Википедиа tgwiki https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3 MediaWiki 1.47.0-wmf.3 first-letter Медиа Вижа Баҳс Корбар Баҳси корбар Википедиа Баҳси Википедиа Акс Баҳси акс Медиавики Баҳси медиавики Шаблон Баҳси шаблон Роҳнамо Баҳси роҳнамо Гурӯҳ Баҳси гурӯҳ Портал Баҳси портал Лоиҳа Баҳси Лоиҳа TimedText TimedText talk Модул Баҳси Модул Event Event talk 0 2378 1473803 1401899 2026-05-24T08:02:15Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Унвонҳои муғул]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1473803 wikitext text/x-wiki {{otheruses}} {{Ходими давлатӣ | имя = Чингисхан | должность = [[великий хан Монгольской империи]] | оригинал имени = {{lang-mn|[[Файл:Cinggis qagan.svg|24px]]}} | порядок = 1 | изображение = YuanEmperorAlbumGenghisPortrait.jpg | описание изображения = | имя при рождении = Тэмуджин (Темучжин) | периодначало = [[1206]] | периодконец = [[1227]] | предшественник = Создание государства | преемник = [[Толуй]] (регент) <br> [[Угедей]] | дата рождения = ок. 1155 или 1162 | место рождения = | дата смерти = 25.8.1227 | место смерти = | похоронен = Место захоронения неизвестно | род = [[Борджигин]] | в браке = [[Бортэ]] <br> [[Хулан]] <br> [[Есугэн]] <br> [[Есуй]] | отец = [[Есугей]] | мать = [[Оэлун]] |дети = '''сыновья''': <br>[[Джучи]], [[Чагатай]], [[Угедей]], [[Толуй]], [[Кюльхан (военачальник)|Кюльхан]], Харачар, Чахур, Хархад<br>'''дочери''': <br>Ходжин-бэги, Цэцэйхэн, Алангаа, Тэмулэн, Алдуун }} '''Чингизхон''' ({{lang-mn|Чингис хаан}} {{IPA|[tʃiŋɡɪs χaːŋ]}}; исми асосӣ — Тэмуҷи́н, Темучи́н и ({{забон-мн|Тэмүүжин}}) (тақрибан [[1155]] — [[25 август]] [[1227]]) — хони муғул, асосгузори [[Муғулистон|Давлати Муғулҳо]] (аз соли [[1206]]), ташкилотчии лашкарҳои забткунандаи [[Осиё]] ва [[Аврупои Шарқӣ]]. === Солҳои аввал === * {{Rodovid|94920}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Таърих]] [[Гурӯҳ:Ҳукмфармоён]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои муғул]] mwgeg1sz2v33vrsj051zx5egthlsyhz 0 6268 1473806 1142749 2026-05-24T09:13:12Z Шухрат Саъдиев 5132 таҳрир 1473806 wikitext text/x-wiki {{маъноҳои дигар}} {{МА |кишвар = Эрон }} '''Бам''' ({{lang-fa|بم}}) — яке аз [[шаҳр]]ҳои бостонии [[Эрон]], ва маркази [[Шаҳристони Бам]]и [[устони Кирмон]] бо паҳнои ҳудуди 50 км мураббаъ, воқеъ дар сари роҳи Кирмон – Зоҳидон. Аз Бам то [[Кирмон]] 193 км, то [[Зоҳидон]] 324 км масофа аст. Шаҳр дар баландии 1050 м аз стаҳи баҳр ҷойгир шудааст. Забони сокинони Бам ва рустоҳои атрофи он [[забони форсӣ]] буда, мазҳабашон шиаи дувоздаҳимомист. Бам пеш аз ислом яке аз панҷ иёлати Форс буда, аз сабаби дар сари роҳҳое, ки Эронро бо Сиистону Хуросон пайванду қарор доштанаш аз даврони [[Сосониён]] ва баъди сукути он, ба аҳамияти низомӣ ва бозаргонӣ бархурдор будааст. Дар давраи Сосониён дар ин минтақа тиҷорат вусъат ёфта, аҳамияти сиёсӣ ва иқтисодии он зуд мавриди таваҷҷӯҳи сулолаҳои мухталифи ҳоким дар Эрон қарор мегирад. Пас аз [[Сосониён]] низ ин минтақаи бисёр обод буда, бо мурури замон ҳудуди шаҳр васеъ мегардад ва Бам шомили ноҳияи бузурге ба даври қалъа мешавад. Бамро чун ёдгори муҳимми таърихӣ, бештар [[Қалъаи Бам|дижи он]] шуҳратёр кардааст. [[Қалъаи Бам]] воқеъ дар шаҳри қадим ва шаклаш ростгӯша буда, гирдогирдашро хандақ иҳота намудааст. Бинои қалъа истеҳкоми он дар замони [[Сосониён]] сохта шудааст. Ин диж шомили чандин диже дар дохили ҳамдигар аст. [[Қалъаи Бам|Дижи аслӣ]] қароргоҳи ҳукумату тӯпхонаи сарбозону муҳофизони шаҳр буда, дар иртифои марказии шаҳр қарор дорад. Шаҳри Бам, ки дар маҳалли бисёр муҳимме қарор гирифтааст, ҳар вақт дастхуши ҳодисаҳои замон будааст. Дар Бам навъҳои гуногуни матоъу либос истеҳсол мегардид ва макони меваи хурмо буд. Соли 1131 ҳ. қ. (1718–1719) Маҳмуди Афғон ба Баму Кирмон ҳамла кард, вале Лутфалихони Сардор, ки бародарзодаи Фатҳалихони Вазири Аъзам буд, ӯро шикаст дод ва Маҳмуди Афғон бо роҳи Қандаҳор ақибнишинӣ кард. Афғонҳо бори дигар ба Баму Кирмон рӯй оварданд ва ин даъфа шаҳрро тасхир намуда, ҳудуди 12 сол дар он ҳукумат ронданд. Соли 1143 ҳ. қ. (1730–1731) Нодиршоҳи Афшор афғонҳоро аз ин ноҳия берун андохт. Бам дар замони [[Оғомуҳаммадхони Қоҷор]] садамаи бисёре дидааст. Соли 1210 ҳ. қ. (1795–1796) [[Оғомуҳаммадхони Коҷор]] нахуст Кирмону баъдан Бамро тасхир кард. Мудофеони шаҳр, ки дар раъсаш шоҳзодаи ҷавони Занд истода буд, дар муқобили лашкари Оғомуҳаммадхони Коҷор истодагӣ карданд, вале чун нерӯҳо нобаробар буданд, муҳофизон шаҳрро дифоъ карда натавонистанд. Пас аз фатҳи шаҳр, ба дастури [[Оғомуҳаммадхони Қоҷор]], теъдоди зиёде аз муҳофизони онро ба қатл расониданд. Бам дар асари заминларзаи 26 декабри молт 2003 хеле хароб шуда, бештар аз 30 ҳазор шаҳрванди шаҳри бостонӣ ба ҳалокат расиданд. == Адабиёт == *حمدالله مصتوفی. نزهة القلوب. تهران، ۱۳۴۷ هـ. ق؛ * مرتضی راوندی. تاریخ اجتمایئ ایران. ج.۷، تهران، ۱۳۶۸ هـ. ق؛ *ایرج افشار. پژوهش در نام شهرهای ایران. تهران، ۱۳۷۸؛ * محمد مهدئ مهلاتی. جغرافیای شهر بم. تهران، ۱۳۷۱ هـ. ق. {{Шаҳрҳои устони Кирмон}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Бам|2|муаллиф=Ҳ. Камол}} [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон]] [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Кирмон]] qfj73xh5wnkdijnclaa18vc83qy3d1f 0 15073 1473799 1396612 2026-05-24T06:36:32Z Шухрат Саъдиев 5132 1473799 wikitext text/x-wiki '''Хон''' ({{lang-mn|хаан}} — қоон, хоқон — ҳоким) — унвони [[подшоҳ (унвон)|сарварони давлатҳои]] [[халқ]]ҳои турк ва муғул. Дар ибтидо сардорони [[қабила]], баъдтар ҳокимони олиро Хон меномиданд. == Нигаред низ == * [[Чингизхон]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] khunpwyun9ak4l6jyqpnri4oqyd242a 1473802 1473799 2026-05-24T07:59:57Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Унвонҳои муғул]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1473802 wikitext text/x-wiki '''Хон''' ({{lang-mn|хаан}} — қоон, хоқон — ҳоким) — унвони [[подшоҳ (унвон)|сарварони давлатҳои]] [[халқ]]ҳои турк ва муғул. Дар ибтидо сардорони [[қабила]], баъдтар ҳокимони олиро Хон меномиданд. == Нигаред низ == * [[Чингизхон]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои муғул]] 855agfbfx057ara8tobnqoy10b46s56 0 37182 1473789 1470013 2026-05-24T06:07:18Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Таърихи умумӣ */ илова 1473789 wikitext text/x-wiki {{Шахс | ном = Клеопатра | номи аслӣ = Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ | тасвир = Kleopatra-VII.-Altes-Museum-Berlin1.jpg | таърихи таваллуд = [[69 п.м.]] | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = 12.8. [[соли 30 п.м.]] | навъи фаъолият = [[Мисри Қадим|Охирон шоҳи Мисри Қадим]] }} '''Клеопа́тра VII Филопа́тор''' ({{lang-grc|Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ}}, [[соли 69 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]) — охирон шоҳи (зан) [[Мисри Қадим]] аз насли элинии мақдунии [[Птолемей]]. Дар ҷаҳон бо ишқи худ нисбат ба сарлашкари [[Рим]]ӣ [[Марк Антоний]] машҳур гаштааст. Солҳои ҳукмрониаш [[соли 44 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]ро дарбар мегирад. Мисри Қадим он вақт дар итоати [[Руми Бостон]] буд. Барои бандаи императори Рум [[Октавиан Август]] нашудан, худкуши мекунад. Клеопатра дар замони имрӯза яке аз қаҳрамонони машҳури таърихи ба ҳисоб меравад, ки дар бораи ӯ филмҳои бадеӣ ва китобҳои бисёр вуҷуд доранд. == Таърихи умумӣ == [[Акс:Cleopatra VII from Hermitage Peterburg.jpg|thumb|left|160px|Пайкари Клеопатра VII аз базалт]] Клеопатраи VII дар [[Мисри Қадим]] 21 сол [[Маликаи ҳоким|ҳукмронӣ]] кардааст, баъзе вақт бо бародаронаш Птолемей XIII ва Птолемей XIV, ки ҳарду ба ӯ аз рӯи урфу одатҳои ҳамонвақта шавҳар ба ҳисоб мерафтанд. Пас аз онҳо бо шавҳари дигараш Марк Антоний тахти худро нигоҳ дошт ва охирон шоҳе буд ки мустақилона ҳукмронӣ мекард, то даме ки Мисри Қадим мавриди забти [[Руми Бостон]] гашт. Дар баъзе адабиёт ӯро ҳамчун фиръавни охирони Мисри Қадим менависанд, валек аз рӯи нуқтаи назари бисёре аз таъхрихшиносон ин гуна баҳо нодуруст аст. Номи худро бо алоқаи ишқии худ нисбат ба сарлашкарони [[Руми Бостон]], [[Юлий Сезар]] ва Марк Антоний ҷовид гардонид ва аз онҳо чор фарзанд дошт, ки як писараш аз Сезар ва ду писару як духтар аз Марк таваллуд карда буд. Манбаъҳое, ки то имрӯз ба мо расидааст дар бораи Клеопатра, аз таърихчиёни қадим — [[Плутарх]], [[Светоний]], [[Аппиан]], [[Дион Кассий]] ва [[Иосиф Флавий]] боқӣ мондааст. Дар бисёри онҳо сиёсати ҳамон вақтаро ба назар гирифта, ӯро бисёр сиёҳ мекарданд ва мегуфтанд, ки Клеопатра душмани қотили Руми Бостон ва Октавиан Август буд. Барои мисол, яке аз таърихчиёни асри IV [[Аврелий Виктор]] чунин суханонро дар ҳаққи ӯ навистааст: {{аввали иқтибос}}«''Клеопатра — рафтору кирдори фоишаро дошт, ки ҳусну ҷамоли ӯро дида бисёр мардони пурзӯру, тавонову номдор, ҷони худро тайёр буданд бидиҳанд, то ки як шаб бо ӯ ишқварзӣ кунанд''».{{охири иқтибос}} == Пайдоиш == == Роҳи ӯ сӯи тахт == == Клеопатра ва Сезар == [[File:Cleopatra and Caesar by Jean-Leon-Gerome.jpg|thumb|250px|Клеопатра ва Сезар, расом Жан-Леон Жером]] == Ҳукмронии мустақилона == == Клеопатра ва Антоний == == Фарзандони Антоний ва Клеопатра == == Марги Клеопатра ва Антоний == [[File:The Death of Cleopatra arthur.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Реҷиналд Артур, 1892]] [[File:Death of Cleopatra by Rixens.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Jean André Rixens]] == Сарчашма == * [[Плутарх]], [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/caesar-f.htm «Цезарь»]; [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/antonius-f.htm «Антоний»]{{ref-ru}} * [[Аппиан]], [http://ancientrome.ru/antlitr/appian/index.htm «Гражданские войны», кн. II, V]{{ref-ru}} * [[Гай Светоний Транквилл|Светоний]], «Божественный Юлий», «Август»{{ref-ru}} * [http://wars175x.narod.ru/f2/Html/Pervoistochnik3_1.htm «Записки об Александрийской войне»] неизвестного автора{{ref-ru}} * [[Бенгтсон, Герман|Бенгтсон Г.]], Правители эпохи эллинизма, М., 1982{{ref-ru}} * Александр Кравчук, [http://annales.info/egipet/small/kleop.htm#7994 Закат Птолемеев]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}} * [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/51*.html#11.5 Roman History], by Cassius Dio, Book 51{{ref-ru}} {{таърих-нопурра}} [[Гурӯҳ:Шоҳони Мисри Қадим]] 1jchm89deuavgdr71qjw24w3fv9a1kc 1473790 1473789 2026-05-24T06:08:19Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Пайдоиш */ илова 1473790 wikitext text/x-wiki {{Шахс | ном = Клеопатра | номи аслӣ = Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ | тасвир = Kleopatra-VII.-Altes-Museum-Berlin1.jpg | таърихи таваллуд = [[69 п.м.]] | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = 12.8. [[соли 30 п.м.]] | навъи фаъолият = [[Мисри Қадим|Охирон шоҳи Мисри Қадим]] }} '''Клеопа́тра VII Филопа́тор''' ({{lang-grc|Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ}}, [[соли 69 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]) — охирон шоҳи (зан) [[Мисри Қадим]] аз насли элинии мақдунии [[Птолемей]]. Дар ҷаҳон бо ишқи худ нисбат ба сарлашкари [[Рим]]ӣ [[Марк Антоний]] машҳур гаштааст. Солҳои ҳукмрониаш [[соли 44 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]ро дарбар мегирад. Мисри Қадим он вақт дар итоати [[Руми Бостон]] буд. Барои бандаи императори Рум [[Октавиан Август]] нашудан, худкуши мекунад. Клеопатра дар замони имрӯза яке аз қаҳрамонони машҳури таърихи ба ҳисоб меравад, ки дар бораи ӯ филмҳои бадеӣ ва китобҳои бисёр вуҷуд доранд. == Таърихи умумӣ == [[Акс:Cleopatra VII from Hermitage Peterburg.jpg|thumb|left|160px|Пайкари Клеопатра VII аз базалт]] Клеопатраи VII дар [[Мисри Қадим]] 21 сол [[Маликаи ҳоким|ҳукмронӣ]] кардааст, баъзе вақт бо бародаронаш Птолемей XIII ва Птолемей XIV, ки ҳарду ба ӯ аз рӯи урфу одатҳои ҳамонвақта шавҳар ба ҳисоб мерафтанд. Пас аз онҳо бо шавҳари дигараш Марк Антоний тахти худро нигоҳ дошт ва охирон шоҳе буд ки мустақилона ҳукмронӣ мекард, то даме ки Мисри Қадим мавриди забти [[Руми Бостон]] гашт. Дар баъзе адабиёт ӯро ҳамчун фиръавни охирони Мисри Қадим менависанд, валек аз рӯи нуқтаи назари бисёре аз таъхрихшиносон ин гуна баҳо нодуруст аст. Номи худро бо алоқаи ишқии худ нисбат ба сарлашкарони [[Руми Бостон]], [[Юлий Сезар]] ва Марк Антоний ҷовид гардонид ва аз онҳо чор фарзанд дошт, ки як писараш аз Сезар ва ду писару як духтар аз Марк таваллуд карда буд. Манбаъҳое, ки то имрӯз ба мо расидааст дар бораи Клеопатра, аз таърихчиёни қадим — [[Плутарх]], [[Светоний]], [[Аппиан]], [[Дион Кассий]] ва [[Иосиф Флавий]] боқӣ мондааст. Дар бисёри онҳо сиёсати ҳамон вақтаро ба назар гирифта, ӯро бисёр сиёҳ мекарданд ва мегуфтанд, ки Клеопатра душмани қотили Руми Бостон ва Октавиан Август буд. Барои мисол, яке аз таърихчиёни асри IV [[Аврелий Виктор]] чунин суханонро дар ҳаққи ӯ навистааст: {{аввали иқтибос}}«''Клеопатра — рафтору кирдори фоишаро дошт, ки ҳусну ҷамоли ӯро дида бисёр мардони пурзӯру, тавонову номдор, ҷони худро тайёр буданд бидиҳанд, то ки як шаб бо ӯ ишқварзӣ кунанд''».{{охири иқтибос}} == Пайдоиш == {{Густариши бахш}} == Роҳи ӯ сӯи тахт == == Клеопатра ва Сезар == [[File:Cleopatra and Caesar by Jean-Leon-Gerome.jpg|thumb|250px|Клеопатра ва Сезар, расом Жан-Леон Жером]] == Ҳукмронии мустақилона == == Клеопатра ва Антоний == == Фарзандони Антоний ва Клеопатра == == Марги Клеопатра ва Антоний == [[File:The Death of Cleopatra arthur.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Реҷиналд Артур, 1892]] [[File:Death of Cleopatra by Rixens.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Jean André Rixens]] == Сарчашма == * [[Плутарх]], [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/caesar-f.htm «Цезарь»]; [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/antonius-f.htm «Антоний»]{{ref-ru}} * [[Аппиан]], [http://ancientrome.ru/antlitr/appian/index.htm «Гражданские войны», кн. II, V]{{ref-ru}} * [[Гай Светоний Транквилл|Светоний]], «Божественный Юлий», «Август»{{ref-ru}} * [http://wars175x.narod.ru/f2/Html/Pervoistochnik3_1.htm «Записки об Александрийской войне»] неизвестного автора{{ref-ru}} * [[Бенгтсон, Герман|Бенгтсон Г.]], Правители эпохи эллинизма, М., 1982{{ref-ru}} * Александр Кравчук, [http://annales.info/egipet/small/kleop.htm#7994 Закат Птолемеев]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}} * [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/51*.html#11.5 Roman History], by Cassius Dio, Book 51{{ref-ru}} {{таърих-нопурра}} [[Гурӯҳ:Шоҳони Мисри Қадим]] ivb61o6jkkr1r640qrs17d1nvdp153p 1473791 1473790 2026-05-24T06:09:04Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Сарчашма */ 1473791 wikitext text/x-wiki {{Шахс | ном = Клеопатра | номи аслӣ = Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ | тасвир = Kleopatra-VII.-Altes-Museum-Berlin1.jpg | таърихи таваллуд = [[69 п.м.]] | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = 12.8. [[соли 30 п.м.]] | навъи фаъолият = [[Мисри Қадим|Охирон шоҳи Мисри Қадим]] }} '''Клеопа́тра VII Филопа́тор''' ({{lang-grc|Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ}}, [[соли 69 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]) — охирон шоҳи (зан) [[Мисри Қадим]] аз насли элинии мақдунии [[Птолемей]]. Дар ҷаҳон бо ишқи худ нисбат ба сарлашкари [[Рим]]ӣ [[Марк Антоний]] машҳур гаштааст. Солҳои ҳукмрониаш [[соли 44 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]ро дарбар мегирад. Мисри Қадим он вақт дар итоати [[Руми Бостон]] буд. Барои бандаи императори Рум [[Октавиан Август]] нашудан, худкуши мекунад. Клеопатра дар замони имрӯза яке аз қаҳрамонони машҳури таърихи ба ҳисоб меравад, ки дар бораи ӯ филмҳои бадеӣ ва китобҳои бисёр вуҷуд доранд. == Таърихи умумӣ == [[Акс:Cleopatra VII from Hermitage Peterburg.jpg|thumb|left|160px|Пайкари Клеопатра VII аз базалт]] Клеопатраи VII дар [[Мисри Қадим]] 21 сол [[Маликаи ҳоким|ҳукмронӣ]] кардааст, баъзе вақт бо бародаронаш Птолемей XIII ва Птолемей XIV, ки ҳарду ба ӯ аз рӯи урфу одатҳои ҳамонвақта шавҳар ба ҳисоб мерафтанд. Пас аз онҳо бо шавҳари дигараш Марк Антоний тахти худро нигоҳ дошт ва охирон шоҳе буд ки мустақилона ҳукмронӣ мекард, то даме ки Мисри Қадим мавриди забти [[Руми Бостон]] гашт. Дар баъзе адабиёт ӯро ҳамчун фиръавни охирони Мисри Қадим менависанд, валек аз рӯи нуқтаи назари бисёре аз таъхрихшиносон ин гуна баҳо нодуруст аст. Номи худро бо алоқаи ишқии худ нисбат ба сарлашкарони [[Руми Бостон]], [[Юлий Сезар]] ва Марк Антоний ҷовид гардонид ва аз онҳо чор фарзанд дошт, ки як писараш аз Сезар ва ду писару як духтар аз Марк таваллуд карда буд. Манбаъҳое, ки то имрӯз ба мо расидааст дар бораи Клеопатра, аз таърихчиёни қадим — [[Плутарх]], [[Светоний]], [[Аппиан]], [[Дион Кассий]] ва [[Иосиф Флавий]] боқӣ мондааст. Дар бисёри онҳо сиёсати ҳамон вақтаро ба назар гирифта, ӯро бисёр сиёҳ мекарданд ва мегуфтанд, ки Клеопатра душмани қотили Руми Бостон ва Октавиан Август буд. Барои мисол, яке аз таърихчиёни асри IV [[Аврелий Виктор]] чунин суханонро дар ҳаққи ӯ навистааст: {{аввали иқтибос}}«''Клеопатра — рафтору кирдори фоишаро дошт, ки ҳусну ҷамоли ӯро дида бисёр мардони пурзӯру, тавонову номдор, ҷони худро тайёр буданд бидиҳанд, то ки як шаб бо ӯ ишқварзӣ кунанд''».{{охири иқтибос}} == Пайдоиш == {{Густариши бахш}} == Роҳи ӯ сӯи тахт == == Клеопатра ва Сезар == [[File:Cleopatra and Caesar by Jean-Leon-Gerome.jpg|thumb|250px|Клеопатра ва Сезар, расом Жан-Леон Жером]] == Ҳукмронии мустақилона == == Клеопатра ва Антоний == == Фарзандони Антоний ва Клеопатра == == Марги Клеопатра ва Антоний == [[File:The Death of Cleopatra arthur.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Реҷиналд Артур, 1892]] [[File:Death of Cleopatra by Rixens.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Jean André Rixens]] == Сарчашма == * [[Плутарх]], [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/caesar-f.htm «Цезарь»]; [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/antonius-f.htm «Антоний»]{{ref-ru}} * [[Аппиан]], [http://ancientrome.ru/antlitr/appian/index.htm «Гражданские войны», кн. II, V]{{ref-ru}} * [[Гай Светоний Транквилл|Светоний]], «Божественный Юлий», «Август»{{ref-ru}} * [http://wars175x.narod.ru/f2/Html/Pervoistochnik3_1.htm «Записки об Александрийской войне»] неизвестного автора{{ref-ru}} * [[Бенгтсон, Герман|Бенгтсон Г.]], Правители эпохи эллинизма, М., 1982{{ref-ru}} * Александр Кравчук, [http://annales.info/egipet/small/kleop.htm#7994 Закат Птолемеев]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}} * [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/51*.html#11.5 Roman History], by Cassius Dio, Book 51{{ref-ru}} {{таърих-нопурра}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Шоҳони Мисри Қадим]] mam03nyd4483mqow8mcowlmob8qrq2a 1473792 1473791 2026-05-24T06:09:33Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1473792 wikitext text/x-wiki {{Шахс | ном = Клеопатра | номи аслӣ = Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ | тасвир = Kleopatra-VII.-Altes-Museum-Berlin1.jpg | таърихи таваллуд = [[69 п.м.]] | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = 12.8. [[соли 30 п.м.]] | навъи фаъолият = [[Мисри Қадим|Охирон шоҳи Мисри Қадим]] }} '''Клеопа́тра VII Филопа́тор''' ({{lang-grc|Κλεοπάτρα Φιλοπάτωρ}}, [[соли 69 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]) — охирон шоҳи (зан) [[Мисри Қадим]] аз насли элинии мақдунии [[Птолемей]]. Дар ҷаҳон бо ишқи худ нисбат ба сарлашкари [[Рим]]ӣ [[Марк Антоний]] машҳур гаштааст. Солҳои ҳукмрониаш [[соли 44 п.м.]] — [[соли 30 п.м.]]ро дарбар мегирад. Мисри Қадим он вақт дар итоати [[Руми Бостон]] буд. Барои бандаи императори Рум [[Октавиан Август]] нашудан, худкуши мекунад. Клеопатра дар замони имрӯза яке аз қаҳрамонони машҳури таърихи ба ҳисоб меравад, ки дар бораи ӯ филмҳои бадеӣ ва китобҳои бисёр вуҷуд доранд. == Таърихи умумӣ == [[Акс:Cleopatra VII from Hermitage Peterburg.jpg|thumb|left|160px|Пайкари Клеопатра VII аз базалт]] Клеопатраи VII дар [[Мисри Қадим]] 21 сол [[Маликаи ҳоким|ҳукмронӣ]] кардааст, баъзе вақт бо бародаронаш Птолемей XIII ва Птолемей XIV, ки ҳарду ба ӯ аз рӯи урфу одатҳои ҳамонвақта шавҳар ба ҳисоб мерафтанд. Пас аз онҳо бо шавҳари дигараш Марк Антоний тахти худро нигоҳ дошт ва охирон шоҳе буд ки мустақилона ҳукмронӣ мекард, то даме ки Мисри Қадим мавриди забти [[Руми Бостон]] гашт. Дар баъзе адабиёт ӯро ҳамчун фиръавни охирони Мисри Қадим менависанд, валек аз рӯи нуқтаи назари бисёре аз таъхрихшиносон ин гуна баҳо нодуруст аст. Номи худро бо алоқаи ишқии худ нисбат ба сарлашкарони [[Руми Бостон]], [[Юлий Сезар]] ва Марк Антоний ҷовид гардонид ва аз онҳо чор фарзанд дошт, ки як писараш аз Сезар ва ду писару як духтар аз Марк таваллуд карда буд. Манбаъҳое, ки то имрӯз ба мо расидааст дар бораи Клеопатра, аз таърихчиёни қадим — [[Плутарх]], [[Светоний]], [[Аппиан]], [[Дион Кассий]] ва [[Иосиф Флавий]] боқӣ мондааст. Дар бисёри онҳо сиёсати ҳамон вақтаро ба назар гирифта, ӯро бисёр сиёҳ мекарданд ва мегуфтанд, ки Клеопатра душмани қотили Руми Бостон ва Октавиан Август буд. Барои мисол, яке аз таърихчиёни асри IV [[Аврелий Виктор]] чунин суханонро дар ҳаққи ӯ навистааст: {{аввали иқтибос}}«''Клеопатра — рафтору кирдори фоишаро дошт, ки ҳусну ҷамоли ӯро дида бисёр мардони пурзӯру, тавонову номдор, ҷони худро тайёр буданд бидиҳанд, то ки як шаб бо ӯ ишқварзӣ кунанд''».{{охири иқтибос}} == Пайдоиш == {{Густариши бахш}} == Роҳи ӯ сӯи тахт == == Клеопатра ва Сезар == [[File:Cleopatra and Caesar by Jean-Leon-Gerome.jpg|thumb|250px|Клеопатра ва Сезар, расом Жан-Леон Жером]] == Ҳукмронии мустақилона == == Клеопатра ва Антоний == == Фарзандони Антоний ва Клеопатра == == Марги Клеопатра ва Антоний == [[File:The Death of Cleopatra arthur.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Реҷиналд Артур, 1892]] [[File:Death of Cleopatra by Rixens.jpg|thumb|250px|Марги Клеопатра, расом Jean André Rixens]] == Сарчашма == * [[Плутарх]], [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/caesar-f.htm «Цезарь»]; [http://ancientrome.ru/antlitr/plutarch/sgo/antonius-f.htm «Антоний»]{{ref-ru}} * [[Аппиан]], [http://ancientrome.ru/antlitr/appian/index.htm «Гражданские войны», кн. II, V]{{ref-ru}} * [[Гай Светоний Транквилл|Светоний]], «Божественный Юлий», «Август»{{ref-ru}} * [http://wars175x.narod.ru/f2/Html/Pervoistochnik3_1.htm «Записки об Александрийской войне»] неизвестного автора{{ref-ru}} * [[Бенгтсон, Герман|Бенгтсон Г.]], Правители эпохи эллинизма, М., 1982{{ref-ru}} * Александр Кравчук, [http://annales.info/egipet/small/kleop.htm#7994 Закат Птолемеев]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}} * [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/51*.html#11.5 Roman History], by Cassius Dio, Book 51{{ref-ru}} {{таърих-нопурра}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Шоҳони Мисри Қадим]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] ngugzkfbrtzbg9krpg8z27k7pliljng 0 95153 1473763 1473690 2026-05-23T16:03:55Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1473763 wikitext text/x-wiki {{Кишвар |Номи тоҷикӣ = Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ |Номи аслӣ = Republic of South Africa / iRiphabhuliki yaseNingizimu Afrika |Парчам = Flag of South Africa.svg |Нишон = Coat of arms of South Africa (heraldic).svg |Дар харита = South Africa (orthographic projection).svg |Забон/Забонҳо = зулу, коса, [[забони африкаанс|африкаанс]], [[забони англисӣ|англисӣ]] ва 8 забони дигар |Сана/Санаҳои истиқлол = [[31 май]]и [[1910]] (Иттиҳоди Африқои Ҷанубӣ); [[31 май]]и [[1961]] (ҷумҳурӣ) |Пойтахт = [[Претория]] (иҷроия), [[Кейптаун]] (қонунгузор), [[Блумфонтейн]] (судӣ) |Шаҳрҳои калонтарин = [[Йоҳаннесбург]], [[Кейптаун]], [[Дурбан]], [[Претория]], [[Соуэто]] |Шакли идора = ҷумҳурии парлумонии конститутсионӣ |Вазифаи роҳбар 1 = Президент |Роҳбар 1 = Сирил Рамафоса |Вазифаи роҳбар 2 = Ноиби президент |Роҳбар 2 = Пол Машатиле |Ҷой аз рӯи масоҳат = 24 |Масоҳат = 1 221 037 км² |Фоизи об = 0,38 |Аҳолӣ = ≈62 027 503 |Соли баҳо = 2022 |Зичии аҳолӣ = ≈51 нафар/км² |ММД (номинал) = ≈405 млрд доллар (2024) |ММД (номинал) ба сари аҳолӣ = ≈6 500 доллар |ШРИ = 0,72 (баланд) |Воҳиди пул = [[ранди ҶАҶ|ранд]] |Домен = [[.za]] |Коди телефон = +27 |Минтақаи замонӣ = UTC+2 |Ҳаракати автомобилӣ = чап }} '''Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ''' (ихтисоран ҶАҶ; ба англисӣ: ''Republic of South Africa'') — давлат дар ҷанубтарин қисми [[Африқо]] буда, ба ду уқёнус — [[Уқёнуси Атлас]] ва [[Уқёнуси Ҳинд]] — баромад дорад.