వికీసోర్స్ tewikisource https://te.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80 MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter మీడియా ప్రత్యేక చర్చ వాడుకరి వాడుకరి చర్చ వికీసోర్స్ వికీసోర్స్ చర్చ దస్త్రం దస్త్రంపై చర్చ మీడియావికీ మీడియావికీ చర్చ మూస మూస చర్చ సహాయం సహాయం చర్చ వర్గం వర్గం చర్చ ద్వారము ద్వారము చర్చ రచయిత రచయిత చర్చ పుట పుట చర్చ సూచిక సూచిక చర్చ TimedText TimedText talk మాడ్యూల్ మాడ్యూల్ చర్చ Event Event talk 102 30983 565690 484155 2026-07-19T10:45:32Z Rajasekhar1961 50 /* రచయిత గురించిన రచనలు */ 565690 wikitext text/x-wiki {{రచయిత |ఇంటిపేరు = మాడపాటి |అసలుపేరు = హనుమంతరావు |పేరు_మొదటి_అక్షరం = మ |పుట్టిన_యేడు = 1885 |గిట్టిన_యేడు = 1970 |వివరణ = ప్రముఖ రాజకీయ నాయకుడు, రచయిత. |బొమ్మ= Madapati Hanumantha Rao.jpg |వికీపీడియా_లంకె = మాడపాటి హనుమంతరావు |వికీవ్యాఖ్య_లంకె = |కామన్సు లంకె= }} ==రచనలు== * [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 1/క్షాత్రయుగమునాటి హింద్వార్యులు, వారి యుడుపులు]] (1916) * [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 2/క్షాత్రయుగమునాటి హింద్వార్యులు-వారియాహారము]] (1916) * [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 3/క్షాత్రయుగమునాటి హింద్వార్యులు వారి వివాహములు]] (1916) * [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 4/క్షాత్రయుగము నాఁటి హింద్వార్యులు వారి సాధారణ రాజ్యాంగస్థితి]] (1916) * [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 2/సన్మాన పత్రము|బ్ర.శ్రీ.చిలకమర్తి చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహముగారి కొసంగబడిన సన్మాన పత్రము]] (1916) * [[క్షాత్రకాలపు హింద్వార్యులు]] (1927) {{small scan link|Kshaatrakaalapuhindvaaryulu.pdf}} ==రచయిత గురించిన రచనలు== * [[ఆంధ్ర రచయితలు/మాడపాటి హనుమంతరావు]] * [[సురవరం ప్రతాపరెడ్డి వ్యాసాలు/పండిత మాడపాటి హనుమంతరావు గారు]] * [[తెలంగాణ తేజోమూర్తులు/మాడపాటి హనుమంతరావు]] [[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచయితలు‎]] 4yue0q3oyez9tryjl64xamglruc5a4g 104 49397 565607 461335 2026-07-18T13:11:13Z శ్రీరామమూర్తి 1517 565607 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Nagarani Bethi" />̺{{c|78}}</noinclude>ఈ పద్యమునఁ దనతో క్రీ ఉంది 1560 దాఁక వర్తిల్లినవాఁడగు చిన్నన్నను, అతని తండ్రియు క్రీ 1453 దాఁక వర్తిల్లినవాఁడునగు పెదతిరుమలాచార్యుని, అతని యన్నయగు నరసింగన్నను మెచ్చినాఁడు. ద్విపదమునకుఁ జిన్నన్నవ్రాలును. పదములకుఁ బెదతిరుమలయ్య వ్రాలును. పద్య గద్య (ని) శ్రేణిని నరసింగన్న మిన్నందిమ్రోఁగును! అని దీనియర్థ మనుకొందును. నరసింగన్న యిం దధికముగాఁ బ్రస్తుతుఁడయ్యెను. కాని యాతఁడు రచించినగ్రంథము లేవో తెలియరావు. 'పాడఁజెప్పఁగ వర్ణపద్ధతినీడు! జోడు లేఁ డన సభఁజొచ్చి వాదించి పరగినధీశాలి ప్రతివాది దైత్య నరసింహుఁ డనఁగల్గె నరసింహగురుఁడు', అని చిన్నన్నయష్టమహిషీకళ్యాణమున నాతని స్తుతించెను. ఆతని కుటుంబవృద్ధినిగూడ వివరించెను. చిన్నన్న పేర్కొనుటేకాని దేవస్థానశాసనములోఁగాని, తాళ్ళపాక వారి యిండ్డలోఁగాని, లోకమునఁగాని యాతని విషయ మేదియు గానరాకున్నది. చిన్నన్నయే క్రీ 1546 కొండవీటిసీమలోని చెందలూరు మల్లవర గ్రామములను స్వామికైంకర్యములకై సమర్పించుచు నందు మాఘశుద్ధచతుర్థీతిథిని తన పెదతండ్రిగారయిన నరసయ్యంగారి ప్రత్యాబ్దికదినమున నర్చనావిశేషముల నిర్వహణముకూడఁ జేర్చినాఁడు.<ref>తిరుపతి శాసనములు 5 వ్యాల్యుం. 184 పుట. చూ.</ref> ఇది క్రీ 1546 నాఁటికి నరసింగన్న దివ్యధామముఁబడయుటను జిన్నన్న కాతనిపై గౌరవమును దెలుపుచున్నది. శ్రీ వీరేశలింగము పంతులుగారు కవిచరిత్రమున కవికర్ణరసాయన కర్త కృష్ణదేవరాయలనాఁటి వాఁడని కృష్ణరాయని "ఆందోళికల యందు నంతరచరులౌట సవికృతాకృతుల పిశాచకజనులు.... ప్రభుదురాత్ముల నెవ్వాఁడు ప్రస్తుతించు" నని గర్హించె నని, వ్రాసినారు వృద్ధానుశ్రుతినిబట్టి వ్రాసినయీవ్రాఁత విశ్వాస్యమే యనుకొందును. కవికర్ణరసాయనకర్త నరసింగన్న తాళ్ళపాకసింగన్న కాఁగూడు ననుకొందును.<noinclude></noinclude> pipcj3for6y7vdspvf644crxeox1x43 104 49412 565609 155271 2026-07-18T13:23:24Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దబడని */ 565609 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|93}}</noinclude>శాసనములఁ జెక్కించుకోలేదు. ఆయా దాతలిచ్చిన యీవులను బ్రతిగృహీత యగుదేవునికిఁ జెల్లింతు మని దేవస్థానస్థానపతులు బాధ్యత వహించి యుభయులకు నమ్మికగా శాసనములఁ జెక్కించిరి. దానికి 'శ్రీవైష్ణవరక్ష' వెట్టిరి. తిరుమలాచార్యులనాఁడు శాననములఁ జెక్కించినయుద్యోగి తిరునిన్రార్‌వుడయన్. స్వామిపుష్కరిణికడ మాత్రము పెదతిరుమలాచార్యుఁ డొకతెలుఁగుశాసనము వేయించుకొనెను. పద్యరూపముగాఁగూడ నది తాళ్ళపాక సూర్యనారాయణయ్యగారి ప్రాఁత కాగితములలో నున్నది. అది యిది:- <poem> {{left margin|5em}} సీ. శ్రీశాలివాహనాంచితశకాబ్దము లెన్న నిల వేయునన్నూఁట యేఁబదియును నాలవయేఁడగు నందనవత్సర వైశాఖపూర్ణిమావాసరమున శ్రీ వేంకటాధీశ శృంగారసంకీర్త నాచార్యతాళపాకాన్నమార్య పుత్త్రతిమ్మార్యుండు పూర్వపుఁగోనేఱు ట్టించె నవశిలాకలితముగను తత్తటాంకణగోపురద్వారములను భువనసన్నుతుఁడైనట్టి భూవరాహ ఘనుని తిరుచుట్టమాలె ప్రాకారవరము తానె కట్టించె నాచంద్రతారకముగ. </poem> {{p|fs125|ac}}నేఁటితాళ్ళపాకవారు </p> తిరుపతిలో స్వామికి సంకీర్తనకైంకర్యము జరుపుచుఁ దాళ్ళపాక శేషాచార్యులగారు కుటుంబవృద్ధితో నున్నారు. మడితాడుగ్రామవాసి, సూర్యనారాయణయ్యగారు చిన్నన్న కోవలోనివారట. నేఁడు తిరుపతిలోనె వైద్యాదివృత్తులతో సకుటుంబముగా నున్నారు. వీరే తాళ్ళపాకవారి పూర్వగాథలకై చాల శ్రమించుచున్నవారు. అన్నమాచార్యుల దేవతార్చన విగ్రహాదులను మంగాపురమునకుఁ చేర్చినవారు వీరే. ఇంకను<noinclude></noinclude> 3607occt7ro448an805tt0a59i5x8na 565610 565609 2026-07-18T13:23:46Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565610 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|93}}</noinclude>శాసనములఁ జెక్కించుకోలేదు. ఆయా దాతలిచ్చిన యీవులను బ్రతిగృహీత యగుదేవునికిఁ జెల్లింతు మని దేవస్థానస్థానపతులు బాధ్యత వహించి యుభయులకు నమ్మికగా శాసనములఁ జెక్కించిరి. దానికి 'శ్రీవైష్ణవరక్ష' వెట్టిరి. తిరుమలాచార్యులనాఁడు శాననములఁ జెక్కించినయుద్యోగి తిరునిన్రార్‌వుడయన్. స్వామిపుష్కరిణికడ మాత్రము పెదతిరుమలాచార్యుఁ డొకతెలుఁగుశాసనము వేయించుకొనెను. పద్యరూపముగాఁగూడ నది తాళ్ళపాక సూర్యనారాయణయ్యగారి ప్రాఁత కాగితములలో నున్నది. అది యిది:- <poem> {{left margin|5em}} సీ. శ్రీశాలివాహనాంచితశకాబ్దము లెన్న నిల వేయునన్నూఁట యేఁబదియును నాలవయేఁడగు నందనవత్సర వైశాఖపూర్ణిమావాసరమున శ్రీ వేంకటాధీశ శృంగారసంకీర్త నాచార్యతాళపాకాన్నమార్య పుత్త్రతిమ్మార్యుండు పూర్వపుఁగోనేఱు ట్టించె నవశిలాకలితముగను తత్తటాంకణగోపురద్వారములను భువనసన్నుతుఁడైనట్టి భూవరాహ ఘనుని తిరుచుట్టమాలె ప్రాకారవరము తానె కట్టించె నాచంద్రతారకముగ. </poem> {{p|fs125|ac}}నేఁటితాళ్ళపాకవారు </p> తిరుపతిలో స్వామికి సంకీర్తనకైంకర్యము జరుపుచుఁ దాళ్ళపాక శేషాచార్యులగారు కుటుంబవృద్ధితో నున్నారు. మడితాడుగ్రామవాసి, సూర్యనారాయణయ్యగారు చిన్నన్న కోవలోనివారట. నేఁడు తిరుపతిలోనె వైద్యాదివృత్తులతో సకుటుంబముగా నున్నారు. వీరే తాళ్ళపాకవారి పూర్వగాథలకై చాల శ్రమించుచున్నవారు. అన్నమాచార్యుల దేవతార్చన విగ్రహాదులను మంగాపురమునకుఁ చేర్చినవారు వీరే. ఇంకను<noinclude></noinclude> pt66euyy6gjbf37vv8cmf4odxd3i4pp 104 49413 565615 155272 2026-07-18T13:37:20Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దబడని */ 565615 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|94}}</noinclude>కడపజిల్లాలో ముడుంపాడు, ఊటకూరు, మాచనూరు, రాజుపాలెం, ఎఱ్ఱవారిపాలెం అనుగ్రామములోఁగూడఁ దాళ్ళపాకవారు పెదతిరుమలాచార్యుల యయిదుగురు కుమాళ్ళ వంశపరంపరలవారు ఉన్నారట. శ్రీసూర్యనారాయణయ్యగా రాయాగ్రామముల కరిగియక్కడి విశేముల దెలిసికొనివచ్చిరి. మఱి కొన్ని విగ్రహాదులు ముడుంపాడు గ్రామమునఁ గల వని తెలుపఁగా వానిసేకరింపగోరి వారి నాగ్రామమున కంపితిని. కాని వారు విగ్రహముల నీయరయిరట. గ్రంథములు శిథిల మయి పోయినవట. తాళ్ళపాకవారి యిండ్లనుండి (కడపజిల్లా) కొన్నితాళపత్ర గ్రంథము లాంధ్రసాహిత్యపరిషత్తువారు సేకరించిన ట్లున్నారు. {{right|(చూ.6 వాల్యుం. పరిషత్పత్రిక)}} {{p|fs125|ac}}నందవరీకులు-వైష్ణవత</p> అన్నమయ యాదివన్ శఠకోపయతిశిష్యుఁడై వైష్ణవుఁడైనట్టే యాకాలమున నందవరీకబ్రాహ్మణులు మఱికొందఱు వైష్ణవము స్వీకరించి శఠకోప యతిశిష్యులయిరి. అల్లసాని పెద్దనకూడ నందవరీకబ్రాహ్మణుఁడే, స్మార్తుఁడే. శఠకోపయతిశిష్యుఁడై వైష్ణవము పుచ్చుకొన్నాఁడు. ప్రబంధరాజవిజయు వేంకటేశ్వరవిలాసమురచించిన గణపవరపు వెంకటకవికూడ నందవరీకుఁడే. వారి పూర్వులు వైష్ణవము పుచ్చుకొన్నవారే! కాని యాతఁడు తాళ్ళపాకవారికిఁ జాలఁ దర్వాతివాఁడు శ్రీవెంకటేశ్వరస్వామిపై నాతఁడు రచించినకృతి వెంకటేశ్వరవిలాస మాతఁడన్నట్లు ప్రబంధరాజమే. నందవరీకులు గొందఱు వైష్ణవులగుటకుఁ బ్రధానముగా నన్నమాచార్యుఁడే కారణ మనుకొందును ఆరాధ్యశైవుఁడగు తెనాలి రామకృష్ణుఁడు వైష్ణవుఁ డగుటకుఁ గూడ నీతాళ్లపాకవారి పలుకుబడి కలదేమో. అతని కృతిపతి విరూరివేదాద్రిమంత్రి నందవరబ్రాహ్మణుఁడేమో. 'విరూరి' యింటిపేరివారు నందవరీకులు నేఁడున్నారట. రామకృష్ణుని గురువగు కందాడ అప్పలాచార్యుడు తాళ్ళపాక పెదతిరుమలాచార్యునకును గురువు. కాన పెదతిరుమలయ్య రామకృష్ణుఁడు సతీర్థ్యులు.<noinclude></noinclude> 6yiao282m3hixvhn32fvjfn9kt2mov8 565616 565615 2026-07-18T13:37:31Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565616 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|94}}</noinclude>కడపజిల్లాలో ముడుంపాడు, ఊటకూరు, మాచనూరు, రాజుపాలెం, ఎఱ్ఱవారిపాలెం అనుగ్రామములోఁగూడఁ దాళ్ళపాకవారు పెదతిరుమలాచార్యుల యయిదుగురు కుమాళ్ళ వంశపరంపరలవారు ఉన్నారట. శ్రీసూర్యనారాయణయ్యగా రాయాగ్రామముల కరిగియక్కడి విశేముల దెలిసికొనివచ్చిరి. మఱి కొన్ని విగ్రహాదులు ముడుంపాడు గ్రామమునఁ గల వని తెలుపఁగా వానిసేకరింపగోరి వారి నాగ్రామమున కంపితిని. కాని వారు విగ్రహముల నీయరయిరట. గ్రంథములు శిథిల మయి పోయినవట. తాళ్ళపాకవారి యిండ్లనుండి (కడపజిల్లా) కొన్నితాళపత్ర గ్రంథము లాంధ్రసాహిత్యపరిషత్తువారు సేకరించిన ట్లున్నారు. {{right|(చూ.6 వాల్యుం. పరిషత్పత్రిక)}} {{p|fs125|ac}}నందవరీకులు-వైష్ణవత</p> అన్నమయ యాదివన్ శఠకోపయతిశిష్యుఁడై వైష్ణవుఁడైనట్టే యాకాలమున నందవరీకబ్రాహ్మణులు మఱికొందఱు వైష్ణవము స్వీకరించి శఠకోప యతిశిష్యులయిరి. అల్లసాని పెద్దనకూడ నందవరీకబ్రాహ్మణుఁడే, స్మార్తుఁడే. శఠకోపయతిశిష్యుఁడై వైష్ణవము పుచ్చుకొన్నాఁడు. ప్రబంధరాజవిజయు వేంకటేశ్వరవిలాసమురచించిన గణపవరపు వెంకటకవికూడ నందవరీకుఁడే. వారి పూర్వులు వైష్ణవము పుచ్చుకొన్నవారే! కాని యాతఁడు తాళ్ళపాకవారికిఁ జాలఁ దర్వాతివాఁడు శ్రీవెంకటేశ్వరస్వామిపై నాతఁడు రచించినకృతి వెంకటేశ్వరవిలాస మాతఁడన్నట్లు ప్రబంధరాజమే. నందవరీకులు గొందఱు వైష్ణవులగుటకుఁ బ్రధానముగా నన్నమాచార్యుఁడే కారణ మనుకొందును ఆరాధ్యశైవుఁడగు తెనాలి రామకృష్ణుఁడు వైష్ణవుఁ డగుటకుఁ గూడ నీతాళ్లపాకవారి పలుకుబడి కలదేమో. అతని కృతిపతి విరూరివేదాద్రిమంత్రి నందవరబ్రాహ్మణుఁడేమో. 'విరూరి' యింటిపేరివారు నందవరీకులు నేఁడున్నారట. రామకృష్ణుని గురువగు కందాడ అప్పలాచార్యుడు తాళ్ళపాక పెదతిరుమలాచార్యునకును గురువు. కాన పెదతిరుమలయ్య రామకృష్ణుఁడు సతీర్థ్యులు.<noinclude></noinclude> c8hff3y93uryam8uz0g4c64ixsnaowo 104 49414 565617 155273 2026-07-18T13:51:21Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565617 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|95}}</noinclude>{{p|fs125|ac}}అన్నమాచార్యాదులు తిరిగినదేశములు</p> అన్నమాచార్యుఁడు కడప, కర్నూలు, బళ్ళారి, యనంతపురము, చిత్తూరు, చెంగల్పట్టు, ఆర్కాడు, నెల్లూరు, గుంటూరు, తంజావూరు, తిరుచినాపల్లి మండలములలో సంచారము చేసినట్లున్నాఁడు. కృష్ణాగోదావరి మండలముల నెఱుఁగడేమో! అన్నమాచార్యుని మనుమఁడు చిన్నన్న గుంటూరు కృష్ణామండలములఁగూడఁ దిరిగినవాఁడు. ఆతనికి శిష్యులు సాలెవారు సర్వాంధ్రదేశమున నుండిరి. {{p|fs125|ac}}కీర్తించినవేల్పులు</p> అన్నమాచార్యుఁడును ఆయనకొడుకు పెదతిరుమలాచార్యుఁడును మనుమఁడు చినతిరుమలాచార్యులును నీక్రింది పుణ్య స్థలములలోని దేవతలఁ బేర్కొని సంకీర్తనములు చాల రచించిరి. మాడుపూరికేశవుఁడు కృష్ణుఁడు దాసరిపల్లె రాముఁడు మండెమునృసింహుఁడు కదిరి నృసింహుఁడు కదిరి వనంతుఁడు చెంజినవనీతకృష్ణుఁడు కళసాహనుమంతుఁడు అహెూబల నృసింహుడు విజయనగరవేంకటేశ్వర విట్ఠల నరసింహహనుమంతులు కడప వెంకటేశ్వరుఁడు తిరువళాచ్చి విష్ణుఁడు తిరువళ్ళూరి వీరరాఘవుఁడు కంచి వరదరాజు గండవరము గోపాలుఁడు కుఱునూతుల చెన్నుఁడు చేగలమఱ్ఱి చెన్నుఁడు వావిలిపాడు రాముఁడు ఉద్దగిరికృష్ణుడు గుత్తిరాముఁడు, వెలుగోటికేశవుఁడు, మంగాంబుధి హనుమంతుఁడు, నల్లబల్లి చెన్నుఁడు,ఊటుకూరి చెన్నకేశవుఁడు, కోవెలగుంట్ల గోపాలకృష్ణుఁడు, ఓగునూతులనృసింహుఁడు కోనచెన్న రాయఁడు శ్రీరంగము రంగనాథస్వామి ఒంటివెుట్ట వీరరఘురాముఁడు చుక్కపల్లి చెన్నుఁడు కోసువానిపల్లె చేళ్ళపిళ్ళ, నెలూరు-అధ్యాత్మసంకీర్తనములలో చదివిచూచి నంతలోఁ గానవచ్చిన వివి, కడముట్టఁబరిశీలించినపై నింక నెన్నియగునో! {{p|fs125|ac}}సంకీర్తనముద్రాసామ్యములు</p> తాళ్ళపాక అన్నయ తిరుమలాచార్యులకు నిన్నూఱువర్షములఁ దర్వాతి కాలమున క్రీ 1650 ప్రాంతముల వర్తిల్లినత్యాగరాయలవారును క్షేత్రయ్య కించుమించుగా నిన్నూఱేండ్లతర్వాత వర్తిల్లిన త్యాగరాయల<noinclude></noinclude> ds1vbql94k6jovw1bppl3o7kzcjeowy 104 49415 565619 155274 2026-07-18T14:48:40Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565619 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|96}}</noinclude>వారును నిట్లే యనేకదివ్యస్థలముల దేవతలపై సంకీర్తనముల రచించిరి. తాళ్ళపాకవా రాయాదేవతలకుఁ దిరుపతి వేంకటేశ్వరునితో నభేదము గల్పించి వేంకటేశ్వరనామముద్ర యుంచినట్లు క్షేత్రయయు నాయాక్షేత్రములదేవతలకు మువ్వగోపాలునితో నభేదము గల్పించి మువ్వగోపాలముద్రను సంకీర్తనములకుఁ గూర్చెను. త్యాగరాయలవారాయాక్షేత్రములదేవతలఁ బేర్కొనుచుఁ గడపటి చరణమునఁ దనపేరే ముద్రగా వెలయించిరి. రాజస్తుతిపరాఙ్ముఖత్వము దేవతార్చనవిగ్రహములను గోల్పోవుట మొదలగు విషయములు కొన్ని యన్నమాచార్యునకును, త్యాగరాజునకును సమానముగాఁ దటస్థించినవి. అన్నమాచార్యుని శృంగార సంకీర్తన రచనాంశము క్షేత్రయ్యగాను ఆధ్యాత్మ సంకీర్తన రచనాంశము త్యాగయ్యగాను నవతారముదాల్చె ననఁజెల్లును. అన్నమాచార్యునట్లు సంకెళ్లువేసి చెరలోనుంచుట స్వామికృపవలన నాక్లేశము తొలఁగిపోవుట రామదాసుగారికిని గలిగెను. {{p|fs125|ac}}అన్నమాచార్యుని పలుకుబళ్ళు</p> అన్నమాచార్యుని సంకీర్తనములభాష పశ్చిమాంధ్ర దేశమున వాడుకగన్నది. ఆతనిపలుకుబళ్ళు చాలా కృష్ణరాయలయుఁ దదాస్థానకవులయు రచనలలోని కెక్కినవి. రాయలతో, దఱచుగాఁ దిరుపతికి వచ్చి స్వామి సన్నిధిని తాళ్ళపాకవారి సంకీర్తనముల వినుచుండుటచే నాయాకవులకు వీరి పలుకుబళ్ళు సుపరిచితములయి యుండవచ్చును. మచ్చుకుఁ గొన్ని :- చిగురుఁగొమ్మైనఁ జేవ, మీసాలపై తేనియల్, నందు సుడిమాయలు, తంగేటిజున్ను, నూతులుత్రవ్వితే బేతాళాలు బయల్పడును, కోలగగ్గెర, పొరి విడంగాయములు, గోవాళ్ళు, చిందువందు, తలవూవాడక. తాళ్ళపాకవారి సంకీర్తనముల ఛాయలు వేమన పద్యములలోని కెక్కినవి.<noinclude></noinclude> hnke0yo0xpplnl4s474ivm8dj5ovidl 104 49416 565620 155275 2026-07-18T15:07:15Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565620 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|97}}</noinclude>{{p|fs125|ac}}ఛాయాపహారులు</p> తనసంకీర్తనచ్ఛాయాపహారులను - వా రెవరో పేరు తెలియదు అన్నమయ కటువుగా గర్హించెను. {{p|fs125|ac}}రామక్రియ</p> <poem> {{left margin|5em}} వెఱ్ఱులాల మీకు వేడుక కలిగేను! అఱ్ఱువంచి తడు కల్లంగరాదా {{॥పల్లవి॥