rAlugAya -n. --(1) un-ripe fruit that fell from a tree (i.e., not picked); --(2) a mischievous fellow; రాలుబడి, rAlubaDi -n. --yield; esp. yield of a crop; % e2t రాళ, rALa -n. --resin; రాళ్లు, rALlu -n. pl. --stones; rocks; pebbles; రావి, rAvi - n. -- peepal tree; Bodhi tree; poplar leafed fig tree; [bot.] ''Ficus religiosa''; -- [Sanskrit] పిప్పల; అశ్వత్థం; [Hindi] పీపల్ రాశి, rASi -n. --(1) [chem.] radical; --(2) [astron.] constellation; asterism; a group of stars; the circular path of the sun among the stars is divided into 12 parts and each part is called a రాశి, rASi. the same circular path of the moon among the stars is divided into 27 parts and each part is called an asterism (నక్షత్రం); Within each asterism, one can find many stars and nebulae; --(3) a heap or pile; రాసి; --(4) ద్రేక్కాణం = (1/3) రాసి; --(5) నాడి = (1/150) రాసి = 12'; రాశిచక్రం, rASicakraM -n. --[astron.] Zodiac, the constellations that lie in the apparent path of the Sun in the sky; -- భూమధ్యరేఖను ఆకాశం మీదకి పొడిగించండి. గ్రహాలన్నీ ఈ రేఖకి కొంచం అటూ ఇటూలో తిరుగుతూ కనిపిస్తాయి. ఆ కొంచం ఒక 8 డిగ్రీలు పైకీ ఒక 8 కిందకీ ఉంటుంది. ఈ పదహారు డిగ్రీలు కలిపి ఈ రేఖని ఒక పటకా (బెల్టు) లాగా ఊహించుకోవాలి. అది సూర్య చంద్రాదులతో సహా, ఆకాశంలో గ్రహాలన్నీ తిరిగే మార్గం (బాట లాంటిది). అదే రాశి చక్రం; రాహుకాలం, rAhukaalam - n. -- an inauspicious period, according to the Hindu calendar, that depends on your current location on Earth and on the day of the week; -- To calculate this time interval, one divides the length of the day (from Sun rise to Sun set) into eight equal parts and one of these eight parts is deemed an inauspicious period for that day of the week; on Monday, it is the second part of the day, Saturday the 3rd part, Friday the 4th, Wednesday the 5th, Thursday the 6th, Tuesday the 7th, and on Sunday the 8th part of the day - always counting from sunrise; As the length of the day changes from place to place, "Rahukaalam" is location dependent. రాహుకేతువులు, rAhukEtuvulu -n. pl. --according to Hindu mythology, these are demonic celestial beings, one with a head only and the other with a torso only; the myth also believes that these demons gobble up the Sun and the Moon during an eclipse; --[astron.] ascending and descending nodes of the moon; సూర్యుడు-భూమి ఉన్న అక్షాన్ని చంద్రుడి కక్ష్య ఖండించుకొనే రెండు బిందువులు; చంద్రుడు రాహుకేతువుల స్థానంలోకి వచ్చినప్పుడు చంద్ర గ్రహణం కాని, సూర్య గ్రహణం కాని వస్తుంది; -- ascending node = రాహువు; descending node = కేతువు; అంటే రాహు కేతువులు intersecting points మాత్రమే. అందుకే వీటిని మిధ్యా గ్రహాలు అని కూడా అంటారు. ఈ intersecting points అపసవ్యంగా కదులుతాయి. అన్ని గ్రహాలూ సవ్య దిశలో కదిలితే రాహు కేతువులు మాత్రం అపసవ్య దిశలో కదులుతాయి. రింఖ, riMkha -n. --hoof; రి, ri -n. --the second note of Indian classical music; రికం, rikaM -suff. --used with verbs to create nouns; conveys a meaning of "state of being in such and such a situation; English equivalent is "ness" ---బీదరికం = poorness; poverty; the state of being poor. రిక్క, rikka -n. --constellation; asterism; group of stars; రికాబు, rikAbu -n. --stirrup; % to e2t రికామీగా, rikAmIgA - adv. -- with no work or responsibility; -- పనీ, పాటూ లేకుండా; రిక్త, rikta -adj. --empty; రిక్తహస్తం, riktahastaM -n. --empty hand; [chem.] empty bond; రిరంసువు, riraMsuvu %e2t -n. --nymphomaniac, a person with an excessive desire for sexual pleasures; -- విపరీతమైన కామేచ్ఛ గల వ్యక్తి; రిరక్షువు, rirakshuvu -n. --a person with an excessive desire for saving others; రివట, rivaTa -n. --(1) a straight twig; --(2) a lanky individual; రివాజు, rivAju -n. --custom; convention; usage; practice; quotidian; something that occurs regularly; రివ్వుమని, rivvumani -adv. -- swiftly; with a swooping motion; with a whooshing sound; --- పిట్ట రివ్వుమని ఎగిరి పోయింది = the bird flew away with a whooshing sound (fast). రిషిపక్షి, rishipakshi - n. -- bat; రీలు, rIlu -n. --reel; చుట్ట; రుక్కుపట్టు, rukkupaTTu -v. t. --cram; esp. cramming before an examination; రుగ్మత, rugmata -n. --illness; disease; రుచి, ruci -n. --taste; చవి; రసం; రుచిచూడు, rucicUDu -v. t. --taste; find out the taste; రుచి బొడిపెలు, ruci boDipelu -n. --taste buds; రుజువు, rujuvu -n. --proof; evidence; రుణం, ruNaM -n. --debt; రుణ, ruNa -pref. --negative; ---రుణ విద్యుదావేశం = negative electrical charge. ---రుణ సంఖ్య = negative number. రుణగ్రస్తత, ruNagrastata -n. --indebtedness; రుతుకాలం, rutukAlaM -n. --estrus; rut; heat; period of sexual readiness in mammals; రుతుపవనాలు, rutupavanAlu -n. --monsoon winds; seasonal winds; the monsoon; రుతుబద్ధం, rutubaddhaM -n. --laziness during menstruation; రుతువు, rutuvu -n. --(1) season; --(2) period; menstruation; రుతుశూల, rutuSUla -n. --menstrual pain; రుద్రజడ, rudrajaDa - n. -- the plant, Sweet Basil; [bot.] ''Ocimum basilicum;'' -- the seeds of this are called సబ్జా గింజలు; -- వనతులసి; సబ్జామొక్క; [Sans.] జటావల్లి; రుద్రభూమి, rudrabhUmi -n. --cremation grounds; cemetery; రుద్రాక్ష, rudrAksha -n. --bastard cedar; [bot.] ''Guazuma tomentosa; Elaeocarpus ganitrus''; -- గ్రీకు భాషలో elaia అంటే ఆలివ్ (Olive), కార్పోస్ (karpos) అంటే కాయ; ఆలివ్ కాయల్లా అనిపించే ఈ జాతి వృక్షాల కాయల్నిబట్టి వీటికి ఎలీయోకార్పస్ అనే పేరు వచ్చింది. --the seeds of this are used in rosaries; (lit.) eye of Lord Shiva; రుద్రాక్ష కంబ, rudrAksha kaMba -n. --[bot.] ''Nauclea cadamba''; రుద్రాక్ష పిల్లి, rudrAksha pilli -n. --hypocrite; (lit.) a cat with a rosary; % to e2t రుద్దు, ruddu -v. t. --rub; scour; clean; polish; రుద్రుడు, rudruDu -n. --the Lord who gives happiness to His devotees by dissolving their sins; often used as a synonym for Shiva; రుబ్బు, rubbu -v. t. --grind in a mortar; wet grind; రుబ్బురోలు, rubburOlu -n. -a stone mortar used for grinding in Indian kitchens; రుమాలు, rumAlu -n. --(1) hand-kerchief; --(2) scarf; --(3) any upper cloth such a turban; రువ్వ, ruvva -n. --slender stick; slender branch of a tree with leaves removed; ---చింత రువ్వతో వీపు చీరేస్తాను = I'll split your back open with a branch of a tamarind tree. రువ్వు, ruvvu -v. t. --throw with a force; sling; రుసుము, rusumu -n. --fee; రుశ, rusha -n --anger; --ఆగ్రహం,కోపం రూఢిగా, rUDhigA -adv. --definitely; certainly; positively; రూఢ్యర్థం, rUDhyarthaM -n. --usually understood meaning; common meaning; -- అసలు అర్థానికి భిన్నంగా వాడుకలో స్థిరపడిపోయిన అర్థాలను 'రూఢి' అర్థం అంటారు. ఈ విషయంలో మొట్టమొదటిగా గుర్తుకు వచ్చే పదం - పుట్టినరోజుకు వాడవలసిన 'వర్ధంతి' అనే పదాన్ని తెలుగులో పూర్తిగా వ్యతిరేక అర్థంలో వాడడం! శోభనం అంటే auspicious, propitious, shining, handsome అనే అర్థాలు కలిగిన ఈ సంస్కృత పదం 'గర్భాదానం' అనే అర్థాన్ని సూటిగా సూచించదు. వాడుకలో మాత్రమే ఆ అర్థంలో చలామణిలో వుంది. ఇలా వాడుకలో మాత్రమే చలామణిలో వున్న అర్థాలను 'రూఢి' అర్థం అంటారు; రూపం, rUpaM -n. --shape; appearance; రూపకం, rUpakaM -n. --(1) metaphor; --(2) drama; play; --(3) name of a musical తాళం; రూపకల్పన, rUpakalpana -n. --(1) design; giving shape; formulation; --(2) edit; రూపవంతుడు, rUpavaMtuDu -n. m. --a handsome person; రూపసి, rUpasi --handsome man; beautiful woman; రూప్యం, rUpyaM -n. --a minted coin; రూపాంతరం, rUpAMtaraM -n. --allotrope; రూపాయి, rUpAyi -n. --rupee; the unit of Indian currency రూపు, rUpu -n. --shape; looks; ---రూపు, రేఖ = grooming; demeanor; condition. రూపుమాపు, rupumApu -v. t. --destroy; obliterate; (lit.) erase the shape; రూళ్లు, rULlu -n. pl. --rules; parallel horizontal lines drawn on a page to facilitate writing along well-spaced straight lines; రూళ్లకర్ర, rULlakarra -n. --ruler; a cylindrical piece of wood or plastic once used to produce evcenly spaced lines on a white paper; రూక్ష, rUksha - n. -- (1) fever; (2) loveless; '''%రె - re, రే - rE, రై - rai''' రెంటికి చెడ్డ రేవడి, reMTiki ceDDa rEvaDi - ph. -- one who lost on both ends; one who couldn't decide between two alternatives and lost both opportunities; రెండవ, reMDava -adj. --the second; రెక్క, rekka -n. --(1) wing; --(2) arm; --(3) railway signal; semaphore; --(4) door panel; window panel; రెచ్చగొట్టు, reccagoTTu -v. t. --provoke; incite; రెట్ట, reTTa -n. --bird droppings; రెట్టించు, reTTiMcu -v. t. --(1) double; repeat; --(2) oppose by asking a counter question; రెడ్డి, reDDi - n. -- a suffix used with a given name to indicate "caste"; -- రెడ్డి అనే పదం రడ్డి, రట్టడి, రట్టగొడ్డు, రట్టకుడు, రాష్ట్రకూటుడు అనే పదాలనుంచి క్రమంగా తయారైనట్లు మన ప్రాచీన శాసనాల ద్వారా తెలుస్తోంది. అంతేకాదు, రాఠోడ్, రాఠోర్ మొ. గుజరాత్, రాజస్థాన్లో ఇంటిపేర్లు. ఇవి రాష్ట్రకూటుల సామ్రాజ్యంలో అధికారిక బిరుదు. రెడ్డివారి నానబాలు, reDDivAri nAnabAlu -n. --Asthma plant; Snake Weed; Hairy Spurge; [bot.] ''Euphorbia thymifolia; Euphorbia hirta'' Linn. of the Euphorbiaceae family; The plant is characterized by milky latex and small leaves. -- Traditionally used to treat asthma, bronchitis, diarrhea, and skin diseases due to its anti-inflammatory and antibacterial properties. రెపరెప, reparepa -adv. --onomatopoeia for flutter; flicker; [idiom] a thin hope of survival; రెపరెపలాడుతున్న, reparepalADutunna adj. -- fluttering; flagging; రెప్ప, reppa -n. --eyelid; రెప్పపాటు, reppapATu -n. --wink; duration of a wink; second; రెబ్బ, rebba -n. --twig; sprig; small branch of a main branch of a tree; రెమ్మ, remma -n. --twig; sprig; small branch of a main branch of a tree; రెల్లు, rellu -n. -- Kans grass; a type of grass; Wild sugarcane; [bot.] ''Saccharum spontaneum'' is a grass native throughout much of tropical and subtropical Asia, northern Australia, and eastern and northern Africa. It is a perennial grass, growing up to three meters in height, with spreading rhizomatous roots. The plant has hybridized with Saccharum officinarum, a domesticated sugarcane. The root is used in Ayurvedic medicines. --[Sans.] అశ్వవాలం; రేకు, rEku -n. --(1) a sheet of metal; foil; --(2) petal of a flower; రేఖ, rEkha -n. --line; streak; రేఖాంశం, rEkhAMsaM -n. --longitude; meridian; ---ప్రధాన రేఖాంశం = prime meridian. రేఖాకృతి, rEkhAkRti -n. --sketch; a line diagram; రేఖాగణితం, rEkhagaNitaM -n. --geometry; plane geometry; రేఖాపటం, rEkhApaTam -n. --line diagram; sketch; రేగడ, rEgaDa -n. --clay; రేగు, rEgu -n. --buckthorn; [bot.] ''Zizyphus jujuba; Zizyphus mauritiana''; [Sans.] బదరీ వృక్షం; రేగుత్తి, rEgutti -n. --Tree capper; [bot.] ''Capparis grandis''; -- found in Eastern and Western Ghats, flowering: All year. -- Fresh leaves are cooked and eaten as vegetable soup to treat skin eruptions. Fresh leaves are crushed and the pulp is applied to insect bites; రేచకం, rEcakaM -n. --(1) expiring breath as a part of yogic exercise; --(2) exhaust; exhaust smoke; రేచక, rEcaka -adj. --exhaust; one that leaves a system; రేచకధూమం, rEcakadhUmaM -n. --exhaust smoke; [[రేచీకటి]], rEcIkaTi -n. --night blindness; nyctalopia; caused sometimes by vitamin deficiency and inherited at other times; --[Gr.] Nyct (నిక్ట్) = రాత్రి; Alaos (ఎలావోస్) = అంధత్వం; [Sans.] నక్తాంధము; నక్తం = రాత్రి = nyct. రేచుకుక్క, rEcukukka -n. --a species of wild dog, capable of attacking even Big Cats; రేటు, rETu -n. --rate; --సగటు రేటు = average rate రేడియం; rEDiyaM -n. --the chemical element radium whose symbol is Ra; రేడియో, rEDiyO -adj. --(1) related to radio activity; --(2) related to wireless; -n. --radio receiver; wireless receiver; రేడియో ప్రసారం, rEDiyO prasAraM -n. --radio transmission; రేడియో ప్రసార కేంద్రం, rEDiyO prasAra kEMdraM -n. --radio transmission center; radio station; రేడియో ప్రసారిణి, rEDiyO prasAriNi -n. --radio transmitter; రేడియో ధార్మికత, rEDiyO dhArmikata -n. --radioactivity; having the properties of the element radium; రేణము, rENamu -n. --dung; dung of young cattle; రేణు త్వరణి, rENu tvaraNi -n. --particle accelerator రేణువు, rENuvu -n. --grain, particle; రేతస్సు, rEtassu -n. --seed; sperm; semen; see also శుక్రం; రేపు, rEpu -n. --tomorrow; -v. t. --disturb; especially, disturbing a healing wound; రేల చెట్టు, rEla ceTTu -n. --golden shower tree; Pudding pipe tree; Purging cassia; Indian laburnum tree; Amaltas; Bandar Laathi; [bot.] ''Cassia fistula'' of the Fabaceae family and Caesalpiniaceae sub-family; --leaves of this tree can be used as a laxative; దీని ఆకులు, పూలు, కాయల గుజ్జు విరేచనకారిగా పనిచేస్తాయి. అందుకే దీనిని Purging Cassia అనీ అంటారు. -- దీని కలప దృఢంగా, మన్నికగా ఉండే కారణంగా గృహనిర్మాణంలో గుంజలుగానూ, బీరువాలకీ ఈ కలపను వినియోగిస్తారు. ఈ వృక్షం కాండం బెరడులో ఉండే టానిన్లు (Tannins) కారణంగా దీనిని తోళ్ళు ఊనడానికి (Tanning of raw hides and skins) వినియోగిస్తారు. కాండం పై బెరడులో ఎన్నో ఔషధ విలువలున్నాయి. అది బలవర్ధకమైనది. చర్మరోగాలను నివారిస్తుంది. అతిసారము, గ్రహణిని పోగొడుతుంది. కాండం కషాయం కామెర్లు, కుష్ఠు, సిఫిలిస్, గుండెజబ్బులకు దివ్యౌషధంగా పనిచేస్తుంది. కడుపునొప్పి నివారణకు దీని కాండం పై బెరడును పచ్చిదే తింటారు. పశువులకు కూడా ఈ కాండం కషాయం విరేచనకారిగా వాడతారు. సుఖ విరేచనం కోసం రేల ఆకు, పళ్ల గుజ్జుతో పచ్చడి చేసుకుతింటారు. దీని గింజలు, ఆకులను దంచి దానితో షర్బత్ తయారు చేస్తారు. ఆ షర్బత్ జ్వరహారిణిగా, విరేచనకారిగా పేరొందింది. మలబద్ధకం పోగొడుతుంది. --{Sans.] అరేవతం; ఆరగ్వధం; రేరాజు, rErAju -n. --moon; (lit.) king of the night; రేరాణి, rErANi -n. --(lit.) queen of the night; రేవడి, rEvaDi -n. --washerman; రేవతి, rEvati %updated -n. --(1) Eta Piscium; Yoga tara of the 27th lunar mansion; located in the constellation Pisces; --(2) The 27th of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; రేవల చిన్ని, rEvala cinni -n. --rhubarb; Himalayan rhubarb; [bot.] ''Rheum emodi;'' % to e2t రేవు, rEvu -n. --pier; quay; harbor; wharf; port; jetty; రేవుపట్టణం, rEvupaTTaNaM -n. --port city; port; (note) In India, almost all cities ending with the word పట్టణం are located on the sea side; రైకామ్లం, raikAmlaM -n. --RNA; ribonucleic acid; రైతాంగం, raitAMgaM -n. --peasantry; cultivators; రైత్వారీ భూములు, raitvaaree bhoomulu - n. -- private lands; not government or temple lands; -- also జిరాయితీ భూములు; రైతు, raitu -n. --farmer; ryot; రైబోజు చక్కెర, raibOju cakkera -n. --ribose sugar; రైలింజను, railiMjanu -n. --locomotive; రైలు, railu -n. --railway train; ---రైలుకట్ట = railroad; railway bed. ---రైలుపట్టాలు = railway tracks. ---రైలుబండి = a railway train of carriages. ---రైలుమార్గం = railway line. ---రైలుస్టేషను = railway station. రొంప, roMpa -n. --cold; sinus condition; రొంపి, roMpi -n. --mire; mud; morass; quagmire;. రొక్కం, rokkaM -n. --cash; ready money; రొద, roda -n. --noise; రొచ్చు, roccu -n. --foul smelling mud contaminated with cattle urine; రొట్టె, roTTe -n. --bread; రొప్పు, roppu -v. i. --pant; gasp; breathe hard; రొమ్ము, rommu -n. --chest; రొయ్య, royya -n. --(1) prawn; --(2) shrimp; ---పాపు రొయ్య = tiger prawn; [bio.] ''Penaeus monodon'' Fabr. ---గాజు రొయ్య = jumbo prawn; [bio.] ''Penaeus monodon'' Fabr. ---తెల్ల రొయ్య = Indian prawn; [bio.] ''Penaeus indicus''. ---యల్లి రొయ్య = white prawn; [bio.] ''Penaeus indicus''. ---బుంగ రొయ్య = brown prawn; [bio.] ''Metapenaeus affinis''; M. monoceros. ---చింకి రొయ్య = brown prawn; [bio.] ''Metapenaeus dobsoni''. ---పసుపు రొయ్య = yellow prawn; [bio.] ''Metapenaeus brevicornis''. ---ఎర్ర రొయ్య = red prawn; [bio.] ''Solenocera indica'' Natraj. ---రొయ్య పొట్టు = shrimp; [bio.] ''Acetes indicus; Acetes erythraeus'' Nobili. ---మంచినీటి రొయ్య = fresh water prawn; [bio.] ''Macrobrachium spp''. ---చింగుడు రొయ్య = leander; [bio.] ''Leander tenuipes'' Henderson; ''L. styliferus''. ---మీసాల రొయ్య = spiny lobster; [bio.] ''Panulirus spp''. ---పెద్ద రొయ్య = spiny lobster; [bio.] ''Panulirus spp''. ---రాతి రొయ్య = spiny lobster; [bio.] ''Panulirus spp''. రొయ్యి, royyi -n. --ash cover on live charcoal; రొష్టు, roshTu -n. --worry; annoyance; రోకలి, rOkali -n. --a pestle; rice pounder; రోకలిబండ, rOkalibaMDa -n. --(1) a pestle; --(2) a centepede, with a brick red color, found in Andhra Pradesh; రోగం, rOgaM -n. --disease; illness; ailment; malady; రోగనిదాన శాస్త్రం, rOganidAna SAstraM -n. --pathology; the science of establishing the cause of a disease; రోగి, rOgi -n. --patient; రోచన, rOcana - adj. -- shining; bright; రోజ్ ఏపిల్, rOj^ Epil^ - n. -- Rose apple; [bot.] ''Syzygium jambos'' of the Myrtaceae family; This tree has white flowers and white fruits; -- మలయా యాపిల్ నీ రోజ్ ఏపిల్ నీ కూడా గులాబ్ జామూన్ పళ్లు అనే పిలుస్తారు. సాధారణ నేరేడు వృక్షం శాస్త్రీయ నామం Syzygium cumini కాగా ఇదే కుటుంబానికి చెందిన లవంగ వృక్షం శాస్త్రీయనామం Syzygium aromaticum. రోజు, rOju -n. --a day; period from midnight to midnight; రోజువారీ, rOjuvArI -adj. --on a daily basis; day-by-day; -n. --(1) dairy; journal; --(2) a book of daily accounts; రోత, rOta -n. --disgust; రోదసి, rOdasi -n. --the sky; the heavens; the space; రోదన, rOdana -n. --wail; lamentation; crying; రోమం, rOmaM -n. s. --body hair; -- గగుర్పాటు; రోమాంచము, rOmaanchamu - n. -- an electric thrill; exhilaration; Horripilation; రోలు, rOlu -n. --mortar; a stone or wooden device with a little depression in the middle, used for chaffing; ఉలూఖం; రోషం, rOshaM -n. --indignation; anger; wrath; రోహిణి, rOhiNi -n. --(1) Alpha Tauri; Aldebaran; brightest star in the constellation Taurus; Yoga tara of the fourth lunar mansion; --(2) the fourth of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) the period of indic history around 3247 BCE when the vernal equinox occured in this asterism; --(4) the healer; --(5) Indian redwood tree; [bot.] ''Soymida febrifuga''; రోహితం, rOhitaM %e2t -n. --(1) blood; --(2) blood red color; రౌతు, rautu -n. --rider; horseman; </poem> ==Part 3: లం - laM, ల - la== <poem> లంక, laMka -n. --(1) island; any island; --(2) Sri Lanka; లంకణం, laMkaNaM -n. --fasting; (lit.) a day skipped; (exp.) this word is used when the fasting is done in conjunction with a fever or some disease; (rel.) ఉపవాసం is a voluntary fast in conjunction with a religious observance; లంకించు, laMkiMcu -v. t. --link together; hook up; hook on to; లంకించుకొను, laMkiMcukonu -v. i. --seize; catch on to; లంకె, laMke -n. --connection; tie; link; లంకె ఊస, laMke Usa -n. --connecting rod; లంకె బిందెలు, laMke biMdelu -n. pl. --[idiom] buried treasure; (lit.) a pair of linked pots; లంగరు, laMgaru -n. --anchor; లంగరమ్మ, laMgaramma - n. f. -- anchor woman in a Television or media program; లంగరయ్య, laMgarayya - n. m. -- anchor man in a Television or media program; లంగా, laMgA -n. --petticoat; loose-fitting under garment for women; a skirt-like garment for girls; లంగోటీ, laMgOTI -n. --tight-fitting under garment for men; loincloth tied in a truss; లంచం, laMcaM -n. --bribe; లంచగొండి, laMcagoMDi -n. --habitual bribe-taker; లంచగొండితనం, laMcagoMditanaM -n. --bribery; graft; the quality (in a person or a society) of taking bribes habitually; లంజ, laMja -n. --slut; prostitute; harlot; whore; లంజకొడుకు, laMjakoDuku -n. --bastard; (lit.) son-of-a-whore; లంజముండాకు, laMjamuMDAku -n. -- [bot.] ''Pisonia grandis'' Linn.; లంపటం, laMpaTaM -n. --attachment to worldly pleasures; greediness; addiction; లంబం, laMbaM -n. --perpendicular line; plumbline; లంబకోణం, laMbakONaM -n. --perpendicular angle; right angle; లంబజీవితం, laMbajIvitaM -n. --longevity; long life; లంబనం, laMbanaM -n. --pendant; % to e2t లంబిత, laMbita -adj. --suspended; లక్క, lakka -n. --lacquer; lac; shellac; (1) a sticky resinous secretion of the tiny lac insect ''Laccifer lacca;'' (or ''Tachardia lacca'' or ''Kerrialacca'') deposited on the twigs and young branches of several varieties of trees in India, Burma, Thailand, and other Southeast Asian countries; when still attached to the twigs it is stick-lac; when strained and dried it is shell-lac; Lac is the only commercially useful resin of animal origin; (2) చైనీస్ లాకర్ చెట్టు (''Toxicodendron vernicifluum-rhus verniciflua'') అనే చెట్టు నుండి స్రవించిన జిగురు ని ఎండబెట్టి తయారు చేసే పదార్ధం; లక్క పిడతలు, lakka piDatalu -n. --lacquered wooden pots and pans used as toys; లక్క పురుగు, lakka purugu - n. -- [bio.] ''Kerria lacca''; లక్క బొమ్మలు, lakka bommalu -n. --lacquered wooden toys; లక్క సామాను, lakka sAmAnu -n. --lacquered goods; లక్ష, laksha -n. --hundred thousand; one followed by five a zeros; లక్షణం, lakshaNaM -n. --property; symptom; indication; ---రోగ లక్షణం = disease symptom. లక్షణంగా, lakshaNaMgA -adv. --properly; fittingly; లక్ష్మణఫలం, lakshmaNaphalaM - n. -- soursop; [bot.] ''Annona muricata;'' -- see also రామాఫలం (Annona Reticularis); సీతాఫలం (Annona Squamosa); హనుమాఫలం (star fruit?); లక్ష్యం, lakshyaM -n. --aim; objective; target; goal; లక్షాధికారి, lakshAdhikAri -n. -a person whose net worth is more than one hundred thousand rupees; లక్షిత, lakshita -adj. --designated; aimed; targeted; లకుమికిపిట్ట, lakumiki piTTa -n. --white-breasted kingfisher; [bio.] ''Halcyon smyrensis''; బుచ్చిగాడు; లకోటా, lakOTA -n. --envelope; లగం, lagaM -n. --[prosody] iambus; a short syllable followed by a long syllable; లగ్నం, lagnaM -n. --(1) [atsrol.] ascendant; the rising zodiacal sign; the most important part of your sidereal chart. As a result, it’s helpfully marked for you on your chart by a slash going through the corner of the sign’s box. Your ascendant is always the first house, and the other houses follow it clockwise. For example, if your ascendant is in Aquarius (indicated by a slash going through the Aquarius box), this is your first house. The rest of the houses will follow clockwise from this first house. (2) the time at which a zodiacal sign rises in the East. The ascendant is the exact degree in the zodiac that was on the eastern horizon, or rising on the horizon, at the birth of an individual; the ascendant changes every couple of hours. So the time of birth must be registered correctly; A rising sign speaks to a person's nature, how they look, what their personality is like, and what their overall appearance is; -- పుట్టిన సమయంలో పుట్టిన స్థలం నుండి తూర్పు వైపున ఉదయిస్తున్న రాశిని లగ్నం గా సూచిస్తారు. ఈ లగ్నం ఒక్కక రాశిలో 2 గంటలు ఉంటుంది. అంటే ప్రతి రాశిలో 2 గంటలు వంతున రోజుకి 24 గంటలులో 12 రాశుల్లో లగ్నం మారుతూ ఉంటుంది. అక్కడినుండి ఆకాశంలో పడమటివైపుకి వరసగా వెనక్కి లెక్క పెట్టుకుంటూ పోతే, లగ్నం పైన పన్నెండో ఇల్లు (లేక భావము), ఆపైన పదకొండు, ఆపైన పదవది నడినెత్తి మీదకి వచ్చేస్తాము. నడినెత్తిమీద ఉన్న భావాన్ని దశమము (లేక పదో ఇల్లు) అంటారు. అక్కడినుంచి పడమటికి దిగుతుంటే తొమ్మిది, ఎనిమిది ఇళ్ళు వస్తాయి. సరిగ్గా పడమటన అస్తమిస్తున్న బిందువు కలిగిన ఇల్లు ఏడవ ఇల్లు (లేక సప్తమ భావం). ఇంకా కిందకి దిగిపోతే ఆరో ఇల్లు, ఐదో ఇల్లు, నాలుగో ఇల్లు వస్తాయి. నాలుగో ఇల్లు అట్టడుగు స్థానం. దాని తరవాత మూడు, రెండు వచ్చి మళ్ళా తూర్పున లగ్నం (లేక ఒకటో ఇల్లు) లోకి వచ్చేస్తాయి; --(3) auspicious time selected to perform a function, especially a wedding; లగ్గం; ---(4) one that is connected; --(5) fixed; concentrated; -- జన్మరాసి = పుట్టిన సమయంలో చంద్రుడు ఉండే రాసి; లగ్నంచేయు, lagnaMcEyu -v. i. --concentrate one's mind; లగ్న సంధి, lagna saMdhi -n. --time taken by the Sun to cross a zodiacal sign; లఘిమ, laghima -n. --(1) volatility; buoyancy; absence of weight; --(2) the ability of a yogi to float, defying gravity; levitation; లఘు, laghu -pref. --small; acute; weak; ---లఘుకోణం = acute angle. ---లఘుసంకర్షణ = weak interaction. లఘువు, laghuvu -n. --[prosody] a short syllable; a syllable that takes a duration of one snap of fingers to pronounce it; లజ్జ, lajja -n. --modesty; shyness; లడాయి, laDAyi -n. --fight; quarrel; లత, lata -n. --climbing plant; లభ్యత, labhyata -n. --availability; లద్ది, laddi -n. --dung of elephants, camels, horses, donkeys, etc.; లద్దిపురుగు, laddipurugu -n. --dung beetle; లబ్దం, labdaM -n. --(1) gain; --(2) [math.] quotient; లయ, laya -n. --(1) destruction; annihilation; --(2) cadence; beat in music; rhythic sound; లలన, lalana -n. --woman; (lit.) attracts man even in domestic quarrels; లలాటం, lalATaM -n. --forehead; లలిత కళలు, lalitha kaLalu - n. pl. -- fine arts; the five fine arts are: (1) painting, (2) sculpture; (3) architecture, (4) music and (5) literature; the "performing arts like theater and dance are also often included; లవం, lavaM -n. --numerator; top half of a fraction; (ant.) హారం; లవంగం, lavaMgaM -n. --clove; [bot.] buds of ''Eugenia caryophyllus''; ''Syzygium aromaticum'' of Myrtaceae family --[[Sans.] వరాళ; లవంగ; దేవకుసుమ; పారిజాత; ఇంద్రపుష్ప; కరంబువు; లవండరు, lavaMDaru -n. --lavender; [bot.] ''Lavender Sp.'' of Labiatae family; లవజని, lavajani -n. --halogen; (exp.) one that produces salts; Florine, Chlorine, Bromine and Iodine are called the halogens; లవణం, lavaNaM -n. --salt; table salt; any salt; ---ఖనిజ లవణం = mineral salt. లవణవల్లి, lavaNavalli - n. -- [bot.] ''Asystasia hortensis'' Linn. లవలేశం, lavalESaM -n. --the least bit; in the least; ---లవలేశమైనా సందేహించకుండా = not hesitating the least. లహరి, lahari -n. --wave; లహిరి, lahiri -n. --intoxication; inebriation; the elevated feeling resulting from the consumption of alcohol; (Farsi) lah = grape wine; లాంగూలం, lAMgUlaM -n. --tail; లాంఛనం, lAMchanaM -n. --mark; sign; token; emblem; symbol; formality; లాంఛనంగా, lAMchanaMgA -adv. --formally; ceremoniously; లాంఛనాలు, lAMchanAlu -n. --formalities; లాంతరు, lAMtaru -n. --lantern; portable lamp; లా, lA -adv. --suff. like; as; -n. --law; rule; legality; లాక్షణికుడు, lAkshaNikuDu -n. m. --grammarian; literary stylist; లాగు, lAgu -n. --shorts; boxers; lower garment made of a pliable cloth as opposed to a stiff cloth; -v. i. --ache; pulling sensation; -v. t. --pull; drag; లాఘవం, lAghavaM -n. --quickness; lightness; dexterity; ---హస్తలాఘవం = finger dexterity; quickness of hand; sleight of hand. లాఠీ, lAThI -n. --baton; a short stick used by police to charge at people while controlling crowds; --- see also లోడీ లాభం, lAbhaM -n. --profit; gain; advantage; ---యంత్రలాభం = mechanical advantage. ---లాభం లేదురా = there is no gain. లాభదాయకం, lAbhadAyakaM -n. --profitable; లాడి, lADi -n. --pus from a boil; foul-smelling pus coming from an infected ear; లాతం, lAtaM % to e2t మీట -n. --switch; లాయరు, lAyaru -n. --lawyer; attorney; pleader; లాలాజలం, lAlAjalaM -n. --saliva; spittle; లాలి, lAli -n. --cradle; లాలిపాట, lAlipATa -n. --lullaby; లావణ్యం, lAvaNyaM -n. --beauty; loveliness; -- ముత్యములా మెరిసే చర్మ సౌందర్యం; సైంధవ లవణం అనేది ఉప్పగా ఉండే తెల్లని కొండరాయి. పెద్ద ఉప్పురాయిని పగలగొట్టినప్పుడు అది పగిలి, దాని స్నిగ్ధత్వం చేత సూర్యకాంతికి తళతళా మెరుస్తుంది. ఆ మెరుపుని ‘లావణ్యం’ అంటారు. లావాదేవీలు, lAvAdEvIlu -n. pl. --transactions; giving and tacking; [Hindi.] లానా దేనా; లాహిరి, lAhiri - n. -- Intoxication; stupor; --మత్తు; లింగం, liMgaM -n. --(1) gender; sex; --(2) male sex organ; penis; --(3) idol of Lord Shiva; ---పుంలింగం = masculine gender in Sanskrit; see also మహత్ వాచకం. ---స్త్రీలింగం = feminine gender in Sanskrit; see also మహతీ వాచకం. ---నపుంసక లింగం = neuter gender in Sanskrit; see also అమహత్ వాచకం. ---లింగభేదం = sexual discrimination. లింగకణం, liMgakaNaM -n. --sex cell; లింగదొండ, liMgadoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia liciniosa''; Diplocyclos palmatus (L.) Jeffrey Cucurbitaceae; -- పిన్న చెట్టు; లింగపొట్ల, liMgapoTla -n. --[bot.] ''Trichosanthes anguina''; -- పిచ్చుక పొట్ల; లింగమల్లి, liMgamalli -n. -- a climbing shrub; [bot.] ''Jasminum angustifolinum''; లింగమిరియం, liMgamiriyaM -n. --[bot.] ''Crozophora plicata''; లిఖించు, likhiMcu -v. t. --write; లిఖితపూర్వకంగా, likhita-pUrvakaMgA -ph. --written; in writing; లిచ్చీ, liccI -n. --lychee; [bot.] ''Nephelium litchi'' sinensis; లిప్త, lipta -n. --moment; లిప్యంతరీకరణం, lipyaMtarIkaraNa -n. --transcription; లిపి, lipi -n. --script; లీటరు, lITaru -n. --liter; 1,000 cubic centimeters; a measure of volume of liquids in the metric system of units; లీనం, lInaM -n. --absorption; లీల, lIla -n. --play; sport; playful mischief; shenanigans; లీలగా, lIlagA -adv. --(1) easily; --(2) playfully; --(3) vaguely; లుంగ, luMga -n. --(1) a bale of clothes or fabric; --(2) a fabric with plaid print on it; లుంగ చుట్టుకొను, luMga cuTTukonu -v. i. --curl oneself up; coil up; లుంగపండు, luMgapaMDu -n. --citron; [bot.] ''Citrus medica''; లుంగీ, luMgI -n. --(1) a rectangular piece of cloth with plaid print on it; --(2) any rectangular piece of cloth about five meters long that is wrapped around the waist as men's lower garment in S. India; (Farsi) లుంగ = crease; fold in a cloth; లుచ్ఛా, lucChA -n. --mean fellow; -- నీచుడు; దుష్టుడు; కుత్సితుడు; కూళ; పోకిరి; పలుగాకి; తుంటరి; సిగ్గిడి; తుచ్ఛుడు; లుప్తము, luptamu -adj. -- obsolete; omitted; cut-off; rejected; లూటీ, lUTI -n. --loot; లెంక, leMka -n. --servant; లెంప, leMpa -n. --cheek; లెంపకాయ, leMpakAya -n. --slap on the cheek; లెక్క, lekka -n. --(1) account; reckoning; --(2) esteem; regard; లెక్కచేయు, lekkacEyu -n. --heed; pay attention to; లెక్కపెట్టు, lekkapeTTu -v. t. --count; లే, lE -v. imp. --get up; లేకి, lEki -adj. --cheap; unbecoming; ---లేకి బుద్ధులు = cheap attitude. లేఖ, lEkha -n. --letter; లేఖనం, lEkhanaM -n. --writing; drawing; ---వర్ణలేఖనం = chromatography; color writing. లేఖన పరికరం, lEkhana parikaraM -n. --writing instrument; లేఖరి, lEkhari -n. --scribe; amanuensis; one who takes dictation; లేఖిని, lEkhini -n. --pen; లేగ, lEga -adj. --suckling; ---లేగ దూడ = suckling calf. లేడి, lEDi -n. --deer; antelope; sambar deer; [bio.] ''Rusa unicolor''; chital deer; [bio.] ''Axis axis;'' --- ఆడలేడి = doe; hind; roe. --- కణుజు = sambar deer; [bio.] ''Rusa unicolor''. --- చుక్కల లేడి = chital deer; [bio.] ''Axis axis.'' --- చౌసింగా = four-hroned deer; [bio.] ''Tetracerus quadricornis;'' --- దుప్పి = spotted deer; chital deer; [bio.] ''Axis axis.'' --- మగలేడి = buck; hart; stag. --- లేడిపిల్ల = fawn. --- లేడిగుంపు = herd of deer. లేత, lEta -adj. --(1) tender; young; --(2) light; not dark; (ant.) ముదర; ---లేత పాకం = thin syrup. ---లేత వయస్సు = tender age. ---లేత రంగు = light color; pastel color; pastel. లేతతనం, lEtatanaM -n. --tenderness; youngish; లేదా, lEdA -advbl. particle. --or; otherwise; or; if not; if that is not the case; లేనివాళ్లు, lEnivALLu -n. --the have nots; the poor; లేపనం, lEpanaM -n. --(1) paste (for external use); ointment; salve; అంజనం; --(2) smearing; plastering; anointing; లేపు, lEpu -v. t. --awake; cause to rise; లేమి, lEmi -n. --poverty; లేవగొట్టు, lEvagoTTu -v. t. --drive out; evacuate; లేవనెత్తు, lEvanettu -v. t. --lift; hoist; elevate; లేబరువు, lEbaruvu -adj. --early stages of ripening; లేవు, lEvu -minor sentence. --they are not; they are not available; they do not exist; లేసరు, lEsaru -n. --laser; acronym for light amplification by stimulated emission of radiation; a device that produces coherent light; లేశం, lESaM -n. --minute; small; లేహ్యం, -n. -- electuary; a paste (for eating) in Ayurvedic medicine; లైంగిక, laiMgika -adj. --(1) sex; sexual; --(2) gender; లైంగిక ఉత్తేజితం, laiMgika uttEjitaM -n. --sex hormone; '''లొ - lo, లో - lO, లౌ - lau''' లొంగు, loMgu -v. t. --yield; submit; give up; లొగ్గడి, loggaDi -n. --confusion; disorder; లొట్ట, loTTa -n. -- (1) a smack with the tongue; (2) dent; లొట్టపీసు, loTTapeesu - n. -- Morning glory; [bot.] Ipomoea carnea of the Convolvulaceae family; -- ఈ మొక్కలు ఎక్కువగా చెరువులు, కాలువలు, కుంటలు, నీరు ఉండే ప్రాంతాల్లో పెరుగుతాయి. ఈ మొక్క కాండం తెల్లని పూతతో లొట్ట (కాండం లోపల ఖాళీగా బోలుగా ఉంటుంది) మాదిరి ఉండడం వల్ల దీనికి లొట్ట పీసు చెట్టు అనే పేరు వచ్చింది. వీటి కాండం విరిస్తే విరగకుండా రబ్బర్ మాదిరిగా సాగుతుంది. కాండాన్ని గిల్లితే పాలలాంటి ద్రవం వస్తుంది. కాబట్టి తెలుగు రాష్ట్రాల్లో ఈ మెుక్కను రబ్బరు మొక్క, లొట్ట పీసు మొక్క, పాల సముద్రపు మొక్క అంటూ రకరకాల పేర్లతో పిలుస్తారు. ఈ మెుక్కలో ఎన్నో ఔషద గుణాలు ఉంటాయి. లొట్ట పీసు మొక్కలో ఉండే పాలు తేలు విషానికి విరుగుడులా పనిచేస్తాయి. చర్మం మీద తామర వంటి చర్మ వ్యాధులు వచ్చినప్పుడు ఈ పాలు రాస్తే తగ్గిపోతుంది. మనుషులను కుట్టే దోమలను, పంటల దిగుబడిని దెబ్బతీసే దోమలను ఈ మొక్క ఆకుల నుంచి వచ్చే పొగతో నివారించొచ్చు. లొట్ట పీసు మొక్కలను కాగితం తయారీలోనూ వినియోగిస్తారు. లొటారం, loTAraM -n. --(1) hole; emptiness; --(2) mud house; see also పటారం; ---పైన పటారం, లోన లొటారం = showy on the outside, nothing inside. లొటిపిట, loTipiTa -n. --camel; (ety.) లొట్ట = dent; పిట = fat; the "fatty dent" is a reference to the hump; లొత్త, lotta -n. --dent; impression; లొద్దుగ, lodduga - n. -- (1) ఎర్ర లొద్దుగ = [bot.] ''Symplocos racemosa''; లోధ్ర; -- (2) తెల్ల లొద్దుగ = [bot.] ''Symplocos crataegoides''; ''Symplocos cochinchinensis''; శ్వేత లోధ్ర; గాలవం; లొల్లి, lolli - n. -- commotion; noise; -- గోల; లొసుగు, losugu -n. --fault; defect; లో, lO -prep. --in; into; -adj. --inner; లోకం, lOkaM -n. --world; (lit.) the plane of existence; (exp.) according to the ancient Hindu cosmology, this universe is comprised of fourteen worlds, seven of them are upper worlds and seven are nether worlds; the seven upper worlds are భూలోకం, భువర్లోకం, స్వర్గలోకం, మహర్లోకం, జనలోకం, తపోలోకం, సత్యలోకం; the seven nether worlds are అతలం, వితలం, సుతలం, తలాతలం, మహాతలం, పాతాళం; లోకజ్ఞత, lOkaj~nata -n. --worldly wisdom; లోకజ్ఞానం, lOkaj~nAnaM -n. --common sense; worldly knowledge; లోకప్రవాదం, lOkapravAdaM -n. --rumor; talk of the town; లోకప్రసిద్ధం, lOkaprasiddhaM -n. --world-famous; లోకప్పు, lOkappu -n. --ceiling; లోకమర్యాద, lOkamaryAda -n. --convention; established custom; లోకాభిరామాయణం, lOkAbhirAmAyanaM -n. --chit-chat; leisurely conversation; లోకానుభవం, lOkAnubhavaM -n. --worldly experience; లోకులు, Okulu -n. pl. --people; the community; the public; లోకువ, lOkuva -n. --subordinate treatment; making light of one's status or importance; లోకోక్తి, lokOkti -n. --proverbial saying; లోకోత్తరం, lokOttaraM %e2t -adj. --excellent; outstanding; transcendental; లోగటి, lOgaTi -adj. --former; previous; లోగడ, lOgaDa -adv. --in the past; formerly; లోగా, lOgA -adv. --within; లోగిలి, lOgili -n. --big house; manor; estate; లోటు, lOTu -n. --deficiency; defect; drawback; లోడీ, lODI -n. --baton; కర్రసాము చేసేవాడు తిప్పే కర్ర; లోతట్టు, lOtaTTu - n. -- (1) interior; far from the main road; -- (2) low-lying; low-lying as in a flood plain; లోతు, lOtu -n. --depth; profundity; లోధ్ర, lOdhra -n. --a tree; the bark of this tree is used in dying; the juice is also used in the treatment of red discharge in females; [bot.] ''Symplocos racemosa''; చిల్ల; లొద్ది చెట్టు; లోని, lOni -adj. --inner; internal; interior; లోపం, lOpaM -n. --deficiency; defect; wanting; dearth; లోపల, lOpala -prep. --inside; within; amongst; లోపాయకారీ, lOpAyakArI -adj. --clandestine; underhanded; లోపించు, lOpiMcu -v. i. --deficient; లోబడు, lObaDu -v. i. --yield; submit; లోభం, lObhaM -n. --stinginess; miserliness; లోభి, lObhi -n. --miser; penny-pincher; లోయ, lOya -n. --valley; glen; dell; ravine; లోరవాణా, lOravANA %e2t -n. --input; [comp.] data that goes in; లోలకం, lOlakaM -n. --pendulum; లోలక్కు, lOlakku -n. --hanging earring; లోలుగ, lOluga -n. --[bot.] ''Pterospermum heyneanum'' of the Sterculiaceae family; -- చివుకము; హరివల్లభము; తడ; లోలుడు, lOluDu -suff. --a man who is devoted to or enamored by someone or something; ---స్త్రీలోలుడు = womaniser. లోలోపల, lOlOpala -adv. --inwardly; లోహం, lOhaM -n. --metal; iron; లోహితం, lOhitaM -n. --red color; లౌక్యం, laukyaM -n. --tact, especially while talking; worldly wisdom; లౌకిక, laukika -adj. --worldly; secular; లౌకిక జ్ఞానం, laukika j~nAnaM -n. --worldly wisdom; లౌజు, lauju -n. --caramelized coconut gratings; లస్కోరా; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 8cgdqscmbrkmk4qhbcalkb4rs02xoxs 0 3023 39114 39109 2026-05-15T14:00:41Z Vemurione 1689 /* Part 1: వం - vaM, వ - va */ 39114 wikitext text/x-wiki * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: వం - vaM, వ - va== <poem> '''వం - vaM''' వంక, vaMka -n. --(1) side; direction; --(2) excuse; pretext; --(3) fault; --(4) curve; bend; ---నెలవంక = crescent moon. వంకర, vaMkara -adj. --curved; crooked; వంకరతనం, vaMkaratanaM -n. --curvature; curvedness; crookedness; -- వక్రత; వంకాయ, vaMkAya -n. --brinjal; eggplant; aubergine; a vegetable; [bot.] ''Solanum melongena'' of the Solanaceae family; -- ''Solanum serpentinum''; ''Solanum depresum''; ''Solanum incanum'' is reportedly poisionous; -- [Sans.] వార్తాకమ్; పీతఫలమ్; వంకీ, vaMkI -n. --(1) curvature; (2) a curvey ornament worn on the upper arm by women; వంగం, vaMgaM -n. --tin; the chemical element tin; వంగ, vaMga -adj. --(1) related to eggplant; see వంకాయ; (2) related to Bengal; వంగదేశం, aMgadESaM -n. --ancient name for the region now called Bengal; వంగమామిడి, vangamaamiDi - n. -- Mangosteen; [bot.] ''Garcinia mangostana'' of the Clusiaceae family; is a tropical evergreen tree with edible fruit native to Southeast Asia; Its round, purple fruit is about the size of a tangerine, with smooth, firm skin that appears impenetrable; -- దివ్యద్రాక్ష; వంగడం, vaMgaDaM - n. -- family; lineage; strain; a family of seeds; -- వంగసం; పశుజాతినుండిగాని వృక్షజాతినుండిగాని యెంచబడిన ప్రత్యేక లక్షణములుగల తరగతి (వంశము); ప్రత్యేక లక్షణములను కలిసియున్న ఉపజాతిలోని రకము. వంగరెడ్డికూర, vaMgareddikUra -n. --[bot.] ''Sesuvium repens;'' వంగు, vaMgu -v. i. --bend; stoop; వంచన, vaMcana -n. --fraud; deceit; వంచు, vaMcu -v. t. --bend; deform; వంజులం, vaMjulaM -n. --[bot.] ''Hibiscuc mutabilis''; వంట, vaMTa -n. -- the act of cooking; the art of cooking; వంటకం, vaMTakaM -n. --food; food dish; an item on the menu; the product of cooking; వంటకత్తె, vaMTakatte -n. f. --cook; chef; a female professional cook; వంటచూర్ణం, vaMTacUrnaM -n. --baking powder; a 1:2:1; mixture of sodium bicarbonate; tartaric acid and a leavening like starch; వంటచెరకు, vaMTaceraku -n. --firewood; వంటయిల్లు, vaMTayillu -n. --kitchen; వంటరి, vaMTari -n. --cook; chef; వంటరితనం, vaMTaritanaM -n. --cooking talent; వంటవాడు, vaMTavADu -n. m. --cook; chef; a professional cook; వంటసాల, vaMTasAla -n. --kitchen; వంటసోడా, vaMTasODA -n. --baking soda; sodium bicarbonate; see also చాకలి సోడా and వంటచూర్ణం; వండడం, vaMDaDaM -v. t. --cooking; వండలి, vaMDali -n. --river silt; alluvium; alluvial soil; వండు, vaMDu -v. t. --cook; వంతగాడు, vaMtagADu -n. --sidekick; వంతు, vaMtu -n. --share; part; portion; వంతుడు, vaMtuDu - suff. -- having the property of; -- -మంతం అనాలా?, -వంతం అనాలా? -వంతుడు, -వతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి, -మంతుడు,-మతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి అనే విచికిత్స తరచు కలుగుతుంది. -- అ-కారాంత, ఆ-కారాంత పదాలకు – వంతుడు, వంతము, వానుడు, వతి - ప్రత్యయాలుగా అమరుతాయి. -- ఉదా: సౌభాగ్య -> సౌభాగ్యవతి; గుణ -> గుణవంతుడు; బల -> బలవంతం; విద్యా -> విద్యావంతుడు; అమరా -> అమరావతి వంతెన, vaMtena -n. --bridge; --అట్టెడ; పాలి; వారధి; సేతకము; సేతువు; వంద, vaMda -n. --hundred; -- [Sans.] బృంద > వృంద > వంద వందనం, vaMdanaM -n. --salutation; వంద్యము, vaMdyamu -n. --praiseworthy; laudable; వందిమాగధులు, vaMdimaagadhulu - n. pl. -- వంది and మాగధుడు are the titles of "praisers" in a king's court; their job is to constantly praise the king for all his good deeds; వందిమాగధులు ఎవరివద్ద కొలువు చేస్తున్నారో వారిని మాత్రమే స్తుతిస్తుంటారు. శృంగేరీ మఠంలో వారు గురువులను, దేవుళ్ళను స్తుతిస్తుంటారు; క్షత్త్రియ స్త్రీకిని వైశ్యునకును బుట్టినవాఁడు; వంశావళిఁ జదువువాఁడు; వంపు, vaMpu -n. --curvature; -v. t. --spill; empty; decant; వంశము, vaMSamu -n. --race; family; lineage; dynasty; వక్క, vakka -n. --betel nut; [bot.] ''Areca catechu''; (note) the phenolics in this nut cause desensitization of the oral issue, especially the tongue, and makes it difficult to pronounce words correctly; excessive use of this nut could cause leukoplakia; -- వక్కలో arecoline, arecaidine అనే alkaloid పదార్ధాలు ఉన్నాయి. -- same as పోకచెక్క; చెక్క; (rel.) కాచు; వక్కాణించు, vakkANiMcu -v. i. --state; utter; say; ---నొక్కి వక్కాణించు = emphasize వక్కాణము, vakkANamu -n. --information; news; వక్ర, vakra -adj. --curved; వక్రరేఖ, vakrarEkha -n. --curve; curved line; వక్తవ్యం, vaktavyaM, - n. -- what that is fit or proper to be said, spoken, or uttered; వకీలు, vakIlu -n. --lawyer; వక్రీభవనం, vakrIbhavanaM -n. --refraction (of light;) వక్రోక్తి, vakrOkti - n. -- irony; a figure of speech; Irony is a mode of speech in which the real meaning is exactly the opposite of that which is literally conveyed; In Julius Ceaser Mark Antony says several times "'Brutus is an honorable man" is an example of irony; -- మమ్మటుడు వక్రోక్తిని ఇలా నిర్వచించాడు: 'యదుక్తమన్యథా వాక్యమన్యథాన్యేన యోజ్యతే. శ్లేషేణ కాకా వా జ్ఞేయా సా వక్రోక్తిస్తథా ద్విధా' (కావ్య ప్రకాశ -9). --'అందరూ పెద్దమనుషులే! మరి గల్లా పెట్టెలో చిల్లర ఏమైంది?' వంటి ప్రయోగాలలోని 'వక్రోక్తి' ని గమనించండి. వగ, vaga -n. --grief; sorrow; వగచు, vagacu -v. i. --grieve; lament; feel sorry; వగరు, vagaru - n. --astringent taste; (Note: ఒగరు is not correct usage) వగర్చు, vagarcu -v. i. --gasp; pant; breathe hard; వగలాడి, vagalADi - n. -- an attractive woman; a fashionable woman; an enticing woman; వగైరా, vagairA -n. --et cetera; and other things; వచనం, vacanaM -n. --(1) word; speech; affirmation; promise; --(2) prose; వచస్సు, vacassu - n. -- (1) speech, word, utterance; (2) advice, counsel; (3) order, command; వచ్చీరాని, vaccIrAni vbl. -adj. --scarcely coming; scarcely understandable; ---వచ్చీరాని తెలుగు = scarcely understandable Telugu. ---వచ్చీరాని నవ్వు = scarcely discernable smile. వచ్చు, vaccu -v. i. -- (1) come; (2) know; --- వచ్చిన పనేమిటో చెప్పు = tell the reason for your coming; --- నీకొచ్చింది చెప్పు = tell what you learned; --- వచ్చీ రాని మాటలు = baby talk; incomplete words; వచ్చుబడి, vaccubaDi -v. i. --income; -- రాబడి; వజ్రం, vajraM -n. --diamond; వజ్ర, vajra -adj. --hard; harsh; fierce; steely; వజ్రకంద, vajrakaMda - n. -- a wild variety of corm tubers; [bot.] ''Amorphophallus sylvaticus''; [Sans.] వజ్రమూల; వనసూరణ; వజ్రగుణకారం, vajraguNakAraM -n. --[math.] cross-multiplication; వజ్రదంతి, vajradaMti -n. --[bot.] ''Barleria prionitis''; -- a decorative perennial with many medicinal uses with potential in cancer treatment; the bark has been traditionally used in preparing Ayurvedic tooth powder; వజ్రమల్లి, vajramalli -n. --Adamant creeper; [bot.] ''Cissus quadrangularis;'' -- Cissus quadrangularis is commonly used for bone health and weight loss. It is also used for conditions such as diabetes, high cholesterol, hemorrhoids, and many others, but there is no good scientific evidence to support these uses. వజ్రలేపనం, vajralEpanaM -n. --adamantine glue; a material used before cement was invented; వక్రశుంఠుడు, vakraSuMThuDu -n. --steely stupid; big blockhead; వజ్రసంకల్పం, vajrasaMkalpaM -n. --fierce determination; వట్ట, vaTTa -n. --(1) testicle; --(2) turnstile; a device typically consisting of 3 or 4 horizontal arms supported by and radially projecting from a vertical post, that is used for controlling passage from one public area to another and perhaps facilitating a count of the number of people passing through; వట్టి, vaTTi -adj. --empty; vacant; వట్టివేరు, vaTTivEru -n. -- cuss-cuss; [bot.] straw of ''Andropogon muriaticum''; -- కురువేరు; అవురుగంట వేరు; ఉసీరం; లఘులయము; అవదాహం; వట్టివేళ్ల తడకలు, vaTTivELla taDakalu -n. pl. --screens made out of the straw of ''Andropogon muriaticum''; వట్రుతలం, vaTrutalaM -n. --curved surface; వట్రువ, vaTruva -adj. --globular; వణిజుడు, vaNijuDu -n. --merchant; trader; వడ, vaDa -n. -- a toroidal-shaped (doughnut-shaped), palm-sized, deep-fried savory dish popular in South India; this item is typically made from black gram ("Urid dal") although variations exist; If it has a hole in the center, then it is called "గారె;" వడగట్టు, vaDagaTTu -v. t. --strain; filter through a cloth or paper; same as వడబోయు; వడగళ్ల వాన, vaDagaLla vAna -ph. --hailstorm; వడగళ్లు, vaDagaLlu -n. --hailstones; hail; (lit.) cool stones; వడగాడ్పు, vaDagADpu -n. --a blast of hot summer air; this is an anomalous use of వడ; వడగాలి, vaDagAli -n. --hot summer air; this is an anomalous use of వడ; వడగిన్నె, vaDaginne -n. --filter; a pot used in a filter; -- వడపోత గిన్నె; వడజ, vaDaja -n. --[bot.] ''Acorus calamus;'' వడపప్పు, vaDapappu -n. --split mung dal (a type of pulses) soaked in water, and lightly salted or sugared; (lit.) cool dal; వడపోత, vaDapOta -n. --filtration; వడబోయు, vaDabOyu -v. t. --filter; వడదెబ్బ, vaDadebba -n. --sunstroke; heatstroke; వడలు, vaDalu -n. pl. --spiced deep-fried cakes made of black gram; -v. i. --wilt; dry up; fade; వడ్డన, vaDDana -n. --serving of food; food service; వడ్రంగి, vaDraMgi -n. --carpenter; వడ్రంగి పిట్ట, vaDraMgi piTTa -n. --woodpecker; వడేలురాలు, vaDElurAlu -n. --[bot.] ''Hiptage madablota''; వడి, vaDi -n. --speed; quickness; వడియాలు, vaDiyAlu - n. pl. -- fryams; a dried vegetable (often mixed with batter before drying) used as a deep-fried dish; వడిశ చెట్టు, vaDiSa ceTTu -n. --[bot.] ''Christanthus colinus''; extract from the bark of this tree is used by Chenchu tribes to stun fish in spearfishing; వడ్డించు, vaDDiMcu -v. t. --serve; వడ్డీ, vaDDI -n. --interest; interest collected on a loan or a bank deposit; వడ్డీ వ్యాపారం, vaDDI vyApAraM -n. --money lending business; వడ్లు, vaDlu - n. pl. -- paddy; whole, unhusked grains of rice; -- వడ్ల చిలక = [bio.] Sitoroga cereallela; వరి, గోదుమ, ఇతర ధాన్యాలను ఆశ్రయిస్తూ బ్రతికే ఒకరకమైన చిన్న రెక్కల పురుగును 'వడ్లచిలుక' అంటారు. వడ్లు అంటే ధాన్యం కాబట్టి ఈ కీటకాలకు ఆ పేరు వచ్చింది.