<ref name="brit">[https://www.britannica.com/place/South-Africa South Africa] — Encyclopædia Britannica</ref> Кишвар се пойтахт дорад: [[Претория]] (иҷроия), [[Кейптаун]] (қонунгузор) ва [[Блумфонтейн]] (судӣ); бузургтарин шаҳраш [[Йоҳаннесбург]] мебошад.<ref name="cia">[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/south-africa/ South Africa] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210110042951/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/south-africa |date=2021-01-10 }} — The World Factbook (CIA)</ref> Аҳолии ҶАҶ зиёда аз 60 миллион нафар буда, кишвар бо гуногунии қавмию забонӣ ва иқтисоди пешрафтаи худ дар Африқо фарқ мекунад; онро «Миллати рангинкамон» меноманд.<ref name="brit" /> == Таърих == Сарзамини имрӯзаи ҶАҶ аз қадим макони зисти халқҳои хойсон, баъдан халқҳои банту буд. Соли 1652 Ширкати Ҳолландии Ҳиндустони Шарқӣ дар Кейп пойгоҳ таъсис дод; соли 1806 [[Британияи Кабир]] онро гирифт. Дар солҳои 1830–40 муҳоҷирони бур (африканер) ба дохили қитъа кӯчиданд («Кӯчи бузург»). Кашфи алмос (1867, [[Кимберли]]) ва тилло (1886, Витватерсранд) боиси ҷангҳои англо-бурӣ ва таъсиси Иттиҳоди Африқои Ҷанубӣ соли 1910 шуд.<ref name="brit" /> Соли 1948 Ҳизби миллӣ ба қудрат расид ва низоми апартеид — ҷудоии нажодиро — ҷорӣ кард. Ҳаракати зиддиапартеид бо роҳбарии Конгресси миллии Африқо (АНК) ва [[Нелсон Мандела]] (ки солҳои 1962–1990 дар зиндон буд) ва таҳримҳои байналмилалӣ боиси анҷоми апартеид шуданд. Соли 1994 аввалин интихоботи демократӣ баргузор шуд ва Нелсон Мандела президент гардид; кишвар ба роҳи муросои миллӣ ворид шуд.<ref name="cia" /> == Ҷуғрофия ва иқлим == ҶАҶ дар ҷанубтарин нуқтаи [[Африқо]] воқеъ аст; дар димоғаи Агулҳас обҳои [[Уқёнуси Атлас]] ва [[Уқёнуси Ҳинд]] вомехӯранд. Қисми зиёди кишварро паҳнаи баланд (хайвелд) фаро гирифтааст; дар шарқ кӯҳҳои Драконӣ, дар марказу ғарб биёбони нимхушки Кару ва Калахарӣ, дар канори соҳил замини паст ҷойгир аст. Кӯҳи Столӣ дар наздикии [[Кейптаун]] машҳур аст.<ref name="brit" /> Иқлим гуногун — баҳримиёназаминӣ (Кейп), субтропикӣ (соҳили шарқӣ) ва хушк (дохил) — мебошад; ҶАҶ кишвари [[Лесото]]-ро пурра иҳота мекунад. == Аҳолӣ == Аҳолии ҶАҶ зиёда аз 60 миллион нафар буда, кишвар 12 забони расмӣ дорад (зулу, коса, африкаанс, англисӣ ва ғайра).<ref name="cia" /> Аз ҷиҳати нажод аҳолӣ ба африқоиёни сиёҳпӯст (≈80%), сафедпӯстон (≈8%), рангинпӯстон (≈9%) ва ҳиндуву осиёиён (≈2,5%) тақсим мешавад; аксарияти мардум масеҳӣ мебошанд. == Сиёсат ва идора == ҶАҶ ҷумҳурии парлумонии конститутсионӣ мебошад: президент аз ҷониби Маҷлиси миллӣ интихоб мешавад ва ҳам сарвари давлат ва ҳам сарвари ҳукумат аст; парлумон думаҷлисагӣ — Маҷлиси миллӣ ва Шӯрои миллии музофотҳо — мебошад. Конгресси миллии Африқо (АНК) аз соли 1994 ҳизби асосӣ буд (соли 2024 аксариятро аз даст дод — ҳукумати эътилофӣ). Кишвар узви [[Созмони Милали Муттаҳид]], [[Иттиҳоди Африқо]], [[БРИКС]], [[G20]] ва Иттиҳоди Миллатҳо мебошад.<ref name="cia" /> == Тақсимоти маъмурӣ == ҶАҶ ба нӯҳ музофот тақсим мешавад: Гаутенг, Кейпи Ғарбӣ, Квазулу-Натал, Кейпи Шарқӣ, Кейпи Шимолӣ, Фристейт, Лимпопо, Мпумаланга ва Шимолу Ғарб. Сераҳолитарин шаҳрҳои кишвар — [[Йоҳаннесбург]], [[Кейптаун]], [[Дурбан]], [[Претория]] ва [[Соуэто]] мебошанд. == Иқтисод == ҶАҶ яке аз саноатитарин ва бузургтарин иқтисодҳои [[Африқо]] (дар қатори [[Нигерия]] ва [[Миср]]) аст. Истихроҷи маъдан (тилло, платина — бузургтарин дар ҷаҳон, алмос, ангишт, хром), саноати коркард, молия ва кишоварзӣ (шароб, ситрусӣ) пояҳои асосии иқтисод мебошанд.<ref name="cia" /> Кишвар узви [[БРИКС]] аст; мушкилоти асосӣ — бекории баланд (≈33%), нобаробарии иҷтимоӣ (яке аз баландтарин дар ҷаҳон), бӯҳрони барқ ва ҷинояткорӣ мебошанд. == Фарҳанг ва маориф == ҶАҶ «Миллати рангинкамон» — омезиши фарҳангҳои гуногун — аст. Мусиқӣ (квайто, ҷаз, гурӯҳи «Ladysmith Black Mambazo», Мириам Макеба), варзиш (регбӣ — мунтахаби «Спрингбокс» чанд бор қаҳрамони ҷаҳон, крикет, футбол) ва ошхона (браи — кабоб, билтонг, бобути) машҳуранд. Ҷазираи Роббен (мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО), осорхонаҳои апартеид ва мероси [[Нелсон Мандела]] аз ҷойҳои муҳими таърихӣ мебошанд. == Нигаред низ == * [[Африқо]] * [[Йоҳаннесбург]] * [[Кейптаун]] * [[Претория]] * [[Нелсон Мандела]] * [[Лесото]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == {{Умумӣ}} * [https://www.britannica.com/place/South-Africa ҶАҶ дар Encyclopædia Britannica] * [https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/south-africa/ ҶАҶ — The World Factbook] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210110042951/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/south-africa |date=2021-01-10 }} {{Кишварҳои Африқо}} [[Гурӯҳ:ҶАҶ| ]] [[Гурӯҳ:Давлатҳои Африқо]] [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ]] o8ts9undi0n6xz4e6dcr35q1l5tx71b 0 97178 1473798 1420141 2026-05-24T06:30:14Z Шухрат Саъдиев 5132 1473798 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=ноябр 2018}} '''Афшѝн''' ([[Забони суғдӣ|суғдӣ]] – ''соҳиб, ҳомӣ, волӣ'') — унвони шоҳони [[Истаравшан]] ва баъзе волиёни [[Суғд]] пеш аз истилои араб­ҳо. Тамоми ҳокимияти даҳрӣ, ҳарбӣ ва динӣ дар ихтиёри Афшин буд. Асрҳои 8–9 дар Истаравшан сулолаи [[Ковусиён]] Афшин буд.<ref>[[Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]], Ҷилди 2. АСОС-БОЗ – Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013, - с.130</ref> == Нигаред низ == * [[Ковусиён]] * [[Афшин ибни Ковус]] * [[Буджикат]] * [[Усрӯшана]] * [[Суғд]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои Суғдӣ]] eliwsz1j1rjmzqop43qd3wqp4ag4cgj 0 97860 1473796 1385164 2026-05-24T06:26:44Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Сарчашма */ 1473796 wikitext text/x-wiki [[File:Prokudin-Gorskii-19-v2.png|255px|thumb|''Амир''и [[Бухоро]] [[Амир Олимхон|Олимхон]] (1880—1943). Акси [[Прокудин-Горский, Сергей Михайлович|С. М. Прокудин-Горский]] соли 1911]] '''Амир''' ({{lang+ar|امير|ҳукмрон, ҳоким, пешво, сарвар, роҳбар, доҳӣ|’amīr}}) — унвони сардори [[қавм]] ё қабила, ҳоким (дар [[хилофати араб]], ки аз тарафи халифа дода мешуд, чун амиралмуъминин), княз ва дигар мансабдори намояндагони аъёну ашроф дар мамолики исломии Шарқ ва Африка. == Дар замони хилофат == Амир дар давраи [[Умавиён]] маънои лашкаркашро дошт, ки халифа таъйин мекард. Пас аз забти ягон вилоят ба он сардор таъйин карда, ӯро амир меномиданд. Пас аз паҳн гаштани ислом амир маънои ҳокими мутлақи давлати исломиро ифода мекард (мас., амири Бухоро). Дар давраи Аббосиён, одатан, амир ҳокимоне буданд, ки ҳокимияти халифаҳоро эътироф мекарданд. Бо ин истилоҳ инчунин собиқ ноибони ба вазифаи халифа таъйиншаванда (Ағлабиён, Тоҳириён) ва ҳокимони мустақиле, ки ба воситаи аслиҳа давлат барпо кардаанд (Саффориён, [[Ғазнавиён]], [[Бувайҳиён]]), номида мешуданд (дар амир 10 султон низ меномиданд). Дар охири садаи X — ибтидои садаи XI амир гуфта ҳокимон ё лашкаркашони ба табақаҳои гуногун мансубро меномиданд (айюбиҳо, мамлукҳо). Дар Мовароуннаҳри асримиёнагӣ мансабҳои «амиру-л-умаро» ва «амири шикор» мавҷуд буданд. Пас аз истилои муғулҳо дар ӯрдаи тилоӣ (Олтин ӯрда), Мовароуннаҳр ва Эрон амир гуфта сардорони улус (вилоят)-ҳоро меномиданд. Ин унвонро Темурланг низ соҳиб шуда буд. Дар давраи Темуриён шоҳзодагонро «амирзода» (писари амир) меномиданд, ки шакли кӯтоҳшудаи форсии «мирзо» аст. Дар замони хонҳои Бухорои то давраи Манғитиён унвони амир ба сардорони қабилаҳову қавмҳои бонуфузу обрӯманд дода мешуд. Аз ох охири садаи XVIII асосгузори сулолаи Манғитиён — Муҳаммад Раҳимхон ба ҷойи унвони «хон» унвони амирро қабул кард. Бо ин амалаш ӯ нишон медод, ки ӯ ҳокими яке аз вил-ҳои давлати ягонаи исломӣ мебошад ва ҳокимияти хонро эътироф мекунад. Пас аз Муҳаммад Раҳимхон ин унвон фақат ба ҳокимони аморати Бухоро мансуб мешуд. Дар Эрони давраи Сафавиён унвони амир ба ҳокими вилоят, дар Афғонистон аз давраи Дӯстмуҳаммадхон амир ба ҳокимони қабилаи баракзуйҳо дода мешуд. Амир дар замони гузашта унвон ё рутбаи олӣ маҳсуб мешуд: амиру-л-умаро (рутбаи олии ҳарбӣ), амиру-л-баҳр (фармондеҳи қувваҳои баҳрӣ, адмирал), амиру-л-ҷайш (сипаҳсолор), амир-уш-шуаро (сарвари шоирони дарбор ё давр), амиру-л-ҳуҷҷоб (сардори дарбонҳо) ва ғ. Ҳоло дар баъзе давлатҳои араб (мас., Арабистони Саудӣ) унвони амир ба валиаҳд ва шоҳзодаҳои сулолаи ҳукмрон дода мешавад. Сарварони гурӯҳи калони ҳоҷиёнро, ки ба зиёрати Макка равонанд, низ амир (амиру-л-ҳоҷӣ) меноманд. Ниг. низ Аморат. == Амир замони Сомониён == Дар давлати Сомониён сарвари давлат буда, ҳамчун монарх тамоми ҳуқуқҳоро дар қаламрави давлат дошт. Сарвари давлати Сомониён, ки Амуралмуъминин номида мешуд, шахси олимақоми мансабдор дар давлат ба ҳисоб рафта, баробари он ҳокимияти олии судиро ба амал мебаровард. Умуман амир дар давлати Сомониён дорои ин гуна салоҳиятҳо буд: * ҳимояи дин; * баамалбарории адолати судӣ; * ҷангидан барои пок нигоҳ * доштани эътиқоди динӣ; * ситонидани андоз; * идора намудани мамлакат. Фармони амир санади олии ҳокимияти давлатӣ ба шумор мерафт, ки иҷрои ҳатмии он аз тарафи ҳамаи шахсони мансабдори давлатӣ ва фуқаровоҷиб буд. Ҳамин тариқ, амирони давлати Сомониён шахсони мансабдори олимартаба дар давлат ба ҳисоб рафта, санадҳои ҳуқуқие мебароварданд, ки онҳо дорои қувваи олии ҳукуқӣ буданд, дар навбати худ мақоми олии судӣ ба шумор мерафтанд, ҳамаи амалдорони олимақомро ба мансабҳои давлатӣ таъйин менамуданд, бо дигар давлатҳо шартномаҳо мебастанд.<ref>Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М. Амир — Душанбе: ЭР-граф, 2009. — С. 44</ref>. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Амир|1}} {{пайвандҳои беруна}} [[Гурӯҳ:Истилоҳоти исломӣ]] [[Гурӯҳ:Амирҳо| ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] {{islam-stub}} dldtafmxr1oto57dxi78wwub21vo2nh 0 142242 1473787 1452060 2026-05-24T05:56:47Z Шухрат Саъдиев 5132 таҳрир ва илова 1473787 wikitext text/x-wiki {{Ходими давлатӣ |вазифа = [[Феҳристи императорони Русия|Императрица и Самодержица Всероссийская]] | ном = Екатерина II Алексеевна | парчам = | парчам2 = Russia06.gif | изображение = Profile portrait of Catherine II by Fedor Rokotov (1763, Tretyakov gallery).jpg | ширина = 300px | описание изображения = Портрет Екатерины II. [[Ф. С. Рокотов]], 1763 | периодначало = {{СС|9|июля|1762|28|июня}} | коронация = {{СС|3|октября|1762|22|сентября}} | периодконец = {{СС|17|ноября|1796|6}} | предшественник = [[Пётр III]] | преемник = [[Павел I]] | вероисповедание = [[Лютеранство]] (до 1744) → [[Православие]] | имя при рождении= {{lang-de|Sophie Auguste Friederike von Anhalt-Zerbst-Dornburg}} | место рождения = {{Мр|Штеттинский замок|в Щецине}}, [[Пруссия (королевство)|Королевство Пруссия]]<ref>Каменский А. Б. Екатерина II //Вопросы истории — 1989 № 3</ref> | место смерти = [[Зимний дворец]]<ref>http://www.history-gatchina.ru/article/smert_e2.htm Место смерти Екатерины II Великой</ref>, {{Мс|Санкт-Петербург}}, [[Российская империя]] |звание = [[полковник]] |род войск = [[Русская гвардия|гвардия]] |командовал = [[Преображенский лейб-гвардии полк|Преображенский полк]]<br>[[Семёновский лейб-гвардии полк|Семёновский полк]]<br>[[Измайловский лейб-гвардии полк|Измайловский полк]]<br>[[Конный лейб-гвардии полк|Конный полк]] | похоронена = [[Петропавловский собор]], [[Санкт-Петербург]] | супруг = [[Пётр III]] | род = [[Аскании]] | отец = [[Христиан-Август Ангальт-Цербстский]] | мать = [[Иоганна-Елизавета Гольштейн-Готторпская]] | дети = [[Павел I Петрович]]<br>[[Анна Петровна (1757-1759)|Анна Петровна]]<ref>{{ВТ-РБС|Анна Петровна (дочь Петра III)}}</ref><br>[[Алексей Григорьевич Бобринский]] | награды = {{{!}} style="background: transparent" {{!}}{{Орден Андрея Первозванного}}{{!!}}{{Орден Святой Екатерины 1 степени}}{{!!}}{{Орден Святого Георгия 1 степени}} {{!}}- {{!}}{{Орден Святого Владимира 1 степени}}{{!!}}{{Орден Святого Александра Невского}}{{!!}}{{Орден Святой Анны}} {{!}}} {{{!}} style="background: transparent" {{!}}{{Орден Чёрного орла}}{{!!}}{{Орден Серафимов}}{{!!}}{{Орден Белого орла (Речь Посполитая)}} {{!}}} | автограф = Catherine The Great Signature.svg | монограмма = Imperial Monogram of Empress Catherine II of Russia.svg | ширина монограммы = 60px }} '''Екатеринаи II''' ({{lang-ru|Екатери́на II Алексе́евна Вели́кая}}, дар хурдӣ: '''София Августа Фредерика Анхалт-Сербтск''', {{lang-de|Sophie Auguste Friederike von Anhalt-Zerbst-Dornburg}}, дар православия ''Екатерина Алексе́евна''; {{ВД-Дебоча}}) — императори Русия аз соли 1762 то 1796. Шохдухтари олмонӣ, София Фредерика Августа Анхалт-Сербтск бо ёрии гвардияи Пётри III ба [[Маликаи ҳоким| сари кудрат]] омад. Имтиёзҳои табақаи дарбориҳоро ба ҳукми қонун даровард. Дар замони [[Маликаи ҳоким|шоҳигарии ӯ]] [[Русия|давлати рус]] қувват гирифт. Заминҳои шимолии назди соҳили [[баҳри Сиёҳ]], им, [[Қафқози Шимолӣ]], Ғарби [[Украина]], [[Белорус]], [[Литва]] ба Русия ҳамроҳ карда шуданд. == Ба сари қудрат баромадани Екатерина == Табаддулоте, ки ба он дурудароз омодагӣ мегирифтанд, ногаҳонӣ ба вуқӯъ пайваст. Пасек, яке аз суиқасдкунандагон, ҳабс шуд. Субҳи солеҳон аз ин воқеа воқиф гардида, шоҳбону Екатерина дар мушоирати дӯстдораш Алексей Орлов фойтунсавор ба қисми ҳарбии Измайлов омад. Сарбозон даст, пой ва домани Екатеринаро бӯсидаву ба чашм молида, қасами садоқат хӯрданд. Аскарони полки семёновӣ низ ҳамин тавр карданд. Сенат ва Синод (шӯрои олии калисо) розӣ шуданд, ки амри [[шоҳбону|шоҳбонуро]] иҷро намоянд. Баъд зуд манифест қабул карданд, ки Екатерина аз ин рӯз баъд зимоми ҳукуматро ба даст гирифт баҳри ҳимояи калисои насронии рус ва тартиботи дохилии кишвар. Пётри III баъди бо ду киштӣ дар бандари Кронштадт лангар партофтан аз табаддулоти дарбор воқиф гашт. Кӯтволи диж ӯро ба қалъа роҳ надод, гуфт, ки Русия дигар бо номи Пётри III император надорад, императори онҳо Екатеринаи II мебошад. Пётри III тарсу буд, ҷуръат накард, ки барои тахту тоҷ талош варзад. Вай хеле гирист ва ба Ораниенбаум баргашт. Ночор ба ҳуҷҷати фиристодаи завҷааш имзо гузошту «бо хоҳиши худ» аз тахту [[тоҷ]] даст кашид. Ҳамин тавр, [[29 июн|29 июни]] [[соли 1762]] шохдухтари голштинӣ София-Августа, аз хонадони князҳои хурд, ба тоҷи бузургтарин давлати [[Аврупо]]-[[Русия]] соҳиб гашт. == Зиндагинома == [[File:Grand Duchess Catherine Alexeevna by L.Caravaque (1745, Gatchina museum).jpg|175px|Екатерина дар Русия, нигораи Луи Каравака|thumb|right]] Екатерина дар оилаи генерали пруссӣ ба воя расида, хеле бебок, чаққон, шӯх ва баду балое буд. Волидайн дар тарбияаш он қадар масъулият зоҳир намекарданд. Падар танҳо ба хидмат банд буду модар дар ҷустуҷӯи моҷаро бо супориши хуфияи Фридрихи Кабир кишварҳои гуногуни Аврупоро чарх мезад. Вале, ҳамин ки ба хона бармегашт, духтаракро сахт мегирифт ва ҳатто омода буд, ки барои шӯхии ночизе шаллоқ занад. Қаҳрамони мо ба ҳамаи сахтгириҳо бо таҳаммул тоб меовард ва вақту соати худро мепоид. Барои издивоҷаш Екатерина бояд аз император Елизавета миннатдор мешуд, зеро ӯ ба писараш аз авлоди худ арӯс ҷуст. София — Августа ба шавҳаршавандааш аз ҷониби модар духтари холабача ба ҳисоб мерафт ва Елизавета ин никоҳро кори оилавӣ меҳисобид. Аммо риштаи хешигарӣ дар дарбори шоҳи рус ба София-Августа бахт наовард. Муносибати маҳрамона бо Пётри III хуб нашуд. Домоди ҳабдаҳсола бо аскарбозӣ машғул буду аз ҳоли арӯс тамоман парвое надошт. Холааш бошад, сахтгириро аз ҳад мегузаронд. Елизаветаи куҳансол ҷиянашро ба мисоли парандаи ваҳшӣ дар қафас нигоҳ медошт, гӯё дар симои арӯс ҳарифи худро медид. Екатерина ба ояндаи дурахшон сахт бовар дошт, бештар зиндадил буд. Медонист, ки ӯро чӣ интизор аст, баҳри ба ҳукумат даст ёфтан сабуриро пеша намуд. «Рӯзе дар кӯчаи мо низ ид мешавад»,-мегуфт ӯ дар дилаш. Екатерина ба ақли расову гирояш такя намуда, ягона роҳи дурустро пеш гирифт. Ба боақлу тадбир будани ӯ фақат шавҳараш шубҳа дошт ва ин боиси аз тахт вожгун шуданаш гашт. Екатерина бо сеҳри сухану муносибати гарм дили атрофиёнро тасхир мекард, ҳарфи дигаронро бо диққат мешунид, ба ашхоси ҷӯяндаву ташаббускор баҳои арзанда медод. Аз ин рӯ, вақте ки пас аз фавти Елизавета ба тахт нодонаки якумра Пётри III нишасту ба азоб додани завҷааш пардохт, ахли дарбор тарафи Екатеринаро гирифт. Боре Пётри III дар назди одамон занашро сахт таҳқир кард ва тахдиди ба зиндон афкандан намуд. Екатерина талх гирист ва бори нахуст дар хусуси ғасби тоҷу тахт, ки ҷонибдоронаш кайҳо боз талқин доштанд, ба андеша рафт ва онро ҷомаи амал пӯшонд. Пётри III ночор ба истеъфономаи барояш тартибдода имзо гузошт. Шоҳи маъзул аввал дар Петергоф, сипас дар Ропша ба сифати маҳбус нигоҳ дошта мешуд. Екатерина аз шоҳбонуҳои дигар бо он фарқ дорад, ки вай сабабгори марги шавҳари аз тахт вожгунгаштааш набудааст. Пётри III дар нӯшонӯшии навбатӣ ба ҳалокат расид. Ҳукмронии Екатерина аз ҷониби таърихдонон баҳои мухталиф гирифтааст, зеро шахсияти император ҳам пурихтилоф буд. Вай худро ба ҳар шароит, вазъият ва муҳит мутобиқ менамуд. Ҳарчанд Екатерина дар ҳалли масоили мушкил ҳамто надошт, хушомадро меписандид. Вай аз ҷавонӣ ба ақидаи атрофиён ҷиддӣ аҳамият медод, мехост донад, ки одамон дар ҳақаш чиҳо мегӯянд. Баъди ба даст овардани [[подшоҳӣ]] танқидро бад медидагӣ шуд. Мехост, ки ӯро доимо васф намоянду ба осмони ҳафтум бароранд, ҳатто он чизеро, ки худмеписандид, ба ҳамагон талқин мекард. Екатерина ба [[меъморӣ]], [[рассомӣ]], [[ҳайкалтарошӣ]] хуб сарфаҳм мерафт, вале мусиқиро намефаҳмид. Вай танҳо ба асарҳои мазҳакавӣ шавқ дошт. Зиндадилӣ ва ташаббускорӣ хислатҳои зебандаи [[шоҳбону]] буданд ва ӯ бо ҳамин ҷиҳатҳояш атрофиёнро муттаҳид месохт ва баҳри дарёфти ғалабаҳо ва рушди иқтисодии кишвар сафарбар мекард. Танҳо як дафъа, вақте ки туркҳо ҷанги дуюмро эълон намуданд, лаҳзае саросема шудани Екатерина ба назар расид. Вале зуд худро ба даст гирифт. Ӯ боре ҳам дар зиндагиаш аз ҳуш нарафтааст, дар лаҳзаҳои душвортарин ҳам табассум аз лабонаш канда намешуд. Ба мисли ҳамаи одамони бузург, Екатерина ҳам аз ҳад зиёд кор мекард. Вай аз ҷузъиёти масъалаҳои хурду калон воқиф мегашт, ҳар як корро то ба охир нарасонад, дилаш қарор намегирифт. Екатерина [[донишманд]] буд. Дар солҳои арӯсиаш, ки танҳо мезист, тамоми вақти холиашро ба омӯхтани асарҳои фалсафӣ мебахшид. Вай таърихи Олмон, асарҳои кайҳоншиносии Балйй, корҳои илмии қонундони англис Блекстонро аз худ кард. Солномаҳои русиро таҳқиқ намуда, ба низом овард ва ҳатто ба забоншиносии муқоисавӣ шавқи беандоза зоҳир сохт. Дар ин самт бисёр китобҳоро гирд овард ва дар асоси забони русӣ ба тартиб додани луғати муқоисавии забонҳо даст зад. Баъдтар ҳамаи матлабҳои ғуннамудаи Екатеринаро ба академик Паллас супурданд ва ӯ ҷилди нахустини фарҳангро ба чоп омода гардонд. Давраи ҳукмронии Екатерина пур аз ихтилоф буд. Вай ба ҳама озодӣ ва савод надода бошад ҳам, аммо дар қалби мардуми рус чи гуна аҳамият доштани ин мафҳумҳоро ҳамчун асоси мавҷудияти шахсият ҷой кард.<ref>Мусский С., Семашко И. 100 инсони бузурггарин. Тарҷумаи Қурбон Мадалиев. — Душанбе, 2010. — С. 240—245</ref> ==Хонавода== {{Густариши бахш}} == Нигаред == * [[Таърихи Русия:Давраи табадуллотҳои дарборӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * ''[[Мадарьяга, Изабель де|Исабель де Мадариага]]''. [http://on-island.net/History/Madariaga/EtG.pdf Россия в эпоху Екатерины Великой] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20141223155435/http://on-island.net/History/Madariaga/EtG.pdf |date=2014-12-23 }}. — {{М.}}, 2002. — 976 с. — ISBN 5-86793-182-X * [http://www.memoirs.ru/rarhtml/1441IstMat.htm ''Исторические материалы, хранящиеся в Библиотеке дворца города Павловска''.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131203011622/http://www.memoirs.ru/rarhtml/1441IstMat.htm |date=2013-12-03 }} // [[Русская старина]], 1873. — Т. 8. — № 11. — С. 649—690; № 12. — С. 853—884; 1874. — Т. 9. — № 1. — С. 37-56; № 2. — С. 277—300; № 3. — С. 465—512; № 4. — С. 667—684; Т. 10. — № 5. — С. 60-70; № 6. — С. 309—320; № 7. — С. 549—560; № 8. — С. 735—742. * История России: В 2 т. Т. 1: С древнейших времен до конца XVIII в. / ''А. Н. Сахаров, Л. Е. Морозова, М. А. Рахматуллин и др.''; Под редакцией ''А. Н. Сахарова''. — {{М.}}: ООО «Издательство АСТ»: ЗАО НПП «Ермак»: ООО «Издательство Астрель», 2003. — 943 с. * ''[[Лаппо-Данилевский, Александр Сергеевич]]''. [http://runivers.ru/lib/book4558/54886/ Очерк внутренней политики императрицы Екатерины II.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20161114043244/http://www.runivers.ru/lib/book4558/54886/ |date=2016-11-14 }} — СПб.: Тип. М. М. Стасюлевича, 1898.— 65 с. * ''[[Казовский, Михаил Григорьевич|Казовский Михаил.]]'' «Екатерина: мудрость и любовь» — «Подвиг», 2010. * ''Петрова М. А.'' Екатерина II и Иосиф II: Формирование российско-австрийского союза: 1780—1790. — М.: Наука, 2011. — 419 с., 1000 экз., ISBN 978-5-02-036720-3 * ''[[Каменский, Александр Борисович|Каменский А. Б.]]'' Жизнь и судьба императрицы Екатерины Великой. — {{М.}}, 1997. * ''Колюпанов Н.'' [http://www.memoirs.ru/rarhtml/1351Kolupanov.htm Очерк внутреннего управления в России при императрице Екатерине II] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20190916134918/http://www.memoirs.ru/rarhtml/1351Kolupanov.htm |date=2019-09-16 }} // [[Русская мысль (журнал)|Русская мысль]], 1883. — Кн. 2. — февраль. — С. 63-99. * ''Омельченко О. А.'' «Законная монархия» Екатерины Второй. — {{М.}}, 1993. * [http://memoirs.ru/texts/OpisKor_RS93t80n12.htm ''Описание коронации, миропомазания и причащения императрицы Екатерины II-й''] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131103054345/http://memoirs.ru/texts/OpisKor_RS93t80n12.htm |date=2013-11-03 }} // [[Русская старина]], 1893. — Т. 80. — № 12. — С. 487—496. — В ст.: Труворов А. Коронация императрицы Екатерины Второй. * ''Массон К.'' [http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_4P.htm Мемуары Массона о России. / Извлечения] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131103053534/http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_4P.htm |date=2013-11-03 }} / Пер. П. Степановой // [[Голос минувшего]], 1916. — № 4. — С. 157—171., [http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_56.htm № 5-6. — С. 157—180.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131103060205/http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_56.htm |date=2013-11-03 }}, [http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_78.htm № 7-8. — С. 341—354.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131103053751/http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_78.htm |date=2013-11-03 }}, [http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_10.htm № 10. — С. 23-44.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131103053709/http://memoirs.ru/texts/Masson_GM16_10.htm |date=2013-11-03 }} * ''[[Нассау-Зиген, Карл Генрих|Нассау-Зиген К.-Г.]]'' [http://memoirs.ru/texts/Nassau_RS93T80N11.htm Императрица Екатерина II в Крыму. 