Википедиа tgwiki https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3 MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter Медиа Вижа Баҳс Корбар Баҳси корбар Википедиа Баҳси Википедиа Акс Баҳси акс Медиавики Баҳси медиавики Шаблон Баҳси шаблон Роҳнамо Баҳси роҳнамо Гурӯҳ Баҳси гурӯҳ Портал Баҳси портал Лоиҳа Баҳси Лоиҳа TimedText TimedText talk Модул Баҳси Модул Event Event talk 0 4134 1486308 1311495 2026-09-07T05:58:00Z VASHGIRD 8035 1486308 wikitext text/x-wiki {{кулоҳи таърихи тақвимӣ}} '''7 сентябр''' — 250-умин рӯзи сол (251-умин дар солҳои кабиса) дар тақвими григорӣ. То поёни сол 115 рӯз мемонад. == Ҷашнҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои 7 сентябр]]'' === Миллӣ === * {{Парчамбандӣ|Бразилия}} — Рӯзи истиқлол. * {{Парчамбандӣ|Украина}} — Рӯзи арзёбии иттилооти низомӣ. * {{Парчамбандӣ|Мозамбик}} — Рӯзи пирӯзӣ. == Рӯйдодҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 7 сентябр]]'' * [[1998]] — Ширкати «[[Google]]» таъсис дода шуд. == Зодрӯзҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 7 сентябр]]'' * [[1898]] — [[Виктор Стариков]], гидроэнергетик, узви вобастаи АИ Тоҷикистон. * [[1943]] — [[Мирзохоҷа Пиров]], олими соҳаи педагогика. * [[1946]] — [[Адаш Истад]], нависанда, рӯзноманигор. * [[1956]] — [[Сафар Айюбзода]], нависанда, рӯзноманигор. * [[1958]] — [[Ашӯрмуҳаммад Салоҳ]], шоир. * [[1958]] — [[Матлуба Мирзоюнус]], доктори илмҳои филология, профессор. * [[1958]] — [[Фахриддин Атоев]], олими соҳаи тиб<ref>Тақвими санаҳои ҷашнии Ҷумҳурии Тоҷикистон (барои соли 2018) / Мураттиб Ё. Сучонӣ; Зери таҳрири умумии А. Мирализода; Муҳаррирон Г. Маҳмудов, Ф. Аминов. — Душанбе, 2017. — 393 с.</ref>. == Даргузаштҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 7 сентябр]]'' == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://days.peoples.ru/0907.html days.peoples.ru/0907.html] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20060715140816/http://days.peoples.ru/0907.html |date=2006-07-15 }} * [http://www.calend.ru/day/9-07/ calend.ru/day/9-07/] [[Гурӯҳ:7 сентябр| ]] [[Гурӯҳ:Рӯзҳои сентябр]] rrag1cn4fjl26qfj4vimgmweq33hqlh 1486309 1486308 2026-09-07T05:58:45Z VASHGIRD 8035 1486309 wikitext text/x-wiki {{кулоҳи таърихи тақвимӣ}} == Ҷашнҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои 7 сентябр]]'' === Миллӣ === * {{Парчамбандӣ|Бразилия}} — Рӯзи истиқлол. * {{Парчамбандӣ|Украина}} — Рӯзи арзёбии иттилооти низомӣ. * {{Парчамбандӣ|Мозамбик}} — Рӯзи пирӯзӣ. == Рӯйдодҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 7 сентябр]]'' * [[1998]] — Ширкати «[[Google]]» таъсис дода шуд. == Зодрӯзҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 7 сентябр]]'' * [[1898]] — [[Виктор Стариков]], гидроэнергетик, узви вобастаи АИ Тоҷикистон. * [[1943]] — [[Мирзохоҷа Пиров]], олими соҳаи педагогика. * [[1946]] — [[Адаш Истад]], нависанда, рӯзноманигор. * [[1956]] — [[Сафар Айюбзода]], нависанда, рӯзноманигор. * [[1958]] — [[Ашӯрмуҳаммад Салоҳ]], шоир. * [[1958]] — [[Матлуба Мирзоюнус]], доктори илмҳои филология, профессор. * [[1958]] — [[Фахриддин Атоев]], олими соҳаи тиб<ref>Тақвими санаҳои ҷашнии Ҷумҳурии Тоҷикистон (барои соли 2018) / Мураттиб Ё. Сучонӣ; Зери таҳрири умумии А. Мирализода; Муҳаррирон Г. Маҳмудов, Ф. Аминов. — Душанбе, 2017. — 393 с.</ref>. == Даргузаштҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 7 сентябр]]'' == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://days.peoples.ru/0907.html days.peoples.ru/0907.html] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20060715140816/http://days.peoples.ru/0907.html |date=2006-07-15 }} * [http://www.calend.ru/day/9-07/ calend.ru/day/9-07/] [[Гурӯҳ:7 сентябр| ]] [[Гурӯҳ:Рӯзҳои сентябр]] dpiv3iimbn5nm9vq9il87tbab6lisd9 0 21625 1486317 1387179 2026-09-07T10:47:26Z VASHGIRD 8035 1486317 wikitext text/x-wiki {{Ҳамномҳо|Мухтор}} {{Ҳамнасабҳо|Ашрафӣ}} {{Мусиқидон |замина = non_performing_personnel |ном = Мухтор Ашрафӣ |номи аслӣ = {{lang-uz|Mukhtor Ashrafiy}} |тасвир = Мухтор Ашрафӣ.jpg |бар = |тавсифи тасвир = Мухтор Ашрафӣ |ном ҳангоми таваллуд = |номи пурра = |таърихи таваллуд = 11.06.1912 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Бухоро|шаҳри Бухоро}}, [[Аморати Бухоро]] |таърихи даргузашт = 15.12.1975 |маҳалли даргузашт = {{МаҳаллиМарг|Тошканд|шаҳри Тошканд}}, [[ҶШС Ӯзбекистон]], [[ИҶШС]] |солҳои фаъолият = 1930-1975 |кишвар = |касб = мусиқидон, оҳангсоз ([[композитор]]) ва дирижер, [[омӯзгор]] |навъи садо = |асбоб = |сабк = |номи мустаъор = |гурӯҳ = |ҳамкорӣ = |ношир = |викианбор = |викитека = |вебгоҳ = }} '''Мухтор (Ашрафович) Ашрафӣ''' ({{lang-uz|Ashrafiy Muxtor Ashrafovich}}; [[25 май]]и [[1912]], [[Бухоро]] — [[15 декабр]]и [[1975]], [[Тошканд]]) — композитор ва дирижёри тоҷик, яке аз саромадони операи Шарқ, [[профессор]] (1953), Ҳунарпешаи халқии Ӯзбекистон (1940), [[Ҳунарпешаи халқии СССР]] (1951), Ходими хизматнишондодаи санъати ҶШС Ӯзбекистон ва ҶШС Тоҷикистон (1970). Ҷоизадори ҷоизаи Сталин (1943, 1951), узви ифтихории Иттифоқи композиторони Тоҷикистон (баъди вафот), дорандаи Ҷоизаи давлатии Ӯзбекистон ба номи Ҳамза (1970), дорандаи Ҷоизаи байналмилалии ба номи Ҷавоҳирлал Неру (1972) ва ба номи Ҷамол Абдул Носир (1973) == Зиндагинома == Мухтор Ашрафӣ дар шаҳри [[Бухоро]] ба дунё омадааст (падари санъатшиноси маъруф [[Муқаддама Ашрафӣ]]). Хатмкардаи Институти омӯзиши мусиқӣ ва хореографияи шаҳри [[Самарқанд]] (1930), Консерваторияи Москва (1936, синфи композитсияи С. И. Василенко) ва 1948 факултети дирижёрии Консерваторияи Ленинград (1948, ба таври экстернат). Солҳои 1930—1943 дирижёр ва роҳбари бадеии Театри калони опера ва балети Ӯзбекистон ба номи Навоӣ (Тошканд), 1944—1952 [[омӯзгор]] ва 1953—1975 профессор (ҳамзамон аз соли 1971 ректор)и Консерваторияи давлатии Тошканд буд. == Эҷодиёт == Мухтор Ашрафӣ бо ҳамкории С. Н. Василенко нахустин операи ӯзбекии «Бӯрон»-ро навишт. М.Ашрафӣ таҳсилоти санъати мусиқии хешро дар Мактаби мусиқии Шарқи Бухоро назди дуторнавози маъруф Тоҳирҷон Давлатзода оғоз намудааст. Дар он солҳо дар ин муассисаи таълимӣ навозандагони маъруфи тоҷик [[Бобо Ҷалол Носиров]], [[Бобо Ғиёс Абдуғанӣ]], Домулло [[Ҳалим Ибодов]], [[Абдуқодир Исмоилов]] ва дигарон фаъолият доштанд. Пас аз хатми мактаб соли 1928 ба Институти мусиқӣ ва хореография (шаҳри Самарқанд) дохил мешавад. Дар ин ҷо таҳти роҳбарии Н. Н. Миронов таълим мегирад. Дар Институт М.Ашрафӣ аввалин асарҳои мусиқии худро эҷод намуда, санъати дирижёрӣ ва оркестрро меомӯзад. Нахустин асари М. Ашрафӣ марши «Садраш» барои оркестри симфонӣ (1930) буд. Соли 1930 баъди итмоми Институти мусиқӣ ва хореография М.Ашрафӣ ҳамчун аспиранти институти мазкур мемонад. Бояд зикр намуд, ки дар институт композиторон-навозандагони машҳури тоҷик, аз ҷумла М.Бурҳонов, Д.Зокиров, Ш.Рамазонов, М.Аминзода, Расул Қодирӣ ва бисёр дигарон таҳсил намудаанд. Соли 1930 М.Ашрафӣ дар олимпиадаи умумииттифоқии театр ва санъати халқҳои ИҶШС, моҳи феврали соли 1931 дар Слёти якуми умумитоҷикии сарояндагон, навозандагон ва раққосон дар шаҳри [[Сталинобод]] иштирок мекунад. Аъзои комиссияи бадеии якумин слёти умумитоҷикӣ адибон А.Лоҳутӣ ва Н.Бектош, мусиқишинос Н.Миронов, Алӣ Ардобус, композитор Л. Книппер, балетмейстер И.Моисеев буданд. Дар слёт навозандагон, сарояндагон ва раққосони маъруфи тоҷик Пӯлот Аҳмадзода, Исмат Саидзода, донишманди санъати Шашмақом Домулло Ҳалим Ибодов, сарояндагон Шариф Ҷӯраев, Иброҳим Хӯҷаев, Қумрӣ Раҳимзода ва бисёр дигарон буданд. Пас аз анҷоми Слёт М.Ашрафӣ бо гурӯҳи навозандагони Тоҷикистон дар сафари ҳунарии шаҳри Ленинград иштирок мекунад. Соли 1934 М.Ашрафӣ ба студияи операвии назди Консерваторияи давлатии Москва (синфи Б.Шехтер ва С.Василенко) дохил мешавад. Соли 1948 М.Ашрафӣ ба таври экстернат шуъбаи дирижёрии операвӣ-симфонии Консерваторияи давлатии Ленинградро хатм мекунад. М.Ашрафӣ асосгузор ва роҳбари бадеии Театри опера ва балети шаҳри Самарқанд буд. Вай тибқи қарори бюрои КМ Ӯзбекистон барои ташкил намудани театр махсус ба шаҳри Самарқанд фиристода шуда буд. Соли 1971 М.Ашрафӣ ректори Консерваторияи давлатии Тошканд таъйин гардида, ҳамчун сардирижёри Театри калони давлатии академии ҶШС Ӯзбекистон ба номи Алишер Навоӣ корро идома медиҳад. Мухтор Ашрафӣ дар тайёрнамоӣ ва тарбияи кадрҳои мусиқии ҷумҳуриҳои Ӯзбекистон ва Тоҷикистон, баргузории озмунҳои мусиқинавозон, конференсияҳои илмӣ-назариявӣ оид ба проблемаҳои гуногуни рушди фарҳанги мусиқии халқҳои [[Осиёи Миёна]] ва [[Қазоқистон]] нақши бузург бозидааст. Ҳанӯз солҳои 30-юм аввалин шуда, операи «Тӯлқун»-ро аз рӯи либреттои А.Фитрат менависад, вале опера нотамом боқӣ монд. Соли 1938 М.Ашрафӣ якҷоя бо С.Василенко нахустин операи ӯзбекии «Бӯрон»-ро (либреттои К.Яшин) менависад ва соли 1941 нахустнамоиши операи дигари ӯ бо ҳамроҳии С.Василенко навишта шуд. Опера ба сохтмончиёни Канали Калони Фарғона (либреттои К.Яшин ва М.Раҳмон) бахшида шуда буд. Соли 1951 М.Ашрафӣ корро оид ба операи «Баҳром ва Дилором» аз рӯи асари Навоӣ оғоз мекунад, ки он соли 1958 бори нахуст намоиш дода шуд. Соли 1961 М.Ашрафӣ оид ба операи «Дили шоир» аз рӯи либреттои И.Султонов кор мекунад, ки он соли 1962 дар саҳнаи Театри ба номи А.Навоӣ бомуваффақият намоиш дода мешавад. М.Ашрафӣ аввалин балети худ «Тумори ишқ» (1969)-ро ба ёдбуди Ҷавоҳирлал Неру мебахшад. Ҳанӯз соли 1955 бо даъвати Ҷавоҳирлал Неру М.Ашрафӣ бо ҳамроҳии ҳайати ходимони фарҳангу ҳунар ба Ҳиндустон сафар мекунад. Дар натиҷаи ин сафар китоби «Рӯзномаи ҳиндӣ» эҷод мегардад. Асари дигари ӯ ба Қаҳрамони халқи тоҷик Темурмалик бахшида шудааст. Соли 1972 дар Театри академии опера ва балети ба номи С.Айнӣ нахустнамоиши балети «Темур Малик» (варианти дуюми он зери унвони «Ишқ ва шамшер» соли 1974) баргузор гардид. Дар эҷодиёти М.Ашрафӣ мавқеи калонро мусиқии симфонӣ ишғол менамояд. Вай муаллифи ду симфония, ҳафт сюитаи симфонӣ, маршҳо барои оркестри симфонӣ мебошад. Солҳои Ҷанги Бузурги Ватанӣ композитор симфонияи якуми худ «Қаҳрамонона»-ро менависад, ки он дар Даҳаи мусиқии ҷумҳуриҳои Осиёи Миёна ва Қазоқистон (1942) иҷро мегардад. Моҳи январи соли 1943 барои симфонияи якум ба Ҷоизаи давлатии СССР мушарраф гардид. Соли 1943 ӯ симфонияи дуюм «Аҳсант ба ғолибон»-ро ба анҷом мерасонад. Дар байни асарҳои ӯ достони симфонии «Темур Малик» ба ёдбуди устод С.Айнӣ бахшида шудааст. Композитор ба жанри вокалӣ-симфонӣ таваҷҷуҳи хоса зоҳир намудааст. Аз байни аввалин асарҳои ба ин жанр бахшидааш достони вокалӣ-симфонии «Се паҳлавон» (1936) аз рӯи асари Шота Руставели «Паҳлавони пӯсти палангпӯш» дар ҳаммуаллифӣ бо Н.Миронов, достон барои хор ва оркестри симфонӣ «Сарлашкари бузург» дар ҳаммуаллифӣ бо А.Козловский, кантатаи «Суруди бахт», ки барои офаридани он М.Ашрафӣ бо Ҷоизаи давлатии СССР мушарраф гардида буд, мебошанд. Соли 1975 композитор ба адабиёти классикӣ рӯ меорад ва ораторияи эпикии «Гуфтор дар васфи Рустам»-ро аз рӯи асари «Шоҳнома»-и Фирдавсӣ эҷод мекунад. Самти дурахшони эҷодиёти мусиқии композитор эҷоди суруд аст. Суруду романсҳои машҳури композитор, бахусус сурудҳои «Эй санами Шарқ» (шеъри А.Лоҳутӣ), «Хуш омадед» (шеъри Ғ.Ғулом), «Ҷон мебарад» (шеъри М.Ансорӣ), «Дилам хоҳад баҳори зиндагиро» (шеъри М.Турсунзода), «Саҳар булбул ҳикоят…» (шеъри Х.Шералӣ), «Ғами ту дорам» (шеъри Ҳофизи Шерозӣ), «Суруди арӯсӣ» (шеъри [[Мирзо Турсунзода]]) ва дигарон мақоми арзандаи хешро дар репертуари сарояндагони Осиёи Миёна пайдо кардаанд. Композитор ба такмили сурудҳои машҳури халқии тоҷикӣ диққати муҳим додааст. Ҳанӯз дар ибтидои фаъолияти хеш М.Ашрафӣ сурудҳои машҳури зерин, ба монанди «Гулъизорам» барои триои вокалӣ бо фортепиано ва ҳамроҳии оркестри симфонӣ, «Қӯшчинор» барои овоз бо фортепиано ва ҳамроҳии оркестри симфонӣ, «Ироқи Бухоро» барои овоз бо фортепиано ва ҳамроҳии оркестри симфонӣ, «Мо сар ниҳодем» барои овоз бо оркестри созҳои халқӣ ва дигаронро такмил додааст. Мухтор Ашрафӣ муаллифи мусиқии бисёр намоишномаҳои мусиқӣ-драмавии театрӣ буда, дар кино низ бомуваффақият кор кардааст. == Мусиқӣ барои филмҳо == Вай ба филмҳои гуногун мусиқӣ офаридааст: «Насриддин дар Бухоро» дар ҳамкорӣ бо композитор Б.Архипов (коргардон Я.Протазанов, 1944), «Хоҳарон Раҳмоноваҳо» (коргардон [[Комил Ёрматов]], 1954), «Наташа-хонум» (коргардон [[Латиф Файзиев]], 1965), «Асрори Кониюта» (коргардон Х.Файзиев, 1966) ва «Семурғ» (коргардон Х.Файзиев, 1971), ба филми дусериягии «Тулӯъ дар Ганга» (коргардон Латиф Файзиев, муаллифи сенария [[Мирзо Турсунзода]], 1975). М.Ашрафӣ дар ташаккули самтҳои гуногуни санъати кино дар кишварҳои Осиёи Марказӣ нақши муҳим бозидааст, ки шаҳодати равшани он якумин филм-операи «Дилором» (коргардон [[Алӣ Ҳамроев]], 1967), нахустин филм-балети «Ривояти (қиссаи) Қалъаи Кӯҳна» (коргардон Л.Файзиев, 1970) мебошанд. Ӯ дар толорҳои Театри калони академияи давлатии СССР, Театри опера ва балети ба номи С. М. Кирови Ленинград, Театри академии опера ва балети Белоруссия, Театри давлатии академии опера ва балети ба номи С. Айнӣ ва дар давлатҳои Миср, Ҳиндустон, Сейлон ҳунарнамоӣ кардааст. Асарҳои ӯ дар саҳнаи театрҳои Россия, Ҳиндустон, Шри-Ланка, Туркия, Миср, Юнон, Лубнон иҷро карда шудаанд. == Осор == Мухтор Ашрафӣ муаллифи китоби «Рӯзномаҳои Ҳиндустон», якчанд очерк ва зиёда аз 60 мақолаи проблемавӣ оид ба санъату мусиқӣ аст. === Асарҳои саҳнавӣ === * 1934 — «Тулқӯн», операи нотамом, либреттои А. Фитрат. * 1939 — «Бӯран», опера (дар ҳаммуаллифӣ бо С. Василенко), либреттои К. Яшин. * 1941 — «Канали бузург», опера (дар ҳаммуаллифӣ бо С.Василенко), либреттои К. Яшин ва М. Раҳмонов, таҳрири 2 (1947), таҳрири 3 (1953). * 1947 — «Водии бахт», опера (дар ҳаммуаллифӣ бо С. Василенко), либреттои М. Рахмонов. * 1962 — «Дили шоир», опера, либреттои И. Султонов. * 1969 — «Тӯмори ишқ», балет, либреттои М. Ашрафӣ ва Г. Геловани, ба хотираи Ҷавоҳирлал Неру. * 1974 — «Ишқ ва шамшер» (Темур Малик), балет. Либреттои М. Ашрафӣ и Г. Геловани. === Асарҳои вокалӣ-симфонӣ === * 1936 — «Се паҳлавон». Достони вокалӣ-симфонӣ аз рӯи асари Шота Руставели. Дар ҳаммуаллифӣ бо Н.Миронов. * 1942 — «Лашкаркаши кабир». Достон барои хор ва оркестри симфонӣ, дар ҳаммуаллифӣ бо А. Козловский,, шеъри Ғ. Ғулом. * 1975 — «Достони Рустам», ораторияи эпикӣ аз рӯи «Шоҳнома»-и Фирдавсӣ, шеърҳои А. Фирдавсӣ ва Л. Шералӣ.Асарҳои симфонӣ: * 1930 — «Садраш», марш барои оркестри симфонӣ, дар ҳаммуаллифӣ бо Т. Содиқов ва Ш. Рамазонов. * 1942 — Симфонияи № 1 «Қаҳрамонӣ». * 1944 — Симфонияи № 2 «Шаъну шараф ба ғолибон». * 1952 — Сюитаи рақсии тоҷикӣ. * — Сюитаҳои симфонӣ № 1 (1937), № 2 (1942), № 3 (1949), № 4 (1952),№ 5 (1954), № 6 (1962), № 7 (1962) * 1963 — «Темур Малик», достон-рапсодияи симфонӣ, бахшида ба хотираи устод Садриддин Айнӣ. === Асарҳои созӣ-камеравӣ === * 1934 — «Суруд бе матн», барои фортепиано. * 1938 — Албоми пйесаҳо, барои скрипка ва фортепиано. * 1975 — «Андешаҳо», пйеса барои виолончел ва фортепиано ва диг.<ref>Композиторон ва мусиқишиносони Тоҷикистон. — Душанбе, 2011, — С. 23-26</ref> == Мукофот ва ҷойизаҳо == * Дорандаи Ҷоизаи Сталин (1943, 1951), * Мукофоти давлатии Ӯзбекистон ба номи Ҳамза (1970), * ҷойизаи байналмилалии ба номи Ҷавоҳирлол Неҳру (1972) * ҷойизаи байналмилалии ба номи Ҷамол Абдулносир (1973). * ду ордени Ленин (1951, 1972), * ду ордени Байрақи Сурхи Меҳнат (1940, 1958), * ордени «Нишони Фахрӣ» (1937), * ордени Ситораи Гарибалди (Италия, 1954), * ордени Анвар Содот (ҶМА, 1973), * ва Ифтихорномаи Фахрии Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикстон сарфароз гардидааст. == Пайвандҳо == * [http://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%88%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8,_%D0%9C%D1%83%D1%85%D1%82%D0%B0%D1%80_%D0%90%D1%88%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 Аз Википедияи русӣ Ашрафи, Мухтар] == Адабиёт == * Народные артисты СССР. В 2-х тт. / Авторы-составители М. В. Музалевский и В. Л. Иванов. — М.: РИЦ «Кавалер», 2007. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони халқии ИҶШС]] [[Гурӯҳ:Барандагони Ҷоизаи давлатии ИҶШС]] [[Гурӯҳ:Оҳангсозони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ]] [[Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи оҳангсозони Тоҷикистон]] h7kaa2znpadkqcpyhdd2z573iqn6m4i 0 58730 1486297 1303252 2026-09-07T04:59:12Z Шухрат Саъдиев 5132 1486297 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = |номи аслӣ = |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = 17.04.1923 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Тошканд}} |таърихи даргузашт =20.08.2010 |шаҳрвандӣ = |маҳалли даргузашт = {{МаҳаллиМарг|}} |фазои илмӣ = [[таърих]] |ҷойҳои кор = Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии ба номи Дониши [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]], Институти Шарқшиносии Академияи илмҳои ИҶШС (АИ Россия, 1973-2010) |дараҷаи илмӣ = {{Дараҷаи илмӣ|доктор|илмҳои шарқшиносӣ}} |унвонҳои илмӣ = {{Унвонҳои илмӣ||0}} |алма-матер = Донишгоҳи давлатии омӯзгории Москва |роҳбари илмӣ = |шогирдони маъруф = |маъруф ба = |ҷоизаҳо = |имзо = |бари имзо = |сайт = |викитека = |викианбор = }} '''Борис Анатолевич Литвинский''' ([[17 апрел]]и [[1923]] — [[20 август]] и [[2010]]) — муаррих, мухақиқи Тоҷикистон ва Осиёи Маркази, доктори илми таърих (1970), академики [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]] (1985), узви вобастаи [[Академияи илмҳои Тоҷикистон]] (1978). Арбоби шоистаи илми ҶШС Тоҷикистон ([[1983]]).<ref>Сад арбоби маъруфи давлатию сиёсии тоҷик. «Рӯзгор» http://ruzgor.tj/sad-fardi-ma-ruf/10724-10-sad-fardi-maruf-2014.html {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160304172703/http://ruzgor.tj/sad-fardi-ma-ruf/10724-10-sad-fardi-maruf-2014.html |date=2016-03-04 }}</ref><ref>[https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9B%D0%B8%D1%82%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9,_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87 Борис Анатолевич Литвинский ]</ref> == Зиндагинома == Донишгоҳи давлатии омӯзгории Москваро хатм кардааст (1946), ихтисос — «таърих, бостоншиносӣ», Муовини директори ИТИ санъатшиносии Тошкент (1949—1951), мудири бахши бостоншиносӣ ва сиккашиносии Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии ба номи Дониши [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]] (1951—1971), ходими калони илмӣ, мудири бахшҳои муносибатҳои таърихӣ ва фарҳангии Шарқи шӯравӣ ва хориҷӣ (1971—1973), даврони қадим ва асрҳои миёнаи Институти Шарқшиносии Академияи илмҳои ИҶШС (АИ Россия, 1973—2010), ҳамзамон сардори Экспедитсияи бостоншиносии Тоҷикистони Ҷанубии Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии ба номи Дониши [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]] (1973—1991). Самтҳои асосии фаъолияти илмӣ: таърих, бостоншиносӣ, таърихи фарҳанг. == Ҷоизаҳо == * Бо ордени «Шараф», * Ситораи Сурх, * Ифтихорномаи Раёсати Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон сарфароз гардидааст. * Арбоби шоистаи илми ҶШС Тоҷикистон ([[1983]]). * Ба дарёфти Ҷоизаи байналмилалии Р.Гиршмани Академияи катибаҳо ва каломи бадеъ (Франсия) ноил гаштааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон. Ҳайати шахсӣ. — Душанбе: Дониш, 2011. — 216 с. {{Зиндагинома-хурд}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Шарқшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Таърихшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Академикҳои АИ Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон]] jjl5xcaboda5qct28b5fvy5ifh8a9zx 1486300 1486297 2026-09-07T05:05:57Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Адабиёт */ гурӯҳбандӣ 1486300 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = |номи аслӣ = |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = 17.04.1923 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Тошканд}} |таърихи даргузашт =20.08.2010 |шаҳрвандӣ = |маҳалли даргузашт = {{МаҳаллиМарг|}} |фазои илмӣ = [[таърих]] |ҷойҳои кор = Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии ба номи Дониши [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]], Институти Шарқшиносии Академияи илмҳои ИҶШС (АИ Россия, 1973-2010) |дараҷаи илмӣ = {{Дараҷаи илмӣ|доктор|илмҳои шарқшиносӣ}} |унвонҳои илмӣ = {{Унвонҳои илмӣ||0}} |алма-матер = Донишгоҳи давлатии омӯзгории Москва |роҳбари илмӣ = |шогирдони маъруф = |маъруф ба = |ҷоизаҳо = |имзо = |бари имзо = |сайт = |викитека = |викианбор = }} '''Борис Анатолевич Литвинский''' ([[17 апрел]]и [[1923]] — [[20 август]] и [[2010]]) — муаррих, мухақиқи Тоҷикистон ва Осиёи Маркази, доктори илми таърих (1970), академики [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]] (1985), узви вобастаи [[Академияи илмҳои Тоҷикистон]] (1978). Арбоби шоистаи илми ҶШС Тоҷикистон ([[1983]]).<ref>Сад арбоби маъруфи давлатию сиёсии тоҷик. «Рӯзгор» http://ruzgor.tj/sad-fardi-ma-ruf/10724-10-sad-fardi-maruf-2014.html {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160304172703/http://ruzgor.tj/sad-fardi-ma-ruf/10724-10-sad-fardi-maruf-2014.html |date=2016-03-04 }}</ref><ref>[https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9B%D0%B8%D1%82%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9,_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87 Борис Анатолевич Литвинский ]</ref> == Зиндагинома == Донишгоҳи давлатии омӯзгории Москваро хатм кардааст (1946), ихтисос — «таърих, бостоншиносӣ», Муовини директори ИТИ санъатшиносии Тошкент (1949—1951), мудири бахши бостоншиносӣ ва сиккашиносии Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии ба номи Дониши [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]] (1951—1971), ходими калони илмӣ, мудири бахшҳои муносибатҳои таърихӣ ва фарҳангии Шарқи шӯравӣ ва хориҷӣ (1971—1973), даврони қадим ва асрҳои миёнаи Институти Шарқшиносии Академияи илмҳои ИҶШС (АИ Россия, 1973—2010), ҳамзамон сардори Экспедитсияи бостоншиносии Тоҷикистони Ҷанубии Институти таърих, бостоншиносӣ ва мардумшиносии ба номи Дониши [[Академияи илмҳои Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]] (1973—1991). Самтҳои асосии фаъолияти илмӣ: таърих, бостоншиносӣ, таърихи фарҳанг. == Ҷоизаҳо == * Бо ордени «Шараф», * Ситораи Сурх, * Ифтихорномаи Раёсати Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон сарфароз гардидааст. * Арбоби шоистаи илми ҶШС Тоҷикистон ([[1983]]). * Ба дарёфти Ҷоизаи байналмилалии Р.