ఇవి బూడిద రంగులో, మాడు ఎరుపు, లేత నలుపు రంగుల్లో కనబడుతుంటాయి. వీటి లార్వాలు (క్రిమి దశ) కూడా ధాన్యాలలోనే సాగుతుంది. ఇవి ధాన్యాలలో సారాన్ని పూర్తిగా పీల్చేసి నిస్సారం చేస్తాయి; వడ్డెరవాడు, vaDDeravADu -n. --stonesmith; వత్సము, vatsamu -n. -- young child; calf; -- గోవత్సము = calf; వత్సలం, vatsalaM -n. --vaccine; (ety.) In Sanskrit, "vatsa" is cow; in Latin vacca is cow; the word vaccination is derived from vacca. % to e2t వత్తాసు, vattAsu -n. --support; backing; వత్సా, vatsA -inter. --you lad!; hello young man!; (lit.) you, young bull! ( a highly respectful way of addressing in classical times); వత్తి, vatti -n. --wick; వదనం, vadanaM -n. --face; వదలు, vadalu -n. --loose; slack; not tight; -v. t. --(1) omit; leave; --(2) depart; వదలిపెట్టు; వదలిపెట్టు; వదలుకొను, vadalipeTTu, vadalukonu -v. t. --give up; abandon; relinquish; వదాన్యత, vadAnyata - n. -- generosity; the quality of giving; వద్దు, vaddu --aux. verb. used as a suffix --do not; must not; no; ---వినవద్దు = do not listen. వధ, vadha -n. --slaughter; killing; వధించు, vadhiMcu -v. t. --kill; slay; వధువు, vadhuvu -n. --bride; వనచంద్ర, vanacaMdra -n. --[bot.] ''Flagellaria indica''; వనతులసి, vanatulasi - n. -- sweet basil; [bot.] ''Ocimum basilicum''; -- రుద్రజెడ; దీని గింజలనే సబ్జా గింజలు అంటారు; వనపాలి, vanapAli -n. --forest ranger; వనమల్లిక, vanamallika - n. -- Chinese box tree; [bot.] ''Murraya exotica''; used in making wooden grips and geometrical instruments like scales; -- పూల వెలగ; వనమాలి, vanamAli -n. --epithet for Krishna; వనరులు, vanarulu -n. --resources; వనశృంగాటం, vanaSRuMgATaM -n. --[bot.] ''Reuellia longifolia''; వనస్పతి, vanaspati -n. --(1) tree; plant; (2) hydrogenated vegetable oil with no admixture of animal-based fats like tallow; (3) margarine; వనస్పతీకరణం, vanaspatIkaranaM -n. --[chem.] hydrogenation; వనిత, vanita -n. --woman, (lit.) one who caters to the taste of men; వన్నెలాడి, vannelADi - n. -- an attractive woman; a fashionable woman; an enticing woman; వయలిన్, vayalin -n. --violin; a stringed instrument played with a bow, and characterized by four strings and frets. Although originating in the West, it has become an indispensable part of classical music concerts of south India; violin is different from a fiddle; also వాయులీనం; వయస్సు, vayassu -n. --age; వయ్యారిభామ, vayyaaribhaama - n. -- Congress grass; [bot.] ''Parthenium hysterophorus;'' a weed native to N. America; -- అమెరికా నుంచి దిగుమతైన పి.ఎల్.480 గోధుమలతో పాటు ఈ కలుపు మొక్క విత్తులు దిగుమతయ్యాయి. అక్కడ ఈ కలుపు మొక్కను తినే పురుగులు ఉన్నాయి. ఇక్కడ లేవు. ఏటికేడు విస్తరిస్తోంది. దీని పుప్పొడి ఉబ్బసం వ్యాధిని కలిగిస్తుంది. పూత సమయంలో దీన్ని పెరికి తగలబెట్టడమే పరిష్కారం. -- This is notorious for causing severe health issues, including dermatitis, asthma, and allergies, as well as ecological damage by inhibiting native plant growth. -- నక్షత్ర గడ్డి మొక్క, క్యారెట్ గడ్డి మొక్క, కాంగ్రెస్ గడ్డి మొక్క, ముక్కు పుల్ల మొక్క, మాచర్ల కలుపు మొక్క, గొల్లభామ మొక్క; వయినము, vayinamu -n. --details; method; system; వరం, varaM -n. --boon; gift from God; వరండా, varaMDA -n. --verandah; hallway; corridor; వరకట్నం, varakaTnaM -n. --dowry; award; the dowry paid by a girl's parents to a boy at the time of wedding; వరకు, varaku -adv. --till; until; up to; వరగ, varaga -n. --[bot.] ''Panicum miliaceum''; వరగోగు, varagOgu -n. -- (1) Pride of India; Giant Crape-myrtle; Queen's crepe-myrtle; this is a large tree; [bot.] ''Lagerstroemia speciosa'' of the Lithraceae family; ''Lagerstroemia reginae''; (2) Common Crepe-myrtle; this is a small bush; [bot.] ''Lagerstroemia indica''; (3) [bot.] ''Salvodora indica''; -- రోడ్లకిరువైపులా విరగబూసిన వరగోగు వృక్షాలు గువాహాటి నగరానికి ఎంతో శోభను తెచ్చాయి; ఆ వృక్షం గువాహాటిలో సర్వ సాధారణం; -- ఫిలిప్పీన్స్, వియత్నాం దేశాలలో స్థానికులు ఈ వృక్షం లేత ఆకుల్ని ఆకుకూరగా వండుకుంటారు. ఈ ఆకులు వైద్యపరంగా విరేచనకారిగా, మూత్రకారిగా పేరొందాయి. వీటి ముదురు ఆకులలో చేదుగా ఉండే ఇన్సులిన్ వంటి పదార్ధం ఎక్కువగా ఉంటుందని పరిశోధనలు రుజువుచేశాయి. పండుటాకుల్నీ, ముదురు కాయల్నీ అక్కడి స్థానికులు వైద్య చికిత్సలో ఉపయోగిస్తారు. వీటి ముదురు ఆకులు చక్కెర వ్యాధిగ్రస్థులలో రక్తంలో గ్లూకోజ్ పరిమాణాన్ని తగ్గించడానికి పనిచేస్తాయట. బౌద్ధంలో ఈ వృక్షాలకు పవిత్రమైన స్థానముంది. వరణం, varaNaM -n. --covering; ---వాతావరణం = atmosphere; (lit.) air-covering. వరద, varada -n. --flood; వరదగుడి, varadaguDi - n. -- an atmospheric phenomenon in which one sees a circular, cloud-like formation around the moon or sun; folk wisdom says that a larger ring indicates a high probability of rainfall in the near future and a smaller ring indicates probable rainfall in the far future; This is not a rainbow; -- సింగిడి; వరస, varasa -n. --(1) row; array; --(2) attitude; --(3) styling a relationship according to kinship structure; ---నీ వరస ఏమీ బాగులేదు = your attitude is no good at all. ---ఆమె నీకు అత్త వరస అవుతుంది = she will be an aunt for you, according to kinship rules. ---వరస కలుపడం = assuming a non-existent relationship and addressing people with that assumed relationship, such as addressing un-related people as uncles and aunts, a common practice in India. ---వరసా, వావి = order and coordination. వరహా, varahA -n. --gold coin; typically 33.7 grams of 22 karat gold coin; (ety.) a coin possibly with the imprint of a boar or pig; in 17th century Andhra, these coins carried the imprint of a temple; వర్గం, vargaM -n. --(1) square; a quantity raised to the power of two; a quantity multiplied by itself; --(2) group; class; వర్గత్రయం, vargatrayaM - n. -- three ancestors; father, grandfather, and great grandfather; వర్గపోరాటం, vargapOrATaM -n. --class struggle; class conflict; వర్గమూలం, vargamUlaM -n. --[math.] square root; వర్గసమీకరణం, vargasamIkaraNaM -n. --[math.] quadratic equation; వర్చస్సు, varcassu -n. --luster; glow; వర్జ్యం, varjyaM - న. -- an inauspicious time; a time to be avoided; -- వర్జ్యం అంటే వర్జించ(విడిచిపెట్టవలసిన) ఘడియలు. ఒక రోజుకు 60ఘడియలు. ఈ అరవై ఘడియల కొక నక్షత్రం అనుకొంటే, ఆ నక్షత్రానికి అమృత ఘడియలు, విషఘడియలూ కూడా ఉంటాయి. ఉదాహరణకు అశ్వనీ నక్షత్రానికి అది మొదలైన తర్వాత 50 ఘడియలకు ఈ విషఘటికలు మొదలై సుమారో మూడు, మూడున్నర ఘడియల వరకూ ఉండవచ్చు. ఈ విషఘటికల్నే "వర్జ్యం"అని పిలుస్తారు. ఇవి నక్షత్ర, నక్షత్రానికీ మారుతూ ఉంటాయి కనుక పంచాంగం చూసి తెలుసుకోవాలి; వర్ణం, varNaM -n. --(1) language character that can be uttered in one unit; అచ్చులు, అచ్చు కలవని హల్లులు 'వర్ణములు' అనబడతాయి. వర్ణముల సంఖ్య చాలా పరిమితంగా వుంటుంది.తెలుగులో 36. సంస్కృతం నుండి అప్పు తెచ్చుకున్నవాటితో కలిపి 56. --(2) color; --(3) characteristic; inherent property; [Note] caste and social class are not వర్ణం; the word also has no religious connotation; this word does not mean కులం; the words వర్ణం (characteristic), జాతి and కులం (group, caste) are not synonyms; -- (4) హిందూ సాంఘిక వ్యవస్థలో బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ, వైశ్య, శూద్ర అనే నాలుగు వర్ణాలు ఉన్నాయి. శూద్ర వర్ణంలో అనేక జాతులు (కులాలు) ఉన్నాయి. ఉదాహరణకి ఆంధ్రదేశంలో ఉన్న శూద్రులలో ఉన్న కొన్ని కులాల పేర్లు: కమ్మ, రెడ్డి, కాపు, వెలమ, తెలగ, గవర, సాలె, మొదలైనవి; బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ, వైశ్య వర్ణాలలో విడివిడిగా కులాలు ఉన్నాయో లేదో తెలియదు. వర్ణక్రమం, -n. --(1) alphabetical order; --(2) spelling; వర్ణపటం, varNapaTaM -n. --spectrum; ---శోషణ వర్ణపటం = absorption spectrum. వర్ణమాపకం, varNamApakaM -n. --[phy.] spectrometer; an instrument to study the properties of the various colors of light వర్ణమాల, varNamAla -n. --(1) alphabet; (lit.) a string of characters; --(2) spectrum; a band of colors; వర్ణన, varNana -n. --description; వర్ణనాత్మక, varNanAtmaka -adj. --descriptive; వర్ణపాతలేఖనం, varNapAtalEkhanaM -n. --chromatography; (lit.) color writing; వర్ణపాతలేఖిని, varNapAtalEkhini -n. --[chem.] chromatograph; an instrument to study the properties of chemical mixtures; వర్ణలేఖిని, varNalEkhini -n. --(1) spectrograph; --(2) chromatograph; (comment.) Perhaps we need distinct words for chromatograph and spectrograph; వర్ణసంధానం, varNasaMdhAnaM -n. --staining; a process used in microscopy to make parts of an object stand out against a background; వర్తకం, vartakaM -n. --trade; business; వర్తకుడు, vartakuDu -n. m. --trader; businessman; వర్తన, -n. --behavior; వర్తమానం, vartamAnaM -n. --(1) news; tidings; message; --(2) communication; --(3) present tense; contemporary time; వర్తమానకాలం, vartamAnakAlaM -n. --[gram.] present tense; (ant.) భూతకాలం; వర్ధంతి, vardhaMti - n. -- (1) birth anniversary; (2) death anniversary; -- (note) In all other Indian languages, including Sanskrit, the correct meaning is "birth anniversary." For some unknown reason the meaning morphed into "death anniversary" and this meaning is currently in widespread usage; -- వర్ధంతి అను శబ్దము వృధు, వృద్ధా అను ధాతువులనుండి నిష్పన్నమైనది. అది వృద్ధి అను అర్థమును చెప్పును. ఆయుర్వృద్ధికి హోమాదులు ఒనరింతురుగావున వర్ధంతి అను పదము "పుట్టినరోజు" కి వాడుట యోగ్యము; వర్ధకం, vardhakaM [suff.] one that promotes; promoter; ---బలవర్ధకం = tonic; promoter of strength. ---క్షీరవర్ధకం = promoter of milk production. ---కాంతివర్ధకం = promoter of a healthy glow. వర్ధమాన, vardhamAna -adj. --one that is growing; one that is progressing; (lit.) one that is capable of growing beyond belief; ---వర్ధమాన దేశం = developing country. వర్ర, varra -n. --(1) pungent taste; --(2) chili powder; వర్జ్యం, varjyaM -n. --eschewed time of a day because it is not auspicious; వర్షం, varshaM -n. --(1) rain; shower; వాన; (2) cloud; మేఘం; --(3) year; సంవత్సరం; --(4) country; దేశం; వర్షపాతం, varshapAtaM -n. --rainfall; (rel.) హిమపాతం; వరాహం, varAhaM -n. --pig; wild boar; వరాహమిహిరుడు, varAhamihuruDu -n. --Varahamihira; the great Indian scientist, of the 4th - 5th century A.D., who made lasting contributions to astronomy and atmospheric sciences; వర్ణాంధత్వం, varNAMdhatvaM -n. --color blindness; వర్ణావరణం, varNAvaraNaM -n. --chromosphere; the bright region around the sun; can be applied to any other bright region surrounding an object; వర్షాకాలం, varshAkAlaM -n. --monsoon; rainy season; వరి, vari -n. --rice paddy; [bot.] ''Oryza sativa''; --ప్రాసంగులు (రాజనాలు), కర్పూర భోగులు, వంక సన్నాలు, కుంకుమ పూలు, గుండ్ర సాంబవలు, మొలకొలుకులు, కుసుమలు, సన్న కొనామణులు, చిన్న పిషాణీలు, పెద కాకిరెక్కలు, పిన్న కుసుమలు, పాలాట్రగడ్డలు, బంగారు తీగలు, సన్న ముత్యాలు, జున్నుబాలు, వంకెలు, పగడాలు, ఢిల్లీ భోగాలు, రామసాగరాలు వంటి పలు ఇతర జాతులు కూడా ఉన్నాయి; ఇవికాక సాంబవ (సాంబ) మషూరీ, జీలకర్ర సన్నాలు, కృష్ణ కాటుకలు, సన్న కృష్ణ కాటుకలు, అక్కుళ్ళు, నెంబర్లు, ముదుగులు, బుడమలు, కోడి బుడమలు, జిలమలు, ఎరడాములు, కిచిడీలు, ఆట్రగడ్డలు, సన్నాట్రగడ్డలు, జయపూరు సన్నాలు, వంక సన్నాలు, కర్నూలు సోనా మషూరీ, చిట్టిముత్యాలు, కాకి రెక్కలు, ఈత గొల్లలు,గొర్తివడ్లు, స్వర్ణ, హంస, జయ, కేసరి, చెన్నంగి, రాజభోగాలు, బాస్మతి వంటి వరి వంగడాలు ఇంకా ఎన్నో; వరి ధాన్యంలో కొన్ని వేల రకాలు ఉన్నాయి; వరిగడ్డి, varigaDDi -n. --hay; straw; వర్తించు, vartiMcu -v. i. --apply; to be in force; be applicable; వర్తిల్లు, vartillu -v. i. --exist; వర్ధిల్లు, vardhillu -v. i. --grow; flourish; increase; develop; వరుగు, varugu -n. --sun-dried food item; sun-dried vegetables; వరుగు చేప, varugu cEpa -n. --sun-dried fish; వరుమానం, varumAnaM -n. --income; --(2) allowance; money given for maintenance; --(3) income from an allowance; వరవడి, varuvaDi - n. -- పిల్లలు కాపీ పుస్తకంలో మొదట రాసే ఆరంభ పంక్తిని 'వరువడి' లేదా 'వరవడి' అంటారు; వరువాయి, varuvaayi - n. -- morning; first part of the day; -- 'వరుస + వాయి' అని విడదీస్తారు; తెలుగులో 'వరుస' అంటే అనుక్రమం లేదా క్రమ పద్ధతి. 'వాయి' అనే పదానికి సమయం, తరుణం, పరిధి లేదా భాగం అనే అర్థాలు ఉన్నాయి (ఉదాహరణకు: ఈ వాయికి, మొదటి వాయి). వర్గు, vargu -n. --(1) list; categorized list; (2) [math.] squared value; వర్గు రూపం, vargu rUpaM -n. --[math.] quadratic form; వరేణ్యుడు, varENyuDu -n. --great person; వలంబిరికాయ, valaMbirikAya -n. --[bot.] I''sora corylifloia''; వల, vala -n. --net; వలచు, valacu -v. t. --to fall in love; వలపక్షం, valapakshaM -n. --partiality; వలపలి, valapali -adj. --on the right side (of a vehicle, while facing forward); starboard side; (ant.) దాపల; వలయం, valayaM -n. --ring; circle; వలయాకార, valayAkAra -adj. --circular; round; వలవల, valavala -adj. --onomatopoeia for the sound of --(1) crying, possibly out of sorrow; --(2) landing sound of a flock of birds; వలస, valasa -n. --migration; emigration; going from one part of the world to another; వలస వీధులు, valasa vIdhulu -n. --migratory routes; వలస మార్గాలు; వల్ల, valla -n. --possibility; feasibility; వల్లకాడు, vallakADu -n. --burial or cremation ground; cemetery; -- వల్ల + కాడు > ఒలికి + కాడు = సొద (చితి) పేర్చెడి చోటు -- ఒలికికాడు → ఒలిక్కాడు → వలిక్కాడు → వలక్కాడు → వల్లకాడు. -- 'ఒలికికాడు' లేదా 'ఒలుకులమిట్ట' అనే పదానికి 'చితిపేర్చెడు చోటు' / 'సొదపేర్చెడు చోటు' అని అర్థం. వల్లమాలిన, vallamAlina -adj. --excessive; impossible; వల్లరసి, vallarasi -n. --[bot.] ''Walsura piscidia''; వల్లవ, vallava -n. --cook; chef; the head of a kitchen; వలిసె, valise -n. --[bot.] ''Verbisina sativa''; వల్మీకం, valmIkaM -n. --ant-hill; వలువు, valuvu -n. --(1) fine garment; --(2) skin of a nut or vegetable; వలె, vale -prep. adv. --(1)like; similar to; in imitation of; resembling; -- (2) as though; as if; -- కరణి; మాడ్కి; వల్లె, valle -inter. --yes; affirmation; ---వల్లెయని అతడు బయలుదేరెను = he said, 'yes' and started. -n. --rote; repetition; వల్లెవేయు, vallevEyu -v. t. --repeat with the intention of memorizing; వశం, vaSaM -n. --(1) possession; custody; --(2) control; supremacy; వశిష్ఠ, vaSishTha --[astron.] Mizar and Alcor are two stars forming a naked-eye double in the handle of the Big Dipper (or Plough) asterism in the constellation of Ursa Major. Mizar is the second star from the end of the Big Dipper's handle, and Alcor its fainter companion. Mizar is really four stars, and Alcor is really two stars. So what we see as two stars are really six in one! వసంతం, vasaMtaM -n. --spring; వసంతదూత, vasaMtadUta -n. --messenger of spring; [bot.] ''Gaetnera racemosa''; వసంత విషువత్, vasaMta vishuvat -n. --spring equinox; vernal equinox; approximately March 21; equinox = the day on which nights and days are of equal length at the Equator; the equality doesn't happen everywhere on Earth; some astrological traditions consider this point as the "starting point" of the zodiacal chart; such a chart is called "Sayana zodiacal chart" (Tropical Zodiac); this point slowly moves backwards, (about one degree in every 72 years), due to the precession of the spinning globe, and makes a full circle in approximately 26,000 years; this phenomenon is called the Precession of the Equinoxes"; Indian astrological tradition does not take into account this shifting tropical zodic; instead it uses an absolute reference frame, defined by a fixed point in the sky. A chart made with this fixed reference is called "nirayaNa zodiacal chart." The difference between these two charts now stands at about 23 degrees and this difference is called "ayanAMSa"; వస, vasa -n. --calamus; root of calamus; Sweet Flag; a medicinal root; [bot.] ''Acorus calamus'' of the Acoraceae family; ---వస పోసిన పిట్ట వలె మాట్లాడుతున్నాడు = he is talking like a bird overdosed with vasa; the belief is that "vasa" has the ability to assist in the latent powers of speech, both in people and birds like parrots and mynas. -- [Sans.] చవచా; ఉగ్రగంధా; వసనాభి, vasanAbhi -n. --[bot.] ''Aconitum ferox; Aconitum chasmanthum''; వసపిట్ట, vasapiTTa -n. --[idiom.] a talkative person; వసారా, vasArA -n. --verandah; corridor; వస్తాదు, vastAdu -n. --(1) master; --(2) strong person; --(3) wrestler; వస్తుగుణదీపిక, vastuguNadIpika -n. --Materia Medica; % to e2t వస్తు ప్రపంచం, vastu prapaMcaM -n. --material universe; వస్తువినిమయ పద్ధతి, vastu vinimaya paddhati -n. --barter system; వస్తువు, vastuvu -n. --thing; item; substance; topic; వషత్కారాలు, vashatkArAlu -n. --fireballs; sparks; చివాట్లు; వ్యక్తం, vyaktaM -n. --revealed; expressed; manifested; వ్యక్తి, vyakti -n. --person; character; individual; వ్యక్తిత్వం, vyaktitvaM -n. --personality; characteristic; individuality; వ్యంగ్యం, vyaMgyaM -n. --sarcasm; వ్యంగ్య చిత్రం, vyaMgya citraM -n. --cartoon; వ్యగ్రత, vyagrata -n. --bewilderment; వ్యత్యాసం, vyatyAsaM -n. --difference; gap; discrepancy; వ్యతిక్రమం, vyatikramaM -n. --transgression; deviation from tradition; వ్యతిరేకం, vyatirEkaM -n. --contradiction; opposite position; వ్యథ, vyatha -n. --pain; suffering; agitation; వ్యభిచారం, vyabhicAraM -n. --adultery; transgression; వ్యయం, vyayaM -n. --(1) destruction; --(2) expenditure; ---అనుత్పాదక వ్యయం = non-productive expenditure. వ్యర్ధ, vyardha -adj. --useless; wasted; unproductive; unprofitable; vain; వ్యవకలనం, vyavakalanaM -n. --subtraction; వ్యవధానం, vyavadhAnaM -n. --duration; interval; time; వ్యవధి, vyavadhi -n. --duration; interval; time; వ్యవస్థ, vyavastha -n. --system; organization; a set of rules; వ్యవసాయం, vyavasAyaM -n. --agriculture; cultivation; వ్యవహర్త, vyavaharta -n. --manager; organizer; one who controls a business or transaction; వ్యవహారం, vyavahAraM -n. --(1) business; transaction; --(2) dispute; --(3) use; usage; custom; practice; వ్యసనం, vyasanaM -n. --bad habit; addiction; వ్యస్తాక్షరి, vyastAkshari - n. -- one of the eight items in a literary gymnastic event called "ashTAvadhAnaM;" the person conducting the event is required to compose a poem that contains a specified set of words; వ్యష్టిగా, vyashTigA -adv. -- separately; in an isolated fashion; వ్రణం, vraNaM -n. --(1) ulcer; carbuncle; boil; వ్రతం, vrataM -n. --a religious ritual worshp with a single-minded devotion, usually officiated by a priest; వ్రతశీలి, vrataSIli -n. --(1) duty bound person; --(2) a person devoted to a cause; '''వా - vA, వ్యా - vyA''' వాంగ్మయం, vAMgmayaM -n. --literature; literary heritage; వాఙ్మయం is the only place I have seen the use of ఙ. For simplification, I have decided to use this spelling although it is frowned upon by purists. వాంఛ, vAMcha -n. --desire; వాంఛనీయం, vAMchanIyaM -n. --desirable; వాంతి, vAMti -n. --vomit; వాక్, vAk -adj. --vocal; speech; వాక, vAka -n. --a tropical thorny bush; Karaunda; Jasmine-flowered carissa; Bengal currants; [bot.] ''Carissa carandas'' of Apocynaceae family; --[Sans.] సుషేణ; కరమర్దకః; అవిగ్నః; కృష్ణపాక ఫలమ్‍; వాకట్టు, vAkaTTu -n. --gag; a long piece of cloth stuffed in the mouth and tied around the head to prevent a person from talking; వాక్యం, vAkyaM -n. --sentence; వాక్కాయ, వాకల్వి కాయ, vAkkAya, vAkalvikAya - n. -- [bot.] ''Caris carandas; Carissa spinarum;(Apocynaceae or Milkwort Family.) -- (Apocynum cannabinum)అపోసైనం కన్నబియం అనే హోమియో మందు ఉంది; వాకిలి, vAkili -n. --front yard; (ant.) పెరడు; ---నాలుగిళ్ల వాకిలి = courtyard. వాకుడు, vAkuDu -n. --a type of prickly nightshade; [bio.] ''Solanum jacquinii'' of the Solanaceae family; the root of this medicinal plant is used in Ayurveda; == ముళ్ల వంగ; వాకుడుకాయ; వాక్కు, vAkku -n. --word; utterance; speech; voice; వాకేతం, vAkEtaM -n. --signal; a coded signal; (def.) వార్తలని మోసే సంకేతం; వాగ్వ్యవహారం, vAgvyavahAraM - n. -- conversational transaction; oral transaction; వాగ్దానం, vAgdAnaM -n. --promise; (lit.) giving a word; వాగ్వాదం, vAgvAdaM -n. --argument; oral dispute; వాగ్మి, vAgmi -n. --orator; eloquent speaker; వాగ్విలాసం, vAgvilAsaM -n. --gracefulness of speech; వాగ్వివాదం, vAgvivAdaM -n. --debate; argument; వాగు, vAgu -n. --mountain stream; -v. i. --(1) babble; prattle; talk without much forethought; talk with no regard to the rank and status of the other person; --(2) make sounds; వాగుడు, vAgUDu -n. --garrulousness; talkativeness; వాగ్రూపం, vAgrUpaM -adj. --oral; (ety.) వాక్ + రూపం = in the form of words uttered; (rel.) లిఖితపూర్వకం; వాగ్గేయం, vAggEyaM -n. --lyric and its composition; (ety.) వాక్ + గేయం; వాగ్గేయకారుడు, vAggEyakAruDu -n. m. --one who writes the lyrics as well as composes the music; వాఙ్మయము, vaa~mmayamu - n. -- (1) consisting of speech, depending on speech, whose essence is speech, relating to speech; (2) literature; rhetoric; -- వాక్ + మయం = వాఙ్మయం; వాక్కులతో నిండినది; సాహిత్యం, సారస్వతం, వాఙ్మయం అనేవి మూడు; ఇవి ఒక దానికంటే మరొక దాని పరిధిని బట్టి విస్తృతమైనవి. హితబోధ లక్ష్యంగా కలది సాహిత్యం; ఉదా. కావ్య నాటకాదులు. సరస్వతీ సంబంధమైనది సారస్వతం. ఉదా. సినిమాల భాష సినీ సారస్వతం అనవచ్చు. సంగీత సారస్వతం అంటే కృతులూ, పదాలూ, ఆలాపనలూ. వైదీక సారస్వతం అంటే వేదాలూ, మంత్రాలూ, వాటి వ్యాఖ్యానాలూ. ఉపన్యాసాలూ మొదలైనవన్నీ. వాఙ్మయం అంటే పైవన్నీ. వినోదం కోసం ఆనందం కోసం ఉన్న రచనలే కాక, నిత్య జీవితానికి ఉపకరించే అనేక విషయాల సమాహారం వాఙ్మయం ఔతుంది. వివిధ శాస్త్ర గ్రంథాలూ, జీవిత చరిత్రలూ, పత్రికలూ, వార్తలూ, చర్చలూ, అన్నీ. తెలుగు భాషలో కనబడేవీ, వినబడేవీ సమస్తమూ - వాగ్రూపం లో ఉండేవన్నీ — తెలుగు వాఙ్మయమే. వాచకం, vAcakaM -n. --reader; a collection of important works for reading; వాచవి, vAcavi -n. --flavor; వాచాలత, vAcAlata -n. --talkativeness; వాచ్యార్థం, vAcyArthaM -n. --literal meaning; వాచు, vAcu -v. i. --(1) swell; --(2) crave; (ety.) by associating pregnant women's craving for foods and the swelling of their face and feet; వాజపేయం, vAjapEyaM -n. --a ceremony during the inauguration of an emperor; see also రాజసూయం; వాజమ్మ, vAjamma - n. --incompetent person; fool; simpleton; useless fellow; వాజిగంధ, vAjigaMdha -n. --[bot.] ''Physalis flexuosa''; వాజీకరి, vAjIkari -n. --aphrodesiac; వాటం, vATaM -adj. --attitude; direction; tenor; trend; ---వాడి వాటం బాగా లేదు = his attitude is no good. ---గాలి వాటం = direction of wind; the trend in the air. వాడ, vADa -n. --a row of houses; a street; a colony; వాడకట్టు, vADakaTTu -n. --neighborhood; a street; a row of houses; an apartment complex; % to e2t వాడగన్నేరు, vADagannEru -n. --[bot.] ''Plumiera acuminta;'' వాడాంబ్రం, vADAMbraM -n. --[bot.] ''Eranthemum nervosum;'' వాడు, vADu -pron. --he; -v. t. --use; avail; - v. i. --fade; wither; whittle; వాడుక, vADuka -n. --usage; custom; habit; a habitual practice; వాడుకరి, vADukari -n. --user; వాడి, vADi -adj. --sharp; keen; pointed; వాపు, vApu -n. --swelling; inflammation; edema; వాణిజ్యం, vANijyaM -n. --trade; వాతం, vAtaM -n. --(1) air; --(2) One of the three balancing body conditions in Ayurveda, the ancient Indian medical science; -- "వాత" అనేది గాలి మూలకంతో తయారు చేయబడుతుంది; వాత ఆధిపత్యం ఉన్న వారు సన్నగా, శక్తివంతంగా, సృజనాత్మకంగా ఉంటారు, కానీ సులభంగా పరధ్యానం చెందుతారు. వారి మానసిక స్థితి వాతావరణం, వారి చుట్టూ ఉన్న వ్యక్తులు, తినే ఆహారాలపై ఎక్కువగా ఆధారపడి ఉంటుంది; వాత, vAta -n. --brand; cautery; a mark left by a burning iron rod; వాతపోధం, vAtapOdhaM -n. --[bot.] ''Butea frondosa;'' వాతహరి, vAtahari -n. --carminative; a medicine that subdues any gas in the stomach; వాత్సల్యం, vAtsalyaM -n. --affection; love; the affection shown by an adult toward a youngster; వాతావరణం, vAtAvaraNaM -n. --(1) atmosphere, a region of space surrounding the Earth, నభోవరణం; --(2) weather; short- term behavior of the atmosphere in terms of temperature, wind, cloudiness, rainfall, etc. A better Telugu word needs to be coined for this. (see వాలిమండ); --(3) climate; long-term behavior of the atmosphere in terms of general trends in heating, cooling, greenhouse effects, glaciation, etc. A better Telugu word needs to be coined for this; వాదం, vAdaM -n. -- theory; supposition; -- గౌతమ మహర్షి తన న్యాయ సూత్రాలలో ఈ మాటని నిర్వచించాడు. భారతీయ తర్క శాస్త్రానికి కూడా గౌతముని న్యాయ సూత్రాలే ప్రాతిపదిక. తనకు తెలియని దానిని తెలుసుకొనటానికి లేదా ఒక విషయంలోని అన్ని పార్శ్వాలు స్పష్టంగా గ్రహించటానికి చేసే చర్చకు 'వాదం' అని పేరు. -- తనకు తెలిసినదే నిజం. ఇతరులంటున్నది యథార్థం కాదు అని ముందే ఒక నిర్ణయానికొచ్చేసి, నిశ్చయంతో చేసే సంవాదాన్ని 'జల్పం' అంటారు. -- మూడవది 'వితండం'. తనకంటూ ఒక స్వంత అభిప్రాయం, విషయజ్ఞానం ఏదీ లేకపోయినా, ఎదుటి వాడు చెప్పేది అంతా తప్పు అని మొండిగా వాదించడం వితండ వాదం. వాదన, vAdana -n. --argument; pleading; వాద్యం, vAdyaM -n. --musical instrument; (rel.) జంత్రవాద్యం; వాద్యబృందం, vAdyabRMdaM -n. --orchestra; వాది, vAdi -n. --plaintiff; the person who filed a suit in court; (ant.) ప్రతివాది; వాదించు, vAdiMcu -v. t. --argue; plead; వాదోడు, vAdODu -n. --verbal assistance; support using words; see also చేదోడు; వాదోస్పదం, vAdOspadaM -n. --arguable; వాన, vAna -n. --rain; shower; వానకోయిల, vAnakOyila -n. --swallow; a type of bird; వానపాము, vAnapAmu -n. --earthworm; dew-worm; segmented worm; angleworm; [bio.] ''Megascolex mauritii'' of the Megascolecidae family; మన దేశం లో ప్రధానంగా రెండు రకాలు ఉన్నాయి 1. ఫెరేటిమ పోస్తుమ ''Pheretima posthuma;'' 2. లుంబ్రికాస్ టేర్రెస్త్రిస్ ''Lumbricus Terrestris;'' --130 కుటుంబాలకు పైగా ఉన్న వానపాములలో 12 వేలకు పైగా జాతులున్నాయి. మెగాస్కోలెసిడే కుటుంబానికి చెందిన మెగాస్కోలెక్స్ మారిటీ అనే శాస్త్రీయ నామం కలిగిన వానపాములు మన ప్రాంతంలో సర్వసాధారణంగా కనిపిస్తాయి. ఎర్రలకు రెండువైపులా తలలుంటాయి; మూడు గుండెకాయలుంటాయి. అంచేత మధ్యలో ఎక్కడ తెగకోసినా, రెండు ముక్కలు విడివిడిగా బతికి, కావలసిన అవయవాలను మళ్ళీ అభివృద్ధి పరచుకొంటాయి; నేలలో వానపాములు ఎంత ఎక్కువగా ఉంటే రైతుకు అంత మేలు జరుగుతుంది. -- ఎర్ర; ఎర్రటి రంగులో ఉంటాయి కనుక "ఎర్రలు" అంటారో, చేపలు పట్టడానికి వేటిని ఎరలు (baits) గా వాడతారు కనుక ఎర్రలంటారో తెలియదు; వానమట్ట, vaanamaTTa - n. -- Bombay Duck; [bio.] ''Harpadon nehereus;'' is a species of lizardfish popular in Mumbai, India; వానరం, vAnaraM -n. --monkey; ape; any animal of the simian family; -- [వా + నర, వా వికల్పితః నరః] నరునివలె తోచునది, కనబడునది = వానరము; a creature that looks like a human; వానర, vAnara -adj. --simian; వాపు, vApu -n. --swelling; వాపోవు, vApOvu -v. i. --lament; deplore; bewail; వామ, vAma -pref. --levo; sinistral; left-handed; ---వామ నవామ్లం = L-amino acid. ---వామోజు = levulose; levose. వామపక్షం, vAmapakshaM -n. --left wing; వామింట, vAmiMTa - n. -- [bot.] ''Cleome gynandra'' Linn.; see also వాయింట; కుక్క వాయింట; -- ఇది వర్షాకాలంలో ఎక్కడ చూసినా తెల్ల పువ్వులు, పసుపు పూవులతో కనిపిస్తుంది. ఇది ఆవాల మొక్కని పోలి ఉంటుంది. ఈ ఆకు ఇంగువ వాసనను కలిగి ఉంటుంది. దీనిని సాధారణంగా సాంప్రదాయ వైద్యంలో వివిధ రకాల శరీర నొప్పులని తగ్గించడానికి ఉపయోగిస్తారు. వాము, vAmu -n. --(1) seed of Bishop's weed; Ajwa seeds; [bot.] ''Carum copticum''; Trachispermumm ammi; -- అజామోద వాము = [bot.] Trachispermumm roxburghianum; --కురాసాని వాము = henbane; [bot.] Hyoscyamus niger of the Solanaeceae family; -- [Sans.] యువానీ; దీపక; దీప్య; ఓమము; శూల హంత్రీ; --(2) stack; ---గడ్డివాము, = haystack. వాము ఆకుల మొక్క, vAmu Akula mokka - n. -- [bot.] Coleus aromanticus; వాముపువ్వు, vAmupuvvu -n. --thymol; an aromatic colorless crystalline, camphor-like, compound extracted from the volatile oils of thyme; [bot.] ''Thymus vulgaris'' or ''Carum copticum''; probably a misonomer; C₁₀H₁₄O; crystals of thymol resemble camphor tablets; వాయ, vAya -n. --batch; వాయింట, vAyiMTa -n. --a shrub whose leaves have medicinal value; [bot.] ''Cleome pentaphylla''; see also వామింట; వాయిదా, vAyidA -n. --(1) installment; --(2) postponement; ---వాయిదాల పద్ధతి = installment plan. ---కోర్టువారు కేసు వాయిదా వేసేరు = the case is postponed by the court. వాయుదండం, vAyudaMDaM -n. --loom; నేతకు వాడే తాకుపలక; వాయులీనం, vAyulInaM -n. --violin; వాయవ్యం, vAyavyaM -n. --North-West; వాయువిడంగం, vAyuviDaMgaM -n. --a medicinal root; a paste made from this root is believed to assist the development of speech in children; [bot.] ''Embetia ribes;'' వాయువు, vAyuvu -n. --(1) gas; --(2) wind; వాయిదా, vAyidA - n. -- (1) postponement; (2) installment; -- (ety.) in Arabic, వా-ఇదా = agreement; contract; వారం, vAraM -n. --(1) week; --(2) day of the week; వాసరం; --(3) collection; set; ---వారం వారం రా = come every week. ---ఈవేళ ఏమి వారం = what day of the week is today? ---కిరణవారం = beam of light. వార, vAra -n. --side; corner; వారధి, vaaradhi - n. -- causeway; a raised road or track across a low or wet ground; ex. "an island reached at low tide by a causeway;" -- సేతువు; అడ్డకట్ట; వంతెన; వారవనిత, vAravanita -n. --prostitute; courtesan; వారకాంత; -- వార వనిత అంటే ఒక రోజు వరకు గడపఁదగ్గ మగువ (వెలయాలు); వారడి, vAraDi -n. --(1) interval; difference; --(2) lacuna; defect; deficiency; వారధి, vAradhi -n. --bridge; వారసత్వం, vArasatvaM -n. --heredity; వారసవాహిక, vArasavAhika -n. --[bio.] chromosome; (lit.) chromo = color; soma = body; the word chromosome is a misnomer because chromosomes have no inherent color; వారసవాహిక means carrier of hereditary information; these are string-like substances found in the nuclei of cells; వార్త, vArta -n. --news; tidings; intelligence; వార్ధక్యం, vArdhakyaM -n. --old age; వారాహి, vaaraahi - n. -- (1) one of the seven deities; (2) a female wild boar; -- (1.) సప్తమాతలలో ఒకరైన దేవత; (2.) ఆడ అడవి పంది; -- బ్రాహ్మి, మహేశ్వరి, కౌమారి, వైష్ణవి, వారాహి, ఇంద్రాణి, చాముండ - వీరు సప్తమాతలు. దుర్గా సప్తశతిలో వీరు దుర్గాదేవి ప్రతిరూపాలుగా వచ్చి రాక్షస సంహారం కావిస్తారు; వార్తాపత్రిక, vArtApatrika -n. --newspaper; వారించు, vAriMcu -v. t. --stop; prevent; hinder; obstruct; వార్షికం, vAtshikaM - n. -- (1) a yearly payment; an annuity; (2) annual; yearly; (3) belonging to or produced in the rainy season; వార్చు, vArcu -v. t. --decant; drain; to pour off liquid from the top of a vessel without disturbing the contents at the bottom; వార్డు, vArDu -n. -- (1) ward; (2) a wing of a hospital or prison; (3) an administrative unit in a city; (4) The smallest administrative unit of Gram Panchayats in India; వాలం, vAlaM -n. --tail; suffix; extension; ---కరవాలం = sword. (lit.) an extension of the hand. ---సౌధవాలం = annex. (lit.) an extension of a building. వాలకం, vAlakaM -n. --attitude; demeanor; sly behavior; వాలా, vAlA -suff. --a suffix added to the end of a name to indicate the place of origin, profession or activity; ---జట్కావాలా = the driver of a horse-drawn cart. ---ఢిల్లీవాలా = the person from Delhi. -- సైకిలు వాలా = the person on the bicycle. వాలిమండ, vAlimaMDa -n. --weather; (ety.) వాన, గాలి, మబ్బు, ఎండల సముదాయం; వాలు, vAlu -adj. --slanting; inclined; వాలు, vAlu -n. --slope; incline; వాలు, vAlu -v. i. --(1) tilt; lean; --(2) land; perch; వాలు చూపులు, vAlu cUpulu -n. --slanting glances; వాలుక, vAluka -n. --sand; వాలుకాయంత్రం, vAlukAyaMtraM - n. -- (1) any contraption that uses sand in its operation -- (2) sand-clock వాలుకుర్చీ, vAlukurcI -n. --easy chair; relaxing chair; lounging chair; వాలుగ, vAluga -n. --catfish; వాలుబల్ల, vAluballa -n. --inclined plane; inclined plank; వాల్చు, vAlchu -v. t. --turn an object from an upright to a flat position as in మంచం వాల్చు; see also చేరబెట్టు; వావి, vAvi -n. --blood relationship; consanguinity; వావిడికం, vAviDikaM -n. --incest; relationship prohibited for a wedded life; వావివరుస, vAvivarusa -n. --relationship suitable for a wedded life; consanguinity; వావిలి చెట్టు, vAvili ceTTu -n. --[bot.] ''Vitex negundo'' of the teak (Verbenaceae) family; -- వావిలి మొక్కలో అనేక ఔషధ ప్రయోజనాలున్నాయి; చవితి పూజకు ఉపయోగించే పత్రిలో వావిలి ఆకు (సింధురవార పత్రి) ఉంది; -- నల్ల వావిలి; సింధువారం; నిర్గుండీ; వాసం, vAsaM -n. --beam; a longitudinal (main) beam of a house; see also పెండె; వాసంతి, vAsaMti -n. --[bot.] ''Jasmimum auriculatum;'' వాసన, vAsana -n. --(1) odor; smell; fragrance; aroma; --(2) memory; subconscious memory from a previous birth (aacording to Abhinava Gupta's philosophy); పూర్వజన్మలోని కర్మలు మరుజన్మలో వాసనా రూపంలో ఉంటాయని, ఎవరి కర్మకి వారే కర్తలు అనీ సిద్ధాంతం; వాస్తవం, vAstavaM -n. --fact; reality; truth; వాస్తవ్యం, vAstavyaM -n. --habitat; house; వాస్తవవాది, vAstavavAdi -n. --realist; వాస్తవ్యుడు, vAstavyuDu -n. --inhabitant; resident; dweller; వాసి, vAsi -n. --(1) quality; (rel.) రాసి = quantity; --(2) extent; ---రాసి కంటే వాసి ఎక్కువ = quality surpassed quantity. ---వెంట్రుక వాసిలో తప్పిపోయింది = missed by a hair's breadth. వాసుకి, vAsuki -n. --(1) Hydra, the Water Snake; a cluster of stars; --(2) name of a legendary snake in Hindu lore; వాస్తు, vAstu -n. --architecture; science of building construction; వాస్తుకం, vAstukaM -n. --[bot.] ''Chenopodium album;'' వాస్తుశిల్పి, vAstuSilpi -n. --architect; వాహనం, vAhanaM -n. --vehicle; mount; a device to ride on; వాహ్యాళి, aahyaaLi - n. -- (1) a road for horses; (2) a pleasure ride on horseback; (3) leisurely walking; strolling; -- Reduplication అనే morphological change ప్రక్రియ వలన రెండవ అక్షరానికి వున్న 'య-ఒత్తు' మొదటి అక్షరానికి కూడ చేర్చి వ్రాయడం ద్వారా 'వ్యాహ్యాళి'ని కొంతమంది వాడడం జరిగింది. కాని అది సరియైన ప్రయోగం కాదు. వాహిని, vAhini -n. --(1) river; --(2) army; --(3) conductor of heat, electricity, etc.; వ్యాకరణం, vyAkaraNaM -n. --grammar; analysis; వ్యాకర్త, vyAkarta -n. --(1) grammarian; --(2) parser; వ్యాకరించు, vyAkariMcu -v. t. --analyze; parse; decompose; వ్యాకీర్ణం, vyAkIRNaM -n. --scatter; disorder; ---వ్యాకీర్ణ పటం = [stat.] scatter diagram. వ్యాకులత, vyAkulata -n. --anxiety; వ్యాకోచం, vyAkOcaM -n. --expansion; (ant.) సంకోచం,; వ్యాఖ్య, vyAkhya -n. --comment; (ant.) నిర్వాఖ్య = no comment; వ్యాఖ్యానం, vyAkhyAnaM -n. --commentary; -- ప్రామాణిక వ్యాఖ్యానం = standard (regular) commentary; ప్రామాణిక వ్యాఖ్యానంలో గ్రంథంలో కవి ఉపయోగించిన కష్టమైన ప్రయోగాలను, సూత్రాలను (అనగా కుదించి వ్రాసిన విషయాలను) విడమరచి విపులంగా వివరించడం జరుగుతుంది -- సర్వంకష వ్యాఖ్యానం = interpretation with word-for-word translation and purport; శిశుపాలవధ అనే మాఘకావ్యానికి (మాఘుడు వ్రాసినది) మల్లినాథుడు వ్రాసిన వ్యాఖ్యానమును సర్వంకషము అంటారు. అనగా పదచ్ఛేము, పదార్థోక్తి (అందులో వాడిన పదాల యొక్క వివిధ అర్థాలు, విగ్రహం (విడి విడి పదాలను కలిపినపుడు వచ్చే సమాస పదానికి ఏర్పడే ప్రత్యెక అర్థపు వివరణ), వాక్యయోజన (వాక్యాలు విడి విడిగా ఉన్నపుడు వేర్వేరు అర్థాలను సూచించినప్పటికీ వాటిని ప్రక్క ప్రక్కన వ్రాయడం వలన వాటి సమూహానికి కొత్త అర్థం ఏర్పడవచ్చు), ఆపేక్ష - సమాధానం (వ్యాఖ్యాకారుడే స్వయంగా ప్రశ్నలు వేసి, వాటికి తనే సమాధానం ఇవ్వడం ద్వారా వివరణను ఇవ్వడం), ఇలా వివిధ రకాలుగా గ్రంథం యొక్క విషయాన్ని కూలంకషంగా చర్చించి వివరించేదే 'సర్వంకష' వ్యాఖ్యానము. -- సంజీవినీ వ్యాఖ్యానం = continuous commentary; టీకా అనగా నిరంతర వ్యాఖ్యానం. గ్రంథంలోని ఏ ఒక్క పదాన్ని విడిచిపెట్టకుండా కఠినమైన పదాలకూ, తేలికైన పదాలకూ కూడా అర్థాన్ని వివరించేదానిని టీకా అంటారు. మల్లినాథుడు కాళిదాసు యొక్క వివిధ కావ్యాలకు వ్రాసిన టీకాలకు 'సంజీవనీ' టీకా అని పేరుపెట్టాడు. వ్యాఘాతం, vyAghAtaM -n. --contradiction; ---పరస్పర వ్యాఘాతాలు = mutual contradictions; వ్యాధి, vyAdhi -n. --disease; illness; sickness; malady; ailment; వ్యాధుడు, vyAdhuDu -n. --hunter; ---మృగవ్యాధుడు = Orion, the constellation. వ్యాపకం, vyApakaM -n. --avocation; వ్యాపారం, vyApAraM -n. --(1) trade; business; occupation; vocation; --(2) activity; ---సృజన వ్యాపారం = creative activity. వ్యాపార దక్షత, vyApAra dakshata -n. --business skill; వ్యాపార పవనాలు, vyApAra pavanAlu -n. --trade winds; వ్యాపారస్తుడు, vyApArastuDu -n. m. --trader; business person; వ్యాపారి, vyApAri -n. --trader; business person; వ్యాపారులు, vyApArulu -n. --people belonging to a subsect of Telugu Brahmins; వ్యాపించు, vyApiMcu -v. t. --extend; expand; pervade; వ్యాప్తి, vyApti -n. --range; extent; spread; widespread distribution; universality; omnipresence; వ్యామోహం, vyAmOhaM -n. --(1) lust; carnal desire; --(2) excessive desire; వ్యాయామం, vyAyAmaM -n. --physical exercise; calisthenics; వ్యాళములు, vyALamulu - n. pl. --ovoviviparous; born of an egg inside the body; some reptiles lay their eggs but the eggs are hatched inside their bodies and baby reptiles come out; -- also called అండయోనిజములు; Boa constrictor and Green Anaconda are examples; వ్యాళి, vyaaLi - n. -- a non-existing imaginary animal, like the dragon or Sphinx, mentioned in Hindu puranas and found in Indian temple sculptures; -- ఒక మిశ్రమ జంతువు. ఇందులో కొమ్ములు, కోరలు, ఏనుగు తొండం, సింహపు జూలు, పాము తోక, ఇలా అనేక జంతువుల లక్షణాలు కలిసి ఉన్న ప్రత్యెక జంతువు. ఒకవేళ ఏనుగు తొండం ఉంటే గజ వ్యాళి అని, సింహం ముఖం తో ఉంటే సింహ వ్యాళి అనీ, మనిషి ముఖం ఉంటే నర వ్యాళి అనీ ఇలా విభిన్న రూపాల్లో శిల్పాలు చెక్కటం మనం గమనించ వచ్చు. కొందరి సిద్ధాంతం ప్రకారం మొహెంజుదారో M-౩౦౦ ముద్రలో ఉన్నది వ్యాళి జంతువు. ఎందుకంటే కొమ్ములు, కోరలు, ఏనుగు తొండం, సింహపు జూలు, జింక శరీరం, పులి కాళ్ళు ,పాము తోక అందులో కనిపిస్తాయట . గుప్తులకాలంలో,ఇంకా గుజరాత్ ,మధ్య దేశం అంతటా ఈ జంతువు గుడులలో కనిపిస్తుంది. అయితే దేవాలయ శిల్ప కళలో మాత్రం పల్లవ రాజుల కాలం నుండి ఇవి ప్రస్ఫుటంగా కనిపిస్తాయి. మామల్లపురం లో వ్యాళ/యాళి మండపం ఉంది. నాయక రాజుల కాలంలో ఇవి ముంగాళ్ళ మీద నించుని నోరు తెరచిన రూపంలో ఉంటాయి. విజయనగర రాజులు, కన్నడ నాట, ఇలాంటి జంతువు దేవాలయ శిల్పాలలో చెక్కడం సాధారణమే. బౌద్ధంలో కూడా వ్యాళ జంతువు ఉంది. వ్యావహారికం, vyAvahArikaM -n. --colloquial; in common use; వ్యావృత్తి, vyAvRutti -n. --hobby; వ్యాసం, vyasaM -n. --(1) diameter; divider; --(2) essay; analysis; --(3) compilation; వ్యాసంగం, vyasaMgaM -n. --pursuit; pursuit of of literature, art, science, etc. -- రచనా వ్యాసంగం; పరిశోధనా వ్యాసంగం; వ్యాసఘట్టం, vyAsaghaTTaM -n. --a tough to untangle passage; a difficult to understand passage in a long narrative; It is believed that Vyasa, while composing the epic Bharatha, used difficult passages now and then to slow down Vinayaka, his amanuensis; -- గ్రంథగ్రంథి; వ్యాసపీఠం, vyasapIThaM -n. --lectern; a short stand that helps support a book with opened pages - often used by speakers giving a lecture while sitting; వ్యాసుడు, vyasuDu -n. --sage Vyasa; the divider of the Vedas; the editor of Vedas; వ్యాసార్ధం, vyAsArdhaM -n. --radius; వ్యాళం, vyaaLaM - n. -- an imaginary hybrid animal whose sculptures are found on trmple walls in Southern India; -- దక్షిణ భారతదేశ దేవాలయాల్లో (ముఖ్యంగా హంపి, మధురై వంటి చోట్ల) స్తంభాల మీద వింత జంతువుల విగ్రహాలు కనిపిస్తాయి. వీటిని 'వ్యాళం' అంటారు. ఇందులో సింహం ముఖం, ఏనుగు తొండం లేదా పులి శరీరం వంటి వింత కలయికలు ఉంటాయి. ఇది ప్రాచీన శిల్పులకు జంతువుల కలయికల మీద ఉన్న ఊహాశక్తికి నిదర్శనం. వ్రాయసకాడు, vrAyasakADu -n. --scribe; amanuensis; one who takes dictation; వ్రాయి, vrAyi - n. -- a syllable; ఒక అక్షరం; వ్రాలు, vrAlu - n. pl. -- a chain of syllables; అక్షర సముదాయం; -- చేవ్రాలు = hand-written letters; signature; '''వి - vi, వీ - vI, వు - vu, వూ - vU''' వింశాంశ, viMSAMSa %e2t -adj. --vegesimal; related to the method of counting using base twenty; వింగడించు, viMgaDiMcu -v. t. --separate; divide; వింత, viMta -adj. --curios; odd; strange; unusual; -n. --curiosity; oddity; marvel; something unusual; విందు, viMdu -n. --feast; వింశతి, viMSati -n. --twenty; వి, vi -adj. --pref. one that tends to expand into everything; సర్వత్ర వ్యాపించునది; (def.) వ్యాపక స్వభావం కలవాడు విష్ణువు; వికర్బన రసాయనం, vikarbana rsAyanaM -n. --inorganic chemistry; వికర్మ, vikarma -n. --illegal act; unacceptable act; వికలాంగుడు, vikalAMguDu -n. --cripple; a man with maimed limbs; వికసించు, vikasiMcu -v. t. --bloom; open up; విక్రమం, vikramaM -n. --valor; courage; విక్రమ, vikrama -adj. --high-speed; one that moves fast; can be used for the prefix “turbo” in computer software; విక్రయం, vikrayaM -n. --sale; విక్రయ పత్రం, vikraya patraM -n. --sale deed; వికారం, vikAraM -n. --(1) nausea; --(2) changed form; secondary form derived from a primary form; ---వికారపు చేష్టలు = nauseating deeds. ---నిర్వికారం = unchnageable వికాసం, vikAsaM -n. --(1) blooming; blossoming; brightness; --(2) exposition; --(3) development; -- (4) evolution; వికృతి, vikRti -n. --alteration; deformed shape; [gram.] corrupted form; విక్రేత, vikrEta -n. --vendor; the person who sells; (ant.) క్రాయిక = buyer; విఖ్యాతి, vikhyati -n. --fame; విఖ్యాపన, vikhyApana -n. --ekphrasis; in poetry, the use of detailed description of a work of visual art as a literary device; విగ్రహం, vigrahaM -n. --(1) statue; idol; icon; image; --(2) physical stature; personality; figure; shape; form; body; ---విగ్రహ పుష్టి, నైవేద్య నష్టి = physical stature is impressive, but it is only good for making the plate empty. -- (3) వి + గ్రహం = diffusing; distributing; radiating; repulsion; -- (4) quarrel; fight; opposite of సంధి; విగ్రహవాక్యం, vighrahavaakyaM - n. -- సమసనం (summing) అంటే కలపడం. వివిధ నియమాలను అనుసరించి నామవాచక పదాలను కలపడం ద్వారా 'సమాసములు' ఏర్పడతాయి. ఆ సమాసపదాలను విస్తరించినపుడు 'విగ్రహవాక్యము' ఏర్పడుతుంది; విగ్రహారాధన, vigrahArAdhana - n. -- idolatory; idol worship; విఘాతం, vighAtaM -n. --heavy blow; hindrance; setback; impediment; విచక్షణ, vicakshaNa -n. --discrimination; ability to tell right from wrong; విచక్షణ జ్ఞానం, vicakshaNa j~nAnaM -n. --the power of discrimination; the ability to tell the difference between good and bad; విచ్చలవిడిగా, viccalaviDigaa -adv. --irresponsibly; irresponsibly; liberally; unconstrained movement; -- "విచ్చల విడిగా తిరుగుతున్నారు" అనే వాడుక పొగరుబోతుతనంతో/ బాధ్యత లేకుండా అనే అర్థంలో ఉంది; విడి విడిగా అనేటప్పుడు వచ్చే అర్థం విచ్చలవిడి అన్నపుడు రాదు; విచారం, vicAraM -n. --sadness; విచారణ, vicAraNa -n. --investigation; inquiry; విచారణ చేయు, vicAraNa cEyu -v. t. --inquire; investigate; విచారించు, vicAriMcu -v. i. --feel sad; lament; bemoan; విచారించు, vicAriMcu -v. t. --investigate; inquire; find out; విచికిత్స, vicikitsa -n. --doubt; uncertainity; విచిత్రం, vicitraM -n. --strange event; strange happening; విచిలకం, vicilakaM -n. --[bot.] Vangueria spinosa; విచ్ఛిత్తి, vicchitti -n. --disintegration; breaking up; splitting; విచ్ఛిన్నం, vicchinnaM -n. --disintegration; breaking up; splitting; విజయం, vijayaM -n. --victory; success; విజయసారం, vijayasAraM -n. --an Ayurvedic medicinal plant advocated for diabetes mellitus; in the form of water decoction has been reported to have a protective and a restorative effect in alloxan-induced diabetic rats; [bot.] Pterocarpus marsupiu; విజాత, vijAta -adj. --heterogeneous; విజ్ఞానం, vij~nAnaM -n. --knowledge; scientific knowledge; విజ్ఞాపన, vij~nApana -n. --petition; request; memorandum; విజేత, vijEta -n. --victor; విజ్జోడు, vijjODu -n. --discordanrt pair; unmatched pair; విజిగీష, vijigeesha -n. -- desire to win; extreme desire win; --- గెలుపు సాధించాలనే బలమైన కోర్కె; విటమిను, viTaminu -n. --vitamin; nutrients, necessary in minute quantities, for the maintenance of good health; About 13 vitamins have been recognized. The body can manufacture some of these, but the others must be supplied through the diet; (ety.) vital + amine = vitamine, from which the last letter 'e' is dropped; this is a misnomer because amines are not a part of all vitamins; విటమిన్లకూర, viTaminlakUra -n. -- [bot.] ''Sauropus androgynus'' Merrill; విడత, viData -n. --release; installment; విడదీయు, viDadIyu -v. t. --separate; విడాకులు, viDAkulu -n. --divorce; -- పూర్వం భార్యాభర్తలు ఒకే విస్తరాకు లో భోజనం చేసేవారు; వారు విడిపోయినప్పుడు మాత్రమే వేర్వేరు విస్తరాకుల్లో భోజనం చేసేవారు. అందుచేత జీవితంలో శాశ్వతముగా విడిపోయినప్పుడు "విడాకులు" తీసుకున్నారు అనే మాట ప్రచారం లోకి వచ్చింది; విడిగా, viDigA -adv. --separately; విడిది, viDidi -n. --camp. halt; lodge; విడుదల, viDudala -n. --release; liberation; విడ్డూరం, viDDUraM -n. --curiosity; oddity; marvel; strange event; unusual event; వితండవాదం, vitaMDavAdaM -n. --illogical argument; circular argument; -- చదువుకొనే శ్రద్ధ లేకుండా విజ్ఞులతో మొండిగా వాదం చేయడం; వితంతువు, vitaMtuvu -n. --widow; వితంతువు, vitaMtuvu -n. --widow; (lit.) one without the (sacred) thread; వితథుడు, vitathuDu - n. -- liar; useless fellow; -- "వితథం తు అనృతం వచః" అని అమరం; వితరణ, vitaraNa -n. --(1) distribution; --(2) charity; వితరణి, vitaraNi -n. --distributor; విత్తం, vittaM -n. --money; విత్తనం, vittanaM -n. --seed; వితాకు, vitAku -n. --absentmindedness; విత్తు, vittu -n. --seed; -v. t. --seed; sow the seed; విద్య, vidya -n. --education; learning; విదారక, vidAraka -adj. --splitting; rending; ---హృదయ విదారక = heart-rending. విదారి, vidAri - n. -- an Ayurvedic herb; [bot.] ''Ipomoea digitata''; విదారి తో కలిసిన అశ్వగంధాది చూర్ణం శరీరానికి రోగ నిరోధక శక్తి తో పాటు ధాతుపుష్టినీ, సత్తువనూ ఇస్తుంది. సుఖనిద్రను కలిగిస్తుంది; విదాహం, vidAhaM - n. --మంట; భగభగ మండుతూన్నట్లు అనుభూతి; burning sensation; విద్యార్థి, vidyArthi -n. --student; pupil; (lit.) a person begging for an education; విద్యార్థి వేతనం, vidyArthi vEtanaM -n. --student stipend; scholarship; విద్యాలయం, vidyAlayaM -n. --school; college; విద్వాంసుడు, vidvAMsuDu -n. --scholar; ---నిలయ విద్వాంసుడు = resident scholar. విద్వాన్, vidvAn -n. --a degree conferred on a Sanskrit scholar after achieving a certain level of education; విదియ, vidiya -n. --the second day of the lunar half-month; విదీను, vidInu -n. --[chem.] ethene; a hydrocarbon with two carbon atoms and one double bond; C₂H₄; విదుషీమణి, vidusheemaNi - n. f. -- బహు శాస్త్ర జ్ఞానం కలిగినది; మణి, రత్నం, తిలకం, మొదలైన పదాలు శ్రేష్ఠతా వాచకాలు. ఈ రెండవ పదానికి వాచ్యార్థం చెప్పకూడదు. "విద్వాంసురాండ్రలో శ్రేష్ఠురాలు" అని మాత్రమే చెప్పాలి; విధ్యుక్తధర్మం, vidhyuktadharmaM - n. -- devine responsibility; duty prescribed by scriptures; -- విధి + ఉక్త + ధర్మము = విధ్యుక్త ధర్మం. -- విధి = బ్రహ్మ, ఉక్త = చెప్పబడిన, బ్రహ్మ చేత చెప్పబడిన ధర్మము; ఎవరు ఏ స్థితిలో ఏ పని చేయవలెనని వేదం నిర్దేశించిందో ఆ పని వాడికి బ్రహ్మ నిర్దేశించిన పని; విద్యుత్, vidyut -n. --electricity; విద్యుత్తు; విద్యుత్ ఘాతం, vidyut ghAtaM -n. --electrical shock; విద్యుత్ పీడనం, vidyut pIdanaM -n. --electrical potential; విద్యుత్ పీడన తారతమ్యం, vidyut pIdana tAratamyaM -n. --electrical potential difference; విద్యుదయస్కాంతం, vidyudayaskAMtaM -n. --electromagnet; విద్యుదావేశం, vidyudAvESaM -n. --electrical charge; విద్యుల్లత, vidyullata -n. --lightning; మెరుపు; విదేను, vidEnu -n. --[chem.] ethane; a hydrocarbon with two carbon atoms and all single bonds; C₂H₆; విదేశం, vidESaM -n. --foreign country; foreign land; విదేశ, vidESa -adj. --foreign; alien; విదేశీ మారకం, vidESI mArakaM -n. --foreign exchange; విదైను, vidainu -n. --ethyne; a hydrocarbon with two carbon atoms and one triple bond; C₂H₂; విధం, vidhaM -n. --(1) way; manner; method; --(2) kind; sort; category; విధ్వంసక, vidhvaMsaka -adj. --destructive; విధ్వంసకాండ, vidhvaMsakAMDa -n. --(1) carnage; --(2) wholesale destruction; విధవ, vidhava -n. f. --widow; see also వెధవ; (ety.) విగత + ధవ = one who does not have a husband; విధాత, vidhAta -n. --Lord Brahma of the Hindu Trinity; (lit.) fate giver; విధానం, vidhanaM -n. --procedure; విధాన సభ, vidhAna sabha -n. --Legislative Assembly; (lit) an ssembly where procedures are followed; విధాయకం, vidhAyakaM -n. --obligatory; duty; obligatory duty; విధి, vidhi -n. --(1) fate; --(2) duty; --(3) rule; --(4) order; command; విధిగా, vidhigA -adv. --without fail; perforce; in a duty-bound manner; విధిలేక, vidhilEka -adv. --having no alternative; విధివాచకం, vidhivAcakaM -n. --[gram.] imperative; imperative mood; విధురుడు, vidhuruDu -n. --widower; a man whose wife died; విధ్యుక్త, vidhyukta -adj. -- obligatory; duty-bound; with a civic sense; విధ్యుక్త ధర్మం, vidhyukta dharmam - n. -- ఎవరు ఏ స్థితిలో ఏ పని చేయవలెనని (శాస్త్రం) నిర్దేశించిందో - ఆ పని; కొడుకుగా, తండ్రిగా, భర్తగా, గృహస్ధుగా పౌరుడుగా …..