1787 г. Отрывки из дневника и переписки] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110929014717/http://memoirs.ru/texts/Nassau_RS93T80N11.htm |date=2011-09-29 }} / Перевод и публ. В. В. Т. // [[Русская старина]], 1893. — Т. 80. — № 11. — С. 283—299. * ''Трофимович Р. С.'' [http://memoirs.ru/texts/Trofimovic.htm Запись современника о кончине Екатерины Великой] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20191003005342/http://memoirs.ru/texts/Trofimovic.htm |date=2019-10-03 }}// [[Русский архив]], 1909. — Кн. 3. — Вып. 11. — С. 202—203. * ''[[Тургенев, Александр Михайлович|Тургенев А. М.]]'' [http://memoirs.ru/texts/Turgenev897.htm Рассказы А. М. Тургенева об императрице Екатерине II.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131103050041/http://memoirs.ru/texts/Turgenev897.htm |date=2013-11-03 }}// [[Русская старина]], 1897. — Т. 89. — № 1. — С. 171—176. * [http://memoirs.ru/texts/Extrskt_RS96t88n11.htm ''Экстракт из журнала плавания её императорского величества на галерах по реке Волге, от Твери до Симбирска, в 1767 году''] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20191003022359/http://memoirs.ru/texts/Extrskt_RS96t88n11.htm |date=2019-10-03 }} // [[Русская старина]], 1896. — Т. 88. — № 11. — С. 436—441. — В ст.: ''Бильбасов В. А.'' Походы Екатерины II по Волге и Днепру (1767 и 1787 гг.). == Пайвандҳо == * {{ВТ-ЕЭБЕ|Екатерина II}} * [http://new.runivers.ru/lib/book4371/53125/ Чечулин Н. Д. Очерки по истории русских финансов в царствование Екатерины II. Спб-1906 г. на сайте Руниверс] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20200918213308/https://new.runivers.ru/lib/book4371/53125/ |date=2020-09-18 }} * [http://new.runivers.ru/lib/book4358/ Брикнер А. Г. История Екатерины Второй (в 4 томах)на сайте Руниверс] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20190331083958/https://new.runivers.ru/lib/book4358/ |date=2019-03-31 }} * [http://new.runivers.ru/lib/book4351/ Бильбасов Василий Алексеевич. История Екатерины Второй (в 2 томах)на сайте Руниверс] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20190331083958/https://new.runivers.ru/lib/book4351/ |date=2019-03-31 }} * [http://rus-shake.ru/original/Catherine/1849/ Екатерина II. Вольное, но слабое переложение из Шакеспира, комедия Вот каково иметь корзину и белье] * [http://www.ekaterina2.com/index-2.php Екатерина II Великая. История России екатерининской эпохи] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160409210249/http://www.ekaterina2.com/index-2.php |date=2016-04-09 }} * [http://fershal.narod.ru/Memories/Texts/Ekaterina/Ekaterina.htm Мемуары Екатерины II] * [http://russia-today.narod.ru/past/gen_app/ekat2.htm Предки императрицы Екатерины II Великой] * [http://russia.iratta.com/02.php Эпоха правления Екатерины II] * [http://az.lib.ru/e/ekaterina_w/ Сочинения Екатерины II на сайте Lib.ru: Классика] [[Гурӯҳ:Императорҳо ва шоҳони Русия]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] ogjzwp3ra9uz08y4aiu4lynnvucswu1 3 223567 1473812 1443800 2026-05-24T10:07:29Z Ontzak 20570 Ontzak moved page [[Баҳси корбар:Xavier Jiménez-Albán]] to [[Баҳси корбар:Thundercross93]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Xavier Jiménez-Albán|Xavier Jiménez-Albán]]" to "[[Special:CentralAuth/Thundercross93|Thundercross93]]" 1055789 wikitext text/x-wiki {{Хуш омадед/чаҳорчӯба |welcomeHeader=Хуш омадед ба Википедиаи Тоҷикӣ, {{#if: | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}! |firstStepsTitle=Роҳнамои қадамҳои аввалин |firstStepsText=[[Image:Heckert GNU white.svg|left|60px|thumb|]] Акнун Шумо метавонед на фақат мақолаҳоро дар Википедиа хонед, боз Шумо метавонед мақолаҳоро вироиш кунед ва ё мақолаи худро ба Википедиа ирсол кунед. Барои дар Википедиа чӣ тавр мақола навиштан аз [[Википедиа:Барои_навкорон|ин ҷо]] бинед. Муҳтавои Википедиа таҳти иҷозаномаи [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) ва иҷозаномаи [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html GFDL] дастрас аст. Шумо метавонед бо литсензияи GFDL дар [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html инҷо] ва [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) шинос шавед. * [[Википедиа:Роҳнамои намуд]] * [[Википедиа:Ҳуқуқи муаллиф]] |helpTitle=Ёрӣ |helpText=Иттилооти бештарро метавонед дар [[Википедиа:Вуруди корбарон|вуруди корбарон]] пайдо намоед. Шумо боз метавонед саволҳои худро дар ин ҷо нависед '''[[Роҳнамо:Мундариҷа|Роҳнамо]]''' ё дар канали [[w:Wikipedia:IRC tutorial|IRC]] [[irc:wikipedia-tg|#wikipedia-tg]] ([http://java.freenode.net//index.php?channel=wikipedia-tg бевосита аз дигарон бипурсед]). Инчунин шумо метавонед бо яке аз [[Википедиа:Мудирон|мудирон]] дар тамос бошед ё дар саҳифаи баҳси яке аз онҳо саволи худро нависед. |tipsTitle=Чизҳои хуб ва роҳнамоиҳо |tipsText=<div></div><!--empty div is to make sure bullets work--> * Ба саҳифаи корбарии худ қуттиҳо забонҳоро гузоред ва сатҳи дониши забондонии худро ба дигарон муайян кунед. * Дар вақти дар саҳифаи баҳси корбарон саволеро навишта бо илова кардани &#126;&#126;&#126;&#126; дар охири савол имзои худро гузоред. * Бисёр мақолаҳои Википедиа нопурра мебошад, агар мақолаи нопурраеро дарёфт кардед, пайванди вироишро дар болои он мақола пахш кунед, баъд як аз ин рамзҳои зеринро <nowiki>{{stub}}</nowiki> ё <nowiki>{{ҷавона}}</nowiki> ба матн илова карда, саҳифаро захира кунед. |mistakeTitle=Ба хатогие роҳ додед ё дучор шудед? |mistakeText=<div></div><!--empty div is to make sure bullets work--> * Агар ягон хатогиеро дар мақолае пайдо кардед, метавонед дар боло пайванди Вироишро пахш карда хатогиро бартараф кунед ва саҳифаро захира кунед. * Агар ба ягон хатогие роҳ додед ва ё унвони ягон мақоларо хато навиштед. Бо яке аз мудирон дар тамос шавед. * Агар ду мақолаи монандеро пайдо кардед, лутфан яке аз онҳоро холи карда масири онро ба дигар тағйир диҳед. * Агар мақолае бо забони ғайри тоҷикиро дарёфт кардед, лутфан вироишро пахш карда дар боло <nowiki>{{тарҷума}}</nowiki> нависед ва саҳифаро захира кунед. * Агар мақолаи бемазмунро дарёфт кардед, лутфан вироишро дар боло пахш карда дар болои саҳифа <nowiki>{{delete}}</nowiki> нависед ва саҳифаро захира кунед. Баъд яке аз мудирон он мақоларо баррасӣ карда дар ҳолати зарури онро ҳазв ё вироиш хоҳанд кард. |feedbackText=(P.S. Барои ин паём мехоҳед [[Википедиа баҳс:Гузориши Хуш омадед|пешниҳоди]] худро нависед?) |lang=en }} --[[File:Robot icon.svg|26px]] [[User:SamakBot|'''<span style="color:#ff5722">Samak</span><span style="color:#666565">Bot</span>''']] ^{[[Баҳси_корбар:SamakBot|'''Talk''']]} 19:34, 21 Декабри 2019 (UTC) 2bfycrj7kk9y1r7lmyg4c23wwkjkjr2 0 291110 1473769 1473738 2026-05-24T02:09:00Z Друг Всего Живого 26758 1473769 wikitext text/x-wiki {{Ҳамномҳо|Олим (Ҳамном)|Олим }} {{Мусиқидон |ном = Олим Ширинов |номи пурра = Ширинов Олимбек Махмадбекович |номи аслӣ = |тасвир = 0L0A3819.jpg |кишвар = {{парчамбандӣ|ИҶШС}}<br>{{парчамбандӣ|ҶШС Тоҷикистон}}<br>{{парчамбандӣ|Тоҷикистон}} |таърихи таваллуд = 30.6.1975 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Душанбе|шаҳри Душанбе}} |касб = барабаннавоз, гиторнавоз, [[овозхон]], {{нп5|муҳандиси садо||ru|Звукорежиссёр|}}, {{нп5|аккос||ru|фотограф}} |асбоб = {{нп5|друмз||ru|Ударная установка}}, {{нп5|бас-гитор||ru|Бас-гитара}}, [[гитор]] |сабк = {{нп5|рок-н-ролл||ru|рок-н-ролл}}, {{нп5|фолк-рок||ru|фолк-рок}}, {{нп5|поп-рок||ru|поп-рок}} |сайт= }} ''' Шири́нов Олимбе́к Маҳмадбе́кович''' (зод. [[30 июн]]и [[Соли 1975|1975]], [[Душанбе]]) — навозандаи тоҷик, муҳандиси садо<ref name="jcrst1">{{Cite web|url=https://isni.org/isni/0000000502848379|title=«JC Records Studio» ISNI ID|website=isni.org|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://centrasia.org/newsA.php?st=1365438300|title=М.Хоким: В чем секрет процветания таджикского пиратства?|website=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref>, суратгир<ref name="photo1">{{Cite web|url=https://dushanbe.mid.ru/-/v-dusanbe-otkrylsa-vystavocnyj-stend-s-rabotami-tadzikskogo-fotografa-olima-sirinova-o-moskve|title=В Душанбе открылся выставочный стенд с работами таджикского фотографа Олима Ширинова о Москве|website=https://dushanbe.mid.ru|lang=ru|date=2021/10/14|accessdate=2021/10/14}}</ref><ref name="work1">{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=JqYffUSs4yg|title=Олим Ширинов - "Карьера"|website=youtube.com|lang=ru|date=2016/05/31|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref name="omsphoto">{{Cite web|url=http://www.lensart.ru/gallery-uid-2c0b.htm|title=Olim M Shirinov — ЛенсАрт.ру|website=lensart.ru|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref name="omsphoto2">{{Cite web|url=https://baltija.eu/2021/10/15/fotograf-olim-shirinov-pokazyvaet-moskvu-zhitelyam-dushanbe/|title=Суратгир Олим Ширинов ба сокинони Душанбе Москваро нишон медихад|website=baltija.eu|lang=ru|accessdate=2022/09/19}}</ref>, роҳбари гурӯҳи «[[Парем]]»<ref name="work1" /><ref name="work4">{{Cite web|url=https://isni.org/isni/0000000502832246|title=«Парем» ISNI ID|website=isni.org|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref name="work2">{{Cite web|url=https://tj.sputniknews.ru/20171017/olim-shirinov-tadzhikistan-1023642793.html|title=В гостях у Sputnik: Ширинов о музыке, популярности и современных реалиях — 17.10.2017, Sputnik Таджикистан|website=tj.sputniknews.ru|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref name="work3">{{Cite web|url=https://centrasia.org/newsA.php?st=1461220140|title=Чем живет таджикский рок-н-ролл? - Олим Ширинов|website=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref>. == Маориф == Соли 1992 мактаби миёнаи рақами 37 ба номи Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ Александр Григориевич Мироненко, ш. ([[Душанбе]], [[Тоҷикистон]]) хатм кардааст. Соли 1993 ба [[Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон|Донишкадаи омӯзгории Душанбе ба номи Т.]] [[Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон|Г.]] [[Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон|Шевченко]] ба [[Филология|Факултаи филология]] дохил шуд. Соли 1995 Олим Ширинов таҳсилро дар Донишкада тарк намуда, худро комилан ба фаъолияти мусиқӣ бахшид. Аз сентябри соли 2025 — донишҷӯи [[Консерваторияи миллии Тоҷикистон|Консерваторияи миллии Тоҷикистон ба номи Талабхӯҷа Сатторов]], факултети [[садорежиссёрӣ]] <ref>{{Cite web|url=http://www.facebook.com/oshirinov/directory_education|title=Facebook - Education|website=facebook.com|lang=ru|accessdate=2026/05/23}}</ref>. == Фаъолияти меҳнатӣ == * 1992-1993 — арматурщики заводи ЖБК-1 ш. Душанбе; * 1995-1997 — ба ҳайси рассоми оркестри [[Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ|Театри академии опера ва балети Тоҷикистон ба номи С. Айни]] кор карда буд; * 1997-1999 — {{нп5|аранжировщик||ru|аранжировщик}} ва ассистенти муҳандиси садо дар {{нп5|БШСС «МИР»||ru|Мир (телерадиокомпания)}}; * Аз соли 2007 директори ҶДММ «Интерсолар-Т» (гурӯҳи ширкатҳои «ИНТЕК») мебошад<ref name="jsr_it" /><ref name="bioinfo">{{Cite web|url=http://www.toptj.com/news/2013/1/22/top_50_vysokaya_koncentraciya_stilya|title=«ТОП-50»-высокая концентрация стиля|website=toptj.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01|archivedate=2021-07-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210722232953/http://www.toptj.com/news/2013/1/22/top_50_vysokaya_koncentraciya_stilya}}</ref>; * Аз 1 сентябри 2011 то 31 декабри 2012 — Директори рушд дар рдиои «[[Ватан]]». == Фаъолияти эҷодӣ == * Дар давраи соли 1993 то 1995 дар гурӯҳҳои «Парем», «Камчатка», «Сумасшедший солдат», «Навигатор» басс менавохт. * Аз соли 1995 барабаннавоз, продюсери мусиқӣ ва роҳбари гурӯҳи «Парем» мебошад<ref name="work1" /><ref name="work4" /><ref name="work2" /><ref name="work3" /> * Аз соли 1999, Олим Ширинов сармуҳандиси садо дар студияи «[[JC Records Studio]]» мебошад<ref name="jcrst1" /><ref>{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/ru/news/tajikistan/society/20210425/kak-zarabativayut-na-muzike-tadzhikskie-ispolniteli|title=Как зарабатывают на музыке таджикские исполнители?|website=asiaplustj.info|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref name="jsr_it">{{Cite web|url=http://www.markarbejde.ru/m/s/shirinov_olimbek_mahmadbekovich_-_jc_records_studio|title=Ширинов, Олимбек Махмадбекович - «JC Records Studio»|website=markarbejde.ru|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.improuse.com/TJ/Dushanbe/168516949855178/JC-Records-Studio|title=Описание услуг «JC Records Studio»|website=improuse.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210729015326/https://www.improuse.com/TJ/Dushanbe/168516949855178/JC-Records-Studio|archivedate=2021-07-29}}</ref>. Ӯ сурудҳои чунин ҳофизҳоро сабт кардааст: [[Садриддин Наҷмиддин]], [[Сӯҳроби Сафарзод]], [[Нозияи Кароматулло]], [[Сироҷиддини Фозил|Сироҷиддин Фозилов]], [[Нигина Амонқулова]], Соҳибқирон Нозимов, [[Шабнами Сурайё]], [[Муҳаммадрафи Кароматулло]], [[Баҳром Ғафурӣ]], [[Таҳмина Ниёзова]]. * Аз соли 1999 инҷониб муҳандиси садо ва продюсери тамоми сурудҳои гурӯҳи «Парем» мебошад.<ref name="jcrst1" />. == Дидгоҳҳои сиёсӣ == Аз моҳи феврали соли 2022 Олим Ширинов дар робита ба амалиёти вижа дар Украина мавзеъгирии шадиди ҷонибдори Русияро ишғол кардааст<ref>{{Cite web|url=https://www.dialog.tj/news/olim-shirinov-sejchas-kazhdyj-dolzhen-opredelitsya-na-chej-on-storone?fbclid=IwAR1Tv3l8oAeVq76XtUKloZuocy1A9VhdbY7GNBpZj2q_fEClYX5CNf0xMY0|title=Олим Ширинов: “Сейчас каждый должен определиться, на чьей он стороне”|website=dialog.tj|lang=ru|accessdate=2022/06/13|archivedate=2023-08-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230812204203/https://www.dialog.tj/news/olim-shirinov-sejchas-kazhdyj-dolzhen-opredelitsya-na-chej-on-storone?fbclid=IwAR1Tv3l8oAeVq76XtUKloZuocy1A9VhdbY7GNBpZj2q_fEClYX5CNf0xMY0}}}}</ref>. == Ҷоизаҳо ва мукофотҳо == <!--* 1998 — барандаи дипломи ҷоизаи «СОНЕЪ» дар номинатсияи «Беҳтарин дебюти сол», ки аз ҷониби филиали {{нп5|БШСС «МИР»||ru|Мир (телерадиокомпания)}} дар Тоҷикистон ташкил шуда буд<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=KEW0-zNlakI|title=Пешниҳоди ҷоизаи мусиқии «Сонеъ» ба гурӯҳи «Парем» дар номинатсияи «Беҳтарин дебюти сол»|website=youtube.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref> (дар ҳайати гурӯҳи «Парем»); * 1999 — лауреати озмуни «Оҳангҳои асри гузашта» дар номинатсияи «Nostalgi»гардид, ки онро Институти «Ҷамъияти Кушода» — Фонди Мадад ташкил шуда буд (дар ҳайати гурӯҳи «Парем»); * 2004 — лауреати озмуни «Суруди сол 2004» бо суруди «Танҳо дар ёд», ки аз ҷониби ширкати телевизион ва радиои «[[Азия-Плюс]]»<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=oid3fozteH4|title=«Суруди сол — 2004»|website=youtube.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref> ташкил шуда буд (дар ҳайати гурӯҳи «Парем»); * 2005 — лауреати озмуни «Суруди сол 2005» бо суруди «Ай Гулак», ки аз ҷониби ширкати телевизион ва радиои «Азия-Плюс»<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=rSaL0hONTz0|title=«Суруди сол — 2005»|website=youtube.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://centrasia.org/newsA.php?st=1117569780|title=Суруди Сол — 2005: это по-нашему! Праздник таджикской музыки удался|website=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref> ташкил шуда буд (дар ҳайати гурӯҳи «Парем»); * 2016 — лауреати озмуни «Суруди сол 2016» бо суруди «Ало гул», ки аз ҷониби холдинги «Ориёно-Медиа» бо дастгирии Вазорати фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=GDfWw0uOLLI&t=76s Гр.|title="Парем — Суруди сол 2016|website=youtube.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref> ташкил шуда буд (дар ҳайати гурӯҳи «Парем»); * 2021 лауреати озмуни «Tarona Music Award 2021» (дар ҳайати гурӯҳи «Парем»);<ref>{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/ru/news/tajikistan/society/20211129/dnevnik-tarona-2021-chto-spoyut-madina-nigina-parem-i-damirbek|title=Дневник церемонии Tarona-2021: Что споют Мадина, Нигина, «Парем» и Дамирбек|website=asiaplustj.info|lang=ru|accessdate=2021/12/12|archive-date=2021-12-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20211211210753/https://asiaplustj.info/ru/news/tajikistan/society/20211129/dnevnik-tarona-2021-chto-spoyut-madina-nigina-parem-i-damirbek|deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/ru/news/life/culture/20211211/v-dushanbe-nachalos-glavnoe-muzikalnoe-sobitie-goda-ot-aziya-plyus-tarona-music-award|title=В Душанбе началось главное музыкальное событие года от «Азия-Плюс» - Tarona Music Award|website=asiaplustj.info|lang=ru|accessdate=2021/12/12|archive-date=2021-12-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20211211214827/https://asiaplustj.info/ru/news/life/culture/20211211/v-dushanbe-nachalos-glavnoe-muzikalnoe-sobitie-goda-ot-aziya-plyus-tarona-music-award|deadlink=no}}</ref>;--> * 2013 — ҷоизаи «TOP-50: Одамони услуби шаҳри Душанбе барои соли 2012»<ref name="bioinfo" /><ref>{{Cite web|url=http://top50.tj/index.php/main/profile/178|title=Барандаи ҷоизаи "TOP-50: Одамони услуби шаҳри Душанбе-2012" - Олим Ширинов.|website=top50.tj|lang=ru|accessdate=2021/08/29}}</ref>; * 12 марти соли 2022 Сафири Русия дар Ҷумҳурии Тоҷикистон И. Лякин-Фролов Олим Ширинов бо медали хотиравии «75-солагии Ғалаба дар Ҷанги Бузурги Ватании солҳои 1941-1945» мукофотонида шуд<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/oshirinov/posts/pfbid0zmMMHHFTQeWDmHjtnmLGqEudfbyAbDTwF43W2gyVPWXXgJPHUcWLbbQxbX4HFDbml|title=Награждение памятной медалью «75 лет Победы в Великой Отечественнйо Войне 1941-1945гг.»|website=facebook.com|lang=ru|accessdate=2022/12/31}}</ref>. * 20-уми сентябри соли 2025 Олим Ширинов Лауреати дараҷаи II-и озмуни байналмилалии «Пешвои дипломатияи мардумӣ» гардид <ref>{{Cite web|url=https://worldpublicsummit.org/obyavili-pobeditelej-iv-mezhdunarodnoogo-konkursa-lider-narodnoj-diplomatii|title=На полях Всемирной Общественной Ассамблеи объявили победителей IV Международного конкурса «Лидер народной дипломатии»|website=worldpublicsummit.org|lang=ru|accessdate=2025/10/06}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://dialog.tj/new87500/|title=Таджикистанец Олим Ширинов стал финалистом международного конкурса народной дипломатии|website=dialog.tj|lang=ru|accessdate=2025/09/25}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://khabarikhush.tj/2025/09/24/politicheskij-obozrevatel-iz-tadzhikistana-stal-laureatom-ii-stepeni-iv-mezhdunarodnogo-konkursa-lidery-narodnoj-diplomatii/|title=Политический обозреватель из Таджикистана стал Лауреатом II степени IV Международного конкурса «Лидеры народной дипломатии»|website=khabarikhush.tj|lang=ru|accessdate=2025/09/25}}</ref>. == Падару модар == * Падар — Ширинов Маҳмадбек Маҳмадбекович (1934—1996) * Модар — Шайхутдинова Алевтина Гилязовна (1933—2018) <!-- == Оила == * Ҳамсар (аз 4 ноябри 2007) — Ширинова Нигора Асроровна<ref name="work1" /><ref>{{Cite web|url=http://www.toptj.com/News/2021/02/10/LoveStoriesAP-olim-shirinov-i-ego-supruga-kto-v-dome-khozyain|title=Олим Ширинов и его супруга: кто в доме хозяин|website=toptj.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}</ref> ** Духтар (6 июни 1998) — Лоренц Даяна Валерьевна *** Набера — Дэя Олимбековна Лоренц ** Духтар (24 июли 2002) — Ширинова Малика Олимбековна ** Духтар (28 сентябри 2003) — Лоренц Ясмина Валерьевна ** Писар (29 июли 2008) — Ширинов Самирбек Олимбекович --> == Маҳфилӣ == [[Аксбардорӣ|Акс]]<ref name="photo1" /><ref name="work1" /><ref name="omsphoto" /> == Эзоҳ == {{Эзоҳ|2}} == Пайвандҳо == * {{Cite web|url=https://vecherka.tj/archives/50213?fbclid=IwAR0P6UCO-wquuMJyJLL-F9bjZahbQwxSh9WXWcxewN1QBoVIrTJ3A8_b_k4|title=Олим Ширинов - дар бораи мусиқӣ, пандемия ва ҳайвонот|website=vecherka.tj|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}; * {{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=2oR2kEdO4ZA|title=Раҳбари гурӯҳи Parem Олим Ширинов аз Sputnik Тоҷикистон дидан мекунад. Нашр шудааст: 17.10.2017|website=youtube.com|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}; * {{Cite web|url=https://tj.sputniknews.ru/20171020/shirinov-tadzhikistan-rossiya-1023655247.html|title=Ширинов: Тоҷикистон наметавонад аз Русия фирор кунад|website=tj.sputniknews.ru|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}; * {{Cite web|url=https://asiaplustj.info/ru/news/tajikistan/society/20210425/kak-zarabativayut-na-muzike-tadzhikskie-ispolniteli|title=Иҷрокунандагони тоҷик аз мусиқӣ чӣ гуна пул кор мекунанд?|website=asiaplustj.info|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}; * {{Cite web|url=https://tj.sputniknews.ru/20170323/dushanbe-blizok-mil-reiting-mercer-shirinov-1021910620.html|title=Ширинов: шаҳрвандони Тоҷикистон баъзан нисбат ба сокинони кишварҳои дигар озодтаранд|lang=ru|website=sputniknews.ru|accessdate=2021/09/01}}; * {{Cite web|url=https://weekend.rambler.ru/places/38178690-olim-shirinov-pora-pisat-novye-pesni-o-dushanbe/|title=Олим Ширинов: пора писать новые песни о Душанбе|website=rambler.ru|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}; * {{Cite web|url=https://vecherka.tj/archives/21891|title=«Дар мубориза барои кори одилона ҳама воситаҳо хубанд»|website=vecherka.tj|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}; [[Гурӯҳ:Аккосон аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Сарояндаҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Душанбе]] [[Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1975]] [[Гурӯҳ:Зодагони 30 июн]] 5g683twibcjs0hx533q9xlg6ykhb1pz 0 304504 1473788 1331406 2026-05-24T06:02:45Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Ҳукмронӣ */ 1473788 wikitext text/x-wiki {{Ходими давлатӣ}} '''Виктория''' ({{Lang-en|Victoria}}, '''Александрина Виктория''', {{Lang-en|Alexandrina Victoria}}; {{ВД-Дебоча}}) — маликаи Подшоҳии муттаҳидаи Бритониёи Кабир ва Ирланд аз 20 июни соли 1837 то вафоташ, имперотури Ҳиндустон аз 1 майи соли 1876 (эълмия дар Ҳиндустон — 1 январи 1877), охирин намояндаи сулолаи Ҳанноверҳо == Ҳукмронӣ == Маросими тоҷгузории Малика Виктория (28.6.1838) баъди фавти Вилгелми IV доир шуд. Дар давраи [[Маликаи ҳоким|ҳукмронии]] Малика Виктория иқтисодиёти [[Бритониёи Кабир]] тараққӣ намуда, дар ш. [[Лондон]] аввалин намоишгоҳи байналмилалии маҳсулоти саноатӣ баргузор шуд. Аз соли 1873 суръати рушди иқтисодиёти Англия суст гардида, то ибтидои асри 20 кишварро буҳрони тӯлонӣ фаро гирифт. Дар солҳои аввали [[Маликаи ҳоким|ҳукмронии]] Малика Виктория бо мақсади ҳимояи ҳуқуқи коргарон якчанд созмон аз қабили Иттиҳодияи миллии чартистон (соли 1840) ташкил ёфтанд. Дар аҳди ҳукмронии Малика Виктория [[Зеландияи Нав]] (1840), [[Ҳиндустон]] (баъди барҳамхӯрии Ширкати тиҷоратии Ост-Индия (1858)) ва Ҷумҳурии бурҳои Натал (1843) ба мустамликаҳои [[Бритониёи Кабир]] табдил ёфтанд. Дар аҳди Малика Виктория сарбозони англис аз тарафи [[Имперотурии Усмонӣ]] бар зидди [[Русия]] дар ҷанги Қрим ширкат карданд. Баъди хариди саҳмияҳои [[Канали Суэтс]] аз ҷониби сарвазир Дизраэли (соли 1875) мавқеи Малика Виктория дар ҳалли масъалаҳои [[Ховари Миёна]] пурзӯр гардид. Сармоя ва молҳои тиҷоратии [[Бритониёи Кабир]] баъди хотима ёфтани ҷангҳои афюнӣ (1840—1842 ва 1856—1858) ба бозори дохилии [[Чин]] роҳ ёфтанд. Дар солҳои охири ҳукмронии Малика Виктория [[Африқои Ҷанубӣ]] баъди пахши муқобилати бурҳо (1899—1902) ба мустамликаи Бритониёи Кабир табдил ёфт. Малика Виктория дар таърихи давлатдории [[Бритониёи Кабир]] аввалин [[Шаҳбону|маликае]] буд, ки дар [[сиёсат]] нақши рамзӣ дошт. == Хотира == Иёлате дар Африқои Ҷанубӣ, кӯл дар Африқои Марказӣ, шаршараи дарёи Замбези, пойтахти Ҷазираҳои Сейшел ва ёдгорҳои зиёд дар Англия, аз қабили муҷассамаи назди қасри Букингем ба шарафи Малика Виктория номгузорӣ шудаанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Виктория|3|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Маликаҳои ҳукмрони Бритониёи Кабир]] 0sngm3p7atin52k1zue4ueao3taxlzv 0 310541 1473783 1372138 2026-05-24T05:34:10Z Шухрат Саъдиев 5132 илова 1473783 wikitext text/x-wiki {{Ходими давлатӣ}} '''Бӯрондухт''', '''Пурондухт''' ({{lang-pal|[[Image:BoranPahlavi.png|45px]]}} Burān; {{lang-fa|بوراندخت}} ''Pūrāndūkht''; {{ВД-Дебоча}}) — шоҳаншоҳи Эрон, шаҳбонуи [[Соcонӣ]] (630—632), духтари [[Хусрави Парвиз]] ва Марям шоҳзодаи Бизонсӣ. Вай нахустин зан дар Эрон аст, ки ба унвони подшоҳи расмӣ ва мустақил бар тахт нишаст ва дувумин ва яке аз се зан дар таърих [[Эрони бостон]] ба шумор меравад, ки тавонист бар Эрон ҳукумат кунад. == Нигаред низ == * [[Шаҳбону]] * [[Маликаи ҳоким]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * ''Дашков С. Б.'' Цари царей — Сасаниды. История Ирана III—VII вв. в легендах, исторических хрониках и современных исследованиях. — {{М.