}} ముడిచి వేసినపువ్వు ముడువ యోగ్యముగాదు! కుడిచివేసినపుల్లె కుడువఁగాఁ గాదు! బడి నొకరు చెప్పినఁ బ్రతిచెప్పఁ బోతేను। అడరి శ్రీహరికి నది అరుహము గాదు {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 1}} గంపెఁ డుముక దినఁగా నొక్కవరిగింజ। తెంపునఁ గలసితే తెలియ నెట్టువచ్చు। జంపులం బలవరించఁగ నొకమంచిమాట! ఇంపైతె హరి యందు కిచ్చునా వరము {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 2}} ఉమిసినతమ్మలో నొకకొంత కప్రము। సమకూర్చి చవిగొని చప్పరించనేల। అమరంగ ఛాయాపహారము చేసుక। తమమాట గూర్చితే దైవము నగఁడా {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 3}} చిబికివేసినగింజ చేతఁ బట్టఁగ నేల। గబుక కెంగిలిబూరె గడుగంగ మఱియేల। తొబుక కవిత్వాల దోషాలఁ బొరలితే। దిబుకార నవ్వఁడా దేవుఁడైనాను {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 4}} మించు చద్దికూటమీఁద నుమిసినట్టు। మంచి దొకటి చెప్పి మఱి చెప్పనేరక। కంచుఁ బెంచు నొక్కగతి నదికితే మట్టి। పెంచువలెనే చూచుఁ బెరుమాళ్ళు వాని {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 5}} </poem><noinclude></noinclude> 5h205nbtmw1fo970elx6yab9exxgz3r 565621 565620 2026-07-18T15:07:58Z శ్రీరామమూర్తి 1517 565621 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|97}}</noinclude>{{p|fs125|ac}}ఛాయాపహారులు</p> తనసంకీర్తనచ్ఛాయాపహారులను - వా రెవరో పేరు తెలియదు అన్నమయ కటువుగా గర్హించెను. {{p|fs125|ac}}రామక్రియ</p> <poem> {{left margin|5em}} వెఱ్ఱులాల మీకు వేడుక కలిగేను! అఱ్ఱువంచి తడు కల్లంగరాదా {{float right|॥పల్లవి॥}} ముడిచి వేసినపువ్వు ముడువ యోగ్యముగాదు! కుడిచివేసినపుల్లె కుడువఁగాఁ గాదు! బడి నొకరు చెప్పినఁ బ్రతిచెప్పఁ బోతేను। అడరి శ్రీహరికి నది అరుహము గాదు {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 1}} గంపెఁ డుముక దినఁగా నొక్కవరిగింజ। తెంపునఁ గలసితే తెలియ నెట్టువచ్చు। జంపులం బలవరించఁగ నొకమంచిమాట! ఇంపైతె హరి యందు కిచ్చునా వరము {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 2}} ఉమిసినతమ్మలో నొకకొంత కప్రము। సమకూర్చి చవిగొని చప్పరించనేల। అమరంగ ఛాయాపహారము చేసుక। తమమాట గూర్చితే దైవము నగఁడా {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 3}} చిబికివేసినగింజ చేతఁ బట్టఁగ నేల। గబుక కెంగిలిబూరె గడుగంగ మఱియేల। తొబుక కవిత్వాల దోషాలఁ బొరలితే। దిబుకార నవ్వఁడా దేవుఁడైనాను {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 4}} మించు చద్దికూటమీఁద నుమిసినట్టు। మంచి దొకటి చెప్పి మఱి చెప్పనేరక। కంచుఁ బెంచు నొక్కగతి నదికితే మట్టి। పెంచువలెనే చూచుఁ బెరుమాళ్ళు వాని {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 5}} </poem><noinclude></noinclude> 5szhlqnj8o955nbgee942fdnfhcp8b9 104 49417 565622 155276 2026-07-18T15:26:51Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565622 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" /></noinclude><poem> {{left margin|5em}} పుచ్చినట్టిపండు బూఁజిలోననె వుండు। బచ్చనకవితలు బాఁతిగావు యెందు! ముచ్చుఁ గన్నతల్లి మూల కొదిఁగినట్లు! మ్రుచ్చిమి సుతు లేల మ్రొక్కరో హరికి {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 6}} ఉల్లి దిన్నకోమ టూరక ఉన్నట్టు। జల్లెడ నావాలు జాఱిపోయినట్టు। కల్లలు చెప్పి యాకత కుత్తరములీక। మెల్లనే ఉండితే మెచ్చునా దైవము {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 7}} నేతిబీఱకాయ నేయి అందు లేదు! రాతివీరునికి బీరము ఇంచుకా లేదు! ఘాత బూరుగుఁబండు కడుపులోన దూది। ఏతులనుడుగులు యెక్కునా హరికి {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 8}} ఇరుగువా రెఱుఁగరు పొరుగువా రెఱుఁగరు! గొరబైనమాటలు గొణఁగుచునుందురు! పరులఁ గా దందురు బాతిగారు తాము! విరసు లట్టివారి విడుచు దేవుండు {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 9}} ఎన్నఁగు శ్రీవేంకటేశుఁ దాళ్ళపాక। అన్నమాచార్చులు అఖిలదిక్కులు మెచ్చ। ఉన్నతితోఁ బాడి రొకఁ డెవ్వఁడో తాను! సన్న నొరసునట సమ్మతా హరికి {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 10}} {{right|అన్న అధ్యా. 196 ఱేకు.}} </poem> {{p|fs125|ac}}పాడి</p> <poem> {{left margin|5em}} నరసింహా రామకృష్ణ నమో శ్రీవేంకటేశ। సరుగ నాశత్రుల సంహరించవే {{float right|॥పల్లవి॥}} </poem><noinclude></noinclude> ngamagsfjglrodapsrxwzsk8dlixiwm 565623 565622 2026-07-18T15:27:53Z శ్రీరామమూర్తి 1517 565623 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|98}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} పుచ్చినట్టిపండు బూఁజిలోననె వుండు। బచ్చనకవితలు బాఁతిగావు యెందు! ముచ్చుఁ గన్నతల్లి మూల కొదిఁగినట్లు! మ్రుచ్చిమి సుతు లేల మ్రొక్కరో హరికి {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 6}} ఉల్లి దిన్నకోమ టూరక ఉన్నట్టు। జల్లెడ నావాలు జాఱిపోయినట్టు। కల్లలు చెప్పి యాకత కుత్తరములీక। మెల్లనే ఉండితే మెచ్చునా దైవము {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 7}} నేతిబీఱకాయ నేయి అందు లేదు! రాతివీరునికి బీరము ఇంచుకా లేదు! ఘాత బూరుగుఁబండు కడుపులోన దూది। ఏతులనుడుగులు యెక్కునా హరికి {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 8}} ఇరుగువా రెఱుఁగరు పొరుగువా రెఱుఁగరు! గొరబైనమాటలు గొణఁగుచునుందురు! పరులఁ గా దందురు బాతిగారు తాము! విరసు లట్టివారి విడుచు దేవుండు {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 9}} ఎన్నఁగు శ్రీవేంకటేశుఁ దాళ్ళపాక। అన్నమాచార్చులు అఖిలదిక్కులు మెచ్చ। ఉన్నతితోఁ బాడి రొకఁ డెవ్వఁడో తాను! సన్న నొరసునట సమ్మతా హరికి {{float right|॥వెఱ్ఱు॥ 10}} {{right|అన్న అధ్యా. 196 ఱేకు.}} </poem> {{p|fs125|ac}}పాడి</p> <poem> {{left margin|5em}} నరసింహా రామకృష్ణ నమో శ్రీవేంకటేశ। సరుగ నాశత్రుల సంహరించవే {{float right|॥పల్లవి॥}} </poem><noinclude></noinclude> qpe8006zibhunpftghhx5seumlsezfs 104 49418 565638 155277 2026-07-18T21:34:28Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565638 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|99}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} బావతిట్లకు శిశుపాలునిఁ జంపిన! యేవకోపకాఁడవు నేఁ డెందు వోయితివి। నీవాఁడ నని నన్ను నిందించీ శత్రువును! చావగొట్టి వాని నిట్టె సంహరించవే {{float right|॥నర॥ 1}} దాసుని భంగించేటితఱిఁ గసిపుఁ జంపిన। యీసుకోపకాఁడ విపు డెందు వోతివి। మేసుల నీలాంఛనాల మించి నన్ను దూషించీ। సాసించి శత్రువును సంహరించవే {{float right|॥నర॥ 2}} కల్లలాడి గూబయిల్లు గైకొన్న గద్దఁ జంపిన। యెల్లఁగాఁగఁ గోపకాఁడ వెందువోతివి। యిల్లిదె శ్రీవేంకటేశ యీ నీమీఁదిపాటలు! జల్లన దూషించుశత్రువు సంహరించవే {{float right|॥నర॥ 3}} {{right|అన్న అధ్యా, 378 ఱేకు.}} </poem> చాలా కోపగాఁడయి యీ సంకీర్తనలు రచించినాఁడు. కవితా శత్రు వెవ్వఁడో యీతనిఁ గాసిపఱిచిన ట్టున్నాఁడు. {{p|fs125|ac}}భాషా విశేషములు</p> చక్కఁగా గ్రాంథికభాషను నేర్చినవాఁడయినను నీతఁడు సంకీర్తనములలో జాలచోట్ల వాడుకభాషనే యుపయోగించినాఁడు సంకీర్తనలక్షణమున నాతఁడు చెప్పినదానికి మనుమఁడు చినతిరుమల్లయ్య యిట్లు తెలుఁగు చేసినాఁడు. <poem> {{left margin|5em}} క॥ పల్లవనారీమ్లేచ్ఛా ద్యుల్లాసమనోజ్ఞబంధురోక్తులు చవులై చెల్లును గ్రామ్యము లైనను హల్లీసకముఖ్యనాటకాదికఫణితిన్ ॥ </poem><noinclude></noinclude> sfjtrihgoddhztiqr8hdbrln6m83bza 104 49419 565640 155278 2026-07-18T21:48:09Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565640 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />̺{{c|100}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} క॥ జగతిఁ గడుఁ జెల్లుబళ్ళై నగి నగి భాషించునట్టి నానుడి పలుకుల్ తగ దన రహిచెడుఁ బువ్వల సొగ సుడుగన్ బిసికి కంపుసూపిసభంగిన్॥ </poem> వచ్చీని పోయీని చేసీని ఆడుతా చేయరంటా చిముడుతా ఏమిచెప్పే దమ్మా అమ్మలాలా అయ్యలాలా ఏవూరికేవూరు యేనాటి ఋణము (సంధి కూర్పవలసినచోట్లు కూర్పక వ య ఆగమములు చేర్చుట) పోయె ఆయె ననుటకు పోయ ఆయ అనుట, లోకవాడుక దినదిన కొత్తలు(వైరిసమాసములు) ఇత్యాదివిధముల వాడుకభాష నీకవులు ప్రయత్నముతోఁ గోరి ప్రయోగించినారు. అరవములోవలె నీకవులు ఉదంతతద్దర్మార్థకక్రియాజన్యవిశేషణములకు సమాసములో ద్రుతము చేర్చిరి. పోవుంద్రోవ చెప్పుంబలుకు ఇత్యాదులు. దీమసపుఁబారివార (వారలార అనుటకు) కట్టివార (వారలార అనుటకు) ఇట్టిప్రయోగము నాచనసోమనయు వెఱ్ఱివారపిడుగు వ్రేసినఁ దలటొప్పి యాగునే' అని చేసెను. నాచనసోమనరచనల యనుకృతులీ సంకీర్తనములలోఁ జాలఁగలవు. 'ఎదిరికి న్మడఁచువాఁడు తనకుఁ దగరంబు సఱచు టెంతటిభరమ్ము' నాచనసోమన నానుడి యిది ఎనలేక యెదిరికి యినుమడిచేవానికి తనకు తగర మడువఁదడ వయ్యీనా' అని సంకీర్తనమున కెక్కినది. నిఘంటువుల కెక్కని దేసి తెలుఁగుపలుకు లీసంకీర్తనములలో నెన్నో కలవు. అట్టివాని నెల్ల సేకరించి వేఱుగా నిఘంటువులకుఁ బరిశిష్టములు వెలయింపఁ దగును. {{p|fs125|ac}}కవితారీతులు</p> అన్నమాచార్యుఁడు నరసన్న (కవికర్ణరసాయనకర్త?) పెదతిరుమలయ్య చినన్న-శబ్దార్థశుద్ధి గలిగిన వరకవులు. అన్నమయ మఱీసరిగాఁ బోతనవలె సహజకవితావిశారదుఁడే. స్వామి పలికింపఁగా<noinclude></noinclude> clyetnduu1xwikks1e02y7zn53q7oci 104 49420 565641 155279 2026-07-18T22:00:41Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565641 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|101}}</noinclude>దాను పలికితి నని చెప్పు కొన్నాఁడు. ఆతఁ, డాడినది యమృతకావ్యము పాడినది పరమసంకీర్తనము నయినది. అన్నమయ తెలుఁగు నొడికారముసఁ గడుదిట్ట. సంస్కృతమునఁ గూడ సత్కవితారచన నేర్చినవాఁడు. పెద తిరుమలాచార్యుదులు సంస్కృతాంధ్రాది భాషలలో నన్నమయవలె విద్వాంసులు. పెదతిరుమలాదులరచనలలో పాండిత్య ప్రకర్షము పదబంధపు జిగిబిగి యధికముగా నుండును. అన్నమాచార్య సంకీర్తనములును శృంగారమంజరియు తేటతేటగా తేలిక తేలికగా తియతియ్యగా హాయిహాయిగా గోస్తనీద్రాక్షాగుళుచ్ఛములవలె నాస్వాద్యము లయినవి. వానియర్ధవిశేషములు శ్రోతలహృదయములలో సులువుగాఁ జొరఁబాఱి వానిని చూఱగొని కొనిపోయి యేడుకొండల నెక్కించి భగవంతునిపాదారవిందములపజ్జ నడంకువతో నత్తియుండు నట్లు చేయఁగలవి! అన్నమాచార్యుఁడు తిరుపతి కొండమీఁద జగదేక నాథుఁడు ప్రత్యక్షమై వెలసియున్నాఁ డని ఓహెూప్రజలారా నామాట వినుండు దర్శించి కృతార్థులు కండు రండు రం డని రెండుచేతు లెత్తి యాహ్వానించిన తీ రాలకింపఁదగినది. {{p|fs125|ac}}రామక్రియ</p> <poem> {{left margin|5em}} చాటెద నిదియే సత్యము సుండో। చేటులే దతని సేవించినను {{float right|॥పల్లవి॥}} హరి నొల్లనివా రసురలు సుండో। సుర లీతని దాసులు సుండో। పరమాత్ముఁ డితఁడె ప్రాణము సుండో। మరుగక మఱచిన మఱిలే దింకను {{float right|॥చాటెద॥ 1}} వేదరక్షకుఁడు విష్ణుఁడు సుండో। సోదించె శుకుఁ డచ్చుగ సుండో। అది బ్రహ్మగన్నాతఁడు సుండో। యేదెస వెదకిన నితఁడే ఘనుఁడు {{float right|॥చాటెద॥ 2}} </poem><noinclude></noinclude> gvqwexd8cd1hdd9boksmsafat6xnqy6 104 49421 565642 155280 2026-07-18T22:14:49Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565642 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|102}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} యిహపర మొసఁగను యీతఁడె సుండో। వహి నుతించెఁ బార్వతి సుండో! రహస్య మిదివో రహి శ్రీవేంకట। మహీధరంబున మనికై నిలిచె {{float right|॥చాటెద॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా. 138 ఱేకు}} </poem> '''వైష్ణవు లనఁగా నిట్టివారట:-''' {{p|fs125|ac}}ఆహిరి</p> <poem> {{left margin|5em}} మదమత్సరము లేక మనసు పే దైపోవ। పదరిన యాసలవాఁడువో వైష్ణవుఁడు {{float right|॥పల్లవి॥}} ఇట్టు నట్టుఁ దిరుగాడి యేమైనాఁ జెడనాడి। పెట్టరంటాఁ బోయరంటాఁ బెక్కు లాడి। ఎట్టివారి నైనా దూఱి యెవ్వరినైనాఁ జేరి వట్టి యాసలఁ బడని వాఁడువో వైష్ణవుఁడు {{float right|॥మద॥ 1}} గడనకొఱకుం జిక్కి కాముకవిద్యలఁ జొక్కి। నిడివి నేమైనాఁ గని నిక్కినిక్కి। ఒడలి గుణముతోడ వుదుటువిద్యలఁ జాల। వడదాఁకి బడలనివాఁడువో వైష్ణవుఁడు {{float right|॥మద॥ 2}} ఆవల వొరులఁ జెడనాడఁగ వినివిని। చేవమీఱి యెవ్వరినిఁ జెడనాడక। కోవిదు శ్రీవేంకటేశుఁ గొలిచి పెద్దలకృప। వావివర్తన గలవాఁడువో వైష్ణవుఁడు. {{float right|॥మద॥ 3}} {{అన్న. అధ్యా. 9 ఱేకు.}} </poem> {{p|fs125|ac}}ధన్నాసి</p> <poem> {{left margin|5em}} వైష్ణవులు గానివార లెవ్వరు లేరు। విష్ణుప్రభావ మీవిశ్వమంతయుఁ గాన {{float right|॥పల్లవి॥}} </poem><noinclude></noinclude> 2i30yo1qzmzpvv8hnwh4wtelmjugkxw 565643 565642 2026-07-18T22:15:49Z శ్రీరామమూర్తి 1517 565643 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|102}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} యిహపర మొసఁగను యీతఁడె సుండో। వహి నుతించెఁ బార్వతి సుండో! రహస్య మిదివో రహి శ్రీవేంకట। మహీధరంబున మనికై నిలిచె {{float right|॥చాటెద॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా. 138 ఱేకు}} </poem> '''వైష్ణవు లనఁగా నిట్టివారట:-''' {{p|fs125|ac}}ఆహిరి</p> <poem> {{left margin|5em}} మదమత్సరము లేక మనసు పే దైపోవ। పదరిన యాసలవాఁడువో వైష్ణవుఁడు {{float right|॥పల్లవి॥}} ఇట్టు నట్టుఁ దిరుగాడి యేమైనాఁ జెడనాడి। పెట్టరంటాఁ బోయరంటాఁ బెక్కు లాడి। ఎట్టివారి నైనా దూఱి యెవ్వరినైనాఁ జేరి వట్టి యాసలఁ బడని వాఁడువో వైష్ణవుఁడు {{float right|॥మద॥ 1}} గడనకొఱకుం జిక్కి కాముకవిద్యలఁ జొక్కి। నిడివి నేమైనాఁ గని నిక్కినిక్కి। ఒడలి గుణముతోడ వుదుటువిద్యలఁ జాల। వడదాఁకి బడలనివాఁడువో వైష్ణవుఁడు {{float right|॥మద॥ 2}} ఆవల వొరులఁ జెడనాడఁగ వినివిని। చేవమీఱి యెవ్వరినిఁ జెడనాడక। కోవిదు శ్రీవేంకటేశుఁ గొలిచి పెద్దలకృప। వావివర్తన గలవాఁడువో వైష్ణవుఁడు. {{float right|॥మద॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా. 9 ఱేకు.}} </poem> {{p|fs125|ac}}ధన్నాసి</p> <poem> {{left margin|5em}} వైష్ణవులు గానివార లెవ్వరు లేరు। విష్ణుప్రభావ మీవిశ్వమంతయుఁ గాన {{float right|॥పల్లవి॥}} </poem><noinclude></noinclude> e8h012af6c4bcovr6yjfxkbdxpymocq 104 49422 565644 155282 2026-07-18T22:27:56Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565644 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|103}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} అంతయు విష్ణుమయం బట మఱి దేవ। తాంతరములు గల వననేలా! భ్రాంతిఁ బొంది యేభావము భావించి। నంతటనే పుణ్యు లౌట దప్పుదుగాన {{float right|॥వైష్ణ॥ 1}} ఎవ్వరిఁ గొలిచిన నేమిగొఱఁత మఱి। యెవ్వరిఁ దలఁచిన నేమీ। అవ్వలివ్వల శ్రీహరిరూపు గాని వా। రెవ్వరు లే రని యెఱుక దోచినఁ జాలు {{float right|॥వైష్ణ॥ 2}} అతిచంచలంబైన యాతుమ గలిగించు। కతమున బహుచిత్తగతులై। యితరులఁ గొలిచిన యెడయక యనాథ। పతి తిరువేంకటపతి చేకొనుఁగాక {{float right|॥వైష్ణ॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా. 6 ఱేకు.}} </poem> {{p|fs125|ac}}భూపాళం</p> <poem> {{left margin|5em}} ఏకులజుఁ డేమి యెవ్వఁడైన నేమి। ఆకడ నాతఁడే హరి నెఱింగినవాఁడు {{float right|॥పల్లవి॥}} పరగిన సత్యసంపన్నుఁడైన వాఁడె। పరనిందసేయఁ దత్పరుఁడు గానివాఁడు! అరుదైన భూతదయానిధి యగువాఁడు పరులుఁ దానే యని భావించువాఁడు {{float right|॥ఏకుల॥ 1}} నిర్మలుండై యాత్మ నియతిఁ గలుగువాఁడే। ధర్మతత్పరబుద్ధిఁ దగిలినవాఁడు। కర్మమార్గములు గడవనివాఁడే। మర్మమై హరిభక్తి మఱవనివాఁడు {{float right|॥ఏకుల॥ 2}} </poem><noinclude></noinclude> pprh40luhkbjxjz75coo9ywf918z6bx 104 49423 565672 155283 2026-07-19T09:29:10Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565672 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|104}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} జగతిపై హితముగాఁ జరియించువాఁడే। పగలేక మతిలోన బ్రతికినవాఁడు। తెగి సకలము నాత్మఁ దెలిసినవాఁడే। తగిలి వేంకటేశు దాసుఁ డయినవాఁడు. {{float right|॥ఏకుల॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా 47 ఱేకు.}} </poem> {{p|fs125|ac}}లలిత</p> <poem> {{left margin|5em}} విజాతు లన్నియు వృథావృథా! అజామిళాదుల కది యేజాతి {{float right|॥పల్లవి॥}} జాతిభేదములు శరీరగుణములు। జాతిశరీరము సరిఁ దోడనె చెడు। ఆతుమ పరిశుద్ధబ బెప్పుడును అది నిర్దోషం బనాది। యీతల హరివిజ్ఞానపు దాస్యం బిదియొక్కటె పో సుజాతి {{float right|॥విజా॥ 1}} హరి యిందరిలో నంతరాత్ముఁడిదె। ధరణి జాతిభేదము లెంచిన। మరమయోగు లీభావ మష్టమదము భవనికార మని మానిరి। ధరణిలోనఁ బరతత్వ జ్ఞానము ధర్మమూలమే సుజాతి {{float right|॥విజా॥ 2}} లౌకిక వైదిక లంపటులకు నివి। కైకొనునవశ్య కర్తవ్యంబులు। శ్రీకాంతుఁడు శ్రీ వేంకటపతిసేసిన సంపాదన మిందఱికి। మేుకొని యిన్నియు మీఱినహరికి మీనామమే సుజాతీ {{float right|॥