ఈ విధంగా. వివిధ పరిస్థితులలో, దశలలో ఒక వ్యక్తి ఏ విధంగా ప్రవర్తించాలో అది; విధేయత, vidhEyata -n. --obedience; obedience out of respect; విధేయుడు, vidhEyuDu -n. --obedient person; వినడం, vinaDaM -v. i. --listening; also వినటం; వినబడు, vinabaDu -v. i. --audible; వినతి, vinati -n. --salutation; వినతిపత్రం, vinatipatraM -n. --memorandum; application; petition; వినయం, vinayaM -n. --modesty; humility; obedience; విన్నపం, vinnapaM -n. --plea; petition; వినాళగ్రంధి, vinALagraMdhi -n. --endocrine gland; ductless gland; వినా, vinA -adv. --without taking into account; except; sans; విన్యాసం, vinyAsaM -n. --display (of a talent); configuration; arrangement; వినికిడి, vinikiDi -n. --rumor; hearsay; one that was heard; వినిపించు, vinipiMcu -v. i. --audible; -v. t. --make one hear; read out; narrate aloud; వినిమయం, vinimayaM - n. --(1) consumption; use; --(2) exchange; interchange; barter; --- భావ వినిమయం = exchange of ideas --- రేణు వినిమయం = exchange of particles వినిమయదారుడు, vinimayadAruDu - n. -- consumer; user; వినియుక్త, viniyukta - adj. -- used; utilized; employed; వినియోగం, viniyOgaM -n. --use; utility; వినియోగదారుడు, viniyOgadAruDu -n. --user; consumer; వినియోగించు, viniyOgiMcu - v. t. -- make use; utilize; విను, vinu -v. t. --(1) listen; obey; follow an advice; --(2) hear; recognize a sound being made; వినూతన, vinUtana -adj. --modern; ultra modern; వినిమయం, vinimayaM - n. -- transaction; exchange; give-and-take; వినోదం, vinOdaM -n. --pleasing pastime; amusement; విపక్షం, vipakshaM - n. -- opposition party; విపణి వీధి, vipaNi vIdhi -n. --market street; bazaar; విపర్యం, viparyaM -n. --contradictory theorem; converse; విపర్యోక్తి, viparyOkti -n. --paradox; contradiction; an epigram that presents seemingly contradictory ideas; విపక్షం, vipakShaM - n. -- opposition party; opposing political group; విప్ప చెట్టు, vippa cheTTu - n. -- honey tree, butter tree; [bot.] ''Madhuca longifolia'' of the Sapotaceae family; -- The flowers, also known as ఇప్ప పువ్వు, are highly nutritious and are used extensively by tribal communities for food, medicinal, and cultural purposes. They are often dried and used to make sweets (laddus), medicinal drinks, or tea. విప్రకృష్ట, viprakRshTa - adj. -- not near; late; recent; bygone; erstwhile; foregone; former; old; onetime; other; past; sometimes; -- (ant.) సన్నికృష్ట; విప్రలంభం, vipralaMbhaM -n. -- (1) deceit; misleading statement; -- (2) separation of lovers; -- (3) the sentiment of love in separation; విప్రుడు, vipruDu - n. -- a person who studied the Vedas; --శ్లో. జన్మనా జాయతే శూద్రః |కర్మణా జాయతే ద్విజః |వేదపాఠం తు విప్రాణాం |బ్రహ్మజ్ఞానం తు బ్రాహ్మణః విప్లవం, viplavaM -n. --revolution; ---పారిశ్రామిక విప్లవం = industrial revolution. విపీతం, vipItaM -n. --voltage; potential difference; (ety.) విద్యుత్‍ పీడనతారతమ్యం; విపులంగా, vipulaMgA -adj. --thoroughly; in detail; విపులీకరణ, vipulIkaraNa -n. --explanation; విప్పు, vippu -v. t. --open; untie; loosen; undo; unroll; unwind; విభక్తం, vibhaktaM -n. --divided; partitioned; separated; విభక్తి, vibhakti -n. --[gram.] --(1) case; --(2) preposition; --(3) declension; విభక్తి ప్రత్యయం, vibhakti pratyayaM -n. --[gram.] preposition; విభజన, vibhajana -n. --(1) separation; discrimination; --(2) [math.] division; (ant.) గుణకారం; విభ్రమం, vibhramaM -n. --confusion; wandering mind; విభాగం, vibhAgaM -n. --division; sub-division; portion; విభావరి, vibhAvari -n. --night; విభాష, vibhAsha -n. --option; alternative; విభీతికం, vibhItikaM -n. --[bot.] Terminalia belerica; విభూతి, vibhUti -n. --sacred ashes; విభూతిపత్రి, vibhUtipatri -n. --[bot.] ''Ocimum basilicum''; విభేదాలు, vibhEdAlu -n. pl. --differences; disagreements; విమర్శ, vimarSa -n. --(1) critique; review; --(2) criticism; విమానం, vimAnaM -n. --(1) plane; aircraft; --(2) the tower of the innermost part of a temple; the dome of any tall structure; --(3) celestial flying car described in ancient Hindu lore; --(4) disrespect; insulting one's self-respect; --(5) size; --(6) horse; విముక్తి, vimukti -n. --(1) release; --(2) release from sins; ---దాస్య విముక్తి = emancipation. విమోచనం, vimOcanaM -n. --redemption; liberation; వియ్యం, viyyaM -n. --marriage alliance; వియ్యంకుడు, viyyaMkuDu -n. m. --father of a son-in-law or daughter-in-law; (ety.) వియ్యము (వివాహ శబ్దం భవము) ద్వారా ఏర్పడిన సంబంధీకుడు; వియ్యపరాలు, viyyaparAlu -n. f. --mother of a son-in-law or daughter-in-law; వియోగం, viyOgaM -n. --separation; (ant.) సంయోగం; విరంజన చూర్ణం, viraMjana cUrnaM -n. --bleaching powder; విరక్తి, virakti -n. --absence of love or attachment; disinterest; disgust toward worldly pleasures; విరగ్గొట్టు, viraggoTTu -v. t. --break; విరజిమ్ము, virajimmu -v. t. --scatter; also చెదరగొట్టు; విరమించు, viramiMcu -v. i. --(1) cease; stop; desist; --(2) withdraw; retire; give up; put an end to; --(3) discontinue; abandon; విరసం, virasaM -n. --discordance; ill-will; విరహం, virahaM -n. --(1) separation; separation of lovers; -- (2) the sentiment of love in separation; విరహవేదన, virahavEdana -n. --pangs of separation between lovers; విరామం, virAmaM -n. --rest; intermission; విరామ బిందువు, virAma biMduvu -n. --resting point; విరాళం, virALaM -n. --donation; విరిగి, virigi -n. --aloeswood; [bot.] ''Cordia sebestena''; విరివి, virivi -adj. --widespread; plenty; విరుగడ, virugaDa -n. --riddance; ---పీడ విరుగడ అయింది = got rid of the pest. విరుగు, virugu -v. i. --break; --curdle (as milk); విరుగుడు, viruguDu -n. --(1) antidote; --(2) black wood; [bot.] Dalbergia sissoo; విరుచు, virucu -v. t. --break; విరుద్ధ, viruddha -adj. --contradictory; contrary; at variance; విరేచనం, virEcanaM -n. --motion; bowel movement; stool; often misspelled as విరోచనం; విరోచనం, virOcanaM -n. --one that shines brightly; విరోచనుడు, virOcanuDu -n. --the father of Emperor Bali of Indian legends; విరోధం, virOdhaM -n. --enmity; hostility; విరోధవికాసం, virOdhavikAsaM -n. --dialecticism; a type of philosophy propounded by Hegel; Believed to be the basis for communism; విరోధాభాసం, virOdhAbhAsaM -n. --paradox; a figure of speech containing opposing views in verbal expression but not in substance; % to e2t విరోధి, virOdhi -n. --enemy; విలక్షణం, vilakshaNaM -adj. --different; not in the main stream; విలపించు, vilapiMcu -v. i. --lament; speak with sorrow; విల్లంగం, villaMgaM -n. --claim; reservation; dispute; విల్లంగశుద్ధిగా, villaMgaSuddhigA -adv. --without any claim; without any reservation; without any dispute; విలాపం, vilApaM -n. --lamentation; విలాసం, vilAsaM -n. --(1) address; --(2) luxury; --(3) grace; ---విలాస పురుషుడు = luxury loving man. ---విలాసవతి = luxury loving woman. విలాసభరిత, vilAsabharita -adj. -- epicurean; విలీనం, vilInaM -n. --merge; merger; amalgamation; absorption; విలీన, vilIna -adj. --merged; amalgamated; absorbed; విలుప్తం, viluptaM -n. --obsolete; విలువ, viluva -n. --value; విలువిద్య, viluvidya -n. --archery; విలువైనది, viluvainadi -n. --valuable; dear; precious; ---ఇది చాలా విలువైనది = this is much too dear. విల్లు, villu -n. --(1) bow; --(2) will; the document that spells out the inheritance rights; వీలునామా; విలేకరి, vilEkari -n. --journalist; news reporter; correspondent; విలేపనం, vilEpanaM -n. --ointment; balm; a paste suitable for rubbing on the skin, used esp. to relieve pain; విలోమ, vilOma -adj. --pref. inverse; against the grain; ---విలోమ అనుపాతం = inversely proportional. విలోమ వర్గం, vilOma vargaM -n. --inverse square; వివక్ష, vivaksha -n. -- వివక్ష అంటే ఒక స్పష్టమైన ఉద్దేశ్యంతో వ్యాకరణ నియమాన్ని ఉపయోగించడం అని అర్థం. ఉదాహరణకు, లింగవివక్ష అంటే పురుష లింగం లేదా స్త్రీలింగాన్ని సూచించాలనే ఉద్దేశ్యంతో చేసిన వ్యాకరణ మార్పు. -- స్త్రీత్వవివక్ష అంటే స్త్రీలింగాన్ని వ్యక్తపరిచే ఉద్దేశంతో నామవాచక పదానికి లేదా తత్సమ శబ్దానికి స్త్రీలింగ రూపాన్ని కలిగించడం. -- గార్గ్య → గార్గీ; గార్గ్య = ఒక బ్రాహ్మణుని పేరు (పురుషలింగం); గార్గీ = ఆ బ్రాహ్మణుని కుమార్తె పేరు (స్త్రీలింగం) ఇక్కడ "య" కారాన్ని తీసేసి "ఈ" ని కలిపారు: గార్గ్య → గార్గీ; వివక్షత, vivakshata -n. --discrimination; ability to distinguish good from bad; వివరం, vivaraM -n. --(1) hole; window; --(2) detail; వివరణ, vivaraNa -n. --explanation; description; detailed account; వివర్ణం, vivarNaM -n. --pale; pallid; colorless; వివాదం, vivAdaM -n. --dispute; వివాహం, vivAhaM -n. --marriage; ---అనులోమ వివాహం = hypergamus marriage. ---ప్రతిలోమ వివాహం = hypogamus marriage. ---వివాహ ఉత్సవం = wedding ceremony. వివాహిత, vivAhita -n. --married woman; వివిక్త, vivikta -adj. --(1) solitary, lonely; --(2) retired; వివిధ, vividha -adj. -- varied; diverse; వివేకం, vivEkaM -n. --intelligence; power of discrimination; wisdom; విశ్, viS -pref. --(1) enter; --(2) create; ---విశ్వకర్త = (lit) creator of the universe; సృష్టించువాడు; విశల్యకరణి, viSalyakaraNi - n. -- a herb used in treating broken bones; [bot.] ''Echites dichotoma''; [see also] సంధానకరణి, సౌవర్ణకరణి, సంజీవకరణి; విశ్రమస్థానం, viSrama sthAnaM -n. --resting place; point of equilibrium; విశాంక, viSaMka -n. --suspicion; doubt; విశదీకరించు, viSadIkariMcu -v. t. --explain; elucidate; expound; విశ్వ, viSva -adj. --universal; విశ్వ కిరణాలు, viSva kiraNAlu -n. --cosmic rays; the radiation that bombards the Earth from outer space; విశ్వతోముఖ, viSvatOmukha -adj. --omnidirectional; in all directions; spreading everywhere; విశ్వశాస్త్రం, viSva SAstraM -n. --cosmology; Cosmology (from the Greek κόσμος, kosmos "world" and -λογία, -logia "study of"), is the study of the origin, evolution, and eventual fate of the universe; విశ్వసనీయ, viSvasanIya -adj. --trustworthy; believable; విశ్రమించు, viSramiMcu -v.i. --rest; relax; విశాఖ, viSAkha -n. --(1) Beta Libre; Yoga tara of the 16th lunar mansion; located in the constellation Libra; --(2) The 16th of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) చేటిరిక్క; విశాల, viSAla -adj. --spacious; roomy; broad; విశాల హృదయుడు, viSAla hRdayuDu -n. --broad-minded person; liberal person; విశ్వాసం, viSvAsaM -n. --(1) trust; faith; belief; --(2) gratitude; విశ్రాంతి, viSrAMti -n. --(1) rest; --(2) intermission; break; విశేష, viSEsha -adj. --special; not general; not normal; విశేష్యం, viSEshyaM -n. --noun; విశిష్ట, viSishTa -adj. --special; specific; qualified ---విశిష్ట అద్వైతం = qualified dualism; విశిష్ట గురుత్వం, viSishTa gurutvaM -n. --specific gravity; విశిష్ట సాపేక్ష సిద్ధాంతం, viSishTa sApEksha siddhAMtaM -n. --special theory of relativity; విశిష్టాద్వైతము, viSishTaadvaitamu - n. -- special non-dualistic philosophy expounded by Ramanauja; -- వీరు జీవాత్మ, పరమాత్మ, ప్రకృతి వేరు వేరుఅంటారు - మూడు దండాలు కలిపి పట్టుకుంటారు కనుక త్రిదండులు. విశృంఖలం, viSRMkhalaM -adj. --unrestrained; unfettered; విశేషం, viSEshaM -n. --(1) feature; featured item; --(2) news of special interest; particulars; details; విశేష, viSEsha -adj. --special; not general; not normal; విశేషణం, viSEshaNaM -n. --[gram.] adjective; ---సంబంధ విశేషణం = possessive adjective; attribute; quality; విశ్లేషక, viSlEshaka -adj. --analytical; విశ్లేషణ, viSIEshaNa -n. --analysis; breaking down; (ant.) సంశ్లేషణ; విశ్లేషణాత్మక, viSIEshaNAtmaka -adj. --analytical; విషం, vishaM -n. --poison; toxin; venom; విషకన్య, vishakanya - n. -- (1) poisonous woman; young women reportedly used as assassins, often against powerful enemies, in Ancient India. Their blood and bodily fluids were purportedly poisonous to other humans, as was mentioned in the ancient Indian treatise on statecraft, Arthashastra, written by Chanakya, an adviser, and a prime minister to the first Maurya Emperor Chandragupta (c. 340–293 BCE); (2) a decorative foliage plant; [bot.] ''Dieffenbachia seguine'' of the Araceae family; విషఘ్నము, vishaghnamu - n. -- a poison-killing substance; an antidote for poison. విషపూరిత, vishapUrita -adj. --poisonous; venomous; విషమ, vishama -adj. --(1) uneven; irregular; --(2) critical; విషమించు, vishamiMcu -v. i. --become critical; dangerous; get worse; విషముష్టి, vishamushTi -n. --[bot.] ''Strychnos nux vomica''; ముషిణి; విషయం vishayaM -n. --(1) subject; issue; topic; matter; --(2) sensual object; విషయాసక్తి, vishayAsakti -n. --interest in sensual objects and activities; విషణ్ణము, vishaNNamu -adj. --dejected; grieved; sorrowful; విషాణం, vishANaM -n. --horn; tusk; విషాదం, vishAdaM -n. --grief; sorrow; sadness; విషాద, vishAda -adj. --sad; piteous; deplorable; విషువత్, vishuvat -n. --equinox; విషువం; These are the times of the year when the Sun arrives at the intersection of its path (the Ecliptic) with the Great Circle formed by extending the Equator. On these days, the lengths of day and night are approximately equal; (ety.) equi = equal, nox = nights; ---వసంత విషువత్ = spring equinox; March 21. ---శరద్ విషువత్ = autumnal equinox; September 23. విషువత్ చలనం, vishuvat calanaM -n. --precession of the equinoxes. The axis on which the Earth spins does not always point in the same direction relative to the stars; once every 25,800 years it completes a small circular motion; As a result of this, the Earth does not always point toward the Pole Star. Several hundred years from now, the axis would be pointing toward the star Vega; This motion is called the precession of the equinoxes. Because of this, the equinoxes appear to move backward among the constellations at the rate of one constellation in every 2150 years. విషువచ్ఛాయ, vishuvacchAya -n. --the shadow cast by a gnomon when the sun is at one of the two equinoxes; విషూచి, vishoochi - n. -- amebiasis; infection with amoebas, especially as causing dysentery; --వాంతిభేది; విషూచిక; మరిడి వ్యాధి; విష్ణుకాంతం, viShNukAMtaM - n. -- [bot.] ''Evolvulus alsinoides, Evolvulus hirsutus''; విష్ణువు, vishNuvu -n. --Lord Vishnu of the Hindu trinity; (ety.) the one who expands and fills the universe; విషూచి, vishUci -n. --cholera; విసనకర్ర, visanakarra -n. --hand-held fan typically made of a palm leaf; see also చామరం; విసరణ, visaraNa -n. --diffusion; the inherent property of spreading; విసర్గ, visarga -n. --the two small circles found in words such as, అః; అంతఃపురం; ప్రాతఃకాలం; విసర్జించు, visarjiMcu -v. t. --give up; abandon; shun; విస్తరణ, vistaraNa -n. --expansion; విస్తరించు, vistariMcu -v. i. --spread out; extend; విస్తరి, vistari -n. --leaf-plate; విస్పష్టం, vispashTaM -n. --very clear; quite obvious; విస్పష్ట సత్యం, vispashTa satyaM -n. --axiom; obvious fact; విస్మయం, vismayaM -n. --surprise; amazement; విస్తారం, vistAramu -n. --abundance; విస్తీర్ణం, vistIrNamu -n. --area; విసుగు, visugu -n. --(1) boredom; --(2) impatience; annoyance; --(3) weariness; tiredness; విసురు, visuru -n. --(1) rashness in behavior; lack of respect; --(2) repartee; -v. t. --(1) grind; dry grind; --(2) fling; toss; throw; --(3) fan; flip a fan to blow air; విసురురాయి, visururAyi -n. --grindstone; తిరుగలి; విస్తు, vistu -n. --surprise; విస్ఫులింగం, visphuliMgaM -n. --spark; విహంగం, vihaMgaM -n. --bird; (lit.) one that moves on air; విహంగావలోకనం, vihaMgAvalOkanaM -n. --bird’s eye view; overview; విహారం, vihAraM -n. --(1) stroll; a walk in fresh air; --(2) a Buddhist monastery; విహిత, vihita -adj. --directed; showing a direction; prescribed; stipulated; విహితరేఖ, vihitarEkha -n. --directed line; phasor, vector; విహీన, vihIna -suff. --devoid of; ---కళా విహీన = devoid of brightness. వీడు, vIDu -pron. --sing. he; this person; వీడ్కోలు, vIDkOlu -n. --send-off; వీథి, vIthi -n. --street; way; వీను, vInu -n. --ear; -- వీనుల విందు = a feast to the ears; a festival of sounds; వీపు, vIpu -n. --back; upper back; (rel.) నడుము = lower back; వీరంగం, vIraMgaM - n. -- naughty and mischievous behavior by chidren; వీరపూజ, vIrapUja -n. --hero worship; వీర్యం, vIryaM -n. --(1) sperm; semen; శుక్ర కణం; --(2) prowess; heroism; valor; (ant.) నిర్వీర్యం; వీర్యపటుత్వం, vIryapaTutvaM -n. --virility; వీర్యకణం, vIryakaNaM -n. --sperm cell; spermatozoa; వీరు, vIru -pron. pl. --(1) this person; this plural version is used to show respect; --(2) these people; వీలు, vIlu -n. --convenience; ---వీలు చూసుకొని రాండి = come at your convenience. వీలునామా, vIlunAmA -n. --will; the document that spells out the final wishes of a person that must be fulfilled; విల్లు; వీసం, vIsaM -n. --one-in-sixteenth; the fraction 1/16; -- వందలో నాలుగో వంతు పాతిక; పాతికలో సగం పరక; పరకలో సగం వీసం; వీసం అనగా 100లో 16 వ వంతు; వీశ, vI-Sa -n. --a measure of weight in pre-independence India; 1 వీశ = 5 శేర్లు = 40 పలములు = 120 తులములు; వూడూ లిలీ, vooDU lilI - n. -- Voodoo lily; snake plant; [bot.] ''Amorphophallus bulbifer'' of the Araceae family; -- కంద, చేమ కుటుంబానికి చెందిన ఈ ఆకర్షణీయమైన మొక్కలు మీటర్ ఎత్తు వరకూ పెరుగుతాయి. కొన్నేళ్ళు పెరిగిన తరువాత ఈ మొక్కలు పుష్పిస్తాయి. అస్సాం, ఇండోనేషియాలలోని చిత్తడి అడవులలో ఇవి కనిపిస్తాయి; వ్యుత్పత్తి, vyutpatti -n. --production; derivation; వ్యుత్పన్న, vyutpanna -adj. --derived; produced; వ్యుత్పన్నం, vyutpannaM -n. --derivative; వ్యూహము, vyUhamu -n. --(1) plan; strategy; --(2) array; arrangement; structure, the formation of soldiers in a battlefield into defensive and offensive postures; '''వృ - vR, వె - ve, వే - vE, వై - vai''' వృంతం, vRMtaM -n. --pedicel; the structure at the base of a leaf or flower; తొడిమ; వృకం, vRkaM -n. --wolf; వృక్వకం, vRkvakaM -n. --pancreas; వృక్షం, vRkshaM -n. --tree; వృక్షవాటిక, vRkshavATika -n. --grove; arboretum; వృత్తం, vRttaM -n. --(1) circle; --(2) a style of writing a poem in Sanskrit and Telugu; If there are n alphabetical characters, then one can create 2^n వృత్తములు; -- తెలుగులో కొన్ని వృత్తాల పేర్లు: చంపకమాల, ఉత్పలమాల, శార్దూల విక్రీడితము, మత్తేభ విక్రీడితము, తరళం, తరలము, తరలి, మాలిని, మత్తకోకిల, ఇంద్రవజ్రము, ఉపేంద్రవజ్రము, కవిరాజవిరాజితము, తోటకము, పంచచామరము, భుజంగప్రయాతము, మంగళమహశ్రీ, మానిని, మహాస్రగ్ధర, లయగ్రాహి, లయవిభాతి, వనమయూరము, స్రగ్ధర; వృత్తలేఖిని, vRttalEkhini -n. --compass; a V-shaped drafting instrument to draw circles; వృత్తాంతం, vRttAMtaM -n. --episode; story; news; (lit.) end of a circle; వృత్తి, vRtti -n. --(1) nature; స్వభావం; --(2) profession; line of work; occupation; --(3) figure of speech; --(4) modification; mode of expression; In Indian theory of dance, there are several types of expression such as the examples shown next. ---భారతి వృత్తి = expression where speech predominates. ---సాత్వతి వృత్తి = expression where mental response and delicate action predominates; ---ఆరభి వృత్తి = expression where violent action predominates. వృథా, vRthA -n. --waste; vain effort; వృద్ధులు, vRddhulu -n. pl. --(1) seniors; old people; --(2) [gram.] the vowels ఐ and ఔ; వృద్ధి, vRddhi -n. --growth; వృద్ధి సంధి, vRddhi saMdhi -n. --[gram.] the union of two words at which the original vowels are replaced by vowels ఐ and ఔ; వృశ్చికం, vRscikaM -n. --(1) scorpion; --(2) Scorpio; one of the twelve signs of the Zodiac; వృషభం, vrshabhaM -n. --(1) Taurus; one of the twelve signs of the Zodiac; వృషభరాసి; --(2) bull; వృషణం, vrshaNaM -n. --testicle; scrotum; వృషణాయాసం, vRshaNAyAsaM -n. --wasted effort; వృష్టి, vRshTi -n. --rain; ---అతివృష్టి = excessive rain. ---అనావృష్టి = drought. వెంట, veMTa - adj. -- behind; వెంటనే, veMTanE -adv. --immediately; at once; soon after; వెంటాడు, veMTADu -v. t. --follow; tail; stalk; chase; pursue; hunt; వెంటి, veMTi -n. --rope made by twisting hay; వెంట్రుక, veMTruka - n. -- hair; a single strand of hair; వెంట్రుక వాసి, veMTruka vAsi - ph. -- hair's breadth; వెండి, veMDi -n. --silver; వెండితెర, veMDitera - n. -- silver screen; -- వెండితెర అనే ప్రయోగం ఆంగ్లం లోని Silver Screen నుండి వచ్చించి. 1910 లో బొమ్మను సిల్క్ గుడ్డపై ప్రదర్శించేవారు. బొమ్మ స్ఫుటంగా కనిపించడానికి తెరపై సిల్వర్ మెటాలిక్ పెయింట్ వేసేవారు. ఈ పద్ధతిలో తెరపై పడిన బొమ్మ తెరకు దగ్గరగా, ఎదురుగా కూరుచున్న వారికి మాత్రమే కాకుండా రెండు ప్రక్కల ఉన్నవారికి, దూరంగా బాల్కనీలో ఉన్నవారికీ కూడ ఒకేలా కనిపిస్తుంది. వెంపలి, veMpali -n. -- Purple Galega; Wild indigo; [bot.] ''Tephrosia purpurea'' of the Papilionaceae family; -- గ్రీకు భాషలో టెఫ్రోస్ ( Tephros) అంటే 'బూడిద వర్ణపు' అని అర్థం. ఈ ప్రజాతిలోని కొన్ని మొక్కలలో ఆకుపచ్చని ఆకులపై ఉండే బూడిదవర్ణపు పూత కారణంగా ఆ పేరు. పూల Purple colour ని బట్టి purpurea అనే పేరు ఏర్పడింది. -- ఇది ఖాళీ స్థలాలలో, బాటల వెంబడి పిచ్చి మొక్కగా పెరిగే ఒక బహువార్షిక మొక్క; వెంపలి మొక్కలలో నూగు వెంపలి, ములు వెంపలి, జిడ్డు వెంపలి, వెలి వెంపలి, పెద్ద వెంపలి వంటి పలు రకాలున్నాయి; వెంపలికి వైద్యపరమైన ప్రయోజనాలు చాలా ఉన్నాయి; -- కుందేటి కొమ్ము (శశవిషాణం), గాడిద గుడ్డు సాధించటంలాగే "వెంపలి చెట్టుకు నిచ్చెనలు వేయటం" కూడా అసాధ్యం; -- [Sans.] శరపుంఖా; బాణపుంఖా; మణికాచము; వెంబడించు, veMbaDiMcu -v. t. --follow; track; shadow; వెంబడి, veMbaDi -prep. --with; along with; behind; after; వెంబడించు, veMbaDiMchu - v. t. -- follow; chase; వెకిలినవ్వు, vekilinavvu - n. -- smirk; వెక్కిరించు, vekkiriMcu -v. t. --mock; ridicule; వెక్కుడుతీగ, vekkuDutIga -n. --[bot.] ''Cardiospermum halicacabum''; వెచ్చం, veccaM -n. --expense; expenditure; allowance; ---దిన వెచ్చం = daily expense allowance. వెచ్చదనం, veccadanaM -n. --warmth; వెచ్చబెట్టు, veccabeTTu -v. t. --warm up; heat; వెచ్చించు, vecciMcu -v. t. --expend; వెజ్జు, vejju - n. -- physician; doctor; వెట్టిపని, veTTipani -n. --unpaid work; drudgery; thankless job; వెడల్పు, veDalpu -n. --width; breadth; వెణుతురు, veNuturu -n. --[bot.] Dichrostachys cinerea; వెతుకు, vetuku -v. t. --search; వెదురు, veduru -n. --bamboo; [bot.] ''Bambusa bambos; Bambusa vulgaris; Bambua spinosa; Gigantochola albociliata''; --కోల్ కాతా వెదురు = [bot.] ''Bambusa tulda''; --మగ వెదురు = male bamboo; solid bamboo; [bot.] ''Dendrocalamus strictus''; సాధనపు వెదురు; --బొంగు వెదురు = Hollow bamboo; [bot.] ''Bambusa arundinacea''; ముళ్ల వెదురు; పెంటి వెదురు; -- పులి వెదురు = tiger bamboo; [bot.] ''Bambusa vulgaris''; -- లక్కీ వెదురు = lucky bamboo; Chinese water bamboo; [bot.] Dracaena braunii of the Asperagacae family; -- (Note) లేత వెదురు చిగుళ్ళు ఆకుకూరగా వాడతారు. ఈ చిగుళ్ళు అజీర్తిని తొలగించి, ఆకలిని పెంచుతాయి. కొందరు ఈ చిగుళ్ళతో ఊరగాయ పచ్చళ్ళు కూడా పడతారు. ఏనుగులు, అడవి దున్నలు ఈ వెదురు చిగుళ్ళను ఆసక్తిగా తింటాయి. -- (Note) వైద్యంలో ఈ చిగుళ్ళను స్త్రీలకు ఋతురక్త స్రావం సక్రమంగా అయ్యేందుకు, క్రిమిదోష నివారణకు, జ్వర నివారణకు ఉపయోగిస్తారు. అతిసార వ్యాధిని నయం చేసేందుకు ఈ వెదురు చిగుళ్ళను మిరియాలు, ఉప్పుతో కలిపి నూరి పశువులచే తినిపిస్తారు. ఈ వెదురు చిగుళ్ళను ఆయుర్వేద వైద్యంలో రక్తశుద్ధికి, శ్వేత కుష్ఠు (ల్యూకో డెర్మా) నివారణకూ వినియోగిస్తారు. ఈ ఆకుల పసరును బ్రాంకైటిస్, గనేరియా, జ్వరం నివారణకు ఉపయోగిస్తారు. ఈ వేళ్ళను కాల్చి, తామరకు పైపూత మందుగా ఉపయోగిస్తారు. వెధవ, vedhava -n. m. --rascal; a somewhat amicable rebuke; see also విధవ; వెనక, venaka -n. --back side; వెనకపడు, venakapaDu -v. i. --fall behind; lag; వెనకాడు, venakADu -v. i. --hesitate; వెనువెంటనే, venuveMTanE -adv. --immediately; వెన్న, venna -n. --butter; వెన్నదేవికూర, vennadEvikUra -n. --[bot.] ''Commelina communis; Commelina benghalensis'' Linn.; వెన్నాడు, vennADu -v. t. --follow; shadow; వెనుక, వెనుక - adj. -- back; వెన్ను, vennu -n. --(1) spine; backbone; back; --(2) seedhead; ear of corn; the cob on which corn-like grains grow; --(3) Lord Vishnu; one of the trinity of Hindu gods; వెన్నుపాము, vennupAmu -n. --(1) spine; spinal cord; --(2) the serpent Sesha on which Lord Vishnu lies; వెన్నుపూస, vennupUsa -n. --vertebra; వెన్నుపూసలు, vennupUsalu -n. pl. --vertebrae; వెన్నెముక, vennemuka -n. --backbone; spine; వెన్నెల, vennela -n. --moonlight; (def.) నెల (చంద్రుడు) యొక్క వెలుగే వెన్నెల; వెయ్యి, veyyi -n. --thousand; వెయ్యి వరహాలు, veyyi varahAlu -n. --[bot.] ''Plumeria acuminata''; -- (see also) నూరు వరహాలు; వెరగుపాటు, veragupATu -n. --astonishment; surprise; వెరవు, veravu -n. --method; way; means; technique; వెరసి, verasi -n. --total amount; grand total; sum; వెర్రి, verri -n. --(1) insanity; madness; --(2) naiveté, see also పిచ్చి; ---ఓరి వెర్రి వెధవా! = you naïve fellow! వెర్రిచెరకు, verriceraku -n. --[bot.] Sacharum spontaneum; వెర్రితుమ్మ, verritumma -n. --[bot.] Phlomis zeylanica; వెర్రిపుచ్చ, verripucca -n. --[bot.] Citrullus colosynthis; వెర్రిమేడి, verrimEDi -n. --[bot.] Ficus appositifolia; వెర్రి వెధవ, verri vedhava -n. --naïve person; (not a mad person); వెల, vela -n. --price; cost; value; వెలకిల, velakila -adj. --on the back; వెలగ, velaga -n. --wood apple; elephant apple; bael fruit; Bengal quince; [bot.] ''Aegle marmelos; Feronia elephantum''; ''Limonia acidissima''; -- కపిత్థ; వెలనాడు, velanADu - n. -- a geographical region in the Telugu speaking parts of coastal Andhra Pradesh; -- కృష్ణకు దక్షిణంగా, పెన్నకు ఉత్తరంగా ఉన్న ప్రాంతానికి వెలనాడు అని పేరు. నేటి రేపల్లె తెనాలి చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతం. కాకతీయ సామ్రాజ్యం పడిపోయిన తర్వాత తిరిగి తెలుగు వారి రాజ్యం ఏర్పరచే ప్రయత్నం చేసిన ప్రోలయ నాయకుడు, కాపయ నాయకుడు ఈ ప్రాంతం వారే. వెలపల, velapala -n. --the right side; a word used to refer to the right side of a bullock cart; the starboard side as opposed to the port (left) side; far side; outside; see also వలపటి; వెలపల తోక, velapala tOka -n. --suffix; వెలలేని, velalEni -adj. --priceless; invaluable; వెలసిన, ve-la-si-na -adj. --one that came into being; వెలయు, velayu -v. i. --come into existence; come into being; వెల్ల, vella -n. --whitewash; వెల్లడియగు, vellaDiyagu - v. i. --reveal; వెల్లడి చేయు, vellaDi cEyu -v. t. --reveal; expose; వెల్వరించు, velvariMcu -v.i. --emit; force out; send out; publish; వెలార్చు, velArcu -v. t. --make public; expose; వెల్లాటకం, vellATakaM -n. --(1) publicity; --(2) publication % to e2t వెలికి, veliki -n. --[bot.] Vangueria spinosa; వెలిగారం, veligAraM -n. --borax; sodium borate; % to e2t వెలిగించు, veligiMcu -v. t. --light up a lamp; kindle; వెలితి, veliti -n. --deficiency; insufficiency; lacuna; (ant.) నిండు; వెలిబుచ్చు, velibuccu -v. i. --reveal; make known; వెలిబూడిద, velibUDida -n. --ashes of dried cow-dung cakes; కచిక; వెలివేయు, velivEyu -v. t. --ostracize; socially excommunicate; వెలిసిన, velisina -adj. --faded; వెలిసిపోవు, velisipOvu -v. i. --fade; fadeout; washout; వెల్లివిరియు, velliviriyu -v. i. --flourish; spread; become known; వెలుగు, velugu -n. --glow; illumination; light; వెలుతురు, veluturu -n. --illumination; light; వెలుపల, velupala -adv. --outside; వెలుపలి, velupali -adj. --outer; వెలువడు, veluvaDu -v. i. --come out; exit; release; publish; వెలువరించు, veluvariMcu -v. t. --bring out; publish; వెల్లువ, velluva -n. --flood; inundation; వెల్లుల్లి, vellulli -n. --garlic; [bot.] ''Allium sativum'' of Liliaceae family; (rel.) అడవి వెల్లుల్లి; -- తెల్ల గడ్డ; వెల్లిపాయ; చిన్న ఉల్లి; -- నల్ల వెల్లుల్లి = తెల్ల వెల్లుల్లిని పులియబెట్టగా వస్తుంది; --[Sans.] రసోన; లశున; మత్స్యగంధా; మహౌషధ; వెళ్లగొట్టు, veLlagoTTu -v. t. --drive out; chase away; వెళ్లు, veLlu -v. i. --go; proceed; వేంచేయు, vEMcEyu -v. i. --come; visit; వేకువ, vEkuva -n. --dawn; వేకువజాము, vEkuvajAmu -n. --the early hours of the morning; వేగం, vEgaM -n. --speed; velocity; వేగపడు, vEgapaDu -v. i. --hurry; hasten; వేగాలు, vEgAlu -n. pl. --uncontrollable bodily reflexes like sneezes, coughs and yawns; వేగిస, vEgisa -n. --Indian Kino; [bot.] Pterocarpus marsupium; వేగిరం, vEgiraM -n. --speed; quickness; velocity; వేగు, vEgu -v. i. --(1) fry; (2) grieve; (3) endure; వేగుచుక్క, vEgucukka -n. --morning star; the planet Venus when seen in the morning sky; వేగులవాడు, vEgulavADu -n. --spy; scout; వేచు, vEcu -v. t. --(1) fry; --(2) roast; వేట, vETa -n. --hunt; వేటకత్తె, vETakatte -n. f. --huntress; వేటగాడు, vETagAdu -n. m. --hunter; వేటాడు, vETADu -v. t. --hunt; fish; వేడి, vEDi -n. --heat; warmth; వేడుక, vEDuka -n. -- (1) curiosity; --(2) a festivity celebrating a specific occasion; --(3) fun; celebration; --(4) desire; వేడుకొను, vEDukonu -v. i. --pray; request; entreat; beseech; వేతనం, vETanaM -n. --wage; stipend; ---కనీస వేతనం = minimum wage. ---విద్యార్థి వేతనం = scholarship; stipend to a student. వేత్త, vEtta -n. --scholar; ---శాస్త్రవేత్త = scientist; scientific scholar. వేదం, vEdaM -n. --(1) knowledge; --(2) one of the four Vedas; the books expounding the essence of early Hindu philosophy and thought; --(3) truth; -- నిగమము; వేదాంతం, vEdAMtraM - n. -- (lit.) the last part of the Vedas; Upanishads; the books expounding the essence of Hindu philosophy and thought; -- నిగమాంతములు; ఉపనిషత్తులు; వేదన, vEdana -n. --agitation; anxiety; agony; suffering; distress; వేదవాసరం, vEdavAsaraM -n. --a powdery concoction made from a mixture of equal parts by weight of the following substances; turmeric, salt; dried ginger; black peppers, long peppers, coriander, cumin seed, pomegranate seed, and asafetida; a teaspoon of this powder with hot rice and a spoon of clarified butter is considered a good way to start a meal; వేదాంతం, vEdAMtaM -n. -- (1) that part of Hindu philosophy based on the Upanishads; (lit.) the end of the Vedas; (2) philosophizing talk with no practical basis; -- మెట్ట వేదాంతం = కార్యరంగంలోకి ఉరకనీయకుండా నిరాశగా మాట్లాడి, పని చేసేవాళ్ళ ఉత్సాహం తగ్గించడం; పనిలోకి దిగే చొరవ లేకుండా గట్టున కూర్చొని అన్నిటికీ అడ్డుపుల్లలు వేయడం; వేదిక, vEdika -n. --platform; podium; dais; stage; వేధించు, vEdhiMcu -v. t. --penetrate; tease; torment; వేప, vEpa -n. --neem; margosa; mwarubaine; Indian lilac; [bot.] Azadirachta indica A. Juss. Meliaceae; [Persian] Fever bark of India; a tree widely found in all parts of India; it has bitter leaves and small bitter fruits and all parts of this tree are known to have many medicinal properties; --[Sans.] there are 32 names in Sanskrit; some of them are, నింబ; వేము; శుకప్రియ; జ్వరత్వచ; సూతిక; పిచుమర్దని; హింగునిర్యాన; వేపపవ్వు, vEpapuvvu -n. --(1) flower of neem tree; --(2) chicken pox; వేపి, vEpi -n. --dog; hunting dog; % to e2t వేపుడు, vEpuDu -n. --stir-fried food item as opposed to deep-fried; (rel.) sauteed means lightly fried or దోర వేపుడు; వేమదొండ, vEmadoMDa -n. --[bot.] Echinops echinatus; వేయించు, vEyiMcu -v. t. --(1) fry; --(2) roast; వేర్పడు, vErpaDu -v. i. --separate; వేర్పాటు, vErpATu -n. --separation; dissociation; -- వేర్పాటువాదం = ప్రత్యేకమైన పాలనా ప్రాంతం (దేశం లేదా రాష్ట్రం) గా విడిపోవాలని చేసే ఆందోళన = secessionism; వేరు, vEru -n. --(1) root; --(2) separate; another; వేరుపనస, vErupanasa -n. --[bot.] ''Artocarpus intigrifolia;'' వేరుమల్లె, vErumalle -n. --[bot.] ''Ipomoca cymosa;'' వేరుసంపెంగ, vErusaMpeMga -n. --[bot.] ''Polyanthes tuberosa;'' వేరుశనగ, vEruSanaga -n. --peanut; groundnut; monkey nut; earthnut; pignut; Manila gram; [bot.] ''Arachis hypogea'' of the Leguminosae family; (note.) Peanut is originally from S. America; it is not a pea, and it is not a nut; so, the word "peanut" is a misnomer; it is related to the fava bean; Some of the proteins in peanuts can cause allergies; Out of the 13 allergens Ara h1, h2, h3, h6, h8 are the more important ones; -- [alt.] శనగ పిక్కలు; పల్లీలు; వేలంపాట, vElaMpATa -n. --auction; వేలాడడం, vElADaDaM -v. i. --hanging; వేలాడతీయడం, vElADatIyaDaM -n. --suspending; వేలాడు, vElADu -v. t. --hang; suspend; వేలు, vElu -n. --(1) finger; --(2) toe; --(3) plural form of వెయ్యి; వేలుపు, vElupu -n. --god; goddess; oracle; celestial being; వేలువిడచిన, -adj. --once-removed; a kinship term describing distance in a relationship; వేలువిడచిన మేనమామ -n. --consanguineous uncle, once-removed; your mother's cousin brother; వేళ, vELa -n. --time; time of the day; వేళాకోళం, vELAkOLaM -n. --teasing behavior; practical joke; jest; derision; వేళావిశేషం, vELAviSEshaM -n. --significance of a specific time; వేళ్లు, vELlu -n. pl. --(1) roots; --(2) fingers; వేవిళ్లు, vEviLlu -n. --morning sickness; nausea that a woman feels in the early stages of pregnancy; వేశ్య, vESya -n. --prostitute; వేషం, vEshaM -n. --(1) costume; disguise; pretence; --(2) role in a play or cinema; వేషధారి, vEshadhAri -n. --imposter; వేసంగి, vEsaMgi -n. --summer; వేసడం, vEsaDaM -n. --mule; % to e2t వేసవి, vEsavi -n. --summer; వేసవికాలం; వేసారు, vEsAru -v. i. --get tired; get frustrated; ---విసిగి వేశారు = get tired due to frustration. వైకల్యం, vaikalyaM - n. -- mutilation; defect; impairment; state of incompleteness; -- వికలత్వం; వికలత; వైకల్పికం, vaikalpikaM -adj. --optional; having one or more alternatives; వైఖరి, vaikhari -n. --attitude; వైచిత్రి, vaicitri -n. -- manifoldness; strangeness; wonder; peculiarity; వైజయంతం, vaijayaMtaM -n. --banner; flag; వైడూర్యం, vaiDUryaM -n. --lapis-lazuli; cat's-eye; (lit.) lapis = stone; lazuli = blue; beryl; a semi-precious stone; -- రాజావర్తం; పిల్లికన్నుల రాయి; వైతాళికుడు, vaitALikuDu -n. m. --heralder; harbinger; trend setter; trail blazer; avantgarde; -- వివిధ తాళాలతో, మంగళ వాయిద్యాలతో మేలుకొలుపు వాడు; ఒక జాతి మొత్తం నిద్రావస్థలో ఉన్నప్పుడు వారిని మేల్కొలిపి కొత్త దా వైదగ్ధ్యం, vaidagdhyaM - n. -- skill; expertise; subtlety; వైద్యం, vaidyaM -n. --treatment; medical treatment; వైద్య, vaidya -adj. --medical; వైద్యశాల, vaidyaSAla -n. --clinic; hospital; dispensary; వైద్య సౌకర్యాలు, vaidya saukaryAlu -n. --medical services, medical facilities; వైదికులు, vaidikulu - n. pl. -- a sub-sect among Brahmins; -- కేవలం వైదికవృత్తి వ్యవసాయం మాత్రమే చేసేవారు వైదికులు; -- ఇక వైదీకులలో వెలనాట్లు అనగా కోనసీమ ఇంకా పైకి వున్నవారు, ములికినాట్లు అనగా రాయలసీమ వైపు వారు; తెలగాణ్యులనగా తెలంగణా ప్రాంతం వారు. ఈవిధంగా వృత్తిపరంగా, ప్రాంతీయతాపరంగా వచ్చినవి ఈ భేదాలు. వైదుష్యం, vaidushyaM -n. --scholarship; వైద్యుడు, vaidyuDu -n. --doctor; physician; surgeon; వైద్యుత, vaidyuta -adj. --electronic; % to e2t వైపరీత్యం, vaiparItyaM -n. --(1) abnormality --(2) calamity; వైఫల్యం, vaiphalyaM -n. --failure; వైభవం, vaibhavaM -n. --glory; grandeur; wealth; వైభాషికం, vaibhAshikaM -adj. --optional; వైమనస్యం, vaimanasyaM -n. --strife; discord; estrangement; dislike; ill-will; discord; aversion; వైమానికుడు, vaimAnikuDu -n. --pilot; a person who flies a plane; వైముఖ్యం, vaimukhyaM -n. --reluctance; వైయక్తిక, vaiyaktika -adj. --individual; వైరం, vairaM -n. --enmity; వైరాగ్యం, vairAgyaM -n. --asceticism; (note) ప్రాపంచిక సుఖాలపై విరక్తి; పురాణ వైరాగ్యం, ప్రసూతి వైరాగ్యం, స్మశాన వైరాగ్యం అని మూడు రకాల వైరాగ్యాలు ఉన్నాయి; వైరి, vairi -n. --enemy; వైవస్వత నౌక, vaivasvata nauka -n. --Argo Navis; a constellation of stars visible in the southern skies; % to e2t వైవాహికం, vaivAhikaM -adj. --related to marriage; matrimonial; nuptial; వైవాహిక, vaivAhika -adj. --married; marital; conjugal; వైవిధ్యత, vaividhyata -n. --variety; diversity; వైశ్వదేవం, vaiSvadEvaM - n. -- విశ్వేదేవతలను ఉద్దేశించి చేసే హోమం వైశ్వ దేవం. ఈ దేవతలకు అన్నం హోమంలో బలి ఇస్తారు. (బలి అంటే బలకరమైనది.) దీనితోబాటు ఇతర దేవతలకు గూడా భోజనానికి ముందు బలి ఇస్తారు. దీనివల్ల అన్నం పవిత్రమై భోజన యోగ్యం అవుతుంది. ప్రతి దినమూ గృహస్థులు కొన్ని దోషాలు చేస్తూనే ఉంటారు. ఉదాహరణ: వంట చేయడంలో కట్టెలను ఆశ్రయించి క్రిమి కీటకాలు ఉండవచ్చు. ఈ హింస లు జరగనిదే వంట సాగదు. ఈ దోషాలు అన్నాన్ని చేరుతాయి గాబట్టి పరిహారంగా పంచ మహాయజ్ఞాలు, వైశ్వదేవమూ చేసి భోజనం చేయాలి. వైశేషికం, vaisEshikaM -n. --one of the six systems of Hindu philosophical thought, founded by కాణాద; వైశాల్యం, vaiSAlyaM -n. --area; వైషమ్యత, vaishamyata %e2t -n. --(1) inequality; --(2) dissimilarity; </poem> ==Part 2: శం - SaM, శ - Sa== <poem> శంక, SaMka -n. --doubt; hesitation; scruple; శంకుమల్లె, SaMkumalle - n. -- Butterfly Pea; Asian Pigeon Wings; [bot.] ''Clitoria ternatea'' of the Fabaceae family; శంకువు, SaMkuvu -n. --peg; stake; stump; pole; శంకుస్థాపన, SaMkusthApana -n. --groundbreaking ceremony; (lit.) driving a peg into the ground to commemorate the commencement of construction work; శంఖం, SaMkhaM -n. --conch shell; conch; seashell with a spiral three-dimensional structure to it; see also ఆలిచిప్ప; శంఖం పువ్వు, saMkhaM puvvu -n. -- [bot.] ''Clitoria ternatea;'' -- అద్భుతమైన ఔషధ మొక్క. దీన్ని మనం సాధారణంగా "అపరాజిత పువ్వు", ", "శంఖ పుష్పి" అని కూడా పిలుస్తాం. శంఖపుష్పి, SaMkhapushpi -n. -- speedwheel; [bot.] ''Chrysopogon acicularis''; ''Convolvulus pluricaulis'' Choisy; a perennial herb that resembles morning glory. All parts of the herb are known to possess therapeutic benefits. The plant is used locally in Indian and Chinese medicine to cure various diseases. It is used in Ayurvedic formulations for chronic cough, sleeplessness, epilepsy, hallucinations, anxiety etc.; -- భారతదేశంలోని అనేక ప్రాంతాలలో, ముఖ్యంగా బీహార్‌లో కనిపించే అందమైన, శాశ్వతమైన, అడవి మొక్క. పువ్వులు సాధారణంగా తెలుపు, లేత గులాబీ లేదా నీలం రంగులో ఉంటాయి. శంఖపుష్పి వేద కాలం నుండి వైద్యంలో ఉపయోగించబడింది. ఇది ఆయుర్వేదంలో కూడా తరచుగా ప్రస్తావించబడింది. ఆయుర్వేదంలో ఈ మొక్కను రసాయనం అని పిలుస్తారు, -- విష్ణుగంధీ అని కూడా పిలుస్తారు. శంఖాకార, SaMkhAkAra -adj. --conical; శంఖావర్తం, SaMkhAvartaM -n. --spiral; శంఖావర్తుల, SaMkhAvartula -adj. --spiral; శంపాకం, SaMpAkaM -n. --[bot.] ''Cassia fistula''; శంబరవల్లి, SaMbaravalli -n. --[bot.] ''Vitis indica''; శకం, SakaM -n. --era; age; epoch; eon; శకటం, SakaTaM -n. --cart; carriage; శకటు, SakaTu -n. --bishop in chess; శకము, Sakamu - n -- an historical era; --- క్రీస్తు శకము = the Christian era; --- శాలివాహన శకము = the era named after శాలివాహనుడు; this era starts from 78 AD of the Western calendar; Some southern states in India use this for their official calendar; శకలం, SakalaM -n. --fragment; ---గ్రహ శకలం = asteroid. ---అణు శకలం = ion; particle. ---విద్యుదావేశ శకలం = electrically charged particle. ---కాంతి శకలం = light particle. ---ధనావేశ శకలం = positively charged particle. శకలార్భకం, SakalArbhakaM -n. --yearling; baby fish; young fish; శక్త్యనుసారం, SaktyanusaaraM - adv. -- as per one's capability; -- శక్తికి అనుగుణంగా శకునం, SakunaM -n. -- (1) omen; augury; -- (2) presage; portent; foretelling; prognostication; శకులి, Sakuli -n. --fish; శక్తి, Sakti -n. --(1) energy; effort; power; ability; faculty; capacity; strength; prowess; --(2) the active power of a deity; ---స్థితిజశక్తి = potential energy. ---గతిజశక్తి = kinetic energy. ---ప్రేషశక్తి = pressure energy. ---శక్తి వంచన లేకుండా = [idiom.] without sparing any effort. ---శక్తి నిత్యత్వ నియమం = law of conservation of energy. శక్తిమంత, SaktimaMta -adj. --strong; energetic; శఠగోపం, SaThagOpaM - n. -- శఠము + అరి = శఠారి = మాయకు శత్రువు; గుడికి వెళ్లినప్పుడు తీర్థం అయ్యాక ఈ శఠారి పెట్టేటప్పుడు "స్వామీ! నా శఠాన్ని తొలగించి నీ నిజ రూపం చూపించు. నాకు ఈ మాయ నుంచి విముక్తి కలిగించి జ్ఞానం కలిగించు" అని మనస్ఫూర్తిగా వేడుకోవాలి. శఠగోపం విష్ణుని ఆలయాలలో మాత్రమే ఉంటుంది; శత, Sata -pref. --hundred; శతకం, SatakaM -n. -- (1) a collection of a hundred verses on the same theme; almost all these collections have 108 verses; (2) a collection of one hundred items; శతకోటి, SatakOTi -n. --hundred crores; billion; one followed by nine zeros; This is the American billion; The English billion is one followed by twelve zeros; శతఘ్ని, Sataghni -n. --cannon; (lit.) a weapon that can kill hundreds at once; శతపాది, SatapAdi -n. --centipede; one with hundred feet; శతపుష్పం, SatapushpaM -n. --dill; a herb used widely in European cusine and in pickling; [bot.] ''Aniethum graveolens'' of the Apiaceae family; -- సోయికూర; శతభిషం, SatabhiShaM %updated -n. --(1) Lambda Aquarii; Hydor; Yoga tara of the 24th lunar mansion; located in the constellation Aquarius; --(2) The 24th of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) నీటిరేని రిక్క; శత్రర్థకం, SatrarthakaM -n. --[gram.] verbs in present continuous tense, such as వచ్చుచు, తాగుచు; శతాంశం, SatAmSaM -n. --a hundredth part; one percent; percentage; శతావరి, SatAvari %e2t -n. --asparagus; [bot.] ''Asparagus racemosus;'' పిల్లిపీచర; పిల్లితేగ; పిల్లిపీచరగడ్డ; -- శతావరి కి ఆయుర్వేదంలో చాలా ప్రాముఖ్యత ఉంది. ఈ మొక్క ను తవ్వి, లాగితే తేగల్లాగా సన్నంగా వేళ్ళు వస్తాయి. ఈ వేళ్ళని చిన్న ముక్కలుగా తరుగుతారు. తరిగిన ముక్కల్ని తొక్క నుండి వేరు చేస్తారు. ఈ ముక్కల్ని ఎండలో ఎండబెడతారు. ఎండిన ముక్కలు మార్కెట్ లో అమ్ముతారు. ఇందులో "శతావరిన్" అనే పదార్ధం ఉంటుంది. ఇది పాలు పెరగటానికి ఉపయోగ పడుతుంది. దీంతో తయారు చేసిన మందు కొన్ని హర్మోన్లను ప్రేరేపించి పాలను పెంచుతుంది. శత్రుత్వం, SatrutvaM -n. --enmity; antagonism; శత్రువు, Satruvu -n. --enemy; foe; adversary; శనగపప్పు, Sanagapappu -n. --Bengal gram dal; split chickpeas; chana dal; శనగపిండి, SanagapiMDi -n. --Bengal gram flour; chickpea flour; besan; శనగలు, Sanagalu -n. --Bengal gram; chick pea; [bot.] Cicer arietinum of Leguminosae (pea) family; హరిమంధజం; శనగ; శనిగ్రహం, SanigrahaM -n. --Saturn; శని మహాదశ, SanimahAdaSa -n. --the long period of Saturn’s influence on a horoscope; శపించు, SapiMcu -v. t. --imprecate; curse; శపథం, SapathaM -n. --vow; oath; solemn pledge; శబ్దం, SabdaM -n. --sound; (ant.) నిశ్శబ్దం; శబ్దపల్లవం, - n. -- సందర్భాన్ని బట్టి, వ్యక్తి స్వభావమూ, మాట్లాడే వైఖరిని బట్టి పదాల అర్థాలు మారిపోతుంటాయి. ఇలాంటి పదబంధాలను తెలుగులో శబ్దపల్లవములు అంటారు. -- వ్యక్తిని బట్టి, సందర్భాన్ని బట్టి "దయచేయండి" అనే దాని అర్థం చెప్పవలసి ఉంటుంది. లోపలికి రండి, మా ఆతిథ్యం స్వీకరించండి అని మర్యాదగా ఆహ్వానించేటప్పుడూ ఇంక పోయిరండి, చేసింది చాలు అని అమర్యాద చేసేటప్పుడు గూడా ఈ పదబంధం వాడుకలో వినిపిస్తూ ఉంటుంది. శబ్దశాస్త్రం, SabdaSAstraM -n. --philology; శమనం, SamanaM -n. --relief; tranquility; శని, Sani - n. -- (1) the planet Saturn; (2) euphemism for anyone who bothers; శనైశ్చరుడు, SanaiScharuDu - n. -- Saturn, viewed as a god; (lit.) slow moving object; -- శనైః + చోరుడు = శనైశ్చరుడు; శనైః అంటే నెమ్మదిగా, చరః అంటే చరించే (అంటే కదిలే); శయ్య, Sayya -n. --couch; bed; శయ్యాళువు, SayyALuvu -n. --[idiom] couch potato; slothful, sluggish person; a person who spends a lot of time in front a TV set, rather than being active; శరత్, Sarat -adj. --autumnal; Fall; related to autumn; శరత్కాలం, SaratkAlaM -n. --Autumn; Fall; the season in which the moon shines the brightest, the days are cool and in the northern latitudes, the trees shed their leaves; శరద్ విషువత్, SaraD vishuvat -n. --autumnal equinox; శరం, SaraM -n. --arrow; శరణం, SaraNaM -n. --protection; shelter; శరభము, Sarabhamu - n. -- (1) a young elephant;(2) a camel; (3) a grasshopper; (4) a locust; -- (5) a fabulous animal - described in Hindu Puranas - said to have eight legs and to be stronger than a lion or tiger; "వేయి చేతులతో, జడధారియై, చంద్రరేఖాజూటుడై, సువిశాలమైన రెండు రెక్కలతో, పొడవైన ముక్కుతో, పెద్ద పెద్ద కోరలతో, వజ్రభాలైన గోళ్ళతో, నీలకంఠంతో, నాలుగు కాళ్లతో, మూడు కళ్ళతో, హుంకారాలు చేస్తూ విజృంభించాడు. అటువంటి శరభ రూపాన్ని కనబడగానే తన బల సామర్థ్యాలను కోల్పోయాడు నరసింహుడు. అతని శక్తులన్నీ లాగేసాడు. శరభవతారుడైన ఆ వీరభద్రుడు ఆ నరసింహుని చేతులు పట్టుకున్నాడు. రెక్కలతో అతని నాభిని, పాదాలను తాడిస్తూ, పుచ్ఛంతో అతనిని బంధించాడు." -- (6) హిందూ పురాణాల్లో సింహం, పక్షి మరియు ఇతర జంతువుల కలయికతో కూడిన 'శరభ మూర్తి' ప్రస్తావన ఉంది. ఇది భౌతికంగా సాధ్యం కాకపోయినా, జంతువుల లక్షణాలను కలపడం అనే ఆలోచన వారికి ఉందని తెలుస్తుంది. శరవేగం, SaravEgaM -adj. --very fast; as fast as an arrow; శర్మ, Sharma - adj. -- "శర్మ" అనేది సంస్కృత పదం. ఈ పదం యొక్క అర్థం "దేవునిచే రక్షించబడినవాడు." నిజానికి "శర్మ" అనే పదం గుణవాచకం, ఇంటిపేరు కాదు. ఇది బ్రాహ్మణుని ఏ పేరునైనా సూచించడానికి ఉపయోగించబడుతుంది. శరీరం, SarIraM -n. --body; -- స్థూల శరీరం = కంటికి కనబడేది; సూక్ష్మ శరీరం = మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారం; కారణ శరీరం = శరీరి, SarIri -n. --the soul dwelling inside the physical body; శలభం, SalabhaM -n. --cricket; locust; moth; మిడుత; శలవు, Salavu -n. --leave; ---శలవు తీసికొంటాను = I’ll take leave. ---శలవు పెడతాను = I’ll apply for leave. శల్యం, SalyaM -n. --bone; శల్యపరీక్ష, SalyaparIksha -n. idiom --thorough examination; thorough inspection; this idiom used to refer to thorough investigation to locate a fault, knowing such fault doesn't exist; -- శల్యపరీక్ష అనే జాతీయం పూర్తిరూపం స్తనశల్యపరీక్ష. స్తనంలో శల్యం (ఎముక) ఉండదు. లేదు అని తెలిసి కూడా అతిజాగ్రత్తపరులు కొందరు సోదా చేస్తూ ఉంటారు. ఫలితం తెలిసి కూడా చేసే వృథా పరీక్ష అనే అర్థంలో పై జాతీయాన్ని ఉపయోగిస్తారు. శల్యసారధ్యం, SalyasAradhyaM -n. --[idiom] discouragement by planting a doubt; శలాకం, SalAkaM -n. --thin rod; ramrod; rib of an umbrella; probe; used to refer to an investigation for deeper understanding; శలాక పరీక్ష, SalAka parIksha %e2t -n. --deep probing; in-depth examination; శవం, SavaM -n. --corpse; the dead body of a human; శవపరీక్ష, SavaparIksha -n. --autopsy; శవసంరక్షకుడు, SavasaMrakshakuDu -n. --mortician; the person who prepares a body for rites such as viewing by friends and relatives and for eventual burial or cremation; శశము, SaSamu -n. --rabbit; శషబిషలు, Sashabishalu - n. -- acts; put-ons; -- వేషాలు; శశవిషాణము, SaSavishANamu -n. --absurdity; (lit.) the horn of a rabbit, which is an impossibility; శశాంకం, SaSAMkaM -n. --crude camphor; పచ్చకర్పూరం; శశాంకుడు, SaSAMkuDu -n. m. --moon; శశి, SaSi -n. --moon; camphor; శషబిషలు, Sashabishalu -n. pl. -- (1) purposeless and impeding discussions; (2) warnings, threats and bullying; -- (1) ప్రయోజనం లేని తిరకాసులతో కూడిన చర్చలు; (2) హెచ్చరికలు; బెదిరింపులు; శస్త్రం, SaStraM -n. --weapon; an ordinary weapon like a bow and arrow or a gun; -- [rel] అస్త్రం = a weapon that only works with the assistance of a "mamtram" - sacred phrase; శస్త్రచికిత్స, SaStracikitsa -n. --surgical treatment; surgery; శస్త్రజీవి, SastrajIvi -n. --surgeon; (ety.) a person whose implements are surgical tools; శ్రద్ధ, Sraddha -n. --faith; attention; శ్రద్ధాంజలి, SraddhAMjali -n. --tribute; శ్రద్ధాళువు, SraddhALuvu -n. --diligent person; శ్రమ, Srama -n. --(1) labor; toil; --(2) trouble; --(3) fatigue; శ్రమజీవి, SramajIvi -n. --a person who works hard for a living; శ్రవణం, SravaNaM %updated -n. --(1) Altair; Aquila; these stars are about 16.5 light years from us; --(2) Beta Capricorni; Dabih; Yoga tara of the 22nd lunar mansion; located in the constellation Capricorn; --(3) The 22nd of the 27-star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(4) కరివేలుపు రిక్క; శ్రవణనాడి, SravaNanAdi -n. --auditory nerve; శ్రవణపేయ, SravaNapEya -adj. --pleasing to the ear; melodious; charming to hear; శ్రవ్య, Sravya -adj. --audible; %శా - SA, శ్రా - SrA శాంతి, SAMti -n. --(1) peace; tranquility; --(2) propitiation; a rite to pacify unfriendly planets in a horoscope; శాంతించు, SAMtiMcu -v.i. --quiet down; settle down; శాంతింపచేయు, SAMtiMpacEyu -v. t. --quiet one down; శాంతియుతంగా, SAMtiyutaMgA -adj. --peacefully; శాకం, SAkaM -n. --vegetable; శాకాహారం, SAkAhAraM -n. --vegetarian food; శాకాహారి, SAkAhAri -n. --(1) vegetarian; --(2) herbivore; శాకిని, SAkini %e2t -n. f. --fiend; శాకినీ డాకినీలు, SakinI DakinIlu -n. pl. --fairies and elves; spirits and goblins; శాఖ, SAkha -n. --(1) branch; bow; --(2) arm; sub-division; -- (3) sect; a subdivision in the Hindu caste system; శాఖానగరం, SAkhAnagaraM -n. --suburb; % to e2t శాఖాచంక్రమణం, SakhAcaMkramaNaM -n. --shifting from place to place without settling down; (lit.) moving from branch to branch; శాఖోపశాఖలుగా, SAkhOpaSAkhalugA -adv. --dendritic; abundantly; శాతం, SAtaM -n. --percentage; percent; శాతవాహనుడు, ShaatavaahanuDu - n. -- శాతవాహనులు దక్షిణ భారతదేశాన్ని, ముఖ్యంగా దక్కన్ ప్రాంతాన్ని (ఆధునిక ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ, మహారాష్ట్ర) పాలించిన ఒక ప్రాచీన రాజవంశం (క్రీ.