Википедиа
tgwiki
https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3
MediaWiki 1.47.0-wmf.22
first-letter
Медиа
Вижа
Баҳс
Корбар
Баҳси корбар
Википедиа
Баҳси Википедиа
Акс
Баҳси акс
Медиавики
Баҳси медиавики
Шаблон
Баҳси шаблон
Роҳнамо
Баҳси роҳнамо
Гурӯҳ
Баҳси гурӯҳ
Портал
Баҳси портал
Лоиҳа
Баҳси Лоиҳа
TimedText
TimedText talk
Модул
Баҳси Модул
Event
Event talk
Ню-Йорк
0
4960
1488568
1412930
2026-10-06T02:37:21Z
ElenaDresbach420
157730
/* Таърих */
1488568
wikitext
text/x-wiki
{{ВМ
| Номи тоҷикӣ = Ню-Йорк
| Номи аслӣ = {{lang-en|New-York}}
| Тасвир = File:NYC Montage 2014 4 - Jleon.jpg
| Тавсифи тасвир = Тибқи ақрабаки соат, аз боло: Мидтауни Манхэттен, Таймс-сквер, Унисфера дар Куинс, Пули Бруклин, Манхэттени Поёнӣ ва Маркази савдои умумиҷаҳонӣ 1, Боғи марказӣ, Қароргоҳи штаби СММ ва Пайкараи Озодӣ.
| Мақола дар бораи парчам = Парчами Ню-Йорк
| Кишвар = [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]]
}}
'''Ню-Йо́рк''' ({{lang-en|New York City}}, <small>МФА:</small> {{Audio-IPA|En-us-New York.ogg|New York}}, {{МФА2|n|u|ː|space|ˈ|j|ɔ|ɹ|k|space|ˈ|s|ɪ|t|i|}} <small>или</small> {{МФА2|n|j|u|ː|space|ˈ|j|ɔ|ː|k|space|ˈ|s|ɪ|t|i}}) — шаҳри калонтарини [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]]<ref>{{cite web|url=http://www.census.gov/popest/data/cities/totals/2011/tables/SUB-EST2011-01.csv|title=Annual Estimates of the Resident Population for Incorporated Places Over 50,000, Ranked by July 1, 2011 Population: April 1, 2010 to July 1, 2011|publisher=U.S. Census Bureau|accessdate=2013-02-17|archiveurl=https://www.webcitation.org/6GuVemhvK?url=http://www.census.gov/popest/data/cities/totals/2011/tables/SUB-EST2011-01.csv|archivedate=2013-05-26|deadlink=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://money.cnn.com/galleries/2011/pf/1103/gallery.biggest_cities/index.html|title=America's 5 biggest cities|author=Blake Ellis|publisher=CNN|date=2011-03-25|accessdate=2013-02-17|archiveurl=https://www.webcitation.org/6GuVfhG7g?url=https://money.cnn.com/galleries/2011/pf/1103/gallery.biggest_cities/index.html|archivedate=2013-05-26|deadlink=no}}</ref>, ки ба [[Феҳристи сераҳолитарини агломератсияҳои шаҳрӣ|яке аз калонтарин агломератсияҳои ҷаҳонӣ]] дохил мешавад<ref>{{cite web|url=https://www.mongabay.com/cities_urban_01.htm|title=World's Largest Urban Areas [Ranked by Urban Area Population]|publisher=Rhett Butler|date=2003–2006|accessdate=2011-04-26|archiveurl=https://www.webcitation.org/6GuVgrKnX?url=https://www.mongabay.com/cities_urban_01.htm|archivedate=2013-05-26|deadlink=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.worldatlas.com/citypops.htm|title=Largest Cities of the World – (by metro population)|publisher=Woolwine-Moen Group d/b/a Graphic Maps|accessdate=2011-04-26|archiveurl=https://www.webcitation.org/6GuVhR6Eo?url=https://www.worldatlas.com/citypops.htm|archivedate=2013-05-26|deadlink=no}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.demographia.com/db-wlargestua.pdf|title=Largest Urban Areas in the World: 2008 All Urban Areas 2,000,000 & Over|publisher=Wendell Cox Consultancy|accessdate=2011-04-26|archiveurl=https://www.webcitation.org/6GuViApPO?url=http://www.demographia.com/db-wlargestua.pdf|archivedate=2013-05-26|deadlink=no}}</ref>. Аҳолии шаҳр 8 405 837 нафар мебошад<ref name="census-est-nyc-ny" />, [[Агломератсияи Ню-Йорк|агломератсияҳо]] — 20,63 млн (дар соли 2015). Ню-Йорк дар соҳили [[Уқёнуси Атлантик]] дар ҷанубу-шарқи [[иёлати Ню-Йорк]]. Шаҳр дар аввали [[асри XVII]] аз тарафи колонистҳои [[Нидерланд|ҳолландӣ]] таъсис шуда буд ва то соли 1664 [[Амстердами Нав]] ном дошт<ref>{{БСЭ3|заглавие=Нью-Йорк (город в ИМА)}}</ref>.