Гиршмани Академияи катибаҳо ва каломи бадеъ (Франсия) ноил гаштааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон. Ҳайати шахсӣ. — Душанбе: Дониш, 2011. — 216 с. [[Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Тошканд]] [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Шарқшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Таърихшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Академикҳои АИ Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон]] ghvrzdtxsq9yojysfognjbr39ell5e6 0 72195 1486321 1471738 2026-09-07T11:12:04Z VASHGIRD 8035 1486321 wikitext text/x-wiki {{Мусиқидон |ном = Алишер Латифзода |номи аслӣ = Алишер Ҷӯраевич Латифзода |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = 02.06.1962 |зодгоҳ = [[Душанбе]], [[ҶШС Тоҷикистон]] |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |кишвар = {{Парчамбандӣ|ИМА}}<br>{{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}<br>{{Парчамбандӣ|ИҶШС}} |касб = [[оҳангсоз]] (композитор) |солҳои фаъолият = |абзорҳо = |жанрҳо = мусиқии симфонӣ, камеравӣ, эстрадӣ ва ғ. |тахаллусҳо = |дастаҳо = |ҷоизаҳо = }} '''Алишер Ҷӯраевич Латифзода''' (зод. [[2 июн]]и [[1962]], [[Душанбе]]) — [[оҳангсоз]]и тоҷик. Узви Ассотсиатсияи миллии оҳангсозони [[ИМА]] (ASCAP), Иттифоқи оҳангсозони [[Русия]] ва [[Ӯзбекистон]]. Узви Академияи байналхалқии шоҳии Созмони Милали Муттаҳид<ref>{{Cite news|title=International Royal Academy of the United Nations|url=https://www.royalacademyun.org/executive-board/|work=|date=20:00, 07 07, 2024|author=A.Soklnsky}}</ref>. Осораш дар 37 мамлакат ба тамошобинон пешкаш шудааст. == Зиндагинома == Алишер Латифзода 2 июни соли 1962 дар шаҳри [[Душанбе]] таваллуд шудааст. Соли 1980 мактаби миёнаи махсуси мусиқии ҷумҳуриявиро дар синфи скрипка ва композитсия хатм намуд. Ҳамон сол ба Консерваторияи давлатии Маскав ба номи П. И. Чайковский дохил шуда, зери роҳбарии профессор А. И. Пирумов (композитсия ва полифония) таҳсил кард. Соли 1985 пас аз хатми Консерватория ба Иттифоқи оҳангсозони ИҶШС қабул гардид. Соли 1983 дипломанти Озмуни умумииттифоқии оҳангсозон шуд. Алишер Латифзода ҳангоми таҳсил дар жанрҳои гуногун асарҳо эҷод кард, аз ҷумла: «Сюита барои квартети торӣ», «Албоми бачагона» барои фортепиано ва кантатаи «Мо зери ситораҳои хушбахт таваллуд шудаем» бар ашъори шоирони тоҷик. Пас аз бозгашт ба Тоҷикистон ӯ ду асари бузург — Симфония барои оркестри торӣ ва мусиқии консертӣ барои ду фортепианоро эҷод намуд. Аз соли 1993 то 2003 дар шаҳри [[Тошканд]] кору зиндагӣ кардааст. Аз сентябри соли 2003 то апрели 2004 бо даъвати роҳбарияти Консерваторияи миллии Қазоқистон ба номи Қурманғозӣ дар кафедраи композитсия ва дирижёрӣ фаъолият бурдааст. Аз соли 2006 инҷониб дар ИМА зиндагӣ мекунад. А. Латифзода пайваста бо навозандагон, дирижёрон ва дастаҳои мусиқии кишварҳои гуногун ҳамкорӣ мекунад. Ӯ мусиқиро дар жанру сабкҳои гуногун, аз ҷумла бо сабки синтезии «Шарқ-Ғарб-Ҷаз ва Классика» эҷод менамояд. Яке аз мавзӯъҳои муҳим дар эҷодиёти ӯ ба ҳам наздик сохтани пайравони мазҳабҳои гуногун мебошад (асарҳои «Трио Крест и Полумесяц», «Апокалипсис», «Толеранс»). Ному насаби ӯ соли 2006 ба китоби «Who is Who in Asia» ва соли 2007 ба китоби «Who is Who America» ворид карда шудааст. == Осор == === Опера ва балет === * «SiICK-SUCK» — мюзикл-памфлет дар 10 қисм (ба забони русӣ, 2024). * «Қиёмат» — опера дар 3 қисм ва 6 намоиш (ба забони тоҷикӣ, 2022). * «Савитри» — нано-опера дар 5 қисм (ба забони англисӣ, 2020). * «Фаввораи ашк» — балет-оратория (ба забони туркӣ, 2018). * «Китоби Дарвеш» — лоиҳаи мусиқӣ дар 6 қисм (2003). === Мусиқии симфонӣ ва эстрадӣ-симфонӣ === * «Болҳои фариштаҳо» — насби мусиқӣ барои 35 кишвар (2020). * «Истиқлол 30» — барои хор, оркестри симфонӣ ва созҳои халқӣ (2017). * «Толеранс» — барои оркестри симфонӣ ва лентаи магнитӣ (2002). * Консерти № 1 барои фортепиано ва оркестр (1989). * «Баҳориёт» — барои оркестри калони симфонӣ (1989). * Консерти «Наво» — барои алт ва оркестри симфонӣ (1988). * «Американец в Ташкенте» — регтайм барои биг-бэнд ва оркестри симфонӣ (1988). * «Тоҳир ва Зӯҳро» — достон барои оркестри камеравӣ (1982/1987). === Мусиқии камеравӣ-созӣ ва вокалӣ === А. Латифзода даҳҳо асари камеравӣ-созӣ, аз ҷумла сюитаҳо, сонатаҳо ва миниатюраҳо барои асбобҳои гуногун эҷод кардааст. Инчунин ӯ муаллифи кантатаҳо, хорҳо ва қариб 200 суруд ва такмили оҳангҳои халқии миллатҳои гуногун мебошад. Ӯ барои намоишномаҳои театрии Тоҷикистон, Ӯзбекистон ва Қирғизистон мусиқӣ навиштааст<ref>Композиторон ва мусиқишиносони Тоҷикистон. — Душанбе, 2011, — c. 88-92</ref>. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.asiaplustj.info/ru/news/life/person/20220602/alisheru-latif-zade-60-let-on-rasskazal-o-novih-rabotah-i-ostavil-pismo-potomkam Алишер Латифзода. Asia-Plus.] * [https://prabook.com/web/alisher.latif-zade/181892 Alisher Latif-Zade. UK Enciclopedy.] * [https://www.youtube.com/channel/UCbJ-r7iAxhLMTYUcYRdgLeA Alisher Latif-Zade дар YouTube] {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Зодагони Душанбе]] [[Гурӯҳ:Зодагони 1962]] [[Гурӯҳ:Оҳангсозони Тоҷикистон]] 1m5zir0c3wg2ltliy65qogi9hpekwo8 0 140756 1486299 1477590 2026-09-07T05:05:07Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1486299 wikitext text/x-wiki {{Ҳамномҳо|Неъматулло (Ҳамном)| Неъматулло}} {{Ҳамнасабҳо |Юлдошев (Ҳамнасаб)|Юлдошев}} {{Ходими давлатӣ | Ном = Неъматулло Тулқинович Юлдошев | номи аслӣ = {{lang-uz|Nig‘matilla To‘lqinovich Yo‘ldoshev}}<ref>[http://minjustuz.ru/uz/gcontent.scm_groupId=4138&sectionId=4164&contentId=36946.html Юлдашев Н.Т.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210515124420/http://minjustuz.ru/uz/gcontent.scm_groupId%3D4138%26sectionId%3D4164%26contentId%3D36946.html |date=2021-05-15 }} (узб.)</ref> | акс = | бар = 200px |вазифа = Раиси Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Ӯзбекистон. | парчам = Flag_of_Uzbekistan.svg | тартиб = 1 | аввалдавр = [[22 январ]]и [[соли 2015]] | охирдавр = | пешгузашта = Илгизар Собиров | ҷонишин = | президент = [[Ислом Каримов]]<br>[[Шавкат Мирзиёев]] (и.м.в.) | вазифа_2 = [[Президенти Ӯзбекистон|Иҷрокунандаи вазифаи Президенти Ӯзбекистон]] | парчам_2 = Flag of Uzbekistan.svg | парчам2_2 = Emblem of Uzbekistan.svg | аввалдавр_2 = [[2 сентябр|2]] | охирдавр_2 = [[8 сентябр]]и [[соли 2016]] | пешгузашта_2 = [[Ислом Каримов]] | ҷонишин_2 = [[Шавкат Мирзиёев]] (и.в.) | вазифа_3 = Вазири адлияи Ҷумҳурии Ӯзбекистон | парчам_3 = Flag_of_Uzbekistan.svg | тартиб_3 = 3 | авввалдавр_3 = [[21 июн]]и [[соли 2011]] | охирдавр_3 = [[26 январ]]и [[соли 2015]] | пешгузашта_3 = Равшан Муҳитдинов<ref>[https://www.gazeta.uz/2011/06/24/mj/ Министром юстиции стал Нигматилла Юлдашев]</ref> | ҷонишин_3 = [[Музраф Икромов]]<ref>{{Cite web |url=http://www.minjust.uz/ru/about/biography/ |title=Министр юстиции Республики Узбекистан |accessdate=2016-09-07 |archivedate=2016-03-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160317080238/http://www.minjust.uz/ru/about/biography/ }}</ref> | президент_3 = [[Ислом Каримов]] | маълумот = [[Донишгоҳи давлатии Тошканд]] | касб = [[ҳуқуқшинос]], [[Вакили Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Ӯзбекистон|вакил]] | ҳизб = [[Ҳизби демократии Ӯзбекистон «Миллий Тикланиш»]]<ref>{{Cite web |url=http://mt.uz/ru/component/content/category/165-chleny-partii-v-senate-olij-mazhlisa.html |title=Члены партии «Миллий Тикланиш» в Сенате |accessdate=2016-09-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170105091618/http://mt.uz/ru/component/content/category/165-chleny-partii-v-senate-olij-mazhlisa.html |archivedate=2017-01-05 }}</ref> | таърихи таваллуд = 5.11.1962 | зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Тошканд}}, [[ҶШС Ӯзбекистон]], [[ИҶШС]] | рутба = Мушовири давлатии адлия 3-юм синф |солҳои хизмат = |мансубият = {{USSR}} → {{UZB}} }} '''Неъматулло Юлдошев''' ({{Lang-uz|Nig‘matilla To‘lqinovich Yo‘ldoshev}} Неъматулло Тулқинович Юлдошев; ({{ВД-Дебоча}}) — [[Ходими давлатӣ|ходими давлатии]] Ӯзбекистон, иҷрокунандаи вазифаи Президенти Ӯзбекистон аз [[2 сентябр]]и [[соли 2016]]<ref>[https://rg.ru/2016/09/02/putin-nazval-smert-karimova-tiazheloj-utratoj-dlia-naroda-uzbekistana.html Путин назвал смерть Каримова тяжёлой утратой для народа Узбекистана]</ref>. [[Вакили Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Ӯзбекистон|вакил]] (2015), раиси Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Ӯзбекистон. == Зиндагинома == Неъматулло Юлдошев [[5 ноябр]]и [[соли 1962]] дар [[Тошканд]] таваллуд шудааст. Факултети ҳуқуқшиносии Донишгоҳи давлатии Тошкандро хатм кардааст. Дар вақтҳои гуногун дар вазифаҳои муфаттиши калони прокуратураи [[Олмалиқ]] (1987—1991); муфаттиши прокуратураи ноҳияи Юнусободи Тошканд (1991—1993); муфаттиши калони прокуратураи [[Тошканд]] (1993—1994); прокурори раёсати Прокуратураи Генералии Ӯзбекистон (1994—1999); сардори шуъбаи сарраёсати тафтишотии Прокуратураи генералӣ (1999—2000); сардори Нозироти таъмини амнияти дохилии прокуратураи генералӣ (2000—2003); нозири пешбари хадамоти Мушовараи давлатии Президент оид ба ҳамоҳангсозии фаъолияти мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва назораткунанда (2003—2006); сардори Департаменти мубориза бар зидди ҷиноятҳои вобаста ба андоз, асъор ва қонунигардонии даромадҳои бо роҳи ҷиноӣ бадастомадаи Прокуратураи Генералӣ (2006—2008); муовини прокурори Генералӣ (2008—2011)<ref>{{Cite web |url=http://minjustuz.ru/ru/gcontent.scm_groupId%3D3430%26sectionId%3D4096%26contentId%3D36957.html |title=Юлдашев Нигматилла Тулкинович |accessdate=2016-09-07 |archivedate=2021-07-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210727145011/http://minjustuz.ru/ru/gcontent.scm_groupId%3D3430%26sectionId%3D4096%26contentId%3D36957.html }}</ref>; Вазири адлияи Ӯзбекистон (2011<ref>{{Cite web |url=http://news.uzreport.uz/news_2_r_128567.html |title=Председателем Сената Олий Мажлиса избран Нигматилла Юлдашев |accessdate=2016-09-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160817211615/http://news.uzreport.uz/news_2_r_128567.html |archivedate=2016-08-17 }}</ref> — 2015<ref>{{Cite web |url=http://www.lex.uz/getwordfile/2625049 |title=Указ об освобождении от должности |accessdate=2016-09-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160807155240/http://www.lex.uz/getwordfile/2625049 |archivedate=2016-08-07 }}</ref>). Моҳи 20 январи соли 2015 бо фармони [[Ислом Каримов]] вакили [[Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Ӯзбекистон]] таъйин шуда<ref>[http://www.senat.gov.uz/uz/senator/1.html Senat a‘zolari] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160818133742/http://www.senat.gov.uz/uz/senator/1.html |date=2016-08-18 }} (узб.)</ref>, 22 январи соли 2015 бо тариқи овоздиҳии пинҳонӣ раиси [[Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Ӯзбекистон]] интихоб гардид<ref>{{Cite web |url=http://www.press-service.uz/ru/news/5081/ |title=Состоялось первое заседание Сената Олий Мажлиса |accessdate=2016-09-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160909172712/http://www.press-service.uz/ru/news/5081 |archivedate=2016-09-09 }}</ref>. Пас аз марги [[Ислом Каримов]] аз 2 сентябри соли 2016 тибқи моддаи 96 Конститутсия иҷрокунандаи вазифаи президенти Ӯзбекистон буд.<ref>{{Cite web |url=https://regnum.ru/news/polit/2174450.html |title=ВРИО президента Узбекистана будет назначен Нигматулла Юлдашев — ИА REGNUM |accessdate=2016-09-07 |archivedate=2022-09-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220927050214/https://regnum.ru/news/polit/2174450.html }}</ref>. 8 сентябри соли 2016 дар ҷаласаи якҷояи ҳарду палатаи парлумони Ӯзбекистон дар бораи истеъфои хеш ба манфиати [[Шавкат Мирзиёев]] изҳор дошт. <ref>{{Cite web |url=http://www.fergananews.com/news.php?id=25300 |title=Узбекистан: Временно исполняющим обязанности президента назначен Шавкат Мирзиёев |access-date=2016-09-08 |archive-date=2016-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161113014644/http://www.fergananews.com/news.php?id=25300 |deadlink=no }}</ref>. Юлдошев қарори барканории ваколатҳои конститутсионии иҷрокунандаи вазифаи президентро бо набудани таҷрибаи кофӣ дар идоракунии давлат шарҳ дод. <ref>{{Cite web |url=http://www.newsru.com/world/08sep2016/uzbekistan.html |title=NEWSru.com :: Премьер Узбекистана стал новым руководителем республики |access-date=2016-09-08 |archive-date=2016-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161202001153/http://www.newsru.com/world/08sep2016/uzbekistan.html |deadlink=no }}</ref>. 20 июни соли 2019 бо фармони президент прокурори Генералии Ҷумҳурии Ӯзбекистон таъин шуд. == Эзоҳ == {{эзоҳ|2}} {{Президентҳои Ӯзбекистон}} [[Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Тошканд]] [[Гурӯҳ:Ҳуқуқшиносон аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Ҳуқуқшиносони Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Ӯзбекистон]] e42l39a9jkizfv8h7jcu56xayzztlgb 0 141298 1486304 1420136 2026-09-07T05:14:32Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1486304 wikitext text/x-wiki '''Доктори илм''' — [[дараҷаи илмӣ]], дуюмин дараҷаи олӣ (баъди [[номзади илм]]) дар [[Иттиҳоди Шӯравӣ|ИҶШС]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], [[Русия]], инчунин дар як қатор кишварҳои [[Иттиҳоди давлатҳои муштаракулманофеъ|ИДМ]] ва дар баъзе собиқ малакатҳои шуравӣ. == Таърих == Бори аввал [[соли 1130]] дар Донишгоҳи Болонияи Италия, сипас [[соли 1231]] дар Донишгоҳи Париж дода шудааст. Дар Русия соли 1819 расм гашт<ref>Донишгоҳи давлатии тибии Тоҷикистон. Энсиклопедия. — Душанбе: СИ ЭМТ, 2009. – саҳ. 299</ref>. == Соҳаҳои илм == {| class="wikitable collapsible collapsed" !Рӯйхати дараҷаҳои докторӣ аз рӯи соҳаҳои илм ва ихтисораҳои расмии онҳо  |- |width=50%|{{columns-list|2| * Доктори [[меъморӣ|илмҳои меъморӣ]] (д-р меъморӣ) * Доктори [[биология|илмҳои илмҳои биология]] (д-р биол.) * Доктори [[ветеринария|илмҳои ветеринария]] (д-р бойторӣ) * Доктори [[военнаяа|илмҳои ҳарбӣ]] (д. воен. н.) * Доктори [[география|илмҳои география]] (д-р геогр.) * Доктори [[геология|илмҳои геолого]]-[[минералогия]] (д-р геол.-минерал.) * Доктори [[санъатшиносӣ|илмҳои санъатшиносӣ]] (д-р санъатшиносӣ) * Доктори [[таърих|илмҳои таърих]] (д-р таъ.) * Доктори [[фарҳангшиносӣ|илмҳои фарҳангшиносӣ]] (д-р фарҳангшиносӣ) * Доктори [[тиб|илмҳои тиб]] (д-р тиб.) * Доктори [[педагогика|илмҳои педагогика]] (д-р пед.) * Доктори [[сиёсатшиносӣ|илмҳои сиёсатшиносӣ]] (д-р сиёс.) * Доктори [[психология|илмҳои психология]] (д-р психол.) * Доктори [[хоҷагии қишлоқ|илмҳои хоҷагии қишлоқ]] (д-р х.-қ.) * Доктори [[ҷомеашиносӣ|илмҳои ҷомеашиносӣ]] (д-р ҷомеа.) * Доктори [[техникӣ|илмҳои техникӣ]] (д-р техн.) * Доктори [[фармасевтика|илмҳои фармасевтика]] (д-р фарм.) * Доктори [[физика|илмҳои физика]]-[[математика]] (д-р физ.-мат.) * Доктори [[филология|илмҳои филология]] (д-р филол.) * [[Доктори фалсафа]] (д-р фалс.) * Доктори [[кимиё|илмҳои кимиё]] (д-р ким.) * Доктори [[иқтисод (илм)|илмҳои иқтисод]] (д-р иқтис.) * Доктори [[ҳуқуқшиносӣ|илмҳои ҳуқуқ]] (д-р ҳуқуқ)}} |} == Нигаред низ == * [[:Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] == Эзоҳ == {{эзоҳ|2}} == Адабиёт == * Доктор наук / М. Н. Волков // Дебитор — Евкалипт. — М. : Советская энциклопедия, 1972. — ([[Большая советская энциклопедия#.D0.A2.D1.80.D0.B5.D1.82.D1.8C.D0.B5.D0.B8.D0.B7.D0.B4.D0.B0.D0.BD.D0.B8.D0.B5|Большая советская энциклопедия]] : [в 30 т.] / гл. ред. [[Прохоров, Александр Михайлович|А. М. Прохоров]] ; 1969—1978, т. 8). * Приказ [[Министерство науки и технологий Российской Федерации|Миннауки России]] № 145, от 31 августа [[1998 год]]а. == Пайвандҳо == * [http://vak.ed.gov.ru/ru/docs/ Ҳуҷҷатҳои меъёрӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131229144829/http://vak.ed.gov.ru/ru/docs/ |date=2013-12-29 }} дар сайти ВАК Минобрнауки Русия {{Унвон ва дараҷаи илмӣ}} [[Гурӯҳ:Унвон ва дараҷаи илмӣ]] [[Гурӯҳ:Докторони илм]] [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] as4sgu3g4uiej2blirapda2pp3ntqfm 0 149804 1486296 1276252 2026-09-07T04:55:37Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1486296 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = Владимир Абулҳаев |номи аслӣ = Абулҳаев Владимир Ҷалолович |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = 12.8.1948 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Панҷакент|шаҳри Панҷакент}} |таърихи даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{парчамбандӣ|Тоҷикистон}} |маҳалли даргузашт = |фазои илмӣ = кимиё |ҷойҳои кор = |дараҷаи илмӣ = {{Дараҷаи илмӣ|доктор|илмҳои кимиё}} |унвонҳои илмӣ = {{Унвонҳои илмӣ||0}} |алма-матер = |роҳбари илмӣ = |шогирдони маъруф = |маъруф ба = |мукофоту ҷоизаҳо = |имзо = |бари имзо = |сайт = |викитека = |викианбор = }} '''Владимир Абулҳаев''' (''Абулҳаев Владимир Ҷалолович''; тав. [[12 август]]и [[1948]], [[Панҷакент]]) — [[кимиё]]дон, [[доктори илм]]ҳои кимиё ([[Соли 1996|1996]]), [[профессор]] ([[Соли 2008|2008]]), академики Академияи [[Ню-Йорк]] ([[Соли 1977|1977]]). == Зиндагинома == Хатмкардаи Донишкадаи политехникии Киев ([[Соли 1972|1972]]). Фаъолияти кориаш соли 1973 дар [[Сарредаксияи илмии ЭСТ]] оғоз гардидааст. Муҳандиси Институти сохтмони зилзилабардор ва сейсмологияи [[ҶШС Тоҷикистон|АИ ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]] – [[1974]]). Аз соли 1974 дар Институти химияи АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият дошта, аз ходими хурди илмӣ то ба дараҷаи муовини директор оид ба илм расидааст. Дар [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи Муҳаммад Осимӣ|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон]] низ ба донишҷӯён дарс мегӯяд. Перомуни технологияи истеҳсолоти металлургӣ, синтези пайвастҳои нави дорои хосиятҳои нимноқилӣ ва магнитӣ, назарияи ҷараёнҳои гидрометаллургӣ, металлҳои ранга тадқиқот анҷом додааст. Муаллифи 180 асари илмӣ ва 10 ихтироъ мебошад. Таҳти роҳбарии ӯ 5 нафар рисолаи номзадӣ дифоъ намудаанд. == Осор == *Методические указания к выполнению лабораторных работ по курсу «Металлургия цветных металлов», {{Душ.}}, 2002; *Рентгенофазовый анализ. Лабораторный практикум, {{Душ.}}, 2006; *Лабораторный практикум по курсу «Теория гидрометаллургических процессов», {{Душ.}}, 2006. == Адабиёт == * {{ЭМТ||1}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]] 0cmqgwnoa6ewyngiasx3fs0sac4zyto 0 206833 1486273 1395766 2026-09-06T14:44:44Z Zolfeqar Fatihzadeh 30846 /* */ 1486273 wikitext text/x-wiki {{МА |мақом = Деҳа |номи тоҷикӣ = Пете |номи аслӣ = |тасвир = |тавсифи тасвир = |тобеият = |кишвар = Тоҷикистон |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = |CoordAddon = |CoordScale = |шакли минтақа = Вилоят |минтақа = вилояти Суғд |минтақа дар ҷадвал = вилояти Суғд{{!}} Суғд |шакли ноҳия = Ноҳия |ноҳия = ноҳияи Айнӣ |ноҳия дар ҷадвал = ноҳияи Айнӣ {{!}} Айнӣ |шакли ҷомеа = Ҷамоат |ҷомеа = Деҳоти Фондарё |ҷомеа дар ҷадвал = |тақсимоти дохилӣ = 5 гузар (Хирман, Поз, Сари ниҳолҳо, Сари кӯча, Офтобрӯ |шакли роҳбарӣ = Раиси маҳалла |роҳбар = Ҳомидов Нурмуҳаммад |замони таъсис = асри XIX |аввалин номбарӣ = |номҳои пешина = |мақом аз = |забони расмӣ = тоҷикӣ |аҳолӣ = 517 |соли барӯйхатгирӣ = 2024 |зичӣ = |агломератсия = |ҳайати миллӣ = [[мардуми тоҷик|тоҷикон]] |ҳайати динӣ = [[мусулмон]]они [[ҳанафӣ|ҳанафимазҳаб]] |этнохороним = |вақти минтақавӣ = |DST = |коди телефон = +992 3479 |нишонаи почта = 735520 |нишонаҳои почта = |коди мошинҳо = TJ02 |шакли шиноса = |шиносаи ададӣ = |гурӯҳ дар Commons = |сайт = }} '''Пете''' — [[деҳа]] дар [[Ҷамоати деҳот|ҷамоати]] [[деҳоти Фондарё]]и [[ноҳияи Айнӣ]]. Аз Пете то маркази ҷамоат 5 км, то маркази ноҳия 20 км. Аҳолиаш 517 нафар ([[2024]]), тоҷикон. == Маориф == Дар деҳа мактаби таҳсилоти миёнаи умумии № 53 ба номи Самеъҷон Орипов фаъолият мебарад, ки зиёда аз 115 хонандагонро фаро мегирад == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2 {{Тоҷикистон-нопурра}} {{ноҳияи Айнӣ}} [[Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Айнӣ]] [[Гурӯҳ:Ҷамоати Фондарё]] oadedf8pcc9dhbavekhdiuabtl3aak6 14 208053 1486288 994330 2026-09-07T04:21:34Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои химия]] to [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]]: ивази ном 994330 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] nwsfy3rqhd0mqdau89rrl2ih8wvx17s 1486294 1486288 2026-09-07T04:43:02Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Докторони илм]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1486294 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] [[Гурӯҳ:Докторони илм]] dv6hib9gea1c65ah0lc5lbxtxi7g0hi 1486295 1486294 2026-09-07T04:47:51Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1486295 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] o6dx29sctobahn9w6pmkr88mfa48xl3 1486301 1486295 2026-09-07T05:09:27Z Шухрат Саъдиев 5132 1486301 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] nwsfy3rqhd0mqdau89rrl2ih8wvx17s 1486305 1486301 2026-09-07T05:17:14Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]] to [[Гурӯҳ:Докторони улуми кимиё]]: ивази ном 1486301 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] nwsfy3rqhd0mqdau89rrl2ih8wvx17s 0 208718 1486293 1274970 2026-09-07T04:41:09Z Шухрат Саъдиев 5132 1486293 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = Абдулхайр Бадалов |номи аслӣ = |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = 10.5.1949 |зодгоҳ = деҳаи [[Мадм]], {{Зодгоҳ|ноҳияи Айнӣ}} |таърихи даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}} |маҳалли даргузашт = {{МаҳаллиМарг|}} |фазои илмӣ = [[кимиё]] |ҷойҳои кор = |дараҷаи илмӣ = {{Дараҷаи илмӣ|доктор|илмҳои кимиё}} |унвонҳои илмӣ = {{Унвонҳои илмӣ||0}} |алма-матер = Институти кимиёи технологии Маскав (1970) |роҳбари илмӣ = |шогирдони маъруф = |маъруф ба = |мукофоту ҷоизаҳо = |имзо = |бари имзо = |сайт = |викитека = |викианбор = }} '''Абдулхайр Бадалов''' (тав. [[10 май]]и [[1949]], деҳаи [[Мадм]], [[ноҳияи Айнӣ]]) — кимиёшинос, доктори илмҳои химия (1993), профессор. (1995). == Зиндагинома == Хатмкардаи Институти кимиёи технологии Маскав (1970). Ассистент, муаллими калон ва дотсенти ИПТ (1970–92), мудири кафедраи кимиёи умумӣ ва ғайриорганикӣ (1992–2003), ноиби ректор оид ба корҳои илмӣ (2003–06), декани факултети кимиёи технологӣ ва металлургияи ДТТ ба номи М. Осимӣ (аз соли 2007). == Фаъолияти илмӣ == Абдулхайр Бадалов оид ба кимиё ва термодинамикаи кимиёӣ таҳқиқот анҷом додааст. Доир ба тавсифи термодинамикии пайвастҳои кимиёӣ, аз ҷумла тақр. 100 пайвасти гидридӣ, маълумоти иловагӣ ба даст овардааст, қонуниятҳои тағйири пайвастҳои гидридӣ ва гидрофторидӣ (мас., галогенидҳо, онидҳо, нитридҳо, борогидридҳо, лантаноидҳо), хусусиятҳои термикии зиёда аз 200 интерметаллидҳои системаи алюминий-лантаноидҳоро муайян намудааст. Муаллифи 2 монография, 10 дастури таълимӣ барои донишҷӯён ва мақолаҳои зиёди илмӣ. == Осор == * Физико-химические свойства простых и комплексных гидридов элементов I А, II А групп и редкоземельных металлов. Д., 1994; * Теплофизические и термодинамические свойства водных растворов гидрозина и фенилгидрозина. Д., 2007; * Ҳазору як мисолу масъалаҳои санҷиш аз химия. Д., 2010. == Адабиёт == * {{ЭМТ|Бадалов Абдулхайр|2}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]] nau7icfu6v0my20i6gyfood5rd00x82 0 292899 1486274 1486268 2026-09-06T16:34:35Z Jaloliddin Madaminov 14413 /* */ 1486274 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} '''Ёқути кабуд''', '''нилам''' ({{lang-en|σάπφειρος (sappheiros)}}) — санги қиматбаҳо, ки бо рангҳои гуногун вомехӯрад, навъе аз корунд ба шумор меравад. Дар минералогия истилоҳи «сапфир» танҳо ба корунди кабуд дахл дорад, дар ҳоле ки дар савдои ҷавоҳирот он ба сангҳои ҳарранга — ба истиснои сангҳои рангашон сурхи бунафшранг (ки онҳоро ёқут меноманд) — татбиқ мегардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{Ёдкард вики-форсӣ|Пайванд =https://en.wikipedia.org/wiki/Safair|Ном =Safair|Забон = Англисӣ|Мушоҳида= 6 октябри 2021}} {{Ширкати ҳавопаймоӣ-нопурра}} cl4wwt9qi1uq6d5p51a3zizrzuupnnw 1486275 1486274 2026-09-06T16:36:10Z Jaloliddin Madaminov 14413 Jaloliddin Madaminov moved page [[Сапфир]] to [[Ёқути кабуд]] 1486274 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} '''Ёқути кабуд''', '''нилам''' ({{lang-en|σάπφειρος (sappheiros)}}) — санги қиматбаҳо, ки бо рангҳои гуногун вомехӯрад, навъе аз корунд ба шумор меравад. Дар минералогия истилоҳи «сапфир» танҳо ба корунди кабуд дахл дорад, дар ҳоле ки дар савдои ҷавоҳирот он ба сангҳои ҳарранга — ба истиснои сангҳои рангашон сурхи бунафшранг (ки онҳоро ёқут меноманд) — татбиқ мегардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{Ёдкард вики-форсӣ|Пайванд =https://en.wikipedia.org/wiki/Safair|Ном =Safair|Забон = Англисӣ|Мушоҳида= 6 октябри 2021}} {{Ширкати ҳавопаймоӣ-нопурра}} cl4wwt9qi1uq6d5p51a3zizrzuupnnw 1486277 1486275 2026-09-06T16:56:28Z Jaloliddin Madaminov 14413 1486277 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} '''Ёқути кабуд''', '''нилам''' ё '''сапфир''' ({{lang-en|σάπφειρος (sappheiros)}}) — санги қиматбаҳо, ки бо рангҳои гуногун вомехӯрад, навъе аз корунд ба шумор меравад. Дар минералогия истилоҳи «сапфир» танҳо ба корунди кабуд дахл дорад, дар ҳоле ки дар савдои ҷавоҳирот он ба сангҳои ҳарранга — ба истиснои сангҳои рангашон сурхи бунафшранг (ки онҳоро ёқут меноманд) — татбиқ мегардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{Ёдкард вики-форсӣ|Пайванд =https://en.wikipedia.org/wiki/Safair|Ном =Safair|Забон = Англисӣ|Мушоҳида= 6 октябри 2021}} 13gbgl4odscoxd062aydlvbdxxqwclm 1486278 1486277 2026-09-06T16:57:17Z Jaloliddin Madaminov 14413 иловаи [[Гурӯҳ:Маъданҳо аз рӯи алифбо]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1486278 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} '''Ёқути кабуд''', '''нилам''' ё '''сапфир''' ({{lang-en|σάπφειρος (sappheiros)}}) — санги қиматбаҳо, ки бо рангҳои гуногун вомехӯрад, навъе аз корунд ба шумор меравад. Дар минералогия истилоҳи «сапфир» танҳо ба корунди кабуд дахл дорад, дар ҳоле ки дар савдои ҷавоҳирот он ба сангҳои ҳарранга — ба истиснои сангҳои рангашон сурхи бунафшранг (ки онҳоро ёқут меноманд) — татбиқ мегардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{Ёдкард вики-форсӣ|Пайванд =https://en.wikipedia.org/wiki/Safair|Ном =Safair|Забон = Англисӣ|Мушоҳида= 6 октябри 2021}} [[Гурӯҳ:Маъданҳо аз рӯи алифбо]] qaau2sb2yevfv79getxngd25673sfdy 1486279 1486278 2026-09-06T16:57:44Z Jaloliddin Madaminov 14413 /* */ 1486279 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} '''Ёқути кабуд''', '''нилам''' ё '''сапфир''' ({{lang-en|σάπφειρος (sappheiros)}}) — санги қиматбаҳо, ки бо рангҳои гуногун вомехӯрад, навъе аз корунд ба шумор меравад. Дар [[маъданшиносӣ]] истилоҳи «сапфир» танҳо ба корунди кабуд дахл дорад, дар ҳоле ки дар савдои ҷавоҳирот он ба сангҳои ҳарранга — ба истиснои сангҳои рангашон сурхи бунафшранг (ки онҳоро ёқут меноманд) — татбиқ мегардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{Ёдкард вики-форсӣ|Пайванд =https://en.wikipedia.org/wiki/Safair|Ном =Safair|Забон = Англисӣ|Мушоҳида= 6 октябри 2021}} [[Гурӯҳ:Маъданҳо аз рӯи алифбо]] k6hlip6vflcgpwkty1621pd9lnhessw 1486281 1486279 2026-09-06T17:36:43Z Jaloliddin Madaminov 14413 /* */ 1486281 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} '''Ёқути кабуд''', '''нилам''' ё '''сапфир''' ({{lang-en|σάπφειρος (sappheiros)}}) — [[сангҳои қиматбаҳо|санги қимматбаҳо]], ки бо рангҳои гуногун вомехӯрад, навъе аз корунд ба шумор меравад. Дар [[маъданшиносӣ]] истилоҳи «сапфир» танҳо ба корунди кабуд дахл дорад, дар ҳоле ки дар савдои ҷавоҳирот он ба сангҳои ҳарранга — ба истиснои сангҳои рангашон сурхи бунафшранг (ки онҳоро ёқут меноманд) — татбиқ мегардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{Ёдкард вики-форсӣ|Пайванд =https://en.wikipedia.org/wiki/Safair|Ном =Safair|Забон = Англисӣ|Мушоҳида= 6 октябри 2021}} [[Гурӯҳ:Маъданҳо аз рӯи алифбо]] 4eaealaxfbijmyxwfhiu7qrl3eq2c0e 828 301718 1486283 1443067 2026-09-07T02:40:20Z Too Classy for This World 56385 1486283 Scribunto text/plain local extra = {} extra.rail = { default = "Rail Sign.svg", CAN = { default = "Ontario M509.svg", QC = "Québec I-310.svg" }, CHL = "Chile IS-13b.svg", IDN = "Indonesia New Road Sign Info 5A2.png", JPN = "Japanese Road sign 125-C.svg", MEX = "MX road sign SIS-10.svg" } extra["light-rail"] = { default = "Light Rail Sign.svg", MEX = "MX road sign SIS-20.svg" } extra.bus = { default = "Bus Sign.svg", CAN = { default = "Ontario M506.svg", QC = "Québec I-315.svg" }, FRA = "France road sign C6.svg", HRV = "Croatia road sign C44.svg", HUN = "Hungary road sign E-039.svg", ITA = "Italian traffic sign - fermata autobus.svg", JPN = "Japanese Road sign 124-C.svg", MEX = "MX road sign SIS-19.svg", NOR = "Norwegian-road-sign-508.1.svg", URY = "Uruguay Road Sign I24.svg" } extra.ferry = { default = "Ferry Sign.svg", CAN = { default = "Ontario M508.svg", BC = "British Columbia G-050-5.svg" }, CHL = "Chile IS-14b.svg", FRA = "France road sign CE10.svg", HRV = "Croatia road sign C49.svg", ITA = "Italian traffic signs - auto su nave.svg", JPN = "Japan ferry sign.png" } extra.hospital = { default = "Hospital sign.svg", AUS = "Western Australia MR-SM-1.svg", AUT = "Hinweiszeichen 2.svg", CAN = { default = "Québec I-280-1.svg", ON = "Ontario M401.svg" }, CHE = "CH-Hinweissignal-Spital.svg", CHL = "Chile IS-1b.svg", CZE = "IJ02cr.jpg", ESP = "Spain traffic signal s23.svg", FRA = "France road sign ID3.svg", GBR = "UK traffic sign 827.2.svg", GRC = "Traffic Sign GR - KOK 2009 - P-22.svg", HUN = "Hungary road sign E-045.svg", IDN = "Indonesian Road Sign d9a.png", ISL = "Iceland road sign E01.12.svg", ITA = "Italian traffic signs - ospedale.svg", MEX = "MX road sign SIS-17.svg", POL = "Znak D-21.svg", RUS = "7.2 Russian road sign.svg", SVK = "Dopravná značka II5.svg", TUR = "Turkish road sign 84.jpg", UKR = "Ukraine road sign 6.2.gif", URY = "Uruguay Road Sign I16.svg" } extra.airport = { default = "Airport Sign.svg", AUS = "Western Australia MR-SM-11.svg", CAN = { default = "Ontario M502.svg", QC = "Québec I-300-1.svg " }, CHL = "Chile IS-11b.svg", GBR = "Aircraft Airport ecomo.svg", HRV = "Croatia road sign C47.svg", IDN = "Indonesia New Road Sign Info 5a4.png", MEX = "MX road sign SIS-1.svg", NOR = "Norwegian-road-sign-771.0.svg", TWN = "Legenda lotnisko.svg", UKR = "Ukraine road sign 5.65.png", URY = "Uruguay Road Sign I21.svg" } extra.NSB = { default = "MUTCD D6-4.svg" } return extra kvktcm7ljyiuk1a2i9lv3ethmb9xn35 0 322170 1486298 1460823 2026-09-07T05:04:08Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Пайвандҳо */ илова 1486298 wikitext text/x-wiki {{Футболбоз |ном = Абдуқодир Ҳусанов |ҷинс = м |номи пурра = Абдуқодир Ҳикматҷон оғлӣ Ҳусанов<br> ({{lang-uz|''Abduqodir Xikmatjon oʻgʻli Xusanov''}}) |лақаб = |тасвир = Lens - Torino FC (02-08-2023) 58.jpg |бар = 300px |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = 29.02.2004<ref>[https://www.mancity.com/players/abdukodir-khusanov Abdukodir Khusanov| Web Oficial | ManCity FC]</ref> |зодгоҳ = {{зодгоҳ|Тошканд}}, [[Ӯзбекистон]] |шаҳрвандӣ = {{Парчами Ӯзбекистон|20px}} [[Ӯзбекистон]] |қад = 186<ref>{{cite web|title=Abdukodir Khusanov|url=https://www.rclens.fr/fr/pros-abdukodir-khusanov|website=www.rclens.fr|accessdate=2025-01-10|lang=fr}}</ref> |вазн = 84 |мавқеъ = [[Ҳимоятгар (футбол)| Муҳофизи марказӣ]] |бошгоҳи кунунӣ = {{Парчами Англия|20px}} «[[Манчестер Сити]]» |шумора = 45 |бошгоҳҳои ҷавонон = {{маснад дар футбол |2020—2021|{{Парчами Ӯзбекистон|20px}} «[[Бунёдкор (бошгоҳи футбол)|Бунёдкор]]»| }} | бошгоҳҳо = {{маснад дар футбол |2022–2023|{{Парчами Белорус|20px}} «[[Энергетик-БГУ (бошгоҳи футбол)|Энергетик-БГУ]]»|35 (4) |2023—2025|{{Парчами Фаронса|20px}} «[[Ланс (бошгоҳи футбол)|Ланс]]»|24 (0) |2024|→ {{Парчами Фаронса|20px}} «Ланс B»|1 (0) |2025—{{Т. ҳ.}}|{{Парчами Англия|20px}} «[[Манчестер Сити]]»|6 (0)}} | мунтахаби миллӣ = {{маснад дар футбол |2020|{{Парчами Ӯзбекистон|20px}} Ӯзбекистон (то 17 сола)|2 (0) |2022|{{Парчами Ӯзбекистон|20px}} Ӯзбекистон (то 19 сола)|2 (0) |2022–2023|{{Парчами Ӯзбекистон|20px}} Ӯзбекистон (то 20 сола)|13 (0) |2023–2024|{{Парчами Ӯзбекистон|20px}} Ӯзбекистон (то 23 сола)|6 (0) |2024–{{Т. ҳ.}}|{{Парчами Ӯзбекистон|20px}} Ӯзбекистон (олимп.)|3 (0) |2023–{{Т. ҳ.}}|{{Парчами Ӯзбекистон|20px}} [[Мунтахаби миллии футболи Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]]|22 (0)}} | бошгоҳҳои мураббигарӣ = | медалҳо = {{турнир|[[Мусобиқоти қаҳрамонии футболи Осиёи Марказӣ]]}} {{медал|Нуқра|[[Мусобиқоти қаҳрамонии футболи Осиёи Марказӣ 2023|Тошканд/Бишкек 2023]]}} | ҷоиза = {{Ифтихори Ӯзбекистон}} | викианбор = Abdukodir Khusanov }} '''Абдуқоди́р Ҳуса́нов''' ({{lang-uz|''Abduqodir Xikmatjon oʻgʻli Xusanov''}}; [[29 феврал]]и [[2004]], [[Тошканд]], [[Ӯзбекистон]]) — футболбози [[Ӯзбекистон|ӯзбек]], ҳимоятгари марказии бошгоҳи «[[Манчестер Сити]]» ва [[Мунтахаби миллии футболи Ӯзбекистон|тими миллии Ӯзбекистон]]. Иштирокчии мусобиқаи футболи [[Бозиҳои олимпии тобистона 2024|Бозиҳои олимпии соли 2024]]. == Ҳаёти шахсӣ == Писари футболбози ӯзбек Ҳикмат Ҳошимов, ки дар [[Мунтахаби миллии футболи Ӯзбекистон|тими миллии Ӯзбекистон]] бозӣ мекард<ref>{{Cite web|url=https://www.sports.ru/tribuna/blogs/uzbekfootball/3175069.html|title=Главный узбекский талант близок к переходу в «Ланс». Кто такой Абдукодир Хусанов?|website=sports.ru|date=2023-07-11|lang=ru|accessdate=2023-07-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230712135606/https://www.sports.ru/tribuna/blogs/uzbekfootball/3175069.html|archivedate=2023-07-12}}</ref>. == Маснади бошгоҳӣ == === «Энергетик-БГУ» === Дастпарвари бошгоҳи «Бунёдкор»-и Ӯзбекистон. Моҳи марти соли 2022 ӯ ба Энергетик-БГУ<ref>{{Cite web|url=http://energetikbgu.by/2022/03/17/абдукадыр-хусанов-в-энергетике-бгу/|title=Абдукадыр Хусанов в «Энергетике»-БГУ|accessdate=2022-03-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220925143737/http://energetikbgu.by/2022/03/17/абдукадыр-хусанов-в-энергетике-бгу/|archivedate=2022-09-25}}</ref> гузашт. Футболбоз аввалин маротиба дар ҳайати даста 19 марти соли 2022 дар бозӣ бо Витебск баромад, ки худи бозигар дар ҳайати асосӣ буд ва тамоми бозӣ <ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2022/03/19/belarus/premier-league/fc-zvezda-bgu-minsk/fc-vitebsk/3752893/|title=Energetyk-BGU vs. Vitebsk|website=soccerway.com|date=2022-03-19|lang=en|accessdate=2022-03-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220322115232/https://int.soccerway.com/matches/2022/03/19/belarus/premier-league/fc-zvezda-bgu-minsk/fc-vitebsk/3752893/|archivedate=2022-03-22}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://football.by/news/162299.html|title=Высшая лига, 1 тур. "Энергетик-БГУ" выиграл у "Витебска"|accessdate=2022-03-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220326204326/https://football.by/news/162299.html|archivedate=2022-03-26}}</ref> буд. Вай голи аввалини худро 2 майи соли 2022 дар бозӣ бо «Неман Гродно» зад ва дар онҷо низ 2 партофт<ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2022/05/02/belarus/premier-league/fc-neman-grodno/fc-zvezda-bgu-minsk/3753308/|title=Neman Grodno vs. Energetyk-BGU|website=soccerway.com|date=2022-05-02|lang=en|accessdate=2022-05-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220503170347/https://int.soccerway.com/matches/2022/05/02/belarus/premier-league/fc-neman-grodno/fc-zvezda-bgu-minsk/3753308/|archivedate=2022-05-03}}</ref> кард. Дар бозии 29 майи соли 2022 бар зидди «Славия Мозир» футболбоз голи аввалини худро аз пеналтӣ зад<ref>{{Cite web|url=https://int.soccerway.com/matches/2022/05/29/belarus/premier-league/fc-zvezda-bgu-minsk/fc-slavia-mozyr/3753339/|title=Energetyk-BGU vs. Slavia|website=soccerway.com|date=2022-05-29|lang=en|accessdate=2022-05-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220530055258/https://int.soccerway.com/matches/2022/05/29/belarus/premier-league/fc-zvezda-bgu-minsk/fc-slavia-mozyr/3753339/|archivedate=2022-05-30}}</ref>. Дар моҳи августи соли 2022, футболбоз аз рӯи маълумоти Маркази байналмилалии тадқиқоти варзишӣ ба рӯйхати бозингарони умедбахши ҷаҳон дохил карда шуд<ref>{{Cite web|url=http://energetikbgu.by/2022/08/30/абдукодир-хусанов-в-списке-самых-перс/|title=Абдукодир Хусанов в списке самых перспективных игроков мира!|website=energetikbgu.by|date=2022-08-30|lang=ru|accessdate=2022-09-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220909095831/http://energetikbgu.by/2022/08/30/абдукодир-хусанов-в-списке-самых-перс/|archivedate=2022-09-09}}</ref>. Дар охири мавсим, ӯ барандаи медали нуқраи Лигаи Олӣ шуд<ref>{{Cite web|url=http://energetikbgu.by/2022/11/13/у-нас-серебро/|title=У нас серебро!|website=energetikbgu.by|date=2022-11-13|lang=ru|accessdate=2023-03-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230323070435/http://energetikbgu.by/2022/11/13/у-нас-серебро/|archivedate=2023-03-23}}</ref>. Ӯ ба ҳайати рамзии чемпионат <ref>{{Cite web|url=https://football.by/news/169448|title=Четверо из "Энергетика-БГУ", трое из БАТЭ, двое — чемпионы страны. Символическая сборная высшей лиги|website=football.by|date=2022-11-15|lang=ru|accessdate=2022-11-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221115132213/https://football.by/news/169448|archivedate=2022-11-15}}</ref> дохил карда шуд. === «Ланс» === === Манчестер Сити === Моҳи январи соли 2025 дар бораи музокироти бошгоҳи фаронсавии Ланс ва [[Манчестер Сити]]и Инглистон дар бораи гузариши футболбоз<ref name=":0">{{Cite web|url=https://football.by/news/196863|title="Манчестер Сити" начал переговоры с "Лансом" по трансферу экс-защитника "Энергетика-БГУ" Хусанова|website=football.by|date=2025-01-05|lang=ru}}</ref> хабар дода шуд. 20 январи соли 2025 ӯ ба дастаи инглисии «Манчестер Сити» гузашт ва то соли 2029 шартнома баст<ref>{{Cite web|url=https://m.bombardir.ru/news/759095-husanov-podpisal-kontrakt-s-manchester-siti|title=Хусанов подписал контракт с «Манчестер Сити» - Новости Футбола - BOMBARDIR|website=bombardir.ru|lang=ru|accessdate=2025-01-18}}</ref>. Маблағи трансфер 50 миллион евроро ба истиснои бонусҳо ташкил дод<ref>{{Cite web|url=https://www.championat.com/football/article-5858172-transfer-abdukodira-husanova-v-manchester-siti-podrobnosti-summa-statistika-sravnenie-s-zaschitnikami-siti-gvardiola.html|title=Трансфер Хусанова в «Сити» — не сумасшествие. Статистика и факты об узбекистанце удивляют|first=Александр|last=Мулянов|website=www.championat.com|lang=ru|accessdate=2025-01-18}}</ref>. Ҳусанов рақами 45-умро дар клуби Англия гирифт <ref>{{Cite web|url=https://www.soccer.ru/news/1398107/husanov-abdukodir-manchester-siti|title=Хусанов будет играть за Манчестер Сити под 45-м номером|website=Soccer.ru|date=2025-01-18|lang=ru|accessdate=2025-01-18}}</ref>. Ҳусанов бо кӯчидан ба Манчестер Сити аввалин футболбози ӯзбек дар таърихи бошгоҳ ва Лигбартари Инглистон гардид<ref>{{Cite web|url=https://www.sovsport.ru/football/articles/pervyj-uzbekistanecz-v-istorii-apl-man-siti-vylozhil-50-mln-za-parnya-iz-tashkenta-1|title=Первый узбекистанец в истории АПЛ. «Ман Сити» выложил € 50 млн за парня из Ташкента|website=Советский спорт|lang=ru|accessdate=2025-01-18}}</ref>. == Мунтахаби миллӣ == == Дастовардҳо == '''Дастаи мунтахаби Ӯзбекистон (то 20 сола)''' * Ғолиби [[Чемпионат Азии по футболу среди молодёжных команд до 20 лет|Чемпионати Осиё]]: [[Чемпионат Азии по футболу среди молодёжных команд до 20 лет 2023|2023]] '''Дастаи мунтахаби Ӯзбекистон (то 23 сола)''' * Барандаи медали нуқраи Чемпионати Осиё: [[Чемпионат Азии по футболу среди молодёжных команд 2024|2024]] '''Тими миллии Ӯзбекистон''' * Дорандаи медали нуқраи Ҷоми Миллатҳои FACA: 2023 == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Зодагони 29 феврал]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 2004]] [[Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Тошканд]] [[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]] [[Гурӯҳ:Футболбозони Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Энергетик-БГУ»]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Ланс»]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Манчестер Сити»]] 54tig3139xis9pql6ms3lf4jg7fesxe 0 328210 1486284 1474184 2026-09-07T03:40:27Z ~2026-48363-24 152794 /* Пайвандҳои беруна */ 1486284 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = Асадқул Бердиев |номи аслӣ = Бердиев Асадқул Эгамович |тасвир = [[Акс:Asadqui Berdiev 20.jpg|марказ|бе_чаҳорчӯба]] |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = {{birth date and age|1975|6|22|df=yes}} |зодгоҳ = [[Мадм|деҳаи Мадм,]] [[ноҳияи Айнӣ]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{flag|Тоҷикистон}} |фазои илмӣ = кимиёи физикӣ; маводшиносӣ; металлургия |ҷойҳои кор = Институти химия ба номи В. И. Никитин (АМИТ); [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]]; [[Донишгоҳи (Славянии) Русияву Тоҷикистон]] |дараҷаи илмӣ = доктори илмҳои техникӣ (2019) |унвонҳои илмӣ = [[Профессор|профессор (2023)]] |алма-матер = [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] |роҳбари илмӣ = [[Изатулло Ғаниев]] |шогирдони маъруф = Гулов С. С.; [[Ҳамзақул Ниёзов|Ниёзов Ҳ. Ҳ]].; Осими О.; Аминова Н. А.; Абдухолиқова П. Н.; Шарифзода Н. В. |маъруф ба = тадқиқоти хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо металлҳои нодирзаминӣ |ҷоизаҳо = [[Ҷоизаи Исмоили Сомонӣ|Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ]] (2009); [[Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон|Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020)]] |имзо = |бари имзо = |сайт = https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |викитека = |викианбор = Asadqul Berdiev }} '''Асадқул Бердиев''' ''(Бердиев Асадқул Эгамович'' зодаи [[22 июн|22 июни]] [[Соли 1975|1975]], [[Мадм|деҳаи Мадми]], [[Ноҳияи Айнӣ|ноҳияи Айнии]] [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]]) — олими тоҷик, доктори илмҳои техникӣ (2019), [[профессор]] (2023), мутахассиси соҳаи кимиёи физикӣ, маводшиносӣ ва металлургия.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Зиндагинома == Асадқул Бердиев 21 июни соли 1975 дар деҳаи Мадми ноҳияи Айнии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар оилаи коргар ба дунё омадааст. Соли 1992 ба факултети кимиёи технологӣ ва металлургии [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] дохил шуда, онро соли 1997 бо ихтисоси муҳандис-химик хатм намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> Солҳои 1997—2002 дар Институти химия ба номи В. И. Никитин-и Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон ҳамчун лаборанти калон, ходими хурди илмӣ, ходими илмӣ ва ходими калони илмӣ фаъолият кардааст. Ҳамзамон солҳои 1997—2000 дар шуъбаи ғоибонаи аспирантураи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон таҳсил намуда, соли 2000 рисолаи номзадиро аз рӯи ихтисоси кимиёи физикӣ ҳимоя намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd |title=A. E. Berdiev – Academic Profile |website=SciSpace |language=en |access-date=2026-02-06 }}{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Фаъолияти омӯзгорӣ == Солҳои 2002—2012 дар [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]] дар вазифаҳои ассистент ва муаллими калони кафедраи кимиёи биоорганикӣ ва физиколлоидӣ фаъолият намудааст. Аз соли 2012 то имрӯз дар кафедраи химия ва биологияи [[Донишгоҳи (Славянии) Русияву Тоҷикистон]] дар вазифаҳои муаллими калон, дотсент, мудири кафедра ва профессор кор мекунад. Ҳамзамон дар Институти такмили ихтисоси омӯзгорон дар сохтори РТСУ аз фанни кимиёи умумӣ дарс медиҳад. Таҷрибаи омӯзгории ӯ зиёда аз 20 солро ташкил медиҳад.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Кафедра естественно-научных дисциплин |website=РТСУ |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Фаъолияти илмӣ == Соли 2000 рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Оксидшавии ферросилисияи синтетикӣ дар ҳарорати баланд ва хосиятҳои физикавию химиявии чуяни бо он коркардшуда» таҳти роҳбарии академик [[Изатулло Ғаниев|Ғаниев И. Н]]. ҳимоя намудааст. Соли 2019 рисолаи докториро дар мавзӯи «Хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминии тоза ва техникӣ бо металлҳои нодир, сурма ва элементҳои зергурӯҳи германий» дифоъ кардааст.<ref>{{Cite journal |last=Бердиев |first=А. Э. |author2=Ганиев, И. Н. |author3=Гулов, С. С. |title=Кинетика окисления сплава АК7М2+0,05%Sr, легированного германием |journal=Известия вузов. Цветная металлургия |year=2014 |issue=4 |pages=21–24 |issn=0021-3438}}</ref> Самти асосии тадқиқоти илмии ӯ омӯзиши хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо элементҳои нодири заминӣ, сурма ва элементҳои зергурӯҳи [[германий]] мебошад. Натиҷаҳои тадқиқот дар соҳаҳои микроэлектроника, автомобилсозӣ, ҳавопаймосозӣ, сохтмон ва дигар бахшҳои саноат истифода шудаанд. Ӯ узви Шӯрои диссертатсионии Институти химия ба номи В. И. Никитин буда, инчунин ҳамчун коршинос дар соҳаҳои металлургия ва кимиёи физикӣ дар Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон фаъолият мекунад. == Осор == Асадқул Бердиев муаллифи беш аз 190 асару мақолаҳои илмӣ, аз ҷумла 4 монография, 11 китобу дастурҳои таълимӣ, зиёда аз 50 мақолаи илмӣ дар маҷаллаҳои тахассусӣ ва зиёда аз 11 патенти хурди Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. == Ҷоизаҳо == * Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2009); * Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020). * Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаҳои илм ва техника (2026). == Пайвандҳои беруна == * [https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php Саҳифаи расмӣ дар РТСУ] * [https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd Профили илмӣ дар SciSpace]{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Сарчашмаҳо == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Бердиев, Асадқул Эгамович}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кимиёшиносони тоҷик]] [[Гурӯҳ:Профессорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои техникӣ]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1975]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] q75t7roipgyq29vl54owyg2aksvutml 1486287 1486284 2026-09-07T04:10:18Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Сарчашмаҳо */ ислоҳ 1486287 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = Асадқул Бердиев |номи аслӣ = Бердиев Асадқул Эгамович |тасвир = [[Акс:Asadqui Berdiev 20.jpg|марказ|бе_чаҳорчӯба]] |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = {{birth date and age|1975|6|22|df=yes}} |зодгоҳ = [[Мадм|деҳаи Мадм,]] [[ноҳияи Айнӣ]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{flag|Тоҷикистон}} |фазои илмӣ = кимиёи физикӣ; маводшиносӣ; металлургия |ҷойҳои кор = Институти химия ба номи В. И. Никитин (АМИТ); [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]]; [[Донишгоҳи (Славянии) Русияву Тоҷикистон]] |дараҷаи илмӣ = доктори илмҳои техникӣ (2019) |унвонҳои илмӣ = [[Профессор|профессор (2023)]] |алма-матер = [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] |роҳбари илмӣ = [[Изатулло Ғаниев]] |шогирдони маъруф = Гулов С. С.; [[Ҳамзақул Ниёзов|Ниёзов Ҳ. Ҳ]].; Осими О.; Аминова Н. А.; Абдухолиқова П. Н.; Шарифзода Н. В. |маъруф ба = тадқиқоти хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо металлҳои нодирзаминӣ |ҷоизаҳо = [[Ҷоизаи Исмоили Сомонӣ|Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ]] (2009); [[Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон|Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020)]] |имзо = |бари имзо = |сайт = https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |викитека = |викианбор = Asadqul Berdiev }} '''Асадқул Бердиев''' ''(Бердиев Асадқул Эгамович'' зодаи [[22 июн|22 июни]] [[Соли 1975|1975]], [[Мадм|деҳаи Мадми]], [[Ноҳияи Айнӣ|ноҳияи Айнии]] [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]]) — олими тоҷик, доктори илмҳои техникӣ (2019), [[профессор]] (2023), мутахассиси соҳаи кимиёи физикӣ, маводшиносӣ ва металлургия.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Зиндагинома == Асадқул Бердиев 21 июни соли 1975 дар деҳаи Мадми ноҳияи Айнии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар оилаи коргар ба дунё омадааст. Соли 1992 ба факултети кимиёи технологӣ ва металлургии [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] дохил шуда, онро соли 1997 бо ихтисоси муҳандис-химик хатм намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> Солҳои 1997—2002 дар Институти химия ба номи В. И. Никитин-и Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон ҳамчун лаборанти калон, ходими хурди илмӣ, ходими илмӣ ва ходими калони илмӣ фаъолият кардааст. Ҳамзамон солҳои 1997—2000 дар шуъбаи ғоибонаи аспирантураи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон таҳсил намуда, соли 2000 рисолаи номзадиро аз рӯи ихтисоси кимиёи физикӣ ҳимоя намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd |title=A. E. Berdiev – Academic Profile |website=SciSpace |language=en |access-date=2026-02-06 }}{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Фаъолияти омӯзгорӣ == Солҳои 2002—2012 дар [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]] дар вазифаҳои ассистент ва муаллими калони кафедраи кимиёи биоорганикӣ ва физиколлоидӣ фаъолият намудааст. Аз соли 2012 то имрӯз дар кафедраи химия ва биологияи [[Донишгоҳи (Славянии) Русияву Тоҷикистон]] дар вазифаҳои муаллими калон, дотсент, мудири кафедра ва профессор кор мекунад. Ҳамзамон дар Институти такмили ихтисоси омӯзгорон дар сохтори РТСУ аз фанни кимиёи умумӣ дарс медиҳад. Таҷрибаи омӯзгории ӯ зиёда аз 20 солро ташкил медиҳад.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Кафедра естественно-научных дисциплин |website=РТСУ |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Фаъолияти илмӣ == Соли 2000 рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Оксидшавии ферросилисияи синтетикӣ дар ҳарорати баланд ва хосиятҳои физикавию химиявии чуяни бо он коркардшуда» таҳти роҳбарии академик [[Изатулло Ғаниев|Ғаниев И. Н]]. ҳимоя намудааст. Соли 2019 рисолаи докториро дар мавзӯи «Хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминии тоза ва техникӣ бо металлҳои нодир, сурма ва элементҳои зергурӯҳи германий» дифоъ кардааст.