}}: СМИ-АЗИЯ, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-91660-001-8. * ''Дьяконов М. М.'' Очерк истории Древнего Ирана. — {{М.}}: Издательство восточной литературы, 1961. — 444 с. {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Сосониён]] 6vxo11dt33n6sxxuk7jbl8079nreh8j 1473784 1473783 2026-05-24T05:36:19Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Адабиёт */ гурӯҳбандӣ 1473784 wikitext text/x-wiki {{Ходими давлатӣ}} '''Бӯрондухт''', '''Пурондухт''' ({{lang-pal|[[Image:BoranPahlavi.png|45px]]}} Burān; {{lang-fa|بوراندخت}} ''Pūrāndūkht''; {{ВД-Дебоча}}) — шоҳаншоҳи Эрон, шаҳбонуи [[Соcонӣ]] (630—632), духтари [[Хусрави Парвиз]] ва Марям шоҳзодаи Бизонсӣ. Вай нахустин зан дар Эрон аст, ки ба унвони подшоҳи расмӣ ва мустақил бар тахт нишаст ва дувумин ва яке аз се зан дар таърих [[Эрони бостон]] ба шумор меравад, ки тавонист бар Эрон ҳукумат кунад. == Нигаред низ == * [[Шаҳбону]] * [[Маликаи ҳоким]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * ''Дашков С. Б.'' Цари царей — Сасаниды. История Ирана III—VII вв. в легендах, исторических хрониках и современных исследованиях. — {{М.}}: СМИ-АЗИЯ, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-91660-001-8. * ''Дьяконов М. М.'' Очерк истории Древнего Ирана. — {{М.}}: Издательство восточной литературы, 1961. — 444 с. {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Сосониён]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] f00o0e4shplbnhswj9ghiupzavpntux 0 316425 1473760 1397483 2026-05-23T12:29:15Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1473760 wikitext text/x-wiki {{Рассом}} '''Шоҳмузаффар''' ({{lang-fa|شاه مظفر}}<ref>{{Cite web|url=https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B4%D8%A7%D9%87_%D9%85%D8%B8%D9%81%D8%B1|title=شاه مظفر - ویکیجو {{!}} دانشنامه آزاد پارسی|website=wikijoo.ir|accessdate=2024-04-24|archivedate=2024-04-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240424131810/https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B4%D8%A7%D9%87_%D9%85%D8%B8%D9%81%D8%B1}}</ref>; 1481, Ҳирот — 1505, ҳамон ҷо) — [[наққош]] ва мусаввири форс-тоҷик, писари Мансури Наққош ва аз шогирдони [[Камолуддини Беҳзод]]. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭАСТ|Шоҳмузаффар|3|муаллиф=А. Афсаҳзод}} 3rw98af739n1u7cmqcrkyze8men1gl2 0 317352 1473797 1420143 2026-05-24T06:29:08Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1473797 wikitext text/x-wiki '''Ихшид''' ({{lang-sog|xšyδ’}} [xšēδ] «подшоҳ») — унвони шоҳони [[Суғд]] ва [[Фарғона]] (асрҳои 7-10). Ба қавли баъзе донишмандон мафҳуми ихшид бо вожаҳои хшайта (дар Авасто), хшаясия ва ихшоз ҳамреша буда, бо маъноҳои нуронӣ, сарбоз, сарвар, худовандгор, фармонраво ва шоҳкор истифода мешавад. Дар маъхазҳои хаттии замони истилои араб ва навиштаҷоти сиккаҳои суғдӣ ихшид ҳамчун унвони шоҳи Суғд ба кор рафтааст. Номи ҳашт ихшиди суғдӣ — ҳокимони Самарқанд маълум аст. Аввалин ихшиди Суғд — [[Шишпир]] (642—655) аз дудмони Кеш буд. Маросими тоҷгузории ихшиди дуввум Варҳуман дар деворнигораҳои Тахти Афросиёб тасвир шудааст, ки он ба маросими тахтнишинии шоҳони сосонӣ шабоҳат дорад. Дар маросими тоҷгузории Варҳуман намояндагони шоҳи Чағониён ширкат карда буданд ва он тасвир дар муқоваи китоби «[[Тоҷикон (китоб)|Тоҷикон]]»-и Бобоҷон Ғафуров акс ёфтааст. Ихшидҳои баъдии Суғд [[Тукаспадак]] (696—698), [[Мастон-авион]] (698—700), [[Тархун (ихшид)|Тархун]], [[Ғурак]], [[Деваштич]] ва [[Турғар|Тургар]] (738—750) буданд. Ихшиди Суғд ҳамзамон сарвари Самарқанд, яъне шоҳи шоҳон ба шумор мерафт. Пас аз мустақил шудани мулки калонтарини Суғд — Бухоро нақши ихшид дар таърихи минтақа нисбат ба бухорхудот коҳиш ёфт. Насаби хонадони ҳукмрон дар Мисру Шом — [[Ихшидиён]] аз вожаи ихшид гирифта шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Ихшид|9|муаллиф=Ю. Яъқубов}} * Смирнова О. И. Сводный каталог согдийских монет. М. 1981; * Ғафуров Б. Ғ. Тоҷикон. Таърихи қадимтарин, қадим ва асри миёна. Кит. аввал. Д., 1998. [[Гурӯҳ:Таърихи Осиёи Марказӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои Суғдӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] btoqh3djner5tm6x91bs2dvaxi1xos3 0 321770 1473771 1419330 2026-05-24T02:38:49Z Jaloliddin Madaminov 14413 Jaloliddin Madaminov moved page [[Томографияи магнитии резонансӣ]] to [[Томографияи магнитию резонансӣ]] 1419330 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} [[Акс:MRI_head_side.jpg|мини|250x250пкс| Тасвири ТМР сари инсон]] [[Акс:Parasagittal_MRI_of_human_head_in_patient_with_benign_familial_macrocephaly_prior_to_brain_injury_(ANIMATED).gif|рост|мини|250x250пкс|Аниматсия аз якчанд қисмҳои сари инсон иборат аст]] '''Томографияи магнитии резонансӣ (ТМР)'''({{lang-en|Magnetic resonance imaging}}) — як усули ба даст овардани тасвирҳои тиббии томографӣ барои омӯзиши узвҳои дохилӣ ва бофтаҳо бо истифода аз падидаи резонанси магнитии ядроӣ. Усул ба чен кардани аксуламали электромагнитии ядроҳои атомӣ, ки дар майдони магнитии доимии қавӣ ҷойгиранд, дар ҷавоб ба ҳаяҷонангези онҳо аз маҷмӯи муайяни мавҷҳои электромагнитӣ асос ёфтааст. Дар ТМР чунин ядроҳо ядроҳои атомҳои [[Ҳидроген|гидроген]] мебошанд, ки дар бадани инсон ба миқдори зиёди об ва дигар моддаҳо мавҷуданд <ref>{{Книга|автор=Donald W. McRobbie, Elizabeth A. Moore, Martin J. Graves and Martin R. Prince|заглавие=MRI: From Picture to Proton|год=2006|издание=2-е изд.|место=New York|издательство=Cambridge University Press|страницы=89, 137|isbn=978-0-521-86527-2}}</ref> . == Усул == [[Акс:MRI_1.5_Tesla.jpg|мини|250x250пкс| Дастгоҳ барои тасвири магнитии резонанси бо индуксияи майдони 1,5 Тесла]] == Ҳамчунин нигаред == * Артефактҳои ТМР * Томография * Резонанси парамагнитии электрон * Томографияи компютерии баландсифат == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{Книга|заглавие=Magnetic resonance imaging: Physical principles and sequence design|ссылка=https://archive.org/details/isbn_0471351288|издательство=[[John Wiley & Sons|J. Wiley & Sons]]|место=New York|isbn=0-471-35128-8|автор=Haacke, E Mark; Brown, Robert F; Thompson, Michael; Venkatesan, Ramesh|год=1999|ref=Haacke et al.}} * {{Статья|заглавие=One micrometer resolution NMR microscopy|автор=Lee SC; Kim K; Kim J; Lee S; Han Yi J; Kim SW; Ha KS; Cheong C.|год=2001|ref=Lee et al.}} * {{Публикация|книга|заглавие=NMR Imaging in Biomedicine|издательство=[[Elsevier]]|isbn=9780323154062|автор=Mansfield|год=1982|ref=Mansfield}}<templatestyles src="Шаблон:Цветная ссылка/styles.css" />{{Публикация|книга|заглавие=NMR Imaging in Biomedicine|издательство=[[Elsevier]]|isbn=9780323154062|автор=Mansfield|год=1982|ref=Mansfield}} * {{Книга|заглавие=NMR in Biomedicine: The Physical Basis|издательство=[[Springer Science+Business Media|Springer Science & Business Media]]|isbn=9780883186091|автор=Eiichi Fukushima|год=1989|ref=Fukushima}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance Microscopy: Methods and Applications in Materials Science, Agriculture and Biomedicine|издательство=Wiley|isbn=9783527284030|автор=Bernhard Blümich; Winfried Kuhn|год=1992|ref=Blümich&Kuhn}} * {{Книга|заглавие=Spatially Resolved Magnetic Resonance: Methods, Materials, Medicine, Biology, Rheology, Geology, Ecology, Hardware|издательство=[[Wiley-VCH]]|isbn=9783527296378|автор=Peter Blümer|ответственный=Peter Blümler, Bernhard Blümich, Robert E. Botto, Eiichi Fukushima|год=1998|ref=Blümler et al.}} * {{Книга|заглавие=Principles of Magnetic Resonance Imaging: A Signal Processing Perspective|ссылка=https://archive.org/details/principlesofmagn00zhip|издательство=Wiley|isbn=9780780347236|автор=Zhi-Pei Liang; Paul C. Lauterbur|год=1999|ref=Liang&Lauterbur}} * {{Книга|заглавие=Echo-Planar Imaging: Theory, Technique and Application|ссылка=https://archive.org/details/springer_10.1007-978-3-642-80443-4|издательство=[[Springer Science+Business Media|Springer Berlin Heidelberg]]|isbn=9783540631941|автор=Franz Schmitt; Michael K. Stehling; Robert Turner|год=1998|ref=Schmitt et al.}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance Imaging: Physical Principles and Applications|ссылка=https://archive.org/details/magneticresonanc0000kupe|издательство=[[Academic Press]]|isbn=9780080535708|автор=Vadim Kuperman|год=2000|ref=Kuperman}} * {{Книга|заглавие=NMR Imaging of Materials|издательство=[[Издательство Оксфордского университета|Oxford University Press]]|isbn=9780198506836|автор=Bernhard Blümich|год=2000}} * {{Книга|заглавие=Electromagnetic Analysis and Design in Magnetic Resonance Imaging|издательство=[[CRC Press]]|isbn=9780849396939|автор=Jianming Jin|год=1998|ref=Jin}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance in Food Science: From Molecules to Man|ссылка=https://archive.org/details/magneticresonanc0000inte|издательство=[[Королевское химическое общество|Royal Society of Chemistry]]|isbn=9780854043408|автор=Imad Akil Farhat; P. S. Belton; Graham Alan Webb; Royal Society of Chemistry (Great Britain)|год=2007|ref=Farhat et al.}} * Хорнак Дж. П. [http://www.cis.rit.edu/htbooks/mri/inside-r.htm Основы МРТ (1996—1999 г.)] * http://ucrfisicamedica.files.wordpress.com/2010/10/mri.pdf ISBN 978-0-521-86527-2 * Lauterbur P. C. [http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2003/lauterbur-lecture.html All science is interdisciplinary — from magnetic moments to molecules to men] // Les Prix Nobel. The Nobel Prizes 2003. — Nobel Foundation, 2004. — p. 245—251 * Mansfield P. [http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2003/mansfield-lecture.html Snap-shot MRI] // Les Prix Nobel. The Nobel Prizes 2003. — Nobel Foundation, 2004. — p. 266—283 * Мэнсфилд П. [http://www.ufn.ru/ufn05/ufn05_10/Russian/nob0510c.pdf Быстрая магнитно-резонансная томография] // Успехи физических наук, 2005, т. 175, № 10, с. 1044—1052 (перевод на [[Забони русӣ|русский]]) * {{Публикация|статья|автор=Грек|заглавие=Мозги на просвет: цветные мысли|год=2008 |ссылка=https://www.popmech.ru/technologies/7319-mozgi-na-prosvet-tsvetnye-mysli/|ref=Грек}} * [http://arrhythmology.pro/2011-1-022-030 МРТ при проведении электрофизиологических процедур] * {{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2004/03/23/science/denied-nobel-for-mri-he-wins-another-prize.html|title=Denied Nobel for M.R.I., He Wins Another Prize|author=Chang K.|date=2004-03-23|publisher=The New Yourk Times|lang=en|accessdate=2015-05-25|ref=Chang, 2004}} == Пайвандҳо == * {{Публикация|статья|автор=Давыдов|заглавие=8 мифов о магнитно-резонансной томографии|издание=[[Тинькофф Журнал]]|год=2022}} [[Гурӯҳ:Томография]] [[Гурӯҳ:Томографияи магнитии резонансӣ]] 02tokfx7go3grcfvv0o23red2jyxf75 1473775 1473771 2026-05-24T03:02:31Z Jaloliddin Madaminov 14413 /* Пайвандҳо */ 1473775 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} [[Акс:MRI_head_side.jpg|мини|250x250пкс| Тасвири ТМР сари инсон]] [[Акс:Parasagittal_MRI_of_human_head_in_patient_with_benign_familial_macrocephaly_prior_to_brain_injury_(ANIMATED).gif|рост|мини|250x250пкс|Аниматсия аз якчанд қисмҳои сари инсон иборат аст]] '''Томографияи магнитии резонансӣ (ТМР)'''({{lang-en|Magnetic resonance imaging}}) — як усули ба даст овардани тасвирҳои тиббии томографӣ барои омӯзиши узвҳои дохилӣ ва бофтаҳо бо истифода аз падидаи резонанси магнитии ядроӣ. Усул ба чен кардани аксуламали электромагнитии ядроҳои атомӣ, ки дар майдони магнитии доимии қавӣ ҷойгиранд, дар ҷавоб ба ҳаяҷонангези онҳо аз маҷмӯи муайяни мавҷҳои электромагнитӣ асос ёфтааст. Дар ТМР чунин ядроҳо ядроҳои атомҳои [[Ҳидроген|гидроген]] мебошанд, ки дар бадани инсон ба миқдори зиёди об ва дигар моддаҳо мавҷуданд <ref>{{Книга|автор=Donald W. McRobbie, Elizabeth A. Moore, Martin J. Graves and Martin R. Prince|заглавие=MRI: From Picture to Proton|год=2006|издание=2-е изд.|место=New York|издательство=Cambridge University Press|страницы=89, 137|isbn=978-0-521-86527-2}}</ref> . == Усул == [[Акс:MRI_1.5_Tesla.jpg|мини|250x250пкс| Дастгоҳ барои тасвири магнитии резонанси бо индуксияи майдони 1,5 Тесла]] == Ҳамчунин нигаред == * Артефактҳои ТМР * Томография * Резонанси парамагнитии электрон * Томографияи компютерии баландсифат == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{Книга|заглавие=Magnetic resonance imaging: Physical principles and sequence design|ссылка=https://archive.org/details/isbn_0471351288|издательство=[[John Wiley & Sons|J. Wiley & Sons]]|место=New York|isbn=0-471-35128-8|автор=Haacke, E Mark; Brown, Robert F; Thompson, Michael; Venkatesan, Ramesh|год=1999|ref=Haacke et al.}} * {{Статья|заглавие=One micrometer resolution NMR microscopy|автор=Lee SC; Kim K; Kim J; Lee S; Han Yi J; Kim SW; Ha KS; Cheong C.|год=2001|ref=Lee et al.}} * {{Публикация|книга|заглавие=NMR Imaging in Biomedicine|издательство=[[Elsevier]]|isbn=9780323154062|автор=Mansfield|год=1982|ref=Mansfield}}<templatestyles src="Шаблон:Цветная ссылка/styles.css" />{{Публикация|книга|заглавие=NMR Imaging in Biomedicine|издательство=[[Elsevier]]|isbn=9780323154062|автор=Mansfield|год=1982|ref=Mansfield}} * {{Книга|заглавие=NMR in Biomedicine: The Physical Basis|издательство=[[Springer Science+Business Media|Springer Science & Business Media]]|isbn=9780883186091|автор=Eiichi Fukushima|год=1989|ref=Fukushima}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance Microscopy: Methods and Applications in Materials Science, Agriculture and Biomedicine|издательство=Wiley|isbn=9783527284030|автор=Bernhard Blümich; Winfried Kuhn|год=1992|ref=Blümich&Kuhn}} * {{Книга|заглавие=Spatially Resolved Magnetic Resonance: Methods, Materials, Medicine, Biology, Rheology, Geology, Ecology, Hardware|издательство=[[Wiley-VCH]]|isbn=9783527296378|автор=Peter Blümer|ответственный=Peter Blümler, Bernhard Blümich, Robert E. Botto, Eiichi Fukushima|год=1998|ref=Blümler et al.}} * {{Книга|заглавие=Principles of Magnetic Resonance Imaging: A Signal Processing Perspective|ссылка=https://archive.org/details/principlesofmagn00zhip|издательство=Wiley|isbn=9780780347236|автор=Zhi-Pei Liang; Paul C. Lauterbur|год=1999|ref=Liang&Lauterbur}} * {{Книга|заглавие=Echo-Planar Imaging: Theory, Technique and Application|ссылка=https://archive.org/details/springer_10.1007-978-3-642-80443-4|издательство=[[Springer Science+Business Media|Springer Berlin Heidelberg]]|isbn=9783540631941|автор=Franz Schmitt; Michael K. Stehling; Robert Turner|год=1998|ref=Schmitt et al.}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance Imaging: Physical Principles and Applications|ссылка=https://archive.org/details/magneticresonanc0000kupe|издательство=[[Academic Press]]|isbn=9780080535708|автор=Vadim Kuperman|год=2000|ref=Kuperman}} * {{Книга|заглавие=NMR Imaging of Materials|издательство=[[Издательство Оксфордского университета|Oxford University Press]]|isbn=9780198506836|автор=Bernhard Blümich|год=2000}} * {{Книга|заглавие=Electromagnetic Analysis and Design in Magnetic Resonance Imaging|издательство=[[CRC Press]]|isbn=9780849396939|автор=Jianming Jin|год=1998|ref=Jin}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance in Food Science: From Molecules to Man|ссылка=https://archive.org/details/magneticresonanc0000inte|издательство=[[Королевское химическое общество|Royal Society of Chemistry]]|isbn=9780854043408|автор=Imad Akil Farhat; P. S. Belton; Graham Alan Webb; Royal Society of Chemistry (Great Britain)|год=2007|ref=Farhat et al.}} * Хорнак Дж. П. [http://www.cis.rit.edu/htbooks/mri/inside-r.htm Основы МРТ (1996—1999 г.)] * http://ucrfisicamedica.files.wordpress.com/2010/10/mri.pdf ISBN 978-0-521-86527-2 * Lauterbur P. C. [http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2003/lauterbur-lecture.html All science is interdisciplinary — from magnetic moments to molecules to men] // Les Prix Nobel. The Nobel Prizes 2003. — Nobel Foundation, 2004. — p. 245—251 * Mansfield P. [http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2003/mansfield-lecture.html Snap-shot MRI] // Les Prix Nobel. The Nobel Prizes 2003. — Nobel Foundation, 2004. — p. 266—283 * Мэнсфилд П. [http://www.ufn.ru/ufn05/ufn05_10/Russian/nob0510c.pdf Быстрая магнитно-резонансная томография] // Успехи физических наук, 2005, т. 175, № 10, с. 1044—1052 (перевод на [[Забони русӣ|русский]]) * {{Публикация|статья|автор=Грек|заглавие=Мозги на просвет: цветные мысли|год=2008 |ссылка=https://www.popmech.ru/technologies/7319-mozgi-na-prosvet-tsvetnye-mysli/|ref=Грек}} * [http://arrhythmology.pro/2011-1-022-030 МРТ при проведении электрофизиологических процедур] * {{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2004/03/23/science/denied-nobel-for-mri-he-wins-another-prize.html|title=Denied Nobel for M.R.I., He Wins Another Prize|author=Chang K.|date=2004-03-23|publisher=The New Yourk Times|lang=en|accessdate=2015-05-25|ref=Chang, 2004}} == Пайвандҳо == * {{Публикация|статья|автор=Давыдов|заглавие=8 мифов о магнитно-резонансной томографии|издание=[[Тинькофф Журнал]]|год=2022}} [[Гурӯҳ:Томография]] [[Гурӯҳ:Томографияи магнитию резонансӣ]] 3qyn9fhgxh5pfalcc8f5ozydeyqa5l5 1473776 1473775 2026-05-24T03:04:29Z Jaloliddin Madaminov 14413 /* */ 1473776 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} [[Акс:MRI_head_side.jpg|мини|250x250пкс| Тасвири ТМР сари инсон]] [[Акс:Parasagittal_MRI_of_human_head_in_patient_with_benign_familial_macrocephaly_prior_to_brain_injury_(ANIMATED).gif|рост|мини|250x250пкс|Аниматсия аз якчанд қисмҳои сари инсон иборат аст]] '''Томографияи магнитии резонансӣ (ТМР)'''({{lang-en|Magnetic resonance imaging}}) — як усули ба даст овардани тасвирҳои тиббии томографӣ барои омӯзиши узвҳои дохилӣ ва бофтаҳо бо истифода аз падидаи резонанси магнитии ядроӣ. Усул ба чен кардани аксуламали электромагнитии ядроҳои атомӣ, ки дар майдони магнитии доимии қавӣ ҷойгиранд, дар ҷавоб ба ҳаяҷонангези онҳо аз маҷмӯи муайяни мавҷҳои электромагнитӣ асос ёфтааст. Дар ТМР чунин ядроҳо ядроҳои атомҳои [[Ҳидроген|гидроген]] мебошанд, ки дар бадани инсон ба миқдори зиёди об ва дигар моддаҳо мавҷуданд<ref>{{Книга|автор=Donald W. McRobbie, Elizabeth A. Moore, Martin J. Graves and Martin R. Prince|заглавие=MRI: From Picture to Proton|год=2006|издание=2-е изд.|место=New York|издательство=Cambridge University Press|страницы=89, 137|isbn=978-0-521-86527-2}}</ref>. == Усул == [[Акс:MRI_1.5_Tesla.jpg|мини|250x250пкс| Дастгоҳ барои тасвири магнитии резонанси бо индуксияи майдони 1,5 Тесла]] == Ҳамчунин нигаред == * Артефактҳои ТМР * Томография * Резонанси парамагнитии электрон * Томографияи компютерии баландсифат == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{Книга|заглавие=Magnetic resonance imaging: Physical principles and sequence design|ссылка=https://archive.org/details/isbn_0471351288|издательство=[[John Wiley & Sons|J. Wiley & Sons]]|место=New York|isbn=0-471-35128-8|автор=Haacke, E Mark; Brown, Robert F; Thompson, Michael; Venkatesan, Ramesh|год=1999|ref=Haacke et al.}} * {{Статья|заглавие=One micrometer resolution NMR microscopy|автор=Lee SC; Kim K; Kim J; Lee S; Han Yi J; Kim SW; Ha KS; Cheong C.|год=2001|ref=Lee et al.}} * {{Публикация|книга|заглавие=NMR Imaging in Biomedicine|издательство=[[Elsevier]]|isbn=9780323154062|автор=Mansfield|год=1982|ref=Mansfield}}<templatestyles src="Шаблон:Цветная ссылка/styles.css" />{{Публикация|книга|заглавие=NMR Imaging in Biomedicine|издательство=[[Elsevier]]|isbn=9780323154062|автор=Mansfield|год=1982|ref=Mansfield}} * {{Книга|заглавие=NMR in Biomedicine: The Physical Basis|издательство=[[Springer Science+Business Media|Springer Science & Business Media]]|isbn=9780883186091|автор=Eiichi Fukushima|год=1989|ref=Fukushima}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance Microscopy: Methods and Applications in Materials Science, Agriculture and Biomedicine|издательство=Wiley|isbn=9783527284030|автор=Bernhard Blümich; Winfried Kuhn|год=1992|ref=Blümich&Kuhn}} * {{Книга|заглавие=Spatially Resolved Magnetic Resonance: Methods, Materials, Medicine, Biology, Rheology, Geology, Ecology, Hardware|издательство=[[Wiley-VCH]]|isbn=9783527296378|автор=Peter Blümer|ответственный=Peter Blümler, Bernhard Blümich, Robert E. Botto, Eiichi Fukushima|год=1998|ref=Blümler et al.}} * {{Книга|заглавие=Principles of Magnetic Resonance Imaging: A Signal Processing Perspective|ссылка=https://archive.org/details/principlesofmagn00zhip|издательство=Wiley|isbn=9780780347236|автор=Zhi-Pei Liang; Paul C. Lauterbur|год=1999|ref=Liang&Lauterbur}} * {{Книга|заглавие=Echo-Planar Imaging: Theory, Technique and Application|ссылка=https://archive.org/details/springer_10.1007-978-3-642-80443-4|издательство=[[Springer Science+Business Media|Springer Berlin Heidelberg]]|isbn=9783540631941|автор=Franz Schmitt; Michael K. Stehling; Robert Turner|год=1998|ref=Schmitt et al.}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance Imaging: Physical Principles and Applications|ссылка=https://archive.org/details/magneticresonanc0000kupe|издательство=[[Academic Press]]|isbn=9780080535708|автор=Vadim Kuperman|год=2000|ref=Kuperman}} * {{Книга|заглавие=NMR Imaging of Materials|издательство=[[Издательство Оксфордского университета|Oxford University Press]]|isbn=9780198506836|автор=Bernhard Blümich|год=2000}} * {{Книга|заглавие=Electromagnetic Analysis and Design in Magnetic Resonance Imaging|издательство=[[CRC Press]]|isbn=9780849396939|автор=Jianming Jin|год=1998|ref=Jin}} * {{Книга|заглавие=Magnetic Resonance in Food Science: From Molecules to Man|ссылка=https://archive.org/details/magneticresonanc0000inte|издательство=[[Королевское химическое общество|Royal Society of Chemistry]]|isbn=9780854043408|автор=Imad Akil Farhat; P. S. Belton; Graham Alan Webb; Royal Society of Chemistry (Great Britain)|год=2007|ref=Farhat et al.}} * Хорнак Дж. П. [http://www.cis.rit.edu/htbooks/mri/inside-r.htm Основы МРТ (1996—1999 г.)] * http://ucrfisicamedica.files.wordpress.com/2010/10/mri.pdf ISBN 978-0-521-86527-2 * Lauterbur P. C. [http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2003/lauterbur-lecture.html All science is interdisciplinary — from magnetic moments to molecules to men] // Les Prix Nobel. The Nobel Prizes 2003. — Nobel Foundation, 2004. — p. 245—251 * Mansfield P. [http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2003/mansfield-lecture.html Snap-shot MRI] // Les Prix Nobel. The Nobel Prizes 2003. — Nobel Foundation, 2004. — p. 266—283 * Мэнсфилд П. [http://www.ufn.ru/ufn05/ufn05_10/Russian/nob0510c.pdf Быстрая магнитно-резонансная томография] // Успехи физических наук, 2005, т. 175, № 10, с. 1044—1052 (перевод на [[Забони русӣ|русский]]) * {{Публикация|статья|автор=Грек|заглавие=Мозги на просвет: цветные мысли|год=2008 |ссылка=https://www.popmech.ru/technologies/7319-mozgi-na-prosvet-tsvetnye-mysli/|ref=Грек}} * [http://arrhythmology.pro/2011-1-022-030 МРТ при проведении электрофизиологических процедур] * {{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2004/03/23/science/denied-nobel-for-mri-he-wins-another-prize.html|title=Denied Nobel for M.R.I., He Wins Another Prize|author=Chang K.