విజా॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా. 177 ఱేకు}} </poem> {{p|fs125|ac}}నాదనామక్రియ</p> <poem> {{left margin|5em}} ప్రపన్నులకు నిది పరమాచారము । విపరీతాచారము విడువఁగ వలయు {{float right|॥పల్లవి॥}} </poem><noinclude></noinclude> hoo8owtbhty5je0m90klsptkymwoo49 104 49424 565673 155284 2026-07-19T09:58:45Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565673 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|105}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} భగవదపచారము భాగవతాపచారముఁ । దగులక దేవతాంతరము మాని । నగధరు శరణము నమ్మి యాచార్యుని। బగి వాయనిదే పరమవైష్ణవము {{float right|॥ప్రప॥ 1}} దురహంకారము దుఃఖము సుఖమునుఁ । బొరయక ప్రాకృతుల పాంతఁ బోవక । దరిశనాభిమానాన ధర్మము వదలక । పరిశుద్ధి నుండుటే పరమవైష్ణవము {{float right|॥ప్రప॥ 2}} ఉపాయాంతరము లొల్లక భక్తి చేపట్టి। యెపుడూఁ దీర్థప్రసాదేచ్ఛతోడ। నిపుణత శ్రీవేంకట నిలయుండె గతియని । ప్రపత్తి గలుగుటే పరమవైష్ణవము {{float right|॥ప్రప॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా. 166 ఱేకు.}} </poem> '''లక్ష్మీవిలాసము:-''' {{p|fs125|ac}}గుండక్రియ</p> <poem> {{left margin|5em}} రూకలై మాడలై రువ్వలై తిరిగీని। దాకొని వున్నచోటఁ దా నుండ దదివో {{float right|॥పల్లవి॥}} ఒకరిరాజుఁ జేసు నొకరి బంటుగఁ జేసు। వొకరికన్నెల వేఱొకరికి నమ్మించు। వొకచోట నున్నధాన్య మొకచోట వేయించు। ప్రకటించి కనకమే బ్రమయించీ జగము {{float right|॥రూక॥ 1}} కొందరిజూళెలు నిండు కొందరికి సొమ్ములవు । కొందరి పుణ్యులఁ జేసు గొందరిఁ బాపులఁ జేసు । కొందరికొందరిలోనఁ గొట్లాట వెట్టించు। పందె మాడినటువలెఁ బచరించు పసిఁడీ {{float right|॥రూక॥2}} </poem><noinclude></noinclude> 5qr2hh5e42rhc07g7w4k96xvuvy3qki 104 49425 565680 155285 2026-07-19T10:20:10Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565680 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|106}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} నిగనిగమనుచుండు నిక్షేపమై యుండు। తగిలి శ్రీవేంకటేశు తరుణియై తానుండు। తెగనిమాయైయుండు దికుకదెనయై యుండు। నగుతా మాపాల నుండి నటియించుఁ బసిఁడీ {{float right|॥రూక॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా, 92 ఱేకు}} </poem> '''తత్త్వవిచారణ:-''' {{p|fs125|ac}}భూపాళం</p> <poem> {{left margin|5em}} చెప్పవే నన్ను మన్నించి శ్రీపతి నాకు। ఎప్పుడును జింతించే నిదేపనై నేను {{float right|॥పల్లవి॥}} పొలసి నీరూప మెట్టు పొడసూ పేవో! ఎలమి నాభాగ్య మింక నెట్టున్నదో! అలరి నా కేబుద్ధి అన తిచ్చేవో) కలిగిననీమాయ యేగతిఁ గడచేనో {{float right|॥చెప్పవే॥ 1}} వరుస నా కెట్లాఁ గైవస మయ్యేవో! ఇరవై నాజన్మ ఫల మెట్లున్నదో! పరగ నామతివెట్లు పాయకుండేవో! కరుణానిధిని ని న్నేకరణి మెప్పించేనో {{float right|॥చెప్పవే॥ 2}} పనిపడి యెట్లా నీ భక్తి యిచ్చేవో నా। మనసుచంచల మెట్టు మట్టు పడీనో। ఎనలేనినాతలఁపు లెఱిఁగి శ్రీవేంకటేశ। నను నేలితివి యెట్లా నాకోరిక చెల్లీనో {{float right|॥చెప్పవే॥ 3}} </poem> {{p|fs125|ac}}భౌళి</p> <poem> {{left margin|5em}} పట్టినచోనె వెదకి భావింపవలెఁ గాని। గట్టిగా నంతర్యామి కరుణించును {{float right|॥పల్లవి॥}} ఇంటిలోనిచీకటే యిట్టె తప్పక చూచితే। వెంటనే కొంతవడికి వెలుఁ గిచ్చును। </poem><noinclude></noinclude> n9giw7pmemgtaphcm3lc9txiciuwt2y 104 49426 565686 155286 2026-07-19T10:35:28Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565686 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|107}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} అంటి కానరాని తనయాత్మ తప్పకచూచు। కొంటెఁ దనయాత్మయును గొబ్బునఁ గాన్పించును {{float right|॥పట్టి॥ 1}} మించికఠినపురాతిమీఁదఁ గడువ వెట్టితే। అంచెలఁ దానే కుదురైనయట్టు। పొంచి హరినామ మేప్రొద్దు నాలికతుదను। ఎంచి తలఁచఁదలఁచ నిరవౌ సుజ్ఞానము {{float right|॥పట్టి॥ 2}} ఒక్కొక్కయడుగడుగె ఒగి ముందు వెట్టితే। ఎక్కువౌ కొండైన నెక్కుఁగొనకు। ఇక్కువ శ్రీవేంకటేశు నిటు దినదినమును। పక్కనం గొలిచితే బ్రహ్మపట్ట మెక్కును {{float right|॥పట్టి॥ 3}} </poem> {{p|fs125|ac}}లలిత</p> <poem> {{left margin|5em}} ఆడుతాఁ బాడుతా నీతో నట్టే ముద్దు గునుసుతా। వోడక నీదండ చేరి వున్నారమయ్యా {{float right|॥పల్లవి॥}} ఆసఁ దల్లిదండ్రిమోము అట్టె చూచి శిశువులు। యేసుఖదుఃఖములుఁ దా మెఱుఁగ నట్టు। వాసుల శ్రీపతి మిమ్ము వడి నాత్మఁ దలఁచుక। యీసులఁ బుణ్యపాపము లెఱఁగమయ్యా {{float right|॥ఆడుతా॥ 1}} ఏలినవారు వెట్టఁగా నేపునఁ దొత్తులు బంట్లుఁ। అలకించు పురులఁ బో యడుగనట్టు। తాలిమి శ్రీపతి మీరు తగ మమ్ము రక్షించఁగా! యేలని యేమియుఁ గోర వెఱుఁగమయ్యా {{float right|॥ఆడుతా॥ 2}} చేతఁ జిక్కి నిధానము చేరి యింటఁ గలవాఁడు। యేతులఁ గలిమిలేము లెఱుఁగనట్టు। ఆతుమలో శ్రీవెంకటాధిప నీ వుండఁగాను। యీతల నేవెలుతులు నెఱుఁగమయ్యా {{float right|॥ఆడుతా॥ 3}} {{right|అన్న. అధ్యా. 268 ఱేకు.}} </poem><noinclude></noinclude> qvdpxsaiwgspflna44vcfysxbgjpnlg 104 49444 565632 155304 2026-07-18T19:11:48Z శ్రీరామమూర్తి 1517 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565632 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|125}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} శా॥ ఏరీ కోరి మనోజ్ఞపుష్పములు నీ కీయెన్మిదే<ref><poem> {{left margin|5em}} అహింసా ప్రథమం పుష్పం పుష్ప మింద్రియనిగ్రహః క్షాంతిః పుష్పం దయా పుష్పం జ్ఞానం పుష్ప మతః పరమ్। సత్యం పుష్పం తపః పుష్పం భావవుష్ప మథాష్టమమ్ ఏన మష్టవిధం పుష్పం విష్ణో: ప్రీతకరం పరమ్ ॥ </poem></ref> యంచు నా త్మారామమ్మునఁ బూవఁజేసితి నహింసాదిప్రసూనంబు లే నారాధించెద వీనిచే నిను ననంతాళ్వార్ల కైంకర్యపుం దీరుల్ గా వని వేఱుచేసెదవె తండ్రీ! వేంకటాధీశ్వరా ! శా॥ దూరంబేల పరంబు నీ విహమునందున్ భక్తరక్షార్థ మ ర్చారూపంబు ధరించి యుంటివన నిచ్చల్ నిన్నె లోకన్ను చె న్నారం గాంచెద దేహదేవకులమూలాధారమం దాసహ స్రారంబున్ సుఖసత్యచిత్కలిత దీపారాధనల్ సేయుచున్! చ॥ కరకరపల్కులన్ బిరుసు గల్గినశర్కర నన్ను బాగుగాఁ గరఁచి పొరంటికొంటివి నిగన్నిగమీఁగడపాల వీవు ని ల్వరమున నాకు మార్దవము వచ్చెను నీకు ఘనత్వ మబ్బె ని ర్వురము రసాయనం బగుటపోలదె యుర్వికిఁ గ్రొత్తకోవగాన్. </poem> {{rh|||<big>'''వే. ప్రభాకరశాస్త్రి'''</big>}}<noinclude></noinclude> 5l7xeiqv6ypdhk7xewrn4p9357zvsoi 565633 565632 2026-07-18T19:13:49Z శ్రీరామమూర్తి 1517 565633 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|125}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} శా॥ ఏరీ కోరి మనోజ్ఞపుష్పములు నీ కీయెన్మిదే<ref> అహింసా ప్రథమం పుష్పం పుష్ప మింద్రియనిగ్రహః క్షాంతిః పుష్పం దయా పుష్పం జ్ఞానం పుష్ప మతః పరమ్। సత్యం పుష్పం తపః పుష్పం భావవుష్ప మథాష్టమమ్ ఏన మష్టవిధం పుష్పం విష్ణో: ప్రీతకరం పరమ్ ॥ </poem></ref> యంచు నా త్మారామమ్మునఁ బూవఁజేసితి నహింసాదిప్రసూనంబు లే నారాధించెద వీనిచే నిను ననంతాళ్వార్ల కైంకర్యపుం దీరుల్ గా వని వేఱుచేసెదవె తండ్రీ! వేంకటాధీశ్వరా ! శా॥ దూరంబేల పరంబు నీ విహమునందున్ భక్తరక్షార్థ మ ర్చారూపంబు ధరించి యుంటివన నిచ్చల్ నిన్నె లోకన్ను చె న్నారం గాంచెద దేహదేవకులమూలాధారమం దాసహ స్రారంబున్ సుఖసత్యచిత్కలిత దీపారాధనల్ సేయుచున్! చ॥ కరకరపల్కులన్ బిరుసు గల్గినశర్కర నన్ను బాగుగాఁ గరఁచి పొరంటికొంటివి నిగన్నిగమీఁగడపాల వీవు ని ల్వరమున నాకు మార్దవము వచ్చెను నీకు ఘనత్వ మబ్బె ని ర్వురము రసాయనం బగుటపోలదె యుర్వికిఁ గ్రొత్తకోవగాన్. </poem> {{rh|||<big>'''వే. ప్రభాకరశాస్త్రి'''</big>}}<noinclude></noinclude> aihllrfn9n9m2c5e7a3c48xu79iv8yh 565634 565633 2026-07-18T19:14:19Z శ్రీరామమూర్తి 1517 565634 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|125}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} శా॥ ఏరీ కోరి మనోజ్ఞపుష్పములు నీ కీయెన్మిదే<ref><poem> అహింసా ప్రథమం పుష్పం పుష్ప మింద్రియనిగ్రహః క్షాంతిః పుష్పం దయా పుష్పం జ్ఞానం పుష్ప మతః పరమ్। సత్యం పుష్పం తపః పుష్పం భావవుష్ప మథాష్టమమ్ ఏన మష్టవిధం పుష్పం విష్ణో: ప్రీతకరం పరమ్ ॥ </poem></ref> యంచు నా త్మారామమ్మునఁ బూవఁజేసితి నహింసాదిప్రసూనంబు లే నారాధించెద వీనిచే నిను ననంతాళ్వార్ల కైంకర్యపుం దీరుల్ గా వని వేఱుచేసెదవె తండ్రీ! వేంకటాధీశ్వరా ! శా॥ దూరంబేల పరంబు నీ విహమునందున్ భక్తరక్షార్థ మ ర్చారూపంబు ధరించి యుంటివన నిచ్చల్ నిన్నె లోకన్ను చె న్నారం గాంచెద దేహదేవకులమూలాధారమం దాసహ స్రారంబున్ సుఖసత్యచిత్కలిత దీపారాధనల్ సేయుచున్! చ॥ కరకరపల్కులన్ బిరుసు గల్గినశర్కర నన్ను బాగుగాఁ గరఁచి పొరంటికొంటివి నిగన్నిగమీఁగడపాల వీవు ని ల్వరమున నాకు మార్దవము వచ్చెను నీకు ఘనత్వ మబ్బె ని ర్వురము రసాయనం బగుటపోలదె యుర్వికిఁ గ్రొత్తకోవగాన్. </poem> {{rh|||<big>'''వే. ప్రభాకరశాస్త్రి'''</big>}}<noinclude></noinclude> l1uiet1l39zh2l7w4o99qh3rrbyotuc 565635 565634 2026-07-18T19:15:02Z శ్రీరామమూర్తి 1517 565635 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{c|125}}</noinclude><poem> {{left margin|5em}} శా॥ ఏరీ కోరి మనోజ్ఞపుష్పములు నీ కీయెన్మిదే<ref> అహింసా ప్రథమం పుష్పం పుష్ప మింద్రియనిగ్రహః క్షాంతిః పుష్పం దయా పుష్పం జ్ఞానం పుష్ప మతః పరమ్। సత్యం పుష్పం తపః పుష్పం భావవుష్ప మథాష్టమమ్ ఏన మష్టవిధం పుష్పం విష్ణో: ప్రీతకరం పరమ్ ॥ </ref> యంచు నా త్మారామమ్మునఁ బూవఁజేసితి నహింసాదిప్రసూనంబు లే నారాధించెద వీనిచే నిను ననంతాళ్వార్ల కైంకర్యపుం దీరుల్ గా వని వేఱుచేసెదవె తండ్రీ! వేంకటాధీశ్వరా ! శా॥ దూరంబేల పరంబు నీ విహమునందున్ భక్తరక్షార్థ మ ర్చారూపంబు ధరించి యుంటివన నిచ్చల్ నిన్నె లోకన్ను చె న్నారం గాంచెద దేహదేవకులమూలాధారమం దాసహ స్రారంబున్ సుఖసత్యచిత్కలిత దీపారాధనల్ సేయుచున్! చ॥ కరకరపల్కులన్ బిరుసు గల్గినశర్కర నన్ను బాగుగాఁ గరఁచి పొరంటికొంటివి నిగన్నిగమీఁగడపాల వీవు ని ల్వరమున నాకు మార్దవము వచ్చెను నీకు ఘనత్వ మబ్బె ని ర్వురము రసాయనం బగుటపోలదె యుర్వికిఁ గ్రొత్తకోవగాన్. </poem> {{rh|||<big>'''వే. ప్రభాకరశాస్త్రి'''</big>}}<noinclude></noinclude> klgsaacm4rrujxb1r168fwwsneh8lf7 104 63721 565624 203002 2026-07-18T16:24:27Z Rajasekhar1961 50 565624 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Nrgullapalli" /></noinclude>{{center| {{p|fs200}}విషయసూచిక }} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/ఉపోద్ఘాతము|ఉపోద్ఘాతము]]}} |{{DJVU page link|1|16}} }} {{Quote| {{small|సాహిత్యము...1. కావ్యము...2. లక్షణము, లక్ష్యము ...3. సాహిత్యమునకు జాతికిని సంబంధము...}}}} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/మొదటి ప్రకరణము|మొదటి ప్రకరణము...సాహిత్యాదర్శము]]}} |{{DJVU page link|7|16}} }} {{Quote| ఆర్యసాహిత్య ప్రకృతి ... 1. ఆర్యాంగ్లేయ సాహిత్యములు...5. మానవ ప్రకృతి - షేక్స్‌పియర్...7. ప్ర్రాచ్యపాశ్చాత్యకవుల సృష్టిభేదము...10. ఆర్యసాహిత్యమున సృష్టిసంపూర్ణత...15. పుణ్యాదర్శముల ఆవశ్యకత, ఉత్కర్ష...19. సాహిత్యమున అలౌకికసాధన...21. సాహిత్యమున రసక్షేత్రములు...28. సాహిత్యమున వీరత్వము...31. సాహిత్యమున దేవత్వము...33.}} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/రెండో ప్రకరణము|రెండో ప్రకరణము...సాహిత్యమున రక్తపాతము]]}} |{{DJVU page link|37|22}} }} {{Quote| రక్తపాతముగురించి అలంకారికుల మతము...37. నాటక రంగస్థలమున రక్తపాతము...42. హిందువుల ఆదర్శము...43. యూరోపీయ వియోగాంత నాటకముల ఉత్పత్తి, ప్రకృతి...44. వాటిని చదివిన ఫలము...47. ఆర్యసాహిత్యమందలి వియోగాంతము రక్తపాత శూన్యము...50. హత్యయందు బీభత్స సంచారము...52. వియోగాంతమా, కసాయికొట్టా...53. రక్తపాతము, విదేశీయ రుచులు...54. వియోగాంత నాటకముల దుష్పరిణామము...60. ఆంగ్లసాహిత్యమందు పక్షపాతము...61.నాటక పర్యవసానము...62. పార్సీనాటక సంఘములు,}}<noinclude><references/></noinclude> i49z80tfq5sbmzn1ssj9y4z53u8odce 565625 565624 2026-07-18T16:25:31Z Rajasekhar1961 50 565625 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Nrgullapalli" /></noinclude>{{center| {{p|fs200}}విషయసూచిక }} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/ఉపోద్ఘాతము|ఉపోద్ఘాతము]]}} |{{DJVU page link|1|16}} }} {{Quote| {{small|సాహిత్యము...1. కావ్యము...2. లక్షణము, లక్ష్యము ...3. సాహిత్యమునకు జాతికిని సంబంధము...}}}} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/మొదటి ప్రకరణము|మొదటి ప్రకరణము...సాహిత్యాదర్శము]]}} |{{DJVU page link|7|16}} }} {{Quote| {{small|ఆర్యసాహిత్య ప్రకృతి...1. ఆర్యాంగ్లేయ సాహిత్యములు...5. మానవ ప్రకృతి - షేక్స్‌పియర్...7. ప్ర్రాచ్యపాశ్చాత్యకవుల సృష్టిభేదము...10. ఆర్యసాహిత్యమున సృష్టిసంపూర్ణత...15. పుణ్యాదర్శముల ఆవశ్యకత, ఉత్కర్ష...19. సాహిత్యమున అలౌకికసాధన...21. సాహిత్యమున రసక్షేత్రములు...28. సాహిత్యమున వీరత్వము...31. సాహిత్యమున దేవత్వము...33.}}}} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/రెండో ప్రకరణము|రెండో ప్రకరణము...సాహిత్యమున రక్తపాతము]]}} |{{DJVU page link|37|22}} }} {{Quote| రక్తపాతముగురించి అలంకారికుల మతము...37. నాటక రంగస్థలమున రక్తపాతము...42. హిందువుల ఆదర్శము...43. యూరోపీయ వియోగాంత నాటకముల ఉత్పత్తి, ప్రకృతి...44. వాటిని చదివిన ఫలము...47. ఆర్యసాహిత్యమందలి వియోగాంతము రక్తపాత శూన్యము...50. హత్యయందు బీభత్స సంచారము...52. వియోగాంతమా, కసాయికొట్టా...53. రక్తపాతము, విదేశీయ రుచులు...54. వియోగాంత నాటకముల దుష్పరిణామము...60. ఆంగ్లసాహిత్యమందు పక్షపాతము...61.నాటక పర్యవసానము...62. పార్సీనాటక సంఘములు,}}<noinclude><references/></noinclude> 98w8bfdrlfc6ya060yq5rn4hwr7dmxt 565626 565625 2026-07-18T16:48:01Z Rajasekhar1961 50 565626 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Nrgullapalli" /></noinclude>{{center| {{p|fs200}}విషయసూచిక }} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/ఉపోద్ఘాతము|ఉపోద్ఘాతము]]}} |{{DJVU page link|1|16}} }} {{Quote| {{small|సాహిత్యము...1. కావ్యము...2. లక్షణము, లక్ష్యము ...3. సాహిత్యమునకు జాతికిని సంబంధము...}}}} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/మొదటి ప్రకరణము|మొదటి ప్రకరణము...సాహిత్యాదర్శము]]}} |{{DJVU page link|7|16}} }} {{Quote| {{small|ఆర్యసాహిత్య ప్రకృతి...1. ఆర్యాంగ్లేయ సాహిత్యములు...5. మానవ ప్రకృతి - షేక్స్‌పియర్...7. ప్ర్రాచ్యపాశ్చాత్యకవుల సృష్టిభేదము...10. ఆర్యసాహిత్యమున సృష్టిసంపూర్ణత...15. పుణ్యాదర్శముల ఆవశ్యకత, ఉత్కర్ష...19. సాహిత్యమున అలౌకికసాధన...21. సాహిత్యమున రసక్షేత్రములు...28. సాహిత్యమున వీరత్వము...31. సాహిత్యమున దేవత్వము...33.}}}} {{dotted TOC page listing| |{{sc|[[సాహిత్య మీమాంస/రెండో ప్రకరణము|రెండో ప్రకరణము...సాహిత్యమున రక్తపాతము]]}} |{{DJVU page link|37|22}} }} {{Quote| {{small|రక్తపాతముగురించి అలంకారికుల మతము...37. నాటక రంగస్థలమున రక్తపాతము...42. హిందువుల ఆదర్శము...43. యూరోపీయ వియోగాంత నాటకముల ఉత్పత్తి, ప్రకృతి...44. వాటిని చదివిన ఫలము...47. ఆర్యసాహిత్యమందలి వియోగాంతము రక్తపాత శూన్యము...50. హత్యయందు బీభత్స సంచారము...52. వియోగాంతమా, కసాయికొట్టా...53. రక్తపాతము, విదేశీయ రుచులు...54. వియోగాంత నాటకముల దుష్పరిణామము...60. ఆంగ్లసాహిత్యమందు పక్షపాతము...61.నాటక పర్యవసానము...62. పార్సీనాటక సంఘములు,}}}}<noinclude><references/></noinclude> hp72x6cvpqewwzuvdhmqm07q8d04xzr 104 153699 565694 565560 2026-07-19T11:42:57Z Brjswiki 6801 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565694 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" />గ్రంథాలయ సర్వస్వము</noinclude><section begin="16A" />{{Center|{{p|fs150}}కావేరి</p>}} {{Center|{{p|fs125}}(అగస్త్యకుమారుని వియోగరాగము)</p>}} {{left margin|5em}}<poem>ఉదయారుణ్యము లీ వనాంగణ తరువ్యూహమ్ములందు౯ రమా స్పదమై యల్లుకొనంగ, నస్ఖలిత పూజాపుష్ప సంసాదివై తుదలార్ద్రమ్మగు మూర్ఖజాళి విడిపోఁద్రోవ౯ గరంబెత్తి, నా యెద కానందము గూర్చు లక్ష్మి విడిపోయె న్నేటికి౯ నాటికీ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>త్రోపుడువెట్టిపాఱెడు ఝరుల్ పులకింపగఁబాడ చంద్రికా స్నాపితరాత్రులందు తరుణమ్మగు నీమృదుపాణి నా చెయి౯ దోపికొనంగ మేమెయినోదుంగుచు, నాయనురాగమూర్తి మ ద్దేపికొనంగ యేన్నడరుదెంచెదవో!