<ref>{{Cite journal |last=Бердиев |first=А. Э. |author2=Ганиев, И. Н. |author3=Гулов, С. С. |title=Кинетика окисления сплава АК7М2+0,05%Sr, легированного германием |journal=Известия вузов. Цветная металлургия |year=2014 |issue=4 |pages=21–24 |issn=0021-3438}}</ref> Самти асосии тадқиқоти илмии ӯ омӯзиши хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо элементҳои нодири заминӣ, сурма ва элементҳои зергурӯҳи [[германий]] мебошад. Натиҷаҳои тадқиқот дар соҳаҳои микроэлектроника, автомобилсозӣ, ҳавопаймосозӣ, сохтмон ва дигар бахшҳои саноат истифода шудаанд. Ӯ узви Шӯрои диссертатсионии Институти химия ба номи В. И. Никитин буда, инчунин ҳамчун коршинос дар соҳаҳои металлургия ва кимиёи физикӣ дар Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон фаъолият мекунад. == Осор == Асадқул Бердиев муаллифи беш аз 190 асару мақолаҳои илмӣ, аз ҷумла 4 монография, 11 китобу дастурҳои таълимӣ, зиёда аз 50 мақолаи илмӣ дар маҷаллаҳои тахассусӣ ва зиёда аз 11 патенти хурди Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. == Ҷоизаҳо == * Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2009); * Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020). * Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаҳои илм ва техника (2026). == Пайвандҳои беруна == * [https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php Саҳифаи расмӣ дар РТСУ] * [https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd Профили илмӣ дар SciSpace]{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Сарчашмаҳо == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Бердиев, Асадқул Эгамович}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Профессорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои техникӣ]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1975]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] 0cl6jtsncdx2r8lducq05fbuo8y78lc 1486290 1486287 2026-09-07T04:21:36Z ~2026-48363-24 152794 /* Фаъолияти омӯзгорӣ */ 1486290 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = Асадқул Бердиев |номи аслӣ = Бердиев Асадқул Эгамович |тасвир = [[Акс:Asadqui Berdiev 20.jpg|марказ|бе_чаҳорчӯба]] |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = {{birth date and age|1975|6|22|df=yes}} |зодгоҳ = [[Мадм|деҳаи Мадм,]] [[ноҳияи Айнӣ]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{flag|Тоҷикистон}} |фазои илмӣ = кимиёи физикӣ; маводшиносӣ; металлургия |ҷойҳои кор = Институти химия ба номи В. И. Никитин (АМИТ); [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]]; [[Донишгоҳи (Славянии) Русияву Тоҷикистон]] |дараҷаи илмӣ = доктори илмҳои техникӣ (2019) |унвонҳои илмӣ = [[Профессор|профессор (2023)]] |алма-матер = [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] |роҳбари илмӣ = [[Изатулло Ғаниев]] |шогирдони маъруф = Гулов С. С.; [[Ҳамзақул Ниёзов|Ниёзов Ҳ. Ҳ]].; Осими О.; Аминова Н. А.; Абдухолиқова П. Н.; Шарифзода Н. В. |маъруф ба = тадқиқоти хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо металлҳои нодирзаминӣ |ҷоизаҳо = [[Ҷоизаи Исмоили Сомонӣ|Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ]] (2009); [[Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон|Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020)]] |имзо = |бари имзо = |сайт = https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |викитека = |викианбор = Asadqul Berdiev }} '''Асадқул Бердиев''' ''(Бердиев Асадқул Эгамович'' зодаи [[22 июн|22 июни]] [[Соли 1975|1975]], [[Мадм|деҳаи Мадми]], [[Ноҳияи Айнӣ|ноҳияи Айнии]] [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]]) — олими тоҷик, доктори илмҳои техникӣ (2019), [[профессор]] (2023), мутахассиси соҳаи кимиёи физикӣ, маводшиносӣ ва металлургия.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Зиндагинома == Асадқул Бердиев 21 июни соли 1975 дар деҳаи Мадми ноҳияи Айнии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар оилаи коргар ба дунё омадааст. Соли 1992 ба факултети кимиёи технологӣ ва металлургии [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] дохил шуда, онро соли 1997 бо ихтисоси муҳандис-химик хатм намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> Солҳои 1997—2002 дар Институти химия ба номи В. И. Никитин-и Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон ҳамчун лаборанти калон, ходими хурди илмӣ, ходими илмӣ ва ходими калони илмӣ фаъолият кардааст. Ҳамзамон солҳои 1997—2000 дар шуъбаи ғоибонаи аспирантураи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон таҳсил намуда, соли 2000 рисолаи номзадиро аз рӯи ихтисоси кимиёи физикӣ ҳимоя намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd |title=A. E. Berdiev – Academic Profile |website=SciSpace |language=en |access-date=2026-02-06 }}{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Фаъолияти омӯзгорӣ == Солҳои 2002—2012 дар [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]] дар вазифаҳои ассистент ва муаллими калони кафедраи кимиёи биоорганикӣ ва физиколлоидӣ фаъолият намудааст. Аз соли 2012 то имрӯз дар кафедраи химия ва биологияи [[Донишгоҳи (Славянии) Руссия ва Тоҷикистон]] дар вазифаҳои муаллими калон, дотсент, мудири кафедра ва профессор кор мекунад. Ҳамзамон дар Институти такмили ихтисоси омӯзгорон дар сохтори РТСУ аз фанни кимиёи умумӣ дарс медиҳад. Таҷрибаи омӯзгории ӯ зиёда аз 20 солро ташкил медиҳад.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Кафедра естественно-научных дисциплин |website=РТСУ |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Фаъолияти илмӣ == Соли 2000 рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Оксидшавии ферросилисияи синтетикӣ дар ҳарорати баланд ва хосиятҳои физикавию химиявии чуяни бо он коркардшуда» таҳти роҳбарии академик [[Изатулло Ғаниев|Ғаниев И. Н]]. ҳимоя намудааст. Соли 2019 рисолаи докториро дар мавзӯи «Хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминии тоза ва техникӣ бо металлҳои нодир, сурма ва элементҳои зергурӯҳи германий» дифоъ кардааст.<ref>{{Cite journal |last=Бердиев |first=А. Э. |author2=Ганиев, И. Н. |author3=Гулов, С. С. |title=Кинетика окисления сплава АК7М2+0,05%Sr, легированного германием |journal=Известия вузов. Цветная металлургия |year=2014 |issue=4 |pages=21–24 |issn=0021-3438}}</ref> Самти асосии тадқиқоти илмии ӯ омӯзиши хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо элементҳои нодири заминӣ, сурма ва элементҳои зергурӯҳи [[германий]] мебошад. Натиҷаҳои тадқиқот дар соҳаҳои микроэлектроника, автомобилсозӣ, ҳавопаймосозӣ, сохтмон ва дигар бахшҳои саноат истифода шудаанд. Ӯ узви Шӯрои диссертатсионии Институти химия ба номи В. И. Никитин буда, инчунин ҳамчун коршинос дар соҳаҳои металлургия ва кимиёи физикӣ дар Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон фаъолият мекунад. == Осор == Асадқул Бердиев муаллифи беш аз 190 асару мақолаҳои илмӣ, аз ҷумла 4 монография, 11 китобу дастурҳои таълимӣ, зиёда аз 50 мақолаи илмӣ дар маҷаллаҳои тахассусӣ ва зиёда аз 11 патенти хурди Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. == Ҷоизаҳо == * Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2009); * Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020). * Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаҳои илм ва техника (2026). == Пайвандҳои беруна == * [https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php Саҳифаи расмӣ дар РТСУ] * [https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd Профили илмӣ дар SciSpace]{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Сарчашмаҳо == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Бердиев, Асадқул Эгамович}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Профессорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои техникӣ]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1975]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] 0tdmhb6qhz9ulzfpkpjka0bgbg9pdxy 1486291 1486290 2026-09-07T04:22:48Z ~2026-48363-24 152794 /* Фаъолияти омӯзгорӣ */ 1486291 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = Асадқул Бердиев |номи аслӣ = Бердиев Асадқул Эгамович |тасвир = [[Акс:Asadqui Berdiev 20.jpg|марказ|бе_чаҳорчӯба]] |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = {{birth date and age|1975|6|22|df=yes}} |зодгоҳ = [[Мадм|деҳаи Мадм,]] [[ноҳияи Айнӣ]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{flag|Тоҷикистон}} |фазои илмӣ = кимиёи физикӣ; маводшиносӣ; металлургия |ҷойҳои кор = Институти химия ба номи В. И. Никитин (АМИТ); [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]]; [[Донишгоҳи (Славянии) Русияву Тоҷикистон]] |дараҷаи илмӣ = доктори илмҳои техникӣ (2019) |унвонҳои илмӣ = [[Профессор|профессор (2023)]] |алма-матер = [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] |роҳбари илмӣ = [[Изатулло Ғаниев]] |шогирдони маъруф = Гулов С. С.; [[Ҳамзақул Ниёзов|Ниёзов Ҳ. Ҳ]].; Осими О.; Аминова Н. А.; Абдухолиқова П. Н.; Шарифзода Н. В. |маъруф ба = тадқиқоти хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо металлҳои нодирзаминӣ |ҷоизаҳо = [[Ҷоизаи Исмоили Сомонӣ|Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ]] (2009); [[Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон|Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020)]] |имзо = |бари имзо = |сайт = https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |викитека = |викианбор = Asadqul Berdiev }} '''Асадқул Бердиев''' ''(Бердиев Асадқул Эгамович'' зодаи [[22 июн|22 июни]] [[Соли 1975|1975]], [[Мадм|деҳаи Мадми]], [[Ноҳияи Айнӣ|ноҳияи Айнии]] [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]]) — олими тоҷик, доктори илмҳои техникӣ (2019), [[профессор]] (2023), мутахассиси соҳаи кимиёи физикӣ, маводшиносӣ ва металлургия.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Зиндагинома == Асадқул Бердиев 21 июни соли 1975 дар деҳаи Мадми ноҳияи Айнии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар оилаи коргар ба дунё омадааст. Соли 1992 ба факултети кимиёи технологӣ ва металлургии [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] дохил шуда, онро соли 1997 бо ихтисоси муҳандис-химик хатм намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> Солҳои 1997—2002 дар Институти химия ба номи В. И. Никитин-и Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон ҳамчун лаборанти калон, ходими хурди илмӣ, ходими илмӣ ва ходими калони илмӣ фаъолият кардааст. Ҳамзамон солҳои 1997—2000 дар шуъбаи ғоибонаи аспирантураи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон таҳсил намуда, соли 2000 рисолаи номзадиро аз рӯи ихтисоси кимиёи физикӣ ҳимоя намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd |title=A. E. Berdiev – Academic Profile |website=SciSpace |language=en |access-date=2026-02-06 }}{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Фаъолияти омӯзгорӣ == Солҳои 2002—2012 дар [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]] дар вазифаҳои ассистент ва муаллими калони кафедраи кимиёи биоорганикӣ ва физиколлоидӣ фаъолият намудааст. Аз соли 2012 то имрӯз дар кафедраи химия ва биологияи [[Донишгоҳи (Славянии) Россия ва Тоҷикистон]] дар вазифаҳои муаллими калон, дотсент, мудири кафедра ва профессор кор мекунад. Ҳамзамон дар Институти такмили ихтисоси омӯзгорон дар сохтори РТСУ аз фанни кимиёи умумӣ дарс медиҳад. Таҷрибаи омӯзгории ӯ зиёда аз 20 солро ташкил медиҳад.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Кафедра естественно-научных дисциплин |website=РТСУ |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Фаъолияти илмӣ == Соли 2000 рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Оксидшавии ферросилисияи синтетикӣ дар ҳарорати баланд ва хосиятҳои физикавию химиявии чуяни бо он коркардшуда» таҳти роҳбарии академик [[Изатулло Ғаниев|Ғаниев И. Н]]. ҳимоя намудааст. Соли 2019 рисолаи докториро дар мавзӯи «Хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминии тоза ва техникӣ бо металлҳои нодир, сурма ва элементҳои зергурӯҳи германий» дифоъ кардааст.<ref>{{Cite journal |last=Бердиев |first=А. Э. |author2=Ганиев, И. Н. |author3=Гулов, С. С. |title=Кинетика окисления сплава АК7М2+0,05%Sr, легированного германием |journal=Известия вузов. Цветная металлургия |year=2014 |issue=4 |pages=21–24 |issn=0021-3438}}</ref> Самти асосии тадқиқоти илмии ӯ омӯзиши хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо элементҳои нодири заминӣ, сурма ва элементҳои зергурӯҳи [[германий]] мебошад. Натиҷаҳои тадқиқот дар соҳаҳои микроэлектроника, автомобилсозӣ, ҳавопаймосозӣ, сохтмон ва дигар бахшҳои саноат истифода шудаанд. Ӯ узви Шӯрои диссертатсионии Институти химия ба номи В. И. Никитин буда, инчунин ҳамчун коршинос дар соҳаҳои металлургия ва кимиёи физикӣ дар Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон фаъолият мекунад. == Осор == Асадқул Бердиев муаллифи беш аз 190 асару мақолаҳои илмӣ, аз ҷумла 4 монография, 11 китобу дастурҳои таълимӣ, зиёда аз 50 мақолаи илмӣ дар маҷаллаҳои тахассусӣ ва зиёда аз 11 патенти хурди Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. == Ҷоизаҳо == * Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2009); * Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020). * Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаҳои илм ва техника (2026). == Пайвандҳои беруна == * [https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php Саҳифаи расмӣ дар РТСУ] * [https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd Профили илмӣ дар SciSpace]{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Сарчашмаҳо == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Бердиев, Асадқул Эгамович}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Профессорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои техникӣ]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1975]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] l1k2s9rs56dwxzhdj1d3ub1dlaiikma 1486292 1486291 2026-09-07T04:25:09Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Сарчашмаҳо */ ислоҳ 1486292 wikitext text/x-wiki {{Олим |ном = Асадқул Бердиев |номи аслӣ = Бердиев Асадқул Эгамович |тасвир = [[Акс:Asadqui Berdiev 20.jpg|марказ|бе_чаҳорчӯба]] |бар = |тавсифи тасвир = |таърихи таваллуд = {{birth date and age|1975|6|22|df=yes}} |зодгоҳ = [[Мадм|деҳаи Мадм,]] [[ноҳияи Айнӣ]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{flag|Тоҷикистон}} |фазои илмӣ = кимиёи физикӣ; маводшиносӣ; металлургия |ҷойҳои кор = Институти химия ба номи В. И. Никитин (АМИТ); [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]]; [[Донишгоҳи (Славянии) Русияву Тоҷикистон]] |дараҷаи илмӣ = доктори илмҳои техникӣ (2019) |унвонҳои илмӣ = [[Профессор|профессор (2023)]] |алма-матер = [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] |роҳбари илмӣ = [[Изатулло Ғаниев]] |шогирдони маъруф = Гулов С. С.; [[Ҳамзақул Ниёзов|Ниёзов Ҳ. Ҳ]].; Осими О.; Аминова Н. А.; Абдухолиқова П. Н.; Шарифзода Н. В. |маъруф ба = тадқиқоти хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо металлҳои нодирзаминӣ |ҷоизаҳо = [[Ҷоизаи Исмоили Сомонӣ|Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ]] (2009); [[Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон|Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020)]] |имзо = |бари имзо = |сайт = https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |викитека = |викианбор = Asadqul Berdiev }} '''Асадқул Бердиев''' ''(Бердиев Асадқул Эгамович'' зодаи [[22 июн|22 июни]] [[Соли 1975|1975]], [[Мадм|деҳаи Мадми]], [[Ноҳияи Айнӣ|ноҳияи Айнии]] [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]]) — олими тоҷик, доктори илмҳои техникӣ (2019), [[профессор]] (2023), мутахассиси соҳаи кимиёи физикӣ, маводшиносӣ ва металлургия.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Зиндагинома == Асадқул Бердиев 21 июни соли 1975 дар деҳаи Мадми ноҳияи Айнии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар оилаи коргар ба дунё омадааст. Соли 1992 ба факултети кимиёи технологӣ ва металлургии [[Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С.Осимӣ|Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М. Осимӣ]] дохил шуда, онро соли 1997 бо ихтисоси муҳандис-химик хатм намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Бердиев Асадкул Эгамович |website=Российско-Таджикский (Славянский) университет |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> Солҳои 1997—2002 дар Институти химия ба номи В. И. Никитин-и Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон ҳамчун лаборанти калон, ходими хурди илмӣ, ходими илмӣ ва ходими калони илмӣ фаъолият кардааст. Ҳамзамон солҳои 1997—2000 дар шуъбаи ғоибонаи аспирантураи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон таҳсил намуда, соли 2000 рисолаи номзадиро аз рӯи ихтисоси кимиёи физикӣ ҳимоя намудааст.<ref>{{Cite web |url=https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd |title=A. E. Berdiev – Academic Profile |website=SciSpace |language=en |access-date=2026-02-06 }}{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Фаъолияти омӯзгорӣ == Солҳои 2002—2012 дар [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ ибни Сино]] дар вазифаҳои ассистент ва муаллими калони кафедраи кимиёи биоорганикӣ ва физиколлоидӣ фаъолият намудааст. Аз соли 2012 то имрӯз дар кафедраи химия ва биологияи [[Донишгоҳи (Славянии) Россия ва Тоҷикистон]] дар вазифаҳои муаллими калон, дотсент, мудири кафедра ва профессор кор мекунад. Ҳамзамон дар Институти такмили ихтисоси омӯзгорон дар сохтори РТСУ аз фанни кимиёи умумӣ дарс медиҳад. Таҷрибаи омӯзгории ӯ зиёда аз 20 солро ташкил медиҳад.<ref>{{Cite web |url=https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php |title=Кафедра естественно-научных дисциплин |website=РТСУ |language=ru |access-date=2026-02-06}}</ref> == Фаъолияти илмӣ == Соли 2000 рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Оксидшавии ферросилисияи синтетикӣ дар ҳарорати баланд ва хосиятҳои физикавию химиявии чуяни бо он коркардшуда» таҳти роҳбарии академик [[Изатулло Ғаниев|Ғаниев И. Н]]. ҳимоя намудааст. Соли 2019 рисолаи докториро дар мавзӯи «Хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминии тоза ва техникӣ бо металлҳои нодир, сурма ва элементҳои зергурӯҳи германий» дифоъ кардааст.<ref>{{Cite journal |last=Бердиев |first=А. Э. |author2=Ганиев, И. Н. |author3=Гулов, С. С. |title=Кинетика окисления сплава АК7М2+0,05%Sr, легированного германием |journal=Известия вузов. Цветная металлургия |year=2014 |issue=4 |pages=21–24 |issn=0021-3438}}</ref> Самти асосии тадқиқоти илмии ӯ омӯзиши хосиятҳои физикавию химиявии хӯлаҳои алюминий ва руҳ бо элементҳои нодири заминӣ, сурма ва элементҳои зергурӯҳи [[германий]] мебошад. Натиҷаҳои тадқиқот дар соҳаҳои микроэлектроника, автомобилсозӣ, ҳавопаймосозӣ, сохтмон ва дигар бахшҳои саноат истифода шудаанд. Ӯ узви Шӯрои диссертатсионии Институти химия ба номи В. И. Никитин буда, инчунин ҳамчун коршинос дар соҳаҳои металлургия ва кимиёи физикӣ дар Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон фаъолият мекунад. == Осор == Асадқул Бердиев муаллифи беш аз 190 асару мақолаҳои илмӣ, аз ҷумла 4 монография, 11 китобу дастурҳои таълимӣ, зиёда аз 50 мақолаи илмӣ дар маҷаллаҳои тахассусӣ ва зиёда аз 11 патенти хурди Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. == Ҷоизаҳо == * Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2009); * Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020). * Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаҳои илм ва техника (2026). == Пайвандҳои беруна == * [https://old.rtsu.tj/ru/faculties/fakultet-upravleniya-i-informatsionnykh-tekhnologiy/kafedry/kafedra-estestvenno-nauchnykh-distsiplin/about.php Саҳифаи расмӣ дар РТСУ] * [https://scispace.com/authors/a-e-berdiev-1mlkw0nwqd Профили илмӣ дар SciSpace]{{Пайванди мурда|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Сарчашмаҳо == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Бердиев, Асадқул Эгамович}} [[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Профессорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1975]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] [[Гурӯҳ:Афроди зинда]] 1x8ced7e5ebq3j543omu9v6p7n26zy4 0 333242 1486307 1486234 2026-09-07T05:46:57Z Шухрат Саъдиев 5132 илова 1486307 wikitext text/x-wiki {{Новбарии сол|2026}} {{Новбарии сада|21}} {{Мавзӯъҳои сол|2026}} == [[Январ]] == * [[7 январ]] — [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] Пешвои миллат [[Эмомалӣ Раҳмон]] бо фармони худ Раҳмонзода Абдулло Қурбоналиро аз вазифаи Ёрдамчии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба масъалаҳои рушди иҷтимоӣ ва робита бо ҷомеа озод намуд.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/documents/decrees/54547 |title=Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи аз вазифаи Ёрдамчии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон озод намудани Раҳмонзода А.Қ. |website=president.tj |date=2026-01-07 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/ |title=АМИТ «Ховар» |website=khovar.tj |date=2026-01-07 |lang=tg }}</ref> == [[Феврал]] == * [[16 феврал]] — [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] як қатор қонунҳои аз ҷониби [[Маҷлиси намояндагон]] қабул ва аз ҷониби [[Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон|Маҷлиси миллӣ]] ҷонибдорӣшударо ба имзо расонд. Аз ҷумла, ба қонунҳо дар бораи хариди давлатӣ, таъмини ченаки ягона, ҳуқуқвайронкунии маъмурӣ ва нақлиёти автомобилӣ тағйиру иловаҳо ворид карда шуданд.<ref>{{Cite web |url=https://president.tj/event/news/54757 |title=Ба имзо расидани як қатор қонунҳо |website=president.tj |date=2026-02-16 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://mmk.tj/ |title=Маркази миллии қонунгузории назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон |website=mmk.tj |date=2026-02-16 |lang=tg }}</ref> * [[27 феврал]] — дар маҷлиси [[Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон]] Барномаи рушди таълиму тарбияи томактабӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои [[2026]]–[[2030]] баррасӣ гардид. Барнома ба васеъ намудани дастрасӣ ба таҳсилоти томактабӣ ва баланд бардоштани сифати таълиму тарбия равона шудааст.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/government_sessions/54835 |title=Маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон |website=president.tj |date=2026-02-27 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/ |title=АМИТ «Ховар» |website=khovar.tj |date=2026-02-27 |lang=tg }}</ref> == [[Март]] == * [[26 март]] — дар доираи сафари давлатии [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] ба [[Ӯзбекистон]] дар [[Тошканд]] '''Изҳороти муштараки президентҳои ду кишвар оид ба таҳкими шарикии стратегӣ ва муносибатҳои ҳампаймонӣ''' ба имзо расид. Ҳамчунин барномаи зиёд намудани гардиши мол миёни Тоҷикистон ва Ӯзбекистон то 2 миллиард доллари ИМА то соли 2030 ва барномаи ҳамкории саноатӣ ба имзо расиданд.<ref>{{Cite web |url=https://president.tj/event/news/54974 |title=Имзои санадҳои нави ҳамкорӣ миёни Тоҷикистон ва Узбекистон |website=president.tj |date=2026-03-26 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://president.tj/event/news/54958 |title=Церемонияи расмии истиқбол дар Ҷумҳурии Ӯзбекистон |website=president.tj |date=2026-03-26 |lang=ru }}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/03/to-ikiston-uzbekiston-irodai-ustuvor-va-talosh-oi-mushtarak-dar-ro-i-ta-kimi-etimod-d-st-va-amsoyagii-nek/ |title=Тоҷикистон — Узбекистон: иродаи устувор ва талошҳои муштарак дар роҳи таҳкими эътимод, дӯстӣ ва ҳамсоягии нек |website=khovar.tj |date=2026-03-26 |lang=tg }}</ref> * [[28 март]] — таҳти раёсати [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид, ки дар он масъалаҳои омодагии соҳаҳои иқтисодӣ ва иҷтимоии кишвар ба давраи тирамоҳу зимистони солҳои [[2026]]–[[2027]] баррасӣ шуданд.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/news/55047 |title=Маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон |website=president.tj |date=2026-03-28 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/ |title=АМИТ «Ховар» |website=khovar.tj |date=2026-03-28 |lang=tg }}</ref> == [[Апрел]] == * [[29 апрел]] — дар маҷлиси [[Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон]] натиҷаҳои рушди иҷтимоию иқтисодии кишвар дар семоҳаи аввали соли 2026 баррасӣ гардиданд. Таъкид шуд, ки дар семоҳаи якум рушди иқтисоди миллӣ 8 фоизро ташкил дода, истеҳсолоти саноатӣ 14 фоиз ва сармоягузорӣ ба сармояи асосӣ 34 фоиз афзоиш ёфтааст.