పూ. 3వ శతాబ్దం - క్రీ.శ. 3వ శతాబ్దం). వీరి పాలన గురించి శాసనాలు (ఉదాహరణకు, నానాఘాట్ శాసనం), నాణేలు మరియు పురాణాలు (మత్స్య పురాణం, వాయు పురాణం) వంటి చారిత్రక ఆధారాలు పుష్కలంగా ఉన్నాయి. శాతకర్ణి I, గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి, వశిష్టీపుత్ర పుళుమావి వంటి రాజులు ఈ వంశంలో ముఖ్యులు. వీరు తెలుగు ప్రాంతంలో తొలి సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించి, భారతీయ చరిత్రలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించారు శాపం, SApaM -n. --imprecation; curse; శాబకం, SAbakaM -n. --yearling; fledgeling; the young one of an animal; శాబరం, SAbaRaM -n. --[bot.] Symplocos racemosus; శారది, Saradi -n. --[bot.] Jussiena repens; శాల, SAla -n. --house; place; hall; shed; ---అశ్వశాల = stable. ---చెర శాల = jail house. ---టంకశాల = mint. ---పశువుల శాల = cattle shed. ---పాకశాల = kitchen. ---పాఠశాల = school; school house. ---పానశాల = bar; a place where people gather to drink. ---పురిటి శాల = delivery room; delivery ward. ---ముద్రాక్షర శాల = printing house. ---వైద్త్యశాల = hospital; clinic. శాలి, SAli -suff. --a person possessing the trait of the preceding adjective; ---బలశాలి = strong person. ---బుద్ధిశాలి = wise person శాలివాహనుడు, ShaalivaahanuDu - n. -- ఒక పౌరాణిక/జానపద వ్యక్తిత్వానికి సంబంధించిన పేరు; ఇతను ఉజ్జయిని పాలకుడైన విక్రమాదిత్యుని ఓడించి, శక యుగాన్ని ప్రారంభించినట్లు కథలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. కాని శాలివాహనుడు అనే వ్యక్తి ఈ శకాన్ని ప్రారంభించాడని చెప్పడానికి ప్రత్యక్ష చారిత్రక ఆధారాలు లేవు. శక యుగాన్ని కుషాణు రాజు కనిష్కుడు ప్రారంభించి ఉంటాడని కొందరు చరిత్రకారులు భావిస్తారు. ఆయన పేరుతోనే క్రీ.శ. 78 నుండి ప్రారంభమయ్యే శాలివాహన శకము (శక యుగం) ముడిపడి ఉంది; -- కాశ్మీర రాజతరంగిణిలో ఉన్న కథనం ప్రకారం "సప్తర్షయే మఘాయుక్తాః కాలే పరిక్షితే శతం|| ఆంధ్రాంశేస చతుర్వింశే భవిష్యంతి మతే మమ" అనగా, "పరీక్షిత్తు జనన సమయంలో మఘ నక్షత్రంలో ఉన్న సప్తర్షి మండలం ఒక చుట్టు తిరిగి మళ్ళీ మఘ నక్షత్రంలోకి వచ్చేసరికి మగధలో ఆంధ్ర రాజులు రాజ్యం చేస్తున్నారు. శాలిహోత్రశాస్త్రం, SAlihOtra SAstraM -n. --science dealing with the diseases of horses and elephants; శాలిహోత్రుడు, SalihOtruDu -n. --Salihotra; a great Indian veterinary physician of ancient India; శాల్తీ, SAItI -n. --character; item; ---అక్షర శాల్తీ = alphabetical character. ---అక్షర మూర్తి = alphabetical character. ---అక్షరాంకిక శాల్తీ = alphanumeric character. ---దశాంశ శాల్తీ = decimal character. ---మూడు శాల్తీలు = three items. శాలువా, SaluvA -n. --shawl; a piece of cloth, usually of wool, of oblong shape and used as a covering for the head or shoulders; శాలేయం, SAlEyaM -n. --[bot.] Anethum panmorium; శాశ్వతం, SASvataM -n. --permanent; శాసనం, SASanaM -n. --(1) inscription; --(2) edict; legislation; ---తామ్ర శాసనం = inscription in copper. శాసన మండలి, SASana maMDali -n. --Legislative Council; the upper house of parliament in Indian states; --ఎగువసభ, శాసననిర్మాణమునకు అనుభవజ్ఞులతో కూడిన సభ; (రాష్ట్రానికి పరిమితమైన) విధానసభ; శాసనసభ, SASanasabha -n. --Legislative Assembly; the lower house of parliament in Indian states; --ఎన్నికైన ప్రజాప్రతినిధులు చట్టాలు చేసి, ప్రభుత్వ విధానాలను రూపొందించి నిర్ణయించే (రాష్ట్రానికి పరిమితమైన) విధానసభ; శాస్త్రం, SAStraM -n. --science; theory; rule; శాస్త్రోక్తంగా, SAStrOktaMgA -adv. --(1) lawfully; --(2) by the rule book; శాస్తి, Sasti -n. --lesson of punishment; lesson in chastisement; గుణపాఠం, శాస్త్రి, Saastri - n. -- శాస్త్రి అంటే శాస్త్రాలను అధ్యయనం చేసినవాడు అని అర్థం. మొదట "శర్మ," "శాస్త్రి" గుణ వాచకాలు కానీ కాలక్రమేణా నామ వాచకాలు అయ్యాయి. శాస్త్రీయ దృక్పథం, SastrIya dRkpathaM -n. --scientific perspective; శాస్త్రీయ విధానం, SastrIya vidhAnaM -n. --scientific method; శాస్త్రీయ వైఖరి, SastrIya vaikhari -n. --scientific attitude; శ్యామసీమలు, SyAmaSImalu -n. --[astron.] Coal Sacks; dark regions of our Milky Way galaxy; శ్రాద్ధం, SraaddhaM - n. religious rites performed on the death annivesary of a parent; -- పితృ కార్యాలకు దైవ కార్యాలకంటే నియమాలు ఎక్కువ. అందుచేత శ్రాద్ధం (శ్రద్ధతో చేసేది) అంటాం. శ్రామిక, SrAmika -adj. --laboring; working; toiling; ---శ్రామిక వర్గం = working people; labor force; blue collar workers. శ్రామికుడు, SrAmikuDu -n. --laborer; worker; శ్రావ్య, SrAvya -adj. --melodious; శ్లాఘనీయ, SIAghanIya -adj. --praiseworthy; (ant.) గర్హనీయ; శ్వాస, SvAsa -n. --breath; respiration; శ్వాసక్రియ, SvAsakriya -n. --respiration; శ్వాసనాళం, SvAsanALaM -n. --trachea; windpipe; శ్వాసమండలం, SvAsamaMDalaM -n. --respiratory system; శ్వాస వ్యవస్థ, SvAsa vyavastha -n. --respiratory system; %శిం –-SiM, శి - Si, శీ - SI, శ్రీ - SrI శింశుపా వృక్షం, SiMsupaa vRkshaM -n. --see ఇరుగుడు చెట్టు; శింశుమారం, SiMsumAraM -n. --porpoise, dolphin; శిక్ష, Siksha -n. --punishment; శిక్షణ, SikshaNa -n. --training; శిక్షించు, SikshiMcu -v. t. --punish; శిఖరం, SikharaM -n. --peak; pinnacle; crest; summit; శిఖరాగ్రం, SikharAgraM -n. --summit; peak; pinnacle; crest; ---శిఖరాగ్ర సమావేశం = summit conference. శిగ్రువు, Sigruvu -n. --[bot.] Hyyperanthera morunga; శిథిలం, SithilaM -n. --ruined object; ruined structure; dilapidated building; శిరస్త్రాణం, SirastrANaM -n. --helmet; శిరస్సు, Sirassu -n. --head; శిరీషం, SirIshaM -n. --[bot.] ''Albezia lebbeck''; ''Mimosa lebbeck''; ''Acacia sirisa''; -- దిరిసెన; దిరిసెన పువ్వు; శృ + ఈషన్ అని వ్యుత్పత్తి. తొందరగా వాడిపోయేది అని దాని అర్థం; ఈ చెట్టుకు, దాని ఆకులు, కాయలు, పూవులకు ఆయుర్వేదంలో విశేషమైన ప్రాధాన్యం ఉంది. ఎన్నో రోగాలకు దివ్యౌషధంగా ఈ చెట్టు తాలూకు భాగాలు పనిచేస్తాయి. శిరోబిందువు, SirObiMduvu -n. --[astron.] zenith; the point on the celestial sphere that is directly above the observer; ఊర్ధ్వబిందువు; శిరోబిందు కోణం, SirObiMdu kONam -n. --[astron.] the angle subtended at the observer’s eye by the lines drawn between the observer and the zenith and the line between the observer and a celestial object. శిరోమణి, SirOmaNi -n. --a degree conferred on a Sanskrit scholar after achieving a certain level of educatin; శిరోవారం, SirOvAraM -n. --[math.] overbar; viniculum; a small line drawn over a letter to indicate the nature of the variable it represents; శిల, Sila -n. --stone; lithos; శిలతైలం, SilatailaM -n. --petroleum; crude oil; శిలతైల ఖమీరం, Silataila khamIraM -n. --petroleum jelly; శిల్పం, SilpaM -n. --(1) sculpture; statue; artistic work; --(2) technique; శిలాజం, SilAjaM -n. --fossil; శిలాజ, SilAja -adj. --petrified; fossilized; శిలాజిత్, SilAjit -n. --(1) red chalk; bitumen; It is the gummy substance that exudes from the mountain rocks; -- ఇది నల్లగా, మెరుస్తూ, మైనంలా ఉంటుంది. శిలాజిత్ నీటిలో వేయగానే ఆ నీళ్ళు ఎర్రగా మారతాయి. శిలాజిత్ గాయాలు మాన్పుతుంది. విరిగిన ఎముకలను బాగుచేస్తుంది. ఎముకలు విరిగిన వారికి త్వరగా కట్టుకొనడానికి, నొప్పులు తగ్గడానికి గురిగింజ ఎత్తు శిలాజిత్ ని నేతిలో కలిపి కొన్ని రోజులపాటు తీసుకోవాలి. దానినే కాస్త విరిగిన ఎముకలమీద రాస్తే మరింత ప్రయోజనం; అలసట, నిస్సత్తువ వంటివి మధుమేహం ఉన్నవారిలో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంటాయి. వాటిని తగ్గించడానికి సిలాజిత్తును వాడుతుంటారు; -- సిలాజిత్తు; రాతిమదము; మొమ్మాయి; మోమియా; --(2) a medicinal herb; [bot.] ''Oppdlia elegans; Opquelia multiflora''; శిలాద్రవం, SilAdravaM -adj. --lava; శిలాపుష్పం, SilApushpaM -n. --storax; the balsam of liquid amber tree used in medicines and perfumes; % to e2t శిలావరణం, SilAvaraNaM -n. --[geol.] lithosphere; శిలాస్థి, SilAsthi -n. --[geol.] fossil; % e2t శిల్పి, Silpi -n. --sculptor; the artisan who creates sculptures; designer; architect; శిలీంధ్రం, SilIMdhraM -n. s. --fungus; mushroom; శిలీంధ్ర శాస్త్రం, SilIMdhra SastraM -n. --micology; % to e2t శిలువ, Siluva -n. --Cross; a sacred symbol of Christianity; శివవేము, SivavEmu -n. --[bot.] ''Indigofera aspalathoides'' of the Fabacaeae family; శివరాత్రి, శివరాత్రి - n. -- ప్రతినెలా అమావాస్య ముందు చతుర్దశిని శివరాత్రిగా పరిగణిస్తారు. కాని, మాఘమాసంలో అమావాస్యకు ముందు రాత్రిని మహాశివరాత్రి అంటారు. మాసశివరాత్రి: ప్రతినెలా కృష్ణపక్షంలో వచ్చే చతుర్దశి (అనగా అమావాస్యకు ముందురోజు). మహాశివరాత్రి: మాఘబహుళ చతుర్దశి. శివార్లు, SivArlu -n. pl. --outskirts; suburbs; శిశ్నము, SiSnamu -n. --penis; the external male genital organ; శిశువు, SiSuvu -n. --infant; baby; child; శిశుత్వం, SiSutvaM -n. --infancy; childhood; శిశుసంకల్పన, SiSusaMkalpana - n. -- conception; fertilization of egg with sperm; శిష్టం, SishTaM -n. --remainder; remnant; leftover item; శిష్ట, SishTa -adj. --trained; disciplined; learned; wise; -- శిష్టజనులు అంటే విద్యావంతులు, రచయితలు, అధ్యాపకులు వంటివాళ్ళు; శిష్ట వ్యావహారికం, SishTa vyAvahArikaM -n. --the vernacular of the learned; -- విద్యావంతులు, రచయితలు, అధ్యాపకులు వంటివాళ్ళు వాడేభాష. శిష్యుడు, SishyuDu -n. m. --disciple; student; pupil; శిష్యురాలు, SishyurAlu -n. f. --disciple; student; pupil; శిష్టోక్తి, SishTOkti -n. --euphemism; % to e2t శిశువు, SiSuvu - n. --infant; a child from the time of delivery until the child speaks; -- (note).మానవులలో యుగాండం (zygote) అన్న పేరు శిశుసంకల్పన (conception) సమయం నుండి ఐదో వారం వరకు వర్తిస్తుంది. ఐదవ వారం నుండి పదవ వారం వరకు దీనిని పిండం (embryo) అని పిలుస్తారు. పదకొండవ వారం నుండి ప్రసవం అయి బిడ్డ భూపతనం అయేవరకు భ్రూణం (ఇంగ్లీషులో ఫీటస్, fetus) అంటారు. ప్రసవం అయినప్పటినుండి మాటలు వచ్చేవరకు శిశువు (infant) అంటారు - ఇంగ్లీషులో ఇన్^ఫెంట్ అంటే మాటలు రాని పసిబిడ్డ అని అర్థం. మాటలు మాట్లాడడం మొదలు పెట్టిన తరువాత బిడ్డ (child) అంటారు. బిడ్డ అనే మాట ఆడ, మగ కి వర్తిస్తుంది. శిశుమేధం, SiSumEdhaM -n. --infanticide; mass killing of infants; శిస్తు, Sistu -n. --rent on land given to farming; శీఘ్రం, SigraM -adj. --quick; swift; rapid; fast; శీతలం, SitalaM -n. --cold; శీతకన్ను, SItakannu -n. --cold-eye; act of ignoring; benign neglect; ---మామీద శీతకన్ను వేశావేమిరా? = why did you ignore us? శీతశ్వాసం, SItaSvAsaM -n. --hibernation; % to e2t శీతాకాలం, SItAkAlaM -n. --winter; శీతువు, SIthuvu -n. --a potent potable made from sugarcane juice; rum; శీర్షం, SIrshaM -n. --head; end; terminal; vertex; ---ఆమ్ల శీర్షం = acid end; acid terminal. ---నవ శీర్షం = amine end. శీర్ష, Sirsha -pref. --head; prefix; శీర్షబిందువు, SIrshabiMduvu -n. --[math.] dot placed over a variable; శీర్షరేఖ, SIrsharEkha -n. --[math.] line placed over a variable; శీర్షిక, SIrshika -n. --title; heading; headline; శీర్షోన్నతి, SIrshOnnati -n. --altitude; శీలం, SIlaM -n. --(1) nature; character; inherent quality; --(2) chastity; శీలవంతుడు, SilavaMtuDu -n. m. --a man of good character; శీలవతి, SIlavati -n. f. --a chaste woman; శీలి, SIli -suff. --a person possessing the character described by the preceding adjective; ---వ్రతశీలి = a person with impeccable character. ---వితరణశీలి = charitable person. ---పఠనశీలి = voracious reader. ---రచనాశీలి = prolific writer. శీధు, SIdhu -n. --rum; a fermented liquor made from sugarcane juice; శ్రీరంగనీతులు, SrIraMganItulu - ph. -- (lit.) the moral precepts taught by the temple at Srirangam; a proverbial expression for precpts the precher himself does not follow; hypocricy; శ్రీవేష్టం, SrIvEshTaM -n. --turpentine; దేవదారు మొక్కలనుండి కారే రసం; %శుం - SuM, శు - Su, శూ - SU శుంఠ, SuMTha -n. --dullwit; stupid; blockhead; (rel.) వజ్రశుంఠుడు; శుకం, SukaM -n. --parrot; శుకనాశం, SukanASaM -n. --[bot.] Biguonia indica; శుక్రం, SukraM -n. --sperm; see also శుక్లం; శుక్రలోపం, SukralOpaM -ph. --defective sperm. శుక్రవాహకి, SukravAhaki -n. --[anat.] vas deferens; శుక్రుడు, SukruDu -n. --the planet Venus; the second planet from the Sun in the solar system. శుక్ల, Sukla -adj. pref. --white; (ant.) కృష్ణ; ---శుక్లపదార్ధం = [astron.] white matter. ---శుక్లపక్షం = the waxing half of a lunar month. శుక్లాలు, SuklAlu -n. --cataract; an eye disease; శుచి, Suci -n. -- godliness; tidiness; -- శుచి అంటే అగ్ని. అది అన్నిటినీ పవిత్రం చేస్తుంది. ప్రదేశమూ, వస్తువూ, ఆర్జన ఇవన్నీ పవిత్రం అయినపుడే ఆ వస్తువు శుచి ఔతుంది. పుణ్య కార్యానికీ వాడదగినది శుచి యైన వస్తువే.. మంత్రం చేత అభిమంత్రితమైనది శుచి. చక్కగా చేసిన వంట శుభ్రం.. అది భగవన్నివేదితమై శుచి ఔతుంది. -- Neatness is next to Godliness అంటారు గదా! Godliness అనేది శుచి, Neatness అనేది శుభ్రత. శుచి, శుభ్రం, Suci, SubhraM -ph. --[idiom] tidy, clean అండ్ godly; శుద్ధ, Suddha -adj. --white; pure; clean; stainless; spotless; శుద్ధిచేయు, SuddhicEyu -v. t. --clean and purify; శునకం, SunakaM -n. --dog; శుని, Suni -n. f. --bitch; female dog; శుభం, SubhaM -n. --auspicious thing; good thing; (rel.) అభం, శుభం = good or bad; శుభముహూర్తం, SubhamuhUrtaM -n. --auspicious moment; శుభశ్య శీఘ్రం, SubhaSya SIghraM - ph. -- a Sanskrit phrase meaning, "the sooner the better"; శుభసూచకం, SubhasUcakaM -n. --good omen; శుభ్రం, SubhraM -adj. --clean; tidy; bright; white; neat; శుభ్రం చేయు, SubhraM cEyu -v. t. --make something white, bright and shiny; by implication, to clean; శుభ్రత, Subhrata -n. --cleanliness; శుభాకాంక్షలు, SubhAkAMkshalu -n. --greetings; ---నూతన సంవత్సర శుభాకాంక్షలు = new year greetings. శురూ, shuroo (pronounced as షురూ from Urdu) - n. - beginning; the start; శుల్కం, SulkaM -n. --(1) tax; duty; toll; fee; --(2) dowry; 'శుల్కం' అన్నది ఒక వెల, డిపాజిట్, టాక్స్. వేశ్యకు ఆమె సేవలకు గాను ఇచ్చే డబ్బును కూడా శుల్కం అంటారని నిఘంటువులు చెబుతున్నాయి. 'కన్యా శుల్కం' అంటే ఒక కన్యను తెచ్చుకోవడానికి ఆమెను కన్నవారికి ఇచ్చే ధర, లేక డిపాజిట్; కన్యాశుల్కం ఇచ్చి కొన్నాడు కనుక ఆ కన్యపై సర్వాధికారాలు ఆ పురుషుడికి జమ అయిపోయాయి. అదే వరకట్నం విషయంలో అది వెల యిచ్చి పురుషుని కొనడం కాదు. అతనికి భక్తితో సమర్పించుకొన్న కానుక. కనుక వరకట్నం ఎంత ఇచ్చినా అది ఆ మగవాడి 'ఎంటైటిల్మెంట్' అవుతుంది కానీ అతడు అమ్ముడు పోయినట్లు కాదు. శుల్భం, SulbhaM -n. --a string without any twist; a wire; copper wire; శుశ్రుతుడు, SuSrutuDu -n. --Susruta; the great Indian surgeon of the 6th century B.C. whose book, SuSruta SalyataMtra, was an authoritative treatise on surgery; శుష్కించు, SushkiMcu -v. i. --emaciate; become dry; శుష్క వచనం, Sushka vacanaM -n. --empty words; useless promise; శ్రుతం, SrutaM -n. --(1) the Vedas; (lit.) one that was heard; --(2) hearsay; శ్రుత, Sruta -adj. --heard; శ్రుతపాండిత్యం, SrutapAMDityaM -n. --superficial knowledge; knowledge acquired through the grapevine; knowledge acquired by listening to others; శ్రుతి, Sruti %replacement for old entry -n. --(1) one that was heard; --(2) [music] a singer's signature pitch; starting frequency of a singer's octave; --(3) frequency; pitch; tone; -- శ్రుతి అంటే వినబడేది. స్మృతి అంటే జ్ఞాపకం పెట్టుకునేది; శ్రుతిదండం, SrutidaMDaM -n. --[phys.] tuning fork; శూన్యం, SUnyaM -n. --(1) vacuum; --(2) zero; nothing; నివర్తం; (rel.) ఖాళీ; శూన్యనాళిక, SUnyanALika -n. --vacuum tube; శూన్యవాదం, SUnyavAdaM -n. --nihilism; relativity; (exp.) this word is especially used while referring to Nagarjuna's మాధ్యమిక వాదం. The central premise of this theory is that everything is interdependent. There is nothing absolute. Here శూన్య should be translated as ‘relative’; శూరత్వం, SUratvaM -n. --heroism; bravery; valor; శూరుడు, SUruDu -n. m. --hero; champion; warrior; శూలం, SUlaM -n. --(1) a weapon comprised of a long stick with a sharp tip; ఈటె; బల్లెం; ---త్రిశూలం = trident; Shiva’s weapon. శూల, SUla -n. --(1) a stabbing type of pain; --(2) sharp peg; కొర్రు; --(3) evil eye of a planet on a horoscope; గ్రహశూల; %శృ - SR, శె - Se, శే - SE, శై - Sai, శొ - So, శో - SO, శౌ - Sau శృంఖలం, SRMkhalaM -n. --chain; fetter; cuff; శృంగం, SRMgaM -n. --(1) peak; tip; apex; --(2) horn; ---ఏకశృంగం = one-horned one; rhinoceros. శృంగభంగం, SRMgabhaMgaM -n. --humiliation; to cut one down to size; (lit) de-horning; శృంగాటకం, SRMgATakaM -n. --crossroads; a meeting place of four roads; శృంగారం, SRMgAraM -n. --(1) eroticism; --(2) romance; --(3) grace; elegance; beauty; శృంగారోద్దీపకం, SRMgArOddIpakM - n. -- aphrodisiac; శృంగారోద్దీపకి, SRMgArOddIpaki - n. -- aphrodisiac; శృంగి, SRMgi -n. --horned animal; శృతి, sRti - n. -- musical drone sound; a drone is essential in a practice session or concert of Indian classical music; --సుతి; శృతి పెట్టి, sRti peTTi - n. -- musical drone box; It is similar to a harmonium and is used to provide a drone in a practice session or concert of Indian classical music. శేఫాలిక, SephAlika -n. --[bot.] Nyctanthes arbortristis; శేముషి, SEmushi -n. --intellect; intellectual eminence; శేషం, SEshaM -n. --[math.] remainder; what is left after a division; ---సశేషం = with a remainder; something left over after division. ---నిశ్శేషం = without a remainder; nothing left over after division. శేషతోలన పట్టి, SEshatOlana paTTI -n. --(econ.) trial balance sheet; శ్వేత, SvEta -adj. --white; శ్వేతకం, SvEtakaM -n. --[biol.] albumin; a white protein found in blood, milk, eggs, and so on. శ్వేతకుబ్జ తార, SvEtakubja tAra -n. --[astron.] white dwarf; a type of star; శ్వేతకుష్టు, SvEtakushTu -n. --leucoderma; vitiligo; this is a misnomer as there is no connection between leucoderma and leprosy; శ్వేతపత్రం, SvEtapatraM -n. -- a white paper; a statement containing proposals for action; -- A white paper is an informational document issued by a company or not-for-profit organization to promote or highlight the features of a solution, product, or service that it offers or plans to offer. White papers are also used as a method of presenting government policies and legislation and gauging public opinion; శ్రేఢి, SrEDhi -n. --[math.] progression; sequence; శ్రేణి, SrENi -n. --(1) [math.] series; --(2) line; row; range; ---పర్వతశ్రేణి = mountain range. శ్రేణీకరణం, SrENIkaraNaM -n. --ranking; putting in a specified order; శ్రేయస్సు, SrEyassu -n. --welfare; శ్రేయోరాజ్యం, SrEyOrAjyaM -n. --welfare state; శ్రేయోభిలాషి, SrEyObhilAshi -n. --wellwisher; శ్రేష్టం, SrEshThaM -n. --excellent; best of all; శ్లేష, SlEsha -n. --language with a double meaning; (rel.) double entendre is where the second meaning has sexual or obscene overtones; శైత్యం, SaityaM - n. -- (1) cold; coldness; chilliness; (2) common cold; upper respiratory tract infection consisting of rhinorrhea, nasal congestion, and sore or scratchy throat is familiar to all adults; శైలి, Saili -n. --style; manner of expression; శైలూషం, SailUshaM -n. --[bot.] Argle mormelos; బిల్వవృక్షం; మారేడు; శైవలం, saivalaM -n. --an aquatic plant; శొంఠి, SoMThi -n. --dried ginger; -- [Sans.] విశ్వభేషజం; మహౌషధం; కటుభద్ర; ఆర్ద్రక; శృంగిబేర; -- [ety.] శృంగిబేర > {Gr.] జింజిబెరి > [ Lat. ] జింజిబర్ > [Eng. ] జింజిర్ శోచనీయం, SOcanIyaM -n. --lamentable; sorrowful; శోణం, SONaM -n. --(1) crimson; a shade of red; --(2) blood; శోణితం, SONitaM -n. --covered with blood; శోధకుడు, SOdhakuDu -n. --investigator; detective; శోధన, SOdhana -n. --(1) search; investigation; --(2) resolution; see also పరిశోధన; ---శోధన నాళిక = test tube; పరీక్ష నాళిక. శోఫ, Sopha -n. --inflammation; swelling; -suff. ---itis; ---ఆంత్రశోఫ = inflammation of the intestines; enteritis. ---క్రిమికశోఫ = inflammation of the appendix; appendicitis. శోభ, SObha -n. --glory; luster; radiance; శోభనం, SObhanaM - n. -- nuptials; శోభ కలిగించేది /ఆనంద దాయకము అని శబ్దార్థం; శోభించు, SObhiMcu -v. i. --shine; శోభి, shObhi - n. -- Tinea versicolor; A rash of small red and sometimes scaly spots. People often confuse it with ''guttate psoriasis.'' Tinea versicolor can also cause patches of light or dark skin, which some people might confuse with vitiligo; This is an overgrowth of a type of yeast (fungus) naturally found on your skin. Hot weather, humidity, and sun exposure can make tinea versicolor worse. It's not harmful or contagious. It can be mildly itchy. Tinea versicolor is commonly found on your shoulders, back, and upper chest. శోష, SOsha -n. --fainting spell; tiredness; శోషణం, SOshaNaM -n. --absorption; drying; the act of making something dry either by absorption or evaporation; శ్రోత, SrOta -n. --listener; hearer; శ్రోతలు, SrOtalu -n. pl. --listeners; audience; శ్లోకం, SlOkaM - n. -- a Sanskrit poem with a specified prosody rule; -- శ్లోకం అనుష్టుప్ అనే 8 మాత్రల ఛందోవర్గానికి చెందిన ఒక రూపం. ఉత్పలమాల, శార్దూల విక్రీడితం లాగా అది కూడా ఒక కావ్య రచనకు ఉపయోగపడే పద్యం. శ్లోకంలో నాలుగు పాదాలు. ప్రతీ పాదంలోనూ ఐదవ అక్షరం లఘువు అయి ఉండాలి. రెండు, నాల్గవ పాదాలలో ఏడవ అక్షరం లఘువు అయి ఉండాలి. ప్రతీ పాదంలోనూ ఆరవ అక్షరం గురువు అయి ఉండాలి. మిగిలిన చోటులలో నియమమేమీ లేదు. అంటే, నియమం 5,6,7 అక్షరాలలోనే కనపడుతుంది. దీనిని ఈ విధంగా గుర్తు పెట్టుకోవచ్చు - బేసిపాదాలలో 5,6,7 అక్షరాలు యగణం (లఘువు-గురువు-గురువు) కావాలి. సరిపాదాలలో జగణం(లఘువు-గురువు-లఘువు) కావాలి. పాదం చివరి అక్షరం (ఎనిమిదవది) కూడా గురువే కావాలి. ఇలాంటి లక్షణాలున్న పద్యాన్ని 'శ్లోకం' అంటారు. రామాయణం శ్లోకాలతోనే వ్రాయబడింది. కాలిదాసు రఘువంశం ఎక్కువ భాగం శ్లోకాలలోనే వ్రాయబడింది. -- మంత్రం శ్లోకం రూపంలో కూడా ఒక్కోసారి ఉండవచ్చు. ఐతే అన్ని మంత్రాలూ శ్లోక ఛందస్సులోనే ఉండనవసరం లేదు. అలాగే శ్లోకాలన్నీ మంత్రాలు కావు. మంత్రానికి గురూపదేశం అవసరం; -- స్తోత్రం అనేది దేవత లేదా ఆధ్యాత్మిక వ్యక్తికి అంకితం చేయబడిన శ్లోకం. శ్లోకాల కంటే పొడవుగా ఉంటాయి మరియు బహుళ శ్లోకాలు లేదా చరణాలను కలిగి ఉండవచ్చు. శౌరి, Sauri -n. --[astron.] Hercules; a star constellation; M13, a magnificent globular cluster, can be seen in this constellation; శ్రౌత, Srauta -adj. --audible; </poem> ==Part 3: ష - sha, షా - shA, షి - shi, షో - shO== <poem> షట్, shaT -adj. --six; షట్కం, ShatkaM - n. -- a set of six; sextet; six; షట్కర్మలు, shaTkarmalu - n. -- the six functions suitable for a Brahmin; -- అధ్యయనము, అధ్యాపనము, యజనము, యాజనము. దానము, ప్రతిగ్రహము అనేవి ఆరూ బ్రాహ్మణ విధులు. -- 1. వేద శాస్త్రాలను గురుముఖంగా నేర్చుకోవడం, 2. నేర్చుకొన్న విద్యలను విద్య నేర్పమని ఆశ్రయించిన విద్యార్థులకు వాళ్ల యోగ్యతననుసరించి బోధించడం, 3. యజ్ఞాలు చేయడం, వైశ్వదేవము, అగ్ని ష్టోమము, సోమయాగము వంటివి. 4. తనను యజ్ఞం చేయించమని అడిగినపుడు యాజకత్వం వహించడం. యజ్ఞ దక్షిణలు ప్రతిఫలంగా గ్రహించడం. 5. దానములు చేయడం, గో భూ హిరణ్యాది దానాలు కాలోచితంగా చేయడం. 6. ఇతరులు ఇచ్చే దానాలు స్వీకరించి, వాళ్లను దోష విముక్తులను చేసి, జప తపాదులతో తనలో ఆ దోషం లేకుండా చేసుకోవడం — ఇవన్నీ బ్రాహ్మణుడు తప్పక చేయవలసినవి; షట్‌కోణి, shaT^kONi -n. --[math.] hexagon; (lit.) the six-angled one; షడ్‌చక్కెర, shaD^cakkera -n. --[chem.] hexose sugar; షడ్దర్శనాలు, shaD^darSanAlu - n. pl. -- the six schools of orthodox Indian philosophy; షడ్‌భుజి, shaD^bhuji -n. --[math.] hexagon; (lit.) the six-sided one; షడోజు, shaDOju -n. --[chem.] hexose; a type of chemical substance that goes under the generic name of sugar, but not related to table sugar or sucrose; షర్బత్, sharbath -n. --syrup; షరా, sharA -n. --(1) note below; post script; --(2) status; situation; షరాబు, sharAbu -n. --merchant; షరాయి, shrAyi -n. s. --trousers; షవన దినం, Shavana dinaM %e2t -n. -- civil day; షష్టి, shashTi -n. --sixty; షష్టిపూర్తి, shashTipUrti -n. --completion of sixty years of life; celebration of the sixtieth birthday; -- షష్టిపూర్తి రోజున మనం పుట్టినప్పటి తిథి + పక్షం + మాసం + సంవత్సరం అన్నీ మళ్ళీ కలసి వస్తాయి. ప్రభవ, విభవ, … నుండి మొదలై లెక్కించగలిగిన సంవత్సరాలు మనకు మొత్తం 60 ఉన్నాయి. ఆ 60 సంవత్సరాలు పూర్తయి మళ్ళీ మనం పుట్టినప్పటి తిథి + పక్షం + మాసం + సంవత్సరాల కలయిక వచ్చే సందర్భమే షష్టిపూర్తి. -- ఈ విధంగా ఆనందంతో అత్యంత వైభవంగా జరుపుకొనే పుట్టినరోజున ఆనందంతో పాటు జీవితంలో సగానికి పైగా గడచిపోయింది, ఇక అంతిమ ప్రయాణానికి రోజులు దగ్గర పడుతున్నాయి అనే ఆలోచన కూడా రాక మానదు. ఈ ఆలోచనవల్ల కలిగే భీతిని సమాధాన పరచడానికి కొన్ని కార్యాలు చేయడం పరిపాటి. అవి ఉగ్రరథ శాంతి, మహా మృత్యుంజయ హోమం, నవగ్రహ, చండి, సుదర్శన, లక్షినారసింహ మొదలగు హోమ క్రతువులు చేయడం, పెద్దల ఆశీర్వాదాలు తీసుకుని దానధర్మాలు చేయడం. ఇక్కడ గమనించవలసిన ముఖ్య విషయం: మనిషి పూర్తి జీవితంలో జరుపవలసినవిగా నిర్ధారించిన 16 సంస్కారాలలో 'షష్టిపూర్తి' అనేది లేదు! దానిని మరో వివాహ దినోత్సవంలా జరుపుకోవడం అనేది అసలే లేదు!! షష్ఠి, shashThi -n. --six; the sixth day of the lunar half-month; షష్ఠేంద్రియం, shashThEMdriyaM -n. --the sixth sense organ; షష్ఠేంద్రియజ్ఞానం, shashThEMdriya j~nAnaM -n. --sixth sense; extra sensory perception; షామియానా, shAmiyAnA -n. --awning; tent; a temporary structure made of canvas; షావుకారు, shAvukAru -n. --merchant; money lender; షికారు, shikAru -n. --stroll; pleasure walk; pleasure boat ride; pleasure trip; షురూ, shuroo - n. -- beginning; start; -- ప్రారంభం; సినిమా మొదటి ఆట షురూ అయింది; షోకు, shOku -n. --fashion; షోకులాడి, shOkulADi -n. f. --fashionable woman; షోడశం, shODaSaM -adj. --sixteen; sixteenth; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 961qunfkd7purhu62acfewqmll97u15 0 3024 39127 39065 2026-05-16T03:36:08Z Vemurione 1689 /* Part 2: హం haM, హ - ha */ 39127 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: సం - saM, స - sa== <poem> '''సం - saM''' సంకటం, saMkaTaM -n. --(1) disease; illness; --(2) trouble; difficulty; emergency; సంకటకాలం, saMkaTakAlaM - n. -- emergency; సంకటి, saMkaTi -n. --lunch; meal at noon time; typically cooked cereal; porridge; సంకర, saMkara -adj. --hybrid; not pure bred; cross bred; సంకరణం, saMkaraNaM -n. --cross breeding; hydridization; సంకర్షణ, saMkarshaNa -n. --interaction; సంకలనం, saMkalanaM -n. --addition; compilation; సంకల్పం, saMkalpaM -n. --resolve; resolution; a mental decision or commitment to do something. -- the prolog to many Hindu rituals where the person performing the rite identifies himself/herself by telling the space, time, and genetic coordinates in the universe using the following statement: "అద్యబ్రహ్మణః ద్వితీయ పరార్ధే, శ్వేత వరాహకల్పే, వైవస్వత మన్వంతరే,కలియుగే,ప్రథమపాదే జంబూద్వీపే,భారతవర్షే, భరతఖండే, మేరోర్దక్షిణదిగ్భాగే,కృష్ణా-గోదావర్యోర్మధ్యదేశే, అస్మిన్ వర్తమాన వ్యావహారిక చాంద్రమానేన....సంవత్సరే (ఉత్తర/దక్షిణ) అయనే .... ఋతౌ .... మాసే ....పక్షే ... తిథౌ .... వాసరే ... శుభ నక్షత్రే ... శుభయోగే, శుభకరణే. ఏవం గుణ విశేషణ విశిష్టాయాం,అస్యాం శుభతిథౌ,శ్రీమాన్... గోత్రస్య ..., ధర్మపత్నీ సమేతస్య అస్మాకం సహకుటుంబానాం క్షేమ స్థైర్య ధైర్య విజయ ఆయురారోగ్య ఐశ్వర్యాభి వృద్ధ్యర్థం.... సంకలిత, saMkalita -adj. --aggregated; added; accumulated; సంక్రమణం, saMkramaNaM - n. The passage of the sun (or a planetary body) from one sign of the zodiac into another. -- సూర్యాది గ్రహములు ఒక రాశిని విడిచి మరియొక రాశికి పోవడము. -- see also సంక్రాంతి; సంక్రమణ, SaMkramaNa -n. --transition. సంక్రామిక, saMkrAmika -adj. --contagious; %to e2t సంక్షిప్త, samkshipta -adj. --abbreviated; సంక్షిప్తం, samkshiptaM -n. --brief; summary; abbreviation; సంక్షోభం, samkshObhaM -n. --upheaval; crisis; disturbance; సంకీర్ణ, saMkIrNa -adj. --mixed; related to a coalition; complex; సంకుచిత, saMkucita -adj. --restricted; narrow; సంకు పాషాణం, SaMku pAshANaM -n. --white arsenic; Arsenicum album; సంకుల, SaMkula -adj. -- crowded; agitated; disorderly; confused; సంకుల సమరం, SaMkula samaraM -n. -- mob fight; fierce battle; -- జనసమ్మర్థం వల్ల ఏర్పడిన తొడతొక్కిడి; సంకేతం, SaMkEtaM -n. --sign; symbol; code; secret signal; సంక్షేమం, SaMkshEmaM -n. --welfare; సంక్షోభం, SaMkshobhaM -n. --unrest; disturbance; distress; crisis due to shortage of resources; సంఖ్య, SaMkhya -n. --[math.] number; a sequence of one or more digits; ---అనిష్ప సంఖ్య = irrational number; not a number that can be expressed as a ratio of two integers; ---కరణీయ సంఖ్య = irrational number. ---బేసి సంఖ్య = odd number. ---నిష్ప సంఖ్య = fractional number; rational number. ---సరి సంఖ్య = even number. ---సమ్మిశ్ర సంఖ్య = complex number. ---సంకీర్ణ సంఖ్య = complex number. సంఖ్యాత్మక, saMkhyAtmaka -adj. --numerical; సంఖ్యాధికత్వం, saMkhyAdhi-katvaM -n. --majority; numerical majority; % to e2t సంఖ్యావాచకం, saMkhyAvAcakaM -n. --numeral; number; సంఖ్యాశాస్త్రం, saMkhyASAstraM -n. --[math.] --(1) statistics; --(2) theory of numbers; సంగం, saMgaM -n. --junction; meeting place; సంగణకం, saMgaNakaM -n. --computer; సంగణీకరించు, saMgaNIkariMcu -v. t. --compute; calculate; సంగడి, saMgaDi -n. --(1) couple; pair; --(2) dumb-bell; a pair of weights used in weight lifting; సంగడికత్తె, saMgaDikAtte -n. f. --friend; girl friend; సంగడికాడు, saMgaDikADu -n. m. --friend; boy friend; సంగత, saMgata -adj. --consistent; సంగతంగా, saMgataMgA -adv. --consistently; సంగతత్వం, saMgatatvaM -n. --consistency; సంగత్వం, saMgatvaM - n. -- attachment; (ant.) నిస్సంగత్వం; సంగతి, saMgati -n. --(1) point; issue; news; event; subject matter; topic; circumstance; message; story; occurrence; knowledge; --(2) [music] variation in the way different stanzas in a lyric are rendered with varying melodies; సంగతులు, saMgatulu -n. pl. --issues; news items; సంగమం, saMgamaM -n. --union; junction; ---సాగర సంగమం = the place where a river joins the sea. సంగ్రహం, saMgrahaM -n. --(1) summary; --(2) collection; సంగ్రహాలయం, saMgrahAlayaM -n. --museum; a place where collections are kept; సంగ్రహించు, saMgrahiMcu -v. t. --collect; obtain; acquire;. summarize; సంగ్రామం, saMgrAmaM -n. --conflict; battle; war; సంగీతం, saMgItaM -n. --music; సంగోరు, saMgOru -n. --half portion; సంఘం, saMghaM -n. --(1) group; --(2) society; సంఘ సేవకుడు, saMgha sEvakuDu -n. m. --social worker; సంఘ సేవిక, saMgha sEvika -n. f. --social worker; సంఘటన, saMghaTana -n. --event; incident; సంఘటిత, saMghaTita -adj. --integrated; consolidated; compact; organized; cooperating; -- సంఘటిత ఉద్యోగులు = Organised employees. --అసంఘటిత ఉద్యోగులు = Unorganised employees. సంఘర్షణ, saMgharshaNa -n. --conflict; friction; సంఘాతం, saMghAtaM -n. --collision, union of objects caused by a collision; సంఘీభవించు, saMghIbhaviMcu -v. i. --unite; సంఘీభావం, saMghIbhAvaM -n. --unity; the feeling of being a part of a society; సంజ్ఞ, saMj~na -n. --sign; symbol; gesture; code; సంచయని, saMcayani -n. --[comp.] accumulator; a register used in the arithmetic unit of a digital computer; సంచరించు, saMcariMcu -v. i. --wander about; roam; rove; సంచలనం, saMcalanaM -n. --commotion; disturbance; stir; activity; movement; సంచారం, saMcAraM -n. --(1) meandering; touring; traveling; traversing; wandering; roaming; --(2) [music] meandering into higher notes during the initial phase of a rendition; range; సంచార, saMcAra -adj. --mobile; touring; travelling; సంచాలకుడు, saMcAlakuDu -n. m. --organizer; convener; సంచి, saMci -n. --(1) bag; sac; --(2) purse; సంచిక, saMcika -n. --(1) an issue of a periodical; (rel.) సంపుటి = a volume of a periodical. For a monthly periodical, the issue published each month is a సంచిక, and the collection of issues during a year is సంపుటి; --(2) [comp.] accumulator; సంచిత, saMcita -adj. --accumulated; cumulative; ---సంచిత కర్మ = accumulated karma; గతం లో కూడబెట్టుకున్న కర్మల మూట. దీనిని ప్రాయశ్చిత్త క్రియల ద్వారా పూర్తిగా తొలగించవచ్చు. ---సంచిత నిధి = consolidated fund. సంచీపేరు, saMcIpEru -n. --[comp.] accumulator register; సంజనిత, saMjanita -adj. --created; produced; సంజాయిషీ, saMjAyishI -n. --explanation; in response to an allegation; సంజీవని, saMjIvani - n. --[bot.] ''Selaginella bryopteris;'' A restorative, cordial, reviving medicine, a medicine tending to prolong life, or of sufficient efficacy to raise the dead; This is believed to be the herb that revived Lakshmana in the Indian epic Ramayana; [same as] సంజీవకరణి; see also సంధానకరణి, సౌవర్ణకరణి, విశల్యకరణి; సంత, saMta -n. --(1) farmer’s market; rows of stalls in a market place on a periodic basis, typically once a week; --(2) a Vedic lesson; --(3) unwelcome and nagging disturbance as in వెధవ సంత లాగుంది; ---మైలసంత = fish or meat market. ---మడిసంత = fruit or vegetable market. సంతర్పణ, saMtarpaNa -n. --a feast served on special occasions to large numbers of people; -- తర్పణము అంటే తృప్తి పరచడం. తర్పణం శ్రద్ధగా చేయడం = సం తర్పణము; అన్న సంతర్పణ అంటే ఎక్కువ మందికి అన్నం పెట్టి తృప్తి పరచడం; సంతకం, saMtakaM -n. --signature; సంతతి, saMtati -n. -- offspring; progeny; one's children; సంతరించు, saMtariMcu -v. t. --acquire; accumulate; develop; get; సంతానం, saMtAnaM -n. --offspring; one’'s children; సంతానవంతుడు, saMtAnavaMtuDu -n. m. --one who has children; సంతానవతి, saMtAnavati -n. f. --one who has children; సంతాపం, saMtApaM -n. --sadness; grief; సంతు, saMtu -n. --offspring; progeny; సంతృప్త, saMtRpta -adj. --[chem.] saturated; సంతృప్తి, saMtRpti -n. --satisfaction; సంతోషం, saMtOshaM -n. --happiness; pleasure; సందడి, saMdaDi -n. --bustle; excitement; సందర్భం, saMdarbhaM -n. --context; circumstance; సందర్భ శుద్ధి, saMdarbha suddhi -n. --appropriateness of context; సందర్శకులు, saMdarsakulu -n. pl. --visitors; tourists; సందిగ్ధ, saMdigdha -adj. --doubtful; uncertain; ambiguous; సందిలి, saMdili -n. --upper arm; సందు, saMdu -n. --alley; a narrow street; [coll.] excuse; narrow opening; సందుపిల్లి, saMdupilli -n. --alley cat; సందువా, saMduvA -n. --pomfret (fish); ---తెల్ల సందువా = silver pomfret; white pomfret; ''Pampus argentius.'' ---సూది సందువా = grey pomfret; ''Pampus argentius.'' ---నల్ల సందువా = brown pomfret; black pomfret; ''Parastromateus niger.'' సందేశం, saMdESaM -n. --message; news; tidings; సందేహం, saMdEhaM -n. --doubt; suspicion; hesitation; uncertainty; సందేహాస్పద, saMdEhAspada -adj. --doubtful; uncertain; సందోహం, saMdOhaM -n. --multitude; crowd; సందేహశీలుడు, saMdEhaSIluDu - n. -- skeptic, one who doubts everything; -- సంశయవాది; సంధ్య, saMdhya -n. --(1) dusk; dawn; the times of day joining sunlight and darkness; (lit.) the junction time; --(2) religious rites performed at dusk; సంధ్యావందనం; ---ఉషసంధ్య = dawn; ప్రాతఃకాలం; ---సాయంసంధ్య = dusk; సాయంకాలం; --- సంధ్యాకాలం = సూర్యోదయానికి ముందు 30 నిమిషాల పాటు ఉండే కాలాన్ని సంధ్యాకాలం అంటారు. --- ఉషోదయం = సంధ్యాకాలానికి ముందు 30 నిమిషాలను ఉషోదయం అంటారు. --- బ్రహ్మముహూర్తం = దానికి ముందు ఉండే 48 నిమిషాల సమయాన్నే బ్రహ్మముహూర్తం అంటారు. సంధాత, saMdhAta %e2t -n. --organizer; one who unites; సంధానం, saMdhAnaM -n. --synthesis; concatenation; joining together; సంశ్లేషణ; సంధానకరణి, saMdhAnakaraNi --n. -- a medicinal herb said to have the miraculous property of making torn flesh or broken bones whole; the identity of this is not known at present; [see also] విశల్యకరణి, సంజీవకరణి, సౌవర్ణకరణి; సంధాన భాష, saMdhAna bhAsha -n. --link language; సంధాయక, saMdhAyaka -adj. --connective; connecting; సంధాన రసాయనం, saMdhAna rasAyanaM -n. --synthetic chemistry; సంశ్లేష రసాయనం; సంధ్యావందనం, saMdhyAvaMdanaM -n. --the prayer offered to the Sun and other elements of nature at dawn and dusk; సంధ్యారాగం, saMdhyArAgaM -n. --redness of the sky at dawn or dusk; సంధి, saMdhi -n. --(1) junction; union; --(2) a grammatical construct joining two words; euphonic combination; --(3) truce; pact; --(4) delirium; ---యుగసంధి = period of transition between two eras. ---త్రికసంధి = a grammatical construct in Telugu and Sanskrit. సంధించు, saMdhiMcu -v. t. --bring together; సంధికాలం, saMdhikAlaM -n. --transition priod; juncture; సంన్యాసి, saMnyAsi - n. -- one who gave up all worldly things; one who gave up attachments to this physical material world; -- సర్వసంగపరిత్యాగి; see also సన్నాసి; సంపంగి, saMpaMgi - n. -- a fragrant flower; --- తీగ సంపంగి = a flowering shrub with greenish-yellow flowers; [bot.] ''Artabotrys hexapetalus;'' --- చెట్టు సంపంగి = a flowering tree with greenish yellow scented flowers; [bot.] ''Canaga odorota;'' సంపద, saMpada -n. --wealth; resource; ---ఖనిజ సంపద = mineral wealth. ---జల సంపదలు = water resources; నీటి వనరులు; ---సహజ సంపదలు = natural resources. సంపన్న, saMpanna -adj. --wealthy; rich; సంపర్కం, saMparkaM -n. --contact; సంప్రదాయం, saMpradAyaM -n. --tradition; custom; practice; సంప్రదాయ సిద్ధ, saMpradAya siddha -adj. --traditional; conventional; -- సాంప్రదాయ; సంప్రదింపులు, saMpradiMpulu -n. pl. --discussions; negotiations; consultations; సంపాతం, saMpAtaM - n. -- (1) fall; quick downward fall; quick downward swoop; (2)[math.] superposition; occupying a slot (space or time) simultaneously; సంపాదకత్వం, saMpAdakatvaM -n. --editorship; సంపాదక వర్గం, saMpAdaka vargaM -n. --editorial board; సంపాదకుడు, saMpAdakuDu -n. --editor (of a magazine or newspaper); the editing of a movie is called కూర్పు; ---ఉప సంపాదకుడు = assistant editor. ---సహాయ సంపాదకుడు = associate editor. సంపాదకీయం, saMpAdakIyaM -n. --editorial; సంపాదన, saMpAdana -n. --earnings; సంపాదించు, saMpAdiMcu -v. i. --earn; obtain; procure; get; సంపుటి, saMpuTi -n. --volume of a periodical; same as సంపుటం; సంపెంగ, saMpeMga -n. --champaka; [bot.] Michelia champaka; also సంపంగి, [Sans.] చంపక; సంబంధం, saMbaMdhaM -n. --(1) relationship; kinship; alliance; --(2) contextual relevance; --(3) a match for a prospective wedding; సంబంధి పదకోశం, saMbaMdhi padakOSaM -n. --thesaurus; సంబరం, saMbaraM -n. --(1) festival; --(2) happiness; [[నీటిబ్రాహ్మీ|సంబరేణి]], saMbarENi -n. --[bot.] ''Bacopa monnieri;'' సంబారాలు, saMbArAlu -n. pl. --(1) cooking ingredients; --(2) spices used in cooking; సంబోధన, saMbodhana -n. --addressing; సంభవించు, saMbhaviMcu -v. i. --happen; occur; సంభ్రమం, saMbhramaM -n. --(1) thrill; excitement; --(2) surprise; bewilderment; సంభారం, saMbhAraM -n. s. --supplies; equipment; సంభావన, saMbhAvana -n. --(1) respect; honor; esteem; --(2) token of respect; a gift given in recognition of the display of a scholarly talent; see also దక్షిణ; సంభావ్యం, saMbhAvyaM -n. --probable; సంభావ్యత, saMbhAvyata -n. --[math.] probability; ---It is possible that it will rain tomorrow, and I would estimate the probability of rain tomorrow is 46% = రేపు వాన పడే సావకాశం వుంది. రేపు వాన పడే సంభావ్యత 46% వుందని అంచనా వేస్తున్నాను. సంభాషణ, saMbhAshaNa -n. --dialog; conversation; సంయమనం, saMyamanaM -n. --restraint; forbearance; self-denial; control; moderation; balance; సంయుక్త, saMyukta -adj. --joint; mutual; సంయుక్తాక్షరం, saMyuktAksharaM -n. --a combination of more than two consonants; సంయోగం, saMyOgaM -n. --conjugation; unification; joining together; synthesis; chemical reaction; సంయోగ జంటబంధం, saMyOga jaMTabaMdhaM -n. --[chem.] conjugate double bond; సంయోజిత, saMyOjita -adj. --conjoined; attached; సంరంభం,saMraMbhaM -n. --excitement; సంరక్షణ, saMrakshaNa -n. --protection; conservation; preservation; patronage; సంవర్గ, saMvarga -adj. --categorical; సంవర్గమానం, saMvargamAnaM -n. --[math.] logarithm; సంవత్సరం, saMvatsaraM -n. --year; సంవాదం, saMvAdaM -n. --debate; argument; ---సంవాద చాతుర్యం = debating talent. సంవిధానం, saMvidhAnaM -n. -- (1) technique; mechanism; arrangement; (2) constitution; a body of fundamental principles or established precedents according to which a state or other organization is acknowledged to be governed; సంవిధాన శాస్త్రం, saMvidhAna SastraM -n. --technology; సంవేగం, saMvEgaM -n. --acceleration; haste; hurry; సంవేదక, saMvEdaka -adj. --[bio.] sensory; ---సంవేదక నాడులు = sensory nerves. సంశయం, saMSayaM -n. --doubt; సంశయాస్పద, saMSayAspada -adj. --doubtful; questionable; సంశ్లేషణ, saMSlEshaNa -n. --synthesis; fusion; (ant.)