Ню-Йорк шомили 5 ҳавзаи маъмурӣ (ноҳияҳо, [[Боро (Ню-Йорк)|боро]]) аст: [[Бронкс]], [[Бруклин]], [[Куинс]], [[Манхэттен]] ва [[Статен-Айленд]].
Ҷойҳои тамошобоб асосан дар борои Манхэттен ҷойгиранд. Дар байни онҳо: бурҷҳои таърихӣ ([[Эмпайр-стейт-билдинг]], [[Крайслер-билдинг]]), [[Маркази Рокфеллер]], [[Вулворт-билдинг]], [[Метрополитен-музей]]-и санъатӣ, [[Метрополитен-опера]], [[Карнеги-холл]], [[Осорхонаи Соломон Гуггенҳейм]] (наққошӣ), [[Осорхонаи амрикоии таърихи табиӣ]] (скелети динозаврҳо ва планетарияҳо), меҳмононхонаи «[[Плаза (меҳмонхонаи)|Плаза]]», меҳмонхонаи «[[Уолдорф-Астория]]», меҳмонхонаи «[[Челси (меҳмонхонаи)|Челси]]», [[штаб-квартираи СММ]], [[Гарлем (Ню-Йорк)|Гарлем]].
Ню-Йорк — маркази муҳими ҷаҳонии молиявӣ, сиёсӣ, иқтисодӣ ва фарҳангӣ<ref>{{cite web|url=https://edition.cnn.com/2010/BUSINESS/04/10/cities.dominate.world/?hpt=C2|title=Revealed: Cities that rule the world – and those on the rise|first=Catriona|last=Davies|publisher=CNN|date=2010-04-10|accessdate=2010-04-11|archivedate=2011-06-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110604014630/https://edition.cnn.com/2010/BUSINESS/04/10/cities.dominate.world/?hpt=C2}}</ref>.
== Таърих ==
{{main|Таърихи Ню-Йорк}}
[[Акс:GezichtOpNieuwAmsterdam.jpg|thumb|left|[[Амстердами Нав]] дар соли 1664]]
[[Акс:BattleofLongisland.jpg|thumb|left|Мубориза барои Лонг-Айленд, бузургтарин даргирӣ дар вақти Инқилоби Амрикоӣ]]
Дар ҳудуде, ки ҳозира Ню-Йорк ҷойгир аст, то пайдоиши дар инҷо аврупоиҳо {{Нп4|Миллатҳои бумии ИМА|миллатҳои бумии|ru|Коренные народы ИМА}} Манахаттоу ва Канарси мезистанд. Инро кофтукобҳои археологӣ дар минтақаҳои шаҳр, ки биноҳо бунёд нашудаанд, мисол дар Инвуд-Хилл-парк ва {{Нп4|Риверсайд-парк (Манхэттен)|Риверсайд-парк|ru}}, тасдиқ менамоянд. Ақалиятҳои аврупоӣ дар инҷо дар соли 1624 пайдо шудаанд. Дар соли 1625 дар {{Нп4|Манхэттени Поён|қисми ҷануби|ru|Нижний Манхэттен}} [[Манхэттен]] маҳаллаи аҳолинишини ҳолландии [[Амстердами Нав]] ({{lang-nl|Nieuw Amsterdam}}) таъсис дода шуд. Соли 1664 шаҳрро англисҳо забт карданд, ки бо мухолифат аз тарафи губернатор {{Нп4|Питер Стёйвесант|Стёйвесант|ru|Стёйвесант, Питер}} рӯбарӯ нашудаанд, ва баъдан шаҳрро ба Ню-Йорк (''англ.'' Йорки Нав) ба хотири забткунанда — {{Нп4|Яков II (шоҳи Англия)|герсог Йоркӣ|ru|Яков II (король Англии)}}, номгузорӣ карданд. Тибқи натиҷаи {{Нп4|Ҷанги дуюми Англияву Ҳолланд||ru|Вторая англо-голландская война}} дар соли 1967 ҳолландиҳо расман Ню-Йоркро бар ивази мустамликаи [[Суринам]] ба англисҳо доданд.