ననుఁగూడితోడుగ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>ఓ తేజస్విని! మౌనమోహనమ యయ్యు౯ నీదునెమ్మోము, నీ నాతిశ్రాంత శరీరశోభ లతి సాంద్రంబైననుం గప్పఁ బ్రే మాతీధ్యమ్మొకయింత కాసపడి, సాయంవ్యాప్తమౌ దేహ వ ల్లీ తారుణ్యముతోడ రమ్మ నెద, కేళీలోలపై యుండగ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>అబద్ధంబయినట్టు లీ చరమ సంధ్యారాగ సూత్రంబులం దో బింబోష్ఠి! విశాలపర్ణకుటి స్నాయుచ్ఛేదమై, పంజరం బై, బాధా జనకమ్ముగాఁ దలఁతు; ప్రేమాశ్లేవబంధమ్ము లీ లాబాహ్యవ్మయి యేగుచో జగములెల్ల౯ శృంఖలాకారముల్</poem> </div> {{right|- అబ్బూరి రామకృష్ణారావుగారు.}} <section end="16A" /> <section begin="16B" />{{Center|{{p|fs150}}కట్టా వరదరాజేంద్రుఁడు</p>}} {{p|fs125}}శ్రీరంగ మాహాత్యములు</p>{{Center|}} శ్రీరంగ మాహాత్మ్యము పెక్కుకుంది తెలుఁగులో రచియించి యున్నారు. సంస్కృతమునందిది గరుడ పురాణము నందును, బ్రహ్మాండ పురాణమునందును గూడ రచియింపఁబడీ యున్నది. తెలుగులో నీగ్రంథము ననువదించిన కవులను, కావ్య స్వరూపమును ఈ క్రింద స్వల్పముగఁ దెలియఁజేసెదను. తెలుగు శ్రీరంగమహాత్మ్యములు వ్రాసినవారు:- :(1) భైరవుఁడు (పద్యకావ్యము) :(2) వరదరాజేంద్రుడు (డిటో) :(3) ముకుందయోగి (ద్విపద) :(4) నరసన్న (కందపద్యములు) :(5) గుండుపల్లి జగన్నా నకవి (పద్యకావ్యము) :(6) (పేరులేదు) (వచనము) :(7) భాగవతులరామకవి (బ్రహ్మాండపురాణము నుండి) :(8) పులిపాక రామన్న (వచనము)<section end="16B" /><noinclude><references/></noinclude> smrg0yz5t6c2al7pfdty7defpm6b7p3 565695 565694 2026-07-19T11:44:30Z Brjswiki 6801 565695 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" />గ్రంథాలయ సర్వస్వము</noinclude><section begin="16A" />{{Center|{{p|fs150}}కావేరి</p>}} {{Center|{{p|fs125}}(అగస్త్యకుమారుని వియోగరాగము)</p>}} {{left margin|5em}}<poem>ఉదయారుణ్యము లీ వనాంగణ తరువ్యూహమ్ములందు౯ రమా స్పదమై యల్లుకొనంగ, నస్ఖలిత పూజాపుష్ప సంసాదివై తుదలార్ద్రమ్మగు మూర్ఖజాళి విడిపోఁద్రోవ౯ గరంబెత్తి, నా యెద కానందము గూర్చు లక్ష్మి విడిపోయె న్నేటికి౯ నాటికీ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>త్రోపుడువెట్టిపాఱెడు ఝరుల్ పులకింపగఁబాడ చంద్రికా స్నాపితరాత్రులందు తరుణమ్మగు నీమృదుపాణి నా చెయి౯ దోపికొనంగ మేమెయినోదుంగుచు, నాయనురాగమూర్తి మ ద్దేపికొనంగ యేన్నడరుదెంచెదవో!ననుఁగూడితోడుగ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>ఓ తేజస్విని! మౌనమోహనమ యయ్యు౯ నీదునెమ్మోము, నీ నాతిశ్రాంత శరీరశోభ లతి సాంద్రంబైననుం గప్పఁ బ్రే మాతీధ్యమ్మొకయింత కాసపడి, సాయంవ్యాప్తమౌ దేహ వ ల్లీ తారుణ్యముతోడ రమ్మ నెద, కేళీలోలపై యుండగ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>అబద్ధంబయినట్టు లీ చరమ సంధ్యారాగ సూత్రంబులం దో బింబోష్ఠి! విశాలపర్ణకుటి స్నాయుచ్ఛేదమై, పంజరం బై, బాధా జనకమ్ముగాఁ దలఁతు; ప్రేమాశ్లేవబంధమ్ము లీ లాబాహ్యవ్మయి యేగుచో జగములెల్ల౯ శృంఖలాకారముల్</poem> </div> {{right|- అబ్బూరి రామకృష్ణారావుగారు.}} <section end="16A" /> <section begin="16B" />{{Center|{{p|fs150}}కట్టా వరదరాజేంద్రుఁడు</p>}} {{Center|{{p|fs125}}శ్రీరంగ మాహాత్యములు</p>}} శ్రీరంగ మాహాత్మ్యము పెక్కుకుంది తెలుఁగులో రచియించి యున్నారు. సంస్కృతమునందిది గరుడ పురాణము నందును, బ్రహ్మాండ పురాణమునందును గూడ రచియింపఁబడీ యున్నది. తెలుగులో నీగ్రంథము ననువదించిన కవులను, కావ్య స్వరూపమును ఈ క్రింద స్వల్పముగఁ దెలియఁజేసెదను. తెలుగు శ్రీరంగమహాత్మ్యములు వ్రాసినవారు:- :(1) భైరవుఁడు (పద్యకావ్యము) :(2) వరదరాజేంద్రుడు (డిటో) :(3) ముకుందయోగి (ద్విపద) :(4) నరసన్న (కందపద్యములు) :(5) గుండుపల్లి జగన్నా నకవి (పద్యకావ్యము) :(6) (పేరులేదు) (వచనము) :(7) భాగవతులరామకవి (బ్రహ్మాండపురాణము నుండి) :(8) పులిపాక రామన్న (వచనము)<section end="16B" /><noinclude><references/></noinclude> cp0zwmtoygt6iipwxd1r0oo0ocvvrkn 565696 565695 2026-07-19T11:45:23Z Brjswiki 6801 565696 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude><section begin="16A" />{{Center|{{p|fs150}}కావేరి</p>}} {{Center|{{p|fs125}}(అగస్త్యకుమారుని వియోగరాగము)</p>}} {{left margin|5em}}<poem>ఉదయారుణ్యము లీ వనాంగణ తరువ్యూహమ్ములందు౯ రమా స్పదమై యల్లుకొనంగ, నస్ఖలిత పూజాపుష్ప సంసాదివై తుదలార్ద్రమ్మగు మూర్ఖజాళి విడిపోఁద్రోవ౯ గరంబెత్తి, నా యెద కానందము గూర్చు లక్ష్మి విడిపోయె న్నేటికి౯ నాటికీ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>త్రోపుడువెట్టిపాఱెడు ఝరుల్ పులకింపగఁబాడ చంద్రికా స్నాపితరాత్రులందు తరుణమ్మగు నీమృదుపాణి నా చెయి౯ దోపికొనంగ మేమెయినోదుంగుచు, నాయనురాగమూర్తి మ ద్దేపికొనంగ యేన్నడరుదెంచెదవో!ననుఁగూడితోడుగ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>ఓ తేజస్విని! మౌనమోహనమ యయ్యు౯ నీదునెమ్మోము, నీ నాతిశ్రాంత శరీరశోభ లతి సాంద్రంబైననుం గప్పఁ బ్రే మాతీధ్యమ్మొకయింత కాసపడి, సాయంవ్యాప్తమౌ దేహ వ ల్లీ తారుణ్యముతోడ రమ్మ నెద, కేళీలోలపై యుండగ౯.</poem> </div> {{left margin|5em}}<poem>అబద్ధంబయినట్టు లీ చరమ సంధ్యారాగ సూత్రంబులం దో బింబోష్ఠి! విశాలపర్ణకుటి స్నాయుచ్ఛేదమై, పంజరం బై, బాధా జనకమ్ముగాఁ దలఁతు; ప్రేమాశ్లేవబంధమ్ము లీ లాబాహ్యవ్మయి యేగుచో జగములెల్ల౯ శృంఖలాకారముల్</poem> </div> {{right|- అబ్బూరి రామకృష్ణారావుగారు.}} <section end="16A" /> <section begin="16B" />{{Center|{{p|fs150}}కట్టా వరదరాజేంద్రుఁడు</p>}} {{Center|{{p|fs125}}శ్రీరంగ మాహాత్యములు</p>}} శ్రీరంగ మాహాత్మ్యము పెక్కుకుంది తెలుఁగులో రచియించి యున్నారు. సంస్కృతమునందిది గరుడ పురాణము నందును, బ్రహ్మాండ పురాణమునందును గూడ రచియింపఁబడీ యున్నది. తెలుగులో నీగ్రంథము ననువదించిన కవులను, కావ్య స్వరూపమును ఈ క్రింద స్వల్పముగఁ దెలియఁజేసెదను. తెలుగు శ్రీరంగమహాత్మ్యములు వ్రాసినవారు:- :(1) భైరవుఁడు (పద్యకావ్యము) :(2) వరదరాజేంద్రుడు (డిటో) :(3) ముకుందయోగి (ద్విపద) :(4) నరసన్న (కందపద్యములు) :(5) గుండుపల్లి జగన్నా నకవి (పద్యకావ్యము) :(6) (పేరులేదు) (వచనము) :(7) భాగవతులరామకవి (బ్రహ్మాండపురాణము నుండి) :(8) పులిపాక రామన్న (వచనము)<section end="16B" /><noinclude><references/></noinclude> 5ls57kot65w8d92roabnu264uohvslw 104 216186 565608 564779 2026-07-18T13:18:17Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565608 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>దుర్మదవృత్తి నార్చుచును దోయధులెల్లఁ గలంగిపొంగ జ్యో తిర్ముఖుఁ డేగుదెంచె నతితీవ్రరయంబున రాముఁ దల్చుచున్.</poem>|ref=36}} {{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>వివిధపరాక్రమస్థితుల వెల్వలు తొమ్మిది గొల్వ నభ్రముౝ భువియును నిండ నార్పుచును బొంగుచు గంతులు వేయుచు న్మహా జవమున నిర్జరావళులు సన్నుతి సేయ విరోధిభీము లై గవయుఁడు గంధమాదనుడు గ్రక్కునఁ జేరిరి యుక్కు మీఱఁగన్.</poem>|ref=37}} {{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>శతబలియుౝ గవాక్షుఁడును శౌర్యధురంధరుఁ డైన మైందుఁడుౝ జతనముతోడఁ గూడి దిశసంఖ్యను వెల్వలు దమ్ముఁ గొల్వ నీ క్షితిజము లొక్కటం బెఱికి చేకొని త్రిప్పుచు గంతు వేయుచుౝ మతములఁ జేరి రయ్యెడకు మాద్రిగిరీంద్రమునుండి యత్తఱిన్.</poem>|ref=38}} {{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>మఱియును నదియునుంగాక మూఁడుకోట్లతో ద్వివిదుండును రెండర్బుదంబులతోఁ బనసుండును ఎనుబదిసహస్రంబులతో భల్లూకనాయకుండును ఏడక్షౌహిణులతో ఋషభుండును పదునొకండుపద్మంబులతో వేగదర్శి తారక కుముదులును గూడి నానాపర్వతంబులనుండి చనుదెంచి రవియెల్లను బండ్రెం డువెల్వ లయ్యె కిష్కింధను ఋశ్యమూకంబునంగల వానర బలం బెనిమిదివెల్వ లయ్యె నానాముఖంబులం గల కపిసేన యొక్కవెల్వ యయ్యె అన్నియును డెబ్బదిరెండువెల్వలై ప్రవర్తిల్లె నంత.</poem>|ref=39}}<noinclude><references/></noinclude> rhue8sxnmbnoxh83bha8yv45eferuzz 104 216187 565611 564780 2026-07-18T13:28:07Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565611 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=<poem>మ. శతసాహస్రమహార్భుదక్షితిదశాసాహప్రకోటీయుతిం గతివేధాద్రిహిమాంబుబాణఋషిసంఖ్యానీకము న్వడ్చి యీ గతినిౝ రెంట గుణింప వచ్చినమహాలబ్ధం బదెంతాయెనో క్షితినానద్భుతమై వనేచరు లనేకుల్ వచ్చెఁ గిష్కింధకున్.</poem>సీ.|lines=<poem>శతకోటిలక్షలు శైలచరావళుల్ గదిసిన మొన యనఁగాను బరఁగు మొన లఱువదిలక్ష లనువుగాఁ గూడిన నది లోకమున బారు వనఁగ నొప్పు నట్టిబారువులు సహస్రంబుమూఁగిన నది మహాదళ మన నవనిఁ జెల్లు దళము లర్బుదమైన దానిపేరంబర సంఖ్య యందురు మంత్రిజనము లెల్ల</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>నట్టి యంబరములు కోటియైన నొక్క వెల్వ యనఁదగు నటువంటి వెల్వ లేడు వదులు రెండును సేవించు భానుసుతుని నట్టివెల్లను జేకూఱె నద్భుతముగ.</poem>|ref=40}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఎచ్చోటఁ జూచిన నచ్చోట నేల యీ నినభంగిఁ గనుపట్టి నిలుచువారుఁ దతఘోరసింహనాదములనక్షత్రముల్ దొరఁగ మిన్నులుముట్టఁ బెరుఁగువారుఁ గాలునిబోలిన వాలంబు లంకించి యాలంబునకు నసియాడువారుఁ బర్వతంబుల నిమ్మపండ్లచందంబున నఱచేతులను బంతులాడువారు</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> tiynwlm9fod6krejcp6c88iv3o9wslb 565612 565611 2026-07-18T13:28:40Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 565612 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=<ref><poem>మ. శతసాహస్రమహార్భుదక్షితిదశాసాహప్రకోటీయుతిం గతివేధాద్రిహిమాంబుబాణఋషిసంఖ్యానీకము న్వడ్చి యీ గతినిౝ రెంట గుణింప వచ్చినమహాలబ్ధం బదెంతాయెనో క్షితినానద్భుతమై వనేచరు లనేకుల్ వచ్చెఁ గిష్కింధకున్.</poem>సీ.|lines=<poem></ref>శతకోటిలక్షలు శైలచరావళుల్ గదిసిన మొన యనఁగాను బరఁగు మొన లఱువదిలక్ష లనువుగాఁ గూడిన నది లోకమున బారు వనఁగ నొప్పు నట్టిబారువులు సహస్రంబుమూఁగిన నది మహాదళ మన నవనిఁ జెల్లు దళము లర్బుదమైన దానిపేరంబర సంఖ్య యందురు మంత్రిజనము లెల్ల</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>నట్టి యంబరములు కోటియైన నొక్క వెల్వ యనఁదగు నటువంటి వెల్వ లేడు వదులు రెండును సేవించు భానుసుతుని నట్టివెల్లను జేకూఱె నద్భుతముగ.</poem>|ref=40}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఎచ్చోటఁ జూచిన నచ్చోట నేల యీ నినభంగిఁ గనుపట్టి నిలుచువారుఁ దతఘోరసింహనాదములనక్షత్రముల్ దొరఁగ మిన్నులుముట్టఁ బెరుఁగువారుఁ గాలునిబోలిన వాలంబు లంకించి యాలంబునకు నసియాడువారుఁ బర్వతంబుల నిమ్మపండ్లచందంబున నఱచేతులను బంతులాడువారు</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> fngghm3dbtot4h0q1j77po4791owbqb 565613 565612 2026-07-18T13:29:23Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 565613 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=<ref><poem>మ. శతసాహస్రమహార్భుదక్షితిదశాసాహప్రకోటీయుతిం గతివేధాద్రిహిమాంబుబాణఋషిసంఖ్యానీకము న్వడ్చి యీ గతినిౝ రెంట గుణింప వచ్చినమహాలబ్ధం బదెంతాయెనో క్షితినానద్భుతమై వనేచరు లనేకుల్ వచ్చెఁ గిష్కింధకున్.</poem></ref>సీ.|lines=<poem>శతకోటిలక్షలు శైలచరావళుల్ గదిసిన మొన యనఁగాను బరఁగు మొన లఱువదిలక్ష లనువుగాఁ గూడిన నది లోకమున బారు వనఁగ నొప్పు నట్టిబారువులు సహస్రంబుమూఁగిన నది మహాదళ మన నవనిఁ జెల్లు దళము లర్బుదమైన దానిపేరంబర సంఖ్య యందురు మంత్రిజనము లెల్ల</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>నట్టి యంబరములు కోటియైన నొక్క వెల్వ యనఁదగు నటువంటి వెల్వ లేడు వదులు రెండును సేవించు భానుసుతుని నట్టివెల్లను జేకూఱె నద్భుతముగ.</poem>|ref=40}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఎచ్చోటఁ జూచిన నచ్చోట నేల యీ నినభంగిఁ గనుపట్టి నిలుచువారుఁ దతఘోరసింహనాదములనక్షత్రముల్ దొరఁగ మిన్నులుముట్టఁ బెరుఁగువారుఁ గాలునిబోలిన వాలంబు లంకించి యాలంబునకు నసియాడువారుఁ బర్వతంబుల నిమ్మపండ్లచందంబున నఱచేతులను బంతులాడువారు</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> m90omz7jnwbl6ze0k47ib6fahpqe6dj 565614 565613 2026-07-18T13:30:03Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 565614 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=<ref><poem>మ. శతసాహస్రమహార్భుదక్షితిదశాసాహస్రకోటీయుతిం గతివేధాద్రిహిమాంబుబాణఋషిసంఖ్యానీకము న్వడ్చి యీ గతినిౝ రెంట గుణింప వచ్చినమహాలబ్ధం బదెంతాయెనో క్షితినానద్భుతమై వనేచరు లనేకుల్ వచ్చెఁ గిష్కింధకున్.</poem></ref>సీ.|lines=<poem>శతకోటిలక్షలు శైలచరావళుల్ గదిసిన మొన యనఁగాను బరఁగు మొన లఱువదిలక్ష లనువుగాఁ గూడిన నది లోకమున బారు వనఁగ నొప్పు నట్టిబారువులు సహస్రంబుమూఁగిన నది మహాదళ మన నవనిఁ జెల్లు దళము లర్బుదమైన దానిపేరంబర సంఖ్య యందురు మంత్రిజనము లెల్ల</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>నట్టి యంబరములు కోటియైన నొక్క వెల్వ యనఁదగు నటువంటి వెల్వ లేడు వదులు రెండును సేవించు భానుసుతుని నట్టివెల్లను జేకూఱె నద్భుతముగ.</poem>|ref=40}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఎచ్చోటఁ జూచిన నచ్చోట నేల యీ నినభంగిఁ గనుపట్టి నిలుచువారుఁ దతఘోరసింహనాదములనక్షత్రముల్ దొరఁగ మిన్నులుముట్టఁ బెరుఁగువారుఁ గాలునిబోలిన వాలంబు లంకించి యాలంబునకు నసియాడువారుఁ బర్వతంబుల నిమ్మపండ్లచందంబున నఱచేతులను బంతులాడువారు</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> 04kx02k3niry43pan55b5ufp3gknr03 104 216188 565629 564781 2026-07-18T18:38:55Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565629 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>నుఱికి సాలమహీజముల్ పెఱికితెచ్చి తివిరి పలుమాఱు బిఱబిఱఁ ద్రిప్పువారు నగుచు భూభాగభూరినభోంతరాళ మందుఁ గపిమయమై యుండె నట్టియెడను.</poem>|ref=41}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>సౌమిత్రి యపుడు తచ్ఛాఖామృగాభీల సైన్యంబు గని మహాశ్చర్య మొంది పావనిఁ జూచి యోపరమవుణ్యాత్మక ధరణిలో నీ కసాధ్యంబు గలదె యిన్నియు నొకయెత్తు <ref>ఇంతకంటెను నెక్కుడై నీవు మాకును నడరవలయు</ref>నింతటికంటె నె క్కుడు నీవు గావునఁ దొడరవలసె నెల్లి పుష్యమి యాత్ర కిది లెస్స సుగ్రీవుఁ బయనంబు సేయింపు రయము మీఱ</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ననుడు సుగ్రీవుఁ డేతెంచె ననిలజుండు నతఁడు మఱునాఁటియాత్రకు ననుమతించె రాఘవానుజుఁడును మదిఁ బ్రమదమందెఁ గపులు నాడాడ విడిసిరి విపులముగను.</poem>|ref=42}} {{Telugu poem|type=సీ,|lines=<poem>అంత సూర్యుడు గ్రుంకె నపరాచలంబున నారేయి లక్ష్మణుం డరసి జాంబ వంతుని రప్పించి వింతగా నాతని వలన నదీప్రభావములు గిరుల మహిమంబులును నినిర్మలతరుఘనలతల్ దేవదైత్యమహానుభావములును</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> l4haks0w36ohi9qu8ehk34m0n97ovf6 104 216189 565630 564782 2026-07-18T18:47:04Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565630 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>గపులపుట్టువులును గఠినసంగరవర్త నములును గడుసముద్రములతెఱఁగు</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ముష్టియుద్ధప్రకారంబు మొనసి పెనఁగు లాడువిధమును బిదప శతాస్యుగతులు వానిమంత్రుల తెఱఁగును బూనికలును దెలిసికొనుచుండె నంతటఁ దెల్లవాఱె.</poem>|ref=43}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>భానూదయకాలంబున భానుజుఁ డుప్పొంగి రామభద్రానుజునిం గానంగ వచ్చి యిచ్చెను దానగజశ్రేష్ఠ మొకటి తగఁ గపు లలరన్.</poem>|ref=44}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇచ్చి తానును దారాప్రముఖనిఖిలసతీనిచయంబున కెఱిం గించి వారిచే ననుజ్ఞలు గొని అంగదముఖానేకపుత్రపౌత్ర మిత్రామాత్యవర్ణంబులు గొలువ వనచరపురంబు వెడలి వచ్చె లక్ష్మణుండును భానుజదత్తమత్తకరటిఘంటాస్ఫాలన కరుండై జాంబవత్సుషేణకుముదనీలగోముఖజ్యోతిర్ముఖ శరభఋషభమైందద్వివిదపనసశతబలిగజగవయ గవాక్షగంధమాదనహనుమత్ప్రభృతులు గొలువ నరుగు దెంచె సకలదళంబులును భూచరఖేచరులై రాఁదొణంగి రంత.