విశ్లేషణ; సంస్కరణ, saMskaraNa -n. --reform; సంస్కర్త, saMskarta -n. --reformer; సంస్కరించు, saMskariMcu -v. t. --(1) reform; --(2) cremate a dead body; సంస్కారం, saMskAraM - n. -- doing things well; cultured behavior సంస్కారాలు, saMskArAlu - n. -- the set of things that ought to be done well, according to scriptures; -- పుట్టినది మొదలు ఆయా వయసులలో మంత్రపూర్వకంగా చేసే క్రియలు సంస్కారాలు. జాతకర్మ మొదలు అంత్యేష్టి వరకూ 16 సంస్కారాలు చేస్తారు. అన్నప్రాశనం, చెవులు కుట్టడం, అక్షరాభ్యాసం, ఉపనయనం, వివాహం, మొదలైనవి సంస్కారాలు; సంస్మరణ, saMsmaraNa -adj. --memorial; సంస్కృతం, saMskRtaM -n. --Sanskrit; సంస్కృత, saMskRta -adj. --polished; cultured; సంస్కృతి, saMskRti -n. --culture; culture of a society; సంస్థ, saMstha -n. --organization; institution; establishment; సంసారం, saMsAraM -n. --the household; family; see also కుటుంబం; సంసారి, saMsAri -n. --family person; householder; సంస్కారం, saMskAraM -n. --cultured behavior; polished behavior; సంస్థాపకుడు, saMsthApakuDu -n. m. --founder; సంస్థానం, saMsthAnaM -n. --feudal state within British India; సంసిద్ధం, saMsiddhaM -n. --ready; సంహితం,saMhitaM -n. --collection; compilation; compendium; book; సంస్థిత, saMsthita -adj. --established; సంహారం, saMhAraM - n. --(1) killing; destruction; --(2) folding --- వేణీ సంహారం = folding the hair; సంహిత, saMhita - n. -- a compilation; a collection; the first of the four parts of the Vedas; -- పూజలలో హోమాలలో చదివే మంత్రాలు, స్తుతులు సంహితలో ఉంటాయి. -- చరక సంహిత = an authoritative book on Ayurveda; సంక్షోభం, saMkshObhaM -n. --shortage; '''స - Sa''' స, sa -n. --first of the seven notes of Indian music; the seven notes are : స, రి, గ, మ, ప, ద,న స, sa -pref. --with; along; ---సచేల = clothed; with clothes. ---సాలంకృత = decorated; with ornaments. ---సాధికార = authoritative; with authority. సకల, sakala -adj. --all; entire; omni; see also సర్వ; సకృత్తుగా, sakRuttugA -adv. --rarely; seldom; సకిలింత, sakiliMta -n. --neighing of a horse; సకృత్తుగా, sakRttugA --adv. -- seldom; rarely; scarcely; సఖ్యము, sakhyamu -n. --friendship; సఖుడు, sakhuDu -n. m. --friend; సఖి, sakhi -n. f. --friend; companion; సగం, sagaM -n. --half; ---చెరిసగం = half each, the assumption being that there are two people to share. సగటు, sagaTu -n. --average; mean; సగటు సముద్ర మట్టం, sagaTu samudra maTTaM -ph. --mean sea level; సగుణ బ్రహ్మ, saguNa brahma - n. - The Supreme Universal Power that is within the capability of description and understanding, Vishnu, Shiva, Shakti, Rama, Krishna, etc.; see also నిర్గుణ బ్రహ్మ; సగ్గుబియ్యం, saggubiyyaM -n. --sago; tapioca; a grain-like preparation made from the starchy substances found in a variety of palm-like trees such as ''Metroxylon sagu'', ''M. rumphi'', ''M. leave'', (Jatropha family); In India, this is often made from Casava root or ''Manihot utilissima''; (కర్ర పెండలం); -- [Hindi] sabudana; సగ్గుతాడి, saggu tADi -n. --sago palm; [bot.] Cycas revoluta; సగుణ, saguNa -adj. --with qualities; with attributes; with properties; సగోత్రీయత, sagOtrIyata -n. --consanguinity; relationship by descent from the same ancestor; a genetic relationship stretched over many generations; see also రక్తసంబంధం; సగోత్రుడు, sagOtruDu -n. --consanguine; kinsman; (rel.) జ్ఞాతి; దాయ; దాయాది; సచిత్ర, sacitra -adj. --illustrated; with figures; సచివాలయం, sacivAlayaM -n. --secretariat; an office where the offices of ministry are located; సచివుడు, sacivuDu -n. m. --minister; adviser; councilor; secretary; సచ్ఛిద్ర, sacchidra -adj. --perforated; porous; సజల, sajala -adj. --diluted; hydrated; combined with water; సజ్జ, sajja -n. --(1) basket; a basket made of beads or dried seeds; wicker basket; --(2) ornamental armor; సజ్జలు, sajjalu -n. --spiked millet; [bot.] ''Penicillata spicata; Holcus spicatus''; -- సజ్జలు బలవర్ధకమైన ఆహారం. సజ్జలతో చేసిన ఆహారపదార్థాలు రుచితో పాటు ఆరోగ్యానికీ మేలు చేస్తాయి; సజ్జలు ప్రాణ్యములని సరఫరా చేసే చక్కటి ఆహారం; వంద గ్రాముల సజ్జలు 378 కేలరీల శక్తిని ఇస్తాయి. వీటిలో ఖటికం, ఇనుము అధికంగా ఉంటాయి. భాస్వరం శాతం అధికంగా ఉన్న సజ్జలు కణాభివృద్ధిలో కీలకపాత్ర పోషిస్తాయి; సజ్జలతో రొట్టె, చపాతీ, దోశ .. ఇలా రకరకాల వంటకాలు చేసుకోవచ్చు. -- గంటెలు; సజాతీయత, sajAtIya -adj. --kindred; belonging to the same clan; సజావుగా, sajAvugA -adv. --on an even keel; సజ్జితం, sajjitaM -n. --armored; సజ్జిత రథం, sajjita rathaM -n. --armored vehicle; tank; సజీవ, sajIva -adj. --alive; living; live; (ant.) నిర్జీవ; ---సజీవ శిలాస్తులు = living fossils. సడలించు, SaDaliMcu -v. t. --loosen; make less tight; unscrew; సడ్డకుడు, saDDakuDu - n. --co-son-in-law; the husband of a man's wife's sister; -- షడ్డకుడు; షడ్డకురాలు = codaughter-in-law; the wife of a woman's husband's brother; సడి, saDi -n. --noise; సణుగుడు, SaNuguDu -n. --(1) murmuring; murmur; --(2) grumbling; సతతము, satatamu -adj. --always; సత్కరించు, satkariMcu -v. t. --honor; సత్యం, SatyaM -n. --truth; సత్యసారణి, SatyasAraNi -n. --[logic] truth table; సత్రకాయ, satrakAya -n. --sidekick; సత్రం, satraM -n. --choultry; rest house for travellers; inn; hostel; lodging; tavern; సత్వం, satvaM -n. --power; ---విద్యుత్ సత్వం = electrical power. % e2t సత్వరంగా, satvaraMgA -adv. --expeditiously; quickly; on the double; సత్యం, satyaM -n. --truth; -- సత్యమనఁగా పరమార్థ సత్యము (the ultimate philosophical truth); సత్యవర్తనం, satyavartanaM -n. --probity; సత్యసంధత, satyasaMdhata -n. --truthfulness; సతాయించు, satAyiMcu -v. t. --bother; torment; irritate; tease; సత్తా, sattA -n. --strength; power; energy; సత్యాగ్రహం, SatyAgrahaM -n. --civil disobedience; సతీర్థ్యుడు, satIrthyuDu - n. -- another student from the same mentor; a fellow disciple who studied at the same teacher at a different time; -- see also సహాధ్యాయుడు; సత్తు, sattu -n. --pewter; an alloy traditionally composed of 85–99% [[tin]], mixed with [[copper]], [[antimony]], [[bismuth]], and sometimes [[silver]]. Copper and antimony act as hardeners while lead is more common in the lower grades of pewter, that gives a bluish tint; Pewter has a low [[melting point]], around {{convert|170|-|230|C|F}}, depending on the exact mixture of metals; it was widely used for special purpose cooking vessels in India in the pre-independence era; It probably is not a good idea to use this material for cooking; ---సత్తు రూపాయి = a counterfeit rupee coin. సదనం, sadanaM -n. --house; dwelling; residence; hostel; dormitory; సదరు, sadaru -adj. --the said; the above referenced; ---సదురు శ్రీవారు = the said husband. సదస్సు, sadassu -n. --assembly of learned people; meeting; conference; congregation; సభ; సదస్యులు, sadasyulu -n. pl. --attendees; participants in a conference; సదా, sadA -adj. --always; సదాపనస, sadApanasa -n. --breadfruit tree; a starchy fruit tree found in the Pacific islands; [bot.] Artocarpus altilis; సదాపాకు, sadApAku -n. --garden rue; a strong-scented herb with medicinal properties; [bot.] Ruta chalepensis; సదిశరాసి, sadiSarAsi -n. --[math.] vector; a mathematical quantity with a magnitude and direction; % to e2t సదుపాయం, sadupAyaM -n. --convenience; comfort; see also సౌకర్యం; సద్దు, saddu -n. --noise; sound; same as శబ్దం; సద్యోగం, sadyOgaM --echo word with ఉద్యోగం; సద్యోగర్భం, sadyOgarbhaM - n. -- nascent pregnancy; instantaneous pregnancy; a pregnancy wherein a child is born without the usual gestation period, such as those cited in the Puranas; సద్యోజాత, sadyOjAta -adj. --nascent; (ety.) సద్యః + జాతః = అప్పుడే పుట్టిన; సన్నగిల్లు, sannagillu -v. i. --become lean; decrease in size; diminish; సన్నని, sannani -adj. --slender; thin; fine; lambent; --- lambent light = సన్నని వెలుగు; చల్లని వెలుగు; --- lambent candle light = రెపరెపలాడే కొవ్వొత్తి వెదజల్లే సన్నని వెలుగులో; సన్నకారు, sannakAru -adj. --small scale; small; సన్నపావాలి, sannapAvAli -n. --[bot.] Portulacea meridiana; సన్నజాజి, sannajAji -n. --jasmine; [bot.] ''Jasmimu ariculatum;'' సన్నయేలకి, sannayElaki -n. --[bot.] ''Elettaria cardamomum;'' ఏలకులు; సన్నరాష్ట్రం, sannarAshTraM -n. --[bot.] ''Alpinia chinencis;'' సనాతనం, sanAtanaM -n. --traditional; classical; eternal; permanent; Vishnu; (ant.) అధునాతనం; సన్నాయి, sannAyi -n. --Indian clarinet; సన్నాహం, sannAhaM -n. --effort; preparation; సన్నాసి, sannAsi -n. --a useless fellow; see also సంన్యాసి; సన్యాసి, sanyaasi - n. -- an ascetic; a monk; -- సత్ లో న్యాసం చేయడం సన్న్యాసం. ఆ ధర్మం కేవలం బ్రాహ్మణులకు మాత్రమే విధించబడినది; అప్పుడు గాయత్రీ మంత్రంతో సహా అన్నీ భగవంతుడిలో న్యాసం చేసి, కేవలం "నారాయణ" స్మరణే ఆ సన్యాసి చేయవలసిన విధి ఔతుంది; -- గోస్వామి; బైరాగి; కర్మంది; సన్నికల్లు, sannikallu - n. -- a stone slab on which condiments are ground; a grinding slab; -- కల్లు అనగా తమిళం, కన్నడ భాషలలో రాయి అని అర్థం. సన్నికృష్ట, sannikRshTa -adj. --proximate; very near; -- (ant.) విప్రకృష్ట; సన్నిధానం, sannidhAnaM -n. --proximity; presence; సన్నిధానవర్తి, sannidhAnavarti -n. --gatekeeper; lookout; a sentry; a person who controls access to an important person; సన్నిపాతజ్వరం, sannipAtajvaraM -n. --typhoid; (lit.) the coincidence of fever and delirium; సన్నివేశం, sannivESaM -n. --(1) contact; proximity; --(2) scene; --(3) event; సన్నిహిత, sannihita -adj. --close; adjacent; proximate; సన్నిహితుడు, sannihituDu -n. --close friend; a person close by; సపదాంశం, sapadAMSaM -n. --[ling.] allomorph; any of the variant forms of a morpheme; సపర్య, saparya -n. --service; %to e2t సప్త, sapta -pref. --seven; the seventh; సప్తకం, saptakaM - n. -- a group of seven; సప్తమి, saptami -n. --the seventh day of the lunar half-month; సప్తర్షి మండలం, saptarshi maMDalaM -n. --The Big Dipper; The Plow; a group of stars in Ursa Major, the Great Bear; (lit.) the region of the seven sages; this is the constellation best known for locating the Polaris in the northern skies; the middle star in the tail of the Bear is a double star, Mizar (Vashista) and Alcor (Arundhati); సప్త రుషులు, sapta ruShulu -n. --(1) The seven stars of the big Dipper; Starting from the tip of the Dipper, the stars are: Alpha Dubhe = Viswamitra or Kratu; Beta Merak = Jamadagni or Pulaha; Gamma Phegda = Bharadwaja or Pulastya; Delta Magrez = Gautama or Angirasa; Epsilon Alioth = Atri; Zeta Mizar = Vasishta; Eta Alkaid = Kashyapa or Marichi; Mizar's companion star is Alcor = Arundhati సప్తాహం, saptaahaM - n. -- a program that runs for seven days; -- సప్తాహం అంటే ఏడు రోజుల (పగళ్ల) పాటు జరిగే కార్యక్రమం. ఉదాహరణకు భాగవత సప్తాహం అంటే ఏడు రోజులపాటు భాగవతాన్ని చెప్పుకోవడం; సపోటా, sapOTA -n. --sapota; sapodilla plum; [bot.] ''Manilkara achras; Achras sapta; Manilkara zapota;'' (note) పాల సపోటా, గేదె సపోటా, బనానా సపోటా అని రకాలు ఉన్నాయి; -- Banana sapota (Long Chikoo) cultivar is a popular choice for home gardeners due to its rapid growth and delicious fruit. సబ్జాగింజలు, sabjAgiMjalu -n. --seeds of sweet basil; [bot.] ''Ocimum basilicum''; -- వనతులసి విత్తనాలు; రుద్రజడ విత్తనాలు; -- సబ్జాగింజలు నీటిలో నానే సరికి వాటి మీద తెల్లటి గుజ్జు వంటి మ్యూకస్ పొర ఏర్పడుతుంది. నానిన సబ్జా విత్తులు మూత్రకారి (diuretic)గానూ, శృంగారోద్దీపకాలు (aphrodisiac)గానూ, చెమట పట్టించేవి (diaphoretic) గానూ, కడుపులోనుంచి గ్యాస్ ను వెడలించేవి (carminative) గానూ పేరొందాయి. ఈ (తులసి) మొక్క ఆకుల రసం కడుపులో క్రిమిదోషాన్ని నివారిస్తుంది. దీని వేళ్ళు జ్వర హారిణి (febrifuge) గా పనిచేస్తాయి. ఈ వేళ్ళ రసాన్ని పాము విషానికి విరుగుడు (antidote to snake-poison) గానూ ఉపయోగిస్తారు; సబ్జా విత్తులు తీసుకుంటే అవి శరీరంలో అతికాకను తగ్గిస్తాయి. సబ్జా నీళ్ళు తాగిన వెంటనే కళ్ళు చల్లబడతాయి. ఈ విత్తులు గనేరియా (Gonorrhoea) నివారణకు అద్భుతంగా పనిచేస్తాయి. ఒకప్పుడు పశ్చిమ ఆశియా దేశాలలో గనేరియా విపరీతంగా వ్యాపించి అపారమైన జన నష్టం జరిగిందట. అప్పటి నుంచీ ముస్లిం కుటుంబాలలో సబ్జా విత్తుల వాడకం, వారి ఇళ్ళలో సబ్జా తులసి మొక్కల పెంపకం ఒక తప్పనిసరి విషయంగా అలవాటయిందని అంటారు; సబ్బు, sabbu -n. --soap; the material obtained from a reaction between an alkali such as caustic potash or caustic soda and a fatty substance like oil; a soap is different from a detergent; సబ్బుబిళ్ల, sabbubiLLa -n. --a cake of soap; సబ్బుబుడగ, sabbubuDaga -n. --soap bubble; సబ్బునురుగ, sabbunuruga -n. --lather from soap; సభ, sabha -n. --meeting; conference; gathering; సభ్యత, sabhyata -n. --social courtesy; etiquette; norm of behavior in a group; సభ్యత్వం, sabhyatvaM -n. --membership; సభాపతి, sabhApati -n. m. --chairman of a meeting; సభాసదులు, sabhasadulu -n. pl. --attendees; participants in a meeting; సభాస్థలి, sabhAsthali -n. --venue; meeting place; assembly hall; సభికుడు, sabhikuDu - n. -- (1) gambler; a participant in a gambling game; (2) a member in an assembly; సభ్యులు, sabhyulu -n. pl. --(1) members; (2) attendees; participants in a meeting; సభ్యోక్తి, sabhyOkti -n. --euphemism;a gentle way of saying something unpleasant; సమంజస, samaMjasa -adj. --just; reasonable; సమంగా, samaMgA -adv. --evenly; properly; సమ, sama -pref. --iso; equal; సమకట్టు, samakaTTu -v. i. --(1) prepare; make ready; --(2) attempt; సమక్షం, samakshaM -n. --presence; సమకాలీకులు, samakAlIkulu -n. --contemporaries; people who lived at the same time; సమకూర్చు, samakUrcu -v. i. --arrange; bring out; provide; సమగ్ర, samagra, -adj. --entire; whole; complete; comprehensive; సమతలం, samatalaM -n. --plane; flat plane; తలం is a surface; సమతులిత, samatulita -adj. --balanced; సమద్విబాహు త్రిభుజం, samadvibAhu tribhujaM -n. --[math.] isosceles triangle; సమన్వయం, samanvayaM -n. --coordination; reconciliation; సమన్వయ కర్త, samanvaya karta -ph. --coordinator సమపీడనరేఖ, samapIDanarEkha -n. --isobar; % e2t సమబాహు త్రిభుజం, samabAhu tribhujaM -n. --[math.] equilateral triangle; సమభాగి, samabhAgi -n. --[chem.] isomer; each of two or more compounds with the same formula but a different arrangement of atoms in the molecule and different properties; -- [phys.] isomer; each of two or more atomic nuclei that have the same atomic number and the same mass number but different energy states. సమభావం, samabhAvaM -n. --equanimity; సమయం, samayaM -n. --(1) time; --(2) opportune moment; chance; సమయసారణి, samayasAraNi -n. --timetable; సమయస్పూర్తి, samayaspUrti -n. --the presence of mind; spontaneity; సమయోచిత, samayOcita -adj. --timely; topical; సమర్ధత, samardhata -n. --capability; competence; సమరూపత, samarUpata -n. --isomorphism; సమవాయం, samavAyaM -n. --(1) continuum; --(2) group; gathering; -- విడదీయలేని బంధం; ---స్థలకాల సమవాయం = space-time continuum. సమస్త, samasta -adj. --all; whole; entire; complete; సమస్తం, samastaM -n. --everything; సమస్య, samasya -n. --problem; challenge; task; enigma; సమశీతలం, samaSItalaM -adj. --temperate; సమ్మతి, sammati -n. --consent; agreement; assent; సమ్మర్దం, sammardaM -n. --crowd; throng; the rush of people; సమాంతర, samAMtara -adj. --parallel; సమానాంతర; ---సమాంతర రేఖలు = parallel lines. ---సమాంతర క్రియ = parallel operation. సమాకరణం, samAkaranaM -n. --[math.] processing; సమాకలనం, samAkalanaM -n. --[math.] integration; సమాఖ్య, samAkhya -n. --federation; సమాచారం, samAcAraM -n. --information; news; సమాజం, samAjaM -n. --community; association; congregation; club; society; group of like-minded people; సమాజశాస్త్రం, samAjaSAstraM -n. --sociology; సమాధానం, samAdhAnaM -n. --reply; response; answer; సమాధానపడు, samAdhAnapaDu -v. i. --acquiesce; come to terms; సమాధి, samAdhi -n. --(1) grave; tomb; --(2) a state of deep meditation; concentration of mind continuously for a period of 12 x 12 x 12 seconds = 28 minutes 48 seconds (according to Yoga Sutra); --(3) a state of enlightenment of super-consciousness; the union of individual consciousness with cosmic consciousness; సమానం, samAnaM -n. --equal; సమానత్వం, samAnatvaM -n. --equality; సమానార్థక, samAnArthaka -adj. --synonymous; సమాపక, samApaka -adj. --finite; ---సమాపకక్రియ = finite verb. సమాయత్త, samAyatta -adj. --prepared; ready; సమాలోచన, samAlOcana -n. --consultation; సమావృతం, samAvRtaM -adj. --surrounded; సమావేశం, samAvESaM -n. --conference; assembly; congregation; meeting; ---జనాంతిక సమావేశం = closed-door meeting. ---శిఖరాగ్ర సమావేశం = summit meeting. సమాశ్రయం, samASrayaM -n. --alliance; సమాసం, samAsaM -n. --compound phrase; a compound word formed by the combination of two or more nouns or a noun and a verb and whose meaning can be deduced from the meanings of the component words; -- సమాసంలోని పదములని విడదీసినప్పుడు విగ్రహవాక్యం ఏర్పడుతుంది; సమాసపదములను విడదీయడాన్ని 'వ్యాసము' అంటారు. వ్యాసము అనగా 'ఒక విషయమును సమగ్రముగా విడదీసి వివరించడము'. కాబట్టి సమాసము - వ్యాసము రెండూ ఒకదానికొకటి వ్యతిరేక పదములు; -- సమాసం అంటే రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ పదాలు కలిసి ఒకే పదంగా మారడం. ఉదాహరణకు, 'రామబాణం' (రాముని యొక్క బాణం); -- కేవలం తెలుగు పదాల కలయికతో ఏర్పడినవి పదబంధాలు (phrases); సమితి, samiti -n. --collection, assembly, set; [math.] A set is a collection of things that share a common property; ---అపరిమిత సమితి = [math.] Infinite set. ---ఐక్యరాజ్య సమితి = The United Nations; an assembly of nations. ---తెలుగు కళా సమితి = Telugu Arts Association. ---పరిమిత సమితి = [math.] finite set. సమిధ, samidha -n. --firewood; esp. the twigs used in religious fire rituals; సమ్మిళిత, sammiLita -adj. --mixed; mingled; సమీకరించు, samIkariMcu -v. t. --equate; సమీకరణం, samIkaraNam -n. --equation; ---బీజ సమీకరణం = algebraic equation. ---బౌల్య సమీకరణం = Boolean equation. ---వర్గ సమీకరణం = quadratic equation. సమీకృత, samIkRta -adj. --unified; integrated; సమీక్ష, samIksha -n. --review; సమీప, samIpa -adj. --close; proximate; adjacent; సమీప బిందువు, samIpa biMduvu -n. --perigee; the point that is closest to the focus in an ellipse; సముచ్చయం, samucchayaM -n. --[gram.] the conjunction suffixes that join words, as in ను and యు; ఉ. అతడునూ, నేనునూ; --సముచ్చయార్థకం; సముద్రం, samudraM -n. --sea; (rel.) మహాసముద్రం; అఖాతం; సముద్రజలం, samudrajalaM -n. --seawater; సముద్రగర్భం, samudragarbhaM -n. --(1) seafloor; --(2) the depths of sea; సముద్రతీరం, samudratIraM -n. --seashore; beach; సముద్ర మట్టం, samudra maTTaM -n. --sealevel; సముద్ర శైవాలం, samudra SaivAlaM -n. --sea weed; % to e2t సముద్రపు నాచు, samudrapu nAcu -n. --kelp; % to e2t సముద్రపు పాటు, samudrapu pATu -n. --ebb; సముద్రపు పోటు, samudrapu pOtu -n. --tide; flow; సముదాయం, samudAyaM -n. --aggregate; collection; సమూహం, samUhaM -n. --group; collection; crowd; సమృద్ధి, samRddhi -n. --abundance; plentiful; సమ్మె, samme -n. --strike; work stoppage; సమ్మెట, sammeTa -n. --sledgehammer; సమేతంగా, samEtaMgA -adv. --accompanied by; with; సమైక్య, samaikaya -adj. --united; concerted; సయ్యాట, sayyATa -n. --sport; amorous play; సయోధ్య, sayOdhya -n. --amity; friendly relationship; సరం, saraM -n. --garland; necklace; ---ముత్యాల సరం = pearl necklace. సరంజామా, saraMjAmA -n. --paraphernalia; సరంబి, saraMbI -n. --(1) ceiling; --(2) ceiling made out of planks; scafolding; సరణి, saraNi -n. --array; table; tabulation; %to e2t సరఫరా, sarapharA -n. --supply; supplies; సరఫరా చేయు, sarapharA cEyu -v. t. --supply; సరస, sarasa -n. --proximity; సరసపరిల్లా, sarasaparilla -n. -- Indian Sarasaparilla; [bot.] ''Hemidesmus indicus;'' -- Sarsaparilla; [bot.] ''Sassafras albidum; Smilax ornata;'' -- A plant with heart-shaped leaves; This has many names - 43 in Kannada, 41 in Sanskrit, 33 in Telugu, and 12 in Hindi; the root is the edible part and has many medicinal uses; -- a root beer like soft-drink; -- Since safrole, a key component of sassafras, was banned by the U.S. Food and Drug Administration in 1960 due to its carcinogenicity, most commercial root beers have been flavored using artificial sassafras flavoring; -- అనంతమూల; సరస్సు, sarassu -n. --lake; (rel.) సరోవరం = big lake; సరళ, saraLa -adj. --straight; linear; (ant.) విరళ = nonlinear; (rel.) ఘాతీయ = exponential; సరళములు, saraLamulu -n. pl. --[gram.] soft consonants; voiceless unaspirated plosives; ‘గ, జ, డ, ద, బ’ లు; సరళ రేఖ, saraLa rEkha -n. --straight line; సరళి, saraLi -n. --trend; course; style; సరళీకరణ, saraLIkaraNa -n. --simplification; streamlining; సరసం, sarasaM - adj. -- (1) Juicy, tasty.రసయుక్తమైన, సుస్వాదువైన; (2.) Sapid, soft.లలితమైన;(3.) Good, virtuous; (4.) Charming, agreeable, pleasant, elegant, sweet.అందమైన, మనోహరమైన; (5.) funny, merry.పరిహాసమైన; (6.) Easy, cheap.చవుకైన సరస్వతి ఆకు, sarasvati Aku -n. --Indian pennywort; [bot.] ''Centella asiatica;'' బ్రహ్మమండూకి; సరస్సు, sarassu -n. --lake; a large, naturally formed body of water; -- ponds and lagoons are smaller in size; -- (rel.) చెరువు is an artificial lake created by digging; --- కాసారం; సర్గం, sargaM -n. --chapter; section; canto (of a book); సర్జం, sarjaM -n. --resin; సర్జరసం, sarjarasaM -n. --resin; the exudation of Sal tree; also సజ్జరసం, (note) this is not the juice of spiked millet as the alternate spelling suggests; సర్పం, sarpaM -n. --serpent; snake; asp; సర్పంచ్, sarpaMc -n. --chairman of a village council or Panchayat; సర్పగంధ, sarpagaMdha -n. --Indian snakeroot; [bot.] ''Rauvolfia serpentina;'' -- దీనిని పాతాళ గరిడి అని, పామువేరు మొక్క అని కూడా పిలుస్తారు. సర్ప గంధం ఒక చిన్న మొక్క. దీని వేర్లు ఔషధ గుణాన్ని కలిగి ఉంటాయి. 3,4 సంవత్సరాల వయసున్న మొక్క వేర్లలో ఔషధ విలువలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. ఇది రక్తపోటును తగ్గించడంలో మానసిక ఆందోళన మరియు చిరాకును తగ్గిస్తుంది. నిద్రలేమిని నివారించడంలో కూడా సహాయపడుతుంది. సర్వం, sarvaM -adj. --all; ---సర్వహక్కులు = all rights. సర్వ, sarva -n. --everything; all; సర్వజనీన, sarvajanIna -adj. --universal; all including; "all-hands"; ---సర్వజనీన సమావేశం = all-hands meeting. సర్వత్రా, sarvatra -adv. --everywhere; సర్వతోముఖ, sarvatOmukha -adj. --all-round; సర్వదా, sarvadA -adv. --always; సర్వనామం, sarvanAmaM -n. --[gram.] pronoun; (ety.) name that applies to all; సర్వపక్ష సమావేశం, sarvapaksha samAvESaM -ph. --all-party conference; సర్వప్రకారేణి. sarvaprakArENi - adv. -- by all means; at any rate; సర్వభక్షకి, sarvabhakshaki -n. --omnivore; an animal that eats any food; సర్వవ్యాప్త, sarvavyaapta - adj. -- omnipresent; సర్వజ్ఞాన, sarvaj~naana - adj. -- omniscient; సర్వశక్తిమంత, sarvaSaktimanta - adj. -- omnipotent; సర్వసత్తాక, sarvasattAka - adj. -- sovereign; --- సర్వసత్తాక గణతంత్ర రాజ్యం = sovereign republic సర్వ సభ్య సమావేశం, sarva sabhya samAvESaM -ph. --general body meeting; సర్వసమానం, sarvasamAnaM -n. --identical; (lit.) equal in all respects; సర్వసామాన్యంగా, sarvasAmAnyaMgA -adv. --generally; in general; సర్వసుగంధి, sarvasugandhi - n. -- * allspice; Jamaica pepper; myrtle pepper; pimenta; pimento; [bot.] ''Pimenta dioica;'' -- (ety.) This berry of the Myrtle family gives a flavor resembling that of a mixture of many spices; -- తెల్లమిరియం; సరాగం, sa-rA-gaM -n. --friendly talk; banter; సరాసరి, sarAsari -adv. --straight; directly; సరాసరి, sarAsari -n. --average; mean; సర్కారు, sarkAru -n. --government; సర్కార్లు, sarkArlu -n. pl. --short for సర్కారు జిల్లాలు; the central and northern coastal districts of the Telugu-speaking parts of India; సర్వాత్మనా. sarvAtmanA - adv. -- by all means; at any rate; సరి, sari -adj. --(1) even; --(2) reasonable; -n. --(1) equal; --(2) OK; --(3) enough; complete; over; సరికొత్త, sarikotta -adj. --brand new; సరిగమలు, sarigamalu -n. pl. --the musical notes of Indian music; the same notes are called do, re, mi; fa, sa, la, ti in western music; It does not matter what you call these notes in your language but their frequencies should be approximately the same; In the Western notation these notes correspond to the white keys C, D, E, F, G, A, B on a piano keyboard; In Western music C corresponds to an exact frequency of a soundwave whereas in Indian music the corresponding musical note స covers a small band of frequencies సరిగ్గా, sariggA -adv. --properly; completely; సరిచూచు, saricUcu -v. t. --verify; check; సరిచేయు, saricEyu -v. t. --adjust; set right; correct; సరిపడా, saripaDA -adj. --enough; in sufficient quantity; సరిసంఖ్య, sarisaMkhya -n. --even number; (ant.) బేసిసంఖ్య, సరిసమంగా, sarisamaMgA -adv. --in exactly equal portions; on a par; సరిపెట్టు, saripeTTu -v. t. --equalize; adjust; సరిపోల్చు, saripOlcu -v. t. --compare; సరిహద్దు, sarihaddu -n. --boundary; border; edge; సర్పి, sarpi -n. --Herpes; Herpes Zoster; -- బాల్యంలో ఒకప్పుడు ఆటలమ్మ (Chickenpox) వచ్చి తగ్గిన వారిలో కొందరికి, రక్త నాళాలలో దాగి ఉన్న వ్యాధికారక సూక్ష్మక్రిములు, సాధారణంగా ఆ వ్యక్తి వయస్సు అరవై ఏళ్ళు దాటాక రక్తనాళం పొడవునా సర్పి బొబ్బల రూపంలో బయటపడి తీవ్రమైన బాధకలిగిస్తాయి; సర్పిలం, sarpilaM -n. --spiral; సర్పిలాకృతి, sarpilAkRti -n. --spiral-shaped; సరీసృపం, sarIsRpaM -n. --reptile; snake; సర్వీసు, sarvIsu -n. --lubricating jelly; సరుకు, saruku -n. --merchandise; stock; material; ---చెత్త సరుకు = shoddy merchandise. సరుగుడు చెట్టు, saruguDu ceTTu -n. --beefwood tree; casuarina tree; [bot.] ''Casuarina equisetifolia''; also చవుకు చెట్టు, ఈల; సర్దుబాటు, sardubATu -n. --adjustment; సరే, sarE -Minor sentence. --O. K. ; alright; సరేసరి, sarEsari -particle. --not to mention; let alone; apart from; సరోవరం, sarOvaraM -n. --big lake; సర్వోత్తమం, sarvOttamaM -n. --the very best; optimum; సలసల, salasala -adj. --onomatopoeia the sound of boiling water; సలక్షణంగా, salakshaNaMgA -adv. --correctly; in a proper manner; సలహా, salahA -n. --advice; counsel; సల్లాపం, sallApaM -n. --conversation; సలిలం, salilaM -n. --water; సలుగు, salugu -n. --(1) pig; piglet; baby pig; --(2) porcupine; సవతి, savati -n. --co-wife; సవతి తల్లి, savati talli -n. --step-mother; సవతు, savatu %e2t -n. --equivalent; సవరణ, savaraNa -n. --adjustment; revision; modification; alteration; సవరం, savaraM -n. --natural or artificial hairpiece used in conjunction with real hair to make it longer or bulkier; a wig; a hairpiece; సవర్ణం, savarNaM -n. --[ling.] allophone; variant form of a phoneme; ---అ, ఆ లు, ఇ, ఈ లు, ఉ, ఊ లు సవర్ణములు; సవరించు, savriMcu -v. t. --adjust; arrange; సవరింత, savariMta -n. --adjustment; arrangement; సవరు, savaru -n. -- sovereign; a gold coin weighing 10 grams; సవ్యం, savyaM -adj. --proper; correct; the right way; clockwise direction; ---సవ్యంగా మొదలయిన పని సగం అయినట్లే = a job well begun is half done. సవా, savA -adj. -- an additional quarter; an additional one-fourth; -- సవాలక్ష = 1.25 లక్షలు; చాలా; -- సవాలక్ష కారణాలు = many reasons; -- సవా తీన్ = three and a quarter; 3.25 (numerically); 3.15 (temporally); సవానా, savAnA -n. --savanna; treeless plain in tropical and subtropical regions; సవాయి, savAyi -n. --syphilis; a venereal disease; సవాలక్ష, savAlaksha -n. --[idiom.] many; innumerable; umpteen; (lit.) one-and-a-quarter lakhs; (ety.) సపాదలక్ష > సవాలక్ష; పాదము = 1/4, సపాదలక్ష = 1.25 లక్షలు = number of slokas in Mahabharata that includes హరివంశం; సవాలు, savAlu -n. --challenge; సవాలుచేయు, savAlucEyu -v. t. --challenge; సవాళ్లు, savALlu -n. pl. --challenges; సవాసేరు, savAsEru -n. --a weight measure equal to 5 పలములు, used until metric system was introduced; 4 సవాసేర్లు = 4 ఏబులంలు = 1 వీశ; (ety.) one and a quarter sers = 10 పలములు; సవినయంగా, savinayaMgA -adv. --with humility; obediently; humbly; modestly; సస్యశ్యామలం, sasyasyAmalaM -n. --evergreen; ససేమిరా, sasEmirA -adv. --by no means; on no account; సహకరించు, sahakariMcu -v. t. --cooperate; సహకారం, sahakAraM -n. --cooperation; assistance; సహకార, sahakAra -adj. --cooperative; ---సహకార పరపతి సంఘం = cooperative credit society. ---సహకార సంఘం = cooperative society. ---సహకార సేద్యం = cooperative farming. సహగమనం, sahagamanaM -n. --the practice of a wife joining her dead husband's funeral pyre; -- భర్త తోపాటు చితి ఎక్కడం సహగమనం; భర్త వేరే చోట మరణించాక వార్త తెలిసి అగ్ని ప్రవేశం చేస్తే అనుగమనం; సహచర్యం, sahacaryaM -n. --companionship; సహచరుడు, sahacaruDu -n. m. --(1) friend; colleague; --(2) husband; (lit.) one who moves along with you; (rel.) అనుచరుడు is a follower; సహచారిణి, sahacariNi -n. f. --(1) female friend; colleague; --(2) wife; సహజంగా, sahajaMgA -adv. --naturally; normally; సహజ, sahaja -adj. --natural; innate; సహజ భాషా ప్రకర్మ, sahaja bhAShA prakarma -ph. --[comp.] natural language processing; సహజ వనరులు, sahaja vanarulu -n. pl. --natural resources; సహజ సంఖ్య, sahaja saMkhya -n. --natural number; (note.) Integers, such as 1, 2, 3, 4, …, are called natural numbers. These are also called positive whole numbers or ధన పూర్ణాంకాలు; సహజ సామర్థ్యం, sahaja sAmarthyaM -n. --aptitude; సహజాత, sahajAta -adj. --[ling.] cognate; సహనం, sahanaM -n. --patience; సహస్రం, sahasraM - n. -- (1) one thousand; (2)infinitely many; సహాధ్యాయుడు, sahAdhyAyuDu - n. -- fellow student; a fellow disciple who studied at the same teacher at the same time; -- see also సతీర్థ్యుడు సహానుభూతి, sahAnubhUti - n. -- empathy; the ability to understand and share the feelings of another; -- సహ + అనుభూతి = ఒకరితో కలిసి (ఆ బాధ) తాను అనుభవించడం. సహానుభూతి. '''స్క, స్త, స్మ, స్య, ....''' స్తంభం, staMbhaM -n. --pillar; post; (rel.) రాట; స్తంభించు, staMbhiMcu -v. i. --to be brought to a halt; to be stopped; to be paralyzed; to be brought to a state of inaction; స్తంభ, staMbha -adj. --stationary; unmoving; steady; స్తనం, stanaM -n. --breast; స్తన్యం, stanyaM -n. --breast milk; స్తన్యదం, stanyadaM -n. --mammal; స్తపతి, stapati -n. --(1) architect; --(2) a temple architect; స్తబ్దత, stabdata -n. --inactivity; immobility; inertia; స్తరం, staraM -n. --layer; stratum; స్తరిత, starita -adj. --stratified; స్తవం, stavaM -n. --praise; ---స్తవంగా కాదు, వాస్తవంగా = not in praise, but in reality; ---స్తవనీయం = praiseworthy; స్థలం, stalaM -n. --place; site; స్థలాకృతి, sthalAkRti -n. --topography; స్థలాభావం, sthalAbhAvaM -n. --lack of space; స్పందన, spaMdana -n. --(1) vibration; throbbing; --(2) excitation; --(3) quivering; fluttering; --(4) reaction; (ant.) ప్రతిస్పందన; స్పర్ధ, spardha -n. --(1) competition; rivalry; --(2) tension; ---మనస్పర్ధలు = mental tensions caused by differences of opinion. స్పర్ధి, spardhi -n. --competitor; rival; స్పర్శ, sparSa -n. --touch; స్పర్శజ్ఞానం, sparSaj~nAnaM -n. --sense of touch; స్పర్శరేఖ, sparSarEkha -n. --tangent; స్పర్శవేది, sparSavEdi -n. --philosopher’s stone; a stone believed to have the power to convert base metals to gold upon touching; touch-stone; స్పర్శశృంగం, sparSaSRuMgaM -n. -- [zool.] antenna; స్పష్టం, spashTaM -n. --clear; clarified; obvious; స్పష్టత, spashTata -n. --clarity; స్పృహ, spRuha -n. --awareness, consciousness; స్ఫటికం, sphaTikaM -n. --crystal; స్ఫటికార్థం, sphaTikArthaM -n. --[chem.] crystalloid; a crystal-like substance; స్ఫటికీకరణం, sphaTikikaraNaM -n. --crystallization; స్మృతి, smRti -n. --memory; recall; స్మరణశుభగత్వ , smaraNaSubhagatva -adj. --suitability for memorization; స్మరణశుభగత్వం, smaraNaSubhagatvaM -n. --one that is suitable for memorization; స్వంత, svaMta -adj. --private; personal; స్వ, sva -pref. --self; స్వకపోలకల్పిత, svakapOlakalpita -adj. --one’s own creation; original idea; not borrowed; (lit.) created in one’s own cheek; స్వగతం, svagataM -n. --(drama) soliloquy; monologue; aside; (lit.) reminiscing one’s own past; -- (antonym) ప్రకాశంగా; స్వచాలిత, svacAlita %e2t -adj. --automatic; స్వచ్ఛంద, svacchaMda -adj. --(1) free; independent; --(2) voluntary; స్వచ్ఛ, svaccha -adj. --pure; స్వజాతి సంపర్కం, svajAti saMparkaM -n. --in-breeding; self-pollination; స్వతంత్రం, svataMtraM -adj. --independent; free; not subject to any other's will; ability to make one’s own decisions; -- see also స్వాతంత్ర్యము; - n. independence; freedom; స్వతంత్ర, svataMtra -adj. --under one's own control; self-restrained; independent; (ant.) పరతంత్ర; -- స్వ తంత్రం అంటే తానే అన్ని కార్యాలు చేసే హక్కులు ఉండి చేయడం.. ఒకరికి జవాబుదారీ కాక పోవడం; స్వతస్సిద్ధంగా, svatassidhaMgA -adv. --naturally; inherently; స్వతహాగా, svatahAgA -adv. --by nature; స్వపరాగ సంపర్కం, svaparAga saMparkaM -n. --self-pollination; స్వభావం, svabhAvaM -n. --nature; inherent property; characteristic; character; స్వయం, svayaM -pref. --self; స్వయంకృత, svayaMkRta -adj. --self-caused; self-inflicted; స్వయంకృత అపరాధం, svayaMkRta aparAdhaM -ph. --one’s own mistake; self-inflicted crime; స్వయంసంపూర్ణత, svayaMsaMpUrNata -n. --self-sufficiency; స్వరం, svaraM -n. --(1) musical note; --(2) a specific frequency at which a sound wave vibrates; --(3) the symbols representing notes in Indian classical music; sa, ri, ga, ma, pa, da, ni, sa --(4) vowel; --(5) [rel] రాగం = a group of notes; Typically, the group may contain 5, 6, or 7 notes; only those combinations that are pleasing to the ear constitute a రాగం; for example, the note 'sa' must appear in all ragas; the notes 'ma', and 'pa' both cannot be omitted at the same time; స్వరకల్పన, svarakalpana -v. t. --creating a musical score; composing a musical score; స్వరభక్తి, svarabhakti -n. --anaptyxis; insertion of a short vowel between consonants for ease of pronunciation; స్వర్ణయుగం, svarNa yugaM -n. --golden age; halcyon age; స్వరాజ్యం, svarAjyaM -n. --self-rule; independent government as opposed to colonial rule; స్వరూపం, -n. --shape; natural shape; స్వరూపుడు, svarUpuDu -suff. --a male with a certain shape indicated by the preceding root; స్వరూపిణి, svarUpiNi -suff. --a female with a certain shape indicated by the preceding root; స్వస్తి, svasti - n. -- be well; --సు+అస్తి = బాగు + ఉండుట; స్వస్థత, svasthata -n. --recovery; cure; good health; స్వస్థలం, svasthalaM -n. --home town; native place; '''సాం - sAM; సా, sA; సిం - siM, సి - si; .....''' సాంకర్యం, sAMkaryaM -n. --hybridization; సాంకేతిక, sAMkEtika -adj. --technical; సాంకేతిక విద్య, sAMkEtika vidya -ph. --technical education; సాంకేతిక నిపుణుడు, sAMkEtika nipuNuDu -ph. m. --technical expert; సాంకేతిక నైపుణ్యత, sAMkEtika naipuNyata -ph. --technical expertise; సాంఖ్య, -adj. --statistical; related to numbers; సాంఖ్యక్రమం, sAMkhyakramaM -n. --[chem.] empirical formula; సాంఖ్యీకృత, sAMkyIkRuta %e2t -adj. --digitized; సాంగత్యం, sAMgatyaM -n. --(1) association; company; --(2) intercourse; సాంగోపాంగంగా, sAMgOpAMgaMgA -adv. --thoroughly; from the beginning to end; సాంఘిక, sAMghika -adj. --social; societal; సాంతం, sAMtaM - adv. -- till the end; completely; సాంత్వనము, sAMtvanamu - n. -- appeasement; pacification; soothing; -- ఓదార్చుట; అనునయము; సాంద్రత, sAMdrata -n. --density; సాంద్రము, sAMdramu -adj. --dense; thick; సాంద్రీకృత, sAMdrIkRta -adj. --concentrated; condensed; సాంబారు, sAMbAru -n. -a spiced lentil soup with vegetables; -- [Sans.] సంభారములు = ingredients such as salt, tamarind, etc. So సాంబారు is a soup made from such ingredients; -- తంజావూరును మరాఠా రాజులు పాలించే కాలంలో శివాజీ పుత్రుడైన శంభాజీ తన బంధువైన ఆనాటి రాజు సాహూజీని చూడడానికి వచ్చాడట. మరాఠాలు వంటలో పులుపుకు కోకం వాడతారు. తంజావూరులో అది లభ్యం కాదు. కాబట్టి వంటలో చిన్న మార్పు చేసి చింతపండుగుజ్జును ఉడికిన కందిపప్పులో వేసి తయారు చేశారట. ఆ వంట శంభాజీకి చాలా నచ్చింది. అతని పేరున శాంభార్ అన్న పేరు వచ్చింది. అదే సాంబారుగా మారింది. సాంబ్రాణి, sAMbrANi -n. --myrrh; benzoin; resin benzoin; Gum Benjamin; Indian frankincense; the fragrant gum from a variety of trees; [bot.] ''Boswellia serrata; Boswellia glabra;'' పరంగి సాంబ్రాణి; (rel.) Styrax benzoin; Shorea robusta; (rel.) గుగ్గిలం; సాంబ్రాణి ఆకు, sAMbrAni Aku -n. --Thyme-leafed gratiola; a medicinal herb that is different from సాంబ్రాణి, [bot.] ''Bacopa monnieri'' of the Scorophulariaceae family; సాంబ్రాణి చెట్టు, sAMbrANi ceTTu -n. --sal tree; [bot.] ''Shorea robusta,'' (of Dipterocarpaceae family); same as సాలవృక్షం, సర్జకం, the resin obtained from the sap of this tree is called సాంబ్రాణి; సాంప్రదాయిక, saampradaayika - adj. -- traditional; -- సంప్రదాయ is noun' సాకల్యంగా, sAkalyaMgA -adv. --completely; comprehensively; fully; సాకార, sAkAra -adj. --shaped; with a shape; with a form; formed. సాక్షాత్కారం, sAkhAtkAraM -n. --manifestation right in front of the eyes; సాక్షి, sAkshi -n. --witness; (ety.) స + అక్షి = ప్రత్యక్షంగా చూచిన వ్యక్తి; సాకీను, sAkInu -n. --inhabitant; resident; సాకు, sAku -n. --excuse; pretext; -v. t. --bring up; raise; foster; nourish; సాగదీయు, sAgadIyu -v. t. --stretch; elongate; draw; సాగనంపు, sAganaMpu -v. i. --give sendoff; సాగరం, sAgaraM -n. --(1) ocean; sea; (2)fresh water reservoir as in Nagarjuna Sagar; --(3) one followed by 29 zeros in the traditional Indian system of counting; సాగర శాస్త్రం, sAgara SAstraM -n. --oceanography; సాగర సంగమం, sAgara saMgamaM -n. --mouth of a river; place where a river joins the sea; సాగు, sAgu -n. --cultivation; tillage; ---చుక్కల సాగు = drip irrigation. -v. i. --(1) stretch; elongate; --(2) continue; సాటా, sATA %e2t -n. --barter; traders exchanging goods with no money as a medium of transaction; సాటి, sATi -adj. --equal; similar; parallel; -n. --equal; peer; match; సాటిది, sAtidi -n. f. --equal; peer; సాటిలేని, sAtilEni -n. --matchless; peerless; సాటివాడు, sAtivADu -n. m. --equal; peer; సాదరంగా, sAdaraMgA -adv. --respectfully; సాదర, sAdara -adj. --(1) respectful; (2) miscellaneous; --- సాదర ఖర్చులు = miscellaneous expenses; సాదా, sAdA -adj. --plain; blank; unadorned; unspiced; ordinary; clear; uncorbonated; సాదృశం, sAdRusaM -n. --analogy; సాధకం, sAdhakaM -n. --practice; esp. the practice of music lessons; సాధకబాధకాలు, sAdhakabAdhakAlu -n. pl. --problems and pitfalls inherent in any activity; trials and tribulations; practical problems; implementation problems; సాధనం, sAdhanaM -n. --device; appliance; సాధన, sAdhana -n. --practice; సాధనసంపత్తి, sAdhanasaMpatti -n. --facilities and resources; సాధనసామగ్రి, sAdhanasAmagri -n. --equipment required to do something; సాధ్య, sAdhya -adj. --derived; ---సాధ్య బిందువు = [gram] derived pause during a grammatical operation. సాధారణ, sAdhAraNa -adj. --general; ordinary; nothing special; సాధించు, sAdhiMcu -v. t. --(1) solve; accomplish; --(2) nag; సాధికార, sAdhikAra -adj. --authoritative; with authority; సాధు, sAdhu -adj. --tame; domestic; ---సాధు జంతువు = tame animal; gentle animal. సాధువు, sAdhuvu -n. --(1) holy person; --(2) gentle person; సాధ్వి, sAdhvi -n. f. --gentle woman; సాన, sAna -n. --whetstone; సానపట్టు, sAnapaTTu -v. t. --polish; sharpen; grind; సాని, sAni -n. f. --(1) lady; wife of the master, --(2) mistress; prostitute; --(3) head woman; (4) flow; stream; ---దొరసాని = wife of the boss. ---మంత్రసాని = midwife. ---సానా? సంసారా? = Is she a prostitute or a family person? సాన్నిధ్యం, sAnnidhyaM -n. --proximity; vicinity; proximity; సానుకూలం, sAnukUlaM -n. --favorable circumstance; favorable result; సానుభూతి, sAnubhUti -n. --sympathy; condolence; pity; సాపత్యం, sApatyaM %e2t -n. --similarity; likeness; -- సామ్యం; పోలిక; సాపు, sApu -adj. --fair; not rough; not in a draft form; (ant.) చిత్తు; ---సాపు ప్రతి = fair copy; సాపేక్షం, sApEksha -n. --relativity; సాపేక్ష, sApEksha -adj. --relative; relativistic; సాపేక్ష విలాసం, sApEksha vilAsaM -n. --[comp.] relative address; సాపేక్ష సిద్ధాంతం, sApEksha siddhAMtaM -n. --theory of relativity; ---సార్వత్రిక సాపేక్ష సిద్ధాంతం = general theory of relativity. ---విశిష్ట సాపేక్ష సిద్ధాంతం = special theory of relativity. సాపేక్ష సమాధి, sApEksha samAdhi -n. --[astron.] relativistic collapse; సాఫీగా, sAphIgA -adv. --smoothly; సామంతుడు, sAmaMtuDu -n. m. --(1) feudatory prince; --(2) wealthy person; సామ్యం, sAmyaM -n. --equality; analogy; సామగ్రి, sAmagri -n. --supplies; material; merchandise; సామరస్యం, sAmarasyaM -n. --amicability; friendship; సమాశ్రయం, samASrayaM -n. --alliance; సామర్థ్యం, sAmarthyaM -n. --capability; ability; strength; సామాజికం, sAmAjikaM -n. --social; societal; సామాజిక, sAmAjika -adj. --social; societal; collective; సామాన్యం, sAmAnya -adj. --common; usual; routine; normal; general; simple; సామాన్య, sAmAnyaM -n. --common; usual; routine; సామాను, sAmAnu -n. --(1) baggage; luggage; --(2) merchandise; సామాన్యుడు, sAmAnyuDu -n. m. --common man; ordinary person; average person; సామ్రాణి, sAmrANi -n. --a breed of horse imported from Samarkand; సామీప్యం, sAmIpyaM -n. --proximity; సాముదాయక, sAmudAyaka -adj. --communal. సాముద్రికం, sAmudrikaM %e2t -n. --symbology; the interpretations of the “impressions” or imprints and body marks (birthmarks, body and facial features such as shapes of fingers, twirls, and whorls on fingertips, etc.); ---హస్తసాముద్రికం = palmistry; the art of reading palm prints as a method of fortune-telling. సాముద్రిక, sAmudrika -adj. --related to sea or ocean; సముద్రపు; సామూహిక, sAmUhika -adj. --collective; సామెత, sAmeta -n. --proverb; adage; saying; -- సామ్యత అనే సంస్కృత నుండి సామెత వచ్చింది. సామెతలో ఆ వాక్యంతోపాటుగా ప్రస్తుత విషయ ప్రస్తావన వెంటనే చేరుతుంది; ఉదా: దరిద్రుడు తలగడగబోతే వడగండ్ల వానవచ్చిందన్నట్టు; -- జాతీయం, నానుడి, పలుకుబడి కూడా చూడండి; సాయంత్రం, sAyaMtraM -n. --evening; strictly, from 4.00 P.M. to 7.00 P.M. సాయకం, sAyakaM -n. --arrow; % to e2t సాయన సంవత్సరం, sAyana saMvatsaraM -n. --tropical year; (def.) time taken by the Sun to travel from one equinox to the same equinox. This is approximately 365.242 days; సాయుధులు, sAyudhulu -n. --armed people; సారం, sAraM -n. --essence; gist; సారంగం, sAraMgaM - n. -- జింక, ఏనుగు, తుమ్మెద, వాన కోయిల; సారమైన అంగములు కలది సారంగం; సారంగపాణిఉ, sAraMgapANi - n. -- Lord Siva; -- దేవతలు ఒకసారి యజ్ఞం చేస్తూ రుద్రుని మహిమ తెలియక ఆయనకు యజ్ఞ భాగం ఇవ్వలేదు. అశివమైన ఆ యజ్ఞాన్ని శివుడు రౌద్రాస్త్రంతో భేదించగా యజ్ఞం " జింక "రూపం ధరించి పరుగుదీసింది. అపుడు దాన్ని తన చేత్తో పట్టుకొన్నాడు .అందుచేత శివుడు సారంగపాణి అయ్యాడు. సారటు, sAraTu -n. --a buggy drawn by two horses; గుర్రబ్బగ్గీ; సారణి, sAraNi -n. --(1) channel; --(2) table; tabulation; tableau; arrangement as an array; సారథ్యం, sArathyaM -n. --guidance; leadership; సారథి, sArathi -n. --driver; commander; సారవంత, sAravaMta -adj. --fertile; fruitful; సారవా, saaravaa - n. -- crop when there is plenty of irrigated/rainwater; This crop is typically harvested by December; the second crop harvested in May is called దాళువా or రబీ; -- దీనినే సాళువా అనీ, ఖరీఫ్ అని కూడా అంటారు; సారస్వతం, sArasvataM -n. --literature; -- సరస్వతీ సంబంధమైనది సారస్వతం. తెలుగు సారస్వతం అంటే కావ్యాదులతో పాటు విమర్శలూ, కథలూ, రూపకాలూ, ఆయా శాఖలలో వెలువడే వ్యాసాలూ, పరిశోధనలూ, హరికథాదులూ, అన్నీ. సంగీత సారస్వతం అంటే కృతులూ, పదాలూ, ఆ గాన ఆలాపనలూ. వైదీక సారస్వతం అంటే వేదాలూ, మంత్రాలూ, వాటి వ్యాఖ్యానాలూ, ఉపన్యాసాలూ, మొదలైనవన్నీ. సారస్వత, sArasvata -adj. --literary; సార్ధం, sArdhaM -n. --caravan; సార్ధకం, sArdhakaM -n. --allomorph; with the same meaning; సార్థక, sArthaka -adj. --fruitful; appropriate; significant; ---సార్థక నామం = appropriate name. సార్థకత, సార్థక్యం, sArthakata, sArthakyaM -n. --fruitfulness; worth; significance; utility; సార్వకాలిక నియమం, sArvakAlika niyamaM %e2t -n. --universal law; సార్వజనిక, sArvajanika %e2t -adj. --universal; cosmopolitan; సార్వభౌమత్వం, sArvabhaumatvaM -n. --sovereignty; సార్వభౌముడు, sArvabhaumuDu -n. m. --sovereign; సారాంశం, sArAMSaM -n. --essence; purport; summary; brief; సారా, sArA -n. --wine; ---ద్రాక్ష సారా = grape wine. సారించు, sAriMcu -v. t. --extend; stretch; spread; ---దృష్టి సారించు = cast a glance. ---ఊహని సారించు = extend the imagination. ---విల్లుని సారించు = string a bow. సారువా, sAruvA -n. -- the main paddy crop, grown in the southwest monsoon season; (rel.) దాళవా; సారూప్యం, sArUpyaM -n. --resemblance; analogy; సారూప్య, sArUpya -adj. --similar; analogous; (rel.) సర్వసమాన; సాలంకృత, sAlaMkRta -adj. --decorated; decked; with decorations; with ornaments; ---సాలంకృత కన్యాదానం = giving away the bride fully decked with jewelry. సాల, sAla -n. --(1) sal; a timber tree; సాలగ్రామం, sAlagrAmaM -n. -- ammonite; a fossilized shellfish; one of the symbols of Vishnu; -- హిందూ దేవాలయాలలో విష్ణుమూర్తి ప్రతిరూపంగా పూజింపబడే ఒక రకమైన నల్లని రాళ్ళని సాలిగ్రామాలు/సాలగ్రామాలు అంటారు. ఇవి నేపాల్ లోని గండకీ నది పరీవాహక ప్రాంతమైన 'సాలిగ్రామం' అనే గ్రామం లో విరివిగా లభిస్తాయి. ఈ రాళ్ళు నునుపుగా అక్కడక్కడా కొన్ని గుర్తులతో అండాకారం లో ఉంటాయి. ఆ గుర్తులు విష్ణువు యొక్క ఆయుధాలని చెప్పబడే శంఖం,చక్రం, గదలను మరియు విష్ణువు అవతారాలైన మత్స్య,కూర్మావతారాలను తలపించే విధంగా ఉండటం వలన ఆ రాళ్ళకు దివ్య శక్తులున్నట్లు ప్రజలు విశ్వసిస్తారు. సాలచెట్టు, sAlavRkshaM -n. --[bot.] ''Shorea robusta,'' (belonging to the Dipterocarpaceae family; --- సర్జకము; ఈ చెట్టు నుండి కారే రసం గడ్డకట్టినప్పుడు సాంబ్రాణి అవుతుంది; కాని అదేమిటో దీనిని గుగ్గిలం చెట్టు అని అంటారు; గుగ్గుల్‍ చెట్టు (Caommiphora mukul" of Burseraceae family)నుండు స్రవించే జిగురు వంటి పదార్థం గుగ్గిలం; సాలభంజిక, sAlabhaMjika -n. -- (1) doll; puppet; (2) a statue carved on a pillar or wall; -- “సాల”(Shorea robusta) అనే వృక్షానికి ఆనుకుని నిలబడి ఉన్న ఆడ రాతి బొమ్మని సాలభంజిక అని పిలవడం కనిపిస్తుంది. మొత్తం పదానికి అర్ధం చూస్తె సాల్ చెట్టు కొమ్మ వంచుతున్న/విరుస్తున్న స్త్రీ అని చెప్పుకోవచ్చేమో. మౌర్యులు, శాతవాహన కాలాలనుంచి ఇలాంటి శిల్పాలు కనిపిస్తాయి. బౌద్ధ సాహిత్యంలో కూడా దీని ప్రసక్తి ఉంది; సాలమేండరు, sAlamEMDaru -n. --salamander; a small lizard-like amphibian; సాలామిశ్రి, sAlAmiSri - n, -- Salep; an orchid; [bot.] Orchis mascula; సాలీడు, sAlIDu -n. --spider; సాలీనా, sAlInA -adv. --per year; yearly; సాలు, sAlu -n. --year; -v. i. --match; match wits with; pair up; ---సాల గలగడం = to be able to match up. సాలు ఒక్కంటికి, sAlu okkaMtiki -ph. --per year; సాలుసరి, sAlusari -adv. --yearly; per year; సాలెపురుగు, sAlepurugu -n. --spider; సాలోచనగా, sAlOcanagA -adv. --thoughtfully; giving due thought to; సావకాశం, sAvakAsaM -n. --leisure; at ease; సావధానంగా, sAvadhaAnaMgA -adv. --attentively; carefully; patiently; సాహసం, sAhaSaM -n. --(1) boldness; courage; daring; --(2) temerity; rashness; సాహసోపేతంగా, sAhasOpEtaMgA -adv. --boldly; daringly; సాహిత్యం, sAhityaM -n. --(1) literature; సాహిత్యం, సారస్వతం, వాఙ్మయం అనేవి మూడు. ఇవి ఒక దానికంటే మరొక దాని పరిధిని బట్టి విస్తృతమైనవి. హితబోధ లక్ష్యంగా కలది సాహిత్యం. ఉదా. కావ్య నాటకాదులు. సరస్వతీ సంబంధమైనది సారస్వతం. తెలుగు సారస్వతం అంటే కావ్యాదులతో పాటు విమర్శలూ, కథలూ, రూపకాలూ, ఆయా శాఖలలో వెలువడే వ్యాసాలూ, పరిశోధనలూ, హరికథాదులూ అన్నీ. వాఙ్మయం అంటే పైవన్నీ. వినోదం కోసం ఆనందం కోసం ఉన్న రచనలే కాక, నిత్య జీవితానికి ఉపకరించే అనేక విషయాల సమాహారం వాఙ్మయం ఔతుంది. వివిధ శాస్త్ర గ్రంథాలూ, జీవిత చరిత్రలూ, పత్రికలూ, వార్తలూ, చర్చలూ అన్నీ. తెలుగు భాషలో కనబడేవీ ,వినబడేవీ సమస్తమూ … వాగ్రూపం లో ఉండేవన్నీ— తెలుగు వాఙ్మయమే. --(2) lyric in a musical composition; -- మార్గ సాహిత్యం = classical literature; -- దేశీ సాహిత్యం = folk literature; -- తెలుగు సాహిత్యంలో మొదట్లో సంస్కృత సాహిత్యాన్ని, తరువాత సంస్కృత సాహిత్యప్రభావం ఉన్న శిష్ట తెలుగు సాహిత్యాన్ని మార్గ సాహిత్యం అన్నారు. అట్లాగే మొదట్లో తెలుగు సాహిత్యాన్ని తరువాత జానపద సాహిత్యానికి దగ్గరగా ఉన్న శిష్ట సాహిత్యాన్ని దేశి సాహిత్యం అన్నారు. స్ఖాలిత్యం, skhAlityaM -n. --error; mistake; a slip; (lit.) something that spilled over unintentionally; a bug in a computer program; '''%స్థా - sthA, - స్నా - snA, స్వా - svA''' స్థాణువు, sthANuvu -n. --immobile object; tree trunk with no branches; used to describe a person who was stunned or found speechless; స్థానం, sthAnaM -n. --position; location; స్థానబలం, sthAnabalaM -n. --(1) strength derived from the position --(2) [math.] in a positional number system, the value of a position as opposed to the inherent value of a digit; స్థానభ్రంశం, sthAnabhraMSaM -n. --dislocation; displacement; స్థానాంతరీకరణం, sthAnAmtarIkaraNaM %e2t -n. --translocation; స్థానికం, sthAnikaM -n. --local; స్థానిక, sthAnika -adj. --local; స్థాపత్యం, sthApatyaM -n. --architecture; స్థాపకుడు, sthApakuDu -n. --founder; స్థాలి, sthAli -n. --cooking vessel; pot; స్థావరం, sthAvaraM -n. --(1) settlement; station; --(2) military base; స్థాయి, sthAyi -n. --stage; status; స్నాతకం, snAtakaM %e2t -n. --(1) inauguration; --(2) commencement; graduation from school and commencement of wordly life; --(3) (lit.) ceremonial bath taken by a bachelor after the completion of his education; an event in a wedding celebration commemorating the end of bachelorhood; స్నాతకుడు, snAtakuDu %e2t -n. -- graduate; someone who finished a course of study; స్నాతకోత్తర, snAtakOttara -adj. --post-graduate; స్నాతకోత్సవం, snAtakOtsavaM -n. --commencement exercises; graduation ceremonies; convocation; స్నానం, snAnaM -n. --bath; shower; స్నానపు తొట్టి, snAnapu toTTi -n. --bath tub; bath; స్నాయువు, snAyuvu -n. --sinew; tendon; స్మారకం, smArakaM -n. --consciousness; ---స్మారకం తప్పు = become unconscious. స్మార్తం, smArtaM - n. --Hindu canonical ritual procedures prescribed in the scriptures; -- see also ఔద్గాత్రం; స్మార్తులు, - n. -- A sect of Hinduism that worships both Siva and Vishnu with equal devotion; In general most of these people are followers of Shankara's monism; -- శివకేశవులనిద్దరినీ బేధం లేకుండా ఆరాధన చేసేవారు; శ్రుతి-స్మృతి-పురాణాలన్నిఁటినీ సరిసాటిగా నమ్మి సమగ్రంగా అనుసరించి ఆచరించే వారే స్మార్తులు. వీరికి శివకేశవులు ఒక్కరే, వివాహాలు కూడ చేసుకుంటారు. వీరంతా సర్వ సాధారణంగా శాంకర అద్వైతులై ఉంటారు. అద్వైతమంటే - దేవుఁడూ, జీవుఁడూ పరమార్థంలో ఒకఁడేననీ, జీవులందఱిలోనూ, మానవులందఱిలోనూ ఉన్నది ఒకటే బ్రహ్మం అని నమ్మడం. అలాగే, శ్రుతి అంటే వేదాలు. స్మృతి అంటే ధర్మశాస్త్ర్రం. (తెలుఁగు బ్రాహ్మణులది పరాశర స్మృతి). వారి నిత్య నైమిత్తిక విధులకు స్మృతీ, సూత్రమూ పరమ ప్రమాణాలు. స్వాంతన, svAMtana -n. --peace; quiet; స్వాగతం, svAgataM -n. --welcome; స్వాతంత్ర్యము, svAtaMtryamu n. -- independence; freedom; free-will; liberty; -- (ant.) (వ్యతి.) పారతంత్ర్యము; -- see also స్వతంత్రము -- స్వతంత్రంకి సంబంధించిన దినం — స్వాతంత్ర్య దినం. స్వాతి, svAti -n. --(1) Pi Hydrae; Arcturus; Yoga tara of the 15th lunar mansion; located in the constellation Scorpio (or Libra); --(2) The 15th of the 27-star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) the brightest star in the constellation Bootes; the Herdsman (Bhutap); this is about 37 light-years from us; స్వాధికార, svAdhikAra -adj. --autonomous; స్వాధీనం చేసుకొను, svAdhInaM cEsukonu -v. i. --appropriate; to take one under one’s control; స్వాధీన పరచు, svAdhIna paracu -v. t. --handover; స్వామి, svAmi -n. m. --(1) swami; a religious holy man; --(2) master; head of a household; స్వామికార్యంతో పాటు స్వకార్యం కొంత, svAmi kAryaMtO pATu svakAryaM koMta; - ph. -- getting some personal work done while on official business; dual-purpose activity; స్వామిని, svAmini -n. f. --lady of the house; wife of the master; స్వావలంబన, svAvalaMbana - n. -- self-reliance; %సిం - siM, సి - si, సీ - sI సింగాడాలు, siMgaaDaalu - n. -- Water chestnurs; సింగారించు, siMgAriMcu -v. t. --decorate; do makeup; సింగినాదం, siMginAdaM -n. --(1) (lit.) sound of an instrument made from the horn of a deer; --(2) useless stuff; trivial stuff; సిందూరం, siMdUraM -n. --red lead; vermillion; minium; triplumbic oxide; Pb₃O₄; సిందూరీ కాయ, siMdUrI kAya - n. -- Jafras; Jafra seeds; -- ఎరుపురంగు గింజలు కలిగిన చిన్న ఎరుపురంగు కాయలను ఇంగ్లీషులో జాఫ్రాకాయలు (JAFRAS) అని, ఉత్తర భారతదేశంలో సిందూరీలని అంటారు. ఈ కాయలు పరిమాణంలో, ఆకారంలో