|date=2004-03-23|publisher=The New Yourk Times|lang=en|accessdate=2015-05-25|ref=Chang, 2004}} == Пайвандҳо == * {{Публикация|статья|автор=Давыдов|заглавие=8 мифов о магнитно-резонансной томографии|издание=[[Тинькофф Журнал]]|год=2022}} [[Гурӯҳ:Томография]] [[Гурӯҳ:Томографияи магнитию резонансӣ]] o0nnz6sokwgkdq0m87xtvao1l4n5mam 14 321773 1473773 1419331 2026-05-24T03:02:09Z Jaloliddin Madaminov 14413 Jaloliddin Madaminov moved page [[Гурӯҳ:Томографияи магнитии резонансӣ]] to [[Гурӯҳ:Томографияи магнитию резонансӣ]] 1419331 wikitext text/x-wiki {{Catmain}} [[Гурӯҳ:Томография]] rwj9q5hq06e8ksztr6lg130wfprlvwu 0 321921 1473800 1419965 2026-05-24T06:37:59Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1473800 wikitext text/x-wiki '''Хоқон''' ё '''хогон''' (ниг. — Муғ. {{MongolUnicode|ᠬᠠᠭᠠᠨ}}, ''Qaɣan''; [[Забони муғулӣ|муосир-муғулӣ]] ''ҳан;'' турки.  қадим. <span lang="otk" dir="rtl" style="font-size: 110%; font-style: normal; line-height: 1em;">&#x200F; &#x200E;</span> {{Lang-zh|可汗}}, pinyin ''Kèhán'') — баландтарин унвони подшоҳӣ дар иерархияи [[Кӯчманчиён|бодиянишинони]] асримиёнагӣ , '''[[Хон|хони]] хонҳо'''. {{Сарчашма нест 2|Дар [[Имперотурии Муғул|замони муғулҳо]] унвони '''хон''' бо («хони бузург»)|04|12|2024}} омехта шудааст. Бештар дар давлатдории муғул ин унвон истифода мешуд. == Тавсиф == [[Акс:Emperoryuandinastycollage.jpg|рост|мини|Чингизхон ва хоқонҳои баъд аз ӯ]] Бори аввал дар маъхазҳои [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|чинӣ]] нисбат ба қабилаи сианбиёниОсиёи Миёна ([[Садаи III|асри III]]) тасдиқ шудааст. == Ҳамчунин нигаред == == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{Книга|автор=[[Ганиев Р.Т.]]|часть=|заглавие=Восточно-тюркское государство в VI - VIII вв|оригинал=|ссылка=|издание=|место=Екатеринбург|издательство=Издательство Уральского университета|год=2006|страницы=152|isbn=5-7525-1611-0}} * {{Книга|автор=[[Мельникова, Елена Александровна|Мельникова Е.А.]]|часть=«Князь» и «каган» в ранней титулатуре Древней Руси|заглавие=Древняя Русь и Скандинавия|оригинал=|ссылка=|издание=|место=Москва|издательство=Русский фонд содействия науке и образованию|год=2011|страницы=476 с.|isbn=978-5-91244-073-1}} [[Гурӯҳ:Унвонҳои муғул]] [[Гурӯҳ:Императории муғул]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] 1qipa854e2jr0zxdiaxczu85uwtklt1 1473801 1473800 2026-05-24T07:59:36Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Ҳамчунин нигаред */ 1473801 wikitext text/x-wiki '''Хоқон''' ё '''хогон''' (ниг. — Муғ. {{MongolUnicode|ᠬᠠᠭᠠᠨ}}, ''Qaɣan''; [[Забони муғулӣ|муосир-муғулӣ]] ''ҳан;'' турки.  қадим. <span lang="otk" dir="rtl" style="font-size: 110%; font-style: normal; line-height: 1em;">&#x200F; &#x200E;</span> {{Lang-zh|可汗}}, pinyin ''Kèhán'') — баландтарин унвони подшоҳӣ дар иерархияи [[Кӯчманчиён|бодиянишинони]] асримиёнагӣ , '''[[Хон|хони]] хонҳо'''. {{Сарчашма нест 2|Дар [[Имперотурии Муғул|замони муғулҳо]] унвони '''хон''' бо («хони бузург»)|04|12|2024}} омехта шудааст. Бештар дар давлатдории муғул ин унвон истифода мешуд. == Тавсиф == [[Акс:Emperoryuandinastycollage.jpg|рост|мини|Чингизхон ва хоқонҳои баъд аз ӯ]] Бори аввал дар маъхазҳои [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|чинӣ]] нисбат ба қабилаи сианбиёниОсиёи Миёна ([[Садаи III|асри III]]) тасдиқ шудааст. == Ҳамчунин нигаред == * [[Хон]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{Книга|автор=[[Ганиев Р.Т.]]|часть=|заглавие=Восточно-тюркское государство в VI - VIII вв|оригинал=|ссылка=|издание=|место=Екатеринбург|издательство=Издательство Уральского университета|год=2006|страницы=152|isbn=5-7525-1611-0}} * {{Книга|автор=[[Мельникова, Елена Александровна|Мельникова Е.А.]]|часть=«Князь» и «каган» в ранней титулатуре Древней Руси|заглавие=Древняя Русь и Скандинавия|оригинал=|ссылка=|издание=|место=Москва|издательство=Русский фонд содействия науке и образованию|год=2011|страницы=476 с.|isbn=978-5-91244-073-1}} [[Гурӯҳ:Унвонҳои муғул]] [[Гурӯҳ:Императории муғул]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] m7np8k56i25wrfs01mvycfc0td8jqzt 0 324275 1473777 1429718 2026-05-24T04:31:25Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Малика]] to [[Малика (Ном)]] 1429718 wikitext text/x-wiki #равона [[Малика (Ҳамном)]] mfvmf8oanpwj7xnhk8j5165a8fgryab 0 328041 1473761 1459201 2026-05-23T13:06:24Z Makenzis 22662 1473761 wikitext text/x-wiki {{Ҷаъбаи БФ |замина = #000000 |матн = #FFFFFF |ном = {{Парчами Туркия}} Бешиктош |мавсими ҷорӣ = 2025/26 |логотип = |номи пурра = Бошгоҳи варзишии «Бешиктош» <br> ({{lang-tr|Beşiktaş Jimnastik Kulübü}}) |лақаб = «Уқобони сиёҳ» ({{lang-tr|Kara Kartallar}}) |таъсис = 03.03.1903 |барҳам = |майдон = {{Парчами Туркия}} «[[Бешиктош (варзишгоҳ)|Тупраш]]», [[Истанбул]] |ғунҷоиш = 41 903 |молик = |президент = {{Парчами Туркия}} Сердал Адали |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами Туркия}} [[Серген Ялчин]] |капитан = {{Парчами Туркия}} [[Наҷиб Уйсал]] |рейтинг = ҷойи 113-ум дар [[Ҷадвали зарибҳои УЕФА|раддабандии УЕФА]]<ref>{{cite web|url= https://www.uefa.com/nationalassociations/uefarankings/club/?year=2026|title=Раддабандии УЕФА барои бошгоҳҳо|website=uefa.com|accessdate=2026-01-25}}</ref> |буҷет = |сарпараст = Beko |мусобиқа = [[Чемпионати футболи Туркия|Суперлигаи Туркия]] |мавсим = 2025/26 |мавқеъ = ҷойи '''4-ум''' |сайт = https://www.bjk.com.tr/ |pattern_la1 = _bjk2526h |pattern_b1 = _bjk2526h |pattern_ra1 = _bjk2526h |pattern_sh1 = _bjk2526h |pattern_so1 = _adidasblackl |leftarm1 = FFFFFF |body1 = FFFFFF |rightarm1 = FFFFFF |shorts1 = 000000 |socks1 = FFFFFF |pattern_la2 = _bjk2526a |pattern_b2 = _bjk2526a |pattern_ra2 = _bjk2526a |pattern_sh2 = _bjk2526a |pattern_so2 = _adidaswhitel |leftarm2 = 000000 |body2 = 000000 |rightarm2 = 000000 |shorts2 = 000000 |socks2 = 000000 |pattern_la3 = _bjk2526t |pattern_b3 = _bjk2526t |pattern_ra3 = _bjk2526t |pattern_sh3 = _bjk2526t |pattern_so3 = _bjk2526tl |leftarm3 = 000000 |body3 = 000000 |rightarm3 = 000000 |shorts3 = 000000 |socks3 = 000000 }} '''«Бешикто́ш»''' ({{lang-tr|Beşiktaş Jimnastik Kulübü}}) — бошгоҳи футболи [[Туркия|туркӣ]], аз шаҳри [[Истанбул]], ки дар [[Чемпионати футболи Туркия|Суперлигаи Туркия]] баромад мекунад. == Таърих == == Варзишгоҳ == == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * '''[[Чемпионати футболи Туркия|Чемпионати Туркия]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (16)''': 1956/57, 1957/58, 1959, 1959/60, 1965/66, 1966/67, 1981/82, 1985/86, 1989/90, 1990/91, 1991/92, 1994/95, 2002/03, 2008/09, 2015/16, 2016/17, 2020/21 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (14)''': 1962/63, 1963/64, 1964/65, 1967/68, 1973/74, 1984/85, 1986/87, 1987/88, 1988/89, 1992/93, 1996/97, 1998/99, 1999/2000, 2006/07 ** [[Акс:Bronze medal icon.svg|15px]] '''Мақоми сеюм (13):''' 1960/61, 1961/62, 1968/69, 1995/96, 2001/02, 2003/04, 2005/06, 2007/08, 2012/13, 2013/14, 2014/15, 2018/19, 2022/23 * '''[[Ҷоми футболи Туркия|Ҷоми Туркия]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (11):''' 1974/75, 1988/89, 1989/90, 1993/94, 1997/98, 2005/06, 2006/07, 2008/09, 2010/11, 2020/21, 2023/24 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (6):''' 1965/66, 1976/77, 1983/84, 1992/93, 1998/99, 2001/02 * '''[[Суперҷоми футболи Туркия|Суперҷоми Туркия]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (10):''' 1967, 1974, 1986, 1989, 1992, 1994, 1998, 2006, 2021, 2024 === Байналмилалӣ === * {{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|20px}} '''[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]]''' ** '''Чаҳорякниҳоӣ:''' 1986/87 * [[Акс:Coppauefa.png|15px]] '''[[Лигаи Урупо УЕФА]]''' ** '''Чаҳорякниҳоӣ (2):''' 2002/03, 2016/17 == Ҳайати ҳозира == == Гузаришҳо == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://www.bjk.com.tr Сомонаи расмии бошгоҳи футболи «Бешиктош»] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Туркия]] 1u4wsht0edw1uw61tnqtx2r0blonyip 0 328691 1473764 1473195 2026-05-23T19:35:09Z ~2026-31098-85 130011 ба устоди 1473764 wikitext text/x-wiki {{Шахс |ном = Бобо Холмуродзода |номи аслӣ = Тағозода Бобоҷон Холмурод |тасвир = [[File:Bobo Kholmurodzoda, Tajikistan, football commentator.jpg|thumb|Bobo Kholmurodzoda]] |бар = |тавсифи тасвир = |нишон = |бари нишон = |вазифа = Шореҳи варзиш, муҳаррири варзида |парчам = Flag of Tajikistan.svg |аввалдавр = 2008 |ворис = |пешгузашта = |таърихи таваллуд = 17.11.1990 |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |дафн = |ном ҳангоми таваллуд = Тағозода Бобоҷон Холмурод |падар = Тағоев Холмурод |модар = Азизмуродова Муфарриҳа |ҳамсар = |фарзандон = |ҳизб = [[Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон|ҲХДТ]] |дараҷаи илмӣ = Докторант (PhD) |касб = [[Журналист]], [[Шореҳи варзиш]], иқтисоддон |фаъолият = 2008 — то ҳол |ҷоизаҳо = «Беҳтарин шореҳи соли 2019», «Аълочии Кумитаи телевизион ва радио», «Номзад ба устоди варзиш» |ҷойҳои кор = [[Телевизиони Ҷаҳоннамо|ТВ Ҷаҳоннамо]]; [[Телевизиони Варзиш|ТВ Варзиш]]; [[Телевизиони Футбол|ТВ Футбол]] |маъруф ба = Шореҳи футбол ва журналистикаи варзишӣ |зодгоҳ = [[Панҷакент|шаҳри Панҷакент]], [[ҶШС Тоҷикистон]] |маълумот = [[Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] (2011) |сайт = http://www.varzishtv.tj |ҷинс = мард }} '''Бобо Холмуродзода''' (номи аслиаш '''Тағозода Бобоҷон Холмурод'''; тав. [[17 ноябр]]и [[1990]], деҳаи Кулолӣ, ҷамоати Рӯдакӣ, [[Панҷакент]]) — журналист, муҳаррир ва яке аз шореҳони маъруфи варзишии Тоҷикистон. Ӯ барандаи ҷоизаи «Беҳтарин шореҳи соли 2019» ва «Беҳтарин шореҳи соли 2025» дар сатҳи ҷумҳуриявӣ мебошад. == Зиндагинома == Бобо Холмуродзода 17-уми ноябри соли 1990 дар деҳаи Кулолии ҷамоати Рӯдакии шаҳри Панҷакент дар оилаи корманди ҳифзи ҳуқуқ ба дунё омадааст. Падараш Тағоев Холмурод зиёда аз 30 сол дар соҳаи ҳифзи ҳуқуқ бо рутбаи подполковники милитсия фаъолият дорад ва модараш Азизмуродова Муфарриҳа хонашин мебошад. Ӯ мактаби миёнаи №7-и деҳаи Кулолиро бо баҳои аъло хатм кардааст. == Таҳсил == Соли 2007 ба [[Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] дохил шуда, онро бо ихтисоси «Фаъолияти бонкӣ, молия ва қарз» хатм намудааст. Давоми солҳои 2011-2012 зинаи магистратураи ҳамин донишгоҳро низ бо муваффақият хатм кард. Дар ҷодаи илм ӯ давоми солҳои 2021-2024 докторанти Институти иқтисодиёт ва демографияи [[Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон]] буд. Ҳоло дар мавзуи «Мукаммалгардонии механизми идоракунии истифодаи захираҳои ташкилотҳои тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш» таҳқиқоти илмӣ мебарад<ref name="your">{{cite web|author=Фаридун Сафарзода|url=https://your.tj/sportivnyj-kommentator-kto-v-tadzhikistane-kommentiroval-chempionat-mira-po-futbolu-2022/|title=Спортивный комментатор: кто в Таджикистане комментировал чемпионат мира по футболу-2022|publisher=Your.tj|lang=ru}}</ref>. == Фаъолияти касбӣ == Фаъолияти худро соли 2008 дар шабакаи навтаъсиси «[[Ҷаҳоннамо]]» оғоз карда, то соли 2016 ҳамчун муҳаррири шуъбаи варзиш кор кардааст. Соли 2012 дар ҳайати ҷавонони Лигаи олӣ дар дастаи "Зарафшон" фаъолияти футболӣ доштааст. Моҳи марти соли 2016 ба Муассисаи давлатии [[Варзиш ТВ]] даъват шуд. Дар давоми фаъолияти худ муҳимтарин чорабиниҳои варзиширо шарҳ додааст, аз ҷумла: * Бозии ниҳоии Ҷоми Аврупо-2016; * Маросими кушодашавии Бозиҳои олимпӣ дар [[Рио-де-Жанейро]] (2016); * [[Лигаи қаҳрамонҳои УЕФА]] ва чемпионатҳои беҳтарини Аврупо; * Бозиҳои [[Чемпионати ҷаҳонии футбол 2018]] (дар Русия) ва 2022 (дар Қатар). Бобо Холмуродзода аз аввалин журналистони варзишии тоҷик аст, ки аккредитатсияи Ҷоми ҷаҳонии футболро ба даст оварда, аз макони баргузории мусобиқаҳо (ЧҶ-2018) гузоришҳо омода намудааст<ref name="khovar">{{cite web|url=https://khovar.tj/rus/2018/07/sportivnye-kommentator-tadzhikistana-na-chempionate-mira-po-futbolu-segodnya-mezhdunarodnyj-den-sportivnogo-zhurnalista/|title=Спортивные комментаторы Таджикистана на ЧМ-2018|publisher=НИАТ «Ховар»|lang=ru}}</ref>. Ӯ муаллифи барномаҳои маъруфи «Майдони сабз», «Аврупоафрӯз» ва барномаи мустақими «90 дақиқа» мебошад. Инчунин аз соли 2017 дар шабакаи «[[ТВ Футбол]]» ҳамчун шореҳ фаъолият мекунад. == Фаъолияти ҷамъиятӣ ва сиёсӣ == Соли 2020 Бобо Холмуродзода аз ҷониби Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон ҳамчун номзад ба вакилии Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Душанбе дар ноҳияи Шоҳмансур пешбарӣ гардид ва барномаи худро ҷиҳати рушди соҳаҳои иҷтимоӣ ва иқтисодӣ пешкаш намуд. == Ҷоиза ва дастовардҳо == * «Номзад ба устоди варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон» оид ба волейбол (2011); * «Беҳтарин шореҳи соли 2019» аз ҷониби Кумитаи кор бо ҷавонон ва варзиш<ref name="varzish">{{cite web|url=https://www.varzishtv.tj/tj/news/bobo-kholmurodzoda-be-tarin-shore-i-soli-2019/|title=Бобо Холмуродзода беҳтарин шореҳи соли 2019|publisher=Varzishtv.tj}}</ref>; * «Аълочии Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати ҶТ» (2021); * «Беҳтарин шореҳи соли 2025» аз ҷониби Мақомоти иҷроияи шаҳри Душанбе. == Эзоҳ == {{reflist}} == Пайвандҳои беруна == * [https://www.varzishtv.tj Сомонаи расмии ТВ Варзиш] * [https://asiaplustj.info/ru/news/sports/20221115/boleltshiki-tadzhikistana-uvidyat-pryamie-translyatsii-s-chempionata-mira-po-futbolu Болельщики Таджикистана увидят прямые трансляции с ЧМ-2022 — Asia-Plus] [[Гурӯҳ:Зодагони Панҷакент]] [[Гурӯҳ:Журналистони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Шореҳони варзиши Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Зодагони 17 ноябр]] [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Зодагони Тоҷикистон]] otivzlk3vzkp794kk79ce37rtrwrnxg 1473765 1473764 2026-05-23T19:40:54Z ~2026-31098-85 130011 Дар вақти таҳсил ӯ ба варзиш аз ҷумла бозии воллейбол ва футбол ишқу алоқаи зиёд дошт. Ҳаёти худро бе варзиш тасаввур карда наметавонад. 1473765 wikitext text/x-wiki {{Шахс |ном = Бобо Холмуродзода |номи аслӣ = Тағозода Бобоҷон Холмурод |тасвир = [[File:Bobo Kholmurodzoda, Tajikistan, football commentator.jpg|thumb|Bobo Kholmurodzoda]] |бар = |тавсифи тасвир = |нишон = |бари нишон = |вазифа = Шореҳи варзиш, муҳаррири варзида |парчам = Flag of Tajikistan.svg |аввалдавр = 2008 |ворис = |пешгузашта = |таърихи таваллуд = 17.11.1990 |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |дафн = |ном ҳангоми таваллуд = Тағозода Бобоҷон Холмурод |падар = Тағоев Холмурод |модар = Азизмуродова Муфарриҳа |ҳамсар = |фарзандон = |ҳизб = [[Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон|ҲХДТ]] |дараҷаи илмӣ = Докторант (PhD) |касб = [[Журналист]], [[Шореҳи варзиш]], иқтисоддон |фаъолият = 2008 — то ҳол |ҷоизаҳо = «Беҳтарин шореҳи соли 2019», «Аълочии Кумитаи телевизион ва радио», «Номзад ба устоди варзиш» |ҷойҳои кор = [[Телевизиони Ҷаҳоннамо|ТВ Ҷаҳоннамо]]; [[Телевизиони Варзиш|ТВ Варзиш]]; [[Телевизиони Футбол|ТВ Футбол]] |маъруф ба = Шореҳи футбол ва журналистикаи варзишӣ |зодгоҳ = [[Панҷакент|шаҳри Панҷакент]], [[ҶШС Тоҷикистон]] |маълумот = [[Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] (2011) |сайт = http://www.varzishtv.tj |ҷинс = мард }} '''Бобо Холмуродзода''' (номи аслиаш '''Тағозода Бобоҷон Холмурод'''; тав. [[17 ноябр]]и [[1990]], деҳаи Кулолӣ, ҷамоати Рӯдакӣ, [[Панҷакент]]) — журналист, муҳаррир ва яке аз шореҳони маъруфи варзишии Тоҷикистон. Ӯ барандаи ҷоизаи «Беҳтарин шореҳи соли 2019» ва «Беҳтарин шореҳи соли 2025» дар сатҳи ҷумҳуриявӣ мебошад. == Зиндагинома == Бобо Холмуродзода 17-уми ноябри соли 1990 дар деҳаи Кулолии ҷамоати Рӯдакии шаҳри Панҷакент дар оилаи корманди ҳифзи ҳуқуқ ба дунё омадааст. Падараш Тағоев Холмурод зиёда аз 30 сол дар соҳаи ҳифзи ҳуқуқ бо рутбаи подполковники милитсия фаъолият дорад ва модараш Азизмуродова Муфарриҳа хонашин мебошад. Ӯ мактаби миёнаи №7-и деҳаи Кулолиро бо баҳои аъло хатм кардааст. Дар вақти таҳсил ӯ ба варзиш аз ҷумла бозии воллейбол ва футбол ишқу алоқаи зиёд дошт. Ҳаёти худро бе варзиш тасаввур карда наметавонад. == Таҳсил == Соли 2007 ба [[Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] дохил шуда, онро бо ихтисоси «Фаъолияти бонкӣ, молия ва қарз» хатм намудааст. Давоми солҳои 2011-2012 зинаи магистратураи ҳамин донишгоҳро низ бо муваффақият хатм кард. Дар ҷодаи илм ӯ давоми солҳои 2021-2024 докторанти Институти иқтисодиёт ва демографияи [[Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон]] буд. Ҳоло дар мавзуи «Мукаммалгардонии механизми идоракунии истифодаи захираҳои ташкилотҳои тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш» таҳқиқоти илмӣ мебарад<ref name="your">{{cite web|author=Фаридун Сафарзода|url=https://your.tj/sportivnyj-kommentator-kto-v-tadzhikistane-kommentiroval-chempionat-mira-po-futbolu-2022/|title=Спортивный комментатор: кто в Таджикистане комментировал чемпионат мира по футболу-2022|publisher=Your.tj|lang=ru}}</ref>. == Фаъолияти касбӣ == Фаъолияти худро соли 2008 дар шабакаи навтаъсиси «[[Ҷаҳоннамо]]» оғоз карда, то соли 2016 ҳамчун муҳаррири шуъбаи варзиш кор кардааст. Соли 2012 дар ҳайати ҷавонони Лигаи олӣ дар дастаи "Зарафшон" фаъолияти футболӣ доштааст. Моҳи марти соли 2016 ба Муассисаи давлатии [[Варзиш ТВ]] даъват шуд. Дар давоми фаъолияти худ муҳимтарин чорабиниҳои варзиширо шарҳ додааст, аз ҷумла: * Бозии ниҳоии Ҷоми Аврупо-2016; * Маросими кушодашавии Бозиҳои олимпӣ дар [[Рио-де-Жанейро]] (2016); * [[Лигаи қаҳрамонҳои УЕФА]] ва чемпионатҳои беҳтарини Аврупо; * Бозиҳои [[Чемпионати ҷаҳонии футбол 2018]] (дар Русия) ва 2022 (дар Қатар). Бобо Холмуродзода аз аввалин журналистони варзишии тоҷик аст, ки аккредитатсияи Ҷоми ҷаҳонии футболро ба даст оварда, аз макони баргузории мусобиқаҳо (ЧҶ-2018) гузоришҳо омода намудааст<ref name="khovar">{{cite web|url=https://khovar.tj/rus/2018/07/sportivnye-kommentator-tadzhikistana-na-chempionate-mira-po-futbolu-segodnya-mezhdunarodnyj-den-sportivnogo-zhurnalista/|title=Спортивные комментаторы Таджикистана на ЧМ-2018|publisher=НИАТ «Ховар»|lang=ru}}</ref>. Ӯ муаллифи барномаҳои маъруфи «Майдони сабз», «Аврупоафрӯз» ва барномаи мустақими «90 дақиқа» мебошад. Инчунин аз соли 2017 дар шабакаи «[[ТВ Футбол]]» ҳамчун шореҳ фаъолият мекунад. == Фаъолияти ҷамъиятӣ ва сиёсӣ == Соли 2020 Бобо Холмуродзода аз ҷониби Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон ҳамчун номзад ба вакилии Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Душанбе дар ноҳияи Шоҳмансур пешбарӣ гардид ва барномаи худро ҷиҳати рушди соҳаҳои иҷтимоӣ ва иқтисодӣ пешкаш намуд. == Ҷоиза ва дастовардҳо == * «Номзад ба устоди варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон» оид ба волейбол (2011); * «Беҳтарин шореҳи соли 2019» аз ҷониби Кумитаи кор бо ҷавонон ва варзиш<ref name="varzish">{{cite web|url=https://www.varzishtv.tj/tj/news/bobo-kholmurodzoda-be-tarin-shore-i-soli-2019/|title=Бобо Холмуродзода беҳтарин шореҳи соли 2019|publisher=Varzishtv.tj}}</ref>; * «Аълочии Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати ҶТ» (2021); * «Беҳтарин шореҳи соли 2025» аз ҷониби Мақомоти иҷроияи шаҳри Душанбе. == Эзоҳ == {{reflist}} == Пайвандҳои беруна == * [https://www.varzishtv.tj Сомонаи расмии ТВ Варзиш] * [https://asiaplustj.info/ru/news/sports/20221115/boleltshiki-tadzhikistana-uvidyat-pryamie-translyatsii-s-chempionata-mira-po-futbolu Болельщики Таджикистана увидят прямые трансляции с ЧМ-2022 — Asia-Plus] [[Гурӯҳ:Зодагони Панҷакент]] [[Гурӯҳ:Журналистони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Шореҳони варзиши Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Зодагони 17 ноябр]] [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Зодагони Тоҷикистон]] rzibme8ldhj8u0d30ubnw0ly2ifr82e 1473770 1473765 2026-05-24T02:35:39Z Jaloliddin Madaminov 14413 1473770 wikitext text/x-wiki {{Шахс |ном = Бобо Холмуродзода |номи аслӣ = Тағозода Бобоҷон Холмурод |тасвир = [[File:Bobo Kholmurodzoda, Tajikistan, football commentator.jpg|thumb|Bobo Kholmurodzoda]] |бар = |тавсифи тасвир = |нишон = |бари нишон = |вазифа = Шореҳи варзиш, муҳаррири варзида |парчам = Flag of Tajikistan.svg |аввалдавр = 2008 |ворис = |пешгузашта = |таърихи таваллуд = 17.11.1990 |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |дафн = |ном ҳангоми таваллуд = Тағозода Бобоҷон Холмурод |падар = Тағоев Холмурод |модар = Азизмуродова Муфарриҳа |ҳамсар = |фарзандон = |ҳизб = [[Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон|ҲХДТ]] |дараҷаи илмӣ = Докторант (PhD) |касб = [[Журналист]], [[Шореҳи варзиш]], иқтисоддон |фаъолият = 2008 — то ҳол |ҷоизаҳо = «Беҳтарин шореҳи соли 2019», «Аълочии Кумитаи телевизион ва радио», «Номзад ба устоди варзиш» |ҷойҳои кор = [[Телевизиони Ҷаҳоннамо|ТВ Ҷаҳоннамо]]; [[Телевизиони Варзиш|ТВ Варзиш]]; [[Телевизиони Футбол|ТВ Футбол]] |маъруф ба = Шореҳи футбол ва журналистикаи варзишӣ |зодгоҳ = [[Панҷакент|шаҳри Панҷакент]], [[ҶШС Тоҷикистон]] |маълумот = [[Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] (2011) |сайт = http://www.varzishtv.tj |ҷинс = мард }} '''Бобо Холмуродзода''' (номи аслиаш '''Тағозода Бобоҷон Холмурод'''; тав. [[17 ноябр]]и [[1990]], деҳаи Кулолӣ, ҷамоати Рӯдакӣ, [[Панҷакент]]) — рӯзноманигор, муҳаррир ва яке аз шореҳони маъруфи варзишии Тоҷикистон. Ӯ барандаи ҷоизаи «Беҳтарин шореҳи соли 2019» ва «Беҳтарин шореҳи соли 2025» дар сатҳи ҷумҳуриявӣ мебошад. == Зиндагинома == Бобо Холмуродзода 17-уми ноябри соли 1990 дар деҳаи Кулолии ҷамоати Рӯдакии шаҳри Панҷакент дар оилаи корманди ҳифзи ҳуқуқ ба дунё омадааст. Падараш Тағоев Холмурод зиёда аз 30 сол дар соҳаи ҳифзи ҳуқуқ бо рутбаи подполковники милитсия фаъолият дорад ва модараш Азизмуродова Муфарриҳа хонашин мебошад. Ӯ мактаби миёнаи №7-и деҳаи Кулолиро бо баҳои аъло хатм кардааст. Ҳангоми таҳсил ӯ ба варзиш аз ҷумла бозии волейбол ва футбол ишқу рағбати зиёд дошт. Ҳаёти худро бе варзиш тасаввур карда наметавонад. == Таҳсил == Соли 2007 ба [[Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] дохил шуда, онро бо ихтисоси «Фаъолияти бонкӣ, молия ва қарз» хатм намудааст. Давоми солҳои 2011-2012 зинаи магистратураи ҳамин донишгоҳро низ бо муваффақият хатм кард. Дар ҷодаи илм ӯ давоми солҳои 2021-2024 докторанти Институти иқтисодиёт ва демографияи [[Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон]] буд. Ҳоло дар мавзуи «Мукаммалгардонии механизми идоракунии истифодаи захираҳои ташкилотҳои тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш» таҳқиқоти илмӣ мебарад<ref name="your">{{cite web|author=Фаридун Сафарзода|url=https://your.tj/sportivnyj-kommentator-kto-v-tadzhikistane-kommentiroval-chempionat-mira-po-futbolu-2022/|title=Спортивный комментатор: кто в Таджикистане комментировал чемпионат мира по футболу-2022|publisher=Your.tj|lang=ru}}</ref>. == Фаъолияти касбӣ == Фаъолияти худро соли 2008 дар шабакаи навтаъсиси «[[Ҷаҳоннамо]]» оғоз карда, то соли 2016 ҳамчун муҳаррири шуъбаи варзиш кор кардааст. Соли 2012 дар ҳайати ҷавонони Лигаи олӣ дар дастаи "Зарафшон" фаъолияти футболӣ доштааст. Моҳи марти соли 2016 ба Муассисаи давлатии [[Варзиш ТВ]] даъват шуд. Дар давоми фаъолияти худ муҳимтарин чорабиниҳои варзиширо шарҳ додааст, аз ҷумла: * Бозии ниҳоии Ҷоми Аврупо-2016; * Маросими кушодашавии