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/news/55464 |title=Заседание Правительства Республики Таджикистан |website=president.tj |date=2026-04-29 |lang=ru }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/ |title=АМИТ «Ховар» |website=khovar.tj |date=2026-04-29 |lang=tg }}</ref> == [[Май]] == * [[13 май]] — дар доираи сафари давлатии [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] ба [[Ҷумҳурии Мардумии Чин]], [[Эмомалӣ Раҳмон]] аз [[Донишгоҳи Пекин]] боздид намуда, ба унвони профессори фахрии ин донишгоҳ сарфароз гардонида шуд.<ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/05/sarfarozgardonii-prezidenti-to-ikiston-bo-unvoni-professori-fahrii-donishgo-i-pekin-dar-poyai-35-solagii-isti-loliyat-ramzi-pajvandi-ilmu-siyos-baroi-oyandai-ustuvor/ |title=Сарфарозгардонии Президенти Тоҷикистон бо унвони профессори фахрии Донишгоҳи Пекин |website=khovar.tj |date=2026-05-13 |lang=tg }}{{Пайванди мурда|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/ |title=Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон |website=president.tj |date=2026-05-13 |lang=tg }}</ref> * [[26 май]] — дар шаҳри [[Душанбе]] Конфронси чоруми байналмилалии сатҳи баланд оид ба Даҳсолаи байналмилалии амал '''«Об барои рушди устувор, солҳои 2018–2028»''' ба кори худ оғоз намуд. Дар он [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] иштирок ва суханронӣ кард.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/news/55714 |title=Иштирок дар Конфронси чоруми байналмилалии сатҳи баланд оид ба Даҳсолаи байналмилалии амал: «Об барои рушди устувор, солҳои 2018-2028» |website=president.tj |date=2026-05-26 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://web.president.tj/event/speeches/55706 |title=Суханронӣ дар Конфронси чоруми байналмилалии сатҳи баланд оид ба Даҳсолаи байналмилалии амал: «Об барои рушди устувор, солҳои 2018-2028» |website=president.tj |date=2026-05-26 |lang=tg |accessdate=2026-08-22 |archivedate=2026-08-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260822181411/https://web.president.tj/event/speeches/55706 }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/ |title=АМИТ «Ховар» |website=khovar.tj |date=2026-05-26 |lang=tg }}</ref> * [[26 май]] — Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] бо '''ҷоизаи эътирофномаи Донишгоҳи сулҳи Созмони Милали Муттаҳид''' сарфароз гардонида шуд.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/documents |title=Сарфарозгардонии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бо ҷоиза – эътирофномаи Донишгоҳи сулҳи СММ |website=president.tj |date=2026-05-26 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/ |title=АМИТ «Ховар» |website=khovar.tj |date=2026-05-26 |lang=tg }}</ref> == [[Июн]] == * [[19 июн]] — баъди музокироти байниҳукуматии [[Тоҷикистон]] ва [[Гурҷистон]] дар шаҳри [[Душанбе]] 11 санади нави ҳамкорӣ ба имзо расид. Аз ҷумла, Созишнома оид ба алоқаи ҳавоӣ ва Ёддошти тафоҳум оид ба ҳамкорӣ дар соҳаи кишоварзӣ ба имзо расиданд.<ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/06/19/ |title=Байни Тоҷикистон ва Гурҷистон санадҳои нави ҳамкорӣ ба имзо расиданд |website=khovar.tj |date=2026-06-19 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/ |title=Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон |website=president.tj |date=2026-06-19 |lang=tg }}</ref> * [[25 июн]] — Маҷмаи Умумии [[Созмони Милали Муттаҳид]] қатъномаеро қабул кард, ки бо ташаббуси Тоҷикистон пешниҳод шуда, солҳои [[2027]]–[[2036]]-ро '''«Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ ба хотири наслҳои оянда»''' эълон менамояд.<ref>{{Cite web |url=https://digitallibrary.un.org/nanna/record/4108511/files/A_80_L.54-EN.pdf |title=International Decade of Strengthening of Peace for Future Generations 2027–2036 |website=United Nations |date=2026-06-25 |lang=en }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://transcripts.un.org/en/ga/80/93 |title=General Assembly: 93rd plenary meeting, 80th session |website=United Nations |date=2026-06-25 |lang=en }}</ref> == [[Июл]] == * [[20 июл]] — [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] бо сафари давлатӣ ба [[Муғулистон]] рафт. Сафари давлатӣ дар доираи густариши муносибатҳои дуҷонибаи Тоҷикистон ва Муғулистон сурат гирифт.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/news/56301 |title=Сафари давлатӣ ба Муғулистон |website=president.tj |date=2026-07-20 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event |title=Рӯйдодҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон |website=president.tj |date=2026-07-20 |lang=tg }}</ref> * [[21 июл]] — дар [[Улан-Батор]] мулоқоту музокироти сатҳи олии [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] ва [[Муғулистон]] баргузор гардид. Дар доираи сафари давлатӣ инчунин Рӯзҳои фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Муғулистон ифтитоҳ шуданд.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/news |title=Мулоқоту музокироти сатҳи олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Муғулистон |website=president.tj |date=2026-07-21 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/07/dar-doirai-safari-davlatii-prezidenti-to-ikiston-dar-ulan-bator-r-z-oi-far-angi-um-urii-to-ikiston-iftito-gardidand/ |title=Дар доираи сафари давлатии Президенти Тоҷикистон дар Улан-Батор Рӯзҳои фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон ифтитоҳ гардиданд |website=khovar.tj |date=2026-07-20 |lang=tg }}</ref> == [[Август]] == * [[11 август]] — дар шаҳри [[Ҳисор]] як қатор иншооти нави иҷтимоӣ ва истеҳсолӣ, аз ҷумла ҳафт муассисаи таҳсилоти миёна, ду муассисаи таҳсилоти томактабӣ, бинои меҳмонхона ва маҷмааи солимгардонӣ, шуъбачаи милитсия, Қасри ҳоким ва чор корхонаи истеҳсолӣ ба таври фосилавӣ ба истифода дода шуданд.<ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/event/news/55057 |title=Ифтитоҳи фосилавии 7 мактаби миёна, 2 муассисаи таҳсилоти томактабӣ, биноҳои меҳмонхона ва маҷмааи солимгардонӣ, шуъбачаи милитсия, Қасри ҳоким ва 4 корхонаи истеҳсолӣ дар шаҳри Ҳисор |website=president.tj |date=2026-08-11 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/08/11/ |title=Хабарҳои 11 августи соли 2026 |website=khovar.tj |date=2026-08-11 |lang=tg }}</ref> * [[12 август]] — дар Донишкадаи тиббии иҷтимоии Тоҷикистон Маркази таҳсилоти баъдидипломӣ таъсис дода шуд. Дар донишкада дар ин давра зиёда аз 400 донишҷӯи хориҷӣ аз ҳашт давлати ҷаҳон таҳсил мекарданд.<ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/08/nishasti-matbuot-dar-donishkadai-tibbii-i-timoii-to-ikiston-markazi-ta-siloti-badidiplom-tasis-doda-shud/ |title=Дар Донишкадаи тиббии иҷтимоии Тоҷикистон Маркази таҳсилоти баъдидипломӣ таъсис дода шуд |website=khovar.tj |date=2026-08-12 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/08/ |title=Бойгонии хабарҳои августи соли 2026 |website=khovar.tj |date=2026-08-12 |lang=tg }}</ref> * [[18 август]] — дар [[Душанбе]] дар фазои иттилоотии кишвар [[Радиои «Сафина»]] расман ба фаъолият оғоз намуд.<ref name="pressa_august">{{cite web |url=https://pressa.tj/radioi-safina-mohi-avgust-ba-faoliyat-oghoz-mekunad/ |title=Радиои «Сафина» ба фаъолият оғоз мекунад |publisher=Pressa.tj |access-date=2026-08-25 |language=tg}}</ref> Пахши онлайн: Барномаҳо ва эфири мустақими радио тариқи сомонаи расмии муассиса (`https://safina.tj`{{Пайванди мурда|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}) ба тамоми ҷаҳон дастрас мебошанд.<ref name="safina_official">{{cite web |url=https://safina.tj/ |title=Пахши мустақими Радиои «Сафина» |publisher=Сомонаи расмии МД «Телевизиони Сафина» |access-date=2026-08-25 |language=tg}}</ref> * [[21 август]] — дар [[Душанбе]] майдони бошукӯҳи варзишӣ [[Муассисаи давлатии «Варзишгоҳи миллӣ»]] мавриди истифода қарор дода шуд.<ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/08/sarvari-davlat-emomal-ra-mon-varzishgo-i-milliro-bo-30-azor-oji-nishast-dar-sha-ri-dushanbe-iftito-namudand/|title=Сарвари давлат Эмомалӣ Раҳмон Варзишгоҳи миллиро бо 30 ҳазор ҷойи нишаст дар шаҳри Душанбе ифтитоҳ намуданд |website=АМИТ «Ховар» |publisher=АМИТ «Ховар» |date=2026-08-21 |lang=tg |accessdate=2026-08-27 }}</ref> * [[22 август]] — дар [[Душанбе]] — дар [[Душанбе]] масъалаҳои нақши [[Тоҷикистон]] дар пешбурди дипломатияи байналмилалии об ва '''Ҷоизаи байналмилалии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи об''' баррасӣ гардиданд.<ref>{{Cite web |url=https://khovar.tj/2026/08/oizai-bajnalmilalii-prezidenti-to-ikiston-dar-so-ai-ob-vasilai-ta-kimi-diplomatiyai-ob-dar-a-on-andesha-o-dar-in-mavrid/ |title=Ҷоизаи байналмилалии Президенти Тоҷикистон дар соҳаи об — василаи таҳкими дипломатияи об дар ҷаҳон |website=khovar.tj |date=2026-08-22 |lang=tg }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.president.tj/ |title=Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон |website=president.tj |date=2026-08-22 |lang=tg }}</ref> * [[24 август]] — дар [[Душанбе]] Маросими ифтитоҳи расмии [[Театри миллии Тоҷикистон]] ба ифтихори 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон бо иштироки [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] ва Раиси шаҳри Душанбе [[Рустами Эмомалӣ]] баргузор гардид<ref>{{Cite web|url=https://www.president.tj/event/news/56689|title=Ифтитоҳи Театри миллии Тоҷикистон|date=2026-08-24|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-08-25|website=ПРЕЗИДЕНТИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН}}</ref>. == [[Сентябр]] == * [[1 сентябр]] — [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+ дар мавзӯи «СММ ҳамчун унсури калидии низоми одилонаи ҷаҳонӣ: саҳми давлатҳои СҲШ+ дар ташаккули ҷаҳони бисёрқутба» иштирок ва суханронӣ намуданд. Маҷмаи Умумии [[Созмони Милали Муттаҳид]] қатъномаеро қабул карда буд, ки бо ташаббуси Тоҷикистон пешниҳод шуда, солҳои [[2027]]–[[2036]]-ро '''«Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда»''' эълон менамояд. Изҳори итминон карда шуд, ки ноил шудан ба ҳадафҳо ва вазифаҳои дар қатъномаи ба наздикӣ бо пешниҳоди Тоҷикистон қабулшудаи [[СММ]] доир ба "Даҳсолаи таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда" саҳми назаррас дар таъмини сулҳ, субот ва рушди устувор дар ҷаҳон хоҳад буд. Аз ҷониби [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] изҳори итминон карда шуд, ки ноил шудан ба ҳадафҳо ва вазифаҳои дар қатъномаи ба наздикӣ бо пешниҳоди Тоҷикистон қабулшудаи [[СММ]] доир ба "'''«Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда»''' саҳми назаррас дар таъмини сулҳ, субот ва рушди устувор дар ҷаҳон хоҳад буд ва [[соли 2027]] [[Тоҷикистон]] нақша дорад дар доираи ин даҳсола якҷоя бо СММ аввалин Конфронси байналмилалӣ баргузор намояд ва аз шарикони байналмилалӣ даъват карданд, ки дар ин чорабинӣ фаъолона иштирок варзанд.<ref>{{Cite web|url=https://www.president.tj/event/news/56942|title=Иштирок ва суханронӣ дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+|date=2026-09-01|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-01|website=ПРЕЗИДЕНТИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН}}</ref>. == [[Октябр]] == == [[Ноябр]] == == [[Декабр]] == == Нигаред низ == {{новбарӣ}} {{дарахти мақолаҳо|Соли 2026}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Соли 2026]] [[Гурӯҳ:Рӯйдодҳои солҳои 2000-ум]] epkigvzispqzbrd7ngtyj60vorrwbew 0 333632 1486276 2026-09-06T16:36:10Z Jaloliddin Madaminov 14413 Jaloliddin Madaminov moved page [[Сапфир]] to [[Ёқути кабуд]] 1486276 wikitext text/x-wiki #равона [[Ёқути кабуд]] 5p6p5rb104i7aona69wp8d4am40unwo 0 333633 1486280 2026-09-06T17:16:50Z Jaloliddin Madaminov 14413 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:ru:Special:Redirect/revision/151177315|Драгоценные камни]]" сохта шудааст 1486280 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Боковая навигационная таблица/styles.css" />  '''Сангҳои қиматбаҳо —''' [[Маъдан|маъданҳое]] мебошанд, ки гаронтарин мавод ҳисобида мешаванд. Мувофиқи таснифи маъданшиноси англис Ҷ. Ф. Г. Смит маводҳои қиматбаҳоро онҳое меҳисобид, ки ба се меъёри асосӣ бештар ҷавобгӯ мебошанд: «зебоӣ, устуворӣ ва нодирӣ» . Чунин маводҳое, ки дар замонҳои қадим "наҷиб" номида мешуданд ва ба талаботи қатъӣ баробар ҷавобгӯ мебошанд, нисбатан каманд. Аз ҷиҳати мустаҳкамӣ ва арзиш, [[алмос]] дар ҷои аввал, дар шакли буридашуда — дурахшон, баъд аз он [[ёқут]], [[ёқути кабуд]] ва [[зумуррад]] қарор дорад. == Таърих == == Феҳристи сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо == [[Файл:Cut_Ruby.jpg|рост|мини|150x150пкс| Рубини рӯйпӯшдор]] [[Акс:Emerald.png|рост|мини|366x366пкс| Кристаллҳои зумуррад]] == См. Ҳамчунин == * Гемология * Маъданҳои коллексионии ороишӣ * Арзёбии сифати сангҳои қиматбаҳо * Санги ороишӣ * Ҷавоҳирот == Эзоҳҳо == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ВТ-ЭСБЕ|Драгоценные камни}} * Драгоценные и поделочные камни : [арх. 3 января 2023] // Динамика атмосферы — Железнодорожный узел. — М. : Большая российская энциклопедия, 2007. — С. 314—316. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов ; 2004—2017, т. 9). — <nowiki>ISBN 978-5-85270-339-2</nowiki>. * {{Книга|автор=Андерсон Б.|заглавие=Определение драгоценных камней|место=М.|издательство=Мир камня|год=1996|страниц=456}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д|заглавие=Оценка рыночной стоимости драгоценных камней и ювелирных изделий|место=М.|издательство=Дело|год=2001|страниц=295}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д., Аккалаева Р. Х.|заглавие=Оценка рыночной стоимости ювелирных изделий|место=М.|издательство=МАОК|год=2004|страниц=158}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д.|заглавие=Ювелирный бизнес|место=М.|издательство=Научный центр по сертификации и оценке|год=2009}} * {{Статья |автор=Никонович С. Л. |заглавие=Типичные следственные ситуации и организация расследования преступлений в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней |год=2014 |издание=Вестник Волгоградской академии МВД России |номер=1}} * {{Книга|автор=Пыляев М. И.|заглавие=Драгоценные камни, их свойства, местонахождения и употребление|издание=3-е доп. изд|место=СПб.|издательство=Издание АС Суворина|год=1988|страниц=404}} * {{Книга|автор=Смит Г.|заглавие=Драгоценные камни|место=|издательство=Рипол Классик|год=2002}} * {{Книга|автор=Синкенкес Д|заглавие=Руководство по обработке драгоценных и поделочных камней|место=|издательство=Рипол Классик|год=1989}} == Пайвандҳо == <templatestyles src="Шаблон:Родственные_проекты/styles.css"></templatestyles>{{Пайванд ба лоиҳаҳои хоҳар}} * [http://www.gem-center.ru/ Маркази гемологии Донишгоҳи давлатии Маскав] * [http://mindraw.web.ru/mineral_gems.htm Сангҳои қиматбаҳо ва ороишӣ - таснифот, омӯзиш, пайдоиш] * [https://catalogmineralov.ru/cont/klassifikatsiya_dragotsennykh_kamnei.html Таснифоти сангҳои қиматбаҳо] * [http://kontinentusa.com/kratkij-obzor-mirovogo-rynka-dragocennyx-i-poludragocennyx-kamnej-i-rol-rossii-v-mirovom-rynke/ Шарҳи мухтасари бозори ҷаҳонии сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо ва нақши Русия дар бозори ҷаҳонӣ.] * [https://articlekz.com/article/9124 Шарҳи бозори ҷаҳонии сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо: Нақши Қазоқистон дар бозори ҷаҳонӣ] 246l88a0k93cib5skr82xodkj6ysioi 1486285 1486280 2026-09-07T04:05:50Z Шухрат Саъдиев 5132 викфонидан 1486285 wikitext text/x-wiki {{Викифонидан}} <templatestyles src="Шаблон:Боковая навигационная таблица/styles.css" />  '''Сангҳои қиматбаҳо —''' [[Маъдан|маъданҳое]] мебошанд, ки гаронтарин мавод ҳисобида мешаванд. Мувофиқи таснифи маъданшиноси англис Ҷ. Ф. Г. Смит маводҳои қиматбаҳоро онҳое меҳисобид, ки ба се меъёри асосӣ бештар ҷавобгӯ мебошанд: «зебоӣ, устуворӣ ва нодирӣ» . Чунин маводҳое, ки дар замонҳои қадим "наҷиб" номида мешуданд ва ба талаботи қатъӣ баробар ҷавобгӯ мебошанд, нисбатан каманд. Аз ҷиҳати мустаҳкамӣ ва арзиш, [[алмос]] дар ҷои аввал, дар шакли буридашуда — дурахшон, баъд аз он [[ёқут]], [[ёқути кабуд]] ва [[зумуррад]] қарор дорад. == Таърих == == Феҳристи сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо == [[Файл:Cut_Ruby.jpg|рост|мини|150x150пкс| Рубини рӯйпӯшдор]] [[Акс:Emerald.png|рост|мини|366x366пкс| Кристаллҳои зумуррад]] == Нигаред низ == * Гемология * Маъданҳои коллексионии ороишӣ * Арзёбии сифати сангҳои қиматбаҳо * Санги ороишӣ * Ҷавоҳирот == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ВТ-ЭСБЕ|Драгоценные камни}} * Драгоценные и поделочные камни : [арх. 3 января 2023] // Динамика атмосферы — Железнодорожный узел. — М. : Большая российская энциклопедия, 2007. — С. 314—316. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов ; 2004—2017, т. 9). — <nowiki>ISBN 978-5-85270-339-2</nowiki>. * {{Книга|автор=Андерсон Б.|заглавие=Определение драгоценных камней|место=М.|издательство=Мир камня|год=1996|страниц=456}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д|заглавие=Оценка рыночной стоимости драгоценных камней и ювелирных изделий|место=М.|издательство=Дело|год=2001|страниц=295}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д., Аккалаева Р. Х.|заглавие=Оценка рыночной стоимости ювелирных изделий|место=М.|издательство=МАОК|год=2004|страниц=158}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д.|заглавие=Ювелирный бизнес|место=М.|издательство=Научный центр по сертификации и оценке|год=2009}} * {{Статья |автор=Никонович С. Л. |заглавие=Типичные следственные ситуации и организация расследования преступлений в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней |год=2014 |издание=Вестник Волгоградской академии МВД России |номер=1}} * {{Книга|автор=Пыляев М. И.|заглавие=Драгоценные камни, их свойства, местонахождения и употребление|издание=3-е доп. изд|место=СПб.|издательство=Издание АС Суворина|год=1988|страниц=404}} * {{Книга|автор=Смит Г.|заглавие=Драгоценные камни|место=|издательство=Рипол Классик|год=2002}} * {{Книга|автор=Синкенкес Д|заглавие=Руководство по обработке драгоценных и поделочных камней|место=|издательство=Рипол Классик|год=1989}} == Пайвандҳо == <templatestyles src="Шаблон:Родственные_проекты/styles.css"></templatestyles>{{Пайванд ба лоиҳаҳои хоҳар}} * [http://www.gem-center.ru/ Маркази гемологии Донишгоҳи давлатии Маскав] * [http://mindraw.web.ru/mineral_gems.htm Сангҳои қиматбаҳо ва ороишӣ - таснифот, омӯзиш, пайдоиш] * [https://catalogmineralov.ru/cont/klassifikatsiya_dragotsennykh_kamnei.html Таснифоти сангҳои қиматбаҳо] * [http://kontinentusa.com/kratkij-obzor-mirovogo-rynka-dragocennyx-i-poludragocennyx-kamnej-i-rol-rossii-v-mirovom-rynke/ Шарҳи мухтасари бозори ҷаҳонии сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо ва нақши Русия дар бозори ҷаҳонӣ.] * [https://articlekz.com/article/9124 Шарҳи бозори ҷаҳонии сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо: Нақши Қазоқистон дар бозори ҷаҳонӣ] 7fcwekwxf2oh4k400obtc8iygpbppcg 1486286 1486285 2026-09-07T04:07:32Z Шухрат Саъдиев 5132 гурӯҳбандӣ нест 1486286 wikitext text/x-wiki {{Викифонидан}} {{Гурӯҳ нест}} <templatestyles src="Шаблон:Боковая навигационная таблица/styles.css" />  '''Сангҳои қиматбаҳо —''' [[Маъдан|маъданҳое]] мебошанд, ки гаронтарин мавод ҳисобида мешаванд. Мувофиқи таснифи маъданшиноси англис Ҷ. Ф. Г. Смит маводҳои қиматбаҳоро онҳое меҳисобид, ки ба се меъёри асосӣ бештар ҷавобгӯ мебошанд: «зебоӣ, устуворӣ ва нодирӣ» . Чунин маводҳое, ки дар замонҳои қадим "наҷиб" номида мешуданд ва ба талаботи қатъӣ баробар ҷавобгӯ мебошанд, нисбатан каманд. Аз ҷиҳати мустаҳкамӣ ва арзиш, [[алмос]] дар ҷои аввал, дар шакли буридашуда — дурахшон, баъд аз он [[ёқут]], [[ёқути кабуд]] ва [[зумуррад]] қарор дорад. == Таърих == == Феҳристи сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо == [[Файл:Cut_Ruby.jpg|рост|мини|150x150пкс| Рубини рӯйпӯшдор]] [[Акс:Emerald.png|рост|мини|366x366пкс| Кристаллҳои зумуррад]] == Нигаред низ == * Гемология * Маъданҳои коллексионии ороишӣ * Арзёбии сифати сангҳои қиматбаҳо * Санги ороишӣ * Ҷавоҳирот == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ВТ-ЭСБЕ|Драгоценные камни}} * Драгоценные и поделочные камни : [арх. 3 января 2023] // Динамика атмосферы — Железнодорожный узел. — М. : Большая российская энциклопедия, 2007. — С. 314—316. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов ; 2004—2017, т. 9). — <nowiki>ISBN 978-5-85270-339-2</nowiki>. * {{Книга|автор=Андерсон Б.|заглавие=Определение драгоценных камней|место=М.|издательство=Мир камня|год=1996|страниц=456}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д|заглавие=Оценка рыночной стоимости драгоценных камней и ювелирных изделий|место=М.|издательство=Дело|год=2001|страниц=295}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д., Аккалаева Р. Х.|заглавие=Оценка рыночной стоимости ювелирных изделий|место=М.|издательство=МАОК|год=2004|страниц=158}} * {{Книга|автор=Дронова Н. Д.|заглавие=Ювелирный бизнес|место=М.|издательство=Научный центр по сертификации и оценке|год=2009}} * {{Статья |автор=Никонович С. Л. |заглавие=Типичные следственные ситуации и организация расследования преступлений в сфере оборота драгоценных металлов и драгоценных камней |год=2014 |издание=Вестник Волгоградской академии МВД России |номер=1}} * {{Книга|автор=Пыляев М. И.|заглавие=Драгоценные камни, их свойства, местонахождения и употребление|издание=3-е доп. изд|место=СПб.|издательство=Издание АС Суворина|год=1988|страниц=404}} * {{Книга|автор=Смит Г.|заглавие=Драгоценные камни|место=|издательство=Рипол Классик|год=2002}} * {{Книга|автор=Синкенкес Д|заглавие=Руководство по обработке драгоценных и поделочных камней|место=|издательство=Рипол Классик|год=1989}} == Пайвандҳо == <templatestyles src="Шаблон:Родственные_проекты/styles.css"></templatestyles>{{Пайванд ба лоиҳаҳои хоҳар}} * [http://www.gem-center.ru/ Маркази гемологии Донишгоҳи давлатии Маскав] * [http://mindraw.web.ru/mineral_gems.htm Сангҳои қиматбаҳо ва ороишӣ - таснифот, омӯзиш, пайдоиш] * [https://catalogmineralov.ru/cont/klassifikatsiya_dragotsennykh_kamnei.html Таснифоти сангҳои қиматбаҳо] * [http://kontinentusa.com/kratkij-obzor-mirovogo-rynka-dragocennyx-i-poludragocennyx-kamnej-i-rol-rossii-v-mirovom-rynke/ Шарҳи мухтасари бозори ҷаҳонии сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо ва нақши Русия дар бозори ҷаҳонӣ.] * [https://articlekz.com/article/9124 Шарҳи бозори ҷаҳонии сангҳои қиматбаҳо ва нимқиматбаҳо: Нақши Қазоқистон дар бозори ҷаҳонӣ] 6862xx1906txhl6u1xqd3rgx3doeui6 14 333635 1486289 2026-09-07T04:21:34Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои химия]] to [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]]: ивази ном 1486289 wikitext text/x-wiki #равона [[:Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]] k8gcgty3d6ss3hftdwbhm672hwrflhm 14 333636 1486302 2026-09-07T05:10:11Z Шухрат Саъдиев 5132 гурӯҳбандӣ 1486302 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] nwsfy3rqhd0mqdau89rrl2ih8wvx17s 1486303 1486302 2026-09-07T05:13:01Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1486303 wikitext text/x-wiki #равона [[Гурӯҳ:Докторони улуми таърих]] [[Гурӯҳ:Дараҷаи илмӣ:Докторони илм]] m4fa0an7cqgs8pixax1c3zqkmsiyuw2 14 333637 1486306 2026-09-07T05:17:14Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Докторони илмҳои кимиё]] to [[Гурӯҳ:Докторони улуми кимиё]]: ивази ном 1486306 wikitext text/x-wiki #равона [[:Гурӯҳ:Докторони улуми кимиё]] lj6e3mn790ltfkdayfochb3pitaqiab 0 333638 1486310 2026-09-07T06:14:38Z Шухрат Саъдиев 5132 Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон (соли 2026) 1486310 wikitext text/x-wiki [[1 сентябр|1 сентябри ]] соли 2026 дар шаҳри [[Бишкек]], [[Қирғизистон]] [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+ дар ҷаласаи дар мавзӯи «СММ ҳамчун унсури калидии низоми одилонаи ҷаҳонӣ: саҳми давлатҳои СҲШ+ дар ташаккули ҷаҳони бисёрқутба» иштирок ва суханронӣ намуданд. Соли ҷорӣ Маҷмаи Умумии [[Созмони Милали Муттаҳид]] қатъномаеро қабул карда буд, ки бо ташаббуси Тоҷикистон пешниҳод шуда, солҳои [[2027]]–[[2036]]-ро '''«Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда»''' эълон намуда буд. Изҳори итминон карда шуд, ки ноил шудан ба ҳадафҳо ва вазифаҳои дар қатъномаи ба наздикӣ бо пешниҳоди Тоҷикистон қабулшудаи [[СММ]] доир ба "Даҳсолаи таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда" саҳми назаррас дар таъмини сулҳ, субот ва рушди устувор дар ҷаҳон хоҳад буд. Дар суханронии хеш [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] изҳори итминон карда шуд, ки ноил шудан ба ҳадафҳо ва вазифаҳои дар қатъномаи ба наздикӣ бо пешниҳоди Тоҷикистон қабулшудаи [[СММ]] доир ба '''«Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда»''' саҳми назаррас дар таъмини сулҳ, субот ва рушди устувор дар ҷаҳон хоҳад буд ва [[соли 2027]] [[Тоҷикистон]] нақша дорад дар доираи ин даҳсола якҷоя бо [[СММ]] аввалин Конфронси байналмилалӣ баргузор намояд ва аз шарикони байналмилалӣ даъват карданд, ки дар ин чорабинӣ фаъолона иштирок варзанд.