Дар аввали {{нп4|Ҷанг барои истиқлоли ИМА|Ҷанг барои истиқлол|ru|Война за независимость ИМА}} ҳудуди ҳозираи шаҳр макони муборизаҳои муҳим буд. 9 июли соли 1776, ёвари Ҷорҷ Вашингтон Эъломияи Истиқлолияти Иёлоти Муттаҳидаро ба сарбозонаш ва шаҳрвандони Ню-Йорк хонд, ки баъдтар ба Боулинг Грин, ки дар он ҷо муҷассамаи шоҳ Ҷорҷи III буд, ҳамла карданд, сипас ресмонҳоро ба муҷассама бастанд ва онро аз пояаш кашиданд ва боқимондаҳои онро ба Литчфилд, Коннектикут, интиқол доданд, ки дар он ҷо қисми зиёди сурб аз муҷассама ба 42,000 тӯби мушкет барои Артиши Континенталӣ табдил дода шуд. Дар ин раванд, риштаҳои болои девор, ки дар атрофи периметри Боулинг Грин барои муҳофизати муҷассама, ки рамзи шоҳонаи тоҷро тасвир мекунад, сохта шуда буд, арра карда шуданд, девор то имрӯз боқӣ мондааст ва аломатҳои нобаробари рахҳо, ки дар он ҷо риштаҳои тоҷ буданд, мавҷуданд. Дар натиҷаи Ҷанги назди [[Бруклин]] дар Ню-Йорк {{Нп4|Оташсӯзии бузурги Ню-Йорк (1776)|оташсузии бузург|ru|Великий пожар в Нью-Йорке (1776)}} шуд, ки дар он қисми зиёди шаҳр ба коми оташ рафт. Ню-Йорк ба дасти [[Британияи Кабир]] гузашт, то даме ки амрикоиҳо онро дар соли 1783 бозпас гирифтанд. Ин рӯз, чун рӯзи «[[Рӯзи таҳвил (Ню-Йорк)]]», дар Ню-Йорк боз чанд сол ҷашн гирифта мешуд.
[[Акс:Hippolyte Sebron - Rue De New-York En 1840.jpg|thumb|left|[[Бродвей (Ню-Йорк)|Бродвей]], тақр. соли 1840]]
Дар давоми асри XIX аҳолии шаҳр бо ҳиҷрати зиёди муҳоҷирон зиёд мешуд. Дар соли 1811 [[Нақшаи генералии Манхэттен|нақшаи генералии рушди шаҳр]] ба тартиб оварда шуд, ки тибқи он кӯчаҳо васеъ гардиданд, ва ҳудуди кунунии Манхэттенро ишғол карданд. Дар соли 1835 Ню-Йорк аз рӯи аҳолӣ [[Филаделфия]]ро гузашт ва бо чунин тарз шаҳри сераҳолитарини ИМА гардид.