</poem>|ref=45}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ధరణి దిర్దిరఁ దిరిగె భూధరము లదరెఁ గలఁగె సప్తాంబురాసులు తలఁకె బ్రహ్మ యగణితాభీలసకలశాఖమృగప్ర చండదోర్దండభండనోద్దండగతుల.</poem>|ref=46}}<noinclude><references/></noinclude> a7ity20s5854t0dgeow2kbe7wxtt6sl 104 216190 565631 564783 2026-07-18T19:06:58Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565631 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ఆమహోత్సవ మరసి రామానుజుండు కలిగె విభవంబు మాకు నీకతనఁ గాదె యనినఁ బ్రణమిల్లి నీబంట నంతపలుక నేల యని రవితనయుండు నేగుచుండె.</poem>|ref=47}} {{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ఏపున నట్లు భానుసుతుఁ డేగి దళంబులతోడఁ దా నయో ధ్యాపురవేష్టితక్షితిధరౌఘవనంబులఁ జేర రామధా త్రీపతి తత్తదాగమనరీతులు చారులచే నెఱింగి యు ద్దీపితచిత్తుఁడై పనిచెఁ దీవ్రత మంత్రులఁ దా నెదుర్కొనన్.</poem>|ref=48}} {{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ఈగతి రామచంద్రుఁడు దినేశ్వరపుత్రు నెదుర్కొనంగఁ దా వేగన మంత్రులౝ హితుల వృద్ధుల రాజులఁ బంప నుబ్బి తా రాగురుభోగవైభవధురంధరుఁ డారవిపుత్రుఁ డందఱౝ బాగుగ నాదరించి పతిపజ్ఙకు లక్ష్మణుఁ గొల్చి వచ్చుచున్.</poem>|ref=49}} {{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>రామునిఁ బంక్తికంథరవిరాముని నీలపయోదకోమల శ్యాముని మౌనిహృత్కుముదసంచయసోముని సత్యభాషణ స్తోముని సార్వభౌముని విశుద్ధసుకీర్తిగుణాభిరామునిౝ ధీమణియైన భానుజుఁడు దిగ్గనఁ గాంచి ముదంబు నెక్కొనన్.</poem>|ref=50}} {{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>కాంచి తదీయదివ్యపదకంజయుగంబులమీఁద వ్రాలి తా నంచితభక్తి లేచి దనుజానుజుఁడైన విభీషణుౝ దయా సంచితవృత్తిఁ గౌఁగిటను జక్కఁగఁ బట్టి సుమంత్రముఖ్యులౝ మించుగ నాదరించి మఱి మెల్లన రామునిఁ జేరి యిట్లనెన్.</poem>|ref=51}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఇనకులోద్ధరణాయ దనుజసంహరణాయ రామాయ తేనమో రాఘవాయ ప్రవిమలసుగుణాయ ప్రణుతమౌనిగణాయ రామాయ తేనమో రాఘవాయ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> sv7qeh9z7zmscjvpwvnbcn8asdt5aix 104 216191 565636 564784 2026-07-18T19:42:01Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565636 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>భువనప్రశస్తాయ భవభయహరణాయ రామాయ తే నమో రాఘవాయ భండనోద్దండాయ దండితవృజినాయ రామాయ తే నమో రాఘవాయ</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>రసికజనసార్వభౌమాయ రాఘవాయ రావణాటవీదహనాయ రాఘవాయ <ref>రాజరాజ (రామరమ్యకృపాత్మనే)</ref>రామణీయకృపాత్మనే రాఘవాయ రామచంద్రాయ తే నమో రాఘవాయ.</poem>|ref=52}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని మఱియు బహుభంగుల వినుతింప సుగ్రీవునిౝ గ్రుచ్చి యాలింగనంబు గావించి యతండును దానును విభీషణుం డును లక్ష్మణుండును సుమంత్రుండును వసిష్ఠుండును వానర బలావలోకనాభిలాషులై భేరీమృదంగవైణికకాహళపణవ ఢక్కానేకశంఖవేణువీణావతారంబులు చెలంగ రథంబు లెక్కి వచ్చి దక్షిణగోపురం బెక్కి రప్పుడు.</poem>|ref=53}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఒకకపి నింగికి నుంకించి గిరివైవ నెగసి యొక్కఁడు దానిఁ బగులఁదన్ను నొకవానరుఁడు రవి నొడియ లంఘించిన నొక్కఁడు వానిపై నుమిసి నవ్వు నొకవనచరుఁ డంత నుర్వీజమునుఁ బీక నది పుచ్చుకొనఁ బీఁకులాడు నొకఁడు ఒకకోఁతి యిగిలించి యొగిఁబండ్లు చూపినఁ గఱచు నొక్కఁడు వానిఁ బఱచు దనుక</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> br7b4t87t8cq1du57rs07gd95z6ebux 104 216192 565637 564785 2026-07-18T21:26:59Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565637 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>నొకఁడు రాఘవ ననుఁ జూడు మొక్కరుండ శతముఖునిఁ <ref>జంపి యేతెంతు సత్వరమున</ref>ద్రుంతు నని వచ్చుఁ జౌకళించు దండిగా నేనె యిక్కడనుండి వాని వాలమునఁ దెత్తునని కూయవచ్చు నొకఁడు.</poem>|ref=54}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>అక్కపిచుబుకదీర్ఘాభీలరోమముల్ నలిమీఱఁ గనుపట్టు నాచు గాఁగ వనచరవారదుర్వారశౌర్యంబులు భాతిగాఁ గనరాని లోఁతు గాఁగ నొగివానరోద్ధండహుంకృతిధ్వానముల్ క్రూరాంబుచరమహాఘోష గాఁగఁ బద్ధాప్తనందనప్రాకటాజ్ఞావిలం ఘన మది చెలియలికట్ట గాఁగఁ</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>నగచరులకోపములు బడబాగ్ని గాఁగ నవ్వు తెలుపది విపులఫేనంబు గాఁగ భాసురంబగు సకలసేనాసముద్ర మప్పు డీక్షించె రఘురాముఁ డద్భుతముగ.</poem>|ref=55}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>తనమనంబున హర్షించి యినజుఁ జూచి కరుణ మీఱంగ వెండియుఁ గౌగిలించి మెచ్చి యతనికిఁ దెప్పించి యిచ్చె నొక య <ref>మూల్యహారంబు సౌమిత్రి మూలమునకు</ref>మూల్యమాణిక్యహారంబు మోదమునను.</poem>|ref=56}}<noinclude><references/></noinclude> qbly1o1bs5jiagophoxy94romibjpi8 104 216193 565639 564786 2026-07-18T21:36:17Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565639 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ఇట్లు మన్నించి వెండియు నినజుఁ గనుచు <ref>ఏఁడి జ్యోతిర్ముఖుం డనువాఁడు నీలుఁ, డేఁడి కుముదుఁడు గవయాదులేరి వేగఁ, దమ్మి బాంధవతనయ నేనమ్మఁ జెపుమ. గీ. గంధమాదనశరభులు గజముఖుండు, ఋషభమైందులు ద్వివిదుండు ఝషముఖుండు, నీలుఁడు నలుండు పననుండు నీలగళుని, పింగళాక్షులఁ జూపు సుప్రీతి మాకు.</ref>నేడి జ్యోతిర్ముఖుఁడు నీలుఁ డేడి యేఁడి కుముదుఁ డాగవయుఁడు నేఁడి కమలమిత్ర పుత్ర వేర్వేర నెఱుఁగింపు చిత్రముగను.</poem>|ref=57}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన నొయ్యనఁ దన కేల నమ్మహీపాలతనయునకుఁ గపులం జూపి సుగ్రీవుం డిట్లనియె.</poem>|ref=58}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>బహుకపిబలములు చుట్టును రహి మీఱఁగఁ దన్నుఁ గొలువ రాఘవ మిమ్మే విహితముగఁ జూచుచుండెడు మహనీయబలుండు గంధమాదనుఁ డధిపా.</poem>|ref=59}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తరుచరులు గంతులిడఁగా మురియుచు వాలంబు పీఠముగఁ జేసి మహా గిరిబోలి చలన మొందెడు గురుతరదోర్బలుఁడు వాఁడె గోముఖుఁడు నృపా.</poem>|ref=60}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఆర్చుచుఁ గపు లాహవములఁ బేర్చుచు నభ్రములు ముట్టఁ బెరుఁగుచుఁ గొలువం గార్చిచ్చువోలె నడుమనఁ గూర్చుండినవాఁడు దేవ కుముదుఁడు సుమ్మీ.</poem>|ref=61}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>భీమారిశుష్కతరువన ధూమధ్వజుల ద్రిచరపతులు దనుఁ గొలువం</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> cetrnyivj4077nrydp4bkmt7us3t1t2 104 216194 565645 564787 2026-07-19T00:45:07Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565645 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>బ్రేమను నున్నాఁ డురుసం గ్రామధురంధరుఁడు వాఁడు గవయుఁడు నాథా.</poem>|ref=62}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>భూతలము వణక తన యఱ చేత గిరిత్రయము నేర్పుచే నునిచి రణ ఖ్యాతి వహించెను గణఁకౝ జ్యోతిర్ముఖుఁ డల్లవాఁడె చూడుము రమణా.</poem>|ref=63}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem><ref>గాలంబునఁ జక్కాడెడు</ref>వాలము రవిఁ గదియఁగ నా భీలంబుగఁ జూఁచి కవుల భేద్యులు గొలువౝ ఆలంబున కఱ్ఱాడెడు నీలునిఁ గనుగొంటె సకలనృపలోకమణీ.</poem>|ref=64}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తనసాహసంబు గనఁబడ ఘనసాలయుగంబుచేతఁ గదియించి శతా స్యునిఁ జంపఁ బూని నిలిచెం బనసుం డదె చూడు ధరణిపాలవరేణ్యా.</poem>|ref=65}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>విపులదోర్బలశౌర్యులు కపులు గదిసి నేల యీనినవిధమున నిండికొలువ <ref>నాహవమునకు మఱియు నఱ్ఱాఁడఁ దొడఁగె</ref>నాలమునకుఁ జివాలున వ్రాలఁ దొడఁగె నాగవాక్షునిఁ జూచితే యసురదమన.</poem>|ref=66}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ఎపుడు సంగరమబ్బు నా కెపుడు బాహు దండకండూతిమాను నుద్దండ<ref>గతుల నెపుడు రిపుసంఘవిదళనం బేనొనర్తు</ref>భండ నమున నెప్పుడు రిపుదళనం బొనర్తు ననుచుఁ బలికెడువాఁడు గజాఖ్యుఁ డధిప.</poem>|ref=67}}<noinclude><references/></noinclude> jtc958ovbq6v413eghksr4tl9cc0t2x 104 216195 565646 564788 2026-07-19T02:02:34Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565646 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>మును పెఱుంగవె పింగళాక్షుని నిమేష మాత్రమునఁ గూల్చె నప్రతిమానబలుఁడు కడఁక మిముఁ జూచి దండంబు లిడఁగఁ జొచ్చె శరభుఁ డదె చూడు రఘురామ సార్వభౌమ.</poem>|ref=68}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>వితతముగఁ గపు లేనూరు వేలు బలిసి జతనమునఁ గొల్వ హేమాద్రిచందమునను మదినిఁ బొదలుచు నున్నాఁడు మానవేంద్ర శతబలినిఁ జూడు మద్దివృక్షంబుక్రింద.</poem>|ref=69}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ఒక్కరుండనె శతముఖు నుక్కణంచి రామభద్రుని మెప్పింతు రణములోన ననుచు నాభీలవాల మల్లార్పఁ దొడఁగె వాఁడె వృషభుండు చూచితె వరగుణాఢ్య.</poem>|ref=70}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>సకలసేనాసమేతుఁడై సమరవిజయ శాలి యగువాఁడు శతకంఠుఁ జంప నేనె చాలు దనుచును నుత్సాహశక్తి దనరఁ గాంచు నాపింగళాక్షమర్కుటుని గనవె.</poem>|ref=71}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని మఱియును సుగ్రీవుం డందఱ వేర్వేర నెఱిగింపుచు నుండ రామచంద్రుని చరణారవిందసందర్శనకుతూహలా యత్తచిత్తులై తమతమబలంబులతో నిలిచి రాసమయంబున.</poem>|ref=72}} {{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>అభ్రశ్యామసమానదేహుఁడు సముద్యత్కుందమందారవ చ్ఛుభ్రాస్యోగ్రుఁడు విక్రమప్రకటరక్షోగర్భవిచ్ఛేదనో గ్రభ్రూమండలుఁ డాహవాహితభుజాగర్వప్రహారాతిశౌ ర్యభ్రాజిష్ణుఁడు జాంబవంతుఁ డట మోదాత్ముండు వచ్చె న్వెసన్.</poem>|ref=73}}<noinclude><references/></noinclude> a12xuash2gtrs17906kd2z34oy4lez4 104 216196 565650 564789 2026-07-19T02:21:46Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565650 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>భూష్యాలంకరణస్ఫుటాంగుఁడు దయాంభోరాశి షట్ఛాస్త్రవై శేష్యార్థజ్ఞుఁడు శత్రుదానవమహాజీమూతవాతూలుఁ డా యుష్యశ్రీహసితాబ్దసంభవుఁడు శౌర్యోగ్రుండు రామాయణ ప్రేష్యాత్ముండు మరుత్సుతుండు తగనర్థి న్వచ్చె నచ్చోటికిన్.</poem>|ref=74}} {{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>చండార్కప్రతిమానతేజుఁడు మహోత్సాహుండు యుద్ధక్రియా పాండిత్యుం డసమానవిక్రముఁడు శుంభద్వాలగండూషితా ఖండాకాశవిధుంతుదుండు ప్రతిపక్షప్రాకటోద్యద్భుజా దండచ్ఛేదనసత్త్వుఁ డాగవయుఁ డంత న్వచ్చె మోదాత్ముఁడై.</poem>|ref=75}} {{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>ధూర్తారాతివిశాలశుష్కవనవాతూలప్రయుక్తోగ్రసం వర్తాభీలదవానలుండు గిరిరాడ్వక్షుండు <ref>భూరిచ్ఛటామార్తాండుండు రణార్థి</ref>రక్షోనిశా మార్తాండుండు ఘనుండు నీలుఁ డటఁ బ్రేమ న్వచ్చె నందందనో యార్తత్రాణపరాయణా రఘుపతీ యంచు న్మహోత్సాహుఁడై.</poem>|ref=76}} {{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>ఉద్యత్సత్వతృణీ<ref>భూరిచ్ఛటామార్తాండుండు రణార్థి</ref>కృతాభిసమరస్థోగ్రాసురుం డుజ్జ్వల ద్విద్యుత్సన్నిభలోచనుండు త్రిజగద్విఖ్యాతశీలుండు దో స్పద్యస్సంజనితప్రతాపుఁడు శతాస్యచ్ఛేదనాభీలయు ద్ధోద్యోగంబున వచ్చె మైందుఁడు ముదం బొప్పన్ దొరల్ మెచ్చఁగన్.</poem>|ref=77}} {{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>గంధర్వామరకిన్నరాదు లితఁ డుద్గాఢాహవోద్యద్గదా సంధానప్రబలప్రవీణుఁ డని యిచ్చౝ మెచ్చ నుప్పొంగి గ ర్వాంధుండౌ శతకంఠుఁ జంపుటకు రౌద్రావేశుఁడై వచ్చె స ద్గంథాంగుం డగుగంధమాదనుఁడు వేగౝ రాఘవుం జూడఁగన్.</poem>|ref=78}}<noinclude><references/></noinclude> hreiffgqcfrcxb7a9fj9wmczx1zvbh2 104 216197 565656 564790 2026-07-19T02:32:02Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565656 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>వత్సా రమ్మని నన్నుఁ బిల్చి త్రిజగద్వైకల్యు నారాక్షసుౝ మాత్సర్యంబునఁ గూల్చి రమ్మను నొకో మానాథుఁ డట్లైన నే నుత్సాహంబునఁ బోయి మెల్లన శతాస్యం జంపి నొప్పింతుఁగా హృత్సాకల్యత నంచు వచ్చెనటకున్ హేలిన్ సుషేణుం డొగిన్.</poem>|ref=79}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>మఱియు నదియునుంగాక పేరెన్నికైన మహావానరు లచటికి నరుదెంచినం గాంచి హర్షించి రాఘవుండును వారివారికిం దగుతెఱంగుల భూషణంబులును గట్నంబులును దోర హత్తుగా నిచ్చి హనుమజ్జాంబవదాదులఁ గరుణాసముద్రంబుల నోలలాడించి బహువిధంబుల మన్నించి బలంబుల నొక్కరమ్య స్థలంబున విడియ నియమించి సుగ్రీవాంగదుల సాకేతనగరం బున నుంచె రాక్షసవానరబలంబులును రామునకు దేవత లొసంగిన వరంబునం జేసి తృష్ణాశనంబులవలన నిరపేక్షులై యుండిరి అంత భరతశత్రుఘ్నులం గొలిచి కాంభోజదేశా ధీశుం డగునీలుండును యవనపతి యగుపృషథుండును సౌరా ష్ట్రనాయకుఁ డగుసంవరణుండును బర్బరనాథుం డగుప్రదీ పుండును కాశ్మీరరమణుం డగుభరతుండును మలయాళ భర్త యగుత్రిభంగుండును నిషధాధీశ్వరుం డగుభీముం డును పాంచాలవరుం డగునీలకేశుండును విదర్భపాలుఁ డగుస్మితాస్యుండును ద్రవిడభర్త యగుసుధేష్ణుండును గౌళకర్ణాటపుళిందలాటమరాటకొంకణడేంకణమత్స్య గాంధారరాజులును జతురంగబలంబులు గొలువ ద్వాదశా క్షౌహిణులతోడ నయోధ్యానగరంబు డాసినవారిని వేర్వేఱ నాదరించి తగినవిడుదల నుండఁ బంచి తానును మఱునాడు విద్వత్కవివసిష్ఠసకలపురోహితభూసురానే</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> 2e170hff0mt5z9p8z92unqmjj9n2ggh 104 216198 565657 564791 2026-07-19T02:38:20Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565657 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>కాశీర్వాదంబు లెసంగ నుత్సవం బంది సూర్యసిద్ధాంతులచే శుభముహూర్తంబు దెలిసి భేరీమృదంగఢక్కాపణవ శంఖాదినినాదంబులు భోరునఁ గలంగ భరతాదిసోదరులును కుశలవాదిపుత్రులును విజయాదిపాత్రులును సుమంత్రాది మంత్రులును విభీషణాదిరాక్షసులును హనుమత్సుగ్రీవ జాంబవదాదివానరభల్లూకప్రభువులును గొలువ సకలమనుజ దనుజవనచరసేనామధ్యంబున కరుగుదెంచి, అఖిలశాఖామృ గంబుల రావించి అయిదేసివెల్వలకు నొక్కొక్కరాజు నేర్పరించి నిలువవలెనని కుముదగవాక్షనీలగవయగంధ మాధనగోముఖజ్యోతిర్ముఖమైందద్వివిదపనసఋషభ శరభనలగజకేసరులను ముఖ్యవానరులకుఁ బదునేగురికిఁ బట్టంబులు గట్టి వారికెల్ల యుద్ధసమయంబు దెలుప జాంబ వంతుని నియోగించి యిందఱఁ గాపాడుమని హనుమంతునిం బ్రతిష్ఠించి అమ్మహాసేనకు దండనాయకునిగా సుగ్రీవు నభి షిక్తుం జేసి పట్టంబు గట్టి యువరాజపట్టంబున కంగదుం బాటించి అందఱు నొక్కపౌఁజుగాఁ జేసి అమ్మహావ్యూహం బునకుఁ జుట్టును రాక్షసద్వాదశాక్షౌహిణుల నుండ నాజ్ఞా పించి సకలదేశాధిపచమూసముదయంబు నవలోకించి తద్బ లంబు మూఁడుమొనలుగా నేర్పరించి యమ్ముమ్మొనలకు భరతశత్రుఘ్నలక్ష్మణుల నధిపతులుగా సమకట్టి వారికి బాస టగాఁ బుత్రపౌత్రాదుల నిలిపి వారికిఁ దోడుగా నుత్తమ తురంగసహస్రంబుల నేర్చి వానికిం బ్రాపుగా గంధదంతా వళంబులం గోటగాఁ బూన్చి వానికి సహాయంబుగా రథసముద యంబును నిలిపి వానికిం గావలిగా భటసముదయంబుల</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> c45dd3w39w0j8tbc8x37vyfkuh2yaf4 104 216199 565661 564792 2026-07-19T05:10:54Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565661 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>నియమించి వారలు వ్యధాధీనంబు గాకుండ దేవతల ప్రార్థించి మఱియును.</poem>|ref=80}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>మానవవానరదానవ <ref>సేనలకు న్నాసుషేణుక్షేమంబున సుస్థానంబున సారథిగాఁ బూనిక మన్నించి నిఖిలపూజ్యునిఁ జేసెన్.</ref>సేనల నడిపింప నాసుషేణునిఁ దేజో భానుని ధైర్యస్థైర్యని ధానుని రావించి యతనిఁ దగ మన్నించెన్.</poem>|ref=81}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>మన్నించి రాఘవేశ్వరుఁ డన్నిదళంబులకుఁ దత్తదధినాథులకుౝ ఎన్నఁ బతిత్వము మీఱఁగఁ బన్నుగ సుర లలరఁ బట్టభద్రుం డయ్యెన్.</poem>|ref=82}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అప్పుడు సంతోషంబునఁ గుప్పలు గొనఁ గుసుమవృష్టి గురిసిరి సురలుం జప్పుడుగ మొఱసె భేరులు తప్పక కాహళులు శంఖతతు లవి మ్రోసెన్.</poem>|ref=83}} {{Telugu poem|type=<ref><poem>సీ. అమ్మహాబలముల కడలె బ్రహ్మాండంబు తారలు డుల్లె విధాత వణఁకె నమ్మహాభరమున కహిరాజు నోర్వక తలవంచుకొనె రసాతలమునందు నమ్మహాభీషణం బరసి సాంబశివుండు రజతాద్రి ఘనగహ్వరమున డాగె నమ్మహాధాటికి నఖిలదిగ్గజములు మొదటికి నొక్కొక్కమూల నణఁగె గీ. యముఁడును వణంకెఁ బ్రళయకాలాగ్ని యడఁగె దూసె మృత్యువు వారిధుల్ ధూళిఁ గలసెఁ బిడుగులు దొరంగె నచలముల్ భీతి నొందె వింతలు చెలంగె నాబలువీటి నంత.