<ref>{{Cite web|url=https://www.president.tj/event/news/56942|title=Иштирок ва суханронӣ дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+|date=2026-09-01|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-01|website=ПРЕЗИДЕНТИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН}}</ref>. Ҳамчунин дар суханронии хеш [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] гуфта шуд, ки “Тоҷикистон ҳамчун ҳаммуаллифи '''Қатъномаи Маҷмаи Умумии СММ оид ба пешбурди муколамаи байнифарҳангӣ ва таҳаммулпазирӣ''' таъкид шуд, ки муколамаи байни [[тамаддун|тамаддунҳо]] ва тақвияти [[сулҳ]], дӯстӣ ва таҳаммулпазирӣ воситаҳои муҳими муқовимат ба тафриқа, [[экстремизм]] ва [[радикализм]] мебошанд”.<ref>{{Cite web|url=https://www.president.tj/event/news/56942|title=Иштирок ва суханронӣ дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+|date=2026-09-01|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-01|website=ПРЕЗИДЕНТИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН}}</ref>. {{Хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Сиёсати хориҷии Тоҷикистон]]<br> d63t6b7n986xw9nj6e9b6antrli9r82 1486314 1486310 2026-09-07T07:04:55Z Шухрат Саъдиев 5132 1486314 wikitext text/x-wiki [[1 сентябр|1 сентябри ]] соли 2026 дар шаҳри [[Бишкек]], [[Қирғизистон]] [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+ дар ҷаласаи дар мавзӯи «СММ ҳамчун унсури калидии низоми одилонаи ҷаҳонӣ: саҳми давлатҳои СҲШ+ дар ташаккули ҷаҳони бисёрқутба» иштирок ва суханронӣ намуданд. Соли ҷорӣ Маҷмаи Умумии [[Созмони Милали Муттаҳид]] қатъномаеро қабул карда буд, ки бо ташаббуси Тоҷикистон пешниҳод шуда, солҳои [[2027]]–[[2036]]-ро '''«Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда»''' эълон намуда буд. Изҳори итминон карда шуд, ки ноил шудан ба ҳадафҳо ва вазифаҳои дар қатъномаи ба наздикӣ бо пешниҳоди Тоҷикистон қабулшудаи [[СММ]] доир ба "Даҳсолаи таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда" саҳми назаррас дар таъмини сулҳ, субот ва рушди устувор дар ҷаҳон хоҳад буд. Дар суханронии хеш [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] изҳори итминон карда шуд, ки ноил шудан ба ҳадафҳо ва вазифаҳои дар қатъномаи ба наздикӣ бо пешниҳоди Тоҷикистон қабулшудаи [[СММ]] доир ба '''«Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда»''' саҳми назаррас дар таъмини сулҳ, субот ва рушди устувор дар ҷаҳон хоҳад буд ва [[соли 2027]] [[Тоҷикистон]] нақша дорад дар доираи ин даҳсола якҷоя бо [[СММ]] аввалин Конфронси байналмилалӣ баргузор намояд ва аз шарикони байналмилалӣ даъват карданд, ки дар ин чорабинӣ фаъолона иштирок варзанд.<ref>{{Cite web|url=https://www.president.tj/event/news/56942|title=Иштирок ва суханронӣ дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+|date=2026-09-01|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-07|website=www.president.tj}}</ref>. Ҳамчунин дар суханронии хеш [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] гуфта шуд, ки “Тоҷикистон ҳамчун ҳаммуаллифи '''Қатъномаи Маҷмаи Умумии СММ оид ба пешбурди муколамаи байнифарҳангӣ ва таҳаммулпазирӣ''' таъкид шуд, ки муколамаи байни [[тамаддун|тамаддунҳо]] ва тақвияти [[сулҳ]], дӯстӣ ва таҳаммулпазирӣ воситаҳои муҳими муқовимат ба тафриқа, [[экстремизм]] ва [[радикализм]] мебошанд”.<ref>{{Cite web|url=https://www.president.tj/event/news/56942|title=Иштирок ва суханронӣ дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+|date=2026-09-01|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-07|website=www.president.tj}}</ref>. {{Хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Сиёсати хориҷии Тоҷикистон]]<br> pd449b4rqlrdjxor2z9j3fiatmgwosp 14 333639 1486311 2026-09-07T06:46:53Z Шухрат Саъдиев 5132 гурӯҳбандӣ 1486311 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Сиёсати хориҷии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Тоҷикистон]] bi3knhelepfpc8uh2px0sf66pkp3vjh 0 333640 1486312 2026-09-07T06:56:43Z Шухрат Саъдиев 5132 Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон (Феҳрист) 1486312 wikitext text/x-wiki '''Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон (Феҳрист)''' == [[Соли 1999|Соли 1999|Соли 2003]] == * Пешниҳоди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Иҷлосияи 54-уми Маҷмаи Умумии СММ (1 октябри 1999) – '''эълон намудани соли 2003 – Соли оби тоза'''. Дар асоси ин ташаббус 20 сентябри соли 2000 дар Иҷлосияи 55-уми Маҷмаи Умумии [[СММ]] соли 2003 ҳамчун соли байналмилалии оби тоза эълон карда шуд. 29 август – 1 сентябри соли 2003 дар шаҳри [[Душанбе]] Форуми байналмилалӣ оид ба оби тоза баргузор гардид. == Соли 2003 == * Пешниҳоди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба '''элон намудани солҳои 2005-2015-ро ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои ҳаёт”'''. [[23 декабр|23 декабри]] [[соли 2003]] Маҷмаи Умумии [[СММ]] дар асоси '''Эъломияи Душанбе''' Қатъномаи дахлдорро қабул карда, солҳои 2005-2015 –ро ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои ҳаёт” эълон кард. * Пешниҳод оид ба таъмин намудани кишварҳои [[Осиёи Марказӣ]] бо оби тоза тавассути таъсис додани Консортсиуми байналмилалӣ доир ба истифодаи [[об|оби]] [[Сарез|кӯли Сарез ]]. == Соли 2009 == * Ташаббус оид ба Бунёди байналмилалии ҳифзи пиряхҳо. Ин масъала аз ҷониби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Форуми 3-юми Ҷаҳонӣ доир ба иқлим [[31 август]] - [[4 сентябр|4 сентябри]] [[2009]] дар ш. [[Женева]], сипас дар Конфронси 15-уми ҷонибҳои Конвенсияи СММ оид ба тағйироти иқлим дар [[Копенгаген]] 7-8 декабри соли 2009 пешниҳод гардида буд. * Ташаббусҳои Тоҷикистон оид ба ҳалли масъалаҳои амниятӣ, мубориза бо терроризм, экстремизм ва гардиши ғайриқонунии маводи мухаддир. Дар ин самт яке аз масъалаҳои муҳим – таъмини амният ва сулҳу субот дар Афғонистон мебошад. Бо назардошти ин, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳод доир ба таъмини амну субот тавассути таҷдиди иқтисодӣ-иҷтимоии [[Афғонистон]] намуд. Дар ин ҷода Созмони Оғохон ва Ҳукумати ШМА пайи ҳам панҷ пули хурду калон дар дарёи сарҳадии Панҷ сохта шуд. Сохтмони пулҳои наздисарҳадӣ дар ҳалли мушкилоти аҳолии ноҳияҳои наздисарҳадии Афғонистон, аз ҷумла, дарёфти ҷои кор, хариди маводи ғизоӣ ва рӯзгор, доруворӣ, гирифтани муолиҷа дар шифохонаҳои ноҳияҳои сарҳадии Тоҷикистон нақши муҳим мебозад. == Соли 2013 == * Эълон намудани [[соли 2013]] – '''Соли байналмилалии ҳамкориҳо дар соҳаи об (20 декабри 2010).''' Тибқи ташабусси мазкур [[20 август|20]]-[[21 август|21 августи]] [[2013]] Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об дар ш. [[Душанбе]] баргузор гардид. Дар натиҷа як қатор санадҳои ниҳоӣ қабул шуданд: * '''Эъломияи Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об'''; * '''Барномаи амали Конфронси Душанбе оид ба ҳамкорӣ дар соҳаи об''' * '''Натиҷаи Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об ''' * Таъсис додани маркази минтақавӣ оид ба масъалаи минаҳо. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон]] kq0n3g9sfph6f0u8hdj0yu5i8yt714t 1486313 1486312 2026-09-07T07:03:18Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ 1486313 wikitext text/x-wiki '''Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон (Феҳрист)''' == [[Соли 1999|Соли 1999|Соли 2003]] == * Пешниҳоди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Иҷлосияи 54-уми Маҷмаи Умумии СММ (1 октябри 1999) – '''эълон намудани соли 2003 – Соли оби тоза'''. Дар асоси ин ташаббус [[20 сентябр|20 сентябри]] [[соли 2000]] дар Иҷлосияи 55-уми Маҷмаи Умумии [[СММ]] [[соли 2003]] ҳамчун соли байналмилалии оби тоза эълон карда шуд. 29 август – 1 сентябри соли 2003 дар шаҳри [[Душанбе]] Форуми байналмилалӣ оид ба оби тоза баргузор гардид.<ref>{{Cite web|url=https://mfa.tj/tg/main/view/199/tashabbushoi-bainalmilalii-tojikiston|title=Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон|date=2013-01-03|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-07|website=mfa.tj}}</ref>. == Соли 2003 == * Пешниҳоди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба '''элон намудани солҳои 2005-2015-ро ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои ҳаёт”'''. [[23 декабр|23 декабри]] [[соли 2003]] Маҷмаи Умумии [[СММ]] дар асоси '''Эъломияи Душанбе''' Қатъномаи дахлдорро қабул карда, солҳои 2005-2015 –ро ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои ҳаёт” эълон кард. * Пешниҳод оид ба таъмин намудани кишварҳои [[Осиёи Марказӣ]] бо оби тоза тавассути таъсис додани Консортсиуми байналмилалӣ доир ба истифодаи [[об|оби]] [[Сарез|кӯли Сарез ]]. == Соли 2009 == * Ташаббус оид ба Бунёди байналмилалии ҳифзи пиряхҳо. Ин масъала аз ҷониби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Форуми 3-юми Ҷаҳонӣ доир ба иқлим [[31 август]] - [[4 сентябр|4 сентябри]] [[2009]] дар ш. [[Женева]], сипас дар Конфронси 15-уми ҷонибҳои Конвенсияи СММ оид ба тағйироти иқлим дар [[Копенгаген]] 7-8 декабри соли 2009 пешниҳод гардида буд. * Ташаббусҳои Тоҷикистон оид ба ҳалли масъалаҳои амниятӣ, мубориза бо терроризм, экстремизм ва гардиши ғайриқонунии маводи мухаддир. Дар ин самт яке аз масъалаҳои муҳим – таъмини амният ва сулҳу субот дар Афғонистон мебошад. Бо назардошти ин, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳод доир ба таъмини амну субот тавассути таҷдиди иқтисодӣ-иҷтимоии [[Афғонистон]] намуд. Дар ин ҷода Созмони Оғохон ва Ҳукумати ШМА пайи ҳам панҷ пули хурду калон дар дарёи сарҳадии Панҷ сохта шуд. Сохтмони пулҳои наздисарҳадӣ дар ҳалли мушкилоти аҳолии ноҳияҳои наздисарҳадии Афғонистон, аз ҷумла, дарёфти ҷои кор, хариди маводи ғизоӣ ва рӯзгор, доруворӣ, гирифтани муолиҷа дар шифохонаҳои ноҳияҳои сарҳадии Тоҷикистон нақши муҳим мебозад. == Соли 2013 == * Эълон намудани [[соли 2013]] – '''Соли байналмилалии ҳамкориҳо дар соҳаи об (20 декабри 2010).''' Тибқи ташабусси мазкур [[20 август|20]]-[[21 август|21 августи]] [[2013]] Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об дар ш. [[Душанбе]] баргузор гардид. Дар натиҷа як қатор санадҳои ниҳоӣ қабул шуданд: * '''Эъломияи Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об'''; * '''Барномаи амали Конфронси Душанбе оид ба ҳамкорӣ дар соҳаи об''' * '''Натиҷаи Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об ''' * Таъсис додани маркази минтақавӣ оид ба масъалаи минаҳо.<ref>{{Cite web|url=https://mfa.tj/tg/main/view/199/tashabbushoi-bainalmilalii-tojikiston|title=Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон|date=2013-01-03|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-07|website=mfa.tj}}</ref>. {{Хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон]] tagl5wautktb2thmhrqb5x9eimhpqcb 1486315 1486313 2026-09-07T07:07:19Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Соли 1999|Соли 2003 */ 1486315 wikitext text/x-wiki '''Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон (Феҳрист)''' == [[Соли 1999|Соли 1999|Соли 2003]] == * Пешниҳоди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Иҷлосияи 54-уми Маҷмаи Умумии СММ ([[1 октябр|1 октябри]] [[1999]]) – '''эълон намудани соли 2003 – Соли оби тоза'''. Дар асоси ин ташаббус [[20 сентябр|20 сентябри]] [[соли 2000]] дар Иҷлосияи 55-уми Маҷмаи Умумии [[СММ]] [[соли 2003]] ҳамчун соли байналмилалии оби тоза эълон карда шуд. 29 август – 1 сентябри соли 2003 дар шаҳри [[Душанбе]] Форуми байналмилалӣ оид ба оби тоза баргузор гардид.<ref>{{Cite web|url=https://mfa.tj/tg/main/view/199/tashabbushoi-bainalmilalii-tojikiston|title=Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон|date=2013-01-03|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-07|website=mfa.tj}}</ref>. == Соли 2003 == * Пешниҳоди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба '''элон намудани солҳои 2005-2015-ро ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои ҳаёт”'''. [[23 декабр|23 декабри]] [[соли 2003]] Маҷмаи Умумии [[СММ]] дар асоси '''Эъломияи Душанбе''' Қатъномаи дахлдорро қабул карда, солҳои 2005-2015 –ро ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои ҳаёт” эълон кард. * Пешниҳод оид ба таъмин намудани кишварҳои [[Осиёи Марказӣ]] бо оби тоза тавассути таъсис додани Консортсиуми байналмилалӣ доир ба истифодаи [[об|оби]] [[Сарез|кӯли Сарез ]]. == Соли 2009 == * Ташаббус оид ба Бунёди байналмилалии ҳифзи пиряхҳо. Ин масъала аз ҷониби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Форуми 3-юми Ҷаҳонӣ доир ба иқлим [[31 август]] - [[4 сентябр|4 сентябри]] [[2009]] дар ш. [[Женева]], сипас дар Конфронси 15-уми ҷонибҳои Конвенсияи СММ оид ба тағйироти иқлим дар [[Копенгаген]] 7-8 декабри соли 2009 пешниҳод гардида буд. * Ташаббусҳои Тоҷикистон оид ба ҳалли масъалаҳои амниятӣ, мубориза бо терроризм, экстремизм ва гардиши ғайриқонунии маводи мухаддир. Дар ин самт яке аз масъалаҳои муҳим – таъмини амният ва сулҳу субот дар Афғонистон мебошад. Бо назардошти ин, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳод доир ба таъмини амну субот тавассути таҷдиди иқтисодӣ-иҷтимоии [[Афғонистон]] намуд. Дар ин ҷода Созмони Оғохон ва Ҳукумати ШМА пайи ҳам панҷ пули хурду калон дар дарёи сарҳадии Панҷ сохта шуд. Сохтмони пулҳои наздисарҳадӣ дар ҳалли мушкилоти аҳолии ноҳияҳои наздисарҳадии Афғонистон, аз ҷумла, дарёфти ҷои кор, хариди маводи ғизоӣ ва рӯзгор, доруворӣ, гирифтани муолиҷа дар шифохонаҳои ноҳияҳои сарҳадии Тоҷикистон нақши муҳим мебозад. == Соли 2013 == * Эълон намудани [[соли 2013]] – '''Соли байналмилалии ҳамкориҳо дар соҳаи об (20 декабри 2010).''' Тибқи ташабусси мазкур [[20 август|20]]-[[21 август|21 августи]] [[2013]] Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об дар ш. [[Душанбе]] баргузор гардид. Дар натиҷа як қатор санадҳои ниҳоӣ қабул шуданд: * '''Эъломияи Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об'''; * '''Барномаи амали Конфронси Душанбе оид ба ҳамкорӣ дар соҳаи об''' * '''Натиҷаи Конфронси байналмилалии сатҳи баланди ҳамкорӣ дар соҳаи об ''' * Таъсис додани маркази минтақавӣ оид ба масъалаи минаҳо.<ref>{{Cite web|url=https://mfa.tj/tg/main/view/199/tashabbushoi-bainalmilalii-tojikiston|title=Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон|date=2013-01-03|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-09-07|website=mfa.tj}}</ref>. {{Хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон]] kvgyc03zznoxg5t7nhyqg6g2ynxk3dp 0 333642 1486318 2026-09-07T10:49:52Z VASHGIRD 8035 Саҳифаи нав: {{Синамогар | ном = Алӣ Ҳамроев | номи аслӣ = | тасвир = | бар = | тавсифи тасвир = | ном ҳангоми таваллуд = Алӣ Эргашалиевич (Эргашевич) Ҳамроев | таърихи таваллуд = 19.5.1937 | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = | маҳалли даргуза... 1486318 wikitext text/x-wiki {{Синамогар | ном = Алӣ Ҳамроев | номи аслӣ = | тасвир = | бар = | тавсифи тасвир = | ном ҳангоми таваллуд = Алӣ Эргашалиевич (Эргашевич) Ҳамроев | таърихи таваллуд = 19.5.1937 | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = | маҳалли даргузашт = | пеша = {{кинокоргардон|ИҶШС|Русия|Итолиё}} <br> {{филмноманавис|ИҶШС|Русия}} | шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИҶШС}} <br> {{Парчамбандӣ|Итолиё}} | солҳои фаъолият = | равия = | ҷоизаҳо = }} '''Алӣ Эргашалиевич''' ('''Эргашевич''') '''Ҳамроев''' (зод. [[19 май]]и [[1937]], [[Тошканд]], [[ҶШС Узбекистон]]) — [[коргардон]] ва [[филмноманавис]]и тоҷик. Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969). Дар ҳоли ҳозир дар Итолиё зиндагӣ мекунад. == Зиндагинома == Алӣ Ҳамроев дар оилаи омехта таваллуд шудааст: падараш [[тоҷик]] ва модараш [[укроинҳо|укроинӣ]] буданд. Падараш [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] зодаи [[Рештон|Риштон]]и уезди Қӯқанд дар [[Вилояти Фарғона]] буда, ҳунарпеша ва кинодраматурги шӯравӣ ва ӯзбек, яке аз асосгузорони кинои миллии бадеии ӯзбек ва яке аз аввалин иҷрокунандагони нақшҳои асосӣ дар «Ӯзбекфилм» мебошад. Дар интихоби касби [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] баромадҳои труппаи сайёри театрии [[Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ]] дар нимаи солҳои 20-ум дар Риштон бо намоишномаҳои «Бой ва хидматгор», «Найрангҳои Майсара» ва «Асрори фаранҷӣ» таъсири бузург расонидааст. Соли 1937, пас аз таваллуди писараш, ҳабс шуд, баъди ду сол озод гардид ва соли 1942 дар фронтҳои [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] дар наздикии шаҳри Вязма ҳалок шуд. Модараш ''Анастасия Тарасич'' низ бо кино робита дошт ва ҳамчун диспетчер дар киностудия кор мекард; бародари хурдиаш — ''Давлат Ҳамроев''. Соли 1961 Ҳамроев [[ВГИК]] (Донишкадаи умумииттифоқии давлатии кинематография), коргоҳи [[Рошал Григорий Лвович|Григорий Рошал]] ва [[Геника Юрий Евгеневич|Юрий Геника]]-ро хатм карда, дар ҳамон сол аввалин филми бадеии худ «Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки...»-ро дар ҳамкорӣ бо [[Маҳмудов Муқаддас|Муқаддас Маҳмудов]] ба навор гирифт. Комедияи мусиқии «[[Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?]]» (1964) ба филми машҳури мардумӣ табдил ёфт. Соли 1970 бо мақсади кор дар бойгониҳои махфӣ, ба узвияти [[ҲКИШ]] даромад<ref>[http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml ХАМРАЕВ Али Иргашалиевич] {{Wayback|url=http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml |date=20160820022624 }} Кино: Энциклопедический словарь/Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др.- М.: Сов. энциклопедия, 1987.- 640 с., 96 л. ил.</ref>. Дар натиҷа филмҳои коргардон, ки ба даврони [[Ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия]], мубориза бо [[босмачӣ|босмачигарӣ]] ва озодшавии занони Шарқ бахшида шуда буданд, рӯйи кор омаданд: «[[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]]» (1970), «[[Бе тарс]]» (1971), «[[Тири ҳафтум]]» (1972). Филми таърихии «[[Инсон аз пайи паррандаҳо меравад]]» (1975) дар Фестивали умумииттифоқии кино барои санъати тасвирӣ ва бо ҷоизаи «[[Товуси нуқрагӣ]]»<ref>Аз рӯи маводи маҷаллаи «[[Искусство кино]]» № 2, 1978.</ref> барои коргардонӣ дар Кинофестивали VI байналмилалӣ (1977) дар [[Деҳлӣ]] қадрдонӣ шуд. Драмаи марбут ба ҳаёти пасазҷангӣ «[[Триптих (филм)|Триптих]]» (1979) дар фестивали [[Сан-Ремо]] Гран-при ба даст овард. Соли 1979 коргардон бори дигар ба мавзӯи Ҷанги шаҳрвандӣ баргашта, [[истерн]]и «[[Муҳофиз (филм, 1979)|Муҳофиз]]»-ро ба навор гирифт. Барои нақшҳои асосӣ ҳунарпешагон аз филми «Сталкер» [[Александр Кайдановский]] ва [[Анатолий Солонитсин]] даъват шуданд. Охирин филми Ҳамроев, ки дар ИҶШС ба навор гирифта шуд, «[[Боғи орзуҳо (филм)|Боғи орзуҳо]]» («[[Мосфилм]]», 1987) буд ва соли дигар ӯ барои кор дар болои лоиҳа дар бораи [[Амир Темур]] ба [[Итолиё]] рафт. Ин ба шарофати коргардон [[Антониони Микеланҷело|Микеланҷело Антониони]] иттифоқ афтод, ки Ҳамроев бо ӯ ҳанӯз соли 1976 ҳангоми сафари коргардони итолиёӣ ба Тошканд шинос шуда буд. Гарчанде ки лоиҳа амалӣ нагардид, аз он вақт инҷониб Ҳамроев дар Итолиё зиндагӣ мекунад ва зуд-зуд барои кор ҳам ба Маскав ва ҳам ба Ӯзбекистон сафар мекунад. Ҳамроев чанд маротиба дар [[Афғонистон]] буда, филми «[[Тобистони гарм дар Кобул]]»-ро («Мосфилм», соли 1982) ба навор гирифтааст. Соли 1997 бо маблағи шахсии худ дар бораи генерал [[Абдуррашид Дӯстум]], яке аз раҳбарони [[Эътилофи шимол|Эътилофи шимоли]] зиддитолибонӣ, филми мустанад сохт. Соли 1998 пас аз мурофиаҳои тӯлонии судӣ бо продюсерҳои итолиёӣ филми нави бадеии Ҳамроев бо номи «[[Бо Ба Бу]]» ба экранҳо баромад, ки он соҳиби «Тири тилоӣ» — Ҷоизаи асосии фестивали «Симоҳои ишқ» гардид. Соли 2018 дар студияи русии «РОК» Алӣ Ҳамроев филми мустанади «Ман туро фаромӯш накардаам»-ро дар бораи падараш лейтенанти хурд Эргаш Ҳамроев сохта, барои ин филм Ҷоизаи асосии Кинофестивали байналмилалиро дар [[Истамбул]]и Туркия ба даст овард. Соли 2020 дар Ӯзбекистон Ҳамроев филми мустанади «Корномаи халқ»-ро сохт ва соли 2021 филми бадеии «[[Атри харбуза дар Самарқанд]]»-ро ба навор гирифт (Ҷоизаи асосӣ дар Кинофестивали байналмилалӣ дар Милани Итолиё ва Ҷоизаи «Беҳтарин кинокоргардон» дар XV Кинофестивали байналмилалии Тошканд «Марвориди Роҳи Абрешим»). Ҳангоми наворбардории филми «Атри харбуза дар Самарқанд» коргардон дар ҷангали наздикии [[Вязма]] дар маҳалли ҳалокати падараш муҷассамае гузошт. == Хонавода == Ҳамсараш — Гулбӯстон (Гулча, Гуля) Усмоновна Тошбоева (зод. 7 феврали соли 1954), [[Балерина|ҳунарпешаи балети]] [[Театри калони оперо ва балети ба номи Алишер Навоӣ|Театри калони опера ва балети ба номи А. Навоӣ]] дар Тошканд буд. Фарзандон: * писараш Алӣ-Эргаш * духтараш Лайлӣ аз издивоҷ бо Раъно Ҳамроева * духтараш Асал — рӯзноманигор, мутарҷим аз забони итолиёӣ, директори ширкати хусусии A.S.A.L (Assitance Service And Leisure). == Ҷоизаҳо == [[Акс:Star of Ali Khamraev on walk of Actor's Fame of Vyborg.jpg|right|thumb|Ситораи Алӣ Ҳамроев дар [[Хиёбони шарафи ҳунарпешагон (Виборг)|Хиёбони шарафи ҳунарпешагон дар Виборг]]]] * Ходими шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон (1969) * [[Ҷоизаи давлатии ҶШС Ӯзбекистон ба номи Ҳамза]] (1971) — ''барои таҳияи филми «[[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]]»''<ref>Кинематограф Узбекистана и ВГИК / Владимир Малышев. — М.: ВГИК, 2018. — 48 с.</ref><ref>{{публикация|1=статья|заглавие=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида 1971 йилги Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида|ссылка=https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/|год=1971|издание=Совет Ўзбекистони|номер=261|месяц=11|день=10|страницы=1|архив дата=2024-12-01|архив=https://web.archive.org/web/20241201011257/https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/}}</ref>. * [[Ордени Дӯстии халқҳо]] ([[17 август]]и [[соли 1989|1989]]) — ''барои хидматҳо дар таҳкими равобити фарҳангӣ бо Ҷумҳурии Афғонистон''<ref>{{Cite web |url=https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |title=Указ Президиума Верховного Совета СССР от 17 августа 1989 года № 413—I «О награждении орденами и медалями СССР деятелей советской культуры и искусства» |access-date=2019-03-03 |archive-date=2021-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414090136/https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |url-status=live }}</ref> == Филмшиносӣ == === Коргардон === * [[1961]] — [[Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки…]] * [[1962]] — Салом, Баҳор (мустанад) * [[1964]] — [[Дӯст медорад — дӯст намедорад?]] * [[1964]] — [[Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?]] * [[1966]] — [[Лаклакҳои сап-сафед]] * [[1968]] — [[Дилором]] * [[1968]] — [[Регҳои сурх]] (якҷоя бо А. Акбархоҷаев) * [[1970]] — [[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]] * [[1971]] — [[Бе тарс]] * [[1972]] — [[Тири ҳафтум]] * [[1973]] — [[Мухлис (филм, 1973)|Мухлис]] (аз киноалманахи «Мухлис») * [[1975]] — [[Инсон аз пайи паррандаҳо меравад]] * [[1979]] — [[Триптих (филм)|Триптих]] * [[1979]] — [[Муҳофиз (филм, 1979)|Муҳофиз]] * [[1983]] — [[Тобистони гарм дар Кобул]] * [[1984]] — [[Арӯс аз Вуадил]] * [[1985]] — [[Ман туро дар ёд дорам]] * [[1987]] — [[Боғи орзуҳо]] * [[1992]] — [[Кӣ девона аст?]] * [[1998]] — [[Бо Ба Бу]] * [[2004]] — [[Ҷой дар зери офтоб (сериали телевизионӣ)|Ҷой дар зери офтоб]] (сериали телевизионӣ) * [[2006]] — Зистан, зистан — дӯст доштан (мустанад) * [[2007]] — [[Ҳунарпешагон (сериали телевизионӣ)|Ҳунарпешагон]] (сериали телевизионӣ) * [[2012]] — Назарбоев. Ифшогариҳо. (мустанад) * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2020]] — Корномаи халқ (мустанад) * [[2021]] — [[Атри харбуза дар Самарқанд]] === Филмноманавис === * [[1966]] — [[Лаклакҳои сап-сафед]] (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1968]] — [[Дилором]] * [[1970]] — [[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]] (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1979]] — [[Муҳофиз (филм, 1979)|Муҳофиз]] * [[1983]] — Саросемавор тир холӣ кардан лозим нест * [[1984]] — [[Арӯс аз Вуадил]] * [[1985]] — [[Ман туро дар ёд дорам]] * [[1998]] — [[Бо Ба Бу]] * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web|url=http://www.kultura-portal.ru/tree_new/cultpaper/article.jsp?number=338&crubric_id=1000455&rubric_id=1000454&pub_id=165799|title=Али Хамраев: «Поселились мы с Антониони в Доме колхозника»}} * [http://www.vremya.ru/2002/26/13/19643.html Али Хамраев — восточный человек, живущий на Западе] * [https://www.mk.ru/culture/2025/06/13/kinorezhisser-ali-khamraev-rasskazal-o-nesostoyavshikhsya-filmakh.html Кинорежиссер Али Хамраев рассказал о несостоявшихся фильмах] * {{imdb name|id=0451134|name=Алӣ Ҳамроев}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Хатмкардагони факултаи коргардонии ВГИК]] [[Гурӯҳ:Кормандони Узбекфилм]] [[Гурӯҳ:Академикҳои Академияи миллии санъат ва илмҳои кинематографии Русия]] [[Гурӯҳ:Аъзои ҲКИШ]] [[Гурӯҳ:Ходимони шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Муҳоҷирони Итолиё]] s9fs27rc3bhv92v1v32id7np00igxso 1486319 1486318 2026-09-07T10:50:51Z VASHGIRD 8035 1486319 wikitext text/x-wiki {{Синамогар | ном = Алӣ Ҳамроев | номи аслӣ = | тасвир = | бар = | тавсифи тасвир = | ном ҳангоми таваллуд = Алӣ Эргашалиевич (Эргашевич) Ҳамроев | таърихи таваллуд = 19.5.1937 | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = | маҳалли даргузашт = | пеша = {{кинокоргардон|ИҶШС|Русия|Итолиё}} <br> {{филмноманавис|ИҶШС|Русия}} | шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИҶШС}} <br> {{Парчамбандӣ|Итолиё}} | солҳои фаъолият = | равия = | ҷоизаҳо = }} '''Алӣ Эргашалиевич''' ({{ВД-Дебоча}}) — [[коргардон]] ва [[филмноманавис]]и тоҷик. Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969). Дар ҳоли ҳозир дар Итолиё зиндагӣ мекунад. == Зиндагинома == Алӣ Ҳамроев дар оилаи омехта таваллуд шудааст: падараш [[тоҷик]] ва модараш [[укроинҳо|укроинӣ]] буданд. Падараш [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] зодаи [[Рештон|Риштони]] уезди Қӯқанд дар [[Вилояти Фарғона]] буда, ҳунарпеша ва кинодраматурги шӯравӣ ва ӯзбек, яке аз асосгузорони кинои миллии бадеии ӯзбек ва яке аз аввалин иҷрокунандагони нақшҳои асосӣ дар «Ӯзбекфилм» мебошад. Дар интихоби касби [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] баромадҳои труппаи сайёри театрии [[Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ]] дар нимаи солҳои 20-ум дар Риштон бо намоишномаҳои «Бой ва хидматгор», «Найрангҳои Майсара» ва «Асрори фаранҷӣ» таъсири бузург расонидааст. Соли 1937, пас аз таваллуди писараш, ҳабс шуд, баъди ду сол озод гардид ва соли 1942 дар фронтҳои [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] дар наздикии шаҳри Вязма ҳалок шуд. Модараш ''Анастасия Тарасич'' низ бо кино робита дошт ва ҳамчун диспетчер дар киностудия кор мекард; бародари хурдиаш — ''Давлат Ҳамроев''. Соли 1961 Ҳамроев [[ВГИК]] (Донишкадаи умумииттифоқии давлатии кинематография), коргоҳи [[Рошал Григорий Лвович|Григорий Рошал]] ва [[Геника Юрий Евгеневич|Юрий Геника]]-ро хатм карда, дар ҳамон сол аввалин филми бадеии худ «Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки…»-ро дар ҳамкорӣ бо [[Маҳмудов Муқаддас|Муқаддас Маҳмудов]] ба навор гирифт. Комедияи мусиқии «[[Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?]]» (1964) ба филми машҳури мардумӣ табдил ёфт. Соли 1970 бо мақсади кор дар бойгониҳои махфӣ, ба узвияти [[ҲКИШ]] даромад<ref>[http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml ХАМРАЕВ Али Иргашалиевич] {{Wayback|url=http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml |date=20160820022624 }} Кино: Энциклопедический словарь/Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др.- М.: Сов. энциклопедия, 1987.- 640 с., 96 л. ил.</ref>. Дар натиҷа филмҳои коргардон, ки ба даврони [[Ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия]], мубориза бо [[босмачӣ|босмачигарӣ]] ва озодшавии занони Шарқ бахшида шуда буданд, рӯйи кор омаданд: «[[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]]» (1970), «[[Бе тарс]]» (1971), «[[Тири ҳафтум]]» (1972). Филми таърихии «[[Инсон аз пайи паррандаҳо меравад]]» (1975) дар Фестивали умумииттифоқии кино барои санъати тасвирӣ ва бо ҷоизаи «[[Товуси нуқрагӣ]]»<ref>Аз рӯи маводи маҷаллаи «[[Искусство кино]]» № 2, 1978.</ref> барои коргардонӣ дар Кинофестивали VI байналмилалӣ (1977) дар [[Деҳлӣ]] қадрдонӣ шуд. Драмаи марбут ба ҳаёти пасазҷангӣ «[[Триптих (филм)|Триптих]]» (1979) дар фестивали [[Сан-Ремо]] Гран-при ба даст овард. Соли 1979 коргардон бори дигар ба мавзӯи Ҷанги шаҳрвандӣ баргашта, [[истерн]]и «[[Муҳофиз (филм, 1979)|Муҳофиз]]»-ро ба навор гирифт. Барои нақшҳои асосӣ ҳунарпешагон аз филми «Сталкер» [[Александр Кайдановский]] ва [[Анатолий Солонитсин]] даъват шуданд. Охирин филми Ҳамроев, ки дар ИҶШС ба навор гирифта шуд, «[[Боғи орзуҳо (филм)|Боғи орзуҳо]]» («[[Мосфилм]]», 1987) буд ва соли дигар ӯ барои кор дар болои лоиҳа дар бораи [[Амир Темур]] ба [[Итолиё]] рафт. Ин ба шарофати коргардон [[Антониони Микеланҷело|Микеланҷело Антониони]] иттифоқ афтод, ки Ҳамроев бо ӯ ҳанӯз соли 1976 ҳангоми сафари коргардони итолиёӣ ба Тошканд шинос шуда буд. Гарчанде ки лоиҳа амалӣ нагардид, аз он вақт инҷониб Ҳамроев дар Итолиё зиндагӣ мекунад ва зуд-зуд барои кор ҳам ба Маскав ва ҳам ба Ӯзбекистон сафар мекунад. Ҳамроев чанд маротиба дар [[Афғонистон]] буда, филми «[[Тобистони гарм дар Кобул]]»-ро («Мосфилм», соли 1982) ба навор гирифтааст. Соли 1997 бо маблағи шахсии худ дар бораи генерал [[Абдуррашид Дӯстум]], яке аз раҳбарони [[Эътилофи шимол]]и зиддитолибонӣ, филми мустанад сохт. Соли 1998 пас аз мурофиаҳои тӯлонии судӣ бо продюсерҳои итолиёӣ филми нави бадеии Ҳамроев бо номи «[[Бо Ба Бу]]» ба экранҳо баромад, ки он соҳиби «Тири тилоӣ» — Ҷоизаи асосии фестивали «Симоҳои ишқ» гардид. Соли 2018 дар студияи русии «РОК» Алӣ Ҳамроев филми мустанади «Ман туро фаромӯш накардаам»-ро дар бораи падараш лейтенанти хурд Эргаш Ҳамроев сохта, барои ин филм Ҷоизаи асосии Кинофестивали байналмилалиро дар [[Истамбул]]и Туркия ба даст овард. Соли 2020 дар Ӯзбекистон Ҳамроев филми мустанади «Корномаи халқ»-ро сохт ва соли 2021 филми бадеии «[[Атри харбуза дар Самарқанд]]»-ро ба навор гирифт (Ҷоизаи асосӣ дар Кинофестивали байналмилалӣ дар Милани Итолиё ва Ҷоизаи «Беҳтарин кинокоргардон» дар XV Кинофестивали байналмилалии Тошканд «Марвориди Роҳи Абрешим»). Ҳангоми наворбардории филми «Атри харбуза дар Самарқанд» коргардон дар ҷангали наздикии [[Вязма]] дар маҳалли ҳалокати падараш муҷассамае гузошт. == Хонавода == Ҳамсараш — Гулбӯстон (Гулча, Гуля) Усмоновна Тошбоева (зод. 7 феврали соли 1954), [[Балерина|ҳунарпешаи балети]] [[Театри калони оперо ва балети ба номи Алишер Навоӣ|Театри калони опера ва балети ба номи А. Навоӣ]] дар Тошканд буд. Фарзандон: * писараш Алӣ-Эргаш * духтараш Лайлӣ аз издивоҷ бо Раъно Ҳамроева * духтараш Асал — рӯзноманигор, мутарҷим аз забони итолиёӣ, директори ширкати хусусии A.S.A.L (Assitance Service And Leisure). == Ҷоизаҳо == [[Акс:Star of Ali Khamraev on walk of Actor's Fame of Vyborg.jpg|right|thumb|Ситораи Алӣ Ҳамроев дар [[Хиёбони шарафи ҳунарпешагон (Виборг)|Хиёбони шарафи ҳунарпешагон дар Виборг]]]] * Ходими шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон (1969) * [[Ҷоизаи давлатии ҶШС Ӯзбекистон ба номи Ҳамза]] (1971) — ''барои таҳияи филми «[[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]]»''<ref>Кинематограф Узбекистана и ВГИК / Владимир Малышев. — М.: ВГИК, 2018. — 48 с.</ref><ref>{{публикация|1=статья|заглавие=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида 1971 йилги Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида|ссылка=https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/|год=1971|издание=Совет Ўзбекистони|номер=261|месяц=11|день=10|страницы=1|архив дата=2024-12-01|архив=https://web.archive.org/web/20241201011257/https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/}}</ref>. * [[Ордени Дӯстии халқҳо]] ([[17 август]]и [[соли 1989|1989]]) — ''барои хидматҳо дар таҳкими равобити фарҳангӣ бо Ҷумҳурии Афғонистон''<ref>{{Cite web |url=https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |title=Указ Президиума Верховного Совета СССР от 17 августа 1989 года № 413—I «О награждении орденами и медалями СССР деятелей советской культуры и искусства» |access-date=2019-03-03 |archive-date=2021-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414090136/https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |url-status=live }}</ref> == Филмшиносӣ == === Коргардон === * [[1961]] — [[Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки…]] * [[1962]] — Салом, Баҳор (мустанад) * [[1964]] — [[Дӯст медорад — дӯст намедорад?]] * [[1964]] — [[Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?]] * [[1966]] — [[Лаклакҳои сап-сафед]] * [[1968]] — [[Дилором]] * [[1968]] — [[Регҳои сурх]] (якҷоя бо А. Акбархоҷаев) * [[1970]] — [[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]] * [[1971]] — [[Бе тарс]] * [[1972]] — [[Тири ҳафтум]] * [[1973]] — [[Мухлис (филм, 1973)|Мухлис]] (аз киноалманахи «Мухлис») * [[1975]] — [[Инсон аз пайи паррандаҳо меравад]] * [[1979]] — [[Триптих (филм)|Триптих]] * [[1979]] — [[Муҳофиз (филм, 1979)|Муҳофиз]] * [[1983]] — [[Тобистони гарм дар Кобул]] * [[1984]] — [[Арӯс аз Вуадил]] * [[1985]] — [[Ман туро дар ёд дорам]] * [[1987]] — [[Боғи орзуҳо]] * [[1992]] — [[Кӣ девона аст?]] * [[1998]] — [[Бо Ба Бу]] * [[2004]] — [[Ҷой дар зери офтоб (сериали телевизионӣ)|Ҷой дар зери офтоб]] (сериали телевизионӣ) * [[2006]] — Зистан, зистан — дӯст доштан (мустанад) * [[2007]] — [[Ҳунарпешагон (сериали телевизионӣ)|Ҳунарпешагон]] (сериали телевизионӣ) * [[2012]] — Назарбоев. Ифшогариҳо. (мустанад) * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2020]] — Корномаи халқ (мустанад) * [[2021]] — [[Атри харбуза дар Самарқанд]] === Филмноманавис === * [[1966]] — [[Лаклакҳои сап-сафед]] (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1968]] — [[Дилором]] * [[1970]] — [[Комиссари фавқулода (филм)|Комиссари фавқулода]] (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1979]] — [[Муҳофиз (филм, 1979)|Муҳофиз]] * [[1983]] — Саросемавор тир холӣ кардан лозим нест * [[1984]] — [[Арӯс аз Вуадил]] * [[1985]] — [[Ман туро дар ёд дорам]] * [[1998]] — [[Бо Ба Бу]] * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web|url=http://www.kultura-portal.ru/tree_new/cultpaper/article.jsp?number=338&crubric_id=1000455&rubric_id=1000454&pub_id=165799|title=Али Хамраев: «Поселились мы с Антониони в Доме колхозника»}} * [http://www.vremya.ru/2002/26/13/19643.html Али Хамраев — восточный человек, живущий на Западе] * [https://www.mk.ru/culture/2025/06/13/kinorezhisser-ali-khamraev-rasskazal-o-nesostoyavshikhsya-filmakh.html Кинорежиссер Али Хамраев рассказал о несостоявшихся фильмах] * {{imdb name|id=0451134|name=Алӣ Ҳамроев}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Хатмкардагони факултаи коргардонии ВГИК]] [[Гурӯҳ:Кормандони Узбекфилм]] [[Гурӯҳ:Академикҳои Академияи миллии санъат ва илмҳои кинематографии Русия]] [[Гурӯҳ:Аъзои ҲКИШ]] [[Гурӯҳ:Ходимони шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Муҳоҷирони Итолиё]] lnx7iqjl4dq50q932h3piklz788kh2f 1486320 1486319 2026-09-07T10:54:11Z VASHGIRD 8035 1486320 wikitext text/x-wiki {{Синамогар | ном = Алӣ Ҳамроев | номи аслӣ = | тасвир = | бар = | тавсифи тасвир = | ном ҳангоми таваллуд = Алӣ Эргашалиевич (Эргашевич) Ҳамроев | таърихи таваллуд = 19.5.1937 | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = | маҳалли даргузашт = | пеша = {{кинокоргардон|ИҶШС|Русия|Итолиё}} <br> {{филмноманавис|ИҶШС|Русия}} | шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИҶШС}} <br> {{Парчамбандӣ|Итолиё}} | солҳои фаъолият = | равия = | ҷоизаҳо = }} '''Алӣ Эргашалиевич''' ({{ВД-Дебоча}}) — [[коргардон]] ва [[филмноманавис]]и тоҷик. Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969). Дар ҳоли ҳозир дар Итолиё зиндагӣ мекунад. == Зиндагинома == Алӣ Ҳамроев дар оилаи омехта таваллуд шудааст: падараш [[тоҷик]] ва модараш [[укроинҳо|укроинӣ]] буданд. Падараш [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] зодаи Риштони уезди Қӯқанд дар [[Вилояти Фарғона]] буда, ҳунарпеша ва кинодраматурги шӯравӣ ва узбек, яке аз асосгузорони кинои миллии бадеии узбек ва яке аз аввалин иҷрокунандагони нақшҳои асосӣ дар «Узбекфилм» мебошад. Дар интихоби касби Эргаш Ҳамроев баромадҳои труппаи сайёри театрии [[Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ]] дар нимаи солҳои 20-ум дар Риштон бо намоишномаҳои «Бой ва хидматгор», «Найрангҳои Майсара» ва «Асрори фаранҷӣ» таъсири бузург расонидааст. Соли 1937, пас аз таваллуди писараш, ҳабс шуд, баъди ду сол озод гардид ва соли 1942 дар фронтҳои [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] дар наздикии шаҳри Вязма ҳалок шуд. Модараш ''Анастасия Тарасич'' низ бо кино робита дошт ва ҳамчун диспетчер дар киностудия кор мекард; бародари хурдиаш — ''Давлат Ҳамроев''. Соли 1961 Ҳамроев ВГИК (Донишкадаи умумииттифоқии давлатии кинематография), коргоҳи Григорий Рошал ва Юрий Геникаро хатм карда, дар ҳамон сол аввалин филми бадеии худ «Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки…»-ро дар ҳамкорӣ бо [[Маҳмудов Муқаддас|Муқаддас Маҳмудов]] ба навор гирифт. Комедияи мусиқии «Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?» (1964) ба филми машҳури мардумӣ табдил ёфт. Соли 1970 бо мақсади кор дар бойгониҳои махфӣ, ба узвияти [[ҲКИШ]] даромад<ref>[http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml ХАМРАЕВ Али Иргашалиевич] {{Wayback|url=http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml |date=20160820022624 }} Кино: Энциклопедический словарь/Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др.- М.: Сов. энциклопедия, 1987.- 640 с., 96 л. ил.</ref>. Дар натиҷа филмҳои коргардон, ки ба даврони Ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия, мубориза бо [[босмачӣ|босмачигарӣ]] ва озодшавии занони Шарқ бахшида шуда буданд, рӯйи кор омаданд: «Комиссари фавқулода» (1970), «Бе тарс» (1971), «Тири ҳафтум» (1972). Филми таърихии «Инсон аз пайи паррандаҳо меравад» (1975) дар Фестивали умумииттифоқии кино барои санъати тасвирӣ ва бо ҷоизаи «Товуси нуқрагӣ»<ref>Аз рӯи маводи маҷаллаи «[[Искусство кино]]» № 2, 1978.</ref> барои коргардонӣ дар Кинофестивали VI байналмилалӣ (1977) дар [[Деҳлӣ]] қадрдонӣ шуд. Драмаи марбут ба ҳаёти пасазҷангӣ «Триптих» (1979) дар фестивали Сан-Ремо Гран-при ба даст овард. Соли 1979 коргардон бори дигар ба мавзӯи Ҷанги шаҳрвандӣ баргашта, истерни «Муҳофиз»-ро ба навор гирифт. Барои нақшҳои асосӣ ҳунарпешагон аз филми «Сталкер» Александр Кайдановский ва Анатолий Солонитсин даъват шуданд. Охирин филми Ҳамроев, ки дар ИҶШС ба навор гирифта шуд, «Боғи орзуҳо» («Мосфилм», 1987) буд ва соли дигар ӯ барои кор дар болои лоиҳа дар бораи [[Амир Темур]] ба [[Итолиё]] рафт. Ин ба шарофати коргардон Микеланҷело Антониони иттифоқ афтод, ки Ҳамроев бо ӯ ҳанӯз соли 1976 ҳангоми сафари коргардони итолиёӣ ба Тошканд шинос шуда буд. Гарчанде ки лоиҳа амалӣ нагардид, аз он вақт инҷониб Ҳамроев дар Итолиё зиндагӣ мекунад ва зуд-зуд барои кор ҳам ба Маскав ва ҳам ба Узбекистон сафар мекунад. Ҳамроев чанд маротиба дар [[Афғонистон]] буда, филми «Тобистони гарм дар Кобул»-ро («Мосфилм», соли 1982) ба навор гирифтааст. Соли 1997 бо маблағи шахсии худ дар бораи генерал [[Абдуррашид Дӯстум]], яке аз раҳбарони Эътилофи шимоли зиддитолибонӣ, филми мустанад сохт. Соли 1998 пас аз мурофиаҳои тӯлонии судӣ бо продюсерҳои итолиёӣ филми нави бадеии Ҳамроев бо номи «Бо Ба Бу» ба экранҳо баромад, ки он соҳиби «Тири тилоӣ» — Ҷоизаи асосии фестивали «Симоҳои ишқ» гардид. Соли 2018 дар студияи русии «РОК» Алӣ Ҳамроев филми мустанади «Ман туро фаромӯш накардаам»-ро дар бораи падараш лейтенанти хурд Эргаш Ҳамроев сохта, барои ин филм Ҷоизаи асосии Кинофестивали байналмилалиро дар [[Истамбул]]и Туркия ба даст овард. Соли 2020 дар Узбекистон Ҳамроев филми мустанади «Корномаи халқ»-ро сохт ва соли 2021 филми бадеии «Атри харбуза дар Самарқанд»-ро ба навор гирифт (Ҷоизаи асосӣ дар Кинофестивали байналмилалӣ дар Милани Итолиё ва Ҷоизаи «Беҳтарин кинокоргардон» дар XV Кинофестивали байналмилалии Тошканд «Марвориди Роҳи Абрешим»). Ҳангоми наворбардории филми «Атри харбуза дар Самарқанд» коргардон дар ҷангали наздикии Вязма дар маҳалли ҳалокати падараш муҷассамае гузошт. == Хонавода == Ҳамсараш — Гулбӯстон (Гулча, Гуля) Усмоновна Тошбоева (зод. 7 феврали соли 1954), ҳунарпешаи балети Театри калони опера ва балети ба номи А. Навоӣ дар Тошканд буд. Фарзандон: * писараш Алӣ-Эргаш * духтараш Лайлӣ аз издивоҷ бо Раъно Ҳамроева * духтараш Асал — рӯзноманигор, мутарҷим аз забони итолиёӣ, директори ширкати хусусии A.S.A.L (Assitance Service And Leisure). == Ҷоизаҳо == [[Акс:Star of Ali Khamraev on walk of Actor's Fame of Vyborg.jpg|right|thumb|Ситораи Алӣ Ҳамроев дар Хиёбони шарафи ҳунарпешагон дар Виборг]] * Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969) * Ҷоизаи давлатии ҶШС Узбекистон ба номи Ҳамза (1971) — ''барои таҳияи филми «Комиссари фавқулода»''<ref>Кинематограф Узбекистана и ВГИК / Владимир Малышев. — М.: ВГИК, 2018. — 48 с.</ref><ref>{{публикация|1=статья|заглавие=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида 1971 йилги Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида|ссылка=https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/|год=1971|издание=Совет Ўзбекистони|номер=261|месяц=11|день=10|страницы=1|архив дата=2024-12-01|архив=https://web.archive.org/web/20241201011257/https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/}}</ref>. * [[Ордени Дӯстии халқҳо]] ([[17 август]]и [[соли 1989|1989]]) — ''барои хидматҳо дар таҳкими равобити фарҳангӣ бо Ҷумҳурии Афғонистон''<ref>{{Cite web |url=https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |title=Указ Президиума Верховного Совета СССР от 17 августа 1989 года № 413—I «О награждении орденами и медалями СССР деятелей советской культуры и искусства» |access-date=2019-03-03 |archive-date=2021-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414090136/https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |url-status=live }}</ref> == Филмшиносӣ == === Коргардон === * [[1961]] — Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки… * [[1962]] — Салом, Баҳор (мустанад) * [[1964]] — Дӯст медорад — дӯст намедорад? * [[1964]] — Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия? * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед * [[1968]] — Дилором * [[1968]] — Регҳои сурх (якҷоя бо А. Акбархоҷаев) * [[1970]] — Комиссари фавқулода * [[1971]] — Бе тарс * [[1972]] — Тири ҳафтум * [[1973]] — Мухлис (аз киноалманахи «Мухлис») * [[1975]] — Инсон аз пайи паррандаҳо меравад * [[1979]] — Триптих * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Тобистони гарм дар Кобул * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1987]] — Боғи орзуҳо * [[1992]] — Кӣ девона аст? * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2004]] — Ҷой дар зери офтоб (сериали телевизионӣ) * [[2006]] — Зистан, зистан — дӯст доштан (мустанад) * [[2007]] — Ҳунарпешагон (сериали телевизионӣ) * [[2012]] — Назарбоев. Ифшогариҳо. (мустанад) * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2020]] — Корномаи халқ (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд === Филмноманавис === * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1968]] — Дилором * [[1970]] — Комиссари фавқулода (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Саросемавор тир холӣ кардан лозим нест * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web|url=http://www.kultura-portal.ru/tree_new/cultpaper/article.jsp?number=338&crubric_id=1000455&rubric_id=1000454&pub_id=165799|title=Али Хамраев: «Поселились мы с Антониони в Доме колхозника»}} * [http://www.vremya.ru/2002/26/13/19643.html Али Хамраев — восточный человек, живущий на Западе] * [https://www.mk.ru/culture/2025/06/13/kinorezhisser-ali-khamraev-rasskazal-o-nesostoyavshikhsya-filmakh.html Кинорежиссер Али Хамраев рассказал о несостоявшихся фильмах] * {{imdb name|id=0451134|name=Алӣ Ҳамроев}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Хатмкардагони факултаи коргардонии ВГИК]] [[Гурӯҳ:Кормандони Узбекфилм]] [[Гурӯҳ:Академикҳои Академияи миллии санъат ва илмҳои кинематографии Русия]] [[Гурӯҳ:Аъзои ҲКИШ]] [[Гурӯҳ:Ходимони шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Муҳоҷирони Итолиё]] g5iait4htvwvyqhbr4hbxr4xo3k6svh 1486322 1486320 2026-09-07T11:46:36Z Масруршо 45710 1486322 wikitext text/x-wiki [[File:Алӣ Ҳамроев.jpg|thumb|Хамраев, Али Иргашалиевич]] {{Синамогар | ном = Алӣ Ҳамроев | номи аслӣ = | тасвир = | бар = | тавсифи тасвир = | ном ҳангоми таваллуд = Алӣ Эргашалиевич (Эргашевич) Ҳамроев | таърихи таваллуд = 19.5.1937 | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = | маҳалли даргузашт = | пеша = {{кинокоргардон|ИҶШС|Русия|Итолиё}} <br> {{филмноманавис|ИҶШС|Русия}} | шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИҶШС}} <br> {{Парчамбандӣ|Итолиё}} | солҳои фаъолият = | равия = | ҷоизаҳо = }} '''Алӣ Эргашалиевич''' ({{ВД-Дебоча}}) — [[коргардон]] ва [[филмноманавис]]и тоҷик. Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969). Дар ҳоли ҳозир дар Итолиё зиндагӣ мекунад. == Зиндагинома == Алӣ Ҳамроев дар оилаи омехта таваллуд шудааст: падараш [[тоҷик]] ва модараш [[укроинҳо|укроинӣ]] буданд. Падараш [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] зодаи Риштони уезди Қӯқанд дар [[Вилояти Фарғона]] буда, ҳунарпеша ва кинодраматурги шӯравӣ ва узбек, яке аз асосгузорони кинои миллии бадеии узбек ва яке аз аввалин иҷрокунандагони нақшҳои асосӣ дар «Узбекфилм» мебошад. Дар интихоби касби Эргаш Ҳамроев баромадҳои труппаи сайёри театрии [[Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ]] дар нимаи солҳои 20-ум дар Риштон бо намоишномаҳои «Бой ва хидматгор», «Найрангҳои Майсара» ва «Асрори фаранҷӣ» таъсири бузург расонидааст. Соли 1937, пас аз таваллуди писараш, ҳабс шуд, баъди ду сол озод гардид ва соли 1942 дар фронтҳои [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] дар наздикии шаҳри Вязма ҳалок шуд. Модараш ''Анастасия Тарасич'' низ бо кино робита дошт ва ҳамчун диспетчер дар киностудия кор мекард; бародари хурдиаш — ''Давлат Ҳамроев''. Соли 1961 Ҳамроев ВГИК (Донишкадаи умумииттифоқии давлатии кинематография), коргоҳи Григорий Рошал ва Юрий Геникаро хатм карда, дар ҳамон сол аввалин филми бадеии худ «Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки…»-ро дар ҳамкорӣ бо [[Маҳмудов Муқаддас|Муқаддас Маҳмудов]] ба навор гирифт. Комедияи мусиқии «Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?» (1964) ба филми машҳури мардумӣ табдил ёфт. Соли 1970 бо мақсади кор дар бойгониҳои махфӣ, ба узвияти [[ҲКИШ]] даромад<ref>[http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml ХАМРАЕВ Али Иргашалиевич] {{Wayback|url=http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml |date=20160820022624 }} Кино: Энциклопедический словарь/Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др.- М.: Сов. энциклопедия, 1987.- 640 с., 96 л. ил.</ref>. Дар натиҷа филмҳои коргардон, ки ба даврони Ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия, мубориза бо [[босмачӣ|босмачигарӣ]] ва озодшавии занони Шарқ бахшида шуда буданд, рӯйи кор омаданд: «Комиссари фавқулода» (1970), «Бе тарс» (1971), «Тири ҳафтум» (1972). Филми таърихии «Инсон аз пайи паррандаҳо меравад» (1975) дар Фестивали умумииттифоқии кино барои санъати тасвирӣ ва бо ҷоизаи «Товуси нуқрагӣ»<ref>Аз рӯи маводи маҷаллаи «[[Искусство кино]]» № 2, 1978.