Бозиҳои олимпӣ дар [[Рио-де-Жанейро]] (2016); * [[Лигаи қаҳрамонҳои УЕФА]] ва чемпионатҳои беҳтарини Аврупо; * Бозиҳои [[Чемпионати ҷаҳонии футбол 2018]] (дар Русия) ва 2022 (дар Қатар). Бобо Холмуродзода аз аввалин журналистони варзишии тоҷик аст, ки аккредитатсияи Ҷоми ҷаҳонии футболро ба даст оварда, аз макони баргузории мусобиқаҳо (ЧҶ-2018) гузоришҳо омода намудааст<ref name="khovar">{{cite web|url=https://khovar.tj/rus/2018/07/sportivnye-kommentator-tadzhikistana-na-chempionate-mira-po-futbolu-segodnya-mezhdunarodnyj-den-sportivnogo-zhurnalista/|title=Спортивные комментаторы Таджикистана на ЧМ-2018|publisher=НИАТ «Ховар»|lang=ru}}</ref>. Ӯ муаллифи барномаҳои маъруфи «Майдони сабз», «Аврупоафрӯз» ва барномаи мустақими «90 дақиқа» мебошад. Инчунин аз соли 2017 дар шабакаи «[[ТВ Футбол]]» ҳамчун шореҳ фаъолият мекунад. == Фаъолияти ҷамъиятӣ ва сиёсӣ == Соли 2020 Бобо Холмуродзода аз ҷониби Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон ҳамчун номзад ба вакилии Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Душанбе дар ноҳияи Шоҳмансур пешбарӣ гардид ва барномаи худро ҷиҳати рушди соҳаҳои иҷтимоӣ ва иқтисодӣ пешкаш намуд. == Ҷоиза ва дастовардҳо == * «Номзади устоди варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон» оид ба волейбол (2011); * «Беҳтарин шореҳи соли 2019» аз ҷониби Кумитаи кор бо ҷавонон ва варзиш<ref name="varzish">{{cite web|url=https://www.varzishtv.tj/tj/news/bobo-kholmurodzoda-be-tarin-shore-i-soli-2019/|title=Бобо Холмуродзода беҳтарин шореҳи соли 2019|publisher=Varzishtv.tj}}</ref>; * «Аълочии Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати ҶТ» (2021); * «Беҳтарин шореҳи соли 2025» аз ҷониби Мақомоти иҷроияи шаҳри Душанбе. == Эзоҳ == {{reflist}} == Пайвандҳои беруна == * [https://www.varzishtv.tj Сомонаи расмии ТВ Варзиш] * [https://asiaplustj.info/ru/news/sports/20221115/boleltshiki-tadzhikistana-uvidyat-pryamie-translyatsii-s-chempionata-mira-po-futbolu Болельщики Таджикистана увидят прямые трансляции с ЧМ-2022 — Asia-Plus] [[Гурӯҳ:Зодагони Панҷакент]] [[Гурӯҳ:Шореҳони варзиши Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Зодагони 17 ноябр]] [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Зодагони Тоҷикистон]] 2wwpij6suzmm0ihc7b96zseud1a1356 0 331584 1473762 1473365 2026-05-23T14:45:30Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1473762 wikitext text/x-wiki {{Варзишгар | имя = Ҳамид Сориан | изображение = Hamid Sourian.jpg | ширина = 240px | описание изображения = Сориан дар соли 2016 | полное имя = Ҳамид Сориан Рейҳанпур | прозвища = | гражданство = | клуб = Babas Wrestling Club | дата рождения = | место рождения = | дата смерти = | место смерти = | года карьеры = | тренеры = | рост = 158 см | вес = 55 кг | медали = {{турнир|[[Бозиҳои олимпии тобистона|Бозиҳои олимпӣ]]}} {{медаль|Золото|[[Бозиҳои олимпии тобистона 2012|Лондон 2012]]|[[Гуштини Бозиҳои олимпии тобистона 2012|то 55 кг]]}} {{турнир|[[Чемпионати ҷаҳон оид ба гуштӣ]]}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати ҷаҳон оид ба гуштӣ 2005|Будапешт 2005]]|то 55 кг}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати ҷаҳон оид ба гуштӣ 2006|Гуанчжоу 2006]]|то 55 кг}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати ҷаҳон оид ба гуштӣ 2007|Боку 2007]]|то 55 кг}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати ҷаҳон оид ба гуштӣ 2009|Хернинг 2009]]|то 55 кг}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати ҷаҳон оид ба гуштӣ 2010|Москва 2010]]|то 55 кг}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати ҷаҳон оид ба гуштӣ 2014|Тошканд 2014]]|то 59 кг}} {{турнир|[[Ҷоми ҷаҳон оид ба гуштӣ]]}} {{медаль|Серебро|[[Ҷоми ҷаҳон оид ба гуштигирии юнониву румӣ 2012|Саранск 2012]]|то 55 кг}} {{турнир|[[Чемпионати Осиё оид ба гуштӣ]]}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати Осиё оид ба гуштӣ 2007|Бишкек 2007]]|то 55 кг}} {{медаль|Золото|[[Чемпионати Осиё оид ба гуштӣ 2008|Чеджу 2008]]|то 55 кг}} }} '''Ҳамид Сориан Рейҳанпур''' ({{lang-fa|حمید سوریان ریحان‌پور}} 24.08.1985 шаҳри Рай, [[Эрон]] — гуштигири эронии сабки [[Гуштини юнониву румӣ|юнониву румӣ]], қаҳрамони олимпии соли 2012, шашкарата қаҳрамони ҷаҳон ва дукарата қаҳрамони Осиё<ref>{{Cite web |url=http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/so/hamid-soryan-1.html |title=Hamid Sourian Bio, Stats, and Results {{!}} Olympics at Sports-Reference.com |access-date=2014-02-06 |archive-date=2012-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121111011256/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/so/hamid-soryan-1.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.iat.uni-leipzig.de/datenbanken/dbfoeldeak/daten.php?spid=0FD070E1FD9C4DA9A7C722C80CE608FD |title=International Wrestling Database |access-date=2014-02-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305002313/https://www.iat.uni-leipzig.de/datenbanken/dbfoeldeak/daten.php?spid=0FD070E1FD9C4DA9A7C722C80CE608FD |archive-date=2016-03-05 |url-status=dead }}</ref>. Аввалин қаҳрамони олимпии Эрон дар гуштини юнониву румӣ<ref>{{Cite web |url=http://kabirnews.com/london-2012-wrestling-irans-hamid-sourian-claimed-gold-medal-in-mens-55kg-greco-roman/2941/ |title=London 2012 Wrestling: Iran’s Hamid Sourian Claimed Gold Medal in Men’s 55kg Greco-Roman {{!}} Kabir News |access-date=2014-02-06 |archive-date=2013-11-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131112024343/http://kabirnews.com/london-2012-wrestling-irans-hamid-sourian-claimed-gold-medal-in-mens-55kg-greco-roman/2941/ |url-status=live |accessdate=2026-05-21 |archivedate=2013-11-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131112024343/http://kabirnews.com/london-2012-wrestling-irans-hamid-sourian-claimed-gold-medal-in-mens-55kg-greco-roman/2941/ }}</ref>. Аз рӯи шумораи унвонҳои қаҳрамонии ҷаҳон танҳо аз [[Карелин, Александр Александрович|Александр Карелин]] қафо мемонад. == Тарҷумаи ҳол == Гуштингириро аз 13-солагӣ оғоз кард ва аз паи падар ва бародарони калониаш рафт. Дар соли 2001 дар Чемпионати Осиё байни наврасон ҷойи ҳафтумро гирифт, соли 2004 дуюм шуд, дар соли 2005 қаҳрамони ҷаҳон ва қаҳрамони Осиё байни ҷавонон гардид. Дар ҳамон сол, дар аввалин иштирокаш дар Чемпионати ҷаҳон миёни калонсолон фавран қаҳрамони ҷаҳон шуд. Соли 2006 дар Гран-при «Тиллои» миёни калонсолон сеюм шуд ва унвони қавитарин гуштигири ҷаҳонро тасдиқ кард. Соли 2007 қаҳрамони Осиё шуд, дар мусобиқаи ёдбуди Дана Колов — Николаи Петров ҷойи сеюмро гирифт ва бори сеюм пайдарпай унвони қавитарин гуштигири ҷаҳонро тасдиқ кард. Соли 2008 унвони қавитарин гуштигири Осиёро тасдиқ кард ва ба Бозиҳои олимпӣ ҳамчун яке аз фаворитҳои асосӣ рафт. Дар [[Бозиҳои олимпии тобистона 2008|Бозиҳои олимпии тобистонаи 2008]] дар [[Пекин]] дар вазни то 55 кг ([[Категорияҳои вазн дар гуштӣ|вазни сабук]]) иштирок кард. Дар мусобиқа 19 варзишгар ширкат дошт. Система — бо баромадан аз рақобат баъд аз мағлубият бо муборизаҳои тасаллобахш. Сориан аз марҳилаи интихобӣ оғоз кард ва дар ду даври аввал мақоми фаворитии худро тасдиқ намуд, аммо дар чорякфинал, дар муборизаи баробар, ғайричашмдошт аз гуштигири рус [[Манкиев, Назир Юнузович|Назир Манкиев]] мағлуб шуд. Дар муборизаи аввалини тасаллобахш пирӯз шуд, аммо дар мубориза барои ҷойи сеюм шикаст хӯрд ва дар маҷмӯъ ҷойи панҷумро гирифт. {| class="wikitable" border="1" ! Давр ! Рақиб ! Кишвар ! Натиҷа ! Асос ! Вақти мубориза |- | Марҳилаи интихобӣ | [[Венелин Венков]] | | 4–0 | Гуштин дар партер | 1:32 |- | 1/8 финал | [[Элгин Элвайс]] | | 8–0, 6–0 (бартарии равшан) | — | 2:57 |- | 1/4 финал | [[Назир Манкиев]] | | 2–2, 1–1, 1–1 | — | 2:57 |- | Даври тасаллобахш 2 | [[Кристиан Фрис]] | | 5–0, 1–1 | — | 4:00 |- | Мубориза барои ҷойи 3 | [[Пак Инчхол]] | | 1–1, 2–2 | — | 4:00 |} Соли 2009 боз ҳам мақоми қаҳрамони ҷаҳонро тасдиқ кард. Соли 2010 ҳамроҳ бо Чемпионати ҷаҳон Гран-при «Тилло»-ро бурд, аммо дар [[Бозиҳои осиёии тобистона 2010|Бозиҳои Осиё]] танҳо панҷум шуд. Соли 2011 дар мусобиқаи ёдбуди Гиви Картозия ва Вахтанг Балавадзе танҳо 11-ум шуд, дар турнири санҷишии FILA панҷум шуд ва дар Ҷоми ҷаҳон ҷойи дуюмро гирифт. Дар [[Бозиҳои олимпии тобистона 2012|Бозиҳои олимпии тобистонаи 2012]] дар [[Лондон]] дар вазни то 55 кг иштирок кард. Ин дафъа ҳамаи рақибонро мағлуб намуда, қаҳрамони олимпӣ гардид. {| class="wikitable" border="1" ! Давр ! Рақиб ! Кишвар ! Натиҷа ! Асос ! Вақти мубориза |- | 1/8 финал | [[Арсен Кадырбаевич Эралиев]] | | 4–0, 0–2, 2–1 | — | 6:00 |- | 1/4 финал | [[Петер Модош]] | | 2–0, 1–0 | — | 4:00 |- | 1/2 финал | [[Хокан Ниблом]] | | 3–0, 3–0 | — | 4:00 |- | Финал | [[Ровшан Байрамов]] | | 2–0, 1–0 | — | 4:00 |} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == *{{SportsReference|so/hamid-soryan-1|NAME=Ҳамид Сориан}} {{Authority control}} {{ВС}} [[гурӯҳ:Қаҳрамонҳои олимпӣ оид ба гуштӣ]] [[гурӯҳ:Қаҳрамонҳои олимпии Эрон]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1985]] [[Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Рай]] [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Варзишгарон аз рӯи алифбо]] t99kjy0m5y35ks00375epx19uxzi2hp 0 331615 1473766 1473723 2026-05-23T20:52:55Z Zolfeqar Fatihzadeh 30846 Zolfeqar Fatihzadeh moved page [[Дуня Додрасон]] to [[Дунё Додрасон]]: Misspelled title 1473723 wikitext text/x-wiki {{short description|Сарояндаи эронӣ (таваллуд 1998)}} {{use dmy dates|date=May 2025}} {{шахсият | background = person | name = Дуня Додарасон | image = Donya_Concert_Tour_In_LA.jpg | caption = Додарасон дар соли 2023 | native_name = دنیا دادرسان | native_name_lang = fa | birth_date = {{Birth date and age|1997|03|15|df=y}} | birth_place = [[Tehran|Теҳрон]], Iran | genre = [[Pop music|поп]] | instrument = Пианино | years_active = 2014–present | label = Radio Javan | partner = Bardia Zadeh ( 2024- present ) | website = [http://www.donyadadrasan.com/ donyadadrasan.com] }} '''Дуня Додрасон''' (таваллуд 15 марти 1997) — сарояндаи эронӣ аст.<ref>{{Cite web |title=Donya Dadrasan |url=https://www.starnow.com/u/donyadadrasan/ |access-date=2025-01-06 |website=StarNow.com |language=en}}</ref> Дуня ҳоло дар Мелбурн, Австралия зиндагӣ мекунад. Ӯ дар оилаи иборат аз 4 нафар ба воя расида, айни ҳол бо «Бардия Зода» издивоҷ кардааст. Модараш Нӯшин ва бародари хурдиаш Дониёл ном доранд. == Зиндагии ибтидоӣ == Дуня 15 марти соли 1997 дар [[Пунак]], [[Tehran|Теҳрон]] таваллуд шудааст. Дар синни 7-солагӣ ӯ дар силсилафилми ''Khat Sefid'', ки аз корҳои Гурӯҳи кӯдакон ва наврасони Эрон буд, ва инчунин дар филми кӯтоҳи ''Паул'' ҳунарнамоӣ кард. Ӯ аз синни 8 то 12-солагӣ навохтани пианиноро назди Фараҳ Асанлу, яке аз шогирдони Анӯширавон Рӯҳонӣ, омӯхт ва аз синни 15-солагӣ ба навозандагии касбӣ оғоз намуд. Яке аз омилҳои пешрафти Додарасон дар мусиқӣ оилаи ӯ буд, зеро мусиқӣ яке аз фаъолиятҳои асосии ҳаррӯзаи онҳо ба шумор мерафт.<ref>{{Cite web |date=2022-06-27 |title=بیوگرافی دنیا دادرسان به همراه بررسی قد، شوهر دنیا دادرسان و عکس هایشان - ایرانیان سلبریتی |url=https://iraniancelebrity.com/donya-dadrasan-bio/ |access-date=2025-01-07 |website=iraniancelebrity.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20220627103026/https://iraniancelebrity.com/donya-dadrasan-bio/ |archive-date=27 June 2022 }}</ref> Додарасон соли 2010 дар синни 13-солагӣ ҳамроҳи оилааш ба [[Куала-Лумпур]], Малайзия муҳоҷират кард ва ду сол баъд, дар синни 15-солагӣ, ба [[Мелбурн]], Австралия кӯчид ва аз синни 16-солагӣ дар он ҷо ба сарояндагӣ оғоз намуд. Дар соли 2015, вақте ки [[Instagram]] миёни эрониён маъруфияти бештар пайдо кард, ӯ бо нашри дубҳои таронаҳои эронӣ ва хориҷӣ дар саҳифаи Instagram-и худ зуд машҳур шуд.<ref>{{Cite web |date=2023-03-05 |title=سمت نو - دنیا دادرسان و دکتر کاوه مدنی |url=https://www.manototv.com/episode/10206%26ved%3D2ahUKEwitl8nb1MT9AhXQxQIHHSm-B-IQwqsBegQIDBAB%26usg%3DAOvVaw0wT0X_MiMR9BkPUc4GmFBm |access-date=2025-01-07 |website=manototv.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20230305113249/https://www.manototv.com/episode/10206&ved=2ahUKEwitl8nb1MT9AhXQxQIHHSm-B-IQwqsBegQIDBAB&usg=AOvVaw0wT0X_MiMR9BkPUc4GmFBm |archive-date=5 March 2023 |accessdate=2026-05-22 |archivedate=2023-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230305113249/https://www.manototv.com/episode/10206%26ved%3D2ahUKEwitl8nb1MT9AhXQxQIHHSm-B-IQwqsBegQIDBAB%26usg%3DAOvVaw0wT0X_MiMR9BkPUc4GmFBm }}</ref> == Фаъолият == Фаъолияти Додарасон аз Академияи Австралия оғоз шуда, аввалин фаъолияти сарояндагии худро дар гурӯҳи Senik оғоз намуд. Нахустин таронаи сабтшудаи ӯ дар Австралия бо гурӯҳи Senik бо номи «Golden Dreams» буд. Таронаи дуюми Додрасон суруди вижа барои тими миллӣ буд, ки таваҷҷуҳи чандин сароянда ва ровиёни эронӣ, аз ҷумла Сино Валиуллоҳ, [[Макс Аминӣ]] ва шабакаи [[Voice of America|Садои Амрико]]-ро ба худ ҷалб кард.<ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=DDA7UmKcIVc&ved=2ahUKEwii5rvq2MT9AhUR8rsIHSLQCgIQwqsBegQIBxAB&usg=AOvVaw0UZmRsyr-btpXjldB12MBb |title=ترانه ای برای تیم ملی فوتبال ایران |date=2015-01-19 |last=VOA Farsi |access-date=2025-01-07 |via=YouTube}}</ref> Ӯ пас аз 9 моҳ бинобар ихтилофи назарҳо гурӯҳро тарк кард.{{cn|date=January 2025}} Моҳи августи соли 2017 ӯ аввалин таронаи мустақили худро бо номи «Midoni Douset Daram» нашр кард. Дар моҳи апрели соли 2018, чанд рӯз баъд аз 20-солагиаш, ӯ таронаеро бо номи «Az In Shahr Boro» нашр намуд, ки хуб пазируфта шуд ва оғози расмии фаъолияти касбии ӯ ба ҳисоб меравад.<ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=H8mn8v1_fLY&ved=2ahUKEwii5rvq2MT9AhUR8rsIHSLQCgIQwqsBegQICBAB&usg=AOvVaw2ZKF3CVzittK9h1MW4jipP |title=آپدیت: گفتگو با دنیا دادرسان، بررسی موج پیام‌های واتس‌اپ علیه مهاجران افغان |date=2022-04-15 |last=BBC Persian |access-date=2025-01-07 |via=YouTube}}</ref> Таронаҳои Додарасон бо номи «Koo Ta Biad» дар Radio Javan беш аз 43 миллион бор шунида шуда, дар YouTube зиёда аз 6 миллион боздид гирифтанд ва таронаи «Amo Hassan» дар Radio Javan беш аз 60 миллион бор шунида шудааст.<ref>{{Cite news |date=2023-07-17 |title=Are hijab protests 'the beginning of the end' for Iran's regime? |url=https://www.theguardian.com/world/2022/oct/08/are-hijab-protests-the-beginning-of-the-end-for-irans-regime |access-date=2025-01-07 |website=The Guardian|archive-url=https://web.archive.org/web/20230717155654/https://www.theguardian.com/world/2022/oct/08/are-hijab-protests-the-beginning-of-the-end-for-irans-regime |archive-date=17 July 2023 }}</ref> [[File:Donya Concert's In LA.jpg|thumb|Ҳунарнамоии Додарасон дар Лос-Анҷелес (2023)]] Ҳангоми эътирозҳои Эрон дар соли 2022, Додарасон барои ҳамбастагӣ ва эътироз алайҳи саркӯби мардум ва эътирозгарон дар Эрон ва марги [[Маҳсо Аминӣ]] мӯйҳои худро кӯтоҳ кард, ки ин амал бозتابи густурдаи расонаӣ пайдо намуд.<ref>{{Cite web |date=2022-10-07 |title=Iran's Mahsa Amini Protests Are Causing Celebrities to Cut Their Hair… |url=https://www.wsj.com/articles/mahsa-amini-iran-hair-cut-protests-11665085770 |access-date=2025-01-07 |website=wsj.com |archive-date=2022-10-07 |archive-url=https://archive.today/20221007100358/https://www.wsj.com/articles/mahsa-amini-iran-hair-cut-protests-11665085770 |url-status=bot: unknown }}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-03-05 |title=Women explain why they cut their hair amid growing protests in Iran {{!}} GMA |url=https://abcnews.go.com/GMA/News/video/women-explain-cut-hair-amid-growing-protests-iran-90581768 |access-date=2025-01-07 |website=goodmorningamerica.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20230305115214/https://www.goodmorningamerica.com/amp/news/video/women-explain-cut-hair-amid-growing-protests-iran-90581768 |archive-date=5 March 2023 }}</ref> == Эзоҳ == <!-- Inline citations added to your article will automatically display here. See en.wikipedia.org/wiki/WP:REFB for instructions on how to add citations. --> {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Dadrasan, Donya}} [[Category:Зодагони соли 1998]] n36943npyj5bz3qebvinxzqdjivhamv 1473768 1473766 2026-05-23T20:53:52Z Zolfeqar Fatihzadeh 30846 ороиш, викисозӣ, вироишоти сабкӣ 1473768 wikitext text/x-wiki {{short description|Сарояндаи эронӣ (таваллуд 1998)}} {{use dmy dates|date=May 2025}} {{шахсият | background = person | name = Дуня Додарасон | image = Donya_Concert_Tour_In_LA.jpg | caption = Додарасон дар соли 2023 | native_name = دنیا دادرسان | native_name_lang = fa | birth_date = {{Birth date and age|1997|03|15|df=y}} | birth_place = [[Tehran|Теҳрон]], Iran | genre = [[Pop music|поп]] | instrument = Пианино | years_active = 2014–present | label = Radio Javan | partner = Bardia Zadeh ( 2024- present ) | website = [http://www.donyadadrasan.com/ donyadadrasan.com] }} '''Дунё Додрасон''' (таваллуд 15 марти 1997) — сарояндаи эронӣ аст.<ref>{{Cite web |title=Donya Dadrasan |url=https://www.starnow.com/u/donyadadrasan/ |access-date=2025-01-06 |website=StarNow.com |language=en}}</ref> Дунё ҳоло дар Мелбурн, Австралия зиндагӣ мекунад. Ӯ дар оилаи иборат аз 4 нафар ба воя расида, айни ҳол бо «Бардия Зода» издивоҷ кардааст. Модараш Нӯшин ва бародари хурдиаш Дониёл ном доранд. == Зиндагии ибтидоӣ == Дуня 15 марти соли 1997 дар [[Пунак]], [[Tehran|Теҳрон]] таваллуд шудааст. Дар синни 7-солагӣ ӯ дар силсилафилми ''Khat Sefid'', ки аз корҳои Гурӯҳи кӯдакон ва наврасони Эрон буд, ва инчунин дар филми кӯтоҳи ''Паул'' ҳунарнамоӣ кард. Ӯ аз синни 8 то 12-солагӣ навохтани пианиноро назди Фараҳ Асанлу, яке аз шогирдони Анӯширавон Рӯҳонӣ, омӯхт ва аз синни 15-солагӣ ба навозандагии касбӣ оғоз намуд. Яке аз омилҳои пешрафти Додарасон дар мусиқӣ оилаи ӯ буд, зеро мусиқӣ яке аз фаъолиятҳои асосии ҳаррӯзаи онҳо ба шумор мерафт.<ref>{{Cite web |date=2022-06-27 |title=بیوگرافی دنیا دادرسان به همراه بررسی قد، شوهر دنیا دادرسان و عکس هایشان - ایرانیان سلبریتی |url=https://iraniancelebrity.com/donya-dadrasan-bio/ |access-date=2025-01-07 |website=iraniancelebrity.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20220627103026/https://iraniancelebrity.com/donya-dadrasan-bio/ |archive-date=27 June 2022 }}</ref> Додарасон соли 2010 дар синни 13-солагӣ ҳамроҳи оилааш ба [[Куала-Лумпур]], Малайзия муҳоҷират кард ва ду сол баъд, дар синни 15-солагӣ, ба [[Мелбурн]], Австралия кӯчид ва аз синни 16-солагӣ дар он ҷо ба сарояндагӣ оғоз намуд. Дар соли 2015, вақте ки [[Instagram]] миёни эрониён маъруфияти бештар пайдо кард, ӯ бо нашри дубҳои таронаҳои эронӣ ва хориҷӣ дар саҳифаи Instagram-и худ зуд машҳур шуд.<ref>{{Cite web |date=2023-03-05 |title=سمت نو - دنیا دادرسان و دکتر کاوه مدنی |url=https://www.manototv.com/episode/10206%26ved%3D2ahUKEwitl8nb1MT9AhXQxQIHHSm-B-IQwqsBegQIDBAB%26usg%3DAOvVaw0wT0X_MiMR9BkPUc4GmFBm |access-date=2025-01-07 |website=manototv.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20230305113249/https://www.manototv.com/episode/10206&ved=2ahUKEwitl8nb1MT9AhXQxQIHHSm-B-IQwqsBegQIDBAB&usg=AOvVaw0wT0X_MiMR9BkPUc4GmFBm |archive-date=5 March 2023 |accessdate=2026-05-22 |archivedate=2023-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230305113249/https://www.manototv.com/episode/10206%26ved%3D2ahUKEwitl8nb1MT9AhXQxQIHHSm-B-IQwqsBegQIDBAB%26usg%3DAOvVaw0wT0X_MiMR9BkPUc4GmFBm }}</ref> == Фаъолият == Фаъолияти Додарасон аз Академияи Австралия оғоз шуда, аввалин фаъолияти сарояндагии худро дар гурӯҳи Senik оғоз намуд. Нахустин таронаи сабтшудаи ӯ дар Австралия бо гурӯҳи Senik бо номи «Golden Dreams» буд. Таронаи дуюми Додрасон суруди вижа барои тими миллӣ буд, ки таваҷҷуҳи чандин сароянда ва ровиёни эронӣ, аз ҷумла Сино Валиуллоҳ, [[Макс Аминӣ]] ва шабакаи [[Voice of America|Садои Амрико]]-ро ба худ ҷалб кард.<ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=DDA7UmKcIVc&ved=2ahUKEwii5rvq2MT9AhUR8rsIHSLQCgIQwqsBegQIBxAB&usg=AOvVaw0UZmRsyr-btpXjldB12MBb |title=ترانه ای برای تیم ملی فوتبال ایران |date=2015-01-19 |last=VOA Farsi |access-date=2025-01-07 |via=YouTube}}</ref> Ӯ пас аз 9 моҳ бинобар ихтилофи назарҳо гурӯҳро тарк кард.{{cn|date=January 2025}} Моҳи августи соли 2017 ӯ аввалин таронаи мустақили худро бо номи «Midoni Douset Daram» нашр кард. Дар моҳи апрели соли 2018, чанд рӯз баъд аз 20-солагиаш, ӯ таронаеро бо номи «Az In Shahr Boro» нашр намуд, ки хуб пазируфта шуд ва оғози расмии фаъолияти касбии ӯ ба ҳисоб меравад.<ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=H8mn8v1_fLY&ved=2ahUKEwii5rvq2MT9AhUR8rsIHSLQCgIQwqsBegQICBAB&usg=AOvVaw2ZKF3CVzittK9h1MW4jipP |title=آپدیت: گفتگو با دنیا دادرسان، بررسی موج پیام‌های واتس‌اپ علیه مهاجران افغان |date=2022-04-15 |last=BBC Persian |access-date=2025-01-07 |via=YouTube}}</ref> Таронаҳои Додарасон бо номи «Koo Ta Biad» дар Radio Javan беш аз 43 миллион бор шунида шуда, дар YouTube зиёда аз 6 миллион боздид гирифтанд ва таронаи «Amo Hassan» дар Radio Javan беш аз 60 миллион бор шунида шудааст.<ref>{{Cite news |date=2023-07-17 |title=Are hijab protests 'the beginning of the end' for Iran's regime? |url=https://www.theguardian.com/world/2022/oct/08/are-hijab-protests-the-beginning-of-the-end-for-irans-regime |access-date=2025-01-07 |website=The Guardian|archive-url=https://web.archive.org/web/20230717155654/https://www.theguardian.com/world/2022/oct/08/are-hijab-protests-the-beginning-of-the-end-for-irans-regime |archive-date=17 July 2023 }}</ref> [[File:Donya Concert's In LA.jpg|thumb|Ҳунарнамоии Додарасон дар Лос-Анҷелес (2023)]] Ҳангоми эътирозҳои Эрон дар соли 2022, Додарасон барои ҳамбастагӣ ва эътироз алайҳи саркӯби мардум ва эътирозгарон дар Эрон ва марги [[Маҳсо Аминӣ]] мӯйҳои худро кӯтоҳ кард, ки ин амал бозتابи густурдаи расонаӣ пайдо намуд.<ref>{{Cite web |date=2022-10-07 |title=Iran's Mahsa Amini Protests Are Causing Celebrities to Cut Their Hair… |url=https://www.wsj.com/articles/mahsa-amini-iran-hair-cut-protests-11665085770 |access-date=2025-01-07 |website=wsj.com |archive-date=2022-10-07 |archive-url=https://archive.today/20221007100358/https://www.wsj.com/articles/mahsa-amini-iran-hair-cut-protests-11665085770 |url-status=bot: unknown }}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-03-05 |title=Women explain why they cut their hair amid growing protests in Iran {{!}} GMA |url=https://abcnews.go.com/GMA/News/video/women-explain-cut-hair-amid-growing-protests-iran-90581768 |access-date=2025-01-07 |website=goodmorningamerica.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20230305115214/https://www.goodmorningamerica.com/amp/news/video/women-explain-cut-hair-amid-growing-protests-iran-90581768 |archive-date=5 March 2023 }}</ref> == Эзоҳ == <!