</poem></ref>సీ.|lines=<poem>అమ్మహారవముచే నాకాశ మల్లాడె బ్రహ్మాండ మటు పటపటనఁ బగిలె</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> 1j2at8lxg5wdxd34bekwhvekgq3n94e 104 216200 565663 564793 2026-07-19T05:15:08Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565663 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>నమ్మహాభరమున కహిరాజు నోర్వక తలవంచుకొనె రసాతలమునందు నమ్మహాభీషణం బరసి మై సగముగా శివుఁడును జాలిఁ గృశింపఁ దొడఁగె నమ్మహాధాటికి నఖిలదిగ్గజములు మొనదప్పి యొక్కొక్కమూల దాఁగెఁ</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>గాల మరయుచు నుండెఁ బంకజభవుండు తలఁకి యప్పుడు మృత్యువు తల్లడిల్లె వారినిధులెల్లఁ బిండలివండులయ్యె నస్తగిరిశృంగమున వ్రాలె నంత నినుఁడు.</poem>|ref=84}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>శ్రీజానకీనాథ శిష్టప్రతీపాల కరుణాకటాక్షవీక్షణ పరాకు సకలలోకారాధ్య శాశ్వత సర్వజ్ఞ కలుషఘ్న వీరరాఘవ పరాకు దైత్యసంహార సుందరదేహ భక్తమం దార తాటకవిధూనన పరాకు గాధేయనందనక్రతురక్షణాహల్య శాపవిమోచనజయ పరాకు</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> adduc6ewbnzssprq9u48doj3h25fu56 104 216201 565664 564794 2026-07-19T05:44:43Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565664 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>అనుచు బలములు చెలరేఁగి యెనసి గంతు లిడుచు శతకంఠుపురమున కెపుడు నడతు మనుచు నుత్సాహమును బొంది యాత్మలోనఁ జెలఁగియున్నట్టి యాబలసేనఁ జూచి.</poem>|ref=85}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఉర్వీశ్వరుఁడును గాలోచితకృత్యముల్ సలిపి సంగరమహోత్సాహమునను బంతంబుతో జాంబవంతుని రప్పించి యాపెద్దవలనఁ బ్రతాకలంక కరిగెడుమార్గంబు నమ్మార్గమునఁగల మహిమంబులును హనుమంతుతెఱఁగు నతనిలావునఁ జతురబ్ధిలంఘన మొన రింపవచ్చుటయును సొంపు మీఱఁ</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>వెలిసి యమ్మహామహువిడిదికిని బనిచి దమరు నంతట సీతాగృహమున కేగి యచటఁ దమ్ములు దానును నారగించ విడియములు చేసి యసదృశవిభవములను.</poem>|ref=86}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>తదనంతరంబ తమగురుం డగువసిష్ఠుని రావించి అతండును తానును సహోదరులును బుత్రపౌత్రులును సీతయును గూడి శతకంఠునిఁ దృణీకరించు వనచరవ్యూహమహిమంబులును సామగ్రియును రాక్షసబలపరాక్రమంబులును ఛప్పన్న దేశాధీశు లగువారి ప్రతాపంబులును వక్కాణించుచుండ నాసమయంబున సీతామహాదేవి తనజీవితేశ్వరుం డగురఘు నాయకునిఁపలుకులఁ గరుణారసంబు చిలుకఁ గడకంట నవలో కించి మృదుమధురవచనంబులు మెల్లన నిట్లనియె.</poem>|ref=87}}<noinclude><references/></noinclude> 5o9ab9glego9txehwq27tuxu160w0up 104 216202 565665 564795 2026-07-19T05:58:25Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565665 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ప్రాణవల్లభ మున్నుఁ బంక్తికంథరుతోడ బోరునప్పటి భవద్భూరిబాహు బలపరాక్రమములు <ref>బాణసంధానంబుఁ జాతుర్యముఁ దదుపసంహరణము</ref>బాణసంధానచా తురియును దదుపసంహరణములును రథగతిక్రమము సారథిచమత్కృతియును నుత్తరప్రత్యుత్తరోన్నతియును గడుచిత్ర మని చెప్పఁగా విని నేనాఁటఁ గొలె మీరు యుద్ధంబు సలుపునపుడు</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=|lines=<poem>చూడఁగాఁ గోరి మఱొకరక్షోగణేంద్రుఁ డెప్పు డుదయించునో యని యెదురుచూతుఁ గామ్యమెల్లను ఫలియింపఁగలిగె నేఁడు <ref>విజయమును గాంతు ననుఁ గొని వెడలు మనికి</ref>మీజయముఁ గాంతు ననుఁ గొని యాజి కరుగు.</poem>|ref=88}} {{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>పూని శతాస్యుఁడుౝ యమునిపోలిక మీరును సంగరంబులో నేనుఁగుతోడ నేనుఁగు మృగేంద్రముతోడ మృగేంద్రముౝ దవో గ్రానలముౝ దవానలము నద్రియు నద్రియు డాయుకైవడిౝ సేనలతోడఁ బోరెడివిశేషము చూచెదఁ జిత్తగింపవే.</poem>|ref=89}} {{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అనవరతంబు శోభనగృహంబునకుౝ మఘ మాచరించుతా వునకును సద్వ్రతంబులను బొందుగఁ జల్పెడిసీమకుౝ శ్రుతుల్ వినఁ జనుచోటికిౝ సకలవిశ్వభయప్రదయుద్ధభూమికిౝ వనితలతోడఁ గూడి చనవచ్చు టెఱుంగవె ప్రాణనాయకా.</poem>|ref=90}}<noinclude><references/></noinclude> gpuqy3lginj588v66eppe2tcy5iujun 104 216203 565666 564796 2026-07-19T06:06:47Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565666 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అన విని రాఘవుఁడు హృదయంబున నద్భుతమంది యందియీ వనజదళాక్షి కీకలహవాంఛ జనించుట కేమి హేతువో వినుమని యెన్నఁ డిట్టి యవివేకపుయాత్రకు సమ్మతింప ది ట్లనుకొన నేల దైవకృతమంతయు దప్పునె యెన్నిభంగులన్.</poem>|ref=91}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని యిట్లు డోలాయమానమానసుండై నిజాంగనం గాంచి తదీయశరీకసంజనితతేజోవిశేషంబు మధ్యాహ్నమార్తాండ మండలంబును ధిక్కరించి సకలబ్రహ్మాండంబులు పిక్కటిల్లఁ దనకన్నుఁ గవకు మిఱుమిట్లు గొలుపఁ దలయూఁచి యిట్టి సహాయంబున శతకంఠునిఁ దృణలీల సాధింపవచ్చునని వెండియు జానకి నిజాకారంబు వీక్షించి లోకంబులఁ గలుగు రాజకుమారికాజనంబుల యట్లు భావించుచు మనుజవేషుండు గావున నమ్మహామహిమావిశేషంబులు తెలియ నలవిగాక భరతశత్రుఘ్నలక్ష్మణులమొగంబులు చూచి వారును వసి ష్ఠుండును వినుచుండ సీతామహాదేవి కిట్లనియె.</poem>|ref=92}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>చిలుకపల్కులు విని యులుకు కోమలివి దు ర్విమతార్భటంబులు వినఁగఁ గలవె ఎదు రెవ్వరాడిన మదిఁ గుందు సుగుణవు ప్రత్యర్థిభాషలు పడఁగఁగలవె వెన్నెలకాకకు వెఱచెడి యబల వ త్యుగ్రబాణాగ్నికి నోర్వఁగలవె స్ఫటికంపుసోపానపంక్తుల నొంటిమై నిలలేవు రథముపై నిలువఁగలవె</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ఏల పలికితి వీబుద్ధి యెట్లు పుట్టె గలహగతు లేడ నీ వేడ గమన మేడ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> emnd10q182c7jg8vz5oweqn7vb2inma 565667 565666 2026-07-19T06:07:34Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 565667 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అన విని రాఘవుఁడు హృదయంబున నద్భుతమంది యందియీ వనజదళాక్షి కీకలహవాంఛ జనించుట కేమి హేతువో వినుమని యెన్నఁ డిట్టి యవివేకపుయాత్రకు సమ్మతింప ది ట్లనుకొన నేల దైవకృతమంతయు దప్పునె యెన్నిభంగులన్.</poem>|ref=91}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని యిట్లు డోలాయమానమానసుండై నిజాంగనం గాంచి తదీయశరీరసంజనితతేజోవిశేషంబు మధ్యాహ్నమార్తాండ మండలంబును ధిక్కరించి సకలబ్రహ్మాండంబులు పిక్కటిల్లఁ దనకన్నుఁ గవకు మిఱుమిట్లు గొలుపఁ దలయూఁచి యిట్టి సహాయంబున శతకంఠునిఁ దృణలీల సాధింపవచ్చునని వెండియు జానకి నిజాకారంబు వీక్షించి లోకంబులఁ గలుగు రాజకుమారికాజనంబుల యట్లు భావించుచు మనుజవేషుండు గావున నమ్మహామహిమావిశేషంబులు తెలియ నలవిగాక భరతశత్రుఘ్నలక్ష్మణులమొగంబులు చూచి వారును వసి ష్ఠుండును వినుచుండ సీతామహాదేవి కిట్లనియె.</poem>|ref=92}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>చిలుకపల్కులు విని యులుకు కోమలివి దు ర్విమతార్భటంబులు వినఁగఁ గలవె ఎదు రెవ్వరాడిన మదిఁ గుందు సుగుణవు ప్రత్యర్థిభాషలు పడఁగఁగలవె వెన్నెలకాకకు వెఱచెడి యబల వ త్యుగ్రబాణాగ్నికి నోర్వఁగలవె స్ఫటికంపుసోపానపంక్తుల నొంటిమై నిలలేవు రథముపై నిలువఁగలవె</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ఏల పలికితి వీబుద్ధి యెట్లు పుట్టె గలహగతు లేడ నీ వేడ గమన మేడ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> 4exnerg2awsvr2jcgdm2rdq8k6p6sbn 104 216204 565668 564797 2026-07-19T06:24:13Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565668 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>శతముఖునిఁ జంపి వానిదేశమునఁ గలుగు వస్తువులు నీకుఁ గొనితెత్తు వలవ దుడుగు.</poem>|ref=93}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఆరూఢమధురవీణారవంబులు గావు ప్రతిభటాభీలహుంకృతులు గాని కళ్యాణసమయసత్కాంతావ్రజము గాదు భయదరాక్షసకదంబములు గాని కొలఁది వాసించు కుంకుమగంధ మది గాదు మఱి రక్తజంబాలమయము గాని పర్యంకమల్లికాప్రసవమార్గము గాదు <ref>సమరభల్లప్రచండములు గాని</ref>చండభల్లప్రపంచంబు గాని</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>తలఁప సుఖకేళి గాదు యుద్ధంబు గాని మురియుటలు గావు ఘనమృత్యుముఖము గాని నాతి మున్నిట్లు చని మోసపోతిఁగాదె రాక కూడదు వికచనాళీకనయన.</poem>|ref=94}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>నావిని తనమాట నాథుఁ డనుగ్రహిం చుటయు లేకున్న నించుక తలంకి బాష్పారుణితనేత్రపద్మయై మో మఱ వాంచి యల్లన నేల వ్రాసికొనుచుఁ బతిమోము చూచుచుఁ బటుకుచోపరిదివ్య చేలాంచలము గండసీమ నొత్తి పలుకుదునో యని పలికినఁ దా మళ్లి పలుకునో పలకఁడో యలుక ననుచుఁ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> cinczi4aq5m5nzriknagn2nxfngg3pg 104 216205 565669 564798 2026-07-19T06:36:33Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565669 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>భయము భక్తియు నుద్దండభండనప్ర యాణవాంఛయుఁ దనహృదయమునఁ బెనఁగ నావసిష్ఠుండు మఱఁదులు నతిముదమున వినఁగఁ గ్రమ్మఱఁ బలికె నవ్విభునితోడ.</poem>|ref=95}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ధరణినాయక వినవయ్య తావకీయ మహితభుజపర్వతంబులమఱువునందు నిలిచి చూచెదఁ బోరు మీనేర్పు నేను సమరయాత్రకు భంగంబు సలుపఁదగునె.</poem>|ref=96}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని మఱియు ననేకప్రకారంబుల జనవరునిమనసు రంజిల్లం జేసి పదంబులం బడిన లేవనెత్తి రఘువరుండు నిజగురుము ఖావలోకనంబు గావించి యిందు కెయ్యది తెఱంగన్నఁ దత్సకలవిద్యాగరిష్ఠుం డగువసిష్ఠుండు నిజతపోమహిమంబు వలన భూతభవిష్యద్వర్తమానప్రవర్తనంబుల తెఱంగు లెఱుఁగుంగావున జానకీప్రభావంబు దెలసి యమ్మహాశక్తివలన శతకంఠునిమరణంబును రామునివిజయంబును నిశ్చయంబు చేసి యేకాంతంబున నిట్లనియె.</poem>|ref=97}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>రామ మీరామ గోరెడి రాక కనుమ తించి చనుమా వధూటి యేతెంచినపుడె యమ్మహామూర్తివలన శతాస్యుఁ డీల్గు జయము చేకూఱు మీకును సత్యముగను.</poem>|ref=98}} {{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>అది యెట్లన్నఁ దదీయదైత్యవరుఁ డాయబ్జాసనుం గూర్చి సొం పొదవౝ ఘోరతపంబు చేసి మఱిబా గొప్పంగ మెప్పించి సా వరదా శాంతవిచార నాకుఁ బురుషప్రాయంబుచేఁ జావు లే నది సత్యంబుగ ని మ్మటంచును వరం బాభీలతం గైకొనెన్.</poem>|ref=99}}<noinclude><references/></noinclude> 6qymqtzyoewn1kweng5plepfw5fz10v 104 216206 565684 564799 2026-07-19T10:30:25Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565684 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>కాననభేద్యుఁడైన శతకంఠుఁడు జానకిచ్చే నణంగునే గాని మఱొండుశౌర్యులను గైకొనఁ డంగనచేతఁ జచ్చుటల్ మానవనాథ సిద్ధమది మావచనంబులు కల్లగావు సు మ్మానలినాక్షిఁ దోడుకొని యాహవభూమికిఁ బోవు టొప్పగున్.</poem>|ref=100}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem><ref>ఏదేవదేవికి నేదేవదేవాదిదేవతల్ దాసులు దివ్యకీర్తి యేకాంత కేకాంతి కేకాన్త వేదాంతతత్త్వరహస్యంబు దనరఁ గలుగు నేకొమ్మ కేకాక్షరేక్షరక్షోరూప రూపపంచాక్షరిరూఢి నెసఁగు నేశక్తి కాసక్తి నీయబ్జభాండంబు నాటపట్టైయుండు నఖిలమునకు</ref>ఏతల్లి దాసదాసీతతుల్ బ్రహ్మస దాశివవిష్ణులుఁ దత్సతులును పరఁగ నేవనిత నివాళిపళ్లెరములు బంధురకైరవపద్మహితులు ఏయమ్మ బోనపుటిండ్లనఁ జెలువొందుఁ దలపోయఁగా సప్తజలనిధులును ఏమహాశక్తికి నెల్ల బ్రహ్మాండంబు లనవరతంబును నాటపట్టు</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>లొనర నేసతి యూర్పుల నుదయమైరి మూఁడుమూర్తులు నీజగన్మూల మెద్ది యప్పరంజ్యోతి సీతగా నాత్మఁ దలఁపు కేవలాంగనగాఁ జూడ కీవు నృపతి.</poem>|ref=101}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఈపరమరహస్యంబు బాహ్యంబు గాకుండ నీచిత్తమందు నునిచి సీతాసమేతుండవై యుద్ధంబున కరిగి శతకంఠునిం బరిమార్చి గొబ్బున మరలి రమ్మని యాశీర్వదించి వెండియు వసిష్ఠుం డిట్లనియె.</poem>|ref=102}}<noinclude><references/></noinclude> 09i0zclrnfoftb7an4j5glti88m1i11 104 216207 565689 564800 2026-07-19T10:43:18Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565689 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>అంత ఫల్గుని యెల్లి దినాంతమైనఁ గమలమిత్రుఁడు గగనమధ్యమునఁ గదియ జైత్రయాత్రకు నప్పుడే చనఁగవలయు మనసు రంజిల్ల నేగుమీ జనవరేణ్య.</poem>|ref=103}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>ఆర్తరక్షక యిట్టిమూహూర్తమందుఁ గదలి శతకంఠుఁ బరిమార్పుకదనమునను అస్త్రశస్త్రాధిపతుల నీయాత్మఁ దలఁపు సేన నెల్లను బురికొల్పు మానవేంద్ర.</poem>|ref=104}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన విని రామచంద్రుండును సాంద్రతరాశ్చర్యమాన సుండై జానకీప్రయాణంబునకు సమ్మతించి సంభ్రమింపుచు నుండె వసిష్ఠుడును గృహంబున కరిగెఁ దమ్ములును మిత్రులును దమతమవిడుదులకు జనిరి రఘునాయ కుండును సుఖనిద్రం జెందెనంత <ref>సీ. ఉదయకాలంబున ముద మొప్ప మంగళపాఠకు లరుదెంచి భక్తి మీఱ వేణువీణావాదవిమలస్వరంబులు గాంధారిమళహారిగౌళనాట భూపాళసురటికాంభోదినారాయణి మొదలైన రాగముల్ ముద మెలర్ప వానిమిత్రంబులు వరుసను నయనముల్ కాలంబు లఘువులు కడు ముదమున గీ. ముఖ్యడోలావితానముల్ సఖ్య మలర యౌర దశరవసంపూర్ణయనముదాత్త స్వరితప్రత్యయ మందంత సరణి మధ్య మమును సరిగమపదనిసామగరిగరిస జంపె మటియయు నటతాళ మింపు మీఱ ద్రిపుట యొకతాళి రూపవిస్తీర్ణములను. క. ఈరీతిని సంగీతము, నేరుపుగాఁ బాడి మిగులు నేర్పులు గలుగౝ శ్రీరాముని మదిఁ దలఁచుచు, హేరాళముగాను సంహితేంద్రులు వినఁగన్.</ref>నుషఃకాలంబున మంగళ పాఠకు లరుదెంచి వీణానాదంబుల నింపుసొంపుగా భూపాల</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> cettkua5y4bejis37m2odpjrk5zsoxq 104 216208 565691 564801 2026-07-19T10:52:49Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565691 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>దేశాక్షి దేవగాంధారి మలహరి నారాయణి వసంతాది రాగంబుల ననురాగంబు గావించి వానిమిత్రంబులు నయ నంబులును కాలంబులును లఘుముఖడోలాదివితానంబు లును లవుర సౌరవరవంబులును మధురమందరమధ్యమ తారకంబులును రాయిస్థాయిరవంబులును సరిగమపధనిసాది కళికోత్కళిక జంపె మట్టిమ అటతాళ ఏకతాళ త్రిపుట రూపక ముఖానేకతాళంబులును దెలిపి యిట్లనిరి.</poem>|ref=105}} {{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>సమరగుణోత్సాహ జయగుణసందోహ మేఘకోమలదేహ మేలుకొనుము మునిజనవనచైత్ర వనరుహదళనేత్ర మిత్రవంశపవిత్ర మేలుకొనుము దళితశంకరచాప కలితజయాటోప మృదుభాషణకలాప మేలుకొనుము వితతశుభాచార విమతరాడ్గజవార మృగనాయకకిశోర మేలుకొనుము</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem><ref>అనుచు శ్రీరఘురాముపాదాంబుజములు మదిని తలఁచుచు గీతము ల్ముద మెసంగఁ బాడి రంతట రఘుముఖపద్మ మలర మేలుదెఱఁగుల......</ref>అనుచు రావణకుంభకర్ణాదిదైత్య సంహృతిస్తవగీతముల్ సలుప నలరి భానువంశుండు తనముఖపద్మ మలర మేలుదేరంగ నొయ్యన మేలుకొనియె.</poem>|ref=106}}<noinclude><references/></noinclude> opxh4glfxtvmcnnrrtc8o6rg5cfue5g 104 216209 565692 564802 2026-07-19T11:28:05Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565692 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>ఈరీతిం దగ మేలు కాంచి వసుధాధీశుండు కాలోచితా చారంబుల్ గడతేర్చి భూసురనమస్కారంబులుం జేసి త త్కారుణ్యంబున దీవనల్ గొనుచు సంగ్రామప్రయత్నంబునౝ భూరిప్రస్ఫుటసత్కిరీట మచటం బూనె న్ముదం బొప్పఁగన్.</poem>|ref=107}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అన్నరవరునిశిరంబునఁ జెన్నలరెఁ గిరీట మపుడు <ref>జిగిమించుచుఁ బూర్వోన్నతగిరిశిఖరంబున</ref>జిగిమించుచుశుం భన్నీలశైలశిఖరిని సన్నిహితమహార్కుఁబోలెఁ జర్చింపంగన్.</poem>|ref=108}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem><ref>చ. అదియునుగాకయున్న తగినట్టి విచిత్రసువర్ణకాంతి యిం పొదవి విహార యీరమణి భూషణముల్ ధరియించియున్న స మ్మదమునఁ బూని సీత తనమానసమందుఁ బతివ్రతాగుణా స్పదమని వేఱె భూషణముఁ బట్టిఁ బనేమి యటంచు నుండఁగన్. వ. అత్యంతమనోత్సాహంబున రణప్రయాణసమయంబున నుండె నంత. గీ. సురలు భూసురు లత్యంతజృంభణమున వినుతి సేయంగ నావసిష్ఠునిమతమున సమయ మిదియని సకలసంభ్రమము లలర.