ఆగాకరకాయను పోలివుంటాయి. వీటి గింజలు కూడా ఆగాకరకాయ గింజల్లానే వుంటాయి. లిప్ స్టిక్ తయారీ కోసం ప్రత్యేకంగా వీటిని రంగుకోసం వాడతారు కాబట్టి వీటిని "లిప్ స్టిక్" గింజలు (Lip Stick Seeds) అని కూడా అంటారు. వీటితో వంటకాల కోసం వాడే రంగులు, వస్త్రాలపై వాడే రంగులు కూడా తయారు చేస్తారు. ఈ చెట్టు తాలుకు ప్రతి భాగం ఆయుర్వేద వైద్యానికి పనికి వస్తుంది. సింధుశాఖ, siMdhuSAkha -n. --gulf; (lit.) branch of the sea; సింహం, siMham -n. --(1) lion; --(2) [astron.] Leo, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac, సింహరాసి; సింహదంష్ట్రిక, siMhadaMstrika -n. --dandelion; [bot.] ''Taraxacum officinali; is commonly of the Asteraceae (Daisy) Family; Viewed in the United States as a weed with small yellow flowers; The Telugu word was coined by Prof. Kota. S.R. Sarma; Dandelions are traditional herbal medicine, used to stimulate the liver, promote the body’s natural detoxification processes and support healthy digestion. The botanical wellness company Traditional Medicinals turns the wild-collected roots into a variety of medicinal-grade formulations. Its Roasted Dandelion Root tea is robust and coffee-like, while Detox Dandelion, Dandelion Chai Probiotic, and Dandelion Leaf & Root are more mild and herbaceous. సింహద్వారం, siMhadvAraM -n. --main entrance; front entrance; (ant.) పాణిద్వారం; సింహభాగం, siMhabhAgaM -n. --lion’s share; a major share; first cut; సింహావలోకనం, siMhAvalOkanaM -n. --retrospection; (lit.) a lion’s view; సింహాసనం, siMhAsanaM -n. --throne; (lit.) a lion’s seat; సిక్తము, siktamu -adj. --splashed; sprinkles; splattered; wetted; soaked; సికా, sikA %e2t -n. --official seal; an imprint made to make a document official; సిగ, siga -n. --hair in a bun; hairdo; coif; coiffure; సిగరెట్, sigareT -n. --cigarette; (rel.) చుట్ట; బీడీ; సిగ్గరి, siggari -n. --a shy person; సిగ్గు, siggu -adj. --coy; shy; bashful; సిగ్గు, siggu -n. --(1) coyness; shyness; bashfulness; --(2) embarrassment; disgrace; సిగ్గుమాలిన, siggumAlina -adj. --shameless; సితపక్షం, sitapakskaM -n. --waxing half of a fortnight; సిత్నాట కూర, sitnATa kUra - n. -- [bot.] ''Melochia corchorifolia;'' సిద్ధం, siddhaM -adj. --ready; prepared; సిద్ధచారణులు, siddhachaaraNulu - n. -- legendary epic figures with eternal youth and capable of freely roaming the skies[ -- నిత్య యవ్వనంలో ఉంటూ ఆకాశంలో యథేచ్చగా సంచరించగల శక్తులు ఉన్నవారు సిద్ధ చారణులు; సిద్ధబీజం, siddhabIjaM -n. --spore; సిద్ధమకరధ్వజం, siddhamakaradhvajaM - n. -- An Ayurvedic medicine used to improve male potency and improve sexual performance; -- మన్మథుడి జెండా పైన మొసలి బొమ్మ ఉంటుంది. మన్మథుడు సిద్ధమకర ధ్వజుడు. సిద్ధమకరధ్వజం 'మగతనం' పెంపొందడానికి వాడుతారు; సిద్ధాంతం, siddhAMtaM -n. --(1) theorem; an established truth; --(2) theory; a hypothesis; --(3) doctrine; an edict; (rel.) ఉపసిద్ధాంతం; అభిమతం ---అభిమతం అంటే థియరీ అని, సిద్ధాంతం అంటే థీరం అనీ ఒక వివరణ ఉంది. సిద్ధాంతి, siddhAMti -n. --learned person; సిద్ధాంతీకరించు, siddhAMtIkariMcu -v. i. --theorize; to develop a theory; సిద్ధి, siddhi -n. --accomplishment; attainment; సినిమా, sinimA -n. --cinema; movie; motion picture; film; flick; సినీవాలి, sinIvAli, -n. --the first day after a new moon day on which the crescent moon can be seen; -- అమావాస్య తిధిలో చంద్రుడు పూర్తిగా సూర్యమండలాన్వర్తియై - అనగా ఆసాంతము సూర్యుని పరిధిలోనికి వెళ్లకుండా - ఒక దారపుపోగంత చంద్రకళ సూర్యోదయాని కంటే ముందుగా కన్పడినపుడు దానినే "సినీవాలీ" అమావాస్య అంటారు. సిద్ధాంత పరంగా నైతే కృష్ణ చతుర్దశి తో కూడిన అమావాస్యే "సినీవాలీ" అమావాస్య; సిపాయి, sipAyi -n. --soldier; sentinel; సిఫార్సు, siphArsu -n. --recommendation; సిబ్బంది, sibbaMdi -n. --crew, staff; సిబ్బి, sibbi -n. --(1) a flat pot cover with no handle; a flat pan; --(2) scale of a balance; (ety.) the pan of a balance into which Emperor Sibi of mythology entered to weigh his body; -- సిబ్బిరేకు; -- జల్లిసిబ్బి = a flat pan with many perforations; -- మూకుడు = బాణలి = a hemispherical frying bowl with two handles; సిర, sira -n. --(1) vein; a blood vessel that carries blood toward the heart; --(2) vein of a leaf; ఈనె; సిరకా, sirakA -n. --vinegar; CH₃COOH; పులిసిన సారా; సిరా, sirA -n. --ink; సిరామరక, sirAmaraka -n. --inkblot; సిరిమాను, sirimAnu - n. -- [bot.] ''Anogeissus latifolia'' of the Combretaceae family; -- ఘట్టి; చిరుమాను; -- ఈ పెద్ద వృక్షం కాండం నుంచి స్రవించే జిగురును గమ్ ఘట్టి (Gum Ghatti) అంటారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి కీ. శే. డా. వై. యస్. రాజశేఖరరెడ్డి ప్రయాణించిన హెలికాఫ్టర్ కర్నూలు జిల్లా పావురాల గుట్ట దగ్గర ఒక పెద్ద సిరిమాను వృక్షాన్ని గుద్దుకునే పేలిపోయిందని అంటారు; సిల్లకాయ, sillakAya -n. --[bot.] ''Strychonos potatorum;'' extract from fruits of this tree is used by Chenchu tribes to stun fish in spearfishing. సిలాజిత్తు, silAjittu -n. --(1) bitumen; red chalk; --(2) [bot.] ''Ophelia eleganis; Ophelia multiflora;'' --(3) an ingredient in Ayurvedic medicines, the exact identity of which is not certain; సిలువ, siluva -n. --Cross; a Christian symbol; సిల్కు, silku -n. --silk; పట్టు; సిలోన్‍ బచ్చలి, silOn^ baccali -n. -- [bot.] ''Talinum triangulare'' Willd. సివం, si-vaM -n. --a condition when a body is posessed by a devine force; సివంగి, sivaMgi -n. f. --lioness; సివారు, sivAru -n. --suburb; a satellite town at the outskirts of a town; సివిటి పిల్లి, siviTi pilli -n. --civet cat; a wild animal of the cat family; the Small Indian Civet; [biol.] ''Viverricula indica''; సివీరి, sivIri -n. --civetone; a substance secreted by the Civet cats; used in the manufacture of perfumes; సిసలు, sisalu -n. --(1) exact; --(2) original; genuine; సిసలు, నకలు, sisalu, nakalu -ph. --(1) original and copy; --(2) genuine and imitation; స్తిమితం, stimitaM -n. --steadyness; calmness; స్తిమితపడు, stimitapaDu -v. i. --(1) settle down; calm down; --(2) get well; స్థితి, sthiti -n. --state; status; స్థితిగతులు, sthitigatulu -n. pl. --circumstances; state and tarjectory; స్థితిజశక్తి, sthitijaSakti -n. --potential energy; స్థితిమంతుడు, sthitimaMtuDu -n. m. --a well-to-do person; స్థితిపరుడు, sthitiparuDu -n. m. --a well-to-do person; స్థితిస్థాపకత, sthitistApakata -n. --elasticity; స్థిరత్వం, sthiratvaM -n. --constancy; stability; స్థిరపరచు, sthiraparacu -v. t. --confirm; ratify; స్థిరరాసి, sthirarAsi -n. --constant; a mathematical constant; స్థిరాంకం, sthirAMkaM -n. --constant; a mathematical constant; స్థిరాస్తి, sthirAsti -n. --immobile property; real estate; స్నిగ్ధత, snigdhata -n. --(1) viscosity, a measure of fluid thickness; --(2) brightness; --(3) tenderness; softness; స్విన్న జలం, svinna jalaM -n. --distilled water; సీకాయ, sIkAya -n. --soap acacia; soap nut; [bot.] Acacia concinna of the Leguminosae family; (alt.) షీకాయ; సీజరీయం, sIjarIyaM -n. --Cesarean; a surgical procedure to deliver a baby; so named from a folklore surrounding the birth of Julius Caesar; సీటు, sITu -n. --seat; a place in college admissions; a place to sit in a public vehicle; చోటు; సీతమ్మవారి జడబంతి, sItammavAri jaDabaMti - n. -- Cockscomb; Brain Flowers; Wool Flowers; [bot.] ''Celosia cristata'' of the Amaranthaceae family; -- తోటకూర జాతికి చెందిన ఈ మొక్క ఆకుల్ని కొందరు కూరగా వండుకుంటారు. దీనికి వైద్యపరమైన ప్రయోజనాలు కూడా ఉన్నాయి. ఈ మొక్కలలో లేత ఎరుపు, పసుపు, రక్తవర్ణం వంటి పలు రంగుల పూలు పూసే రకాలున్నాయి; సీతాఅక్షంతలు, sitAakshaMtalu - n. -- a flowering bush with colorful red and yellow flowers; [bot.] ''Lantana camera; L. montevidensis''; సీతాకోకచిలుక, sItAkOkaciluka -n. --butterfly; సీతాదం, sItAdaM -n. --scurvy; a disease caused by a shortage of vitamin C; సీతాఫలం, sItAphalaM -n. --custard apple; sugar apple; sweet sop; Graviola; [bot.] ''Annona squamosa'' of the Annonaceae family; -- see also రామాఫలం (''Annona Reticularis''); లక్ష్మణఫలం (''Annona muricata''); హనుమాఫలం; -- 'సిత' (= white, bright, clear, pure) అనే పదానికి 'పలక' (= బొడిపెల తొక్కు) అనే పదం చేరి ఆ పండుకు ఆ పేరు ఏర్పడింది. అది రూపాంతరం చెంది 'సీతా ఫలం'గా మారింది. ఈ పండులోని గింజలలో కొద్దిగా విషం ఉంటుంది కనుక గింజలు తినకూడదు; -- చింతవొలకాయలు; సితపలక్కాయ; చిప్పలపండు; [Sansk.] గంధగాత్రమ్; [[File:Sitaphals_in_a_plate.jpg|right|thumb|సీతాఫలం]] సీదా, sIdA -adj. --(1) straight; --(2) honest; సీమంతం, sImaMtaM -n. --(1) baby shower; a ceremony to celebrate the first pregnancy; --(2) boundary; boundary line; --(3) part in the hair; సీమంతిక, sImaMtika %e2t -n. --suture; stitch; సీమ, sIma -adj. --foreign; imported; -n. --foreign country; సీమకుక్క, sImakukka -n. --a dog of foreign origin; a dog with a pedigree; (rel.) ఊరకుక్క; సీమచింత, sImaciMta -n. --Manila tamarind; Madras thorn; [bot.] ''Pithecellobium dulce;'' -- A species of flowering plant in the pea family, Fabaceae, that is native to the Pacific Coast and adjacent highlands of Mexico, Central America, and northern South America. సీమచేమంతి, sImacEmaMti -n. --the common chamomile; [bot.] ''Anthemis nobilis;'' సీమజమ్మి, sImajammi -n. --a thorny hedge plant; [bot.] ''Prosopis juliflora;'' సీమజీలకర్ర, sImajIlakarra -n. --Caraway seed; [bot.] ''Carum carvi;'' షాజీరా; సీమతులసి, sImatulasi -n. --basil; [bot.] ''Olimum basilicum;'' సీమబాదం, sImabAdaM -n. --almond; [bot.] ''Prunus amygadalus;'' సీమబూరుగ, sImabUruga -n. --[bot.] ''Ceiba pentandra;'' సీమమిరప, sImamirapa -n. --a type extra spicy, yet small-sized capsicum; సీమ మెట్టతామర, sIma meTTatAmara -n. -- Christmas Candles, Emperor’s Candlesticks, Candle Bush; Ringworm Shrub; senna alata; [bot.] ''Cassia alata'' of the Fabease family and Caesalpinioideae sub-family; -- ఈ మొక్క ఆకుల రసం మొండి చర్మ వ్యాధి తామరకు దివ్యౌషధం అయిన కారణంగా దీనిని ‘సీమ మెట్టతామర’ అని పిలుస్తున్నారంతే కాని దీనికి మెట్ట తామరకీ ఏ సంబంధమూ లేదు; ఈ మొక్క ఆకులలో ఉన్న పసుపుపచ్చటి క్రిసోఫానిక్ యాసిడ్ (Chrysophanic Acid) చక్కటి ఫంగిసైడ్ (Fungicide) గా పనిచేసి ఎంతటి మొండి చర్మవ్యాధులనైనా మాడ్చేస్తుంది; -- see also మెట్టతామర = [bot.] ''Canna indica'' of the Cannaceae family; సీమసోపు విత్తులు, sImasOpu vittulu -n. --caraway seed; [bot.] ''Carum carvi;'' సీరం, sIraM -n. --serum; (pl. sera); antitoxin; సీల, sIla -n. --peg; screw; nail; సీలమండ, sIlamaMDa -n. --ankle; చీలమండ; సీసం, sIsaM -n. --(1) lead; the chemical element whose symbol is Pb; --(2) a type of Telugu poem; సీసా, sIsA -n. --bottle; glass bottle; vial; స్త్రీ, strI -n. --woman; lady; -- స్త్రీ ధనం = money given to a woman by her parents at the time of her wedding. This will be her own property and her husband has no right over it; This is not dowry. స్త్రీబీజం, strIbIjaM -n. --ovum; స్త్రీలింగం, strIliMgaM -n. --feminine gender; స్వీకృతం, svIkRtaM -n. --postulate; స్వీకృత సిద్ధాంతం; స్వీయచరిత్ర, svIyacaritra -n. --autobiography; %సు - su, సూ - sU సుంకం, suMkaM -n. --duty; tax; levy; సుందర, suMdara -adj. --beautiful; సుందరి, suMdari -n. f. --beautiful woman; సుకరం, sukaraM -n. --practicable; convenient; manageable; సుకుమారం, sukumAraM -adj. --tender; fragile; dainty; not capable of handling harsh treatment; సుకుమారి, sukumAri -n. pl. -- a woman who has been delicately reared; సుకృతము, sukRtamu - n. -- A good deed; a good or meritorious work or action; సుఖం, sukhaM -adj. --comfort; pleasant; సుఖరోగం, sukharOgaM -n. --venereal disease; సుఖీభవ, sukhIbhava -inter. --may you be happy!; ---అన్నదాతా సుఖీభవ = may the donor of food be happy; (idiom) I bless you for giving me food. సుగంధ, sugaMdha -adj. --aromatic; (lit.) having a pleasing smell; సుగంధ యోగికాలు, sugaMdha yOgikAlu -n. pl. --aromatic compounds; (lit.) compounds with a smell; in general many of the aromatic compounds are characterized by the presence of a ring structure in their structural formulas; సుగంధిపాల, sugaMdhipAla -n. --(1) Sarsaparilla; [bot.] ''Similax officinalis; Hemidesmus indica''; --(2) flavored milk drink; సుడి, suDi -n. --(1) eddy; vortex; whorl; spiral-shaped markings; --(2) luck; fate; (ety.) according to palmistry, the predestined fate of a person can be read from the locations of whorls on the palms, fingers, and soles of feet; ---వాడి సుడి బావుందిరా = that fellow's luck is good. సుడిగాలి, suDigAli -n. --tornado; whirlwind; వాయుగుండం; సుడిగుండం, suDiguMDaM -n. --whirlpool; vortex; సుతరామూ, sutarAmU - adv. -- utterly; totally; completely; in full; సుతారంగా, sutAraMgA -adv. --gently; సుతి, suti - n. -- musical drone sound; musical drone box; It is similar to a harmonium and is used to provide a drone in a practice session or concert of Indian classical music. --శృతి; సుత్తి, sutti -n. --(1) hammer; gavel; --(2) (slang) uninvited, unwelcome and unending talk; --(3) (slang) drip; a person who bores with uninvited and unwelcome talk; ---కమ్మరి సుత్తి = blacksmith's hammer. ---పటకా సుత్తి = claw hammer. సుద్ద, sudda -n. --chalk; calcium carbonate; CaCO₃; సున్నం, sunnaM -n. --lime; quicklime; calcium hydroxide; Ca(OH)₂; ---గుల్ల సున్నం = lime. ---చెక్క సున్నం = native cement prepared by grinding together quicklime and sand; ---బిళ్ల సున్నం = grout; grout used to fix tiles. ---బొమ్మ సున్నం = plaster of Paris; calcium sulfate; ---తడి సున్నం = slacked lime; calcium hydroxide. Ca(OH)₂ ---పొడి సున్నం = lime; calcium oxide; CaO; ---సీమ సున్నం = chalk; Portland cement. సున్న, sunna -n. --(1) zero; cipher; nil; nothing; a written symbol to indicate nothing; --(2) symbol used in the Telugu alphabet to create the sound of "um;" ---అర సున్న = half circle. ---నిండు సున్న = full circle; complete circle; సున్నపు రాయి, sunnapu rAyi -n. --limestone; calcium carbonate; CaCO₃; సునామీ, sunaamee - n. -- tsunami; సముద్ర గర్భంలో, ఎక్కడో, భూమి కంపించడం వల్ల కడలి అడుగున ఉన్న భూమి కదలి పోయిన సందర్భంలో, పరిస్థితులు అనుకూలిస్తే ఒక మహత్తర కెరటం పుట్టుకొచ్చి అది మహా వేగంతో ఒడ్డుని ఢీకొంటుంది. అదీ సునామీ అంటే! అనగా, ఈ మహత్తర కెరటం గాలి వల్ల పుట్టినది కాదు. సునామీ ఒక ఊరికో, ఒక ప్రాంతానికో పరిమితం కాదు; సునామీ వల్ల భౌగోళికంగా చాల ప్రాంతాలు దెబ్బ తింటాయి. సముద్రపు ఆటుపోట్లకీ సునామీకి సంబంధం లేదు. సునాముఖి, sunAmukhi -n. --[bot.] ''Cassia augustifolia''; సునాయాసం, sunAyAsaM -adj. --easy; facile; సున్ని, sunni -n. --(1) a flour of gram or other pulses of India (esp.) a flour mixture of green gram and rice used for cleansing the skin in a traditional bath in India; సున్నిపిండి; సున్నితపు, sunnitapu -adj. --(1) delicate; --(2) precision; ---సున్నితపు త్రాసు = precision balance. సుబాబుల్, subAbul -n. --[bot.] Leucaena leucocephala; సుమండీ, sumaMDI vocative pl. -inter. suff. --surely (respectful); సుమారు, sumAru -adv. --approximately; about; రమారమి; సుమీ, sumI vocative s. -inter. suff. --surely; సుముఖ, su-mu-kha -adj. --favorable; సుముఖత, sumukhata -n. --favorable disposition; సురపొన్న, suraponna -n. --[bot.] ''Calophyllum longifolium''; సురభి, surabhi -n. --fragrance; fragrant substance; సురుమా, surumA %e2t -n. --collyrium; a medicinal ointment to the eyes; సురేకారం, surEkAraM -n. --saltpeter; niter; potassium nitrate; same as పెట్లుప్పు; KNO₃; సులభం, sulabhaM -n. --easy; సులోచనాలు, sulOcanAlu -n. --eyeglasses; spectacles; prescription lenses; (lit.) good eyes; సుళువు, suLuvu -adj. --convenience; ---సుళువు తెలుసుకొని చెయ్యి = do it the easy way. సువర్ణం, suvarnaM -n. --gold; (lit) one of good color; సువర్ణముఖి, suvarnamukhi - n. -- crown flower; giant milkweed; [bot.] ''Calotropis gigantea'' of the Apocynaceae family; The plant is reported as effective in treating skin, digestive, respiratory, circulatory, and neurological disorders and was used to treat fevers, elephantiasis, nausea, vomiting, and diarrhea. The milky juice of Calotropis procera was used against arthritis and cancer and as an antidote for snake bites. -- సువర్ణముఖి ఆకులలోని ఔషధ గుణాలు శాస్త్రీయంగా నిరూపించబడలేదు మరియు వాటి ప్రభావాన్ని ధృవీకరించడానికి మరిన్ని పరిశోధనలు అవసరమని గమనించడం ముఖ్యం. సువర్ణ యోగం, suvarNa yOgaM -n. --alchemy; the pseudo-science of converting base metals into gold; సువాసన, suvAsana -n. --nice smell; scent; fragrance; సుష్ఠు, sushThu - adj. -- good; సుసంగత, susaMgata %e2t -adj. --relevant; సుసంగత్వం, susaMgatvaM - n. --relevance; సుసాధ్య, susAdhya %e2t -adj. --attainable; సుస్తీ, sustI -n. --sickness; సుషుప్తి, sushupti -n. --deep sleep; స్రుతం, - n. -- one that has dripped; one that has percolated; స్తుతి, stuti -n. --praise; స్పుఠం, spuThaM - n. -- planetary longitude; The heliocentric longitude of a planet is the angle between the vernal equinox and the planet, as seen from the Sun. It is measured in the ecliptic plane, in the direction of the orbital motion of the planet (counterclockwise as viewed from the north side of the ecliptic plane). స్ఫుటం, sphuTaM -n. --(1) clear; distinct; --(2) prominent; conspicuous; స్ఫురణ, sphuraNa -n. --a sudden thought; a brain wave; a movement; స్పురణ ప్రయోగం, spuraNa prayOgaM - n. -- thought experiment; gedanken experiment; స్ఫూర్తి, spoorthi - n. -- flashing in the mind; throb; palpitation; tremor; vibration; -- తన మనసులో ఏర్పడేది. ఇతరుల ఉత్సాహం, కార్య కుశలత చూచి తాను గూడా ఆ విధంగా తన జీవితం మలచుకోవాలని అనుకోవడం స్ఫూర్తి. ఉదా: బాల గంగాధర తిలక్ స్ఫూర్తితో గాంధీజీ భారత రాజకీయాలలోకి వచ్చారు; స్ఫురద్రూపి, sphuradrUpi -n. --handsome person; సూక్తం, sUktaM - n. -- payer performed according to the rules of as ritual; సూక్తి, sUkti -n. --(1) axiom; --(2) moral saying; సూక్ష్మ, sUkshma -adj. --little; small; fine; micro; subtle; (ant.) స్థూల; ---సూక్ష్మదర్శిని = microscope. ---సూక్ష్మజీవి = microorganism; microbe. ---సూక్ష్మదండిక = bacillus. ---సూక్ష్మసంకలిని = microprocessor; small computer. సూక్ష్మకాయం, sUkshmakAyaM -n. --subtle body; సూక్ష్మపోషకాలు, sUkshmapOshakAlu -n. --micronutrients; సూక్ష్మీకరణ, sUkshmIkaraNa -n. --simplification; సూక్ష్మీకరించు, sUkshmIkariMcu -v. t. --simplify; సూచన, sUcana -n. --hint; suggestion; indication; సూచించు, sUciMcu -v. t. --point; indicate; show; suggest; సూచి, sUci -n. --pointer; indicator; index; సూచిక; ---దిక్‌సూచి = compass; a pointer of direction. ---వాయుసూచి = wind wane; a pointer of wind direction. సూజీ, sUjI -n. -- [Hind.] finely ground wheat grain = cream of wheat; semolina = గోధుమ రవ్వ; ---Sooji or "suji" (pronounced soo-jee), semolina or "rava" (pronounced ruh-waa) are Hindi words for granulated wheat — and all are from the same wheat flour. The word semolina is Italian in origin while sooji is used in North India and Pakistan. Rava is the name for semolina in South India. This is not only used as a battering ingredient in many Indian dishes but it is also used as the main ingredient in numerous foods, both sweet and savory, like Upma and Rawa Laddoo. -- గోధుమ రవ్వను గోధుమ గింజలను మొత్తం విసరి, తొక్కను కొంతవరకు తీసివేసి, తయారు చేస్తారు. ఇది ముతకగా, కొంచెం పెద్ద గింజల్లా ఉంటుంది. శుద్ధి తక్కువ కాబట్టి ఫైబర్, ఐరన్, బి విటమిన్లు, మెగ్నీషియం వంటి పోషకాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. -- బొంబాయి రవ్వ లేదా సూజీని గోధుమ గింజల లోపలి భాగం (ఎండోస్పెర్మ్) ను మెత్తగా విసరి, ఎక్కువగా శుద్ధి చేసి, తయారు చేస్తారు. ఇది చాలా మెత్తగా, పొడిలా ఉంటుంది లేత పసుపు రంగులో ఉంటుంది. సూజీలో కార్బోహైడ్రేట్స్, ప్రోటీన్ ఎక్కువగా ఉంటాయి, కానీ శుద్ధి వల్ల ఫైబర్ తక్కువగా ఉంటుంది. సూడిద, sUDida -n. --gift; సూతకం, sUtakaM - n. -- (1) ceremonial impurity or pollution supposed to arise from birth or death occurring in a family; -- సూతకం (అంటే దగ్గరి బంధువుల మరణం వల్ల వచ్చిన అశుచి) 12 రోజులకు పూర్తి అవుతుంది. తరువాత, ఇంట్లో పుణ్యః వాచనం చేయించుకుని యధావిధిగా పూజా పునస్కారాలు చేసుకోవచ్చు. చేసుకోవాలి కూడాను. ఏటి సూతకం ఉండేవారికి, లేని వారికీ కూడా ఇదే నియమం. ఏటి సూతకం అన్నది కర్తకు ఉంటుంది. (కర్త అంటే అంత్యేష్టి చేసినవాడు, అతని సహోదరులు, వారి వారి భార్యలు, జీవితులైన తల్లి/తండ్రి మాత్రమే.) -- మైల; జాతాశౌచము; మృతాశౌచము; -- (2) mercury; సూత్రం, sUtraM -n. --(1) string; thread; --(2) principle; rule; a short rule; an easy-to-remember rule; aphorism; tenet; --(3) law; theorem; --(4) formula; --(5) contrivance; ---గోత్ర సూత్రాలు = family name and creed. ---జల సూత్రాలు = waterworks. ---మంగళ సూత్రం = the auspicious thread; the thread tied in the neck of a bride by the groom at the wedding ceremony. ---యోగ సూత్రాలు = aphorisms of Yoga. ---సూత్రధారి = stage manager. --- క్షీణోపాంత ప్రయోజన సూత్రం = the Law of Diminishing Returns; సూత్రప్రాయంగా, sUtraprAyaMgA -adv. --in principle; సూతుడు, sootuDu - n. -- సూతుడు అంటే ఎవరు? క్షత్రియ పురుషుడికీ, బ్రాహ్మణ స్త్రీకీ జన్మించిన వారిని సూతులు అనేవారు. ప్రాచీన పుస్తకాలలో ముగ్గురు సూతులు కనిపిస్తున్నారు. సూతులను ఎప్పుడూ ఎవ్వరూ హీనంగా చూడలేదు. వారు ఆర్థికంగా వెనుకబడిన వారు కూడా కాదు. -- (1) రో(లో)మహర్షణుడు(సూతుడు), అతని కొడుకు ఉగ్రశ్రవుడు(సౌతి) (సుమారు 450-400 BC); వీరు భారత కథలో కనిపిస్తారు; -- "మొదట వ్యాసుడు 8800 శ్లోకాలు మాత్రమే రాసేడు. దాని పేరు 'జయం.' తరువాత వైశంపాయనుడు(సుమారు 950 BC) 24 వేల శ్లోకాలకు పెంచేడు. దాని పేరు 'భారతం.' లోమహర్షణుడు(సూ తుడు), అతని కొడుకు ఉగ్రశ్రవుడు (సౌతి), పర్వ సంగ్రహకారుడు-హరివంశకారుడు (సుమారు 200 BC-100 AD) కలిపి 78675 శ్లోకాలకు పెంచేరు. దీన్ని 'మహాభారతమ్' అంటారు; 'భారతం'లో భాగం కాని 'భగవద్గీత' ని తరవాత సుమారు 400 BC లో సౌతి రాసి అందులో చేర్చేడు అని ఒక బలీయమైన విశ్వసనీయమైన వాదన ఉంది; -- (2) రెండవ సూతుడు రామాయణంలోని సుమంత్రుడు. వనవాసం పూర్తయి శ్రీరామచంద్రుడు తిరిగి వచ్చినప్పుడు కూడా పట్టాభిషేక మహోత్సవంలో ముఖ్య పాత్ర సుమంత్రుడిదే. -- (3) మహాభారతంలో ముఖ్యపాత్రలో ఒకరైన సంజయుడు కూడా సూతుడే. ధృతరాష్ట్రుడికి రథసారథి మాత్రమే కాదు జీవన రథసారథి కూడా. సూదంటురాయి, sUdaMturAyi -n. --lodestone; a natural magnet; (lit.) one that attaches itself to a needle; సూది, sUdi -n. --(1) needle; a needle with an eye; --(2) female chef; female cook; ---అల్లిక సూది = knitting needle. ---గుండుసూది = pin with a head. ---సూది మందు = injection; shot. సూన్యం, sUnyaM -n. --void; సూన్యత, sUnyata -n. --emptiness; సూదుడు, sUduDu -n. m. --chef; cook; సూపం, sUpaM -n. --soup, boiled pulses; సూర్య, sUrya -adj. --sun; solar; helio; సూర్యకాంతం, sUryakAMtaM -n. --sunflower; సూర్యగ్రహణం, sUryagrahaNaM -n. --solar eclipse; సూర్యజ్వాల, sUryajvAla -n. --solar flare; సూర్య దినం, sUrya dinaM -n. --solar day; the duration of time between one local noon to the next local noon; 24 hours; సూర్యరశ్మి, sUryarasmi -n. --sunshine; ఎండ; సూర్యావర్తం, sUryAvartaM -n. --a migraine-like headache that increases as the Sun rises and subsides as the Sun goes down; సూరి, sUri -n. --scholar; a title given to scholars, usually appended to a name; సూర్మి, sUrmi -n. --anvil; సూర్యుడు, sUryuDu -n. m. --Sun; స్పూనరీయం, spUnarIyaM -n. --Spoonerism; a slip of the tongue, such as "well-boiled icicle" when what was intended is a "well-oiled bicycle"; named after William A. Spooner (1844-1930); some Telugu examples are చొక్కరు-నిక్కా, సిరం-కలాబుడ్డి, పుహం-సింలి; స్ఫూర్తి, sphUrti -n. --(1) idea; flash of an idea; thought; mental vibration; manifestation; --(2) fullness; shine; ---సమయస్ఫూర్తి = presence of mind; a thought on the spur of the moment. ---ప్రజాస్వామ్య స్ఫూర్తి, = spirit of democracy. స్తూపం, stUpaM -n. --(1) [geomet.] cylinder; heap; --(2) cylindrically shaped Buddhist relics; స్తూపాకార, stUpakAra -adj. --cylindrical; స్థూల, sthUla -adj. --(1) rough; coarse; macro; --(2) thick; stout; large; bulky; (ant.) సూక్ష్మ; స్థూల జగత్తు, sthUla jagattu -n. --macrocosm; the universe; స్థూల దృష్టి, sthUla dRshTi -n. --cursory glance; superficial view; స్యూతం, syUtaM -n. --stitched; sewn; స్యూతులు, syUtulu -n. pl. --sutures; కుట్లు; % to e2t స్యూతి, syUti -n. --a row of stitches; sutures; %సృ - sR, సెం - seM, సే - sE, సై - sai సృజన, sRujana -n. --creation; artistic creation; creation of the Universe; సృజనాత్మకం, sRjanAtmakaM -n. --creativity; సృష్టి, sRshTi -n. --creation; creation of the Universe; సెంటీమీటరు, seMTImITaru -n. --centimeter; one-hundredth of a meter; a little less than half-an-inch; a measure of length in the metric system of measurement; సెంటు, seMTu -n. --(1) scent; perfume; --(2) cent; hundredth of an acre of land; 453.6 square feet; 48.4 square yards; a plot of land 66 feet x 33 feet is equal to 5 cents; సెకండు, sekaMDu -n. --(1) second; 3600th of an hour; --(2) second; 3600th of a degree; సెక్స్‌టెంటు, seksTeMTu -n. --sextant; an instrument to measure angles above the horizon of stars and other celestial bodies; సెగ, sega -n. --warmth; heat; draft from a fireplace; సెగ్గడ్డ, seggaDDa -n. --boil; carbuncle; సెజ్జ, sejja - n. -- bed; something to sleep on; సెట్టి, seTTi - n. a term traditionally used to indicate people belonging to the Vaisya caste; -- అతి ప్రాచీన కాలంలో బలిజలు మొదలైనవారు సంస్కృతీకరణంతో శ్రేష్ఠి బిరుదు పొందారు. అదే శెట్టి, సెట్టి గా మార్పు చెందంది. ఉత్తరాదిన సేఠ్ గూడా ఈ కోవకు చెందినదే. ఈ బలిజ శబ్దం వణిజ, వాణిజ్య, వణిక్ లాంటి సంస్కృత పదాలకు చుట్టం కావచ్చు. సెమ్మె, semme -n. --brass lamp-stand; సెలయేరు, selayEru -n. --brook; mountain stream; cascade; సెలరీ, selarI -n. --celery; a green leafy vegetable; [bot.] ''Apium raveolens;'' సెలవు, selavu -n. --(1) leave; permission to be absent from work or school; --(2) holidays; (note.) the word vacation refers to the time taken off from daily chores for recreational purposes; holidays are days declared as non-working days by your employer; సెలవులు, selavulu -n. pl. --(1) holidays; --(2) vacation days; స్టెప్పి, sTeppi -n. --Russian meadow; స్పెక్ట్రమ్, spekTram -n. --spectrum; also వర్ణపటం; సేంద్రియ, sEMdriya -adj. --organic; also అనాంగిక; సేంద్రియ లోపం, sENdriya IopaM -n. --organic defect; సేకరణ, sEkaraNa -n. --collection; procurement; accumulation; సేకరణి, sEkaraNi -n. --accumulator; a register used in the arithmetic units of computers; సేకరించు, sEkariMcu -v. t. --gather; collect; glean; సేతువు, sEtuvu -n. --bridge; dike; causeway; a raised road or track across a low or wet ground; ex. "an island reached at low tide by a causeway;" -- వారధి; అడ్డకట్ట; వంతెన; సేద్యం, sEdyaM -n. --cultivation; సేన, sEna -n. --armed forces; military; సేపు, sEpu -suff. --indicative of a duration of time; ---గంటసేపు = for a duration of an hour. ---చాలాసేపు = for a long time; this expression still indicates a duration of time less than a day; it is never correct to say, రోజుసేపు; వారం సేపు; or ఏడాది సేపు. సేరు, sEru -n. --(1) a measure of weight in pre-independence India; 1 సేరు = 8 పలములు = 24 తులములు; --(2) a measure of volume in pre-independence India; 1 సేరు = 1.76 పైంట్లు, that is, a little less than one quart; ---సవాసేరు = a weight of one-and-quarter "seers" or 30 తులములు సేవ, sEva -n. --service; సేవానిరతి, sEvAnirati - n. -- devotion to service; సేవించు, sEviMcu -v. t. --(1) serve; --(2) eat; drink; consume; స్టేషను, sTEshanu -n. --station; railway station; bus depot; train depot; స్నేహం, snEhaM -n. --(1) friendship; affection, love, kindness, tenderness; --(2) oiliness; viscidity, unctuousness, lubricity (one of the 24 Guṇas according to the Vaiśeṣikas). — (3) Moisture. — (4) Grease, fat, any unctuous substance. — (5) Any fluid of the body, such as semen. sweat స్నేహకం, snEhakaM %e2t -n. --lubricant; స్నేహనం, snEhanaM %e2t -n. -- lubrication; స్నేహితుడు, snEhituDu -n. m. --friend; boy friend; pal; స్నేహితురాలు, snEhiturAlu -n. f. --friend; girlfriend; pal; స్వేదం, svEdaM -n. --sweat; perspiration; స్వేదకారిణి, svEdakAriNi -n. --diaphoretic; one that prompts sweating; స్వేదజలం, svEdajalaM -n. --(1) sweat; perspiration; --(2) distilled water; స్వేదనం, svEdanaM -n. --distillation; సైంధవం, saiMdhavaM -adj. --(1) oceanic; related to the sea; --(2) related to the river Indus; సైంధవ లవణం, saiMdhava lavaNaM -n. --rock-salt; rock-salt is mined and is comprised of coarse crystals; its sodium content is less than that of sea salt; rock-salt is often used to accent some food dishes; this appears to be a misnomer because, literally, it means sea salt; -- సైంధవ లవణం హిమాలయ పర్వతాల రాళ్ల నుండి వస్తుంది. సైంధవ లవణం మెగ్నీషియం, సల్ఫేట్‌లతో తయారైన ఒక ఖనిజ లవణం. ముదురు నీలం, ఊదారంగు, గులాబీ, నారింజ, ఎరుపు, పసుపు, బూడిద రంగుల్లో దొరుకుతుంది. ఇందులో అయోడిన్ చాలా తక్కువ మోతాదులో ఉంటుంది. మెగ్నీషియం, పొటాషియం, ఇనుము, మాంగనీస్, జింక్ వంటి పోషకాలు ఉంటాయి. ఉప్పుకు బదులు సైంధవ లవణంను వాడితే ఎన్నో ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి.అంతేకాక మనం రోజు వాడే ఉప్పు కన్నా సైంధవ లవణం చాలా తక్కువ పడుతుంది. సైంధవ లవణాన్ని వాడటం వల్ల రోగనిరోధక శక్తి పెరుగుతుంది. సైకతం, saikataM -n. --sand dune; సైకిలు, saikilu -n. --bicycle; సైగ, saiga -n. --gesture; signal; sign; సైతాను, saitAnu -n. --Satan, devil; Lucifer; In Christian theology, the great enemy of man and goodness; సైదాపిట్ట, saidApiTTa -n. --babbler; a type of bird; సైన్యం, sainyaM -n. --military; army; సైనికుడు, sainikuDu -n. --soldier; %సొ- so, సో - sO, సౌ - sau సొంత, soMta -adj. --own; private; personal; సొంపు, soMpu -n. --elegance; grace; beauty; సొట్ట, soTTa -n. --(1) lame, --(2) dent; సొత్తు, sottu -n. --property; సొద, soda -n. -- (1) grief; sorrow; botheration; a tale of woe; ఒకరి కష్టములను ఇంకొకరితో విసుగు బుట్టునట్లు చెప్పుకొనునది; -- (2) a funeral pile; సొన, sona -n. --(1) yolk; the inside of an egg; --(2) albumin; ---తెల్లసొన = white of an egg. ---పచ్చసొన = yellow of an egg. సొమ్ము, sommu -n. --cash; money; సొమ్మొకడిది, సోకొకడిది, sommokaDidi, sOkokaDidi -ph. --[idiom] one toils, another enjoys; సొరంగం, soraMgaM -n. --tunnel; సొరకాయ, sorakAya -n. --bottle gourd; [bot.] Cucurbita langenaria; Langenarius vulgaris; Lagineria siceraria; [note.] in Greek lagenos means bottle]; -- same as ఆనపకాయ; అలాబువు; ఆనుగం; -- చేదు సొర = bitter bottle gourd; కటు తుంబీ; తిక్తాలబు; --[Sans.] అలాబు; కోశాలబు; తుంబీ; ఆనుగం; సొరపియ్యి, sorapiyyi -n. --cuttlebone; the shell of a cuttlefish; సొర్ర, sorra -n. --shark; a generic name for a large variety of fish; Many fish belonging to different families are called by names that end with the word సొర్ర. Also, the same fish is called by different names, both in English and Telugu. This uncertainty is unfortunate. For convenience, all the fish names that end with సొర్ర are listed below, grouped by the family to which they belong. --(1) The Orectolobidae family. ---బొకీ సొర్ర = ridgeback; [bio.]''Chiloscyllium indicus.'' ---రా సొర్ర = cat shark; [bio.] ''Chiloscyllium indicus.'' ---తిమింగిల సొర్ర = whale shark; ''Rhincodon typus.'' ---పొల్లిమాకం = zebra shark. [bio.] ''Stegostoma varius;'' this could be పులి మొకం in which case this is probably tiger shark. ---కొమ్మురాసి = tiger shark; [bio.] ''Stegostoma varius;'' of the Carcharhnidae family. ---సొర్ర = Gangetic shark; ground shark; [bio.] ''Carcharhinus gangetica''. ---సొర్ర = grey shark; [bio.] ''Carcharhinus limbatus.'' ---పాల సొర్ర = Elliot’s grey shark; [bio.] ''Carcharhinus ellioti.'' ---కరముత్తు సొర్ర = white cheeked shark. [bio.] Carcharhinus dussumieri. ---కోవల్ సొర్ర = black finned shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' ---నల్ల సొర్ర = black shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' ---సిగ సొర్ర = grey shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' (ety.) సిగ means knotted hair, which could be black or grey. ---కర్రిమూతి సొర్ర = grey shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' (ety.) కర్రిమూతి = black mouth. ---రణ సొర్ర = black-tipped shark; [bio.] ''Carcharhinus spallanzani.'' ---బొక్క సొర్ర = black-tipped shark; [bio.] ''Carcharhinus spallanzani.'' ---నేతి సొర్ర = long snout shark; [bio.] ''Carcharhinus temminckii.'' ---కిట్టలం సొర్ర = tiger shark; [bio.] ''Galeocerdo cuvier.'' ---పాల సొర్ర = gummy shark; [bio.] ''Mustellus manaxo.'' ---పాల సొర్ర = grey dog shark. [bio.] ''Scoliodon palasorra.'' ---సీమ సొర్ర = grey dog shark; [bio.] ''Scoliodon palasorra.'' ---పచ్చ సొర్ర = yellow dog shark; [bio.] ''Scoliodon sorrakowah.'' ---కొమ్ము సొర్ర = arrow head shark; [bio.] ''Sphyrna blochii.'' (ety.) కొమ్ము means horn or antler. ---సప్ప సొర్ర = hammerhead shark; [bio.] ''Sphyrna blochii.'' of the Rhinobatidate family. (ety.) సప్ప means bland or tasteless. ---పొత్తిల సొర్ర = angelfish; [bio.] ''Rhina ancylostomus'' Schn. సొరుగు, sorugu -n. --drawer in a table or box; సోంపు, saunf - n. --Deshi Saunf; fennel seed; [bot.] ''Foeniculum vulgare''; Fennel is a flowering plant species in the carrot family. It is a hardy, perennial herb with yellow flowers and feathery leaves. It is indigenous to the shores of the Mediterranean but has become widely naturalized in many parts of the world, especially on dry soils near the sea coast and on riverbanks; -- జీలకఱ్ఱ వంటి దినుసు. సోకు, sOku -n. --fashion; style; సోకు, sOku -v. i. --touch; graze; సోకుడు, sOkuDu -n. --infection; సోకుడుముడుగు, sOkuDumuDugu -n. --touch-me-not; impatiens; an annual herb with showy irregular flowers ; సోడా, sODA -n. --(1) sodium; the chemical element Na; --(2) carbonated water; ---చాకలి సోడా = washing soda; sodium carbonate. ---తినే సోడా = baking soda; sodium bicarbonate. ---దాహకసోడా = caustic soda; sodium hydroxide. సోథిక్ చక్రం, sOthik cakraM -n. --sothic cycle; [astron.] a period equal to 1461 years. In reality, a year is about 365.25 days. When Egyptians used 365 as the length of the year, their calculations went out of synchronization by 0.25 days every year. This error will accumulate if not corrected until the total error equals one year. Egyptians called this period the Sothic cycle; సోదా, sOdA -n. --search; % to e2t సోది, sOdi -n. --(1) soothsaying; an astrological forecast; fortune-telling by an "Eruka" tribal woman; --(2) empty talk; సోపపత్తికంగా, sOpapattikaMgA - adv. -- with proof; సోపానం, sOpAnaM -n. --step; step in a flight of stairs; సోపు, sOpu -n. --anise; an ingredient in Indian cooking and as a mint after a meal; [bot.] ''Pimpenella anisum''; --fennel; an ingredient, similar to anise, in Indian cooking and as a mint after a meal; [bot.] ''Foeniculum vulgare''; సోమధార, sOmadhAra %e2t -n. --Milky Way; సోమరి, sOmari -adj. --idle; -n. --idler; lazy person; సోమరితనం, sOmaritanaM -n. --laziness; idleness; idle; సోమలత, sOmalata -n. --(1) ephedra; believed to be the vine from which the soma juice of the Vedic era was produced; [bot.] ''Ephedra gerardiana'' wall; --(2) moon plant; [bot.] ''Asclepias acida''; సోమసూత్రం, sOmasUtraM -- 1. A vessel with a spout; సోమసూత్రము వంటి ముఖ భాగము గలిగిన లోహపాత్ర; -- 2. A basin with a spout and handle. ముక్కు, చెయ్యి, పిడి గల చిన్న పాత్ర; -- 3. The receptacle or pit on the outside of a temple to receive the water with which the idol has been bathed. పానవట్టము నుండి నీళ్లు పోవు దారి, లింగాభిషేక జలముపోయి పడుతొట్టి; -- (Note) శివలింగానికి కింద ఉండే పళ్ళెం పేరు పానపట్టం; అభిషేకం చేసిన ద్రవ్యాలు బయటకి వచ్చే మార్గం సోమసూత్రం; శివాలయాలు తూర్పు ముఖం గానూ, పశ్చిమ ముఖం గానూ ఉంటాయి; అవి ఏ ముఖంగా ఉన్నా సోమసూతం మాత్రం ఎల్లప్పుడూ ఉత్తరం వైపునే ఉంటుంది; see also పానవట్టము; సోయగం, sOyagaM -n. --elegance; charm; beauty; సోయా, sOyA -n. --soy; soy bean; సోల, sOla -n. --a volumetric measure used in pre-independence India; approximately equal in volume to one and a half cups; see also తవ్వ; సోషలిజం, sOshalijaM -n. --socialism; the economic philosophy that espouses state ownership of industrial and financial institutions for the common good; సమాజవాదం; (rel.) కేపిటలిజం; కమ్యూనిజం; స్కోరు, skOru -n. --score; the points won in a game; స్తోత్రము, stOtramu - n. -- -- భక్తితో భగవంతుని కీర్తిస్తూ ఆరాధించే గాన పాఠము; ఉదా. సౌందర్యలహరి; స్తోమత, stOmata -n. --capacity; capability; wealth; స్ఫోరకంగా, sphOrakaMgA -adv. --as a sign of; as an indication of; స్వోత్కర్ష, svOtkarsha - n. -- boastfulness; bragging; conceit; egoism; immodesty; pride; self-aggrandizement; self-centeredness; vainglory; vanity; -- తనను గురించి తానే గొప్పలు చెప్పుకోవడం; సౌందర్యం, sauMdaryaM -n. --beauty; ---సహజ సౌందర్యం = natural beauty. సౌకర్యం, saukaryaM -n. --comfort; సౌదామిని, saudaamini -n. -- lightning; the lightning streamer; -- మెరుపు తీగ; సౌధం, saudhaM -n. --palace; manor; luxurious building; (lit.) one that was built with lime-cement; సౌధ సోపాన న్యాయం, saudha sOpAna nyAyaM -ph. --the logic that says that in order to reach the top of a building, you must scale it one step at a time; this is used to convey the meaning that a difficult problem can be solved by tackling it one step at a time; సౌభాగ్యం, saubhAgyaM -n. --good fortune; wealth; సౌభాగ్యవతి, saubhAgyavati -n. --a woman whose husband is alive; సౌర, saura -adj. --solar; సౌర కుటుంబం, saura kuTuMbaM -ph. --solar system; సౌరదినం, sauradinaM -n. --solar day; ---సగటు సౌరదినం = mean solar day; 24 hours. సౌరభం, saurabhaM -n. --fragrance; సౌరపంచాంగం, saurapaMcAMgaM -n. --solar calendar; the calendar that uses the Sun's apparent motion as the basis for calculating times of events. According to the solar calendar, the year is 365.25 days; సౌలభ్యం, saulabhyaM -n. --ease; సౌవర్ణకరణి, sauvarNakaraNi -n. -- the name of a legendary herb which is supposed to bring full-blooded health & strength to the body; [see also] విశల్యకరణి, సంధానకరణి, సంజీవకరణి; సౌవీరం, sauvIraM -n. --[chem.] mercuric chloride; సౌష్ఠత, saushTata -n. --symmetry; సౌష్ఠవం, saushTavaM -n. --(1) beauty; good proportions; --(2) symmetry; this suggests that a measure of beauty is symmetry; --(3) well-being; ---ఆర్థిక సౌష్ఠవం = economic wellbeing. </poem> ==Part 2: హం haM, హ - ha== <poem> హంగామా, hAMgAmA -n. --(1) pomp; --(2) furor; fuss; hubbub; commotion; హంగు, hAMgu -n. --support; backing; paraphernalia; హంతకి, haMtaki -n. f. --murderer; హంతకుడు, haMtakuDu -n. m. --murderer; హంస, haMsa -n. --(1) swan; --(2) figuratively, life force; ---హంస లేచిపోయింది = the person is dead. హంస తూలిక, hAMsa tUlika -n. --swan's down; tender feathers of a swan; హంసపాదు, hAMsapAdu -n. --a caret mark showing an insertion in the text; (lit.) swan's foot; ---ఆదిలోనే హంసపాదు = a misstep and correction at the very beginning. హక్కు, hakku -n. --right; claim; ---స్వరాజ్యం నా జన్మ హక్కు = independence is my birthright. హజారం, hajAraM -n. --courtyard; హఠం, haThaM -n. --obstinate behavior; హఠాత్తుగా, haThAttugA -adv. --suddenly; abruptly; హడలగొట్టు, haDalagoTTu -v. t. --frighten; scare; terrorize; హడావిడి, haDAviDi -n. --ado; bustle; హతమార్చు, hatamArcu -v. t. --kill; slay; హతవిధీ, hatavidhI -inter. --O! Fate! హత్య, hatya -n. --murder; హత్యాకాండ, hatyAkAMDa -n. --slaughter; massacre; carnage; హత్తుకొను, hattukonu -v. i. --get attached; take root; become favorable; హత్తుకొను, hattukonu -v. t. --hug; హతోస్మి, hatOsmi -inter. idiom. - too bad!; I am dead!; (lit. Sans.) I am dead; హతః + అస్మి = హతోఽస్మి; హతః = చంపబడిన వాడు(గా), అస్మి = ఐతిని; నేను చంపబడినవాడిని అయ్యాను; "చచ్చేన్రోయ్" అనేది తెలుగు నుడికారానికి సరిపోయే మాట. హద్దు, haddu -n. --boundary; limit; threshold; border; హనుమాఫలం, hanumAphalaM -n. -- (1) soursop; Graviola; [bot.] ''Annona muricata;'' Also known as Laxman phal; భారత దేశంలో ఆయుర్వేద దుకాణాలలో హనుమాఫల రసం అని అమ్ముతారు;(2) passion fruit?; [bot.] ''Passiflora edulis'' of the Passifloraceae family; a native of Brazil; (3) seedless Sitaphal? (as advertised at Sreehari Horticultural Nursery in Baroda, Gujarat, India); (4) star fruit ?; [bot.] ''Averrhoa carambola''; హయాం, hayAM -n. --(1) jurisdiction; regime; --(2) period of authority; హరశోఠం, harasOThaM -n. --gypsum; హర్మల్, harmal - n. -- Syrian rue; African rue; Harmal; [bot.] ''Peganum hermala'' of the Zygophyllacea family; -- used in traditional medicine as a sedative and abortifacient. It is also used as a hallucinogen similar to ayahuasca; హర్షం, harshaM -n. --pleasure; హర్షధ్వని, harshadhvani -n. --applause, హర్షధ్వానం; హరాం, harAM - n. -- (1) forbidden; prohibited; unlawful; (2) sacred; -- In Islam, it refers to actions, behaviors, or items strictly prohibited by the Quran or Sunnah, such as consuming pork, alcohol, or engaging in injustice. It also refers to sacred spaces, like Mecca's Al-Masjid al-Haram. హరాంకోరు, harAMkOru - n. -- ?? -- కృతఘ్నుడు; నీచుడు; దుర్జనుడు; దగుల్భాజీ; హర్తాళ్, hartAL -n. --strike; work stoppage; the act of closing shops and suspending all business; హరించు, hariMcu -v. i. --evaporate; disappear by evaporation; waste away; sublimate; హరిణం, hariNaM -n. --(1) deer; doe; --(2) off-white color; హరితం, haritaM -n. --(1) green; --(2) chlorine; one of the chemical elements; Cl; హరితకి, haritaki -n. --[bot.] ''Terminalia chebula;'' హరితగృహం, haritagRhaM -n. --greenhouse; (lit.) an enclosed; glass-covered space where tropical plants can be grown in cold climates. హరితగృహ వాయువులు, haritagRha vAyuvulu -n. --greenhouse gases; these gases, such as carbon dioxide, are believed to be the agents causing the greenhouse effect; హరితపిపీలికం, haritapipIlikaM -n. --[chem.] chloraldehyde; హరితమంజరి, harithamanjari - n. -- Indian acalypha, Indian mercury, Indian copperleaf, Indian nettle, three-seeded mercury, [bot.] ''Acalypha indica;'' This is an herbaceous annual that has catkin-like inflorescences with cup-shaped involucres surrounding the minute flowers. This plant grows like a weed, all over India. It is bitter, acrid, expectorant, and purgative; -- కుప్పింటాకు; హరిత విప్లవం, haritaviplavam -n. --green revolution; హరిద్ర, haridra -n. --(1) yellow; --(2) [bot.] Curcuma longa; హరివాణాలు, harivANAlu - n. -- lava beds; doons; హర్షించు, harshiMcu -v. i. --be pleased; హరియాలీ గడ్డి, hariyAlI gaDDi - n. --a type of grass used in Ayurvedic medicines; [bot.] ''Cynondon dactylon;'' హలంతం, halaMtaM -adj. --ending in a consonant; హలాల్, halal - n. -- allowed; permitted; lawful; -- In Islam, it refers to actions and behaviors that are permissible, hygenic, and free from prohibited (haram) components like pork, alcohol, and blood. It commonly refers to humane slaughter methods, mentioning God's name; హల్లు, hallu -n. --consonant; typically a pure consonant combined with a vowel; హవా, havaa - n. -- trend; wind; viral; -- బహాళ ప్రచారం కావడం; జనాదరణ పొందడం; -- నేడు ప్రపంచం అంతా అమెరికా హవాలో ఉంది; హవాలా, hawaala - n. -- an informal system of transferring money and value internationally, often used in parts of the world where formal banking systems may be limited or less accessible. It is based on trust and the extensive use of connections such as family relationships and regional affiliations. హవేలి, havElI -n. --mansion; palace; big house; Estate manor house; hacienda; -- నాలుగిళ్ళ వాకిలి; దేవిడీ; భవనము; పెద్ద ఇల్లు; మండువా ఇల్లు; హస్తం, hastaM -n. --(1) hand; --(2) five; హస్త, hasta %updated -n. --(1) Gamma Virginis; Porrima; Yoga tara of the 13th lunar mansion; located in the constellation Virgo; --(2) Corvus, the crow; The 13th of the twenty-seven star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; హస్తకం, hastakaM -n. --handle; హస్తకళలు, hastakaLalu -n. --handicrafts; హస్తప్రయోగం, hastaprayOgaM -n. --masturbation; autoeroticism; the process of achieving sexual pleasure by handling the genital organs with a hand; హస్తలాఘవం, hastalAghavaM -n. --sleight of hand; హస్తవాసి, hastavAsi -n. --skill; competence; [idiom] the magical healing touch by the hand of, especially, a doctor; హస్తాక్షరం, hastAksharaM -n. --signature; హస్తిమశకాంతరం, hastimaSakAMtaraM -n. --huge difference; (lit.) difference between an elephant and a gnat; హస్తి మేఢ్రపు చెట్టు, hastimEMDhrapu ceTTu -n. --sausage tree; [bot.] ''Kigelia pinnata'' or ''Kigelia africana'' of the Bignoniaceae family; ఈ చెట్టు కాయలు ఏనుగు పురుషావయవాన్ని పోలి ఉండే కారణంగా దీనికాపేరు వచ్చింది; ఏనుగు చెట్టు; [[File:Kigelia-Africana-Serengeti.JPG|right|thumb|''K. africana'' habit, in [[Serengeti National Park]]]] హస్కు కొట్టు, hasku koTTu -v. i. --(coll.) to spend time talking trivia; (lit.) to pound husk; హృదయంగమం, hRdayaMgamaM - adj. --pleasant; heart-warming; agreeable; touching; moving; హ్రస్వం, hrasvaM -n. --[gram.] short vowel; vowels that require one unit of time to pronounce; హ్రస్వనామం, hrasvanAmaM -n. --short name; chemical symbol; %హా - hA, హిం - hiM, హీ - hI హాజరు, hAjaru -n. --attendance; present; హాజరు జామీను, hAjaru jAmInu -n. --bail; security deposit guaranteeing to produce an accused person on demand; హాజరుపట్టీ, hAjarupaTTI -n. --attendance roll; muster roll; హాని, hANi -n. --harm; damage; injury; హామీ, hAmI -n. --assurance; promise; హాయి, hAyi -n. --happiness; contentment; హారం, hAraM -n. --(1) denominator; --(2) necklace; garland; --(3) food; ---ముత్యాల హారం = pearl necklace. ---ఫలహారం = snack food; (lit.) food comprised of fruits. హారతి, hArati -n. --offering of lighted camphor on auspicious occasions; హార్ధిక, hArdhika -adj. --hearty; heart-felt; cordial; హాలు, hAlu -n. --(1) hall; --(2) living room; --(3) theater; --(4) a big gathering room; ---సినిమా హాలు = cinema hall; movie theater. హావభావాలు, hAvabhAvAlu -n. pl. --gestures and expressions; body language; హాస్యం, hAsyaM -n. --humor; fun; హాస్యాస్పదం, hAsyAspadaM -n. --ridiculous; laughable; హాస్యాస్పదంగా, hAsyaspAspadaMga -adv. --laughably; ridiculously; హాస్యస్పోరకంగా, hAsyaspOrakaMgA -adv. --humorously; హాహాకారం, hAhAkAraM -n. --cry for help; హింగుళం, hiMguLaM -n. --cinnabar; a compound of mercury and sulfur; హింతాళం, hiMtALaM -n. --marshy date tree; హింస, hiMsa -n. --violence; torture; హింసాకాంద, hiMsAkAMDa -n. --violent activity; హితం, hitaM -n. --good; one that is good for you; హితుడు, hituDu -n. --well-wisher; హితైషి, hitaishi -n. --well-wisher; హితోపదేశం, hitOpadESaM -n. --good advice; advise that is good for you; (note) ప్రియోపదేశం is what you’d love to hear. హిమం, himaM -n. --snow; హిమకిరుబా, himakirubA -n. --snow leopard; [biol.] Panthera uncia; హిమనీనదం, himanInadaM -n. --glacier; (lit.) a river of snow; హిమనీపాతం, himanIpAtaM -n. --icefall; avalanche; హిమరేఖ, himarEkha -n. --snow line; a level above which snowfall does not melt; హిమాంబువు, himAMbuvu - n. -- scented water; rose water; ---పన్నీరు; హిమాచలం, himAchalaM - n. -- the Lesser Himalayas; also called Inner Himalayas, Lower Himalayas, or Middle Himalayas, middle section of the vast Himalayas mountain system in south-central Asia. హిమాద్రి, himAdri - n. -- the Greater Himalayas; Great Himalayas, also called Higher Himalayas or Great Himalaya Range, highest and northernmost section of the Himalayan mountain ranges. ... The Great Himalayas contains many of the world's tallest peaks, including (from west to east) Nanga Parbat, Annapurna, Mount Everest, and Kanchenjunga. హిమాలయ తాడి, himAlayA tADi -n. --Himalayan palm; [bot.] ''Trachycarpus matianus;'' హిమోగ్లోబిన్, himOglObin -n. --hemoglobin; Hemoglobin is the protein molecule in red blood cells that carries oxygen from the lungs to the body's tissues and returns carbon dioxide from the tissues back to the lungs. Hemoglobin is made up of four protein molecules (globulin chains) that are connected together; -- same as రక్తచందురం; హీన, hIna -adj. --inferior; low; vile; poor; abject; wretched; హీనత, hInata -n. --inferiority; lowness; weakness; ---బుద్ధిహీనత = foolishness; without wisdom. ---బలహీనత = weakness; without strength. హీనధాతువు, hInadhAtuvu -n. --[chem.] base element; base metal; హీనపక్షం, hInapakshaM -adv. --at the minimum; at least; హీనుడు, hInuDu -n. m. --(1) base person; vile person; a wretch; --(2) as a suffix, it means a person who lacks the quality described in the prefix; ---బుద్ధిహీనుడు = fool; senseless person. ---బలహీనుడు = weakling; a person without strength. హీనయానం, hInayAnaM -n. --a sect in Buddhism; (lit.) inferior boat trip; the little boat; హీవియా, hIviyA -n. --Hevia; a rubber tree native to South America; హుండీ, huMDI -n. --(1) collection box at a temple; --(2) bank check; bank draft; banknote; bill of exchange; హుందా, huMdA -n. --dignity; solemnity; stature; హుటాహుటీగా, huTAhuTIgA -adv. --immediately; with no delay; on the double; హుళక్కి, huLakki -n. --(1) untrue; one that is not there; false; --(2) zero; nothing; హుషారుగా, hushArugA -adv. --merrily; joyously; '''హృ - hR, హె - he, హే - hE, హై - hai, హొ - ho, హో - hO''' హృదయం, hRdayaM -n. --heart; హృద్యంగమం, hRdyaMgamaM -n. --appealing; touching; heart-stirring; హృదయపూర్వకం, hRdayapUrvakaM -adj. --hearty; heart-felt; whole-hearted; హృదయ స్పందనం, hRdaya spaMdanaM -n. --heart beat; హృద్యం, hRdyaM -n. --one that is pleasant; one that is pleasing; హెక్టరు, hekTaru -n. --hectare; an area equal to the size of a square of 100 meters on its side; a metric unit of area that is roughly equal to 2.471 acres; హెగ్గాడి, heggADi %e2t -n. --sentry; హెచ్చరించు, heccariMcu -v. t. --warn; caution; enjoin; హెచ్చరిక, heccarika -v. t. --warning; హేతువు, hEtuvu -n. --cause; reason; rationale; హేతువాదం, hEtuvAdaM -n. --rationalism; -- మూఢ నమ్మకాలకు సరియైన నిరూపణ కోరే వారిని హేతువాదులు (rationalist) అంటారు; ప్రతి విషయం వెనుక కారణం కోసం వెతికి అది ఉంటేనే దాన్ని నమ్మేవారు హేతువాదులు. హేమం, hEmaM -n. --gold; హేమాహేమీలు, hEmAhEmIu -n. pl. --big shots; big wheels; (ety.) believed to be an acronym for the words headmaster and headmistress when written in Telugu; another theory says that this is a Kannada word; అతిరధ-మహారధులు; సమర్ధులు; మొనగాళ్లు; హేయమైన, hEyamaina -adj. --obnoxious; odious; హేల, hEla -n. --sport; play; హేళన, hELana -n. --ridicule; derision; sneering; హైమావతి, haimAvati -n. --[bot.] Acorus calamus; see also వడజ; హైరాణ, hairAna -n. --stress; toil; fatigue; -- హైరాన్ (حيران) అన్న పారశీక పదానికి దిగ్భ్రమ చెందడం, ఆందోళన చెందడం, శ్రమ పడడం అన్న అర్థాలున్నాయి. అదే హిందుస్థానీ/ఉర్దూ ద్వారా తెలుగులోకి హైరానాగా ప్రవేశించింది. -- దీని మూల ధాతువు అరబ్బీ హైర్- (حير). హైరత్- (حيرة) 'ఆశ్చర్యం, దిగ్భ్రమ, కలవరము' అన్నది కూడా ఈ ధాతువుకు చెందినదే (సురేశ్ కొలిచాల); హొయలు, hoyalu -n. --gracefulness; grace; హోదా, hOdA -n. --status; rank; office; హోమం, hOmaM -n. --oblation to Gods via a sacrificial fire; same as హవనం; -- దేవుళ్లకు సమర్పించే నైవేద్యం, ప్రార్ధనలు మరియు ప్రార్ధనలతో పాటుగా శుద్ధి చేసిన వెన్న మొదలైన వాటిని అగ్నిలోకి పోయడం హోమము. హోమగుండం, hOmaguMDaM -n. --the pit where the sacrificial fire is held; హోర, hOra -n. --approximately an hour; one-half of the period defined by a Zodiacal sign; హోరాహోరీ, horAhOrI -adj. --uninterrupted; ceaselessly; continuous; (lit.) every hour; హోరు, hOru -n. --roar; the sound of an ocean; tempestuous; ---చెవిలో హోరు = roaring sound in the ear; ringing in the ear. ---సముద్రపు హోరు = the roar of the ocean. ---హోరుమని వర్షం పడుతోంది = it is raining heavily. </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] lw3acbc6cxx45gcktad1lv2qin53f33 0 3029 39119 39098 2026-05-16T00:31:44Z Vemurione 1689 /* Part 1: T */ 39119 wikitext text/x-wiki చూడటం =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features are continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. *T The entries use American spelling. Where possible, British spellings are also given. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 25 Aug 2015. ==Part 1: T== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * table, n. (1) బల్ల; మేజా; భోజనాల బల్ల; (2) పట్టిక; పట్టీ; సారణి; సరణి; (3) ఎక్కం; ** addition table, ph. కూడిక పట్టీ; కూడిక ఎక్కం; ** experience table, ph. అనుభవ సారణి; యాంత్రిక అభ్యాసంలో దత్తాంశాలని అమర్చే ఒక పద్ధతి; ** multiplication table, ph. ఎక్కం; గుణకార ఎక్కం; ** water table, ph. జలమట్టం; భూమిలో ఈ మట్టానికి దిగువ నీరు సంతృప్తంగా ఆవరించి ఉంటుంది; నుయ్యి తవ్వినప్పుడు నీరు ఈ మట్టానికి నిలుస్తుంది; ** table of contents, ph. విషయసూచిక; ** table salt, ph. ఉప్పు; వంటలో వాడే ఉప్పు; కూర ఉప్పు; ** table spoon, ph. పెద్ద చెంచా; ** table sugar, ph. చక్కెర; రోజూ వాడుకునే పంచదార; * tableland, n. పీఠభూమి; సానువు; * tablet, n. (1) బిళ్ల; గుటిక; మాత్ర; మింగడానికి అనుకూలంగా ఉన్న మోతాదు మించని మాత్ర; (2) పలక; కర్రతో కాని, మట్టితో కాని, రాయితో కాని చేసి, రాతకి అనుకూలంగా చదునుగా ఉన్న వస్తువు; ** clay tablet, ph. మట్టి పలక; * taboo, n. అశ్లీలం; బూతు; సాధు సమ్మతం కానిది; చెయ్యకూడని చేత; రాయకూడని రాత; * tabular, adj. విన్యాస; సారణ్య విన్యాస; ** tabular arrangement, ph. సారణీబద్ధమైన విన్యాసం: * tabula rasa, n. ఖాళీ పలక; తెల్ల కాగితం; అలేఖ్యం; అలేఖం; * tabulation, n. సారణీకరణం; * tacit, adj. అనుక్త; ప్రత్యేకంగా చెప్పని; ఉద్ఘాటించని; ముభావంగా ఊరుకున్న; అంతర్లీనమైన; * tacit assumption, ph. అనుక్త ఉపపాదన; ఉద్ఘాటించని తలంపు; * taciturn, adj. ముభావంగా ఉన్న; తక్కువగా మాట్లాడే తత్వం కల; * tack, n. పూతిక నాటు; చిన్న మేకు; ** thumbtack, ph. బొత్తాం నాటు; సుత్తి అవసరం లేకుండా వేలితో గోడకి గుచ్చగలిగే సదుపాయం ఉన్న మేకు; * tact, n. యుక్తి; ఒడుపు; వెరవు; నేర్పు; చాతుర్యం; ** tact and talent, ph. శక్తియుక్తులు; * tactic, n. లఘుయుక్తి; లఘుతంత్రం; పన్నాగం; సమీప భవిష్యత్తుకి కావలసిన ఎత్తు; టాక్టికల్ వ్యూహాలు అంతిమ లక్ష్యానికి చేర్చే వ్యక్తిగత దశలు లేదా చర్యలు. టాక్టిక్స్ ఆచరణకు సంబంధించినవి. టాక్టిక్స్ "ఎలా", "ఎవరు" అనే ప్రశ్న మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. "ఎలా" చేస్తున్నారు, "ఎవరు" చేస్తున్నారు అనేది మాత్రం అందరికి కనిపిస్తుంది. see also stratagey; * tactile, adj. స్పర్శకి సంబంధించిన; * tadpole, n. తల కప్ప; భేకడింభం; చిరు కప్ప; పిల్ల కప్ప; * tail, n. (1) తోక; పక్షి తోక; జంతువుల తోక; విమానపు తోక; (2) వాలం; లాంగూలం; జంతువుల తోక; (3) బొరుసు; ** hairy tail, ph. లాంగూలం; గురప్రు తోక లాంటి కుచ్చు తోక; * tail, v. t. వెంటాడు; తోకలా వెంటాడు; వెన్నంటి వెళ్లు; * tail-lights, n. pl. తోకదీపాలు; * tailor, n. దర్జీ; తున్నవాయుఁడు; కుట్టరి; * tailwind, ph. వాలుగాలి; * taint, n. కళంకం; కల్తీ; * taint, v. t. కల్తీ చేయు; కళంకం తీసుకొని వచ్చు; * tainted, adj. కల్తీ అయిన; * take, v. t. (1) తీసుకొను; కైకొను; చేపట్టు; (2) సేవించు; తిను; తాగు; * takeoff, n. (1) ఎత్తుగడ; (2) పైకి లేచు; గాలిలోకి లేచు; (ant.) conclusion; landing; ** takeoff of a story, ph. కథ ఎత్తుగడ; * take up, v. t. చేపట్టు; * talc, n. మెత్తని అభ్రకం; మెత్తని కాకిబంగారం; a clay mineral, composed of hydrated magnesium silicate with the chemical formula Mg₃Si₄O₁₀(OH)₂; Talc in powdered form, often combined with corn starch, is used as baby powder. Its use in baby powder is now prohibited because it is suspected to contain traces of asbestos; * tale, n. కథానకం; ఉపాఖ్యానం; * talent, n. నేర్పు; కుశలత; కౌశల్యం; ప్రతిభ; ప్రజ్ఞ; ‘జన్మతః సంక్రమించే నైసర్గిక లక్షణం’ అనేదే ప్రతిభ అన్నారు దండి; అభినవ గుప్తుడు ‘అపూర్వ వస్తు నిర్మాణ ప్రజ్ఞ’గా చెప్పారు; * talisman, n. తావీజు; తాయెత్తు; రక్షామణి; రక్ష; మైరేకు; * talk, n. మాట; పలుకు; ప్రసంగం; ** parrot talk, ph. చిలక పలుకు; ** talk of the town, ph. కింవదంతి; * talk, v. t. మాట్లాడు; భాషించు; * talkies, n. మాట్లాడే బొమ్మలు; సినిమాలు; ** talkative person, ph. వాగుడుకాయ; వాచాలుడు; వాచాటుడు; జల్పకుడు; * talkativeness, n. వాచాలత; * tall, adj. పొడవైన; పొడుగైన; ఎత్తయిన; * tallow, n. కొవ్వు; నెమరు వేసే జంతువుల శరీరం నుండి తీసిన కొవ్వు; see also lard; * tally, n. బేరీజు; తైపారు; * tally, v. t. బేరీజు వేసి చూడు; తైపారు వేసి చూడు; * talons, n. pl. పక్షి గోళ్లు; పంజా; * tamari, n. Tamari is a Japanese soy sauce made primarily from fermented soybeans and contains little to no wheat; Tamari is a versatile, umami-rich soy sauce alternative that enhances many dishes, often found in marinades, dipping sauces, stir-fries, and dressings. * tamarin, n. మీసాలకోతి; * tamarind, n. చింతపండు; తింత్రిణీకం; (ety.) tamar-e-Hind = Indian date = భారతీయ ఖర్జూరం; ** tamarind tree, ph. చింతచెట్టు; తింత్రిణీ వృక్షం; ** tamarind seed, ph. చింతగింౙ; చింతపిక్క; * tame, adj. మచ్చిక అయిన; పెంపుడు; సాధు; (ant.) wild; (rel.) domesticated; * tame, v. t. మచ్చిక చేయు; * tamp, v. t. దట్టించు; కూరు; * tamper, n. పోఁపు; తాలింపు; తిరగబోత; * tamper, v. t. జోలికి పోవు; జోక్యం కలుగజేసుకొను; లంచం ఇచ్చు; * tan, n. (1) లేత గోధుమ రంగు; కడారు వన్నె; (2) పదును; కురటము; చర్మాన్ని తోలుగా మార్చే పద్ధతి; * tan, v. t. (1) ఎండలో కూర్చుని శరీరాన్ని లేత గోధుమ రంగు లోకి మార్చు; (2) ఊను; ఊన్‌చు; పదును పట్టు; కురటించు; చర్మాన్ని తోలుగా మార్చు; * tangent, n. (1) స్పర్శరేఖ; (2) స్పర్శాంశం; త్రిభుజంలో ఒక కోణానికి ఎదురుగా ఉన్న భుజం లవంలోనూ, పక్కగా ఉన్న భుజం హారంలోనూ వేసినప్పుడు వచ్చే నిష్పత్తి; లంబకోణ త్రిభుజంలో లంబకోణం కాని ఒకకోణానికి ఎదురుగా ఉన్నభుజం లవం లోను, ప్రక్కగా ఉన్న( కర్ణం కాని) భుజం హారం లోను వేసినప్పుడు వచ్చే నిష్పత్తి; * tangible, adj. స్పర్శనీయ; అనుభవనీయ; సాకారమైన; స్పష్టమైన; * tangle, n. చిక్కు; * tank, n. (1) చెరువు; తటాకం; కోనేరు; టెంకి; పుష్కరిణి; (2) తొట్టి; * tanner, n. కురటుడు; చర్మాన్ని తోలుగా మార్చే వ్యక్తి; * tanner's cassia, n. తంగేడు చెట్టు; [bot.] ''Senna auriculata''; * tannery, n. కురట శాల; తోళ్లని పదును చేసే కర్మాగారం; [[File:Tangent_to_a_curve.svg|right|thumb|Tangent_to_a_curve]] [[File:Academ_Base_of_trigonometry.svg|thumb|right|Academ_Base_of_trigonometry]] * tantalizing, adj. ఆశ పెట్టే; ఆశాజనకమైన; ఊరించే; ** tantalizing clues, ph. ఆశాజనకమైన సంకేతాలు; ఆశాజనకమైన ఆచూకీలు; ఊరించే ఊహలు; * tantamount, adj. నిజానికి; వాస్తవానికి; మొత్తంమీద; సమానార్ధకమైన; * tap, v. t. (1) తట్టు; (2) చిన్న గంటు పెట్టి వెలికి తీయు; * tap, n. (1) కుళాయి; నల్ల; గొట్టానికి గంటు పెట్టి నీళ్లని బయటకు తీసే సాధనం; పంపు; (2) [phonetics] అల్ప కంపితం; ** water tap, ph. నీళ్ళ కుళాయి; ** tap root, ph. తల్లి వేరు; కూకటి వేరు; * tapaculo, n. వెందాపు పక్షి; * tape, n. పట్టెడ; నవారు; బద్దీ; నాడా; టేపు; * taper, adj. కూచిగా ఉన్న; ఆదోక; (ety.) ఆవుతోక వలె; ** taper joint, ph. ఆదోక బందు; ఆదోక బంధం; * taperingly, adv. అదోకగా; * tapestry, n. చిత్ర యవనిక; గుడ్డ మీద వేసిన వర్ణ చిత్రం; * tapeworm, n. బద్దె పురుగు; మనుష్యుల చిన్న ప్రేగులలో పెరిగే ఒక జాతి పరాన్నభుక్కి; an invertebrate of the platyhelminth family; * tapioca, n. సగ్గుబియ్యం; కఱ్ఱపెండలం (cassava) జాతి పిండి పదార్థంతో చేసే ఒక ధాన్య విశేషం; తాళజాతి చెట్ల నుండి వచ్చే పిండితో చేస్తే దానిని "సేగో" అంటారు; see also sago; * tar, n. తారు; కీలు; గంజిత్తు; (ety.) గని + జిత్తు; * tardy, adj. ఆలస్యం చేసెడు; * tare, n. తారం; తారా; పడికట్టు ఎత్తు; తూనిక తోపుడు; సరుకులు బుట్టలో వేసి తూచేటప్పుడు ఖాళీ బుట్ట బరువు; * target, n. లక్ష్యం; * targeted, adj. లక్షిత; ** targeted reader, ph. లక్షిత పాఠకుడు; * tariff, n. (1) సుంకం; ఎగుమతి దిగుమతుల మీద ప్రభుత్వం వేసే సుంకం; (2) హొటేలు గదులకి పుచ్చుకొనే అద్దె; (3) సుంకాల పట్టీ; సుంకసూచిక; * tarnish, n. మెరుపు తగ్గుట; కిలుం పట్టుట; * taro root, n. చేమ దుంప; * tarpaulin, n. కీలుచాప; తారుగుడ్డ; * tart, adj. పుల్లని; * tartar, n. (1) ద్రాక్ష ఉప్పు; (2) పండ్లమీద చేరే మలినం; పాచి; [[File:Tartaric_acid.svg|thumb|right|తింత్రిణికామ్లం]] ** tartaric acid, n. తింత్రిణికామ్లం; C₄H₆O₆ * task, n. పని; * taste, n. (1) రుచి; స్వాదనం; చవి; రసం; (rel.) aroma; flavor; (2) రసజ్ఞత; (3) అభిరుచి; * taste, v. t. రుచిచూడు; చవిచూడు; ఆస్వాదించు; * taste, adj. రుచి; స్వాదు; చవి; ** taste buds, ph. రుచిబొడిపెలు; స్వాదుముకుళాలు; * tasteless, adj. చప్పిడి; రుచిలేని; రసహీనమైన; * tasty, adj. కమ్మని; రుచికరమైన; * tattle, v. t. వదరుట; పేలుట; వాగుట; ఉపయోగం లేని కబుర్లు, చాడీలు; * tattletales, n. పనికిమాలిన కబుర్లు; గుసగుసలు; * tattoo, n. పచ్చబొట్టు; * taunt, n. దెప్పు; ఎత్తిపొడుపు; ఉపాలంభం; * taunt, v. t. దెప్పు; ఎత్తిపొడుచు; * taupe, n. తోపు; తోపురంగు; ముదర ఎరుపు; * Tauri Beta, n. అగ్ని నక్షత్రం; వృషభ రాశి లోని ప్రకాశవంతమైన నక్షత్రాలలో రెండవది; * Tauri Gamma, n. రోహిణి నక్షత్రం; వృషభ రాశిలోని ప్రకాశవంతమైన చుక్కలలో మూడవది; * Tauri Pi, n. కృత్తిక [[నక్షత్రం]]; వృషభ రాశిలో ఒక తార; * Taurus, n. వృషభ రాశి; * tautology, n. అనులాపం; పునరుక్తి దోషం; అనవసరంగా ఒకే భావాన్ని ఒకే వాక్యంలో మరొకసారి చెప్పడం; ఉదా. చొక్కా ఇరుకుగా ఉండి పట్టడం లేదు; * tawny, adj. చామనచాయ; ధూసరవర్ణం; గోధుమ రంగు; సింహం రంగు; tan color; * tax, n. పన్ను; సుంకం; కరం; same as cess; see also duty; (Note) duty అనేది సరుకుల మీద పడే సుంకం, tax అనేది మనుష్యుల మీద పడే సుంకం; ** death tax, ph. మరణ సుంకం; ** excise tax, ph. ఒక ప్రత్యేకమైన జాబితా ఉన్న అంశాల మీద వేసే అమ్మకపు పన్ను; ఈ జాబితాలో సాధారణంగా అత్యవసరం కాని విలాస వస్తువులు ఉంటూ ఉంటాయి; ఉదా. నగలు, అత్తరులు, సిగరెట్లు, మద్య పానీయాలు, కార్లు, వగైరా; అబ్కారి పన్ను; వ్యాపారపు పన్ను; వ్యాపారపు పన్ను; అబ్కారీ పన్ను; ** house tax, ph. ఇంటి పన్ను; ఇల్లరి; ** income tax, ph. ఆదాయపు పన్ను; ** inheritance tax, ph. వారసత్వపు పన్ను; ** property tax, ph. ఆస్తి పన్ను; ** sales tax, ph. అమ్మకపు పన్ను; ** tax collector, ph. సుంకరి; కర గ్రాహి; * taxes, n. పన్నులు; కప్పములు; * tax-free, adj. పన్నులు లేని; * taxi, n. కిరాయికారు; టేక్సీ; టేక్సీకేబ్ అన్న మాటని కత్తిరించగా వచ్చిన మాట; * taxonomy, n. వర్గీకరణ; వర్గీకరణ శాస్త్రం; * tea, n. తేనీరు; చా; టీ; * tea leaf, n. తేయాకు; * teach, v. t. నేర్పు; బోధించు; బోధన చేయు; బోధపరచు; ప్రబోధించు; * teacher, n. గురువు; అఖ్యాత; బోధకుఁడు; m. పంతులు; ఉపాధ్యాయుఁడు; ఒజ్జ; అధ్యాపకుఁడు; ఆచార్యుఁడు; దేశకుఁడు; అయ్యవారు; f. పంతులమ్మ; గుర్వి; ఉపాధ్యాయిని; ఒజ్జసాని; ** teacher's teacher, ph. ప్రాచార్యుడు; (note)similar to ప్రపితామహుడు * teaching, n. బోధ; బోధన; అధ్యాపనం; * teak, n. [[టేకు]]; టేకు కర్ర; టేకు చెట్టు; * teakwood, n. టేకు; టేకు కర్ర; * teal, n. నీలపచ్చం; నీలహరితం; * teal, adj. నీలంపచ్చ; నీలహరిత; * team, n. జట్టు; గుంపు; * tear, v. t. చింపు; చించు; * tear, n. (1) కన్నీరు; అశ్రువు; అశ్రుజలం; బాష్పం; బాష్పజలం; (2) చిరుగు; ** tear gland, ph. అశ్రుగ్రంథి; కన్నీటి కంతి; * teardrop, n. అశ్రుబిందువు; అశ్రుకణం; కన్నీటిబొట్టు; * teargas, n. బాష్పవాయువు; కన్నీరువాయువు; * tears, n. అశ్రువులు; అశ్రుబిందువులు; కన్నీటిబొట్లు; కన్నీళ్లు; కన్నీరు; బాష్పములు; ** tears of joy, ph. ఆనంద ఆశ్రువులు; ఆనంద బాష్పములు; * tease, v. t. (1) చిక్కులు విడదీయు; (2) ఏడిపించు; ఉడికించు; ఆగడం చేయు; ** tease the hair, ph. చిక్కులు విడదీయడానికి చిక్కట్టతో జుత్తుని దువ్వడం; * teaser, n. చిక్కట్ట; * teaspoon, n. మిళ్లిగరిటె; చాచెంచా; చిన్నచెమ్చా; * teat, n. (1) ౘన్ను; ౘనుమొన; (2 ) తిత్తి; * technical, adj. సాంకేతిక; తాంత్రిక; పారిభాషిక; ** technical terminology, ph. పారిభాషిక పదజాలం; సాంకేతిక పదజాలం; * technicality, n. నిమిత్తమాత్రపు లొసుగు; పారిభాషికత; * technician, n. తాంత్రికుఁడు; * technique, n. పద్ధతి; కిటుకు; సంవిధానం; శిల్పం; విద్యామర్మం; కళాత్మకమైన ప్రయోగ విధానం; * technology, n. సాంకేతికం; సాంకేతికత; సాంకేతిక తంత్రం; సంవిధాన శాస్త్రం; ** biotechnology, ph. జీవసాంకేతికం; * tectonics, n. విరూపణం; ** plate tectonics, ph. పలక విరూపణం; * tedious, adj. విసుగు పుట్టించే; బోరు కొట్టించే; ఎప్పటికీ తెమలని; * teen-age, n. కౌమారం; మలిపదుల వయసు; * teeth, n. pl. పళ్లు; పండ్లు; దంతాలు; ** canine teeth, ph. రదనికలు; కోరపళ్ళు; ** deciduous teeth, ph. పాల పళ్లు; ** incisor teeth, ph. కుంతకాలు; కత్తెర పళ్ళు; ** molar teeth, ph. చర్వణకాలు; దంతాలు; ** permanent teeth, ph. శాశ్వత దంతాలు; ప్రౌఢ దంతాలు; * teething troubles, ph. [idiom] బాలారిష్టాలు; వాచ్యర్థం చిన్నపిల్లలకి వచ్చే రోగాలే అయినప్పటికీ ఏ పని చెయ్యడానికైనా మెదట్లో ఎదురయే ఇబ్బందులని సూచించడానికి గౌణ్యర్థంతో వాడే మాట; * teetotaler, n. [idiom] మద్యం ఎన్నడూ ముట్టని వ్యక్తి; మాదక పానీయాలు ముట్టని వాడు; మందు ముట్టని మందభాగ్యుడు; * tejpat, n. తేజపత్రి; * telegram, n. తంతి; తంతివార్త; టెలిగ్రామ్; same as wire; * teleological, adj. ప్రయోజన సంబంధమైన; ప్రయోజనాత్మక; * telepathy, n. దూరానుభూతి; దివ్యానుభూతి; ఇంద్రియముల ప్రమేయం లేకుండా రెండు మనస్సులకు మధ్య జరిగే వార్తా ప్రసరణ; * telephone, n. దూరవాణి; దూరశ్రవణి; శ్రవణి; టెలిఫోను; * telescope, n. దుర్భిణి; దూరదర్శని; ఓఁకుమర; చుక్కీ; టెలిస్కోప్; * television, n. దూరదర్శని; టెలివిజన్; టీవీ; దూరదర్శని; * tell, v. t. చెప్పు; నుడువు; * Tellurium, n. తెల్లురం; టెల్లూరియం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 52, సంక్షిప్త నామం, Te); [Lat. tellus = earth]; * telo, pref. అంత్య; * telophase, n. అంత్యదశ; * temerity, n. తెగువ; సాహసం; * temp., n. కైజీతగాఁడు; తాత్కాలికంగా పనిచేసే వ్యక్తి; * temper, n. పోఁపు; తాలింపు; తిరుగబోత; సాతాళింపు; * temper, v. t. (1) పోఁపు పెట్టు; సాతాళించు; తాళించు; (2) గట్టిపరుచు; మలుచు; (3) మెత్తపరచు; ఇక్కడ ఒకే మాటకి రెండు వ్యతిరేక అర్థాలు గమనించునది; * temperate, adj. మితమైన; సమశీతోష్ణ; * temperature, n. ఉష్ణోగ్రత; తాపమానం; తాపక్రమం; తాప తీక్షణాన్ని తెలిపే సంఖ్య; శీతోష్ణ పరిమాణం; శీతోగ్రత; ** temperature gauge, ph. ఉష్ణమితి; * tempered justice, ph. దయతో కూడిన శిక్ష; * tempered steel, n. గట్టిపరచబడ్డ ఉక్కు; * template, n. మూస; అది; తోడు; తోడిక; starter; * temple, n.(1) గుడి; కోవెల; దేవాలయం; దేవళం; మందిరం; (2) కణత; నుదిటికి ఇరువైపులా ఉండే శిరోభాగం; ** temple without a roof, ph. దద్దళం; * tempo, n. గమనం; జోరు; బిగి; ** tempo of a story, ph. కథాగమనం; * temporal, adj. (1) కర్ణాస్థులకి సంబంధించిన; (2) ఐహికమైన; (3) కాలానికి సంబంధించిన; ** temporal lobes, ph. కర్ణావృత్తములు; * temporary, adj. తాత్కాలిక; అసత్; తైంతిక; హంగామీ; ** temporary crew, ph. హంగామీ సిబ్బంది; కై సిబ్బంది; ** temporary residence, ph. మకాం; ** temporary staff, ph. కైజీతగాళ్లు; * temporary, n. తాత్కాలికం; * tempt, v. t. పురిగొలుపు; ఊరించు; ఆశపెట్టు; ఉసిగొలుపు; ప్రేరేపించు; * temptation, n. ప్రలోభం; * tempting, adj. ఆకర్షించెడు; * ten, n. పది; * ten, adj. దశ; పది; * tenacity, n. జిగి; హఠం; * tenancy, n. కౌలుదారితనం; * tenant, n. నెలసరి; అద్దెకున్నవాఁడు; భూమి కౌలుకి తీసికొన్నవాఁడు; * tend, v.i. ఒక వైపునకు జరుగు; మొగ్గుచూపు; * tendency, n. వాటం; ప్రవృత్తి; ఉన్ముఖత; పోబడి; జాడ; ధోరణి; ఆసక్తి; * tender, adj. లేత; కవట; కసు; మృదువైన; ఎల; (ant.) mature; ripe; ** tender vegetables, ph. కసుగాయలు; లేత కాయలు; ** tender age, ph. ఎలప్రాయము; చిరుతప్రాయము; ** tender leaf, ph. కవటాకు; ** tender shoots, ph. లేత చిగుర్లు; * tender, n. కొనుగోలుకి సిద్దంగా ఉన్నామని తెలియజేసే లాంఛన పత్రం; * tender, v. t. ఇచ్చు; లాంఛనంగా ఇచ్చు; దఖలు పరచు; * tendon, n. స్నాయువు; స్నాయుబంధనం; కండరాన్ని ఎముకలతో బంధించే తాడు వంటి సాధనం; ప్రతి కండరానికి చివర ఈ పోగుల లాంటి టెండాన్ ఉండటం వల్ల అది ఎముకతో అతుక్కుని వాటిని మనం సులువుగా కదపగలుగుతూ ఉన్నాం; * tendril, n. నులితీగ; లేత తీగ; * tenement, n. చిన్న చిన్న వాటాలుగా కట్టిన అద్దె కొంపలు; * ten-fold, n. పదింతలు; పదిరెట్లు; * tenet, n. సిద్ధాంతం; సూత్రం; * ten million, n. కోటి; * tenon, n. కుసి; వడ్రంగంలో రెండు కర్రలని అతకడానికి ఒక కర్రకి ఉండే ముక్కు; రెండవ కర్రకి ఉండే బెజ్జాన్ని కుసి బెజ్జం అంటారు; * tenor, n. (1) సారాంశం; (2) తారస్వరం; * tense, n. [gram.] కాలం; కాలార్థకం; ** future tense, ph. భవిష్యత్ కాలం; భవిష్యదర్థకం; ** future indefinite tense, ph. తద్ధర్మ కాలం; ** past tense, ph. భూత కాలం; భూతార్థకం; ** present tense, ph. వర్తమానకాలం; వర్తమానార్ధకం; ** present perfect tense, ph. తద్ధర్మార్ధకం; ** present indefinite tense, ph. తద్ధర్మకాలం; * tense, adj. బిర్రుగా; ఆరాటంగా; (ant.) lax; * tension, n. బిగి; బిగితం; బిర్రు; జిగి; పట్టు; తన్యత; ఆతతి; ఉద్రిక్తత; ** emotional tension, ph. ఉద్రేకం; ** surface tension, ph. తలతన్యత; * tension bar, ph. బిగిబద్ద; * tent, n. డేరా; గుడారం; పటకుటిరం; షామియానా; * tentative, adj. ప్రస్తుతానికి ఉపయోగపడే విధంగా; * tenth, adj. దశమ; పదో; పదియవ; * tepid, adj. నులివెచ్చ; గోరువెచ్చ; కదుష్ణ; కోష్ణమైన; * tepidity, n. కోష్ణం; * tera, pref. టెరా; ట్రిలియనుని సూచించడానికి వాడే పూర్వ ప్రత్యయం; * term, n. (1) పదం; మాట; (2) నియత కాలం; కందాయం; ఏల్తరి; (3) విశ్వవిద్యాలయాల్లో "అర్ధ" సంవత్సరం కాని పావు సంవత్సరం కాని; (4) గణితంలో చలరాశి కాని చలరాశుల సముదాయం కాని; ** analogous term, ph. తుల్య పదం; ** antecedent term, ph. పూర్వ పదం; ** common term, ph. సమాహారక పదం; ** first term, ph. మొదటి కందాయం; మొదటి పదం; మొదటి అంశం; * terminal, adj. శీర్ష; అవసాన; అంత్య; అంతిమ; ** multi terminal, ph. బహుశీర్ష; ** two terminal, ph. ద్విశీర్ష; ** terminal disease, ph. అవసాన రోగం; చివరి రోగం; ** terminal phase, ph. అంతిమ దశ; ** terminal stage, ph. అవసాన దశ; అవసాన కాలం; * terminal, n. కడ; కాడు; కొస; కొన; చివరకు; అంతు; అంతం; అడంగు; అవధి; అవసాని; అవసానిక; గణి; శీర్షం; కోటి; ** cell terminal, ph. అంత్యకణం; ** computer terminal, ph. కలనావసాని; గణక అవసానిక; అవసాయకం; ** positive terminal, ph. ధన గణి; ధన శీర్షం; * terminate, v. t. కడతేర్చు; కొసముట్టించు; అంతుచూడు; ఉపసంహరించు; చంపు; చాలించు; * termination, n. ఉపసంహారం; ముగింపు; కడతేర్చడం; కొసముట్టించడం; అంతుచూడడం; పూర్తిచేయడం; * terminator, n. ఉపసంహార రేఖ; ఒక గ్రహం మీద పగటికి, రాత్రికి మధ్య ఉండే ఊహాత్మక రేఖ; * terminology, n. పదజాలం; పరిభాష; * termite, n. చెదపురుగు; ఘణ; ఇవి చూడడానికి తెల్లటి చీమలలా ఉంటాయి కాని, ఇవి చీమలు కావు, బొద్దెంక జాతివి, చీమలకీ చెద పురుగులకీ మధ్య వైరం, చీమలు చెదపురుగులని తినేయ గలవు; ** termite hill, ph. చెదల పుట్ట; * terms, n. pl. (1) అంశాలు; పదాలు; (2) నిబంధనలు; షరతులు; * turpentine, n. శ్రీవేష్టం; * terrace, n. డాబా; అలిందం; బోడిమిద్దె; గదులు లేని మీది అంతస్థు; * terrestrial, adj. (1) అధిభౌతిక; (ant.) అధిదైవిక; (2) భూమికి సంబంధించిన; భూ; ** terrestrial creatures, ph. భూచరాలు; * terrible, adj. భీషణ; భీభత్సకరమైన; భయంకరమైన; తీవ్రమైన; దారుణమైన; ఉచ్ఛండ; ఉగ్ర; * terrier, n. ఉడుప కుక్క; మొరసడము; * terrific, adj. భయంకరమైన; తీవ్రమైన; అద్భుతమైన; * territorial, adj. ప్రాదేశిక; నేలవీటు; భూభాగానికి సంబంధించిన; దేశాధికారానికి సంబంధించిన; ** territorial sea, ph. ప్రాదేశిక [[సముద్రం]]; ** territorial waters, ph. ప్రాదేశిక జలాలు; నేలవీటు నీళ్ళు; * territory, adj. దేశం; సంస్థానం; ప్రదేశం; భూభాగం; * terror, n. విపరీతమైన భయం; * terrorizing, adj. భయానక; * terrorism, n. ఉగ్రవాదం; a philosophy that supports unlawful violence and intimidation, especially against civilians, in the pursuit of political aims; (rel.) extremism = తీవ్రవాదం; * terrorist, n. ఉగ్రవాది; (rel) extremist = తీవ్రవాది; * terse, adj. క్లుప్తమైన; సంక్షిప్త; * tertiary, adj. తృతీయ; see also triassic; * test, n. పరీక్ష; శోధన; పరిశీలన; * test, v. t. పరీక్షించు; శోధించు; పరిశీలించు; * testament, n. (1) ఒప్పందం; (2) వీలునామా; మరణశాసనం; ** New testament, ph. మలి ఒప్పందం; క్రైస్తవుల నమ్మకం ప్రకారం మానవుడికి, దేవుడికీ మధ్య రెండవసారి జరిగిన ఒప్పందం; ** Old testament, ph. తొలి ఒప్పందం; క్రైస్తవుల నమ్మకం ప్రకారం మానవుడికీ, దేవుడికీ మధ్య జరిగిన తొలి ఒప్పందం; * testator, n. మరణశాసనం రాసి చనిపోయిన వ్యక్తి; * testes, n. బీజాండాలు; వృషణాలు; వట్టలు; వట్టకాయలు; ముష్కగోణులు; * testicle, n. వట్ట; వట్టకాయ; వట్రకాయ; బీజాండం; వృషణం; ముష్కం; కర్పూరం; * testify, v. t. సాక్ష్యమిచ్చు; * testimony, n. సాక్ష్యం; వాంగ్మూలం; ** deathbed testimony, ph. మరణ వాంగ్మూలం; * test tube, n. పరీక్ష నాళిక; శోధన నాళిక; ** test tube baby, ph. కుంభ సంభవుడు; భౌతికంగా స్త్రీ పురుష సంయోగం లేకుండా ప్రయోగశాలలో పురుష బీజాన్ని స్త్రీ అండంలో ప్రవేశపెట్టి కొత్త జీవిని సృష్టించడం; * tetanus, n. [[ధనుర్వాతం]]; గుర్రపువాతం; బేక్టీరియా వల్ల కలిగే ఒక జబ్బు; ---a disease caused by the bacterium Clostridium tetani; this bacterium makes one harmful toxin; protection against tetanus is afforded by immunity to this single toxin; so tetanus vaccine contains one single protein; * tether, n. సందము; కట్టుతాడు; కన్నెతాడు; పగ్గం; * tethered, n. సందానితము; తాడుతో కట్టబడ్డది; * tetra, pref. చతుర్; * tetrad, n. చతుష్టయం; పుంజీ; చవిత; * tetrafluoroethylene, n. చతుర్‌ప్లవనవిదిలీను; టెఫ్లాన్ తయారీకి ముడి పదార్థం; C₂F₄; * tetragonal, adj. చతుష్కోణ; * tetrahedron, n. చతుర్ముఖి; నలుమోమి; సమత్రిభుజాకారంలో నాలుగు ఫలకాలు (ముఖాలు) గల ఘన వస్తువు; * tetraploid, adj. చతుస్థితిక; * tetravalent, adj. చతుర్‌ బల; చతుర్‌బాహు; * text, n. (1) పాఠం; (2) పాఠ్యపుస్తకం; వాచకం; ** non-detailed text, ph. ఉపవాచకం; * text box, ph. పాఠ పేటిక; కంప్యూటర్‍ తెర మీద అక్షరాలని రాయడానికి వీలుగా ఏర్పాటు చేసిన పెట్టె; * textiles, n. నేతబట్టలు; నేతసరకులు; జవళి; ** textile industry, ph. జవళి పరిశ్రమ; * texture, n. అల్లిక; వ్యూతి; నేత నేసిన పద్ధతి; కూర్పు; కూర్పరితనం; నారుకట్టు; ఒక ఉపరితలం ఎలా ఉందో జ్ఞానేంద్రియాల స్పర్శకి కలిగే అనుభూతి; ఉ. ముతకగా ఉంది, మెత్తగా ఉంది, పిండిలా ఉంది, మొరుంలా ఉంది, అంటూ ఆ ఉపరితలం కట్టడి ఎలా ఉందో వర్ణించడానికి వాడే మాట; * thalamus, n. పుష్పాసనం; పర్యంకదేశము; either of two masses of gray matter lying between the brain hemispheres on either side of the third ventricle, relaying sensory information and acting as a center for pain perception; * Thalassemia, n. (తలసేమియా) జన్యులోపం వల్ల సంక్రమించే ఒక రకం రక్తలేమి; మొట్టమొదట మధ్యధరా సముద్ర ప్రాంతాలలో ఈ వ్యాధిని గుర్తించేరు కానీ దక్షిణ భారతదేశంలో కూడా ఈ వ్యాధి తరచుగా కనిపిస్తున్నది ; ఇది తేలికగా లొంగే వ్యాధి కాదు; (Gr.) Thalassa = సముద్రం; -emia = రక్త దోషాన్ని సూచించే ఉపసర్గ; * Thallium, n. థేలియం; రెమ్మజం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 81, సంక్షిప్తనామం, Tl); [Gr. thalos = green shoot or twig]; * than, conj. కంటె; * thank, .v. t. కృతజ్ఞత తెలుపు; ధన్యవాదాలు చెప్పు; * thanks, n. ధన్యవాదాలు; మెప్పిదాలు; నెనర్లు; కృతజ్ఞతలు; * that, pron. adj. ఆది; ఆ; తత్; ** different from that, ph. తత్‌భిన్నం; ** connected with that, ph. తత్‌సంబంధమైన; ** that way, ph. అటు; * thatched, adj. గడ్డితో నేయబడ్డ; గడ్డితో కప్పబడ్డ; పూరి; * thaw, v. i. కరుగు; ద్రవించు; మంచుతో గడ్డకట్టుకుపోయిన వస్తువు ద్రవించు; * the, def. art. ఆ; ఈ; * theater, n. (1) శాల; నాటకశాల; ఆటపాక; హాలు; (2) నాటకశాస్త్రం; * theft, n. దొంగతనం; * their, pron. (1) remote. వాళ్ల; వారి; వాళ్ళవి; వారివి; (2) proximate. వీళ్ల; వీరి; వీళ్ళవి; వీరివి; * theism, n. ఆస్తిక మతం; భగవంతుడనే సృష్టికర్త ఉన్నాడని, అతడు దయామయుడు, మన మంచిచెడ్డలని చూస్తూ మనని కనిపెట్టుకుని ఉంటాడనే నమ్మకం; (from ‘theos’, ‘god’ in Greek) The view that the universal order is based on a hierarchical relationship between humans and a small group of ethereal entities called gods; * theist, n. సేశ్వర వాది; * theistic, adj. ఈశ్వరుడు ఉన్నాడనే నమ్మకంతో; సేశ్వర; * them, pron. వారిని; వాళ్ళని; * theme, n. ఇతివృత్తం; భూమిక; * themselves, pron. వారే; అవియే; తామే; * then, adv. అప్పుడు; అంతట; అటు పిమ్మట; ఆ తర్వాత; అనవుడు; * thence, adv. అక్కడనుండి; అప్పటినుండి; * theocracy, n. మతవర్గాధిపత్యం; మతధర్మ స్వామ్యం; * theology, n. మతధర్మ శాస్త్రం; దేవుడికీ, మతానికీ, మనిషికీ మధ్య ఉండే సంబంధ బాంధవ్యాలని విచారించే శాస్త్రం; * theorem, n. ప్రమేయం; నియమం; సిద్ధాంతం; రుజువు అయినది; ** converse theorem, ph. విలోమ నియమం; ** derived theorem, ph. వ్యుత్పన్న నియమం; ** existence theorem, ph. అస్తిత్వ నియమం; ** fundamental theorem, ph. మూల సిద్ధాంతం; * theoretically, adj. సిద్ధాంతరీత్యా; ** theoretical physics, ph. భౌతికశాస్త్ర సూత్రాలు; భౌతికశాస్త్ర సూత్రావళి; * theorist, n. సిద్ధాంతకర్త; * theorize, n. సిద్ధాంతీకరించు; సూత్రీకరించు; వాదించు; ప్రతిపాదించు; * theory, n. వాదం; అభిమతం; ప్రతిపాదించబడ్డది; చెప్పిక; ** in theory, ph. సిద్ధాంతరీత్యా; శాస్త్ర ప్రకారం; * Theosophical Society, n. దివ్యజ్ఞాన సమాజం; * theosophy, n. దివ్యజ్ఞానం; దైవసంబంధమైన జ్ఞానం; * therapeutic, adj. జబ్బుని కుదిర్చే; చికిత్సకి సంబంధించిన; * therapy, n. చికిత్స; * there, adv. అక్కడ; * thereabouts, adv. ఆ చుట్టుపట్ల; ఆ సమీపంలో; * thereafter, adv. ఆతర్వాత; తదాది; తదుపరి; అనంతరం; * thereby, adv. తద్వారా; ఆ దారి వెంబడి; ఆ మూలాన్న; * therefore, adv. కనుక; కాబట్టి; కావున; అందువల్ల; అందుచేత; తస్మాత్; * therein, adv. అందులో; * thereupon, adv. అందుమీదట; * thermal, adj. తాప; తాపీయ; ఊషణ; ఉష్ణ; ** thermal currents, ph. తాపీయ ప్రవాహాలు; * thermals, n. తాపీయాలు; భూతాపీయాలు; తాపవనాలు; భూమి వేడిమికి భూమినుండి పైకెగసే వేడి గాలి ప్రవాహాలు; * thermic, pref. తాప; * thermionic, adj. ఉష్ణయానిక; తాపయానిక; ** thermionic emission, ph. ఉష్ణయానిక ప్రసరణ; తాపయానిక ప్రసరణ; * thermo, pref. తాప; ఉష్ణ; * thermodynamics, n. ఉష్ణగతిశాస్త్రం; తాపగతిశాస్త్రం; ఉష్ణ చలనం; * thermometer, n. తాపమాపకం; ఉష్ణమాపకం; తాపక్రమమాపి; ఉష్ణోగ్రతని కొలిచేది; * thermosphere, n. ఉష్ణావరణం; ఇక్కడ ఉష్ణోగ్రత స్థిరంగా ఉంటుంది. ఈ పొర ఉష్ణోగ్రత 1,500°C వరకూ ఉండే అవకాశం ఉంది. ఈ పొరలో గాలి సాంద్రత తగ్గుతుంది . ఈ పొరలోనే అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం పరిభ్రమిస్తుంటుంది; * thermostat, n. తాపస్థాపకి; ఉష్ణోగ్రతని ఒక చోట స్థిరంగా నిలిపే ఉపకరణం; * thesaurus, n. సంబంధి పదకోశం; పదార్థ భాండాగారం; * these, pron. proximate. ఈ: ఇవి; ** of these, ph. వీటి; ** whose are these?, ph. ఇవి ఎవరివి? ** these things, ph. ఇవి; ** these people, ph. వీళ్లు; వీరు; * they, pron. వాళ్లు; వారు; * thick, adj. దట్టమైన; మందమైన; చిక్కనైన; చిక్కని; అవిరల; నిబిడ; * thicket, n. గుబురు; తుప్ప; చిట్టడవి; చిన్న అడవి; * thickness, n. దళసరి; మందం; * thief, n. దొంగ; తస్కరుడు; పాటచ్ఛరుడు; తాయువు; అధశ్చరుడు; మ్రుచ్చు; హర్త; అపహర్త; కేడీ; * thigh, n. తొడ; పెందొడ; కురువు; ఊరువు; జంఘిక; ఊర్వి; అంకం; ** lower thigh, ph. కీతొడ; ** thighbone, n. తొడ ఎముక; జంఘికాస్తి; ఊర్వికాస్తి; ఉరోస్తి; * thin, adj. పలుచని; సన్నని; బక్కపలుచని; పేలవ; పీల; * thing, n. (1) వస్తువు; పదార్థం; (2) సంగతి; * think, v. i. ఆలోచించు; ఆలోచనచేయు; స్మరించు; తలపెట్టు; తలపోయు; యోచించు; భావించు; ** think tank, ph. స్మరణ తటాకం; * thinker, n. m. భావుకుడు; ఆలోచనాపరుడు; తలపోతరి; * thinking, adj. ఆలోచించే; ఆలోచన చేయగల; * third, adj. మూడవ; తృతీయ; తార్తీయ; * third, n. మూడవది; తృతీయం; తార్తీయం; * thirst, n. దాహం; దప్పిక; దాహతి; పిపాస; తృష్ణ; ఉదన్యత; ** excessive thirst, ph. విదాహం; * thirst for knowledge, ph. ఆదిత్స; * thirteen, n. పదమూడు; * thirteenth, adj. త్రయోదశ; పదమూడవ; * thirtieth, adj. ముప్ఫయ్యవ; ముప్పదియవ; త్రింశ; * thirty, n. ముప్పయి; ముప్పదియవ; త్రింశత్; * this, adj. ఇది; ఈ; * this way, ph. ఇటు; * thorax, n. హృదయ కుహరం; ఉరహ్ పంజరం; ** thoracic cavity, ph. హృదయ కుహరం; ఉరః పంజరం; * Thorium, n. దురం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణసంఖ్య 90, సంక్షిప్త నామం, Th); * thorn, n. ముల్లు; కంటకం; * thorns, n. pl. ముళ్లు; ముండ్లు; ** thorny bush, ph. ముళ్లకంప; ** thorny fence, ph. ముళ్ల కంచె; * thoroughbred, n. మేలుజాతి గుర్రం; రెండు వైపులా మంచి ప్రవర ఉన్న గుర్రం; * thoroughfare, n. రహదారి; * thoroughly, adv. క్షుణ్ణంగా; పూర్తిగా; సంపూర్ణంగా; కూలంకషంగా; సమగ్రంగా; * those, adj. ఆ; అవి; వారు; ** those papers, ph. ఆ కాగితాలు; ** those people, ph. వాళ్లు; ** of those people, ph. వాటి; * though, conj. (దో) అయినప్పటికి; * thought, n. చింత; ఆలోచన; తలపు; తలపోత; భావం; మనోభావం; చిత్తం; చిత్; స్పురణ; ** purity of thought, ph. చిత్తశుద్ధి; ** thought experiment, ph. మనో ప్రయోగం; స్పురణ ప్రయోగం; ** thoughtful person, ph. ఆలోచనాపరుడు; * thoughtfully, adv. సాలోచనగా; * thousand, n. వెయ్యి; వేయి; సహస్రం; దశశతి; * thousandth, adj. వెయ్యవ; వేయవ; * thrash, v. i. కొట్టుకొను; గిలగిలలాడు; * thrash, v. t. ఉప్పళించు; ఝాడించు; * thread, n. (1) దారం; సూత్రం; నూలిపోగు; తంతువు; (2) కడ్డీ మీద సర్పిలాకారంలో కోయబడ్డ వెన్నుపట్టె; (3) తంతువు; కంప్యూటర్ రంగంలో ఒక చిన్న పని చేస్తూన్న ఆదేశాల వరుసక్రమం; In technology, a thread is typically the smallest set or sequence of instructions that a computer can manage and execute; it is the basic unit of processor (CPU) utilization; * threat, v. t. బెదరింపు; భిభీషిక; * threat, n. బెదిరింపు; బిభీషిక; * three, n. (1) మూడు; తిగ; త్రి; ముమ్మడి; (2) ముగ్గురు; మువ్వురు; * three people, ph. ముగ్గురు; మువ్వురు; * three-dimensional, adj. త్రిదిశాత్మక; త్రిమితీయ; త్రిపరిమాణిక; * three-fold, adj. ముమ్మడి; త్రివళి; * three-fourths; n. ముప్పాతిక; * three-times, adj. ముమ్మారు; మూడుసార్లు; * three-way, adj. ముమ్మడి; * thresh, v. t. నూర్చు; * threshing, n. నూర్పు; నురుపిడి; ** threshing floor, ph. నూర్పుడు కళ్ళెం; * threshold, n. (1) గడప; గుమ్మం; దేహళి; (2) హద్దు; ** space threshold, ph. గడప; ** time threshold, ph. గడుపు; * thrice, n. మూడు సార్లు; ముమ్మారు; ముమ్మడి; ముబ్బడి; * thrift, n. పొదుపు; మితవ్యయం; పోడిమి; ఊజ్జితం; * thrill, n. ఉద్విగ్నత; * thrilling, adj. హృదయంగమ; * thrive, v. i. వర్ధిల్లు; బాగుపడు; వృద్ధి చెందు; నమనమలాడు; * throat, n. గొంతుక; గళం; కంఠం; పీక; * throbbing, n. పరిస్పందం; * thrombosis, n. రక్త నాళంలో రక్తపు కుదువ ఏర్పడుట; * thrombus, n. గడ్డ; బెడ్డ; * throne, n. సింహాసనం; గద్దె; అధికార పీఠం; * throng, n. సమూహం; * through, prep. (త్రూ) గుండా; * throw, v. t. విసరు; రువ్వు; గిరాటు వేయు; * thrush, n. కస్తూరి పిట్ట; కస్తూరి పక్షి; * thrust, v. t. తోయు; పొడుచు; గుచ్చు; * thumb, n. (తమ్) బొటనవేలు; అంగుష్ఠం; చేతి బొటన వేలు; ** Thucydidec trap, ph. అంతర్జాతీయ రాజకీయ రంగంలో ఒక ఎదుగుతూన్న రాజ్యం, యాజమాన్యంలో స్థిరపడ్డ ఎదిగిన రాజ్యంతో పోటీ పడినప్పుడు, విజయం నాలుగింట మూడు సార్లు ఎదుగుతూన్న దేశాన్నే వరిస్తుంది అనేది గ్రీకు వేదాంతి తుసిడైడీస్ వెలిబుచ్చిన అభిప్రాయం; a political theory stating that when a rapidly rising power threatens to displace an established ruling power, the resulting structural fear and tension make war almost inevitable. ** rule of thumb, ph. బండ నియమం; అంగుష్ఠ నియమం; ** thumbnail sketch, ph. చిన్నది; క్లుప్తంగా చెప్పబడ్డది; నఖచిత్రం; అంగుష్ఠ చిత్రిక; కరరుహ చిత్రం; ఒక ఊహకి టూకీగా ఇచ్చిన రూపురేఖలు; * thumbtack, n. బొత్తాంనాటు; సుత్తి అవసరం లేకుండా బొటనవేలితో గోడకి గుచ్చగలిగే సదుపాయం ఉన్న మేకు; * thunder, n. ఉరుము; మేఘనాదం; * thunderbolt, n. పిడుగు; ఆశనిపాతం; భిత్తిక; * Thursday, n. గురువారం; లక్ష్మివారం; బృహస్పతి వారం; బేస్తవారము; బృహస్పతి వార > బిహస్త వార > బియస్తవార > బేస్తవార > బేస్తార; * thus, adv. కావున; అని; ఇట్లు; ఈ తీరున; ఈవిధంగా; * thyme, n. వాముపువ్వు; ఉగ్రగంథం; వంటలలో వాడే ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] ''Thymus vulgaris;'' * thyroid, n. కాళకగ్రంథి; గళగ్రంథి; అవటుగ్రంథి; గొంతుకలో ఉండే ఒక వినాళ గ్రంథి; * tiara, n. లలాటపట్టం; చిన్న కిరీటం; కిరీటిక; * tibia, n. జంఘాస్తి; అంతర్ జంఘాస్తి; తొడలో ఉండే ఒక ఎముక; * ticket, n. టికెట్టు; కట్టిన డబ్బుకి రసీదు; చీటీ; * Tibetan, adj. కీచక; * tickle, n. కితకిత; చక్కలిగింత; * tic-tac-toe, n. దాడాట; * tidal wave, ph. ఉప్పెన; సముద్రంలో ఆటు పోట్లు, తుపాను కలిసినప్పుడు సముదమట్టంలో ఉన్న తీర ప్రాంతాలు ములిగిపోవడం; (rel.) tsunami; * tide, n. పోటు; సూర్యచంద్రుల ఆకర్షణ కారణంగా భూమి, సముద్రపు మట్టాల పెరుగుదల; ** ebb tide, ph. ఆటు; నీటిమట్టం పెరుగుదల; ** flood tide, ph. పోటు; నీటిమట్టం పెరుగుదల; ** high tide, ph. పోటు; నీటిమట్టం పెరుగుదల; ** low tide, ph. ఆటు; నీటిమట్టం తరుగుదల; ** neap tide, ph. అష్టమినాడు వచ్చే ఆటుపోట్లు; ** spring tide, ph. నిండు పౌర్ణమికి, అమావాస్యకీ బాగా ఉధృతంగా వచ్చే ఆటుపోట్లు; * tides, n. ఆటుపోట్లు; సూర్యచంద్రుల ఆకర్షణ కారణంగా భూమి, సముద్రపు మట్టాల పెరుగుదల, తరుగుదలలు; ఇవి భూమి మీద ప్రతి 24 గంటల 58 నిముషాలలో రెండుమార్లు వస్తాయి; * tie, v. t. కట్టు; ముడిపెట్టు; * tie up, v. t. అన్వయించు; ముడిపెట్టు; రెండింటికి మధ్య సంబంధాన్ని చూపు; * tier, (టియర్) n. (1) మెట్టు; ఆంచె; అంతస్థు; పావంచా; సోపానం; (2) వరుసల శ్రేణి; * tiffin, n. ఉపాహారం; ఫలహారం; breakfast; snack; light meal; * tiger, n. పెద్దపులి; బెబ్బులి; కోలుపులి; పులి; మువ్వన్నెమెకము; శార్దూలం; పుండరీకం; పంచనఖము; భయానకము; భేలకము; మృగశ్రేష్ఠము; వ్యాఘ్రము; * tight, adj. బిగువు; బిగువైన; బిగుతు; * tight-fisted, ph. పితలాటకం; పిసినారితనం; * tighten, v. t. బిగించు; ఉగ్గగట్టు; ముద్రించు; * tightness, n. బిగి; బిగుతు; * tigon, n. పుహం; మగ పులికి, ఆడ సింహానికి పుట్టిన కంచర జంతువు; see also liger; * tigress, n. f. ఆడుపులి; * tile, n. పెంకు; ఓడుబిళ్ల; పలక; ** flat tile, ph. బిళ్ళ పెంకు; ** Mangalore tile, ph. బంగాళా పెంకు; (మంగుళూరు పెంకు అనడానికి బదులు బంగాళా పెంకు అన్నారు) ** native tile, ph. నాటు పెంకు; * till, prep. వరకు; దాక; * till, v. t. దున్ను; * till, n. సొమ్ము సొరుగు; గల్లాపెట్టి సొరుగు; గల్లాపెట్టి; * tillable, n. నావ్యం; దున్నడానికి వీలైనది; * tilt, v. t. ఒంచు; ఒరిగించు; * tilt, v. i. ఒంగు; ఒరుగు; మొగ్గు; * timber, n. కచ్చా కలప; పడగొట్టిన చెట్లు, వగైరా మానులు; see also lumber; logs; ** timber industry, ph. దారు పరిశ్రమ; * timbre, n. (టేంబర్) ధ్వనిగుణం; నాదగుణం; సంగీత వాద్యవిశేషం పుట్టించే తరంగాలు చెవికి తగినలినప్పుడు మన అనుభూతిలో కలిగే వైవిధ్యత; తరచుదనం, బిగ్గతనం ఒకేలా ఉన్నా చెవికి వినబడినప్పుడు ధ్వనిలో తేడా; The unique "fingerprint" of a sound, determined by its overtone series (harmonics); the quality of a tone; When comparing different instruments playing the same note, the difference you hear is their timbre. * time, n. (1) కాలం; వేళ; సమయం; గంట; పొద్దు; సేపు; (2) తీరిక; వ్యవధి; సేపు; అదను; (3) మారు; మాటు; తపవ; తూరి; తడవ; సారి; చుట్టు; పాలి; విడత; దఫా; పర్యాయం; ** at an earlier time, ph. మునుపు; పూర్వం; గతంలో; ** another time, ph. మరో మారు; మరొకసారి; ** at this time, ph. ఈవేళప్పుడు; ఇప్పుడు; ఈ సమయంలో; ** contemporary time, ph. వర్తమానకాలం; ** first time, ph. మొదటిసారి; మొదటి దఫా; ** from what time? ph. ఎప్పటినుండి?; (lit.) from when; ** how much time? ph. ఎంతసేపు?; ** in the meantime, ph. అందాకా; ** one time, ph. ఒక మారు; ఒక పరి; ఒక సారి; ఒక తేప; ఒక తూరి; ఒక తడవ; ఒక విడుత; ** one more time, ph. ఇంకో మారు; ఇంకోసారి; మరొకసారి; ** this time, ph. ఈ మారు; ఈ సారి; ఈ తడవ; ఈ దఫా; ** time barred, ph. కాలదోషం పట్టిన; ** time-limited, ph. కాలికం; ** time stamp, ph. కాల ముద్ర; వేళ ముద్ర; ఒక పని ఎప్పుడు మొదలయిందో ఎప్పుడు పూర్తయిందో సూచించడానికి వేసే ముద్ర; ** time table, ph. కాలదర్శిని; సమయ సారణి; ** time travel, ph. కాల ప్రస్థానం; కాల యానం; ** time zone, ph. కాల మండలం; సమయ మండలం; * timely, adj. కాలోచిత; సమయోచిత; సందర్భానికి అనుకూలమైన; * times, adj. సార్లు; మార్లు; చుట్లు; తడవలు; తూర్లు; ఆవర్తులు; ** at all times, ph. ఎల్లవేళల; కలకాలం; నిరంతరం; ** hundred times, ph. నూరు సార్లు; శతథా; చాలాసార్లు; ** many times, ph. చాలాసార్లు; చాలా తడవలు; చాలా చుట్లు; పలుమారులు; చాలా పర్యాయములు; ** some times, ph. అప్పుడప్పుడు; ** two times, ph. రెండు ఆవర్తులు; రెండుసార్లు; రెండు తూర్లు; * timidity, n. పిరికితనం; భీరుత; భీరుత్వం; బేలతనం; * tin, adj. కళాయి; తగరపు; ** tin foil, ph. తగరపు తగడు; ** tin sheet, ph. చీనారేకు; (ety.) Chinese metal sheet; * Tin, n. తగరం; వంగం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 50, సంక్షిప్త నామం, Sn); [Lat.] stannum; * tin, n. (1) కళాయి; (2) డబ్బా; కళాయి పూసిన ఇనుప రేకుతో చేసిన డబ్బా; * tin-can, n. డబ్బా; కళాయి పూసిన ఇనుప రేకుతో చేసిన డబ్బా; * tincture, n. ద్రావణం; ఒలంతం (ఆల్కహాలు)తో కలిపిన మందు; అరఖు; ** mother tincture, ph. మాతృ ద్రావణం; * tinge, n. లేశమంత రంగు; * tinnitus, n. (టిన్నిటస్), కర్ణనాదం; బయట ప్రేరణ కారణమైన శబ్దాలు ఏవి లేకపోయినా చెవిలో శబ్దాలు (ఈలలు, వగైరా) వినిపించడం; Tinnitus is when you experience ringing or other noises in one or both of your ears. The noise you hear when you have tinnitus isn't caused by an external sound, and other people usually can't hear it. Tinnitus is a common problem. It affects about 15% to 20% of people and is especially common in older adults. * tin-plate, n. కళాయి పూసిన ఇనుప రేకు; * tin plating, v. t. కళాయి పెట్టుట; వంగలేపనం; * tinsel, n. కాకి బంగారం; ముచ్చె బంగారం; * tint, n. డౌలు; రాగము; కవురు; ** yellow tint, ph. పసుపు డౌలు; * tintinnabulation, n. గంటారావం; టింగు మనే చప్పుడు; గంట చేసే ధ్వని; * tiny, adj. బుల్లి; ఆణక; బుచ్చి; చిరుతుక; * tion, n. (టియాన్) పుహం; మగపులికి ఆడసింహానికి పుట్టిన కంచర జంతువు, ఈ జాతులు(పుహాలు) పునరుత్పత్తి చేయలేవు, ఇవి సంతానహీన జాతులు; రెండు మాటలని జత చేసి కొత్త మాట సృజించటాన్ని “పోర్ట్ మాంటో“ (Portmanteau) అంటారు. ఇంగ్లీషులో ఇలాంటి పదాలు ఇంకా స్మాగ్ (smog = SMoke+Fog), బ్రంచ్(Brunch = Breakfast+Lunch); see also liger; * tip, n. (1) మొన; కొన; కొడి; ముల్లు; అగ్రం; (2) బక్షిస్; ఈనాం; * tirade, n. దూషణ పరంపర; దుష్ర్పచారం; * tire, tyre (Br.) n. టైరు; * tire, v. i. అలసిపోవు; డస్సిపోవు; డీలాపడు; * tiredness, n. అలసట; అలసిపోవుట; డీలాపడుట; * tireless, adj. అలుపుఎరుగని; నిర్విరామమైన; * tissue, n. కణజాలం; కణతండము; కణసంహతి; కణరాశి; కులాయం; ధాతువు; పేసీజాలం; అంగాంశం; ** fibrous tissue, ph. పీచు ధాతువు; ** tissue paper, ph. పల్చటి మృదువైన కాగితం; * tits, n. pl. ౘన్నులు; సళ్లు; ఉరోజాలు; స్తనాలు; వక్షోజాలు; * Titanium, n. టైటేనియం; తితినం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 22, సంక్షిప్త నామం, Ti); [Lat.] titans are the first sons of the Earth; * title, n. (1) బిరుదు; పట్టం; (2) పేరు; (3) హక్కు; పట్టా; (4) శీర్షిక; * titles, n. (1) బిరుదులు; (2) పేర్లు; (3) సినిమాలలో చూపించే నటీనటుల పేర్లు, సాంకేతిక నిపుణుల పేర్లు; * titrant, n. అంశమాపణి; * titration, n. అంశుమాపనం; * titter, v. i. ఇకిలించు; భయంతో కూడిన భావంతో నవ్వు; * titular, adj. నామకః; నామకార్థం; నామమాత్రపు; పేరుకి మాత్రం; నామ్‌కే వాస్తే; * to, prep. కి, కు; తో; వద్దకు; * toad, n. గోదురుకప్ప; కప్ప రూపంలో ఉండే ఒక భూచరం; * toadstool, n. కుక్కగొడుగు; విషపూరితమైన పుట్టగొడుగు; see also mushroom; * tobacco, n. (1) పొగమొక్క; (2) పొగాకు; [bot.] ''Nicotiana tobacum'' of the Solanaceae family; ** tobacco leaf, ph. పొగాకు; ధూమ్రపత్రి; ** tobacco plant, ph. పొగమొక్క; * today, n. నేడు; ఈరోజు; ఈనాడు; ఈవేళ; * toe, n. కాలివేలు; ** big toe, ph. కాలి బొటనవేలు; అంగుష్ఠం; ** toe nail, ph. కాలివేలి గోరు; కాలిగోరు; ** toe rings, ph. pl. మట్టెలు; చిట్టిబొద్దులు; స్త్రీలు ధరించే ఆభరణాలు; * together, prep. కలసి; తో; తోడ; * toil, n. ప్రయాస; శ్రమ; * toil, v. i. ప్రయాసపడు; శ్రమపడు; శ్రమించు; పాటుపటు; కష్టపడు; * toilet, n. (1) సైరంధ్రి; అలంకరణకి ఉపయోగించే గది; (2) మరుగు గది; మరుగు గదిలో మలమూత్రాదుల విసర్జనకు వాడే గది లేక ఉపకరణం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE; toilet, restroom, bathroom * Use ''bathroom'' for a room in a house where there is a toilet. Use ''restroom'', ''men’s room'', and ''ladies’ room'' to talk about a room in a public place where there are one or more toilets. On a plane or train, this room is called ''lavatory''.''' |} * * toiletries, n. pl. ధావన సామగ్రి; పళ్లు, ఒళ్లు తోముకోడానికి కావలసిన పళ్లపొడి, సబ్బు, వగైరా; * tofu, n. టోఫూ; సోయాపాల జున్ను; సోయా చిక్కుడు పాల నుండి తీసిన పెరుగు వంటి పదార్ధాలతో చేసిన జున్ను వంటి పదార్థం; * token, n. అడియాలం; గురుతు; చిహ్నం; ఆనవాలు; సైగ; కందువ; * tolerable, adj. సహ్య; * tolerance, n. సహనం; సహనశక్తి; ఓర్మి; ఓర్పు; నిభాయింపు; తాళుకం; సహిష్ణుత; క్షమ; * tolerance test, ph. తాళుక పరీక్ష; సహన శక్తి పరీక్ష; ** glucose tolerance test, ph. గ్లూకోజు తాళుక పరీక్ష; * tolerate, v. t. తాళుకొను; తట్టుకొను; సహించు; భరించు; ఓర్చుకొను; నిభాయించు; * toleration, n. సహనం; ఓర్పు; * toll, n. (1) దారి సుంకం; దారి పన్ను; (2) దెబ్బ; నష్టం; ** took a toll, ph. దెబ్బ తిన్నాది; ** toll booth, ph. చవుకీ; సుంకరి మెట్టు; ఆసీల మెట్ట; ఆసీల చౌకు; ఘట్టం; రహదారిలో పన్నులు వసూలు చేసే స్థలం; * tomahawk, n. పరశువు; * tomato, n. టొమేటో; టమాటా; రామ్ములగ; సీమవంకాయ; తక్కాలీ; సీమతక్కలి; తర్కారి; కర్పూరవంగ; సీమబుడ్డబూసరకాయ; పుల్లవంకాయ; a fruit of the nightshade family that is native to S. America. The U.S. Supreme Court decided that this belongs to the vegetable family rather than the fruit family; [bot.] ''Lycopersicum esculatum;'' of the Solanaceae family; * tomatillo, n. టొమేటిల్లో; జాంబెరీ పండు; [bot.] ''Physalis ixocarpa;'' ఇక్సోకార్పా అంటే జిగురుగా ఉన్న పండు అని అర్థం; * tomb, n. (టూమ్) గోరీ; సమాధి; * tomcat, n. m. గండుపిల్లి; * tome, n. పెద్ద పుస్తకం; ఉద్గ్రంథం; దస్తరం; * tomorrow, n. రేపు; ** day after tomorrow, ph. ఎల్లుండి; * ton, n. టన్ను; బరువుని తూచే కొలత; ** long ton, ph. పెద్దటన్ను; 2,240 పౌనులు; ఇంగ్లండులోను, తదితర కామన్వెల్తు దేశాలలోను వాడుకలోనున్న కొలమానం; ** metric ton, ph. మెట్రిక్‌టన్ను; 1,000 కిలోలు; 2204.62 పౌనులు; అంతర్జాతీయ మెట్రిక్ పద్ధతిలో వాడే కొలమానం; ** short ton, ph. చిన్నటన్ను; 2,000 పౌనులు; అమెరికాలోను, కెనడాలోను వాడుకలోవున్న కొలమానం; * tone, n. (1) స్వరం; ధ్వని; తానం; నాదం; ఒక శబ్ద తరంగం యొక్క శ్రేష్ఠత; అది ప్రకంపించే పౌనఃపున్యం యొక్క శ్రేష్ఠత; tone is the sinusoidal component of a sound wave; Everyday sounds are complex sounds, which are made up of many tonal frequency components; (2) శరీరావయవాలకి, కండరాలకి ఉండే బిగి; * toner, n. (1) లేసరు ముద్రణ యంత్రాలలో సిరాకు బదులు వాడే ఒక రకమైన రసాయన పొడి; (2) చర్మ సౌందర్యానికి వాడే ఒక పదార్ధం; * tongs, n. స్రావణం; చిమటా; నిరుకారు; (rel.) పటుకారు; * tongue, n. (1) నాలిక; నాలుక; జిహ్వ; అర్రు; (2) భాష; * foreign tongue, ph. పరదేశపు భాష; * mother tongue, ph. మాతృభాష; * slip of the tongue, ph. నోరు జారడం; ** tongue cleaner, ph. పాచిబద్ద; * tonic, n. బలవర్ధకౌషధం; ** tonic water, ph. Tonic water is a carbonated soft drink in which quinine is dissolved. Originally used as a prophylactic against malaria, modern tonic water typically has a significantly lower quinine content and is often more sweetened than the original medicinal form. It is consumed for its distinctive bitter flavor. Gin and Tonic was a popular drink among the British during the colonial era; * tonight, n. ఈ రాత్రి; ఈ రోజు రాత్రి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | * '''---USAGE NOTE; tonight, last night * ---Use ''last night'' for the night of yesterday. Do not say, “yesterday night.”''' |} * * tonsillitis, n. గవదల వాపు; ఘశాంత దాహం; * tonsils, n. గవదలు; నోటిలో కొండనాలుకకి ఇరుపక్కలా ఉండే కణజాలం; * tonsure, n. గుండు చెయ్యడం; గుండు కొట్టించడం; శిరోముండనం; వపనం; * too, adv. కూడా; సైతం; సహితం; * tool, n. పనిముట్టు; సాధనం; కరణం; ఉపకరణం; పరికరం; * toolbar, n. కరణపు పట్టీ; * toolbox, n. పొది; ** barber's toolbox, ph. మంగలి పొది; * toot, n. (1) బూరా; (2) కూత; గుడ్లగూబ అరుపు; ఘాత్కారం; * tooth, n. పల్లు; పన్ను; దంతం; కళ్ళు-కన్ను సామ్యం వల్ల ఏకవచనంలో పన్ను ఏర్పడింది కానీ 'పన్ను' అన్న మాట ఇక్కడ సరి అయినది కాదు. ** impacted tooth, ph. అంతర్ఘటన దంతం; పూర్తిగా ఎదగకుండా ఇగుళ్ల లోనే ఉండిపోయిన పన్ను; దీనిని శస్త్ర చికిత్స చేసి బయటకి తీయాలి; * toothache, ph. పంటినొప్పి; * toothbrush, n. దంతమార్జని; దంతకాష్టం; పళ్ళు తోముకునే కుంచె; * toothed, adj. దంతదారు; * toothpaste, ph. దంతధావన ఖమీరం; * toothpick, n. దంతకాష్టం; పళ్లు