-- Inline citations added to your article will automatically display here. See en.wikipedia.org/wiki/WP:REFB for instructions on how to add citations. --> {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Dadrasan, Donya}} [[Category:Зодагони соли 1998]] m3gkmkwg33awgadhgui05s5rdesdv72 0 331648 1473767 2026-05-23T20:52:56Z Zolfeqar Fatihzadeh 30846 Zolfeqar Fatihzadeh moved page [[Дуня Додрасон]] to [[Дунё Додрасон]]: Misspelled title 1473767 wikitext text/x-wiki #равона [[Дунё Додрасон]] 8eybkloapq0dc7txytzy17d2javuetq 0 331649 1473772 2026-05-24T02:38:49Z Jaloliddin Madaminov 14413 Jaloliddin Madaminov moved page [[Томографияи магнитии резонансӣ]] to [[Томографияи магнитию резонансӣ]] 1473772 wikitext text/x-wiki #равона [[Томографияи магнитию резонансӣ]] d42c4sxspoodp7p7llywzj372305y5k 14 331650 1473774 2026-05-24T03:02:09Z Jaloliddin Madaminov 14413 Jaloliddin Madaminov moved page [[Гурӯҳ:Томографияи магнитии резонансӣ]] to [[Гурӯҳ:Томографияи магнитию резонансӣ]] 1473774 wikitext text/x-wiki #равона [[:Гурӯҳ:Томографияи магнитию резонансӣ]] a68uink4wzfvnjzlbt2971rqj104i9j 0 331651 1473778 2026-05-24T04:31:25Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Малика]] to [[Малика (Ном)]] 1473778 wikitext text/x-wiki #равона [[Малика (Ном)]] i6x87qs8nki4gbidrwuubwz9h5xl1m0 1473779 1473778 2026-05-24T04:35:30Z Шухрат Саъдиев 5132 ивазм муродиф 1473779 wikitext text/x-wiki #равона [[Шаҳбону]] 7l14e2mx9pcrilk33o8s2s63d61ync9 0 331652 1473780 2026-05-24T05:11:48Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:fa:Special:Redirect/revision/43390802|ملکه حاکم]]" сохта шудааст 1473780 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Sidebar/styles.css"></templatestyles>  [[Акс:Sphinx_of_Hatshepsut_MET_DP153114.jpg|мини|250x250пкс|Хатшепсут, фиръавни зан]] '''Малика, ки дар ҳолати ҳукмронӣ қарор дорад''' ё '''ҳоким''' унвони [[Подшоҳӣ|шоҳонаест]], ки барои подшоҳ [[зан]] истифода мешавад. Маликаи ҳукмрон [[малика]]<nowiki/>ест, ки тахтро ба танҳоӣ мерос мегирад ва [[Кишвар|кишварро]] мустақилона [[Подшоҳӣ|подшоҳӣ мекунад]] . == Таърих == Маликаҳои пурқудрати ҷаҳон дар таърихи ҷаҳон нақши муҳим бозидаанд. Дар [[Мисри Қадим|Мисри қадим,]] ягона зане, ки ба мақоми [[фиръавн]] расид, Малика Ҳатшепсут, [[Фиръавн|фиръавни]] панҷуми [[Мисри Қадим]] буд, ки 3500 сол пеш ба ин унвон расида, 22 сол ҳукмронӣ кард. Ҳукмронии ӯ бо сабаби тиҷорат ва меъмории шукуфонаш ҳамчун ''Асри тиллоии Миср'' маъруф аст. '''[[Клеопатра]]''', охирин маликаи [[Мисри Қадим]], 21 сол ҳукмронӣ кард. Вай зане аз [[юнониҳо]] буд, ки то ҳол бо саводнокӣ, [[ҷозиба]] ва зебоии худ машҳур аст. Дар [[Эрони бостон]] ва [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Шоҳаншоҳии Сосонӣ,]] ду маликаи Сосонӣ, '''[[Бӯрондухт]]''' ва '''[[Озармидухт|Озармидухт,]]''' ба мақоми [[Шоҳаншоҳ]] расиданд, ки дар давраи [[Сосониён]] онҳоро ''Бонбишони Бонбишон'' барои маликаҳо меномиданд ва ҳар кадоме қариб як сол ҳукмронӣ карданд. '''Изабелла I''' аз Кастилия ва Лион аввалин маликаи [[Испания|Испанияи]] муттаҳид буд, ки бо дастгирии киштии [[Христофор Колумб]] ба кашфи [[Амрико]] оварда расонд. == Феҳристи маликаҳои ҳукмрон == <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles>{{Густариши бахш}}<templatestyles src="پودمان:Hatnote/styles.css"></templatestyles>{{Ҳамчунин бубинед|فهرست ملکه‌های سلطنتی}} * '''[[Бӯрондухт]]''' ва [[Озармидухт]] дар [[Эрони бостон]] * [[Клеопатра|Клеопатра,]] охирин маликаи [[Мисри Қадим]] * Елизаветаи I шоҳигарии Англия * [[Малика Виктория]] ва [[Елизаветаи II]] аз [[Бритониёи Кабир]] * [[Екатеринаи II|Екатеринаи Бузург,]] маликаи [[Русия]] * Мария Тереза, маликаи Руми Муқаддаси Австрия * Ву Зетян, ягона маликаи [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * Малика Сондеок аз Силла, маликаи [[Корея]] == Ҷусторҳои марбут == * [[Подшоҳ (унвон)|Подшоҳ]] * [[Шаҳбону|Малика]] * Бонбишон * Имперотурӣ == Манобеъ == <templatestyles src="پانویس/styles.css" />{{Эзоҳ}}مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Queen regnant». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ فروردین ۱۳۹۱. == Пайванди беруна == * [https://www.bbc.co.uk/persian/world/2013/04/130426_l03_uk_royal_succession.shtml Тарзи мерос гирифтани тахт дар Бритониё тағйир ёфтааст.] <templatestyles src="الگوی_خرد/styles.css"></templatestyles>  [[Гурӯҳ:Википедия:Шаблони «Пайвандҳои беруна» холӣ]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳот барои занон]] cpc8tvsdenfbjbfmq54yitoo4mavf59 1473781 1473780 2026-05-24T05:24:14Z Шухрат Саъдиев 5132 таҳрир 1473781 wikitext text/x-wiki [[Акс:Sphinx_of_Hatshepsut_MET_DP153114.jpg|мини|250x250пкс|Хатшепсут, фиръавни зан]] '''Малика, ки дар ҳолати ҳукмронӣ қарор дорад''' ё '''ҳоким''' — унвони [[Подшоҳӣ|шоҳонаест]], ки барои подшоҳ [[зан]] истифода мешавад. Маликаи ҳукмрон [[Малика|[маликаест]], ки тахтро ба танҳоӣ мерос мегирад ва [[Кишвар|кишварро]] мустақилона [[Подшоҳӣ|подшоҳӣ мекунад]] . == Таърих == Маликаҳои пурқудрати ҷаҳон дар таърихи ҷаҳон нақши муҳим бозидаанд. Дар [[Мисри Қадим|Мисри қадим,]] ягона зане, ки ба мақоми [[фиръавн]] расид, Малика Ҳатшепсут, [[Фиръавн|фиръавни]] панҷуми [[Мисри Қадим]] буд, ки 3500 сол пеш ба ин унвон расида, 22 сол ҳукмронӣ кард. Ҳукмронии ӯ бо сабаби [[тиҷорат]] ва меъмории шукуфонаш ҳамчун ''Асри тиллоии Миср'' маъруф аст. '''[[Клеопатра]]''', охирин маликаи [[Мисри Қадим]], 21 сол ҳукмронӣ кард. Вай зане аз мардуми [[юнониҳо]] буд, ки то ҳол бо саводнокӣ, [[ҷозиба]] ва зебоии худ машҳур аст. Дар [[Эрони бостон]] ва [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Шоҳаншоҳии Сосониён]], ду маликаи сулолаи Сосонӣ, '''[[Бӯрондухт]]''' ва '''[[Озармидухт|Озармидухт,]]''' ба мақоми [[Шоҳаншоҳ]] расиданд, ки дар давраи [[Сосониён]] онҳоро ''Бонбишони Бонбишон'' нисбати ҳамин маликаҳо меномиданд ва ҳар кадоме қариб як сол ҳукмронӣ карданд. '''Изабелла I''' аз [[Кастилия]] ва Лион аввалин маликаи [[Испания|Испанияи муттаҳид ]] буд, ки бо дастгирии киштии баҳрнавард [[Христофор Колумб]] ба кашфи [[Амрико]] оварда расонд. == Феҳристи маликаҳои ҳукмрон == {{Ҳамчунин бубинед|Феҳристи маликаҳои салтанатӣ}} * '''[[Бӯрондухт]]''' ва [[Озармидухт]] дар [[Эрони бостон]] * [[Клеопатра|Клеопатра,]] охирин маликаи [[Мисри Қадим]] * Елизаветаи I шоҳигарии [[Бритониёи Кабир]] * [[Малика Виктория]] ва [[Елизаветаи II]] аз [[Бритониёи Кабир]] * [[Екатеринаи II|Екатеринаи Бузург,]] маликаи [[Русия]] * Мария Тереза, маликаи Руми Муқаддаси Австрия * Ву Зетян, ягона маликаи [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * Малика Сондеок аз Силла, маликаи [[Корея]] == Ҷусторҳои марбут == * [[Подшоҳ (унвон)|Подшоҳ]] * [[Шаҳбону|Малика]] * Бонбишон * Имперотурӣ == Манобеъ == {{Эзоҳ}} * مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Queen regnant». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ فروردین ۱۳۹۱. * == Пайванди беруна == * [https://www.bbc.co.uk/persian/world/2013/04/130426_l03_uk_royal_succession.shtml Тарзи мерос гирифтани тахт дар Бритониё тағйир ёфтааст.] [[Гурӯҳ:Википедия:Шаблони «Пайвандҳои беруна» холӣ]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳот барои занон]] 0h8nezzh6vitaqt5ipomtzyl0g75mjb 1473782 1473781 2026-05-24T05:30:48Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Таърих */ 1473782 wikitext text/x-wiki [[Акс:Sphinx_of_Hatshepsut_MET_DP153114.jpg|мини|250x250пкс|Хатшепсут, фиръавни зан]] '''Малика, ки дар ҳолати ҳукмронӣ қарор дорад''' ё '''ҳоким''' — унвони [[Подшоҳӣ|шоҳонаест]], ки барои подшоҳ [[зан]] истифода мешавад. Маликаи ҳукмрон [[Малика|[маликаест]], ки тахтро ба танҳоӣ мерос мегирад ва [[Кишвар|кишварро]] мустақилона [[Подшоҳӣ|подшоҳӣ мекунад]] . == Таърих == Маликаҳои пурқудрати ҷаҳон дар таърихи ҷаҳон нақши муҳим бозидаанд. Дар [[Мисри Қадим|Мисри қадим,]] ягона зане, ки ба мақоми [[фиръавн]] расид, Малика Ҳатшепсут, [[Фиръавн|фиръавни]] панҷуми [[Мисри Қадим]] буд, ки 3500 сол пеш ба ин унвон расида, 22 сол ҳукмронӣ кард. Ҳукмронии ӯ бо сабаби [[тиҷорат]] ва меъмории шукуфонаш ҳамчун ''Асри тиллоии Миср'' маъруф аст. '''[[Клеопатра]]''', охирин маликаи [[Мисри Қадим]], 21 сол ҳукмронӣ кард. Вай зане аз мардуми [[юнониҳо]] буд, ки то ҳол бо саводнокӣ, [[ҷозиба]] ва зебоии худ машҳур аст. Дар [[Эрони бостон]] ва [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Шоҳаншоҳии Сосониён]], ду маликаи сулолаи Сосонӣ, '''[[Бӯрондухт]]''' ва '''[[Озармидухт|Озармидухт,]]''' ба мақоми [[Шоҳаншоҳ]] расиданд, ки дар давраи [[Сосониён]] онҳоро ''Бонбишнон бонбишн '' ([[Шаҳбону|шаҳбонуи]] шаҳбонувон) нисбати ҳамин маликаҳо меномиданд ва ҳар кадоме қариб як сол ҳукмронӣ карданд. '''Изабелла I''' аз [[Кастилия]] ва Лион аввалин маликаи [[Испания|Испанияи муттаҳид ]] буд, ки бо дастгирии киштии баҳрнавард [[Христофор Колумб]] ба кашфи [[Амрико]] оварда расонд. == Феҳристи маликаҳои ҳукмрон == {{Ҳамчунин бубинед|Феҳристи маликаҳои салтанатӣ}} * '''[[Бӯрондухт]]''' ва [[Озармидухт]] дар [[Эрони бостон]] * [[Клеопатра|Клеопатра,]] охирин маликаи [[Мисри Қадим]] * Елизаветаи I шоҳигарии [[Бритониёи Кабир]] * [[Малика Виктория]] ва [[Елизаветаи II]] аз [[Бритониёи Кабир]] * [[Екатеринаи II|Екатеринаи Бузург,]] маликаи [[Русия]] * Мария Тереза, маликаи Руми Муқаддаси Австрия * Ву Зетян, ягона маликаи [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * Малика Сондеок аз Силла, маликаи [[Корея]] == Ҷусторҳои марбут == * [[Подшоҳ (унвон)|Подшоҳ]] * [[Шаҳбону|Малика]] * Бонбишон * Имперотурӣ == Манобеъ == {{Эзоҳ}} * مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Queen regnant». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ فروردین ۱۳۹۱. * == Пайванди беруна == * [https://www.bbc.co.uk/persian/world/2013/04/130426_l03_uk_royal_succession.shtml Тарзи мерос гирифтани тахт дар Бритониё тағйир ёфтааст.] [[Гурӯҳ:Википедия:Шаблони «Пайвандҳои беруна» холӣ]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳот барои занон]] c4550wyayrzz9ca1zcwlu1ejw17wgqm 1473785 1473782 2026-05-24T05:37:49Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Пайванди беруна */ 1473785 wikitext text/x-wiki [[Акс:Sphinx_of_Hatshepsut_MET_DP153114.jpg|мини|250x250пкс|Хатшепсут, фиръавни зан]] '''Малика, ки дар ҳолати ҳукмронӣ қарор дорад''' ё '''ҳоким''' — унвони [[Подшоҳӣ|шоҳонаест]], ки барои подшоҳ [[зан]] истифода мешавад. Маликаи ҳукмрон [[Малика|[маликаест]], ки тахтро ба танҳоӣ мерос мегирад ва [[Кишвар|кишварро]] мустақилона [[Подшоҳӣ|подшоҳӣ мекунад]] . == Таърих == Маликаҳои пурқудрати ҷаҳон дар таърихи ҷаҳон нақши муҳим бозидаанд. Дар [[Мисри Қадим|Мисри қадим,]] ягона зане, ки ба мақоми [[фиръавн]] расид, Малика Ҳатшепсут, [[Фиръавн|фиръавни]] панҷуми [[Мисри Қадим]] буд, ки 3500 сол пеш ба ин унвон расида, 22 сол ҳукмронӣ кард. Ҳукмронии ӯ бо сабаби [[тиҷорат]] ва меъмории шукуфонаш ҳамчун ''Асри тиллоии Миср'' маъруф аст. '''[[Клеопатра]]''', охирин маликаи [[Мисри Қадим]], 21 сол ҳукмронӣ кард. Вай зане аз мардуми [[юнониҳо]] буд, ки то ҳол бо саводнокӣ, [[ҷозиба]] ва зебоии худ машҳур аст. Дар [[Эрони бостон]] ва [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Шоҳаншоҳии Сосониён]], ду маликаи сулолаи Сосонӣ, '''[[Бӯрондухт]]''' ва '''[[Озармидухт|Озармидухт,]]''' ба мақоми [[Шоҳаншоҳ]] расиданд, ки дар давраи [[Сосониён]] онҳоро ''Бонбишнон бонбишн '' ([[Шаҳбону|шаҳбонуи]] шаҳбонувон) нисбати ҳамин маликаҳо меномиданд ва ҳар кадоме қариб як сол ҳукмронӣ карданд. '''Изабелла I''' аз [[Кастилия]] ва Лион аввалин маликаи [[Испания|Испанияи муттаҳид ]] буд, ки бо дастгирии киштии баҳрнавард [[Христофор Колумб]] ба кашфи [[Амрико]] оварда расонд. == Феҳристи маликаҳои ҳукмрон == {{Ҳамчунин бубинед|Феҳристи маликаҳои салтанатӣ}} * '''[[Бӯрондухт]]''' ва [[Озармидухт]] дар [[Эрони бостон]] * [[Клеопатра|Клеопатра,]] охирин маликаи [[Мисри Қадим]] * Елизаветаи I шоҳигарии [[Бритониёи Кабир]] * [[Малика Виктория]] ва [[Елизаветаи II]] аз [[Бритониёи Кабир]] * [[Екатеринаи II|Екатеринаи Бузург,]] маликаи [[Русия]] * Мария Тереза, маликаи Руми Муқаддаси Австрия * Ву Зетян, ягона маликаи [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * Малика Сондеок аз Силла, маликаи [[Корея]] == Ҷусторҳои марбут == * [[Подшоҳ (унвон)|Подшоҳ]] * [[Шаҳбону|Малика]] * Бонбишон * Имперотурӣ == Манобеъ == {{Эзоҳ}} * مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Queen regnant». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ فروردین ۱۳۹۱. * == Пайванди беруна == * [https://www.bbc.co.uk/persian/world/2013/04/130426_l03_uk_royal_succession.shtml Тарзи мерос гирифтани тахт дар Бритониё тағйир ёфтааст.] {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Википедия:Шаблони «Пайвандҳои беруна» холӣ]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳот барои занон]] k4vss0m9qo7tw3ic3kgfasvi3777x1b 1473786 1473785 2026-05-24T05:39:16Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Ҷусторҳои марбут */ 1473786 wikitext text/x-wiki [[Акс:Sphinx_of_Hatshepsut_MET_DP153114.jpg|мини|250x250пкс|Хатшепсут, фиръавни зан]] '''Малика, ки дар ҳолати ҳукмронӣ қарор дорад''' ё '''ҳоким''' — унвони [[Подшоҳӣ|шоҳонаест]], ки барои подшоҳ [[зан]] истифода мешавад. Маликаи ҳукмрон [[Малика|[маликаест]], ки тахтро ба танҳоӣ мерос мегирад ва [[Кишвар|кишварро]] мустақилона [[Подшоҳӣ|подшоҳӣ мекунад]] . == Таърих == Маликаҳои пурқудрати ҷаҳон дар таърихи ҷаҳон нақши муҳим бозидаанд. Дар [[Мисри Қадим|Мисри қадим,]] ягона зане, ки ба мақоми [[фиръавн]] расид, Малика Ҳатшепсут, [[Фиръавн|фиръавни]] панҷуми [[Мисри Қадим]] буд, ки 3500 сол пеш ба ин унвон расида, 22 сол ҳукмронӣ кард. Ҳукмронии ӯ бо сабаби [[тиҷорат]] ва меъмории шукуфонаш ҳамчун ''Асри тиллоии Миср'' маъруф аст. '''[[Клеопатра]]''', охирин маликаи [[Мисри Қадим]], 21 сол ҳукмронӣ кард. Вай зане аз мардуми [[юнониҳо]] буд, ки то ҳол бо саводнокӣ, [[ҷозиба]] ва зебоии худ машҳур аст. Дар [[Эрони бостон]] ва [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Шоҳаншоҳии Сосониён]], ду маликаи сулолаи Сосонӣ, '''[[Бӯрондухт]]''' ва '''[[Озармидухт|Озармидухт,]]''' ба мақоми [[Шоҳаншоҳ]] расиданд, ки дар давраи [[Сосониён]] онҳоро ''Бонбишнон бонбишн '' ([[Шаҳбону|шаҳбонуи]] шаҳбонувон) нисбати ҳамин маликаҳо меномиданд ва ҳар кадоме қариб як сол ҳукмронӣ карданд. '''Изабелла I''' аз [[Кастилия]] ва Лион аввалин маликаи [[Испания|Испанияи муттаҳид ]] буд, ки бо дастгирии киштии баҳрнавард [[Христофор Колумб]] ба кашфи [[Амрико]] оварда расонд. == Феҳристи маликаҳои ҳукмрон == {{Ҳамчунин бубинед|Феҳристи маликаҳои салтанатӣ}} * '''[[Бӯрондухт]]''' ва [[Озармидухт]] дар [[Эрони бостон]] * [[Клеопатра|Клеопатра,]] охирин маликаи [[Мисри Қадим]] * Елизаветаи I шоҳигарии [[Бритониёи Кабир]] * [[Малика Виктория]] ва [[Елизаветаи II]] аз [[Бритониёи Кабир]] * [[Екатеринаи II|Екатеринаи Бузург,]] маликаи [[Русия]] * Мария Тереза, маликаи Руми Муқаддаси Австрия * Ву Зетян, ягона маликаи [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * Малика Сондеок аз Силла, маликаи [[Корея]] == Ҷусторҳои марбут == * [[Подшоҳ (унвон)|Подшоҳ]] * [[Шаҳбону|Малика]] * Бонбишнон * [[Бӯрондухт]] == Манобеъ == {{Эзоҳ}} * مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Queen regnant». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ فروردین ۱۳۹۱. * == Пайванди беруна == * [https://www.bbc.co.uk/persian/world/2013/04/130426_l03_uk_royal_succession.shtml Тарзи мерос гирифтани тахт дар Бритониё тағйир ёфтааст.] {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Википедия:Шаблони «Пайвандҳои беруна» холӣ]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳот барои занон]] fi3w91075k88zc80hn4hwxrkdm49kcy 1473794 1473786 2026-05-24T06:18:50Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Пайванди беруна */ 1473794 wikitext text/x-wiki [[Акс:Sphinx_of_Hatshepsut_MET_DP153114.jpg|мини|250x250пкс|Хатшепсут, фиръавни зан]] '''Малика, ки дар ҳолати ҳукмронӣ қарор дорад''' ё '''ҳоким''' — унвони [[Подшоҳӣ|шоҳонаест]], ки барои подшоҳ [[зан]] истифода мешавад. Маликаи ҳукмрон [[Малика|[маликаест]], ки тахтро ба танҳоӣ мерос мегирад ва [[Кишвар|кишварро]] мустақилона [[Подшоҳӣ|подшоҳӣ мекунад]] . == Таърих == Маликаҳои пурқудрати ҷаҳон дар таърихи ҷаҳон нақши муҳим бозидаанд. Дар [[Мисри Қадим|Мисри қадим,]] ягона зане, ки ба мақоми [[фиръавн]] расид, Малика Ҳатшепсут, [[Фиръавн|фиръавни]] панҷуми [[Мисри Қадим]] буд, ки 3500 сол пеш ба ин унвон расида, 22 сол ҳукмронӣ кард. Ҳукмронии ӯ бо сабаби [[тиҷорат]] ва меъмории шукуфонаш ҳамчун ''Асри тиллоии Миср'' маъруф аст. '''[[Клеопатра]]''', охирин маликаи [[Мисри Қадим]], 21 сол ҳукмронӣ кард. Вай зане аз мардуми [[юнониҳо]] буд, ки то ҳол бо саводнокӣ, [[ҷозиба]] ва зебоии худ машҳур аст. Дар [[Эрони бостон]] ва [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Шоҳаншоҳии Сосониён]], ду маликаи сулолаи Сосонӣ, '''[[Бӯрондухт]]''' ва '''[[Озармидухт|Озармидухт,]]''' ба мақоми [[Шоҳаншоҳ]] расиданд, ки дар давраи [[Сосониён]] онҳоро ''Бонбишнон бонбишн '' ([[Шаҳбону|шаҳбонуи]] шаҳбонувон) нисбати ҳамин маликаҳо меномиданд ва ҳар кадоме қариб як сол ҳукмронӣ карданд. '''Изабелла I''' аз [[Кастилия]] ва Лион аввалин маликаи [[Испания|Испанияи муттаҳид ]] буд, ки бо дастгирии киштии баҳрнавард [[Христофор Колумб]] ба кашфи [[Амрико]] оварда расонд. == Феҳристи маликаҳои ҳукмрон == {{Ҳамчунин бубинед|Феҳристи маликаҳои салтанатӣ}} * '''[[Бӯрондухт]]''' ва [[Озармидухт]] дар [[Эрони бостон]] * [[Клеопатра|Клеопатра,]] охирин маликаи [[Мисри Қадим]] * Елизаветаи I шоҳигарии [[Бритониёи Кабир]] * [[Малика Виктория]] ва [[Елизаветаи II]] аз [[Бритониёи Кабир]] * [[Екатеринаи II|Екатеринаи Бузург,]] маликаи [[Русия]] * Мария Тереза, маликаи Руми Муқаддаси Австрия * Ву Зетян, ягона маликаи [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * Малика Сондеок аз Силла, маликаи [[Корея]] == Ҷусторҳои марбут == * [[Подшоҳ (унвон)|Подшоҳ]] * [[Шаҳбону|Малика]] * Бонбишнон * [[Бӯрондухт]] == Манобеъ == {{Эзоҳ}} * مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Queen regnant». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ فروردین ۱۳۹۱. * == Пайванди беруна == * [https://www.bbc.co.uk/persian/world/2013/04/130426_l03_uk_royal_succession.shtml Тарзи мерос гирифтани тахт дар Бритониё тағйир ёфтааст.] {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Википедия:Шаблони «Пайвандҳои беруна» холӣ]] [[Гурӯҳ:Зансолорӣ]] [[Гурӯҳ:Унвонҳои салотинӣ]] [[Гурӯҳ:Подшоҳӣ]] oj6damtz0b6af87hy65qxqf12gdz44l 14 331653 1473793 2026-05-24T06:14:08Z Шухрат Саъдиев 5132 гурӯҳбандӣ 1473793 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Феминизм ва таърих]] [[Гурӯҳ:Инсоншиносӣ]] e9w9quyyseokq30dh1372pwv051cblh 14 331654 1473795 2026-05-24T06:23:52Z Шухрат Саъдиев 5132 Гурӯҳ 1473795 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Унвонҳо]] [[Гурӯҳ:Салотин]] 51lo9wjwztk8df5styet4nsc7dx8nhj 0 331655 1473804 2026-05-24T08:51:28Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:fa:Special:Redirect/revision/43502627|ارگ بم]]" сохта шудааст 1473804 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>  <templatestyles src="پانویس/styles.css" />'''Қалъаи Бам''' бузургтарин сохтори таърихии хиштӣ дар ҷаҳон аст, ки дар шаҳри [[Бам]] дар [[Устони Кирмон|вилояти Кирмон]] дар ҷанубу шарқи [[Эрон]] ҷойгир аст. Он аз заминларзаи Бам дар 25 январи соли 2003, соати 04:52:55 осеб дидааст, аммо фавран аз сабаби аҳамияти он ба Рӯйхати мероси ҷаҳонӣ дохил карда шуд ва нақшаи наҷот бо ҳамкорӣ бо ЮНЕСКО ва бисёр кишварҳо амалӣ карда шуд. Чанд рӯз пас аз заминларза, [[Муҳаммад Хотамӣ]], президенти вақти Эрон, фармон дод, ки онро аз нав созанд. Бам ва фазои фарҳангии он дар [[Феҳристи мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО дар Тоҷикистон|Феҳристи мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО]] ҳамчун як қисми мероси ҷаҳонӣ ва манзараи фарҳангии Бам сабти ном шудаанд. Вақти дақиқи сохтмони қалъа маълум нест, аммо он то соли 1850-и мелодӣ истифода мешуд. Қалъаи қадимии Бам аз асрҳои 7 то 11 ҳамчун чорроҳа дар [[Роҳи Абрешим]] ва дигар роҳҳои муҳими тиҷоратӣ ва ҳамчун истеҳсолкунандаи либосҳои абрешимӣ ва пахтагӣ аҳамият пайдо кард. Тамоми сохтор як қалъаи калон буд, ки қалъаро дар он ҷойгир мекард, аммо азбаски қалъа харобаҳоро идора мекунад, тамоми қалъа ҳоло Қалъаи Бам номида мешавад. == Пайванди беруна == Масоҳати ин қалъа тақрибан 181,254 метри мураббаъро ташкил медиҳад, ки бо деворҳои аз 6 то 7 метр баландӣ ва 1,815 метр дарозӣ иҳота шудааст. [[Қалъа]] аз ду қисмати алоҳида иборат аст, ки ҳар кадоме хусусиятҳои хоси худро доранд. Тақрибан 67 бурҷ дар саросари шаҳри қадимии Бам парокандаанд. == Замина == Дар [[соли 645]]-и мелодӣ, минтақаи Кирмон аз ҷониби арабҳо забт карда шуд ва эҳтимолан Қалъаи Бам дар давраи ҷанг осеб дидааст. Яке аз фармондеҳони араб масҷиди Ал-Расулро таъсис дод, ки яке аз аввалин масҷидҳое буд, ки дар Эрон дар давраи аввали ислом сохта шуда буд. Дар соли 656-и мелодӣ, [[хавориҷ]], як гурӯҳ мусалмонон, ки аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ ибни Абитолиб]] шикаст хӯрданд, ба [[Кирмон]] ва Бом фирор карданд ва дар Қалъаи Бам маскан гирифтанд. Дар соли 869-и мелодӣ, [[Яъқуб ибни Лайс]] [[Саффориён|Саффор]], ки бо [[Аббосиён]] меҷангид, [[хавориҷ]]<nowiki/>иҳоро мағлуб кард ва Қалъаи Бамро забт кард. Сипас, Қалъа ба қароргоҳи асосии ӯ табдил ёфт. Номи Бам бори аввал аз ҷониби нависандагони исломӣ дар [[асри X]]-и мелодӣ зикр шудааст. Ба гуфтаи ин нависандагон, Бfм дар он замон бозори муқимӣ буд, ки бо минтақаи бузурги кишоварзӣ иҳота шуда буд. [[Шаҳр]] бо матоъҳои пахтагии боҳашамат ва болаззат, қалъаи ноустувор, бозорҳои серодам ва дарахтони хурмо машҳур буд. Дар давраи [[Шоҳаншоҳии Ашконӣ]], қалъа васеъ карда шуд ва ба қалъаи Бам табдил ёфт. Дар як таҳқиқоти муқоисавӣ бо номи "Бам ва таърихи мухтасари шаҳрсозӣ ва рушди шаҳрӣ дар Эрон", ба хулосае омаданд, ки маркази асосии Бам ва ноҳияи ҳоким дар давраи [[Шоҳаншоҳии Ашконӣ]] сохта шудааст. Дар давраи [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Сосониён]], қалъа аз ҷониби [[Ардашери Бобакон]] забт карда шуд. Дар байни солҳои 224 ва 637 мелодӣ қалъаҳо ва деворҳои нав сохта шуданд. Пас аз ҳуҷуми муғулҳо ба Эрон, Бам ва минтақаи Кирмон ба сулолаи Қарахаттой, ки аз соли 1240 то 1363 мелодӣ дар ин минтақа ҳукмронӣ мекарданд, дода шуданд. Бам дар масири ҳанут, ки минтақаро бо [[Роҳи Абрешим]] мепайвандад, мавқеи стратегӣ дошт. Шаҳр аз ҳисоби парвариши [[Кирми абрешим|кирмҳои абрешим]] ва саноати [[абрешим]] шукуфоӣ ёфт. Дар [[Давлати Сафавиён|давраи Давлати Сафавиён]], аз [[соли 1502]] то [[Соли 1722|1722]], [[Эрон]] давраи оромии нисбӣ ва суботро аз сар гузаронд. Қалъаи Бам ва дигар қисматҳои кишвар рушди назаррасеро аз сар гузарониданд. Дар ин давра Қасри Чаҳорфасл сохта шуд. Дар охири давраи [[Давлати Сафавиён]], Қалъаи Бам аз ҷониби асосгузори сулолаи [[Қоҷориён|Қоҷор]], [[Оқомуҳаммадхони Қоҷор|Оғо Муҳаммадхон]] забт карда шуд, ки аз қалъа ҳамчун нуқтаи стратегӣ барои дафъи ҳамлаҳои [[афғонҳо]] ва [[Балучистон|балуҷҳо]] истифода бурд ва бо ин васила онро ба як маҷмааи низомӣ табдил дод. Дар [[соли 1839]], Оғохони I, имоми фирқаи [[Исмоилия|исмоилии]] Низорӣ, бар зидди [[Муҳаммадшоҳи Қоҷор]] шӯриш бардошт ва дар Қалъаи Бам паноҳ бурд, то он даме ки шоҳзода Фирӯз Мирзо, ки баъдтар бо номи Фармон Фармо (Ҳокими дарбор) маъруф буд, ӯро боздошт кард. Афзоиши ҳузури низомӣ дар дохили деворҳои Қалъаи Бам тадриҷан боиси он гардид, ки аҳолӣ дар беруни деворҳои қалъа маскан гиранд. Фирӯз Мирзо [[соли 1880]] навишта буд, ки танҳо нерӯҳои низомӣ дар маҷмааи Қалъа зиндагӣ мекарданд ва пешниҳод кард, ки шаҳри кӯҳна ва партофташуда дар поёни Қалъа вайрон карда шавад ва ин минтақа ба боғ табдил дода шавад. [[Соли 1900]] сохтмони шаҳри нави Бам оғоз ёфт ва мардум тадриҷан шаҳри қадимаи Бамро тарк карданд. Қалъа то [[соли 1932]] ҳамчун қароргоҳ (гарнизон) истифода мешуд. Аммо, аз он вақт инҷониб, гарнизон ва шаҳри қадимӣ партофта шудаанд. Соли 1953 ин минтақа [[Ёдгориҳои миллии Эрон|Ёдгории таърихии миллӣ]] эълон карда шуд ва раванди тадриҷии ҳифз ва барқарорсозӣ оғоз ёфт. Аммо, қисми зиёди корҳо аз [[соли 1973]] сар карда анҷом дода шуданд. Қалъа дар маркази шаҳри низомӣ, дар нуқтае ҷойгир аст, ки аз ҷиҳати амният манзараи беҳтарин дорад. Пас аз [[Инқилоби исломӣ дар Эрон|инқилоби исломии соли 1979 дар Эрон]] , қалъаи Бам таҳти масъулияти Созмони мероси фарҳангии Эрон (ICHO) қарор гирифт. Ин қалъа [[соли 1993]] ҳамчун яке аз барномаҳои асосии Созмони мероси фарҳангӣ муаррифӣ шуд. == Эзоҳ == [[Акс:BamZitdlle.jpg|мини|Қалъаи Бам дар соли 1991]] [[Тарроҳ|Тарроҳӣ]] ва [[Меъморӣ|меъмори]]<nowiki/>и қалъа аз нигоҳи гуногун омӯхта шудааст. Бо назардошти намуди зоҳирии кунунии Қалъа, метавон гуфт, ки [[тарроҳ]] ё тарроҳон шакли ниҳоии тамоми [[бино]] ва шаҳрро аз марҳилаҳои аввали сохтмон пешбинӣ карда буданд. Дар ҳар як марҳилаи сохтмон, қисми