</ref>అదియునుగాక మఱియు ననేకచిత్రమణిభూషణపరంపరలు దివ్యాంబరంబులు ధరియించినం గనుంగొని సీతామహాదేవి తనపతివ్రతాధర్మంబే భూషణంబుగాని కొండొకయలంకా రంబులు గలవే యని సమరప్రయాణప్రయత్నంబున నుండె నంత.</poem>|ref=109}} {{Telugu poem|type=గీ.|lines=<poem>దేవభూదేవతతులు నుతింప యాత్ర కావసిష్ఠుండు నిది సమయం బనంగ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude> 4lzdwaj9dt34pq8ugmchhmlrrra5eos 104 216210 565693 564803 2026-07-19T11:36:27Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565693 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>బరఁగ రాక్షసలోకగర్భములు వగుల నపుడు చఱపించె జైత్రప్రయాణభేరి.</poem>|ref=110}} {{Telugu poem|type=మహాస్రగ్ధర.|lines=<poem>అదరెౝ బ్రహ్మాండభాండం బరుదుగఁ జలనం బందె సప్తాంబురాసుల్ చెదరె న్నక్షత్రపంక్తుల్ జిగిబిగిఁ బరమేష్ఠి న్భయం బందె నాత్మౝ బెదరెౝ దిగ్దానదంతుల్ బిఱబిఱఁ దిరిగెౝ భీషణంబై కులాద్రుల్ వదలెం గాలుండు జీవవ్రజములఁ గెడపౝ భాండమై భేరి మ్రోవన్.</poem>|ref=111}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తదనంతరమున రాఘవుఁ డొదవినమోదమున శుభముహూర్తముతోడౝ సుదతియుఁ దానును గడు నె మ్మదిఁ జేసెను దల్లులకు నమస్కరణంబుల్.</poem>|ref=112}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>చేసినఁ గొడుకును గోడలిఁ గోసలరాజేంద్రతనయ కుశలత మెఱయౝ భాసిల్లుచు దీవింపఁగ నాసుదతుల వీడుకొని రయంబున వెడలెన్.</poem>|ref=113}} {{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>భరతశత్రుఘ్నలక్ష్మణు లరుదుగ దీవింప వెడలి రగ్రజుతోడం గర మొప్పఁ బుత్రపౌత్రులు నరిగిరి రయమునఁ గనత్సురాధిపు లలరన్.</poem>|ref=114}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇవ్విధంబునఁ బుత్రపౌత్రనిచయంబును సకలబంధునివహం బును దనతోడ నడువ నంతఃపురంబుదా నభిజిన్ముహూర్తం బున వెడలి సుమంత్రాదిమంత్రుల నయోధ్యాపురపరిపాల నంబునకు నియోగించి పురమధ్యంబునం జనుసమయంబున.</poem>|ref=115}}<noinclude><references/></noinclude> 6ezfx9sgothxzkixwj945kqhcaq4okr 104 216211 565697 564804 2026-07-19T11:55:12Z దేవీప్రసాదశాస్త్రి 4290 /* అచ్చుదిద్దారు */ 565697 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>శ్రీరస్తు భూపాలశేఖరా! యని సర్వ గీర్వాణజనము లాశీర్వదింప శుభమస్తు సౌజన్యచూడామణి యటంచు విప్రవర్గములు దీవించుచుండ నెలమి సమస్తగ్రహైకాదశస్థాన ఫలమ స్తనుచు జ్యోతిషులు చెలంగ <ref>విజయోస్తు సకలసద్విభవరాజబిడౌజ యనుచు సత్కవులు స్తుత్యములు చేయ</ref>నభ్యుదయపరంపరాభివృద్ధిగఁ గవీ శ్వరులు గవిత్వలక్షణముఁ దెలుపఁ</poem>|ref=}} {{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>గాంతలభ్రంకషోజ్వలకలితభర్మ హర్మ్యరమ్యాగ్రముల నెక్కి యలరుకొనుచు నగుచు దూర్వాక్షతప్రసూనములు చల్లఁ బూర్ణకుంభద్వయంబును బొడఁగనుచును.</poem>|ref=116}} {{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇట్లరిగి.</poem>|ref=117}} {{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>హాటకకేతనంబును జయప్రదషోడశరత్నచక్రముల్ కోటిమహోగ్రఘంటికలు ఘోరశరాసనబాణతూణముల్ పాటవమైనసారథియుఁ బ్రస్ఫురవర్మభయంకరస్ఫుర ద్ఘోటసహస్రముం గలయకుంఠితదివ్యరథంబుఁ గన్గొనెన్.</poem>|ref=118}} {{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>కనుఁగొని ఘంటికాపణవకాహళభేరీమృదంగవాద్యముల్ వనధిపరీతభూస్థలి నవక్రత నిండుచు బోరుగొల్పఁగాఁ దనగురుఁ డావసిష్ఠుఁడు ముదంబున మున్నె యనుగ్రహింప న య్యినకులనాథుఁ డెక్కెఁ దనయింతియుఁ దాను సురాలి మెచ్చఁగన్.</poem>|ref=119}}<noinclude><references/></noinclude> 3iv1r4ywqimzjb96i6uu7lftvfbqqza 0 216624 565603 2026-07-18T12:01:54Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కొండపల్లి శేషగిరిరావు | ముందరి = [[../కొండా లక్ష్మణ్ బాపూజీ/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు...' 565603 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కొండపల్లి శేషగిరిరావు | ముందరి = [[../కొండా లక్ష్మణ్ బాపూజీ/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=297 to=299 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] qtuebm0qwmzg9lowac46gfz3qc9yulh 565604 565603 2026-07-18T12:04:04Z Rajasekhar1961 50 565604 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = సురభి వాణీదేవి | అనువాదం= | విభాగము = కొండపల్లి శేషగిరిరావు | ముందరి = [[../కొండా లక్ష్మణ్ బాపూజీ/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=297 to=299 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] 91xmrvqpe8d3fj1wb7sjo5ewlu56wu7 0 216625 565605 2026-07-18T12:40:02Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కోవెల సంపత్కుమారాచార్య | ముందరి = [[../కొండపల్లి శేషగిరిరావు/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తు...' 565605 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కోవెల సంపత్కుమారాచార్య | ముందరి = [[../కొండపల్లి శేషగిరిరావు/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=300 to=303 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] iqy01ju6yigyyycc5eqwqa76kk791b4 565606 565605 2026-07-18T12:40:38Z Rajasekhar1961 50 565606 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = గండ్ర లక్ష్మణరావు | అనువాదం= | విభాగము = కోవెల సంపత్కుమారాచార్య | ముందరి = [[../కొండపల్లి శేషగిరిరావు/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=300 to=303 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] 914znb55er3i97v31xhuycnlpbi8kds 3 216626 565618 2026-07-18T13:56:44Z శ్రీరామమూర్తి 1517 [[WP:AES|←]]Created page with '{{Subst:స్వాగతం}}' 565618 wikitext text/x-wiki == స్వాగతం == <div style="align: center; padding: 1em; border: solid 2px Orange; background-color: Orange;"> <div class="center"><span style="font-size:large; color:black;">{{PAGENAME}} గారు, తెలుగు వికీసోర్స్ కు <span style="color:white;">స్వాగతం!</span>! [[దస్త్రం:Wikisource-logo.svg|40px]]</span></div></div> <div style="align: left; padding: 1em; border: solid 2px Orange; background-color: white;"> {{PAGENAME}} గారు, [[w:వికీసోర్స్|తెలుగు వికీసోర్స్]] కు స్వాగతం! వికీసోర్స్ లో సభ్యులైనందుకు అభినందనలు. *ఈ సముదాయములో మీ పని సజావుగా సాగుతుందని ఆశిస్తున్నాం. సహాయము కావాలిస్తే, ఇక్కడ [[సహాయము:Contents|సహాయ పేజీలు]] చూడండి.(ముఖ్యంగా [[సహాయం:గ్రంథాలను చేర్చటం|గ్రంథాలను చేర్చటం]] మరియు [[Wikisource:శైలి మార్గదర్శిని|వికీసోర్స్ యొక్క శైలి మార్గదర్శిని]] కొత్తవారికి ఉపయోగపడతాయి). ఈ సముదాయం గూర్చిన ప్రశ్నలను [[Wikisource:రచ్చబండ|రచ్చబండ]]లో అడగవచ్చు లేదా సముదాయానికి సంబంధించిన విషయాలను చర్చించవచ్చు. మీరు ఈ ప్రాజెక్టునకు సహాయం చెయ్యాలనుకొంటే ఇక్కడ చేయవలసిన పనుల జాబితా [[Wikisource:సముదాయ పందిరి|సముదాయ పందిరి]]లో ఉన్నది. * తెలుగులో ఎలా రాయాలో తెలుసుకోవడానికి [[w:వికీపీడియా:తెలుగులో రచనలు చెయ్యడం|తెలుగులో రచనలు చెయ్యడం]] మరియు [[w:వికీపీడియా:టైపింగు సహాయం|టైపింగు సహాయం]] మరియు [[w:కీ బోర్డు|కీ బోర్డు]] చదవండి. * దిద్దుబాటు పెట్టె పై భాగంలో ని కలంతోసంతకం వున్న బొమ్మ పై నొక్కిన లేక నాలుగు టిల్డెలతో <nowiki>(~~~~)</nowiki> ఇలా సంతకం చేస్తే మీ పేరు, తేదీ, టైము ముద్రితమౌతాయి. (ఇది చర్చా పేజీలకు మాత్రమే పరిమితం, చర్చ ఎవరు జరిపారో తెలియడానికి, వ్యాసాలలో చెయ్యరాదు.) * వికీసోర్స్ ను ఉపయోగిస్తున్నప్పుడు మీకేమయినా సందేహాలు వస్తే [http://te.wikisource.org/w/index.php?title={{TALKPAGENAMEE}}&action=edit&section=new&preload=template:helpme-preload&preloadtitle=సందేహం ఇక్కడ] నొక్కి, మీ సందేహాన్ని అడగండి. వీలయినంత త్వరగా వికీ విధివిధానాలు తెలిసిన సభ్యులు మీ సందేహాన్ని నివృత్తి చేస్తారు. * తెలుగు వికీ సభ్యులు అభిప్రాయాలు పంచుకొనే [http://groups.google.com/group/teluguwiki తెవికీ గూగుల్ గుంపు]లో చేరండి మరియు ఫేస్బుక్ వాడేవారైతే [http://www.facebook.com/pages/%E0%B0%A4%E0%B1%86%E0%B0%B5%E0%B0%BF%E0%B0%95%E0%B1%80/319640018072022 తెవికీ సముదాయ పేజీ] ఇష్టపడండి. * మీరు ఈ సైటు గురించి అభిప్రాయాలు [[వికీసోర్స్:అభిప్రాయాలు| ఇక్కడ]] వ్రాయండి తెలుగు వికీసోర్స్ లో మళ్ళీ మళ్ళీ కలుద్దాం. [[బొమ్మ:Smile icon.png|25px]] &nbsp;[[వాడుకరి:శ్రీరామమూర్తి|శ్రీరామమూర్తి]] ([[వాడుకరి చర్చ:శ్రీరామమూర్తి|చర్చ]]) 13:56, 18 జూలై 2026 (UTC) </div> gjwpbbeugmra00k2zy3040d757lm0z2 104 216627 565627 2026-07-18T16:57:08Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'మోలియర్. “మోలియర్” ఒక ఫ్రెంచికవి; నాటక కారుడు ; నటుడు. అశని పుట్టుక 1622 ; మరణము 1673. హాస్యరస ప్రపంచంలో అతనిది పెద్ద పేరు. అతడు సుమాగుముప్ఫై ప్రద్శనాలు వ్రాశాడు. ఆగని వధానందర్భం అప...' 565627 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" /></noinclude>మోలియర్. “మోలియర్” ఒక ఫ్రెంచికవి; నాటక కారుడు ; నటుడు. అశని పుట్టుక 1622 ; మరణము 1673. హాస్యరస ప్రపంచంలో అతనిది పెద్ద పేరు. అతడు సుమాగుముప్ఫై ప్రద్శనాలు వ్రాశాడు. ఆగని వధానందర్భం అపూర్వం; చమత్కారం అఖుడం ; అనుభవం అపారం; భాషాజ్ఞానం, అద్వితీయం; హేళన తీవ్రం. "అప్పుడు" తన దేశంలో ఉండే సంఘము యొక్క దురాచారాలున్నూ, వ్యక్తులయొక్క అవగుణాలున్నూ, అశడు పరిహసించి వ్రాసినా, శాశ్వతత్వం ఇచ్చే లక్షణాలు కొన్ని అతని రచనలో ఉండడం వల్లే, నేటి వరకూ అతని ప్రదర్శనాలు అన్య దేశీయుల్ని కూడా ఆకర్షస్తున్నాయి. ఈ ప్రదర్శనాల్లో ఉన్న విశేషాలు ఆ మోలియర్ వి; దోషాలు అనువానకులవి. అట్లా ఒప్పుకోవడమే అనువాదకులు యొక్క ధర్మం.<noinclude><references/></noinclude> bmbgbs18gw8cdkkr6grvhozrgq65zo3 104 216628 565628 2026-07-18T17:00:51Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'చెప్పులూ అవీ కాళ్ళకి ఉండగానే. కాని, పెద్దపిల్ల మందలిస్తూ "వెళ్ళకు వెళ్ళకు మలాషా, మీ అమ్మ కోప్పడుతుంది. నేను చెప్పులూ మేజోళ్ళూ తీసేస్తాను. నువ్వూ తీనెయ్. ఏం?' అంది. అల్లాచేసి,...' 565628 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />2 టార్స్టాయి కథలు</noinclude>చెప్పులూ అవీ కాళ్ళకి ఉండగానే. కాని, పెద్దపిల్ల మందలిస్తూ "వెళ్ళకు వెళ్ళకు మలాషా, మీ అమ్మ కోప్పడుతుంది. నేను చెప్పులూ మేజోళ్ళూ తీసేస్తాను. నువ్వూ తీనెయ్. ఏం?' అంది. అల్లాచేసి, పరికిణీ అంచు, మీదికి పట్టుగుని, వాళ్ళు ఆ బురద గుంటలో ఒకళ్ళకేసి ఒకళ్ళు నడవడం మొదలెట్టారు. మలాషాకి నీళ్ళ సీలమండదాకా వచ్చాయి. ఆ అమ్మాయి, ‘అబ్బో, లోతుగా ఉంది అకూల్యా ! నాకు భయంవేస్తోంది' అంది. ఆమె, 'అబ్బ, వస్తూ, ఇందులో భయానికేముందీ? అంతకంటె మరి లోతు రాదు' అంది. వాళ్ళు సమీపంలోకి రాగానే, అకూల్యా, 'జాగర్త, మలాషాః చిందకొట్టకు. మెల్లిగానడు' అంది. ఆమె ఈ మాటలు ఇంకా అందో లేదో, మలాషా తన కాల్తో బురదని దికుక్కన ఒక్కతొక్కు తొక్కింది. 'జా' మని బురదనీళ్ళు పైకి తన్ని అకూల్యా గౌను పరికిణీ నిండా పడ్డాయి. అంతటితో సరిపోలేదు, కళ్ళనిండా ముక్కునిండా కుడా పడ్డాయి అకూల్యా తన దుస్తు మీద పడ్డ బాడి డాగులు చూసుగుని కోపంవచ్చి మలాషాని కొట్టడానికి బయల్దేరింది. మలాషా హడిలిపోయి తను ఎలాంటి చిక్కులో పడ్డదో గ్రహించుగుని, కాలాచేతా బురదగుంటలోంచి బయటపడి, ఇంటికి పరారీ అయిపోవడానికి ఆయత్తపడింది.. సరిగ్గా ఆ సమయంలోనే ఆకూల్యా తల్లి ఆదారివెంట వెళ్ళడం తటస్థించగా, ఆవిడ తన కూతురి పరికిణీ అంతా బాడి మరకలు పడి కప్పులు కుడా బాడిగా ఉండడం గమనించి, ఓసి అసహ్యపు పిల్లగదే : ఏంజేస్తున్నావే?' అని ఆడిగింది. ఆకూల్యా, 'ఇల్లా చెయ్యాలనే చేసింది మలాషా' ! ' అంది.<noinclude><references/></noinclude> t4slu5z11hbr5cv3vbysvi822tfejjb 104 216629 565647 2026-07-19T02:17:23Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'తగనిసిని చెబుతాం, చెయ్యలేక అతను చచ్చిపోతాడు. అతని పెళ్ళాం ముండమోస్తుంది. అప్పుడు ఆవిణ్ణి మీరు స్వీకరించండి' అని సలహా ఇచ్చారు. వారి సలహా రాజు అనువర్తించాడు. పనివాడుగా ఎమిల్...' 565647 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" /></noinclude>తగనిసిని చెబుతాం, చెయ్యలేక అతను చచ్చిపోతాడు. అతని పెళ్ళాం ముండమోస్తుంది. అప్పుడు ఆవిణ్ణి మీరు స్వీకరించండి' అని సలహా ఇచ్చారు. వారి సలహా రాజు అనువర్తించాడు. పనివాడుగా ఎమిల్యాన్ రాజసౌధానికి రావలసి ఉంటుందనిన్నీ అతడు భార్యతో సహా వచ్చి సౌధంలోనే కాపరం చెయ్యవలసి ఉంటుందనిన్నీ రాజు ఉత్తరువులు జారీ చేశాడు. రాజమాతలు రాజాజ్ఞ ఎమిల్యానికి అందజేశారు. అతని భార్య, 'వేళ్ళు, ఎమిల్యాన్. రోజల్లా పనిచేసి, రాత్రి ఇంటికి వచ్చేనెయ్' అంది. ఎమిల్యాన్ బయల్దేరి వెళ్ళి సౌధం సమీపించగానే రాజు గారి కోశాధికారి వచ్చి, 'భార్యతో సహా రాకుండా, ఒంటరిగా వచ్చేశావేం?' అని అతణ్ణి అడిగాడు. 'ఆవిణ్ణి ఈడ్చడం ఎందుకూ ఇక్కడికీ అక్కడికీనూ ? ఉండడానికి కొంప ఉంది. గదా!' అని ఎమిల్యాన్ అన్నాడు. ఆ రోజున ఇద్దరు చెయ్యగల పని ఎమిల్యానికి అప్పగించారు. పూర్తిచెయ్యగల ఆశవదులు కునే అతడు ఆరంభించాడుగాని, సాయంత్రం పడేసరికి ఆదేమి అద్భుతమో, పని పూర్తిగా అయిపోయింది. ఆది పూర్తి అవడం చూసి కోశాధికారి తెల్లపోయాడు. మర్నాడు నలుగురు చెయ్యగలసని ఎమిల్యాన్ చెయ్యవలిసి ఉంటుందని అన్నాడు. ఎమిల్యాన్ తన ఇంటికి వెళ్ళాడు. అక్కడ అంతా సుబ్బరంచేసి నీటుగా ఉంది. పడుకునే వేడిమిద్దె వెచ్చపరిచి ఉంది, భోజనం వండి సిద్ధంగా ఉంది. బల్లదగ్గిర అతని భార్య కుట్టుగుంటూ అతనికోసం ఎదురుచూస్తూ కూచుంది. వచ్చారా అని, బల్లమీద, పదార్ధాలన్నీ అతడు తినడానికీ తాగ తుడిచి ఆవిడ<noinclude><references/></noinclude> 8tfek7es1piyck8it6cc4r97psae2dy 104 216630 565648 2026-07-19T02:19:54Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' "రెండో కారణం అధికారులు. అధికారు లంటే గవర్న మెంటు కాదు - వారికి ఉండే గొడవల్లో ఈ తెలుగుగొడవ ఎందుకు? అయినా, “వాళ్ళు తెలుగువాడి మీద కర్తవ్యం పెట్ట కుండా తెలుగుతద్దినం ఏదీ పెట్ట...' 565648 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />'రెండో డోభాష' మేష్టరు</noinclude> "రెండో కారణం అధికారులు. అధికారు లంటే గవర్న మెంటు కాదు - వారికి ఉండే గొడవల్లో ఈ తెలుగుగొడవ ఎందుకు? అయినా, “వాళ్ళు తెలుగువాడి మీద కర్తవ్యం పెట్ట కుండా తెలుగుతద్దినం ఏదీ పెట్టరు. మరి అధికారు లంటే ఎవరు? విద్యాశాఖలో తెలుగు తరఫున ఉండే పాలక వర్గంలో సభ్యులు. దిక్కు లేని తెలుక్కి వాళ్ళనే అధికారులు అనుకోవాలి. సాధార ణంగా వారిలో ఆంధేతరులు ఉండవచ్చు. వాళ్ళనిగురించి కష్టంగా ఏమీ అనరాదు. ఏమంటే వాళ్ళది తెలుగు కాదు. ఆ అధికారుల్లో ఒకరకం తెలుగు వారుండవచ్చు. వాళ్ళల్లో చాలామందిని ఏమనీ లాభం లేదు. వాళ్ళ మాతృభాష తెలుగైనా దానియందు వారికి ప్రవేశంగాని, వాత్సల్యంగాని ఉండవు. వాళ్ళు పుణ్యవశంచేత తెలుగురాని వాళ్ళవడంచేతనే ఆ అధికార పదవి అందగలిగిఉంటారు. ఇక, “ఆ అధికారుల్లోనే తెలుగులో ప్రావీణ్యత ఉండి తెలుగువిూద .ప్రసన్నత గలిగినవాళ్ళు కొందరేనా ఉండితీరతారు అనుకుం తెలుగు అటువంటివారు ఏకాకులవడంచేత స్వతంత్రించి ఎదేనా తెలుగు విషయం సంస్కరణ ఉద్దేశించినట్టాయినా, చేతులో ఉన్న ఆకాస్త అధికారంకుడా అమాంతంగా ఎక్కడ లేచి "పోతుందో అనే భీతిగలవాళ్ళవడం చేత, వాళ్ళ వల్ల కూడా తెలుక్కి ఏ ఆవరణ జరుగుతూండదు. కాని, అటువంటి ళ్ళవల్ల స్వల్పమైనటువంటి మార్చులుకొన్ని సూచింపబడచ్చు, పై వారికి డబ్బు తగులు బాటు లేకుండా ఉంటే అవి ఆచరణ<noinclude><references/></noinclude> r3zupgodgb88p7eywku4m6s7xtja6s3 104 216631 565649 2026-07-19T02:21:04Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' ప్ర - ° డబ్బుండాలిగదా. అం'ఆ' తెలుగై తే అన్యదేశాల్లో మనపట్టాలు సాగ వేమో! జ - అన్య దేశాలు వెళ్ల నేవద్దు! ప్ర - పోనీ తెలుగురాష్ట్రం: - జ - అట్టెట్టె! ఆగాలి! సౌరాష్ట్రం! విచారణ చేస్తే సం...' 565649 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />"మన" తెలు గు</noinclude> ప్ర - ° డబ్బుండాలిగదా. అం'ఆ' తెలుగై తే అన్యదేశాల్లో మనపట్టాలు సాగ వేమో! జ - అన్య దేశాలు వెళ్ల నేవద్దు! ప్ర - పోనీ తెలుగురాష్ట్రం: - జ - అట్టెట్టె! ఆగాలి! సౌరాష్ట్రం! విచారణ చేస్తే సంస్కృతం దేవలోక భాష. ఇంగ్లీషు భూలోక భాష. ఉర్దూ యోధలోక భాష. 