కుట్టుకునే పుల్ల; * toothpowder, n. పళ్లపొడి; దంత ధావన చూర్ణం; * top, adj. మీద; పైన; పై; * top, n. బొంగరం; బ్రమరకం; విఘూర్ణి; * topaz, n. గోమేధికం; పుష్యరాగం; పీతస్పటికం; * topic, n. అంశం; చర్చనీయాంశం; సంగతి; విషయం; ** burning topic, ph. ప్రజ్వలిత అశం; * topography, n. నైసర్గిక స్వరూపం; స్థలాకృతి; * topology, n. సంస్థితి శాస్త్రం; * topper, n. అగ్రగణ్యుడు; అగ్రగామి; అగ్రేసరుడు; అగ్రణి; చిటారి; * topple, v. t. కూలద్రోయు; పడద్రోయు; * topsy-turvy, adj. తలకిందైన; విటతటం; * torch, n. దివ్వె; దివిటీ; కాగడా; దీపం; ఇలాయి; ** torch bearer, ph. దీపధారి; వైతాళికుడు; * torch, v. t. అంటించు; ముట్టించు; నిప్పుపెట్టు; * torment, v. t. ఆరడిపెట్టు; హింసించు; యాతనపెట్టు; * tormentor, n. ధూర్తుడు; కంటకుడు; * tornado, n. సుడిగాలి; చక్రవాతం; ఉత్పాత పవనం; పెనుగాలి; అతిమారుతం; నిర్ఘాతం; * torque, n. పురిబలం; మెలిబలం; బలభ్రామకం; పురిశ; a twisting force that tends to cause rotation; imagine a wheel of radius r and a linear force F is applied on the circumference of the wheel, then torque = r x F x sine of the angle between the vector r and the vector F; What force is to linear motion, torque is to rotational motion; the unit of force is Newtons and the unit for torque is Newton-meters; * torrential, adj. విపరీతమైన; కుండపోతగా; ** torrential rains, ph. కుంభవృష్టి; కుండపోత; విపరీతమైన వాన; * torsion, n. పురి; మెలి; విమోటనం; పురి పెట్టినట్లు తిప్పుట; Torsion is the twisting of a beam/rod under the action of a torque (twisting moment); Torque and torsion are both related to turning effects experienced by a body. The main difference between torque and torsion is that torque describes something capable of producing an angular acceleration, whereas torsion describes the twist formed in a body due to torque; ** torsion balance, ph. పురి త్రాసు; * torso, n. మొండెం; కబంధం; * tort, n. వికర్మ; * tortoise, n. (టార్డస్) తాఁబేలు; కూర్మం; కచ్చపం; కమఠం; నేల తాబేలు; * torture, n. చిత్రహింస; వింగారియ; ** death by torture, ph. చిత్రవధ; * torque, n. పురిబలం; Torque is a measure of how much a force (బలం) acting on an object causes that object to rotate; The unit of torque is a Newton-meter, which is also a way of expressing a Joule (the unit for energy, శక్తి). However, torque is not energy. భౌతిక శాస్త్రంలో శక్తి, బలం వేర్వేరు భావాలు; * torus, n. వడాకారం; * toss, v. i. అల్లాడు; అల్లల్లాడు; దొర్లు; * toss, v. t. ఎగరవేయు; విసరు; * tossed, adj. ఎగరవేయబడ్డ; ఉదంచిత; * tot, n. m. కుర్రాడు; పిల్లాడు; డింభకుడు; * tot, n. f. కురద్రి; పిల్ల; * total, v. t. మొత్తం చేయు; కూడు; * total, n. మొత్తం; * totalitarianism, n. ఏకాధిపత్యం; నిరంకుశత్వం; * totally, adv. పూర్తిగా; పరిపూర్ణంగా; ఆసాంతంగా; అచ్చంగా; బొత్తిగా; సుతరామూ; వడసారంగా; * tottering, adj. కసిమసి; * toucan, n. శరారి; ఆడేలు; దక్షిణామెరికా అడవులలో ఉండే ఒక పెద్దముక్కు గల పక్షి; * touch, adj. సంస్పర్శ; * touch, v. t. తగులు; తాకు; సోకు; అంటుకొను; ముట్టుకొను; స్పర్శించు; స్పృశించు; ** sense of touch, ph. స్పర్శ జ్ఞానం; * touch, n. స్పర్శ; అభిమర్శం; అభిమర్శనం; * touch-me-not, n. (1) సోకుడుముడుగు; అత్తిప్రత్తి; ఏటేటా పాతే రంగురంగుల పువ్వుల పూసే ఒక రకం మొక్క; (2) [idiom] నన్ను ముట్టుకోకు నా మాల కాకి; * touchstone, n. (1) స్పర్శవేధి; పరసువేది; నీచలోహాలను బంగారంగా మార్చగల దివ్యశక్తి ఉన్న ఒక రాయి; (2) ఒరగల్లు; గీటురాయి; బంగారం వన్నె చూడటానికి వాడే గీకుడు రాయి; * tough, adj. దిట్టమైన; దృఢమైన; బిరుసైన; * toughness, n. దిట్టతనం; దృఢత్వం; బిరుసుతనం; * toupee, n. (టూపే), మగవారి బట్ట తలని కప్పిపుచ్చే "విగ్గు"; * tour, n. పర్యటన; దేశాటన; * tourists, n. pl. పర్యాటకులు; దేశికులు; * toward, towards, adv. వైపు; దెసకు; యెడల; పట్ల; * towel, n. తువ్వాలు; తుండు; తుండుగుడ్డ; తుండు రుమాలు; * tower, n. శిఖరం; గోపురం; బురుజు; సిగము; * town, n. పట్టణం; పట్నం; నగరం; పురం; ద్రంగం; పెద్ద ఊరు; బస్తీ; ** town planning, ph. నగర నిర్మాణ క్రమం; ** town hall, ph. పురమందిరం; * toxin, n. బేతవిషం; శరీర జన్య విషం; కొన్నిరకాల బేక్టీరియాలచేత తయారు కాబడ్డ ప్రాణ్యములు కొన్ని ప్రాణుల యెడల విషపదార్థములుగా పనిచేస్తాయి; (rel.) poison; A toxin is a poisonous substance produced within living cells or organisms; Poisons are substances that cause harm to organisms when sufficient quantities are absorbed, inhaled or ingested; * toxoid, n. వేడిచేత బలహీనపరచబడ్డ బేతవిషం; a chemically modified toxin from a pathogenic microorganism, which is no longer toxic but is still antigenic and can be used as a vaccine; * toy, n. బొమ్మ; ఆటబొమ్మ; * toy, v. i. చెలగాటాలాడు; * toy brick, n. బొమ్మయిటుక; ఆటయిటుక; * trace, adj. లేశ; ** trace element, ph. లేశ మూలకం; లేశ ధాతువు; * trace, n. ( 1) పత్తా; అయిపు; ఐపు; ఆచూకీ; జాడ; ఆరా; అడా, పొడా; అజా, పతా; పొలకువ; ( 2) లేశం; ** trace element, ph. పొలకువ మూలకం; ** without a trace, ph. పత్తాలేకుండా; అయిపు లేకుండా; అడా, పొడా లేకుండా; అజా, పతా లేకుండా; * tracer, n. పత్తాదారి; * trachea, n. శ్వాసనాళం; గాలిగొట్టం; ఊపిరితిత్తులకి గాలిని తీసుకెళ్ళే గొట్టం; * trachea, n. శ్వాసనాళం; గాలిగొట్టం; ఊపిరితిత్తులకి గాలిని తీసుకేళ్లే గొట్టం; * track, n. (1) మార్గము; గాడీ; (2) జాడ; * track, v. t. వెతుకు; వెంటాడు; * tractable, adj. సుగమం; * traction, n. కర్షణం; * trade, n. వ్యాపారం; వాణిజ్యం; బేహారం; * trade, v. t. వ్యాపారం చేయు; ఇచ్చిపుచ్చుకొను; చేతులు మార్చు; ** trade winds, ph. వ్యాపార పవనాలు; రుతుపవనాలు; the wind that flows towards the equator from the north-east in the Northern Hemisphere or the south-east in the Southern Hemisphere. These are also known as tropical easterlies for their consistency in force and direction; * trader, n. వ్యాపారి; వ్యాపారస్తుడు; సార్థవాహుడు; * tradition, n. ఆచారం; సంప్రదాయం; ఆనవాయితీ; రివాజు; * traditional, adj. సంప్రదాయ; సనాతన; సదాతన; శాశ్వత; ఎల్లప్పుడూ ఉండేది; * traditionalist, n. ఆచారపరాయణుడు; * traditionally, adv. ఆచారంగా; అనూచానంగా; సంప్రదాయంగా; * traffic, n. సంచారం; రాకపోకలు; యాతాయాతాలు; క్రయవిక్రయాలు; ** foot traffic, ph. జన సంచారం; పాద సంచారం; ** pedestrian traffic, ph. జన సంచారం; పాద సంచారం; * traffic jam, ph. ప్రతిష్టంబించిన సంచారం; వాహన సంచార ప్రతిష్టంభనం; * trafficking, n. దొంగ రవాణా; మాదక ద్రవ్యాల దొంగ రవాణా; * tragedy, n. (1) విషాద పూరితం; దుఃఖపూరితం; (2) విషాదాంతం; దురంతం; * tragic, n. విషాదమయం; * tragopan, n. గొఱ్ఱెకోడి; * trail, n. జాడ; జాలు; * train, n. (1) రైలుబండి; (2) జూటం; వెనక వేలాడేది; (3) పరంపర; పుంఖానుపుఖం; గొలుసుకట్టుగా అమర్చబడినవి; పంక్తి ; శ్రేణి; (4) పరిజనము; పరివారము; (5) పక్షి తోక; పురి; వెనుక వేళ్లాడునది; ** train of a peacock, ph. నెమలి పురి; ** train of thought, ph. ఊహా పరంపర; ఆలోచనా చయనిక; * train, v. t. తరిఫీదు చేయు; అభ్యాసము చేయించు; శిక్షణ ఇచ్చు; * trainee, n. అభ్యాసి; * training, n. తరిఫీదు; శిక్షణ; సాధకం; * trail, n. పుంతబాట; డొంక; కోన; పొద; * trait, n. లక్షణం; చిహ్నం; * traitor, n. దేశద్రోహి; ద్రోహి; కావైరి; కాపురుషుడు; * tragedy, n. విషాద సంఘటన; దుస్సంఘటన; విషాద రచన; విషాద వార్త; * trajectory, n. గతిపథం; చారగతి; ** radial trajectory, ph. త్రైజ్య సంచారగతి; * trance, n. వివశత; వివశత్వం; సమాధిస్థితి లాంటిది; పూనకం; * tranche, n. వాయి; దఫా; విడత; a portion, slice, or subdivision of a larger pool of funds, typically used in finance, investment, or international loans. * trans, adj. pref. [chem.] ఎదురెదురుగా; అడ్డుగా; అను; అనుప్రస్థ; see also cis; * trans fat, ph. అనుప్రస్థ కొవ్వు; ఒక రకం కొవ్వు పదార్థం; ఈ రకం కొవ్వులలో జంట బంధం ఉన్న కర్బనపు అణువులకి ఇటూ అటూ గొలుసు పెరగటం వల్ల ఆ గొలుసు తిన్నగా ఉంటుంది; ఈ రకం జంట బంధాలు ఉన్న కొవ్వులు తినటం గుండె ఆరోగ్యానికి మంచిది కాదు; * transaction, n. బేరం; లావాదేవీ; ఇచ్చిపుచ్చుకొనడం; ఇచ్చిపుచ్చుకోలు; బేరసారాలు; వ్యవహారం; వాణిజ్యం; వినిమయం; ** business transaction, ph. వాణిజ్య వ్యవహారం; లావాదేవీ; ** conversational transaction, ph. వాగ్వ్యవహారం; * transcendence, n. తారకం; అనుభవాతీతం; * transcendental, adj. (1) బీజాతీత; (2) అత్యుత్తమ; ఉత్తమోత్తమ; లోకోత్తర; పారమార్థిక; (3) తారక; అనుభవాతీత; ** transcendental meditation, ph. లోకోత్తర జప విధానం; ** transcendental number, ph. బీజాతీత సంఖ్య; లోకోత్తర సంఖ్య; * transgender, n. హిజ్రా; వీరు పుట్టుకతో మగ (ఆడ) వారిగా ఉన్న కూడా వీరికి ఆడ (మగ) వారికున్న లక్షణాలు , వారి ప్రవర్తన ఆలోచనలు ఆడవారి (మగవారి) లాగా ఉంటాయి; * transgress, v. t. జవదాటు; * transgression, n. తప్పు; పాపం; అపరాధం; వ్యతిక్రమం; అతిక్రమణం; ఉల్లంఘనం; అతిచారం; * transient, adj. తాత్కాలిక; క్షణిక; క్షణభంగుర; అనిత్య; భంగుర; దంధన; తైంతిక; క్షర; అధ్రువ; * transient, n. తాత్కాలికం; దంధనం; భంగురం; అనిత్యం; క్షణికం; క్షణభంగురం; తైంతికం; నశ్వరం; * transit, adj. ప్రయాణ; * transit, n. (1) పోక; ప్రయాణం; (2) ప్రయాణ సాధనం; (3) దాటు; దాటడం; అంతర్యానం; గోచర సంక్రమణం; ** rapid transit, ph. జోరుపోక; ఊరులోని రద్దీని దాటుకు పోవడానికి రైలుబండి వంటి సదుపాయం; ** transit of a planet across Sun's disk, ph. గ్రహం సూర్యబింబాన్ని దాటడం; గ్రహ అంతర్యానం; గ్రహ గోచర సంక్రమణం; బుధుడు, శుక్రుడు భూమి కంటే సూర్యునికి దగ్గరగా వుండే కక్ష్యలలో తిరుగుతున్నాయి కాబట్టి అప్పుడప్పుడూ ఇవి కూడా భూమి - సూర్యుల మధ్యకు వచ్చే అవకాశాలు వున్నాయి. అయితే, ఈ గ్రహాలూ రెండూ భూమి నుండి చాలా ఎక్కువ దూరం వున్నాయి కాబట్టి అవి మనకు కనిపించే పరిమాణం చాలా చిన్నది. అందుకే అవి మధ్యలోకి వచ్చినా సూర్యుడిని పూర్తిగా కప్పివేయలేవు. అవి సూర్యుడి మీదుగా ప్రయాణిస్తున్న చిన్న చుక్కలాగ మాత్రమే కనిపిస్తాయి. అలా బుధుడు గాని శుక్రుడు గాని సూర్యుని మీదుగా చేసే ప్రయాణాన్ని eclipse అనరు; transit అంటారు; * transitive, adj. సకర్మక; ** transitive verb, ph. సకర్మక క్రియ; * transistor, n. బదిరోధకి; (ety.) బదిలీ + అవరోధకి; * transition, adj. సంక్రమణ; సంధి; స్థిత్యంతర; అవస్థాంతర; ** transition element, ph. అవస్థాంతర మూలకం; అవస్థాంతర ధాతువు; ** transition metal, ph. అవస్థాంతర లోహం; ఉ. zinc, copper, palladium, nickel, cobalt, titanium and chromium * translate, v. t. (1) అనువదించు; (2) జరుపు; * translate into Telugu, ph. ఆంధ్రీకరించు; తెలిగించు; తెలుగులోకి మార్చు; * translation, n. (1) తర్జుమా; భాషాంతరీకరణం; అనువాదం; (2) జరుపుట; ** free translation, ph. స్వేచ్ఛానువాదం; ** literal translation, ph. శాబ్దిక అనువాదం; ** word for word translation, ph. మక్కీకిమక్కీ అనువాదం; ** translation into English, ph. ఆంగ్లీకరణం; ** translation into Telugu, ఆంధ్రీకరణం; తెలుగు సేత; ఆంధ్రానువాదం; * translator, n. అనువాదకుడు; అనువాదకి; అనువాదకం; దుబాషీ; దుబాసీ; తొపాసి; ఒక భాషని మరొక భాషలోనికి మార్చే వ్యక్తి లేక పరికరము లేక అనువర్తనం; see also interpreter; * transliteration, n. లిప్యంతరీకరణం; ప్రతిలేఖనం; ఒక భాషని మరొక భాషయొక్క లిపిలో రాయడం; * translocation, n. స్థానాంతరీకరణం; * translucent, adj. మసకైన; మసక; మునిమసక; పాల; పారభాసక; పాక్షికపారదర్శక; వెలుగు వెళుతుంది కాని అవతలి వాళ్లు కనబడరు; ** translucent glass, ph. మసక గాజు; పాలగాజు; * trans, pref. గుండా; అడ్డుగా; * transmission, n. ప్రేషణం; ప్రేషితం; ప్రసారం; ఒక మాధ్యమం గుండా పంపించడం, ప్రసారం చెయ్యడం, లేదా సరఫరా చెయ్యడం; ** live transmission, ph. ప్రత్యక్ష ప్రసారం; ** transmission line, ph. ప్రేషణ తంతువు; పంపించడానికి మాధ్యమంగా వాడిన తీగలు; * transmit, v. t. పంపించు; ప్రేషించు; ప్రసరించు; * transmitter, n. పంపేది; ప్రేషకి; ప్రసారిణి; ప్రేషకుడు; ** radio transmitter, ph. రేడియో ప్రసారిణి; రేడియో పంపు; * transparent, n. పారదర్శకం; అడ్డుగా వెలుగుని పోనిచ్చేది; తన గుండా వెలుగుని ప్రసరించనిచ్చేది; * transparency, n. (1) పారదర్శకత; తన గుండా వెలుగుని పోనిచ్చే గుణం; (2) పారదర్శక పత్రం; తన గుండా వెలుగుని పోనిచ్చే గుణం కల కాగితం లాంటి పత్రం; * transpiration, n. చెమర్చడం; ఆకులు చెమర్చడం; పత్రశ్వేదనం; ఉత్‌స్వేదనం; తన గుండా చెమ్మని పోనిచ్చే పద్ధతి; చెట్లయొక్క ఆకుల గుండా చెమ్మ బయటకి వెలిగక్కబడే ప్రక్రియ; * transplantation, n. (1) ఊడుపు; తిరగనాటడం; వరి నారుని తిరిగి నాటడం; (2) ఒకరి శరీర అవయవాలని మరొకరి శరీరంలో పొదగడం; * transport, n. రవాణా; ** road transport, ph. రోడ్డు రవాణా; రస్తే సారిగె * transportation, n. యానం; రవాణా పద్ధతి; ప్రజలని కాని, సరుకులని కాని, ఒక చోటు నుండి మరొక చోటుకి రవాణా చేసే పద్ధతి; ** transportation devices, ph. pl. యాన సాధనాలు; రవాణా సాధనాలు; * transpose, n. తారుమారు; పరావర్త్యం; ఇటునుండి అటు మార్పిడి; * transverse, adj. తిర్యక్; అడ్డు; పేక; (పడుగు పేకలో వలె); అనుప్రస్థ; ** transverse axis, ph. తిర్యక్ అక్షం; ** transverse section, ph. అడ్డు కోత; తిర్యక్ ఛేదనం; ** transversal line, ph. తిర్యక్ రేఖ; ఖండించు రేఖ; * trap, n. బోను; వల; * trap, v. i. బోనులోపడు; ఇరుకుకొను; చిక్కుకొను; వలలోపడు; * trap, v. t. బోనులో పట్టుకొను; వలలో పట్టుకొను; * trapper, n. m. వాగుఱికాఁడు; f. వాగుఱిగత్తె; * trapezium, n. విషమ చతుర్భుజం; ఏ రెండు భుజములూ కూడ సమాంతరంగా లేని చతుర్భుజం; * trapezoid, n. అర్థసమాంతర చతుర్భుజం; ఏవో రెండు భుజములు సమాంతరంగా ఉన్న చతుర్భుజం; * trash, n. చెత్త; పిప్పి; * trash bin, n. చెత్త బుట్ట; చెత్త కుండీ; * trauma, n. క్షోభ; స్థాపం; అఘాతం; ** mental trauma, ph. మనస్ స్థాపం; మానసిక అఘాతం; ** physical trauma, ph. భౌతిక స్థాపం; భౌతిక అఘాతం; * travails, n. pl. (1) సమస్యలు; ఇబ్బందులు; (2) నొప్పులు; ప్రసవ వేదన; * travel, n. ప్రయాణం; పయనం; * traveler, n. m. ప్రయాణీకుడు; బాటసారి; తెరువరి; పాంథుడు; * traveling, adj. సంచార; ఆధ్వనీన; ప్రయాణీకులకి సంబంధించిన; ** traveling doctor, ph. సంచార వైద్యుడు; ** traveling library, ph. సంచార గ్రంథాలయం; * traverse, n. చంక్రమణం; ** traverse along a branch, ph. శాఖాచంక్రమణం; * trawler, n. చేపలు పట్టడానికి ప్రత్యేకంగా అమర్చబడ్డ పడవ; * tray, n. తబుకు; * treachery, n. ద్రోహం; * tread, v. t. తొక్కు; మట్టు; కాలితో తొక్కు; * tread, n. తొక్కు; మట్టు; రబ్బరు చక్రాలు భూమిని కరిచిపెట్టుకు ఉండడానికి వీలుగా వేసిన మట్టు; * treason, n. దేశద్రోహం; * treasure, n. సంచితం; నిధి; కాణాచి; నిక్షిప్తం; ** treasure trove, ph. నిక్షిప్తనిధి; * treasurer, n. కోశాధికారి; ఆయతికాడు; పోతేదార్; * treasury, n. బొక్కసం; కోశం; ఖజానా; భండారం; భాండాగారం; ధనాగారం; ఉగ్రాణం; * treat, v. t. (1) చికిత్స చేయు; (2) చూడు; ఉపచారం చేయు; * treatise, n. సంహితం; * treatment, n. (1) చికిత్స; (2) చూపు; ఉపచారం; పరిపోషణ; అభిచర్య; ** heat treatment, ph. ఉష్ణోపచారం; తాపోపచారం; ** radiation treatment, ph. వికిరణ చికిత్స; * treaty, n. ఒడంబడిక; ఒప్పందం; * tree, n. చెట్టు; వృక్షం; ద్రుమం; తరువు; దరువు; అగం; నీవం; మహీరుహం; భూరుహం; సాలం; విటపం; మ్రాను; మ్రాకు; ** avenue tree, ph. రహదారి చెట్టు; రహదారులకి ఇరుపక్కలా ఉండే చెట్టు; ** deciduous tree, ph. పతయాళువు; ఆకులు రాల్చే స్వభావం గల చెట్టు; ** evergreen tree, ph. సతతహరితం; ఎల్లప్పుడు ఆకులు పచ్చగా ఉండే చెట్టు; ** hollow of a tree, ph. తొర్ర; కోటరం; ** invasive tree, ph. బెడద చెట్టు; బెడద వృక్షం; ** tree with branches, ph. శాఖి; * trefoil, n. త్రైపత్రిణి; మువ్వాకి; మూడు ఆకులు తమతమ కాడల వద్ద కలిసి ఒక వలయాకారంలోనున్న గుర్తు; * trellis, n. పాకిడ; పందిరి; పాదు పాకడానికి వీలుగా అమర్చిన చట్రం; * tremor, n. వణుకు; కంపం; వేపథువు; * trench, n. కందకం; అగడ్త; పరిఘ; గాడీ; ** long narrow trench, గాడీ; * trend, n. పంథా; పథం; బాణి; ధోరణి; వరస; పోకడ; రీతి; ** trend setter, ph. పథనిర్దేశకుడు; వైతాళికుడు; * trepidation, n. భయం; జంకు; * tresses, n. జడలు; జటలు; జటాజూటం; * triad, n. త్రేతం; త్రికం; * trial, n. (1) న్యాయవిచారణ; విచారణ; (2) యత్నం; ప్రయత్నం; ** trial and error method, ph. నేతి నేతి పద్ధతి; నేతి నేతి మార్గం; ప్రయత్న వైఫల్య పద్ధతి; అవక్షేప పద్ధతి; * trials, n. pl. తిప్పలు; పాట్లు; కష్టాలు; ** trials and tribulations, ph. తిప్పలు; పాట్లు; కష్టాలు; * triangle, n. త్రిభుజం; ముయ్యంచు; త్రికోణి; ముక్కోణి; ** equilateral triangle, ph. సమబాహు త్రిభుజం; సమకోణ త్రిభుజం; సమ త్రిభుజం; త్రస్రం; ** isosceles triangle, ph. సమద్విబాహు త్రిభుజం; ** right-angled triangle, ph. లంబకోణ త్రిభుజం; ** scalene triangle, ph. విషమబాహు త్రిభుజం; అసమభుజ త్రిభుజం; * triangular, adj. త్రిభుజాకారపు; ముక్కోణాకారపు; ** triangular prism, ph. ముక్కోణ పట్టకం; త్రికోణ పట్టకం; * Triassic, adj. తృతీయ; తదియ; మూఁడవ; --see also tertiary; ** Triassic period, ph. మూఁడవ జీవయుగము; * tribe, n. తెగ; జాతిలో ఒక భాగం; ** tribal people, ph. గిరిజనులు; పార్వతీయులు; * tribunal, n. త్రిమూర్తి న్యాయస్థానం; * tributary, n. ఉపనది; * tribute, n. (1) కప్పం; ఉపప్రదానం; పెద్దలకి సంప్రదాయానుసారంగా ఇచ్చే బహుమానం; లంచం; (2) పొగడ్త; ప్రశంస; ** pay tribute to, ph. పొగుడు; ప్రశంసించు; * triceratops, n. త్రిశృంగముఖి; three-horned face; a dinosaur that lived during the late Maastrichtian age of the Late Cretaceous period; * tri-chloro methane, n. త్రిహరితపాడేను; క్లోరోఫారం; మత్తుమందు; తీపిగా ఉండి, వాసన లేని ఒక ద్రవపదార్థం; దీనిని మత్తుమందుగా వాడతారు; CHCl₃; * trick, n. (1) టక్కు; దందన; (2) పట్టు, పేకాటలో; * trickery, n. టక్కరితనం; * trickle, v. i. కారు; స్రవించు; బొట్టుబొట్టుగా కారు; * trickster, n. టక్కరి; నమ్మరానివాడు; మాయావి; జిత్తులమారి; టక్కులమారి; దందనకాడు; దందనకత్తె; * tricycle, n. మూడు చక్రాల సైకిలు; * tridax, n. కుక్కబంతి; * trident, n. త్రిశూలం; శూలం; * triennial, adj. త్రైవార్షిక; తిస్సాలా; మూడేళ్లకి ఒకసారి; * trifle, n. అల్పం; స్వల్పం; అలతి; * trifle, n. కల్యవర్తం; ఒక రకమైన తీపి తినుబండారం; * trifling, adj. పేలవంగానున్న; చాలా కొంచెం; ఇసుమంత; ఈషత్తు; తృణప్రాయం; * trifoliate, adj. ముయ్యాకుల; మూడాకుల; త్రిపత్ర; * triglyceride, n, ఒక గ్లిజరిన్ బణువుకి మూడు ఫాటీ ఆసిడ్ బణువులు కలిస్తే, ట్రై గ్లిజరైడ్ అవుతుంది. ట్రైగ్లిసెరైడ్స్ ని మన శరీరమే మనం తినే చక్కెరల నుండి తయారు చేసుకుంటుంది. * trigonometry, n. త్రిగుణమాత్రకం; త్రికోణమితి; త్రిభుజ శాస్త్రం; త్రికోణ గణితం; * trihedral, adj. త్రిముఖ; త్రిఫలక; * trill, n. [phonetics] అధిక కంపితం; * trillion, n. ట్రిలియను; ఖర్వం; ఒకటి తర్వాత పన్నెండు సున్నలు; * trim, v. t. (1) కత్తిరించు; కురచ చేయు; త్రుంచు; తగ్గించు; పత్రించు; (2) అలంకరించు; * trimer, n. త్రిభాగి; త్రితయాణువు; * trimester, n. (1) ఒక కాల పరిమితిలో మూడవ భాగం; (2) తొమ్మిది నెలలలో మూడవ భాగం; గర్భిణి ఎన్నవ నెలలో ఉన్నదో చెప్పడానికి వాడతారు; (3) కందాయం; జ్యోతిషంలో సంవత్సరంలో మూడవ భాగం; నాలుగు నెలలు; * triode, n. త్రయోడు; మూడు ముఖ్య భాగాలు ఉన్న శూన్య నాళిక; ట్రాన్సిస్టర్లు వాడుకలోకి వచ్చిన తర్వాత వీటి వాడకం తగ్గిపోయింది కాని, అంతకు పూర్వం ఇవి ఎలక్ట్రానిక్ ఉపకరణాలలో తప్పనిసరి అయిన భాగాలుగా ఉండేవి; * trip, n. చిన్న ప్రయాణం; ప్రయాణం; పర్యటనం; ** return trip, ph. తిరుగు ప్రయాణం; * trip, v. i. పడు; కాలితో దేన్నయినా తన్నుకుని పడు; * tripartite, adj. త్రైపాక్షిక; త్రిపక్ష; * triple, adj. త్రయ; త్రిక; * triple, n. త్రయం; త్రికం; * triplet, n. త్రికం; త్రయం; తిగలు; * tripod, n. త్రిపాది; ముక్కాలిపీట; టీపాయి; తీపాయి; * trisector, n. త్రిఖండిక; త్రిధాచ్ఛిత్తి; ముమ్మిడి కోట రేఖ; * triumphant, adj. జైత్ర; ** triumphant march, ph. జైత్ర యాత్ర; * trivial, adj. (1) వ్యర్థమైన; అల్ప; సాధారణ; (2) ఆషామాషీ; * trochee, n. [prosody] ఛందస్సులో గురువు తరువాత లఘువు వచ్చే గణం; గలం; the first syllable is stressed and the second is unstressed, creating a DUM-da rhythm; * troika, n. ముగ్గురి ముఠా; ముగ్గురి గుంపు; త్రిష్టయం; * troll, n. (1) పిల్లల కథలలో వచ్చే పొట్టిగా, కురూపిగా ఉండే ఒక పాత్ర; (2) అంతర్జాలంలో జరిగే "సంభాషణలలో" మధ్యలో తలదూర్చి, అసందర్భపు వ్యాఖ్యలు చేసి దీశని మార్చడానికి ప్రయత్నించే వ్యక్తి; పానకంలో పుడక; పుల్లారిబుడ్డి; * trolling, n. (1) అంతర్జాలంలో పిలవని పేరంటంగా మధ్యలో వచ్చి వ్యాఖ్యానాలు చెయ్యడం; (2) carefully and systematically search an area for something; "a group of companies trolling for partnership opportunities;" * tropical, adj. ఉష్ణ; ఆయనరేఖా; ** tropical diseases, ph. ఉష్ణమండలాలలో కనబడే వ్యాధులు; ఉ: కలరా, మలేరియా, నంజు (బెరిబెరి), డెంగీ, కొంకి క్రిములు, వగైరా; ** tropical zones, ph. ఉష్ణమండలాలు; అయనరేఖా మండలం; * tropics, n. ఉష్ణమండలాలు; అయనరేఖా మండలం; (lit.) turning points; ** Tropic of Cancer, ph. కర్కాటక రేఖ; ** Tropic of Capricorn, ph. మకర రేఖ; * troop, n. మేళం; జట్టు; మూక; దండు; see also troupe; ** troop of monkeys, ph. కోతి మూక; * trophic, adj. పోషక; జీవనాధార; ** trophic web, ph. పోషక వలయం; పోషక జాలం; జీవనాధార జాలం; ఆధారజాలం; ఏ జంతువుకి ఏది ఆహారమో తెలియజేసే వలయాకారపు బొమ్మ; * trophy, n. పతకం; * troposphere, n. చైతన్యావరణం; సామీప్యావరణం; భూ ఉపరితలం పైన 7 నుంచి 17 కి మీ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. దీని కింది భాగం వేడిగా ఉండి ఎత్తు పెరిగే కొద్ది ఉష్ణోగ్రత తగ్గుతూ ఉంటుంది; * trouble, n. ఇబ్బంది; శ్రమ; యాతన; గొడవ; కిరికిరి; ఉపహతి; * troubles, n. pl. ఇబ్బందులు; యాతనలు; తిప్పలు; పుర్రాకులు; అగచాట్లు; కడగండ్లు; అరిష్టాలు; ** teething troubles, ph. బాలారిష్టాలు; * trough, n. (ట్రఫ్‍) (1) గోలెం; తొట్టె; గాడి; (2) గర్తం; ఉద్ది; (3) ద్రోణి; తరంగం దిగువ భాగం; అల్పపీడన ప్రాంతం; * troupe, n. మేళం; మూక; దండు; తండం; see also troop; ** troupe of Lambadis, ph. లంబాడీ తండా; * trowel, n. తాపీ; * truant, n. బడి ఎగ్గొట్టిన విద్యార్థి; * truce, n. సంధి; * true, n. నిజం; వాస్తవం; * truffle, n. శిలీంధ్ర రత్నం; భూగత శిలీంద్రము; మట్టి లోపల పెరిగే ఒక రకం పుట్టగొడుగు; underground fungus; a kind of mushroom, of a fleshy, fungous structure and roundish in shape that is native to the wooded areas of southern Europe; much esteemed and highly prized culinary delicacy with an earthy flavor; [bot.] ''Tuber melanosporum;'' * truism, n. నిర్వివాదమైన నిజం; సర్వసాధారణమైన సత్యం; * trump, n. పేకాటలో తురఫు; * trumpet flower, n. అంబువాసిని; బెగోనియా; * trumps, v. t. పేకాటలో తురఫు పెట్టి కోయు; * trumpet, n. బాకా; బూరా; * truncate, v. t. క్షిప్తించు; * truncated, adj. క్షిప్తించిన; కోసేసిన; * trunk, n. (1) పెట్టె; (2) మొండెం; (3) మాను; మోడు; స్థాణువు; స్కంధము; (4) తొండము; కరము; హస్తం; * truss, n. (1) పటకా; ఇంటికప్పుకి ఆధారంగా దూలాలతో కట్టే పటకా; (2) ఆంత్రనిరోధక పటకా; శరీరాంగాలు జారిపోకుండా వైద్యుడు వేసే పటకా; ** trussor flap, ph. గోచీ గుడ్డ; * trust, n. (1) నమ్మకం; విశ్వాసం; పూచీ; నమ్మిక; (2) విశ్వాస నిక్షేపం; విక్షేపం; ధర్మనిక్షేపం; (3) బ్యాంకు; * trustee, n. ధర్మకర్త; ధర్మవ్యవహర్త; ** honorary trustee, ph. గౌరవనీయ ధర్మకర్త; * truth, n. నిజం; సత్యం; నిక్కం; నిబద్ధం; రుతం; యథార్థం; యథాతథం; వాస్తవం; నిలవరం; సమీచీనం; ** truth table, ph. రుత పట్టీ; నిజంపట్టీ; నేటుపట్టీ; సత్యపీఠం; ** naked truth, ph. నగ్నసత్యం; * truthfulness, n. నిజాయతీ; * try, v. i. ప్రయత్నించు; ఉంకించు; ఉద్యోగించు; తివురు; * tryst, n. (ట్రిస్ట్) ముఖాముఖీ; * tryst with destiny, ph. విధితో ముఖాముఖీ; * tsunami, n. తీరపు అల; సునామీ; (Japanese: tse = తీరపు, nami = అల) * tub, n. తొట్టి; తొట్టె; * tuba, n. బూరా; బాకా; * tube, n. గొట్టం; నాళం; నాళిక; సానిక; క్రోవి; గ్రోవి; * tuber, n. దుంప; గడ్డ; * tuberculosis, n. క్షయ; * tubular, adj. నాళాకార; * Tuesday, n. మంగళవారం; భౌమ్యవారం; భౌమవాసరం; * tumbler, n. గ్లాసు; గళాసు; * tummy, n. బొజ్జ; * tumor, n. కంతి; నెత్తురుగడ్డ; గడ్డ; కణిత; గుల్మం; అర్బుదం; --see also gland * tumult, n. కకపిక; * tundra, n. నీహారమండలం; శీతలమండలం; టండ్రా; ఆర్కిటిక్ చక్రం ప్రాంతాలలో వుండే చెట్లులేని విశాలమైన చెమ్మ మైదానాలు; see also savanna; prairie; * tune, n. వరస; పాట పాడే వరస; ఒకదాని తరువాత మరొక స్వరం వరసగా రావడం; భారతీయ శాస్త్రీయ సంగీతంలో పాట పాడినప్పుడు ఏదో ఒక వరస ఎంచుకుని పాడతారు; (ఉదా. కేవలం అన్నం తిన్నట్లు లేదా కేవలం చపాతీ తిన్నట్లు; పాశ్చాత్య సంప్రదాయంలో అనేక వరసలు కలిసి వినిపిస్తాయి; అనంలో ముక్కల పులుసు కలుపుకుని తిన్నట్లు;) * tune, v. t. శృతి చేయు; * tuning fork, n. శృతిదండం; * Tungsten, n. టంగ్‌స్టన్; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 74, సంక్షిప్త నామం, W); Swedish. tung sten = heavy stone; wolfram; * tunnel, n. (1) సొరంగం; బిలం; (2) తొర్ర; * tunnel, v. t. దొలుచు; * turban, n. తలపాగా; పాగా; * turbidity, n. కలక; ఆవిలం; మసకతనం; * turbid, adj. మసక; ఆవిలమైన; ఆవిల; * turbo, adj. విక్రమ; జోరుగా నడచే; * turbulence, n. (1) ఉరవడి; సమీరితం; అనిశ్చలం; (2) వాతావరణంలో అనిశ్చలత; (3) సంక్షోభం; * turbulent, adj. ఉరవడి; గజిబిజి; అనిశ్చల; సమీరిత; ** turbulent flow, ph. అనిశ్చల ప్రవాహం; గజిబిజి ప్రవాహం; ఉరవడి ప్రవాహం; * turgid, adj. (1) వాచిన; బలిసిన; (2) అనవసరమైన ఉత్ప్రేక్షలతో కూడిన; * turkey, n. (1) టర్కీ; కోడి లాంటి పక్షి; (2) [idiom] అసమర్ధుడు; చేతకానివాడు; * turmeric, n. పసుపు; పసుపు కొమ్ము; అళది; * turmoil, n. మథన; * turn, n. (1) మలుపు; క్రాంతి; (2) పర్యాయం; సారి; చుట్టు; ఆవర్తి; (3) వంతు; * turn, v. i. తిరుగు; మళ్లు; * turn, v. t. (1) తిప్పు; మళ్లించు; మరలించు; (2) మార్పు; మార్పు చేయు; (3) చుట్టు; చుట్టబెట్టు; * turnery, n. తరిణ; the action or skill of making objects on a lathe; * turns, n. pl. సార్లు; చుట్లు; ** turning chair, ph. అసందిక; (see also) rotating chair ** turning point, ph. మలుపు తిరిగే స్థానం; విశ్రమ స్థానం; క్రాంతి బిందువు; పరివర్తన స్థానం; * turnings, n. రజను; రద్దు; * turnstile, n. కిర్రుమాను; * turpentine, n. శ్రీవేష్టం; కర్పూరతైలం; * turquoise, n. హరితాశ్మను వర్ణం; * turtle, n. నీటి తాబేలు; ఇది సాధారణంగా నీటిలో నివసిస్తుంది; నేల తాబేలుకీ, దీనికి కొన్ని పోలికలు కొన్ని వ్యత్యాసాలు ఉన్నాయి; * tutor, n. శిక్షకుడు; శిక్షకురాలు; బోధకుడు; బోధకురాలు; * tutoring, n. శిక్షణ; బోధన; అధ్యాపన; * tweezers, n. చిమటా; తండసం; * twelfth, adj. ద్వాదశ; పన్నెండవ; * twelve, n. పన్నెండు; ఇరారు; ఈరారు; * twentieth, adj. ఇరవైయ్యవ; * twentieth, n. ఇరవైయ్యవది; * twenty, n. ఇరవై; ఇరువది; వింశతి; * twenty-five, n. ఇరవై అయిదు; పంచ వింశతి; పచ్చీసు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | * '''---USAGE NOTE; writing numbers * ---While writing numbers, (1) hyphenate all numbers between 21-99, unless divisible by 10. Example: 51 = fifty-one, 450 = four hundred fifty. (2) Do not use and in whole numbers. Example: five hundred sixty-seven, not five hundred '''and''' sixty-seven. (3) Use "and" for the decimal point. Example: 234.2 (two hundred thirty-four and two tenths. (4) Avoid numbers at the start of a sentence. Example: Seventy-one people attended the meeting.”''' |} * * Tweed, n. a misnomer for Twill; * tweezers, n. తండసం; * twice, adj. ఈరు; రెట్టింపు; ఇబ్బడి; ** twice five, ph. ఈరేను; 10; ** twice six, ph. ఈరారు; 12; ** twice seven, ph. ఈరేడు; 14; * twice, n. (1) రెండు సార్లు; (2) రెండింతలు; రెట్టింపు; * Twill, n. గెంటెం; జంటనేత బట్ట; రెండు పేటల దారంతో నేసిన గుడ్డ యొక్క వ్యాపార నామం; * twig, n. రెమ్మ; పరిగె; ఉపశాఖ; కొమ్మ రెండుగా చీలడం వల్ల వచ్చిన ఉపశాఖ; * twilight, n. సంధ్య; ** evening twilight, ph. మలి సంధ్య; మునిమాపు; మునిచీకటి; ప్రదోష కాలం; ** morning twilight, ph. తొలి సంధ్య; * twine, n. జమిలిదారం; రెండు పేటలు వేసి పేనిన దారం; * twinge, n. పోటు; a sudden, sharp, and usually brief localized pain, often compared to a quick sting or pang. * twinkle, n. తళుకు; మినుకు; * twins, n. కవలలు; ** identical twins, ph. సారూప్య కవలలు; ఏక రూప కవలలు; ఏక సంయుక్త బీజ కవలలు; ఇందులో ఒక అండం + ఒక శుక్ర కణం = ఒక సంయుక్త బీజం ఏర్పడుతుంది. అయితే ఏర్పడిన తర్వాత విభజన జరిగి రెండు లేదా మూడు అండాలు ఏర్పడ వచ్చు. ఇలా విభజనకు ముందే దాని లింగ నిర్ధారణ జరిగి ఉంటుంది గనక, వీరు ఒకే పోలిక ఉన్న, ఒకే లింగానికి చెందిన కవలలు. వీరి జన్యువుల్లో చాలా సామ్యం ఉంటుంది. అందుకే ఎవరు ఎవరో గుర్తు పట్టలేనంత పోలికలు ఉంటాయి; ** fraternal twins, ph. భ్రాతృ కవలలు; సోదర కవలలు; ద్వి సంయుక్త బీజ కవలలు; ఇక్కడ రెండు లేదా ఎక్కువ అండాలు +రెండు లేదా ఎక్కువ శుక్ర కణాలు = రెండు అంతకన్నా ఎక్కువ సంయుక్త బీజాలు; * twist, n. మెలి; పురి; వెంటి; * twist, v. t. పేను; పురి ఎక్కించు; తిప్పు; * twisted, adj. నులి; నులి పెట్టిన; * twisted pair, n. నులి జంట; నులి పెట్టిన తీగల జంట; * twigs, n. pl. చితుకులు; * twitch, v. i. కండరాలలో వచ్చే చిరు స్పందన; * two, n. (1) రెండు; ఇరు; ఈరు; జమిలి; ఇమ్మడి; ద్వ; ద్వయం; ద్వయి; దో; (2) ఇద్దరు; ** two books, ph. రెండు పుస్తకాలు; ** two people, ph. ఇద్దరు; ఇద్దరు మనుషులు; ** two sides, ph. ఇరువైపుల; * two-dimensional, adj. ద్వైమానిక; ** two-dimensional description, ph. ద్వైమానిక వర్ణనం; * two-colored, n. దోరంగి; * two-fold, adj. ఉమ్మడి; * tycoon, n. వ్యాపార రంగాన్ని ఎక్కువగా ప్రభావితం చెయ్యగల వ్యాపారస్తుడు; see also mogul; * tympanum, n. కర్ణభేరి; గూబ; * type, n. (1) రకం; బాపతు; (2) టైపు; (3) ముద్రాక్షరాలు; ** linotype, ph. పంక్తి కూర్పు; ** monotype, ph. అక్షరాల కూర్పు; ** type of person who will listen, ph. మాట వినే బాపతు; * typesetting, n. అచ్చుకూర్పు; * typhus, n. విష జ్వరం; టైఫస్; * typhoid, n. సన్నిపాత జ్వరం; టైఫాయిడ్; * typhoon, n. ప్రచండ తుఫాను; ప్రచండ వాయువు; చైనాలో వచ్చే గాలివాన పేరు; ఇండియాలో వచ్చే గాలివానని సైక్లోను అనీ, అమెరికాలొ వచ్చే దానిని హరికేను అనీ అనడం ఆచారం; * typo, n. టైపాటు; టైపు చేసేటప్పుడు దొర్లిన పొరపాటు; * tyrant, n. నియంత; ఇరినుఁడు; * tyranny, n. నైయంత్యం; ఇరినం; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: U== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * * ubiquitous, adj. సర్వాంతర్యామి అయిన; సర్వవ్యాప్తమయిన; అన్నిచోట్లా ఉన్న; బాగా వాడుకలో ఉన్న; విభుత్వ; * udder, n. పొదుగు; గోస్తనం; * ugliness, n. అందవికారం; అనాకారిత్వం; * ugly, adj. అనాకార; ** ugly person, ph. అనాకారి; కురూపి; * uh-huh, inter. అహా; ఉహూ; ఊకొట్టడం; * ulcer, n. గుల్మం; వ్రణం; పుండు; కొరుకుపుండు; ** chronic ulcer, ph. విలంబిత వ్రణం; ** duodenal ulcer, ph. ఆంత్రమూల వ్రణం; * ulna, n. అరత్ని; అరత్నిక; కూర్పరాస్థి; మూరెుముక; see also radius; * ultimate, adj. చిట్టచివరి; కడపటి; చరమ; కొస; ఆఖరు; తుది; అంతిమ; పరిపూర్ణ; కేవల; ** ultimate authority, ph. తుది తీర్పరి; అంతిమ ప్రమాణం; ** ultimate reality, ph. అంతిమ సత్యం; కఠోర వాస్తవం; * ultimatum, n. తుది హెచ్చరిక; మాట; ఆఖరి మాట; కడపటి కబురు; ఉల్లాకి; అంత్య సందేశం; * ultramarine, adj. అతినీల; చిక్కటి నీలిరంగు; (ety.) సముద్రాంతరాలనుండి (ఆఫ్గనిస్థాన్ నుండి) వచ్చిన నీలిరంగు; * ultrasonic, adj. శ్రవణాతీత; అతిధ్వనీయ; * ultrasound, n. (1) అతిధ్వని; ధ్వని తరంగాల కంటే ఎక్కువ తరచుదనంతో కంపించే తరంగాలు; (2) శబ్ద తరంగాలని ఉపయోగించి శరీరపు లోపలి భాగాలని చూసే పద్ధతి; * ultra, pref. అతి; విపరీత; అత్యుగ్ర; * ultraviolet, adj. అత్యూద; అతినీలలోహిత; ఊర్ధ్వనీలలోహిత; వర్ణమాలలో ఊదా రంగు కంటె ఎక్కువ పౌనఃపున్యముతో ప్రకంపించే కాంతి కిరణాలు; ఈ తరంగాల పొడుగు 10 - 400 నేనోమీటర్లు ఉంటాయి; * umbel, n. గుత్తి; * umbilical, adj. బొడ్డుకి చెందిన; నాభికి సంబంధించిన; ** umbilical cord, ph. బొడ్డుతాడు; * umbilicus, n. నాభి; బొడ్డు; * umbrage, n. (1) నీడ; నీడనిచ్చే గుబురైన పెరుగుదల; (2) కోపగించుకోవడం; చిరాకు పడడం;; resentment; * umbrella, n. గొడుగు; ఛత్రం; ఆతపత్రం; ** umbrella tree, ph. గంగరావి; బ్రహ్మదారువు; * umpire, n. మధ్యవర్తి; ఆటల పోటీలలో ఇరు పక్షములకి మధ్యవర్తి; అంపైరు; * unable, adj. చేయ శక్యంకాని; * unaccented, adj. అనుదాత్త; అస్వరిత; తేలికగా పలికే; * unachievable, adj. అశక్య; * unadulterated, adj. అప్పటం; కల్తీకాని; అచ్చమైన; మేలిమి; * unaided, adj. అసహాయంగా; సహాయం లేకుండా; * unambiguously, adv. నిర్ద్వందంగా; స్పష్టంగా; అసందిగ్ధంగా; ఎటో ఒక పక్కకి తేల్పి; * unanimity, n. ఏకకంఠం; * unanimously, adv. ఏకగ్రీవంగా; * unasked, adj. అయాచితంగా; * unaspirated, adj. అల్పప్రాణ; * unassuming, adj. నమ్ర; అహంకారం లేని; * unattainable, adj. అందరాని; అందుబాటులో లేని; అప్రాప్యమైన; * unauthentic, adj. సిసలు కాని; నకలు; అప్రమాణిక; * unavailable, n. అలభ్యం; * unavoidable, adj. అనివార్య; అనివార్యమైన; అపరిహార్య; * unbiased, adj. నిష్పాక్షికంగా; పక్షపాతం లేకుండా; * unbleached, adj. కోరా; చలవ చెయ్యని; * unblushing, adj. అభిమానం లేని; సిగ్గులేని; * unbounded, adj. అపరిమిత; నిరవధిక; అవేల; * unbroken, adj. అఖండ; అఖండిత; అవిచ్ఛిన్న; * uncertain, adj. అనిశ్చిత; * uncertainty, n. విచికిత్స; సంశయం; అశంక; అనిశ్చితత్వం; వికల్పం; * unchanging, adj. కూటస్థ; * unchecked, adj. అదుపులేని; * uncircumcised, n. అసున్నతీయులు; * unclaimed, adj. బేవారసు; * uncle, n. (1) మావయ్య; తల్లి సోదరుడు; (2) పెదనాన్న; (3) చిన్నాన్న; బాబయ్య; కక్క; (4) అత్త భర్త; (5) భార్య తండ్రి; భర్త తండ్రి; ** maternal uncle, ph. మావయ్య; మేనమామ; తల్లి సోదరుడు; ** paternal uncle, ph. (1) పెదనాన్న; (2) చిన్నాన్న; బాబయ్య; కక్క; ** paternal elder uncle, ph. పెదనాన్న; ** paternal younger uncle, ph. చిన్నాన్న; బాబయ్య; కక్క; * unclear, adj. అవ్యక్త; అస్ఫుట; * unclear, n. అవ్యక్తం; అస్ఫుటం; * uncommon, adj. అసాధారణమైన; * uncomparable, adj. సాటి లేని; సామ్యం లేని; నిరుపమ; * unconcerned, adj. నిర్లిప్త; పట్టించుకోకుండా; * unconscious, adj. స్మృతివిహీన; స్మృతిలేని; స్మృతితప్పిన; మైకం కమ్మిన; అచేతన; ** unconscious presumption, ph. అచేతన అహంకారం; అచేతన పురాభావన; బహుశా అవునేమో అనే అచేతన నమ్మకం; * unconsciously, adv. (1) అపగత చేతనంగా; అచేతనంగా; స్మృతివిహీనంగా; (2) అప్రయత్నంగా; అనుకోకుండా; * unconditionally, adv. బేషరతుగా; షరతులు లేకుండా; * unconventional, adj. కానువాయి; * uncountable, adj. అగణ్య; అసంఖ్యాక; ** uncountable infinity, ph. అసంఖ్యేయ అనంతం; అగణ్య అనంతం; * uncountably, adv. అసంఖ్యాకంగా; లెక్కించడానికి వీలుపడని; * unction, n. లేపనం; అంజనం; తైలం; * undaunted, adv. నిరుత్సాహ పడకుండా; * undecidable, adj. అస్తినాస్తి; * undeniable, adj. తిరుగులేని; * under, adj. కింద; ఉప; ** under employment, n. అల్పోద్యోగం; చదివిన చదువుకి కాని, ఉన్న తెలివితేటలకి గాని తగని చిన్న ఉద్యోగం; * undercurrent, n. (1) అంతర్వాహిని; (2) ధోరణి; వైఖరి; సరళి; * underdeveloped, adj. బడుగు; * underdog, n. పోటీలో వెనకబడ్డ వ్యక్తి; అణచబడ్డ వర్గంలోని వ్యక్తి; * undergo, v. i. అనుభవించు; * underground, adj. భూగత; భూగర్భ; ** underground drainage system, ph. భూగర్భ నీటిపారుదల వ్యవస్థ; ** underground fungus, ph. భూగత శిలీంద్రము; truffle; ** underground stem, ph. భూగత కాండం; * underhand dealing, ph. దందా; * underline, n. క్రీగీటు; క్రీగీత; * underprivileged, adj. బడుగు; అవకాశాలు లేని; * underscore, v. t. (1) నొక్కి వక్కాణించు; (2) అడుగున గీత గీయు * understand, v. i. అర్థమవు; బోధపడు; తెల్లం ఆవు; * understand, v. t. అర్థం చేసుకొను; * understanding, n. అవగాహన; అవగతం; గ్రహణశక్తి; ఒప్పందం; ** mutual understanding, ph. పరస్పర అవగాహన; * understatement, n. నిమ్నోక్తి; సరసోక్తి; చెప్పదలుచుకున్న దానిని బాధించకుండా చెప్పడం; "పాట బాగు లేదు" అనకుండా "పాట ఎదో కొత్త పంథాలో ఉన్నట్లు ఉంది" అనడం ఒక ఉదాహరణ; నిజాన్ని కాస్త మెత్తబరచి చెప్పడం; * undertake, v. i. తలపెట్టు; కైకొను; పూను; * underwater, adj. జలగత; * underwear, n. చెడ్డీ; లోదుస్తులు; చల్లాడం; * underwrite, v. i. పూచీపడు; * undesirable, adj. అవాంఛనీయమైన; * undignified, adj. లేకి; * undivided, adj. అవిభక్త; అఖండ; ** undivided India, ph. అఖండ భారతదేశం; * undoubtedly, adv. నిస్సంకోచంగా; నిక్కచ్చిగా; * undue, adj. తగని; * undulate, v. i. ఊగిసలాడు; * unearned, adj. అనుపార్జిత; ** unearned income, ph. అనుపార్జిత ఆదాయం; * uneasiness, n. నలత; * unemployed, n. నిరుద్యోగి; బికారి; * unemployment, n. నిరుద్యోగం; ** unemployment problem, ph. నిరుద్యోగ సమస్య; * unending, adj. అంతులేని; తరగని; * unenthusiastically, adv. నిరుత్సాహంగా; నిరాసక్తంగా; * unequal, adj. అసమానమైన; అసమమైన; విసమ; విషమ; ప్రతిసమ; * unequivocal, n. అసందిగ్ధంగా; నిస్సంశయంగా; * unerring, adj. సూటిగా; తడుముకోకుండా; * uneven, adj. ఒడిదుడుకులతో; ఎగుడు దిగుడులతో కూడిన; ఎత్తుపల్లాలతో; మిట్టపల్లాలతో; దంతుర; దంతురిత; ఉచ్ఛావచ; నిమ్నోన్నతమైన; న్యూనాధిక; * unevenness, n. దంతురత; న్యూనాధికత; * unexpectedly, adv. అనుకోకుండా; అవశాత్తుగా; ఉభేతుగా; * unfailingly, adv. తప్పక; తప్పకుండా; * unfair, adj. అన్యాయం; ** unfair tax, ph. అప్పణం; * unfair, n. అన్యాయం; * unfavorable, n. ప్రతికూలం; * unfit, adj. తగని; * unfounded, adj. నిర్హేతుక; * unfriendliness, n. అనుపపత్తి; చెలిమి లేకపోవడం; * ungual, adj. గోరుకి సంబంధించిన; డెక్కకి సంబంధించిన; * unguent, n. లేపనం; * unhappy, adj. నిస్సంతోషంగా; సంతోషం లేని; విచారంగా; ** unhappy person, ph. నిస్సంతోషి; * unheard, n. అశ్రుతచరం; విననిది; * unheard of, adj. విని ఎరుగని; అశృత; * unhesitating, adj. నిస్సంశయంగా; అవిశంక; * uni, pref. ఏక; * unicellular, adj. ఏకకణ; ** unicellular organisms, ph. ఏకకణ జీవులు; * unidirectional, n. ఏకదిశాత్మకం; * unification, n. సంధానం; సంయోగం; ఏకీకరణ; ఏకీకృతం; ఏకీభూతం; * Unification Theory, ph. సంధాన వాదం; ** Grand Unification Theory, ph. మహత్ సంధాన సిద్ధాంతం; * unified, adj. తాదాత్మ్య; సమీకృత; తదేక; కూటస్థ; ఏకరీతి; ఏకవాక్య; ఏకరూప; ఏకీకృత; ** Unified Field Theory, ph. కూటస్థ క్షేత్ర వాదం; ఏకీకృత క్షేత్ర వాదం; * uniform, adj. తదేక; కూటస్థ; ఏకరీతి; ఏకవాక్య; సరూప; ఏకరూప; ** uniform acceleration, ph. తదేక త్వరణం; ** uniform convergence, ph. తదేక పరిచ్ఛిన్నం; ** uniform dress, ph. సరూప దుస్తులు; ఏకరూప దుస్తులు; ** uniform velocity, ph. తదేక ధృతిగతి; ఏకరూప వేగం; * uniformity, n. తదేకత్వం; ఏకరూపత; సమబద్ధత; సదృశత్వం; ఒకేలాంటి "తనం;" * unify, v. t. ఏకీకరించు; ఏకంచేయు; * unilateral, adj. ఏకపాక్షిక; * unimaginable, adj. అనూహ్యమైన; * unimaginable, n. అనూహ్యం; * unimpeachable, adj. ప్రశ్నింపలేని; * unimpeded, adj. ధారాళంగా; అవ్యాహతంగా; అడ్డు లేకుండా; * unimportant, n. అప్రధానం; * uninhabited, adj. నిర్జన; విజన; * uninterrupted, adj. అవిచ్ఛిన్న; నిర్విరామ; నిరాటంకమైన; ఎడతెగని; * uninterruptedly, adv. అవిచ్ఛిన్నంగా; నిర్విరామంగా; నిరాఘాటంగా; నిరంతరాయంగా; * uninvitedly, adv. అనాహూతంగా; పిలవని పేరంటంలా; * union, n. (1) సంఘం; సమాఖ్య; (2) యోగం; సంయోగం; మేళనం; సంగమం; సంధానం; సంసర్గము; సంసక్తం; ** chemical union, ph. రసాయన సంయోగం; ** labor union, ph. కార్మిక సంఘం; ** reunion, ph. పునస్సంధానం; * uni-planar, adj. ఏకతల; సమతల; * unique, adj. ఏకైక; అనన్య; సాటిలేని; అపూర్వ; అనన్యసామాన్య; అనన్యాదృశ్య; అద్వితీయ; అనుపమాన; * uniqueness, n. ఏకైకత; అపూర్వత; * un-irrigated land, n. నీటిపారుదల లేని భూమి; దేవమాతృకం; * unreachable, adj. అగమ్య; అందని; అందుబాటులో లేని; చేరలేని; * un-irrigated field, n. నీటిపారుదల లేని పొలం; దేవమాతృకం; * uni-sexual, adj. ఏకలింగ; * unit, n. (1) ఒకటి; (2) ఘటికం; మూలఘటికం; అంశం; మూలాంశం; మూర్తం; ఏకాంకం; కొల ప్రమాణం; ** Derived unit, ph. వ్యుత్పాదిత మూల-మానము. ** Physical unit, ph. భౌతికాంకము. ** unit of heat, ph. తాపాంకము. ** unit of quality, ph. గుణప్రమాణము. ** unit of quantity, ph. రాశిప్రమాణము. ** unit of resistance, ph. ప్రతిరోధాంకము. ** unit of stress, ph. పీడనాంకము. ** unit of value, ph. మూల్యప్రమాణము. ** unit of work, ph. కర్మాంకము, క్రియాంకము. * unite, v. i. కలియు; ఏకమగు; సంఘీభవించు; * unite, v. t. సంధించు; కలుపు; ఉజ్జీచేయు; కలుపు; * united, adj. సమైక్య; సంయుక్త; * unity, n. (1) ఏకత్వం; ఒరిమిక; ఐకమత్యం; ఐక్యత; సంఘీభావం; అవినాభావం; సమైక్యత; కట్టు; కలిసికట్టుతనం; (2) ఒకటి; ** unity in diversity, ph. భిన్నత్వంలో ఏకత్వం; * universal, adj. విశ్వ; విశ్వతోముఖ; విశ్వజనీన; వసుధైక; సర్వతోముఖ; జగత్; సర్వసామాన్య; సార్వజనిక; సర్వజనీన; సర్వత్ర; సార్వత్రిక; వ్యాప్తిలోనున్న; ** universal adult suffrage, ph. సార్వజనిక వయోజన నియోజనం; సావని; విశ్వజనీన వయోజన వియోజనం; ** universal consciousness, ph. విశ్వాత్మ; జగదాత్మ; ** universal donee, ph. సర్వ దఖలుదారు; ** universal franchise, ph. సార్వజనిక నియోజన; ** universal perspective, ph. వసుధైక దృక్పథం; ** universal spirit, ph. విశ్వాత్మ; జగదాత్మ; * universals, n. pl. సార్వత్రికలు; సార్వత్రికాలు; * universe, n. విశ్వం; జగత్తు; జగం; జగతి; సృష్టి; బ్రహ్మాండం; ** universe of discourse, ph. ప్రసంగ విషయం; * university, n. విశ్వవిద్యాలయం; విశ్వకళాపరిషత్తు; విద్యాపీఠం; * unjust, adj. అన్యాయపు; ఆకపాటి; ** unjust allegation, ph. అన్యాయపు ఆరోపణ; ఆకపాటి ఆరోపణ; * unknowable, adj. అజ్ఞేయం; తెలియరానిది; * unknown, adj. అవ్యక్త; అజ్ఞాత; ** unknown variable, ph. అవ్యక్త రాశి; అజ్ఞాత రాశి; * unlawful, adj. చట్టవిరుద్ధమైన; చట్టబద్ధము కాని; దొంగ; * unlimited, adj. అపరిమితమైన; పరిమితిలేని; అమితమైన; * unlimited, n. అపరిమితం; అనవధికం; అమితం; అపారం; * unload, v. t. దింపు; దించు; * unlucky, adj. ముదనష్టపు; దురదృష్టపు; అదృష్టవిహీన; * unlucky, n. దురదృష్టం; అభాగ్యం; * un-manifested, adj. అవ్యక్తమైన; అవ్యాకృతమైన; * unmarried, adj. పెళ్ళికాని, అవివాహ; * un-measurable, adj. అమిత; కొలవలేని; * unmount, v. t. దింపు; పెట్టిన స్థానం నుండి తీయు; * unnatural, adj. అసహజమైన; విపరీతమైన; * unnatural, n. అస్వభావికం; * unnecessarily, adv. అనవసరంగా; నిష్కారణంగా; * unnecessary, adj. అనవసరం; * unobstructed, adj. అనర్గళ; నిరర్గళ; అప్రతిహత; నిరాఘాట; * unobstructed, n. అనర్గళం; అప్రతిహతం; * unobstructedly, adv. అనర్గళంగా; నిరర్గళంగా; అప్రతిహతంగా; నిరాఘాటంగా; * unofficial, adj. అనధికార; అనాధికార; * unofficial, n. అనాధికారికం; * unorganized, adj. అసంఘటిత; * unparalleled, adj. అతులిత; * unpolished, adj. కోరా; మెరుగులేని; మోటు; * unpolluted, adj. నిర్మల; * unprecedented, adj. అభూతపూర్వ; * unreasonably, adv. బేసబబుగా; * unrefined, adj. ముతక; శుద్ధికాని; * unrepeated, n. అజప; * unrest, n. అలజడి; అనిశ్చలత్వం; * unripe, adj. అపక్వ; అపరిపక్వ; పచ్చి; పండని; * unrivalled, adj. పోటీలేని; సాటిలేని; అప్రతిమాన; అప్రతిమ; * unrivalled, n. m. అప్రతిద్వందుడు; * unsalted, adj. ఉప్పిడి; * unsatisfied, adj. అసంతృప్త; * unsaturated, adj. అసంతృప్త; ** unsaturated fatty acid, ph. అసంతృప్త గోరోజనామ్లం; * unscathed, adj. చెక్కుచెదరని; * unscientific, adj., అశాస్త్రీయమైన; * unscrupulous, adj. కుత్సిత; నైతిక విలువలు లేని; * unseasonal, adj. అకాల; * unsigned, adj. (1) సంతకం లేని; సంతకం చెయ్యని; (2) ధన, రుణ సంకేతాలు లేని; * unsolicited, adj. అయాచిత; అడగకుండా; కోరబడని; * unsplit, adj. ఏకాండీ; విరగ్గొట్టని; చింపని; సంయుక్త; సమైక్య; * unspeakable, adj. అనరాని; అవాచ్య; * unstable, adj. అస్థిర; అధ్రువ; అనిశ్చల; చంచల; తరల; * unsteady, adj. చంచల; నిలకడ లేని; కసిమసి; * unstoppable, adj. దుర్వార; * unsuccessful, adj. విఫలమైన; * unsuitable, adj. అసంగత; అనుచిత; పొసగని; * unsuitable, n. అసంగతం; అనుచితం; * unthinkable, n. అచింత్యం; * until, adv. వరకు; దనుక; * untimely, adj. అకాల; అకాండిత; ** untimely rains, ph. అకాల వర్షాలు; అకాండిత వర్షాలు; * untouchability, n. అంటరానితనం; * untrue, n. అబద్ధం; అసత్యం; కల్ల; నిజం కానిది; సత్యదూరం; * unusual, adj. అసాధారణ; అసాధారణమైన; * unutterable, adj. అవాచ్య; అనరాని; ఆడరాని; అశ్లీలమైన; ఉచ్చరింపగూడని; * unveil, v. t. ఆవిష్కరించు; * unwell, n. నలత; అస్వస్థత; ** unwell person, ph. నలతరి; అస్వస్థుడు; అస్వస్థురాలు; నలతరాలు; * unwise, adj. తెలివి తక్కువ; అజ్ఞానం; లౌక్యం తెలియని; * uphill, n. ఎగుడు; * up, adj. (1)లేచి ఉండు; (2) పనిచేసే పరిస్థితిలో ఉండు; పడుక్కోకుండా ఉండు; * up, adv. (1) ఎగువకెళ్లే; (2) ఉత్తర దిశలో; * up, n. ఎగువ; * up, prep. మీద; పైన; * upbeat, adj. ఉత్సాహవంతమైన; ఆశాజనక; * update, v. t. తాజించు; తాజా చేయు; తాజీకరించు; క్రొత్త + చలుపు → క్రొంజలుపు; to make anew/to better/to refine → to update; * updated, adj. తాజీకరించిన; క్రొంజలుపించిన; * updates, n. క్రొంజలుపులు; * upend, v. t. తిరగబెట్టు; బోల్తాకొట్టించు; ఉల్టా-సీదా చేయు; * upgrade, v. t. మెరుగు పరచు; నాసి రకం వస్తువులని తీసేసి, వాటి స్థానంలో మెరుగైన వాటిని ప్రతిక్షేపించు; * uphill, n. ఎగుడు; ఎక్కుడు; * uplift, v. t. ఉద్ధరించు; * upliftment, n. ఉద్ధరణ; సముద్ధరణ; ఉద్ధరింపు; * upload, v. t. ఎక్కించు; పంపించు; * upper, adj. ఎగువ; మీది; పై; వర; ** upper arm, ph. దండ; ముంజేయి; ** upper berth, ph. ఎగువ బడ్డీ; ** upper canal, ph. ఎగువ కాలవ; ** upper price, ph. ధరవరలు; * uprising, n. తిరుగుబాటు; * uppercase, n. పెద్ద బడి; ఇంగ్లీషు వంటి భాషలలో రాసే A, B, C వంటి పెద్ద అక్షరాలు; same as capital letters; (rel.) lowercase; * uppityness, n. టెక్కు; డాబు; అతిశయం; * uproar, n. ఘోషణ; ఎలగోలు; * uproot, v. t. పెకలించు; పెల్లగించు; పెరకు; పీకు; * ups and downs, ph. ఒడిదుడుకులు; నిమ్నోన్నతాలు; * upset, v. t. తలకిందులు చేయు; తిరగబెట్టు; పాడుచేయు; వమ్ముచేయు; * upshot, n. పర్యవసానం; * upsidedown, ph. అతలాకుతలం; తలకిందులు; * upstairs, n. మేడమీద; ఉప్పరిగె; * upstream, adj. ఎగుదల; * upward, adj. ఊర్ధ్వముఖ; పైకి చూపే; ఎగ; ** upward arrow, ph. ఊర్ధ్వముఖ సాయకం; పైకి చూపే బాణం; ** upward movement, ph. ఊర్ధ్వముఖ చలనం; పైకి కదలడం; * upwind, ph. ఎదురుగాలి; గోగంధనం; * Uranium, n. వరుణము; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 92, సంక్షిప్త నామం, U); * Uranus, n. (యూరెనస్) (1) ఇంద్ర; (2) వరుణుడు; వరుణగ్రహం; (3) తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం ప్రచురించిన గణిత ఖగోళ శాస్త్రాలు లో ఇంద్ర, వరుణ, యమ అని Uranus, Neptune Pluto ల పేర్లు ఇచ్చారు; * urban, adj. పౌర; నాగర; నగర; నగరీణ; నైగమ; పట్టణానికి సంబంధించిన; (ant.) rural; * urbanization, n. నగరీకరణ; పట్టణీకరణ: * urdiea, n. పాలపళ్ళు; * urchin, n. కుంక; కురక్రుంక; అల్లరి పిల్లాడు; * urea, n. మూత్రిక; * ureter, n. మూత్రనాళం; * urethra, n. మూత్రమార్గం; మూత్రం బయటకు వెళ్లే మార్గం; * urge, n. ప్రేరణ; కుతి; * urge, v. t. ప్రేరేపించు; * urgent, adj. అత్యవసరమైన; అవశ్యం; అర్జంటు; * urinary, adj. మూత్రానికి సంబంధించిన; ** urinary bladder, ph. మూత్రాశయం; ** urinary tubules, ph. మూత్రనాళికలు; * urinate, v. t. ఉచ్చపోయు; మూత్రవిసర్జన చేయు; అల్పాచిమానం చేయు; * urine, n. ఉచ్చ; నీరుడు; మూత్రం; పంచితం; అల్పాచిమానం; ప్రస్రావం; * urn, n. కూజా; కలశం; మట్టు ఉన్న చిన్న పాత్ర; * Ursa Major, n. బృహదృక్షం; పెద్ద ఎలుగుబంటి; ఎలుగుబంటి ఆకారంలో ఉన్న ఒక నక్షత్ర సముదాయం; ఈ ఎలుగుబంటి తుంటి భాగంలోనూ, తోక భాగంలోనూ కనిపించే కొన్ని తారలని సప్తర్షి మండలం అంటారు. దీనినే big dipper అనీ plow అనీ కూడా అంటారు; * Ursa Minor, n. లఘుదృక్షం; ఒక నక్షత్ర సముదాయం; * usable, adj. ఉపయోగపడే; (also) useable; * usage, n. వాడుక; వాడకం; ప్రయోగం; ప్రయుక్తం; ఎసవాడుక; ** established usage, ph. ప్రయుక్తం; ** improper usage, ph. అపప్రయోగం; ** poetic usage, ph. కవి ప్రయుక్తం; * use, n. (యూస్) ఉపయోగం; ప్రయోజనం; వాడుక; * use, v. t. (యూజ్ ) ఉపయోగించు; వాడు; వ్యవహరించు; * use of force, ph. దండోపాయం; * useful, adj. పనికొచ్చే; ఉపయోగపడే; ఉపయుక్తమైన; కార్యకారకంగా; ఉపయోగకరంగా; ఉపాదేయంగా; * useful, n. పనికొచ్చేది; ఉపయోగపడేది; ప్రయోజనకారి; కార్యకారి; * useless, adj. అప్రయోజనమైన; పనికిరాని; అక్కరకురాని; పనికిమాలిన; చవట; నిరుపయోగమైన; నిష్ప్రయోజనమైన; కొరగాని; చిల్ల; పుంజులూరు; * useless, n. నిరర్థకం; నిష్ప్రయోజనం; నిరుపయోగం; వ్యర్థం; పనికిమాలినది; అక్కరకురానిది; ** useless fellow, ph. అప్రయోజకుడు; అసమర్ధుడు; చవట; తేభ్యం; వాజమ్మ; దద్దమ్మ; వ్యర్థుడు; పుంజులూరు వెధవ; పనికిరానివాడు; పనికిరాని సన్నాసి; వితథుడు; పోరంబోకు; ** useless lands, ph. పోరంబోకు భూములు; చవిటి భూములు; వ్యవసాయానికి పనికి రాని, ప్రయోజనం లేని ప్రతినేలను చవుడు లేదా చవటభూములు అనడం అలవాటయ్యింది. ఈ పనికిరాని భూముల్ని చవటలు/పోరంబోకులు అని కూడా అంటారు; * user, n. వినియోగదారుడు; ఉపయోగించువాడు; ప్రయోక్త; ఆచరణాఖ్యుడు; ఆచరణాఖ్యి; వాడుకరి; * usher, n. ద్వారదర్శి; నకీబు; * usual, adj. యథాప్రకారం; ఎప్పటివలె; ** as usual, ph. యథాప్రకారం; యథావిధిగా; ఎప్పటిఉపయోక్త; * user, n. వాడుకరి; వాడకందారు ; వినియోగదారు; ఉపయోక్త; * user-friendly, adj. ఉపయోక్త సఖ్యత్వ; వాడుకకి వీలుగా; తేలికగా ఉపయోగించడానికి వీలయే; * usually, adv. సామాన్యంగా; సాధారణంగా; * usurer, n. వడ్డీ వ్యాపారస్థుడు; * usury, n. (యూషరీ) ఎక్కువ వడ్డీకి అప్పు ఇచ్చే వడ్డీ వ్యాపారం; ఎక్కువ వడ్డీకి అప్పు ఇచ్చే వడ్డీ వ్యాపారస్థుడు; * utilitarianism, n. ఉపయోగితా వాదం; * usurp, v. t. అపహరించు; లాక్కొను; మింగు; * usurper, n. అపహర్త; * usury, n. వడ్డీవ్యాపారం; వడ్డీ వ్యాపారస్తుడు; * utensils, n. పాత్రసామాను; వాడుక గిన్నెలు; ముంతా తప్పేలాలు; తట్టుముట్లు; * uterine siblings, ph. ఏకోదరులు; * uterus, n. గర్భాశయం; గర్భకోశం; బిడ్డసంచీ; జరాయువు; * utility, n. (1) ఉపయుక్తి; ఉపయోగం; ప్రయోజనం; (2) టెలిఫోను, నీటి సరఫరా; విద్యుత్తు, మొదలైన సౌకర్యాలు; * utilizable, adj. ఉపయోజనీయ; * utilize, v. t. వినియోగించు; వినియోగపరచు; ప్రయుక్తపరచు; * utmost, adj. అతి; మిక్కిలి; * utopia, n. ఊహాస్వర్గం; కల్పనాలోకం; (ant.) dystopia = an imagined state or society in which there is great suffering or injustice, typically one that is totalitarian or post-apocalyptic. * utter, adj. శుద్ధ; పరమ; ఘన; ** utter poverty, ph. ఘన దరిద్రం; పరమ దరిద్రం; ** utter stupid, ph. శుద్ధ మొద్దావతారం; * utter, v. i. ఉచ్చరించు; అను; ఉటంకించు; వ్రాక్కుచ్చు; * utterance, n. ఉటంకంపు; ఉక్తి; పలకబడ్డది; ఉదీరణం; * uttered, n. ఉదితం; చెప్పబడ్డది; * utterly, adv. సుతరాము; బొత్తిగా; పరిపూర్ణంగా; శుద్ధ; * uvula, n. కొండనాలుక; చిరునాలుక; లంబిక; కాకలం; ఉపజిహ్విక; ఘంటిక; అంగిటిముల్లు; ఉపజిహ్విక; ప్రతిజిహ్వ; * uvulitis, n. కొండనాలుక వాపు; ఉపజిహ్వాదాహం; * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] j36v3yf35g1u86u4i6z6jqav9k9ccrh