сохташуда шакли пурра дошт ва ҳар як қисми иловагиро ба осонӣ ба қисмҳои мавҷуда "дӯхта" кардан мумкин буд. Санаи дақиқи бостоншиносии Қалъаи Бам маълум нест. Аммо, тавассути манбаъҳои таърихӣ ва матнҳои қадим, аввалин маскангирии инсон дар ин минтақаро метавон ба қалъае, ки аз ҷониби [[Шоҳаншоҳии Ҳахоманишӣ|Ҳахоманишиён]], тақрибан солҳои 579-323 пеш аз милод сохта шудааст, пайваст кард. Баъзе хусусиятҳои қалъа, ба монанди ҷойгиршавии он дар платформаи якҷояшавии қуллаи теппаи табиӣ ва айвони сунъӣ, аз ҷониби бостоншиносон бо модели [[Ҳахоманишиён]]<nowiki/>и [[Тахти Ҷамшед|Персеполис]] муқоиса карда шудаанд. # ''Қисмати ҳукуматӣ'' дар девори дарунӣ ҷойгир буда, дорои қалъаи низомӣ, як қасри чорфаслӣ, казарма, чоҳи оби 40-метра ва оғилҳо бо ғунҷоиши 200 асп мебошад. # ''Қисмати деҳқонон'', ки қисмати ҳукуматиро иҳота кардааст, даромадгоҳи асосии шаҳр, роҳи асосие, ки даромадгоҳи шаҳрро бо [[қалъа]] ва бозор дар паҳлӯи он мепайвандад, қариб 400 хона ва биноҳои ҷамъиятӣ, аз қабили [[мактаб]] ва толори варзиширо дар бар мегирад. Се намуди гуногуни биноҳо мавҷуданд, ки қобили таваҷҷӯҳанд: *Биноҳои хурдтар бо 2-3 ҳуҷра барои оилаҳои камбизоат. # Биноҳои калонтар бо 3-4 ҳуҷра барои табақаи миёна, ки баъзеи онҳо айвонҳо низ доранд. # Биноҳои боҳашамат бо ҳуҷраҳои бештар, ки дар қисматҳои гуногуни сол бинобар фаслҳои гуногун ҷойгиранд, бо ҳавлии калон ва оғили наздик барои ҳайвонот. Шумораи ин хонаҳо дар қалъа хеле кам аст. Дар байни онҳо Бинои [[Мардуми систонӣ|Систонӣ]] ва Бинои Яҳудӣ ҳастанд. Ҳамаи биноҳо аз [[хишт]]<nowiki/>и гилии пухтанашуда ё хишти хом сохта шудаанд. Қалъаи Бам эҳтимол пеш аз [[заминларза]]<nowiki/>и [[соли 2003]] бузургтарин маҷмааи хишти хом дар ҷаҳон буд. == Тарроҳӣ ва сохтмони қалъа == [[Акс:Fortaleza_de_Bam,_Irán,_2016-09-23,_DD_17-19_PAN.jpg|марказ|мини|750x750пкс|Қалъаи таърихии Бам]] Вақте ки дарвозаи шаҳр баста мешуд, [[Ҷонварон|ҳайвонот]] ва одамон наметавонистанд ба он ҷо ворид шаванд. Шаҳрвандон метавонистанд ҳаёти худро барои муддати тӯлонӣ идома диҳанд, зеро онҳо ба чоҳҳо, боғҳо ва ҳайвоноти хонагӣ дар дохили қалъа дастрасӣ доштанд. Вақте ки шаҳри низомӣ сохта шуд, [[Шаҳрвандӣ|шаҳрвандон]] метавонистанд дар шаҳр бимонанд ва [[Сарбоз|сарбозон]] метавонистанд онро муҳофизат кунанд, зеро қалъа бо деворҳо ва бурҷҳои баланд иҳота шуда буд. == [[Боргирӣ|Бодгири]]<nowiki/>ҳои бино == Илова бар манзараи бурҷҳои посбонӣ ва контурҳои ороишёфтаи деворҳои баланди қалъа дар уфуқ, [[Бодгир|шамолгирҳои]] ин бино хеле зебо ба назар мерасанд. Шамолгирҳо сохторҳои берун аз биноҳо мебошанд, ки барои нигоҳ доштани [[шамол]] ва равона кардани он ба биноҳо истифода мешаванд. Баъзан дар роҳи [[Бод|шамол]] ба бино [[ҳавз]]<nowiki/>и [[об]] насб карда мешавад, то дохили биноро хунук кунад ва чангро тоза кунад. Барои биноҳои гуногун намудҳои гуногуни шамолгирҳо истифода мешаванд. Масалан, шамолгирҳои яксохтор барои биноҳои хурдтар ва шамолгирҳои чорсохтор барои биноҳои калонтар ва муҳимтар барои равона кардани [[Бод|шамол]] ба бино аз самтҳои гуногун истифода мешаванд. == [[Заминларза|Заминларзаи]] соли 2003 == [[Акс:مجموعه_ارگ_بم_-_عکاس_مصطفی_معراجی_-_ویکی_دوستدار_یادمان_های_۲۰_۲۵_-_معماری_ایرانی_15.jpg|алт=عکس از قسمت‌های بازسازی نشده پس از زمین لرزه سال ۱۳۸۲|мини|Қисматҳои барқарорнашудаи [[Бам]] пас аз [[Заминларза|заминларзаи]] [[соли 2003]]]] [[Заминларза]]<nowiki/>и соли 2003-и Бам беш аз 80 фоизи Қалъаро хароб кард. Ҳамчун як ёдгории мероси фарҳангии ҷаҳонӣ, бисёр кишварҳо дар барқарорсозии он ширкат варзиданд. [[Ҷопон]], [[Итолиё|Италия]] ва [[Фаронса]] аз ҷумлаи кишварҳое буданд, ки аз ибтидо ҳамкорӣ карданд. Ҷопон ба Эрон тақрибан 1,3 миллион доллар барои барқарорсозӣ кумак кард ва барномаро бо фиристодани таҷҳизот ва эҷоди модели сеченакаи Қалъаи Бам барои баланд бардоштани дақиқии таъмир дастгирӣ кард. Вазорати мероси фарҳангӣ ва фаъолиятҳои фарҳангии Италия низ дар барқарорсозии Қалъаи Бам бо татбиқи барномае бо буҷаи тақрибан 500,000 евро барои барқарорсозӣ ва тақвияти Бурҷи №1 (дар кунҷи ҷанубу ғарбии девори периметрии шаҳри таърихӣ) иштирок кард. Ин барнома, ки бо ҳамкорӣ бо як гурӯҳ коршиносони итолиёвӣ ва эронӣ амалӣ карда шуд, тобистони соли 2011 ба анҷом расид. Фаронса бо омода кардани харитаи Қалъаи [[Бам]] ба Эрон кумак кард. [[Бонки ҷаҳонӣ]] низ ба ин барнома маблағи зиёд сарф кард. Қалъаи Бам пас аз заминларза сахт осеб дидааст ва аз он вақт инҷониб дар Рӯихати ёдгориҳои зери хатар қарор дорад, аммо бо сабаби корҳои барқарорсозӣ, ки дар тӯли солҳо анҷом дода шудаанд, [[ЮНЕСКО]] Қалъаи Бамро дар моҳи июли соли 2013 аз Рӯихати ёдгориҳои зери хатар хориҷ кард. == Амният == Пас аз хароб шудани [[Арк|Қалъаи]] [[Бам]] аз [[заминларза]], бисёр кишварҳо барои барқарорсозии он кумак карданд. Дар байни онҳо, котиби генералии [[ЮНЕСКО]] Ирина Бокова 29 [[Урдибиҳишт|майи]] соли 2014 барои боздиди даврӣ аз ҷойҳои таърихӣ аз Бам боздид кард. Вай гуфт: "ЮНЕСКО аввалин созмоне буд, ки пас аз заминларзаи Бам ба ин шаҳр омад. Ман ёдгориҳои таърихии [[Устон|вилояти]] [[Кирмон]] ва [[Бам|Бамро]] хуб медонам. Дар мавриди Қалъаи Бам, коршиносон низ корро оғоз кардаанд ва то соли 2020 идома хоҳанд ёфт . Мо барои ҷалби дастгирии молӣ аз кишварҳои хориҷӣ беш аз ҳарвақта бештар кор мекунем ва дар ин робита, мо аз Фонди эътимоди [[Ҷопон]] ва дигар кишварҳо истифода мебарем." [[Ҷопон]] ва [[Итолиё|Италия]] низ барои барқарор кардани Қалъаи Бам як миллион доллар сарф кардаанд. == Рӯихати мероси фарҳангии зери хатар == Заминларзаи соли 2003 ба бисёр қисматҳои Қалъаи Бам зарари ҷиддӣ расонд, то ҷое ки ЮНЕСКО онро ба Рӯйхати мероси ҷаҳонии зери хатар дохил кард. Бо барқарорсозӣ ва барқарорсозӣ, ки аз он сана то соли 2013 сурат гирифт, Кумитаи мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО дар ҷаласаи 37-уми худ эълон кард, ки пас аз баррасии парвандаи Қалъаи Бам, Кумита ислоҳот дар идоракунӣ ва нигоҳдории Қалъаи Бам ва атрофи онро мувофиқи мақсад донист ва аз ин рӯ, онро аз Рӯйхати мероси ҷаҳонии зери хатар хориҷ кард. [[Акс:Ancient_Bam,_2002.png|марказ|мини|750x750пкс|Қалъаи Бам, бузургтарин маҷмааи сангфарш ва гилӣ дар ҷаҳон]] [[Акс:TahmoooresG-ArgeBam-Hakemneshin.jpg|марказ|мини|750x750пкс|Ҳокими қалъаи Бам]] [[Акс:Ancient_Bam,_2002.png|марказ|мини|750x750пкс|Қалъаи Бам, бузургтарин маҷмааи сангфарш ва гилӣ дар ҷаҳон]] == Ҷусторҳои марбут == * Рӯихати қалъаҳо дар Эрон * Меъмории эронӣ * Ҷадвали мероси ҷаҳонӣ аз рӯи минтақа * Паде (Бам) == Ҳавополо == {{Эзоҳ|۳}}<templatestyles src="Module:Side box/styles.css"></templatestyles> == Манобеъ == * مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Arg-é Bam». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲ می ۲۰۱۱. * متن اصلی این مقاله ترجمه یی است با عنوان «ارگ بم» که در اصل به زبان [[Забони эсперанто|اسپرانتو]] به وسیلهٔ اسد محبوب نوشته شده‌است. این مقاله ابتدا در نشریهٔ Irana Esperantisto، شمارهٔ ۴، سال دوم، تابستان ۲۰۰۳، صفحه‌های ۵ تا ۷ به چاپ رسید. اجازه برای استفاده در ویکی‌پدیا از سوی مؤلف کسب شده‌است. * نیمرخی از ارگ بم، تألیف داود یوسف زاده، بم: م. محمودزاده، ۱۹۹۸، ۱۶۰ صفحه * ''The original text was a translation by of the article ''"Bam-Citadelo"'', originally written in [[Забони эсперанто|Esperanto]] language by Asad Mahbub, first appeared in [[Irana Esperantisto]] (Iranian Esperantist), No. 4, Year 2, Summer 2003, 40 p. , pp. 5–7. Permission has been granted for its use in Wikipedia. Its sources were:'' * ''Nimrokhi az Arge Bam'' (Bam Citadel at a Glance), by Davood Yousofzadeh, Bam: M. Mohammadi-zade, 1998, p.&nbsp;160. == Пайванди беруна == {{Викианбор-гурӯҳ|Arg-é Bam}}{{میراث جهانی یونسکو در ایران}} * [http://whc.unesco.org/en/list/1208 Рӯйхати мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО - Қалъаи Бам] * [http://www.caroun.com/Countries/Asia/Iran/Kerman/BamCitadel.html Вебсайти Карун – Саҳифаи Қалъаи Бам – бо аксҳо] * [http://www.smh.com.au/articles/2004/01/16/1073878018823.html «Зебои гумшудае, ки номаш Бам буд»] * [http://www.pbase.com/roozbeh/bam_citadel Аксҳои қалъаи Бам] * [https://web.archive.org/web/20170514181514/http://www.monkeyview.net/id/601/default/bam_citadel.vhtml Аксҳои бештари Қалъаи Бам] {{Шаҳристонҳо ва шаҳрҳои устони Кирмон}}{{قلعه‌ها در ایران}}{{شهرهای باستانی ایران}}{{جاذبه‌های گردشگری استان کرمان}} [[Гурӯҳ:Меъмории Эрон]] [[Гурӯҳ:Осори миллии Эрон]] [[Гурӯҳ:Қалъаҳо дар Эрон]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] 52rvqsyfui3hz62kenrgjau8xm790xj 1473805 1473804 2026-05-24T09:06:54Z Шухрат Саъдиев 5132 таҳрир 1473805 wikitext text/x-wiki {{Ёдмон}} '''Қалъаи Бам''' бузургтарин сохтори таърихии хиштӣ дар ҷаҳон аст, ки дар шаҳри [[Бам]] дар [[Устони Кирмон|вилояти Кирмон]] дар ҷанубу шарқи [[Эрон]] ҷойгир аст. Он аз заминларзаи Бам дар 25 январи соли 2003, соати 04:52:55 осеб дидааст, аммо фавран аз сабаби аҳамияти он ба Рӯйхати мероси ҷаҳонӣ дохил карда шуд ва нақшаи наҷот бо ҳамкорӣ бо ЮНЕСКО ва бисёр кишварҳо амалӣ карда шуд. Чанд рӯз пас аз заминларза, [[Муҳаммад Хотамӣ]], президенти вақти Эрон, фармон дод, ки онро аз нав созанд. Бам ва фазои фарҳангии он дар [[Феҳристи мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО дар Тоҷикистон|Феҳристи мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО]] ҳамчун як қисми мероси ҷаҳонӣ ва манзараи фарҳангии Бам сабти ном шудаанд. Вақти дақиқи сохтмони қалъа маълум нест, аммо он то [[соли 1850]]-и мелодӣ истифода мешуд. Қалъаи қадимии Бам аз асрҳои VII то XI ҳамчун чорроҳа дар [[Роҳи Абрешим]] ва дигар роҳҳои муҳими тиҷоратӣ ва ҳамчун истеҳсолкунандаи либосҳои абрешимӣ ва пахтагӣ аҳамият пайдо кард. Тамоми сохтор як қалъаи калон буд, ки қалъаро дар он ҷойгир мекард, аммо азбаски қалъа харобаҳоро идора мекунад, тамоми қалъа ҳоло Қалъаи Бам номида мешавад. == Андоза == Масоҳати ин қалъа тақрибан 181,254 метри мураббаъро ташкил медиҳад, ки бо деворҳои аз 6 то 7 метр баландӣ ва 1,815 метр дарозӣ иҳота шудааст. [[Қалъа]] аз ду қисмати алоҳида иборат аст, ки ҳар кадоме хусусиятҳои хоси худро доранд. Тақрибан 67 бурҷ дар саросари [[Бам|шаҳри қадимии Бам]] парокандаанд. == Замина == Дар [[соли 645]]-и мелодӣ, минтақаи Кирмон аз ҷониби арабҳо забт карда шуд ва эҳтимолан Қалъаи Бам дар давраи ҷанг осеб дидааст. Яке аз фармондеҳони араб масҷиди Ал-Расулро таъсис дод, ки яке аз аввалин масҷидҳое буд, ки дар Эрон дар давраи аввали ислом сохта шуда буд. Дар соли 656-и мелодӣ, [[хавориҷ]], як гурӯҳ мусалмонон, ки аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ ибни Абитолиб]] шикаст хӯрданд, ба [[Кирмон]] ва Бом фирор карданд ва дар Қалъаи Бам маскан гирифтанд. Дар соли 869-и мелодӣ, [[Яъқуб ибни Лайс]] [[Саффориён|Саффор]], ки бо [[Аббосиён]] меҷангид, [[хавориҷ]]<nowiki/>иҳоро мағлуб кард ва Қалъаи Бамро забт кард. Сипас, Қалъа ба қароргоҳи асосии ӯ табдил ёфт. Номи Бам бори аввал аз ҷониби нависандагони исломӣ дар [[асри X]]-и мелодӣ зикр шудааст. Ба гуфтаи ин нависандагон, Бfм дар он замон бозори муқимӣ буд, ки бо минтақаи бузурги кишоварзӣ иҳота шуда буд. [[Шаҳр]] бо матоъҳои пахтагии боҳашамат ва болаззат, қалъаи ноустувор, бозорҳои серодам ва дарахтони хурмо машҳур буд. Дар давраи [[Шоҳаншоҳии Ашконӣ]], қалъа васеъ карда шуд ва ба қалъаи Бам табдил ёфт. Дар як таҳқиқоти муқоисавӣ бо номи "Бам ва таърихи мухтасари шаҳрсозӣ ва рушди шаҳрӣ дар Эрон", ба хулосае омаданд, ки маркази асосии Бам ва ноҳияи ҳоким дар давраи [[Шоҳаншоҳии Ашконӣ]] сохта шудааст. Дар давраи [[Шоҳаншоҳии Сосонӣ|Сосониён]], қалъа аз ҷониби [[Ардашери Бобакон]] забт карда шуд. Дар байни солҳои 224 ва 637 мелодӣ қалъаҳо ва деворҳои нав сохта шуданд. Пас аз ҳуҷуми муғулҳо ба Эрон, Бам ва минтақаи Кирмон ба сулолаи Қарахаттой, ки аз соли 1240 то 1363 мелодӣ дар ин минтақа ҳукмронӣ мекарданд, дода шуданд. Бам дар масири ҳанут, ки минтақаро бо [[Роҳи Абрешим]] мепайвандад, мавқеи стратегӣ дошт. Шаҳр аз ҳисоби парвариши [[Кирми абрешим|кирмҳои абрешим]] ва саноати [[абрешим]] шукуфоӣ ёфт. Дар [[Давлати Сафавиён|давраи Давлати Сафавиён]], аз [[соли 1502]] то [[Соли 1722|1722]], [[Эрон]] давраи оромии нисбӣ ва суботро аз сар гузаронд. Қалъаи Бам ва дигар қисматҳои кишвар рушди назаррасеро аз сар гузарониданд. Дар ин давра Қасри Чаҳорфасл сохта шуд. Дар охири давраи [[Давлати Сафавиён]], Қалъаи Бам аз ҷониби асосгузори сулолаи [[Қоҷориён|Қоҷор]], [[Оқомуҳаммадхони Қоҷор|Оқомуҳаммадхони Қоҷор ]] забт карда шуд, ки аз қалъа ҳамчун нуқтаи стратегӣ барои дафъи ҳамлаҳои [[афғонҳо]] ва [[Балучистон|балуҷҳо]] истифода бурд ва бо ин васила онро ба як маҷмааи низомӣ табдил дод. Дар [[соли 1839]], Оғохони I, имоми фирқаи [[Исмоилия|исмоилии]] Низорӣ, бар зидди [[Муҳаммадшоҳи Қоҷор]] шӯриш бардошт ва дар Қалъаи Бам паноҳ бурд, то он даме ки шоҳзода Фирӯз Мирзо, ки баъдтар бо номи Фармон Фармо (Ҳокими дарбор) маъруф буд, ӯро боздошт кард. Афзоиши ҳузури низомӣ дар дохили деворҳои Қалъаи Бам тадриҷан боиси он гардид, ки аҳолӣ дар беруни деворҳои қалъа маскан гиранд. Фирӯз Мирзо [[соли 1880]] навишта буд, ки танҳо нерӯҳои низомӣ дар маҷмааи Қалъа зиндагӣ мекарданд ва пешниҳод кард, ки шаҳри кӯҳна ва партофташуда дар поёни Қалъа вайрон карда шавад ва ин минтақа ба боғ табдил дода шавад. [[Соли 1900]] сохтмони шаҳри нави Бам оғоз ёфт ва мардум тадриҷан шаҳри қадимаи Бамро тарк карданд. Қалъа то [[соли 1932]] ҳамчун қароргоҳ (гарнизон) истифода мешуд. Аммо, аз он вақт инҷониб, гарнизон ва шаҳри қадимӣ партофта шудаанд. Соли 1953 ин минтақа [[Ёдгориҳои миллии Эрон|Ёдгории таърихии миллӣ]] эълон карда шуд ва раванди тадриҷии ҳифз ва барқарорсозӣ оғоз ёфт. Аммо, қисми зиёди корҳо аз [[соли 1973]] сар карда анҷом дода шуданд. Қалъа дар маркази шаҳри низомӣ, дар нуқтае ҷойгир аст, ки аз ҷиҳати амният манзараи беҳтарин дорад. Пас аз [[Инқилоби исломӣ дар Эрон|инқилоби исломии соли 1979 дар Эрон]] , қалъаи Бам таҳти масъулияти Созмони мероси фарҳангии Эрон (ICHO) қарор гирифт. Ин қалъа [[соли 1993]] ҳамчун яке аз барномаҳои асосии Созмони мероси фарҳангӣ муаррифӣ шуд. == Тарроҳӣ== [[Акс:BamZitdlle.jpg|мини|Қалъаи Бам дар соли 1991]] [[Тарроҳ|Тарроҳӣ]] ва [[Меъморӣ|меъмории]] қалъа аз нигоҳи гуногун омӯхта шудааст. Бо назардошти намуди зоҳирии кунунии Қалъа, метавон гуфт, ки [[тарроҳ]] ё тарроҳон шакли ниҳоии тамоми [[бино]] ва шаҳрро аз марҳилаҳои аввали сохтмон пешбинӣ карда буданд. Дар ҳар як марҳилаи сохтмон, қисми сохташуда шакли пурра дошт ва ҳар як қисми иловагиро ба осонӣ ба қисмҳои мавҷуда "дӯхта" кардан мумкин буд. Санаи дақиқи бостоншиносии Қалъаи Бам маълум нест. Аммо, тавассути манбаъҳои таърихӣ ва матнҳои қадим, аввалин маскангирии инсон дар ин минтақаро метавон ба қалъае, ки аз ҷониби [[Шоҳаншоҳии Ҳахоманишӣ|Ҳахоманишиён]], тақрибан солҳои 579-323 пеш аз милод сохта шудааст, пайваст кард. Баъзе хусусиятҳои қалъа, ба монанди ҷойгиршавии он дар платформаи якҷояшавии қуллаи теппаи табиӣ ва айвони сунъӣ, аз ҷониби бостоншиносон бо намои [[Ҳахоманишиён]]<nowiki/>и [[Тахти Ҷамшед|Тахти Ҷамшед]] муқоиса карда шудаанд. # ''Қисмати ҳукуматӣ'' дар девори дарунӣ ҷойгир буда, дорои қалъаи низомӣ, як қасри чорфаслӣ, қароргоҳи низомӣ, [[чоҳ]]и оби 40-метра ва [[оғил]]ҳо бо ғунҷоиши 200 асп мебошад. # ''Қисмати деҳқонон'', ки қисмати ҳукуматиро иҳота кардааст, даромадгоҳи асосии шаҳр, роҳи асосие, ки даромадгоҳи шаҳрро бо [[қалъа]] ва бозор дар паҳлӯи он мепайвандад, қариб 400 хона ва биноҳои ҷамъиятӣ, аз қабили [[мактаб]] ва толори варзиширо дар бар мегирад. Се намуди гуногуни биноҳо мавҷуданд, ки қобили таваҷҷӯҳанд: *Биноҳои хурдтар бо 2-3 ҳуҷра барои оилаҳои камбизоат. # Биноҳои калонтар бо 3-4 ҳуҷра барои табақаи миёна, ки баъзеи онҳо айвонҳо низ доранд. # Биноҳои боҳашамат бо ҳуҷраҳои бештар, ки дар қисматҳои гуногуни сол бинобар фаслҳои гуногун ҷойгиранд, бо ҳавлии калон ва оғили наздик барои ҳайвонот. Шумораи ин хонаҳо дар қалъа хеле кам аст. Дар байни онҳо Бинои [[Мардуми систонӣ|Систонӣ]] ва Бинои Яҳудӣ ҳастанд. Ҳамаи биноҳо аз [[хишт]]<nowiki/>и гилии пухтанашуда ё хишти хом сохта шудаанд. Қалъаи Бам эҳтимол пеш аз [[заминларза]]<nowiki/>и [[соли 2003]] бузургтарин маҷмааи хишти хом дар ҷаҳон буд. == Сохтмони қалъа == [[Акс:Fortaleza_de_Bam,_Irán,_2016-09-23,_DD_17-19_PAN.jpg|марказ|мини|750x750пкс|Қалъаи таърихии Бам]] Вақте ки дарвозаи шаҳр баста мешуд, [[Ҷонварон|ҳайвонот]] ва одамон наметавонистанд ба он ҷо ворид шаванд. Шаҳрвандон метавонистанд ҳаёти худро барои муддати тӯлонӣ идома диҳанд, зеро онҳо ба чоҳҳо, боғҳо ва ҳайвоноти хонагӣ дар дохили қалъа дастрасӣ доштанд. Вақте ки шаҳри низомӣ сохта шуд, [[Шаҳрвандӣ|шаҳрвандон]] метавонистанд дар шаҳр бимонанд ва [[Сарбоз|сарбозон]] метавонистанд онро муҳофизат кунанд, зеро қалъа бо деворҳо ва бурҷҳои баланд иҳота шуда буд. == [[Бодгир|Бодгириҳои]] бино == Илова бар манзараи бурҷҳои посбонӣ ва контурҳои ороишёфтаи деворҳои баланди қалъа дар уфуқ, [[Бодгир|шамолгирҳои]] ин бино хеле зебо ба назар мерасанд. Шамолгирҳо сохторҳои берун аз биноҳо мебошанд, ки барои нигоҳ доштани [[шамол]] ва равона кардани он ба биноҳо истифода мешаванд. Баъзан дар роҳи [[Бод|шамол]] ба бино [[ҳавз]]<nowiki/>и [[об]] насб карда мешавад, то дохили биноро хунук кунад ва чангро тоза кунад. Барои биноҳои гуногун намудҳои гуногуни шамолгирҳо истифода мешаванд. Масалан, шамолгирҳои яксохтор барои биноҳои хурдтар ва шамолгирҳои чорсохтор барои биноҳои калонтар ва муҳимтар барои равона кардани [[Бод|шамол]] ба бино аз самтҳои гуногун истифода мешаванд. == [[Заминларза|Заминларзаи]] соли 2003 == [[Акс:مجموعه_ارگ_بم_-_عکاس_مصطفی_معراجی_-_ویکی_دوستدار_یادمان_های_۲۰_۲۵_-_معماری_ایرانی_15.jpg|алт=عکس از قسمت‌های بازسازی نشده پس از زمین لرزه سال ۱۳۸۲|мини|Қисматҳои барқарорнашудаи Бам пас аз [[Заминларза|заминларзаи]] [[соли 2003]]]] [[Заминларза]]<nowiki/>и соли 2003-и [[Бам]] беш аз 80 фоизи Қалъаро хароб кард. Ҳамчун як ёдгории мероси фарҳангии ҷаҳонӣ, бисёр кишварҳо дар барқарорсозии он ширкат варзиданд. [[Ҷопон]], [[Итолиё|Италия]] ва [[Фаронса]] аз ҷумлаи кишварҳое буданд, ки аз ибтидо ҳамкорӣ карданд. Ҷопон ба Эрон тақрибан 1,3 миллион доллар барои барқарорсозӣ кумак кард ва барномаро бо фиристодани таҷҳизот ва эҷоди модели сеченакаи Қалъаи Бам барои баланд бардоштани дақиқии таъмир дастгирӣ кард. Вазорати мероси фарҳангӣ ва фаъолиятҳои фарҳангии Италия низ дар барқарорсозии Қалъаи Бам бо татбиқи барномае бо буҷаи тақрибан 500,000 евро барои барқарорсозӣ ва тақвияти Бурҷи №1 (дар кунҷи ҷанубу ғарбии девори периметрии шаҳри таърихӣ) иштирок кард. Ин барнома, ки бо ҳамкорӣ бо як гурӯҳ коршиносони итолиёвӣ ва эронӣ амалӣ карда шуд, тобистони соли 2011 ба анҷом расид. Фаронса бо омода кардани харитаи Қалъаи [[Бам]] ба Эрон кумак кард. [[Бонки ҷаҳонӣ]] низ ба ин барнома маблағи зиёд сарф кард. Қалъаи Бам пас аз заминларза сахт осеб дидааст ва аз он вақт инҷониб дар Рӯихати ёдгориҳои зери хатар қарор дорад, аммо бо сабаби корҳои барқарорсозӣ, ки дар тӯли солҳо анҷом дода шудаанд, [[ЮНЕСКО]] Қалъаи Бамро дар моҳи июли соли 2013 аз Рӯихати ёдгориҳои зери хатар хориҷ кард. == Амният == Пас аз хароб шудани [[Арк|Қалъаи]] [[Бам]] аз [[заминларза]], бисёр кишварҳо барои барқарорсозии он кумак карданд. Дар байни онҳо, котиби генералии [[ЮНЕСКО]] Ирина Бокова 29 [[Урдибиҳишт|майи]] соли 2014 барои боздиди даврӣ аз ҷойҳои таърихӣ аз Бам боздид кард. Вай гуфт: "ЮНЕСКО аввалин созмоне буд, ки пас аз заминларзаи Бам ба ин шаҳр омад. Ман ёдгориҳои таърихии [[Устон|Устони]] [[Кирмон]] ва [[Бам|Бамро]] хуб медонам. Дар мавриди Қалъаи Бам, коршиносон низ корро оғоз кардаанд ва то соли 2020 идома хоҳанд ёфт . Мо барои ҷалби дастгирии молӣ аз кишварҳои хориҷӣ беш аз ҳарвақта бештар кор мекунем ва дар ин робита, мо аз Фонди эътимоди [[Ҷопон]] ва дигар кишварҳо истифода мебарем." [[Ҷопон]] ва [[Итолиё]] низ барои барқарор кардани Қалъаи Бам як миллион доллар сарф кардаанд. == Рӯихати мероси фарҳангии зери хатар == Заминларзаи соли 2003 ба бисёр қисматҳои Қалъаи Бам зарари ҷиддӣ расонд, то ҷое ки ЮНЕСКО онро ба Рӯйхати мероси ҷаҳонии зери хатар дохил кард. Бо барқарорсозӣ ва барқарорсозӣ, ки аз он сана то соли 2013 сурат гирифт, Кумитаи мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО дар ҷаласаи 37-уми худ эълон кард, ки пас аз баррасии парвандаи Қалъаи Бам, Кумита ислоҳот дар идоракунӣ ва нигоҳдории Қалъаи Бам ва атрофи онро мувофиқи мақсад донист ва аз ин рӯ, онро аз Рӯихати мероси ҷаҳонии зери хатар хориҷ кард. [[Акс:Ancient_Bam,_2002.png|марказ|мини|750x750пкс|Қалъаи Бам, бузургтарин маҷмааи сангфарш ва гилӣ дар ҷаҳон]] [[Акс:TahmoooresG-ArgeBam-Hakemneshin.jpg|марказ|мини|750x750пкс|Ҳокими қалъаи Бам]] [[Акс:Ancient_Bam,_2002.png|марказ|мини|750x750пкс|Қалъаи Бам, бузургтарин маҷмааи сангфарш ва гилӣ дар ҷаҳон]] == Ҷусторҳои марбут == * Рӯихати қалъаҳо дар Эрон * [[Меъмории эронӣ]] * Ҷадвали мероси ҷаҳонӣ аз рӯи минтақа * Паде ([[Бам]]) == Эзоҳ == {{Эзоҳ|۳}} == Манобеъ == * مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Arg-é Bam». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲ می ۲۰۱۱. * متن اصلی این مقاله ترجمه یی است با عنوان «ارگ بم» که در اصل به زبان [[Забони эсперанто|اسپرانتو]] به وسیلهٔ اسد محبوب نوشته شده‌است. این مقاله ابتدا در نشریهٔ Irana Esperantisto، شمارهٔ ۴، سال دوم، تابستان ۲۰۰۳، صفحه‌های ۵ تا ۷ به چاپ رسید. اجازه برای استفاده در ویکی‌پدیا از سوی مؤلف کسب شده‌است. * نیمرخی از ارگ بم، تألیف داود یوسف زاده، بم: م. محمودزاده، ۱۹۹۸، ۱۶۰ صفحه * ''The original text was a translation by of the article ''"Bam-Citadelo"'', originally written in [[Забони эсперанто|Esperanto]] language by Asad Mahbub, first appeared in [[Irana Esperantisto]] (Iranian Esperantist), No. 4, Year 2, Summer 2003, 40 p. , pp. 5–7. Permission has been granted for its use in Wikipedia. Its sources were:'' * ''Nimrokhi az Arge Bam'' (Bam Citadel at a Glance), by Davood Yousofzadeh, Bam: M. Mohammadi-zade, 1998, p.&nbsp;160. == Пайванди беруна == {{Викианбор-гурӯҳ|Arg-é Bam}} * [http://whc.unesco.org/en/list/1208 Рӯйхати мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО - Қалъаи Бам] * [http://www.caroun.com/Countries/Asia/Iran/Kerman/BamCitadel.html Вебсайти Карун – Саҳифаи Қалъаи Бам – бо аксҳо] * [http://www.smh.com.au/articles/2004/01/16/1073878018823.html «Зебои гумшудае, ки номаш Бам буд»] * [http://www.pbase.com/roozbeh/bam_citadel Аксҳои қалъаи Бам] * [https://web.archive.org/web/20170514181514/http://www.monkeyview.net/id/601/default/bam_citadel.vhtml Аксҳои бештари Қалъаи Бам] {{Шаҳристонҳо ва шаҳрҳои устони Кирмон}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Меъмории Эрон]] [[Гурӯҳ:Осори миллии Эрон]] [[Гурӯҳ:Қалъаҳо дар Эрон]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] czofhfimu90wvhnpidtr3dgrqljchdf 0 331656 1473807 2026-05-24T09:14:32Z Шухрат Саъдиев 5132 Тағйири масир ба [[Қалъаи Бам]] 1473807 wikitext text/x-wiki #равона [[Қалъаи Бам]] df2ywwpbfzwa150ljfanu2io0mpdfgg 0 331657 1473808 2026-05-24T09:15:38Z Шухрат Саъдиев 5132 равона 1473808 wikitext text/x-wiki #равона [[Қалъаи Бам]] df2ywwpbfzwa150ljfanu2io0mpdfgg 0 331658 1473809 2026-05-24T09:16:34Z Шухрат Саъдиев 5132 равона 1473809 wikitext text/x-wiki #равона [[Қалъаи Бам]] df2ywwpbfzwa150ljfanu2io0mpdfgg 0 331659 1473810 2026-05-24T09:19:39Z Шухрат Саъдиев 5132 равона 1473810 wikitext text/x-wiki #равона [[Бам]] hfbbaprq9n85f5yjibbovv3c3ydqsuc 0 331660 1473811 2026-05-24T09:20:34Z Шухрат Саъдиев 5132 равона 1473811 wikitext text/x-wiki #равона [[Бам]] hfbbaprq9n85f5yjibbovv3c3ydqsuc 3 331661 1473813 2026-05-24T10:07:29Z Ontzak 20570 Ontzak moved page [[Баҳси корбар:Xavier Jiménez-Albán]] to [[Баҳси корбар:Thundercross93]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Xavier Jiménez-Albán|Xavier Jiménez-Albán]]" to "[[Special:CentralAuth/Thundercross93|Thundercross93]]" 1473813 wikitext text/x-wiki #равона [[Баҳси корбар:Thundercross93]] icqckwhnq1qpeodc0h56hwbvioztbgb