'ఉగ్గూ' అంటే యోధులు విడిసేస్థలం అని అర్థం. యుద్ధానికి పురికొల్పే సమయంలో వివిధ భాషల యోధులకీ ఉర్దుభాషలోనే హెచ్చరికోపన్యాసం ఇస్తూం టారని చెబుతారు. మరి తెలుగో! ఇది ప్రస్తుతం గొప్ప తెలుగు వాళ్ల పట్ల పనికిమాలిందిలాగ ఉన్న భాష. మహా అంటే దీన్ని గావ భాష అవచ్చు. అందుకనే అరవలు తెలుగుకీర్తనూ జావ - శీలూ 'నేర్చి తెలుగు’పెళ్లకి శ్రవణానందంచేసి సొమ్ము చేసుగుం టారు. వీటివల్ల వాళ్లకొచ్చే ఆదాయం చూస్తే 'అరవలు తెలుగుపాటలు అర్థం చేసుకోలేరు' అని విచారించే వాళ్లు అర్థం చూడకుండా పోతున్నా రన్నమాట. ఈమధ్య తెలుగువాళ్లు -అరవల్ని ఎదో అన్నారని అరవలం ఆ ఏకమై – ఎందెందులో -ఎవ ఏకమైనా ఎవ రెవరు ఏక మైనా అసలు మెచ్చతగ్గదే! - ముందుముందు “తమరు చేసే పాటకచేరీల్లో త్యాగయ్యకీర్తన్లు పాడడం మ • నెయ్య దల్చుకున్నారని వదంతి. అదే నిజమైతే, వాళ్లు త్యజించేది త్యాగయ్య అందరూ సరిగ్గా (త్యాగయ్య - త్యాగ య్యర్ - 'అ'్యగయ్యెస్ట్ సూత్రప్రకారం) ఆ్యగయ్యర్లు అయి ఆ " -<noinclude><references/></noinclude> klfrwrrr36ys6konyvtdc6mbo5g7egq 0 216632 565651 2026-07-19T02:25:15Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కృష్ణమాచార్య శతావధాని | ముందరి = [[../కోవెల సంపత్కుమారాచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తు...' 565651 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కృష్ణమాచార్య శతావధాని | ముందరి = [[../కోవెల సంపత్కుమారాచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=304 to=307 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] ajqao20sv0q7hremqiabsl19p5vpsib 565652 565651 2026-07-19T02:25:35Z Rajasekhar1961 50 565652 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కృష్ణమాచార్య శతావధాని | ముందరి = [[../కోవెల సంపత్కుమారాచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=304 to=306 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] 4znx3gxvh2cj01aeaxuuedzmp4dep84 565653 565652 2026-07-19T02:25:56Z Rajasekhar1961 50 565653 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = సి. హెచ్. లక్ష్మణ చక్రవర్తి | అనువాదం= | విభాగము = కృష్ణమాచార్య శతావధాని | ముందరి = [[../కోవెల సంపత్కుమారాచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=304 to=306 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] sjlhbibhd2iduo3rt3jwdqxxe7cfnod 0 216633 565654 2026-07-19T02:27:49Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త | ముందరి = [[../కృష్ణమాచార్య శతావధాని/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు....' 565654 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త | ముందరి = [[../కృష్ణమాచార్య శతావధాని/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=307 to=309 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] opuu82yk6l5rz7tnp5e6hn0xcno7g2e 565655 565654 2026-07-19T02:28:21Z Rajasekhar1961 50 565655 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = కర్నాటి లింగయ్య | అనువాదం= | విభాగము = కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త | ముందరి = [[../కృష్ణమాచార్య శతావధాని/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=307 to=310 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] mpzqvjka443jl7adsc2othnb4651kpj 565658 565655 2026-07-19T03:12:09Z Rajasekhar1961 50 added [[Category:జీవితచరిత్రలు]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 565658 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = కర్నాటి లింగయ్య | అనువాదం= | విభాగము = కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త | ముందరి = [[../కృష్ణమాచార్య శతావధాని/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=307 to=310 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] mqvo6cilfv9tfr4q66shwgeb9kgkpks 104 216634 565659 2026-07-19T04:59:43Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'పశ్చాత్తప్తుడైన పాపి "అతడు ఏసుతో : ప్రభూ! మీ రాజ్యానికి మీరు రాగ లప్పుడు నన్ను జ్ఞాపకం ఉంచుకోండి -- అన్నాడు. అతనితో ఏసు : రూఢిగా నీతో అంటున్నాను, నేడే నువ్వు నాతో స్వర్గంలో ఉంట...' 565659 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" /></noinclude>పశ్చాత్తప్తుడైన పాపి "అతడు ఏసుతో : ప్రభూ! మీ రాజ్యానికి మీరు రాగ లప్పుడు నన్ను జ్ఞాపకం ఉంచుకోండి -- అన్నాడు. అతనితో ఏసు : రూఢిగా నీతో అంటున్నాను, నేడే నువ్వు నాతో స్వర్గంలో ఉంటావు''——(లూకా xxiii–12, 13) పూర్వం ఒకానొకడు భూమిమీద డెబ్భైయేళ్ళపాటు జీవిం చాడు అన్నమాటే కాని, డెబ్భైయేళ్ళూకుడా పాపాల్లోనే ములిగి తేలాడు. మంచం పట్టాడు, పట్టినాసరే పశ్చాత్తాపపడలేదు. చిట్టచివర క్షణంలో, ఇక మరణిస్తాడనగా, అండు ఏడుస్తూ, "ప్రభూ! నన్ను క్షమించు. సిలువమీది దొంగని క్షమించిన వాడవుగదా నువ్వు," అన్నాడు. అతడు ఈ మాటలు అంటూం డగానే, అతని ఆత్మ ఆతని శరీరాన్ని విడిచిపెట్టేసింది. అప్పటికి ఆపాపి యొక్క ఆత్మకి దేవుని యెడల భక్తీ దైన కృపలో విశ్వాసమూ అనుభవంలోకి రాగా, ఆ ఆత్మ స్వర్గద్వారం దగ్గరికి వెళ్ళి పరలోక రాజ్యంలోకి ప్రవేశం అర్థిస్తూ తలుపు తట్టడం జరిగింది. అప్పుడు ఆగేటులోపల్నించి ఒక కంఠస్వరం, "ఎవడా మనిషి, స్వర్గద్వారం తెరవండనితట్టుతున్నాడూ? భూమి మీద జీవించినప్పుడు వాడు చేసిన పన్లు ఏమేమిటి?" అని విన పడింది. అప్పుడు లోపలే ఉన్న నేరారోపకుడు ఆ ప్రశ్నలకి సమాధానంగా, ఆమనిషి చేసిన చెడుపనులన్నీ ఏకరువు పెట్టాడు, మంచిపని ఒకటీ చెప్పలేదు. తరవాత, మళ్ళీ మొదటి కంఠస్వరం, “పాపులు స్వర్గరాజ్యంలో ప్రవేశించలేరు. వెళ్ళిపో !" అని<noinclude><references/></noinclude> nz56v4m6qy2uvnphgamebq1788g3w0e 104 216635 565660 2026-07-19T05:01:11Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' వాణ్ణి వశపరుచుగుని, తక్కిన దానిసల్ని కుడా బెల్లించి లాగె య్యని అతణ్ణి ఆజ్ఞాపించాడు. తరవాత ఒకనాడు బానిసలంతా మంచితనం చెప్పు. కలిసి యజమాని విశ్రాంతిగా కూచుని గుంటాండే సమయం...' 565660 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />20 టాల్ స్టాయి కథలు</noinclude> వాణ్ణి వశపరుచుగుని, తక్కిన దానిసల్ని కుడా బెల్లించి లాగె య్యని అతణ్ణి ఆజ్ఞాపించాడు. తరవాత ఒకనాడు బానిసలంతా మంచితనం చెప్పు. కలిసి యజమాని విశ్రాంతిగా కూచుని గుంటాండే సమయంలో, అరిడా కుడా నోరెత్తి, 'మన యజ మాని మంచితనమే ముధ్యాతి ముఖ్యం అయినట్టు మాట్లాడ్డం బుద్ధితక్కువ. ఏ మహా శని అయినాగానీ, అతడు కోరింది మనం చేసిన నాడు, మన యెడల దయగానే ఉంటాడు. మనం మన యజమానిని సరిగ్గా సేవిస్తున్నాం. అన్ని విషయాల్లోనూ ఆయన మాటకి తాళం వేస్తున్నాం. ఆయనకి ఎదేనా సంకల్పం కలగగానే, ముంజూపుతో, ఆయన కోరేది చేస్తున్నాం, అటువం టప్పుడు ఆయన మన యెడల దయగా ఉండక ఏం జెయ్యగల డేమిటి : ఏదీ. ఆయన అన్నదానికి తాళం వెయ్యడం మానేసి, దానికి బదులు. ఏకొంచెం హానో చేసి చూడండి, కాస్త. అప్పు డెల్లా ఉంటుందో రంగు? అప్పుడు ప్రతీ యజమానీ ప్రవర్తించే టప్టే ఆయనా ప్రవర్తిస్తాడు, మనం చేసిన కీడుకి తగ్గ కీడు ముట్ట చెప్పేస్తాడు, మిక్కిలి దుష్ట యజమాని అన్నాడు. లాగ !" తక్కిన బానిసలు ఆలిబా చెప్పిందాన్ని చెప్పిందాన్ని వ్యతికరించడం మొదలెట్టారు. చిట్టచివరికి పందెం అంటే పందెంలోకి దిగింది. తమ యజమానికి కోపం తెప్పించుతా నని ఆలిడా అచ్చు గున్నాడు. అతడట్లా చెయ్యలేకపోతే, అతడి పండగదుస్తు అతడు వదులుకునే టట్టున్నూ, అతడు నెగ్గితే తక్కిన వాళ్ళంతా తమ పండగదుస్తులు వదులుకునే టట్టున్నూ ఒప్పందు ఆయారు.<noinclude><references/></noinclude> 3apeh4zawqp2oprnhnluop7n1wby2l8 104 216636 565662 2026-07-19T05:11:57Z Rajasekhar1961 50 /* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'లోపల `న ప్రశ్నలు మళ్ళీ ఓసారి వసవానికి జ్ఞాపకం చేద్దాం. అని ఆతడు అనుకున్నాడు, వనవాసి బయటే మోకరించి క్రికం నాడు తవ్విన మళ్ళల్లో విత్తులు చల్లుకున్నాడు. రాజు అకణ్ణి సమీపిస్తూ...' 565662 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />టార్ స్థాయి కథలు</noinclude>లోపల `న ప్రశ్నలు మళ్ళీ ఓసారి వసవానికి జ్ఞాపకం చేద్దాం. అని ఆతడు అనుకున్నాడు, వనవాసి బయటే మోకరించి క్రికం నాడు తవ్విన మళ్ళల్లో విత్తులు చల్లుకున్నాడు. రాజు అకణ్ణి సమీపిస్తూ, “మహాజ్ఞానీ, కడసారి ప్రార్థిస్తున్నాను నా ప్రశ్న లకి తమ సమాధానాల గురించి." అన్నాడు. మోకరించే ఉంటూ, వనవాసి, "సమాధానాలు చెప్పేయ్యడం అయిపోయిందే :" అన్నాడు. తన మొహం ఎత్తి ఎదరున్న రాజుని చూస్తూ. రాజు--సమాధానాలు చెప్పెయ్యడం అయిపోయిందా ? ఏమిటి తమ అభిప్రాయం? వనవా?నీకు తెలియడం లేదూ ? విను. నా దౌర్బల్యం గురించి నిన్న నువ్వు జాలి వహించి నామళ్ళు తవ్వి పెట్టకుండా వెళ్ళిపోయావే అనుకో. గడ్డంమనిషి నిన్ను అటకాయించి ఉండేవాడు, వనవాసితో ఉండకపోతినే అని నువ్వు పశ్చాత్తాప పడి ఉండేవాడవు. కాబట్టి మిక్కిలి ముఖ్యమైన కాలం ఎదీ అంటే నా మడీ నువ్వు తవ్వి పెట్టినకాలం. అప్పుడు నీకు ముఖ్యమైన మనిషిని నేను, నీ ముఖ్యమైన పని ఏదీ అంటే ఇతరులకి మేలు చెయ్యడం. కరవాత, ఆమనిషిమనకేసి పరిగెత్తి వచ్చినప్పుడు, మిక్కిలి ముఖ్యమైన కాలం ఎదీ అంటే నువ్వు అతనికి ఉపచారం చేసిన కాలం. ఏమంటే, అతడికి ఆకాలంలో నువ్వు కట్టు కట్టకపోతే, నీతో సౌసా యింపు చేసుగోకుండా అతదు గతించి ఉండేవాడు. అందు కని అప్పుడు అతడే నీకు ముఖ్యవ్యక్తి అయాడు. ఆతడికి నువ్వు చేసిన ఉపచారమే మిక్కిలి ముఖ్యమైన పని<noinclude><references/></noinclude> lsbe8sfktwximtr7mshfujfi21klvv6 0 216637 565670 2026-07-19T09:12:49Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కుమారయ్య (జస్టిస్) | ముందరి = [[../కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=311...' 565670 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కుమారయ్య (జస్టిస్) | ముందరి = [[../కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=311 to=314 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] bi4rjlm6gpko48otp2ng4dovkytlo5p 565671 565670 2026-07-19T09:13:28Z Rajasekhar1961 50 565671 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = కుమారయ్య (జస్టిస్) | ముందరి = [[../కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=311 to=312 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] ddp1bm4ylxolzvqe16mpyru6c6rbkko 565675 565671 2026-07-19T10:08:22Z Rajasekhar1961 50 565675 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = అన్నవరం దేవేందర్ | అనువాదం= | విభాగము = కుమారయ్య (జస్టిస్) | ముందరి = [[../కొత్తూర్ సీతయ్య గుప్త/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=311 to=312 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] a0hpl21oyz593q2vxqeunvo1y2nwq3m 107 216638 565674 2026-07-19T10:01:42Z శ్రీరామమూర్తి 1517 [[WP:AES|←]]Created page with 'ఈ పుస్తకములో 2, 3, 4, 5, 6 పేజీలు లేవు. గుర్తించగలరు. --~~~~' 565674 wikitext text/x-wiki ఈ పుస్తకములో 2, 3, 4, 5, 6 పేజీలు లేవు. గుర్తించగలరు. --[[వాడుకరి:శ్రీరామమూర్తి|శ్రీరామమూర్తి]] ([[వాడుకరి చర్చ:శ్రీరామమూర్తి|చర్చ]]) 10:01, 19 జూలై 2026 (UTC) rdkaeeaafgje97pyz1zwqdf4fwnv36o 0 216639 565676 2026-07-19T10:10:59Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎం. ఎల్. జయసింహ | ముందరి = [[../కుమారయ్య (జస్టిస్)/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=313 to=315 /> వర...' 565676 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎం. ఎల్. జయసింహ | ముందరి = [[../కుమారయ్య (జస్టిస్)/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=313 to=315 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] q187znkylxe1ule0z52i4mnsbyummyo 565677 565676 2026-07-19T10:11:51Z Rajasekhar1961 50 565677 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = పి.వి. రామమోహన్ నాయుడు | అనువాదం= | విభాగము = ఎం. ఎల్. జయసింహ | ముందరి = [[../కుమారయ్య (జస్టిస్)/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=313 to=315 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] mh2j515x4i53eb9cox75qiipgjqrr38 0 216640 565678 2026-07-19T10:15:46Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎం. ఎస్. ఆచార్య | ముందరి = [[../ఎం. ఎల్. జయసింహ/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=316 to=318 /> వర్గం:త...' 565678 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎం. ఎస్. ఆచార్య | ముందరి = [[../ఎం. ఎల్. జయసింహ/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=316 to=318 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] iw2tbntjtdhgdz6msrwcmqgw27o5ovz 565679 565678 2026-07-19T10:17:08Z Rajasekhar1961 50 565679 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = రామా చంద్రమౌళి | అనువాదం= | విభాగము = ఎం. ఎస్. ఆచార్య | ముందరి = [[../ఎం. ఎల్. జయసింహ/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=316 to=318 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] b9xzhwmxpce3sqikojpnjh38u565fxa 0 216641 565681 2026-07-19T10:25:28Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = మచ్చ వీరయ్య | ముందరి = [[../ఎం. ఎస్. ఆచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=319 to=321 /> వర్గం:తెల...' 565681 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = మచ్చ వీరయ్య | ముందరి = [[../ఎం. ఎస్. ఆచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=319 to=321 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] cfeoxmzwjur0a11mbcrxx2d7nvcv6aw 565682 565681 2026-07-19T10:26:31Z Rajasekhar1961 50 565682 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = మచ్చ వీరయ్య | ముందరి = [[../ఎం. ఎస్. ఆచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=319 to=322 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] jiftq8z4qhw837efvn0312912tueh2t 565683 565682 2026-07-19T10:28:26Z Rajasekhar1961 50 565683 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = బి.వి.ఎస్. స్వామి | అనువాదం= | విభాగము = మచ్చ వీరయ్య | ముందరి = [[../ఎం. ఎస్. ఆచార్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=319 to=322 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] pc85fc88o35udsub8atvholsnyhqufj 0 216642 565685 2026-07-19T10:35:18Z Rajasekhar1961 50 [[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = మాడపాటి హనుమంతరావు | ముందరి = [[../మచ్చ వీరయ్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=323 to=326 /> వర్...' 565685 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = మాడపాటి హనుమంతరావు | ముందరి = [[../మచ్చ వీరయ్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=323 to=326 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] j588411m11lr5lccsovrl968rflvwln 565687 565685 2026-07-19T10:35:57Z Rajasekhar1961 50 565687 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = మాడపాటి హనుమంతరావు | ముందరి = [[../మచ్చ వీరయ్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=323 to=325 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] ioc171080qoez2jxscqti8mkb0abg5h 565688 565687 2026-07-19T10:36:29Z Rajasekhar1961 50 565688 wikitext text/x-wiki {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[../]] | రచయిత = టి. గౌరీశంకర్ | అనువాదం= | విభాగము = మాడపాటి హనుమంతరావు | ముందరి = [[../మచ్చ వీరయ్య/]] | తదుపరి = [[../]] | వివరములు = |సంవత్సరం=2017 }} <pages index="తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf" from=323 to=325 /> [[వర్గం:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు]] [[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]] nmg8yke34xz5ectckaamubbg863ah4e