</ref> барои коргардонӣ дар Кинофестивали VI байналмилалӣ (1977) дар [[Деҳлӣ]] қадрдонӣ шуд. Драмаи марбут ба ҳаёти пасазҷангӣ «Триптих» (1979) дар фестивали Сан-Ремо Гран-при ба даст овард. Соли 1979 коргардон бори дигар ба мавзӯи Ҷанги шаҳрвандӣ баргашта, истерни «Муҳофиз»-ро ба навор гирифт. Барои нақшҳои асосӣ ҳунарпешагон аз филми «Сталкер» Александр Кайдановский ва Анатолий Солонитсин даъват шуданд. Охирин филми Ҳамроев, ки дар ИҶШС ба навор гирифта шуд, «Боғи орзуҳо» («Мосфилм», 1987) буд ва соли дигар ӯ барои кор дар болои лоиҳа дар бораи [[Амир Темур]] ба [[Итолиё]] рафт. Ин ба шарофати коргардон Микеланҷело Антониони иттифоқ афтод, ки Ҳамроев бо ӯ ҳанӯз соли 1976 ҳангоми сафари коргардони итолиёӣ ба Тошканд шинос шуда буд. Гарчанде ки лоиҳа амалӣ нагардид, аз он вақт инҷониб Ҳамроев дар Итолиё зиндагӣ мекунад ва зуд-зуд барои кор ҳам ба Маскав ва ҳам ба Узбекистон сафар мекунад. Ҳамроев чанд маротиба дар [[Афғонистон]] буда, филми «Тобистони гарм дар Кобул»-ро («Мосфилм», соли 1982) ба навор гирифтааст. Соли 1997 бо маблағи шахсии худ дар бораи генерал [[Абдуррашид Дӯстум]], яке аз раҳбарони Эътилофи шимоли зиддитолибонӣ, филми мустанад сохт. Соли 1998 пас аз мурофиаҳои тӯлонии судӣ бо продюсерҳои итолиёӣ филми нави бадеии Ҳамроев бо номи «Бо Ба Бу» ба экранҳо баромад, ки он соҳиби «Тири тилоӣ» — Ҷоизаи асосии фестивали «Симоҳои ишқ» гардид. Соли 2018 дар студияи русии «РОК» Алӣ Ҳамроев филми мустанади «Ман туро фаромӯш накардаам»-ро дар бораи падараш лейтенанти хурд Эргаш Ҳамроев сохта, барои ин филм Ҷоизаи асосии Кинофестивали байналмилалиро дар [[Истамбул]]и Туркия ба даст овард. Соли 2020 дар Узбекистон Ҳамроев филми мустанади «Корномаи халқ»-ро сохт ва соли 2021 филми бадеии «Атри харбуза дар Самарқанд»-ро ба навор гирифт (Ҷоизаи асосӣ дар Кинофестивали байналмилалӣ дар Милани Итолиё ва Ҷоизаи «Беҳтарин кинокоргардон» дар XV Кинофестивали байналмилалии Тошканд «Марвориди Роҳи Абрешим»). Ҳангоми наворбардории филми «Атри харбуза дар Самарқанд» коргардон дар ҷангали наздикии Вязма дар маҳалли ҳалокати падараш муҷассамае гузошт. == Хонавода == Ҳамсараш — Гулбӯстон (Гулча, Гуля) Усмоновна Тошбоева (зод. 7 феврали соли 1954), ҳунарпешаи балети Театри калони опера ва балети ба номи А. Навоӣ дар Тошканд буд. Фарзандон: * писараш Алӣ-Эргаш * духтараш Лайлӣ аз издивоҷ бо Раъно Ҳамроева * духтараш Асал — рӯзноманигор, мутарҷим аз забони итолиёӣ, директори ширкати хусусии A.S.A.L (Assitance Service And Leisure). == Ҷоизаҳо == [[Акс:Star of Ali Khamraev on walk of Actor's Fame of Vyborg.jpg|right|thumb|Ситораи Алӣ Ҳамроев дар Хиёбони шарафи ҳунарпешагон дар Виборг]] * Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969) * Ҷоизаи давлатии ҶШС Узбекистон ба номи Ҳамза (1971) — ''барои таҳияи филми «Комиссари фавқулода»''<ref>Кинематограф Узбекистана и ВГИК / Владимир Малышев. — М.: ВГИК, 2018. — 48 с.</ref><ref>{{публикация|1=статья|заглавие=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида 1971 йилги Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида|ссылка=https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/|год=1971|издание=Совет Ўзбекистони|номер=261|месяц=11|день=10|страницы=1|архив дата=2024-12-01|архив=https://web.archive.org/web/20241201011257/https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/}}</ref>. * [[Ордени Дӯстии халқҳо]] ([[17 август]]и [[соли 1989|1989]]) — ''барои хидматҳо дар таҳкими равобити фарҳангӣ бо Ҷумҳурии Афғонистон''<ref>{{Cite web |url=https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |title=Указ Президиума Верховного Совета СССР от 17 августа 1989 года № 413—I «О награждении орденами и медалями СССР деятелей советской культуры и искусства» |access-date=2019-03-03 |archive-date=2021-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414090136/https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |url-status=live }}</ref> == Филмшиносӣ == === Коргардон === * [[1961]] — Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки… * [[1962]] — Салом, Баҳор (мустанад) * [[1964]] — Дӯст медорад — дӯст намедорад? * [[1964]] — Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия? * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед * [[1968]] — Дилором * [[1968]] — Регҳои сурх (якҷоя бо А. Акбархоҷаев) * [[1970]] — Комиссари фавқулода * [[1971]] — Бе тарс * [[1972]] — Тири ҳафтум * [[1973]] — Мухлис (аз киноалманахи «Мухлис») * [[1975]] — Инсон аз пайи паррандаҳо меравад * [[1979]] — Триптих * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Тобистони гарм дар Кобул * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1987]] — Боғи орзуҳо * [[1992]] — Кӣ девона аст? * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2004]] — Ҷой дар зери офтоб (сериали телевизионӣ) * [[2006]] — Зистан, зистан — дӯст доштан (мустанад) * [[2007]] — Ҳунарпешагон (сериали телевизионӣ) * [[2012]] — Назарбоев. Ифшогариҳо. (мустанад) * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2020]] — Корномаи халқ (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд === Филмноманавис === * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1968]] — Дилором * [[1970]] — Комиссари фавқулода (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Саросемавор тир холӣ кардан лозим нест * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web|url=http://www.kultura-portal.ru/tree_new/cultpaper/article.jsp?number=338&crubric_id=1000455&rubric_id=1000454&pub_id=165799|title=Али Хамраев: «Поселились мы с Антониони в Доме колхозника»}} * [http://www.vremya.ru/2002/26/13/19643.html Али Хамраев — восточный человек, живущий на Западе] * [https://www.mk.ru/culture/2025/06/13/kinorezhisser-ali-khamraev-rasskazal-o-nesostoyavshikhsya-filmakh.html Кинорежиссер Али Хамраев рассказал о несостоявшихся фильмах] * {{imdb name|id=0451134|name=Алӣ Ҳамроев}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Хатмкардагони факултаи коргардонии ВГИК]] [[Гурӯҳ:Кормандони Узбекфилм]] [[Гурӯҳ:Академикҳои Академияи миллии санъат ва илмҳои кинематографии Русия]] [[Гурӯҳ:Аъзои ҲКИШ]] [[Гурӯҳ:Ходимони шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Муҳоҷирони Итолиё]] 1g9bfjrke33hgarqbofovgj32v34950 1486323 1486322 2026-09-07T11:47:48Z Масруршо 45710 1486323 wikitext text/x-wiki [[File:Алӣ Ҳамроев.jpg|thumb|Хамраев, Али Иргашалиевич (Зимчуруд 6.9.2026)]] {{Синамогар | ном = Алӣ Ҳамроев | номи аслӣ = | тасвир = | бар = | тавсифи тасвир = | ном ҳангоми таваллуд = Алӣ Эргашалиевич (Эргашевич) Ҳамроев | таърихи таваллуд = 19.5.1937 | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = | маҳалли даргузашт = | пеша = {{кинокоргардон|ИҶШС|Русия|Итолиё}} <br> {{филмноманавис|ИҶШС|Русия}} | шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИҶШС}} <br> {{Парчамбандӣ|Итолиё}} | солҳои фаъолият = | равия = | ҷоизаҳо = }} '''Алӣ Эргашалиевич''' ({{ВД-Дебоча}}) — [[коргардон]] ва [[филмноманавис]]и тоҷик. Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969). Дар ҳоли ҳозир дар Итолиё зиндагӣ мекунад. == Зиндагинома == Алӣ Ҳамроев дар оилаи омехта таваллуд шудааст: падараш [[тоҷик]] ва модараш [[укроинҳо|укроинӣ]] буданд. Падараш [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] зодаи Риштони уезди Қӯқанд дар [[Вилояти Фарғона]] буда, ҳунарпеша ва кинодраматурги шӯравӣ ва узбек, яке аз асосгузорони кинои миллии бадеии узбек ва яке аз аввалин иҷрокунандагони нақшҳои асосӣ дар «Узбекфилм» мебошад. Дар интихоби касби Эргаш Ҳамроев баромадҳои труппаи сайёри театрии [[Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ]] дар нимаи солҳои 20-ум дар Риштон бо намоишномаҳои «Бой ва хидматгор», «Найрангҳои Майсара» ва «Асрори фаранҷӣ» таъсири бузург расонидааст. Соли 1937, пас аз таваллуди писараш, ҳабс шуд, баъди ду сол озод гардид ва соли 1942 дар фронтҳои [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] дар наздикии шаҳри Вязма ҳалок шуд. Модараш ''Анастасия Тарасич'' низ бо кино робита дошт ва ҳамчун диспетчер дар киностудия кор мекард; бародари хурдиаш — ''Давлат Ҳамроев''. Соли 1961 Ҳамроев ВГИК (Донишкадаи умумииттифоқии давлатии кинематография), коргоҳи Григорий Рошал ва Юрий Геникаро хатм карда, дар ҳамон сол аввалин филми бадеии худ «Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки…»-ро дар ҳамкорӣ бо [[Маҳмудов Муқаддас|Муқаддас Маҳмудов]] ба навор гирифт. Комедияи мусиқии «Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?» (1964) ба филми машҳури мардумӣ табдил ёфт. Соли 1970 бо мақсади кор дар бойгониҳои махфӣ, ба узвияти [[ҲКИШ]] даромад<ref>[http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml ХАМРАЕВ Али Иргашалиевич] {{Wayback|url=http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml |date=20160820022624 }} Кино: Энциклопедический словарь/Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др.- М.: Сов. энциклопедия, 1987.- 640 с., 96 л. ил.</ref>. Дар натиҷа филмҳои коргардон, ки ба даврони Ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия, мубориза бо [[босмачӣ|босмачигарӣ]] ва озодшавии занони Шарқ бахшида шуда буданд, рӯйи кор омаданд: «Комиссари фавқулода» (1970), «Бе тарс» (1971), «Тири ҳафтум» (1972). Филми таърихии «Инсон аз пайи паррандаҳо меравад» (1975) дар Фестивали умумииттифоқии кино барои санъати тасвирӣ ва бо ҷоизаи «Товуси нуқрагӣ»<ref>Аз рӯи маводи маҷаллаи «[[Искусство кино]]» № 2, 1978.</ref> барои коргардонӣ дар Кинофестивали VI байналмилалӣ (1977) дар [[Деҳлӣ]] қадрдонӣ шуд. Драмаи марбут ба ҳаёти пасазҷангӣ «Триптих» (1979) дар фестивали Сан-Ремо Гран-при ба даст овард. Соли 1979 коргардон бори дигар ба мавзӯи Ҷанги шаҳрвандӣ баргашта, истерни «Муҳофиз»-ро ба навор гирифт. Барои нақшҳои асосӣ ҳунарпешагон аз филми «Сталкер» Александр Кайдановский ва Анатолий Солонитсин даъват шуданд. Охирин филми Ҳамроев, ки дар ИҶШС ба навор гирифта шуд, «Боғи орзуҳо» («Мосфилм», 1987) буд ва соли дигар ӯ барои кор дар болои лоиҳа дар бораи [[Амир Темур]] ба [[Итолиё]] рафт. Ин ба шарофати коргардон Микеланҷело Антониони иттифоқ афтод, ки Ҳамроев бо ӯ ҳанӯз соли 1976 ҳангоми сафари коргардони итолиёӣ ба Тошканд шинос шуда буд. Гарчанде ки лоиҳа амалӣ нагардид, аз он вақт инҷониб Ҳамроев дар Итолиё зиндагӣ мекунад ва зуд-зуд барои кор ҳам ба Маскав ва ҳам ба Узбекистон сафар мекунад. Ҳамроев чанд маротиба дар [[Афғонистон]] буда, филми «Тобистони гарм дар Кобул»-ро («Мосфилм», соли 1982) ба навор гирифтааст. Соли 1997 бо маблағи шахсии худ дар бораи генерал [[Абдуррашид Дӯстум]], яке аз раҳбарони Эътилофи шимоли зиддитолибонӣ, филми мустанад сохт. Соли 1998 пас аз мурофиаҳои тӯлонии судӣ бо продюсерҳои итолиёӣ филми нави бадеии Ҳамроев бо номи «Бо Ба Бу» ба экранҳо баромад, ки он соҳиби «Тири тилоӣ» — Ҷоизаи асосии фестивали «Симоҳои ишқ» гардид. Соли 2018 дар студияи русии «РОК» Алӣ Ҳамроев филми мустанади «Ман туро фаромӯш накардаам»-ро дар бораи падараш лейтенанти хурд Эргаш Ҳамроев сохта, барои ин филм Ҷоизаи асосии Кинофестивали байналмилалиро дар [[Истамбул]]и Туркия ба даст овард. Соли 2020 дар Узбекистон Ҳамроев филми мустанади «Корномаи халқ»-ро сохт ва соли 2021 филми бадеии «Атри харбуза дар Самарқанд»-ро ба навор гирифт (Ҷоизаи асосӣ дар Кинофестивали байналмилалӣ дар Милани Итолиё ва Ҷоизаи «Беҳтарин кинокоргардон» дар XV Кинофестивали байналмилалии Тошканд «Марвориди Роҳи Абрешим»). Ҳангоми наворбардории филми «Атри харбуза дар Самарқанд» коргардон дар ҷангали наздикии Вязма дар маҳалли ҳалокати падараш муҷассамае гузошт. == Хонавода == Ҳамсараш — Гулбӯстон (Гулча, Гуля) Усмоновна Тошбоева (зод. 7 феврали соли 1954), ҳунарпешаи балети Театри калони опера ва балети ба номи А. Навоӣ дар Тошканд буд. Фарзандон: * писараш Алӣ-Эргаш * духтараш Лайлӣ аз издивоҷ бо Раъно Ҳамроева * духтараш Асал — рӯзноманигор, мутарҷим аз забони итолиёӣ, директори ширкати хусусии A.S.A.L (Assitance Service And Leisure). == Ҷоизаҳо == [[Акс:Star of Ali Khamraev on walk of Actor's Fame of Vyborg.jpg|right|thumb|Ситораи Алӣ Ҳамроев дар Хиёбони шарафи ҳунарпешагон дар Виборг]] * Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969) * Ҷоизаи давлатии ҶШС Узбекистон ба номи Ҳамза (1971) — ''барои таҳияи филми «Комиссари фавқулода»''<ref>Кинематограф Узбекистана и ВГИК / Владимир Малышев. — М.: ВГИК, 2018. — 48 с.</ref><ref>{{публикация|1=статья|заглавие=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида 1971 йилги Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида|ссылка=https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/|год=1971|издание=Совет Ўзбекистони|номер=261|месяц=11|день=10|страницы=1|архив дата=2024-12-01|архив=https://web.archive.org/web/20241201011257/https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/}}</ref>. * [[Ордени Дӯстии халқҳо]] ([[17 август]]и [[соли 1989|1989]]) — ''барои хидматҳо дар таҳкими равобити фарҳангӣ бо Ҷумҳурии Афғонистон''<ref>{{Cite web |url=https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |title=Указ Президиума Верховного Совета СССР от 17 августа 1989 года № 413—I «О награждении орденами и медалями СССР деятелей советской культуры и искусства» |access-date=2019-03-03 |archive-date=2021-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414090136/https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |url-status=live }}</ref> == Филмшиносӣ == === Коргардон === * [[1961]] — Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки… * [[1962]] — Салом, Баҳор (мустанад) * [[1964]] — Дӯст медорад — дӯст намедорад? * [[1964]] — Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия? * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед * [[1968]] — Дилором * [[1968]] — Регҳои сурх (якҷоя бо А. Акбархоҷаев) * [[1970]] — Комиссари фавқулода * [[1971]] — Бе тарс * [[1972]] — Тири ҳафтум * [[1973]] — Мухлис (аз киноалманахи «Мухлис») * [[1975]] — Инсон аз пайи паррандаҳо меравад * [[1979]] — Триптих * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Тобистони гарм дар Кобул * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1987]] — Боғи орзуҳо * [[1992]] — Кӣ девона аст? * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2004]] — Ҷой дар зери офтоб (сериали телевизионӣ) * [[2006]] — Зистан, зистан — дӯст доштан (мустанад) * [[2007]] — Ҳунарпешагон (сериали телевизионӣ) * [[2012]] — Назарбоев. Ифшогариҳо. (мустанад) * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2020]] — Корномаи халқ (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд === Филмноманавис === * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1968]] — Дилором * [[1970]] — Комиссари фавқулода (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Саросемавор тир холӣ кардан лозим нест * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web|url=http://www.kultura-portal.ru/tree_new/cultpaper/article.jsp?number=338&crubric_id=1000455&rubric_id=1000454&pub_id=165799|title=Али Хамраев: «Поселились мы с Антониони в Доме колхозника»}} * [http://www.vremya.ru/2002/26/13/19643.html Али Хамраев — восточный человек, живущий на Западе] * [https://www.mk.ru/culture/2025/06/13/kinorezhisser-ali-khamraev-rasskazal-o-nesostoyavshikhsya-filmakh.html Кинорежиссер Али Хамраев рассказал о несостоявшихся фильмах] * {{imdb name|id=0451134|name=Алӣ Ҳамроев}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Хатмкардагони факултаи коргардонии ВГИК]] [[Гурӯҳ:Кормандони Узбекфилм]] [[Гурӯҳ:Академикҳои Академияи миллии санъат ва илмҳои кинематографии Русия]] [[Гурӯҳ:Аъзои ҲКИШ]] [[Гурӯҳ:Ходимони шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Муҳоҷирони Итолиё]] ldbrmghr8wu6quyikluyj3a5d73zmoi 1486324 1486323 2026-09-07T11:49:39Z Масруршо 45710 1486324 wikitext text/x-wiki [[File:Алӣ Ҳамроев.jpg|thumb|Хамраев, Али Иргашалиевич (Тоҷикистон, Зимчуруд 6.9.2026)]] {{Синамогар | ном = Алӣ Ҳамроев | номи аслӣ = | тасвир = | бар = | тавсифи тасвир = | ном ҳангоми таваллуд = Алӣ Эргашалиевич (Эргашевич) Ҳамроев | таърихи таваллуд = 19.5.1937 | зодгоҳ = | таърихи даргузашт = | маҳалли даргузашт = | пеша = {{кинокоргардон|ИҶШС|Русия|Итолиё}} <br> {{филмноманавис|ИҶШС|Русия}} | шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИҶШС}} <br> {{Парчамбандӣ|Итолиё}} | солҳои фаъолият = | равия = | ҷоизаҳо = }} '''Алӣ Эргашалиевич''' ({{ВД-Дебоча}}) — [[коргардон]] ва [[филмноманавис]]и тоҷик. Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969). Дар ҳоли ҳозир дар Итолиё зиндагӣ мекунад. == Зиндагинома == Алӣ Ҳамроев дар оилаи омехта таваллуд шудааст: падараш [[тоҷик]] ва модараш [[укроинҳо|укроинӣ]] буданд. Падараш [[Ҳамроев Эргаш|Эргаш Ҳамроев]] зодаи Риштони уезди Қӯқанд дар [[Вилояти Фарғона]] буда, ҳунарпеша ва кинодраматурги шӯравӣ ва узбек, яке аз асосгузорони кинои миллии бадеии узбек ва яке аз аввалин иҷрокунандагони нақшҳои асосӣ дар «Узбекфилм» мебошад. Дар интихоби касби Эргаш Ҳамроев баромадҳои труппаи сайёри театрии [[Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ]] дар нимаи солҳои 20-ум дар Риштон бо намоишномаҳои «Бой ва хидматгор», «Найрангҳои Майсара» ва «Асрори фаранҷӣ» таъсири бузург расонидааст. Соли 1937, пас аз таваллуди писараш, ҳабс шуд, баъди ду сол озод гардид ва соли 1942 дар фронтҳои [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] дар наздикии шаҳри Вязма ҳалок шуд. Модараш ''Анастасия Тарасич'' низ бо кино робита дошт ва ҳамчун диспетчер дар киностудия кор мекард; бародари хурдиаш — ''Давлат Ҳамроев''. Соли 1961 Ҳамроев ВГИК (Донишкадаи умумииттифоқии давлатии кинематография), коргоҳи Григорий Рошал ва Юрий Геникаро хатм карда, дар ҳамон сол аввалин филми бадеии худ «Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки…»-ро дар ҳамкорӣ бо [[Маҳмудов Муқаддас|Муқаддас Маҳмудов]] ба навор гирифт. Комедияи мусиқии «Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия?» (1964) ба филми машҳури мардумӣ табдил ёфт. Соли 1970 бо мақсади кор дар бойгониҳои махфӣ, ба узвияти [[ҲКИШ]] даромад<ref>[http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml ХАМРАЕВ Али Иргашалиевич] {{Wayback|url=http://istoriya-kino.ru/kinematograf/item/f00/s03/e0003198/index.shtml |date=20160820022624 }} Кино: Энциклопедический словарь/Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др.- М.: Сов. энциклопедия, 1987.- 640 с., 96 л. ил.</ref>. Дар натиҷа филмҳои коргардон, ки ба даврони Ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия, мубориза бо [[босмачӣ|босмачигарӣ]] ва озодшавии занони Шарқ бахшида шуда буданд, рӯйи кор омаданд: «Комиссари фавқулода» (1970), «Бе тарс» (1971), «Тири ҳафтум» (1972). Филми таърихии «Инсон аз пайи паррандаҳо меравад» (1975) дар Фестивали умумииттифоқии кино барои санъати тасвирӣ ва бо ҷоизаи «Товуси нуқрагӣ»<ref>Аз рӯи маводи маҷаллаи «[[Искусство кино]]» № 2, 1978.</ref> барои коргардонӣ дар Кинофестивали VI байналмилалӣ (1977) дар [[Деҳлӣ]] қадрдонӣ шуд. Драмаи марбут ба ҳаёти пасазҷангӣ «Триптих» (1979) дар фестивали Сан-Ремо Гран-при ба даст овард. Соли 1979 коргардон бори дигар ба мавзӯи Ҷанги шаҳрвандӣ баргашта, истерни «Муҳофиз»-ро ба навор гирифт. Барои нақшҳои асосӣ ҳунарпешагон аз филми «Сталкер» Александр Кайдановский ва Анатолий Солонитсин даъват шуданд. Охирин филми Ҳамроев, ки дар ИҶШС ба навор гирифта шуд, «Боғи орзуҳо» («Мосфилм», 1987) буд ва соли дигар ӯ барои кор дар болои лоиҳа дар бораи [[Амир Темур]] ба [[Итолиё]] рафт. Ин ба шарофати коргардон Микеланҷело Антониони иттифоқ афтод, ки Ҳамроев бо ӯ ҳанӯз соли 1976 ҳангоми сафари коргардони итолиёӣ ба Тошканд шинос шуда буд. Гарчанде ки лоиҳа амалӣ нагардид, аз он вақт инҷониб Ҳамроев дар Итолиё зиндагӣ мекунад ва зуд-зуд барои кор ҳам ба Маскав ва ҳам ба Узбекистон сафар мекунад. Ҳамроев чанд маротиба дар [[Афғонистон]] буда, филми «Тобистони гарм дар Кобул»-ро («Мосфилм», соли 1982) ба навор гирифтааст. Соли 1997 бо маблағи шахсии худ дар бораи генерал [[Абдуррашид Дӯстум]], яке аз раҳбарони Эътилофи шимоли зиддитолибонӣ, филми мустанад сохт. Соли 1998 пас аз мурофиаҳои тӯлонии судӣ бо продюсерҳои итолиёӣ филми нави бадеии Ҳамроев бо номи «Бо Ба Бу» ба экранҳо баромад, ки он соҳиби «Тири тилоӣ» — Ҷоизаи асосии фестивали «Симоҳои ишқ» гардид. Соли 2018 дар студияи русии «РОК» Алӣ Ҳамроев филми мустанади «Ман туро фаромӯш накардаам»-ро дар бораи падараш лейтенанти хурд Эргаш Ҳамроев сохта, барои ин филм Ҷоизаи асосии Кинофестивали байналмилалиро дар [[Истамбул]]и Туркия ба даст овард. Соли 2020 дар Узбекистон Ҳамроев филми мустанади «Корномаи халқ»-ро сохт ва соли 2021 филми бадеии «Атри харбуза дар Самарқанд»-ро ба навор гирифт (Ҷоизаи асосӣ дар Кинофестивали байналмилалӣ дар Милани Итолиё ва Ҷоизаи «Беҳтарин кинокоргардон» дар XV Кинофестивали байналмилалии Тошканд «Марвориди Роҳи Абрешим»). Ҳангоми наворбардории филми «Атри харбуза дар Самарқанд» коргардон дар ҷангали наздикии Вязма дар маҳалли ҳалокати падараш муҷассамае гузошт. == Хонавода == Ҳамсараш — Гулбӯстон (Гулча, Гуля) Усмоновна Тошбоева (зод. 7 феврали соли 1954), ҳунарпешаи балети Театри калони опера ва балети ба номи А. Навоӣ дар Тошканд буд. Фарзандон: * писараш Алӣ-Эргаш * духтараш Лайлӣ аз издивоҷ бо Раъно Ҳамроева * духтараш Асал — рӯзноманигор, мутарҷим аз забони итолиёӣ, директори ширкати хусусии A.S.A.L (Assitance Service And Leisure). == Ҷоизаҳо == [[Акс:Star of Ali Khamraev on walk of Actor's Fame of Vyborg.jpg|right|thumb|Ситораи Алӣ Ҳамроев дар Хиёбони шарафи ҳунарпешагон дар Виборг]] * Ходими шоистаи санъати ҶШС Узбекистон (1969) * Ҷоизаи давлатии ҶШС Узбекистон ба номи Ҳамза (1971) — ''барои таҳияи филми «Комиссари фавқулода»''<ref>Кинематограф Узбекистана и ВГИК / Владимир Малышев. — М.: ВГИК, 2018. — 48 с.</ref><ref>{{публикация|1=статья|заглавие=Адабиёт, санъат ва архитектура соҳасида 1971 йилги Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР давлат мукофотларини бериш тўғрисида|ссылка=https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/|год=1971|издание=Совет Ўзбекистони|номер=261|месяц=11|день=10|страницы=1|архив дата=2024-12-01|архив=https://web.archive.org/web/20241201011257/https://newspaperarchive.com/advertisement-clipping-nov-10-1971-4436103/}}</ref>. * [[Ордени Дӯстии халқҳо]] ([[17 август]]и [[соли 1989|1989]]) — ''барои хидматҳо дар таҳкими равобити фарҳангӣ бо Ҷумҳурии Афғонистон''<ref>{{Cite web |url=https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |title=Указ Президиума Верховного Совета СССР от 17 августа 1989 года № 413—I «О награждении орденами и медалями СССР деятелей советской культуры и искусства» |access-date=2019-03-03 |archive-date=2021-04-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414090136/https://naukaprava.ru/catalog/1/127/152/46393?view=1 |url-status=live }}</ref> == Филмшиносӣ == === Коргардон === * [[1961]] — Ҳикояҳои хурд дар бораи кӯдаконе, ки… * [[1962]] — Салом, Баҳор (мустанад) * [[1964]] — Дӯст медорад — дӯст намедорад? * [[1964]] — Кӣ куҷою, ту куҷо, Зулфия? * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед * [[1968]] — Дилором * [[1968]] — Регҳои сурх (якҷоя бо А. Акбархоҷаев) * [[1970]] — Комиссари фавқулода * [[1971]] — Бе тарс * [[1972]] — Тири ҳафтум * [[1973]] — Мухлис (аз киноалманахи «Мухлис») * [[1975]] — Инсон аз пайи паррандаҳо меравад * [[1979]] — Триптих * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Тобистони гарм дар Кобул * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1987]] — Боғи орзуҳо * [[1992]] — Кӣ девона аст? * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2004]] — Ҷой дар зери офтоб (сериали телевизионӣ) * [[2006]] — Зистан, зистан — дӯст доштан (мустанад) * [[2007]] — Ҳунарпешагон (сериали телевизионӣ) * [[2012]] — Назарбоев. Ифшогариҳо. (мустанад) * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2020]] — Корномаи халқ (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд === Филмноманавис === * [[1966]] — Лаклакҳои сап-сафед (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1968]] — Дилором * [[1970]] — Комиссари фавқулода (якҷоя бо Оделша Агишев) * [[1979]] — Муҳофиз * [[1983]] — Саросемавор тир холӣ кардан лозим нест * [[1984]] — Арӯс аз Вуадил * [[1985]] — Ман туро дар ёд дорам * [[1998]] — Бо Ба Бу * [[2018]] — Ман туро фаромӯш накардаам (мустанад) * [[2021]] — Атри харбуза дар Самарқанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web|url=http://www.kultura-portal.ru/tree_new/cultpaper/article.jsp?number=338&crubric_id=1000455&rubric_id=1000454&pub_id=165799|title=Али Хамраев: «Поселились мы с Антониони в Доме колхозника»}} * [http://www.vremya.ru/2002/26/13/19643.html Али Хамраев — восточный человек, живущий на Западе] * [https://www.mk.ru/culture/2025/06/13/kinorezhisser-ali-khamraev-rasskazal-o-nesostoyavshikhsya-filmakh.html Кинорежиссер Али Хамраев рассказал о несостоявшихся фильмах] * {{imdb name|id=0451134|name=Алӣ Ҳамроев}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Хатмкардагони факултаи коргардонии ВГИК]] [[Гурӯҳ:Кормандони Узбекфилм]] [[Гурӯҳ:Академикҳои Академияи миллии санъат ва илмҳои кинематографии Русия]] [[Гурӯҳ:Аъзои ҲКИШ]] [[Гурӯҳ:Ходимони шоистаи санъати ҶШС Ӯзбекистон]] [[Гурӯҳ:Муҳоҷирони Итолиё]] dlirxckg68ghij6vgxrlp3pd91ywonq