== Ҷуғрофия ==
== Аҳолӣ ==
== Пайвандҳои берунӣ ==
== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ|refs=|colwidth=25}}{{ШаҳрҳоиКалонтариниИМА}}
{{Ню-Йорк}}
bdk8m32nki4hilovu83ihvryb9gviie
Файзулло Абдуллозода (омӯзгор)
0
148558
1488618
1440086
2026-10-06T10:28:08Z
VASHGIRD
8035
1488618
wikitext
text/x-wiki
{{Ҳамномҳо|Файзулло (Ҳамном)| Файзулло}}
{{Ҳамнасабҳо |Абдуллозода (Ҳамнасаб)|Абдуллозода}}
{{Шахсият
|ном = Файзулло Абдуллозода
|номи аслӣ =
|ном ҳангоми таваллуд =
|тасвир =
|бар =
|тавсифи тасвир =
|таърихи таваллуд = 1909
|зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Хуҷанд|шаҳри Хуҷанд}}
|шаҳрвандӣ =
|табаият =
|таърихи даргузашт = 1966
|маҳалли даргузашт = {{МаҳаллиМарг|Хуҷанд|шаҳри Хуҷанд}}, [[ҶШС Тоҷикистон]]
|падар =
|модар =
|ҳамсар =
|завҷа =
|фарзандон =
|навъи фаъолият = [[педагог]]
|ҷоизаҳо = Муаллими хизматнишондодаи мактаби ҶШС Тоҷикистон (1958)
|соядаст =
|сайт =
|викианбор =
}}
'''Файзулло Абдуллозода''' ([[1909]], [[Хуҷанд]] – [[1966]], ҳамон ҷо) — [[педагог]], Муаллими хизматнишондодаи мактаби ҶШС Тоҷикистон (1958).
== Зиндагинома ==
Дар мактаби куҳна ва мактабҳои шӯравӣ савод омӯхта, аз соли 1927 ба кори омӯзгорӣ шурӯъ кардааст. Хатмкардаи Институти олии педагогӣ-аграрии Тошканд (1932) ва курси назариявии аспирантураи Институти забони АИ СССР (1949). Аз рӯзи таъсиси Институти педагогии Ленинобод (ҳоло Донишгоҳи давлатии Хуҷанд) то поёни умр дар ин мактаби олӣ муаллими забону адабиёт ва муддате мудири кафедраи адабиёти тоҷик буд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Сарчашма ==
* {{ЭМТ|Абдуллозода Файзулло|1}}
[[Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон]]
n44dcs1cx9fl34qu4a2f6dfg58z2bz5
Ҳазораҳо
0
206208
1488567
1486120
2026-10-05T12:29:05Z
Rebazpars
158230
1488567
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group
| group = Ҳазора<br>هزاره
| image = [[File:Hazara of Daykundi province.jpg|none|300px]]
| image_caption =
| pop = {{circa|'''тақрибан 8 миллион нафар}}
| region1 = {{flag|Афғонистон}}
| pop1 = 3,200,000
| ref1 = {{lower|<ref name="CIA-af">{{cite web|url= https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/af.html|title= Afghanistan|accessdate= December ۲۶, ۲۰۰۷|date= December ۱۳, ۲۰۰۷|work= [[The World Factbook]]|publisher= [[Central Intelligence Agency]]|archiveurl= https://web.archive.org/web/20160709035637/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/af.html|archivedate= 2016-07-09}}</ref>}}
| region2 = {{парчам|Покистон}}
| pop2 = 956,000
| ref2 = {{lower|<ref name="Ethnologue" /><ref name="UNHCR">[http://www.unhcr.org/cgi-bin/texis/vtx/home/opendoc.pdf?tbl=SUBSITES&page=SUBSITES&id=434fdc702 Census of Afghans in Pakistan], ''[[کمیساریای عالی سازمان ملل برای پناهندگان|UNHCR]] Statistical Summary Report'' (retrieved December 27, 2007)</ref>}}
| region3 = {{парчам|Эрон}}
| pop3 = 1,500,000
| ref3 = {{lower|<ref name="Ethnologue">Gordon, Raymond G. , Jr. (ed.), ۲۰۰۵. [[اتنولوگ|Ethnologue: Languages of the World]], Fifteenth edition. Dallas, Tex. : [[SIL International]]. Online version: http://www.ethnologue.com/.</ref>}}
| region4 = {{парчам|Канада}}
| pop4 = 36,376
| region5 = {{парчам|Англия}}
| pop5 = 24,330
| region6 = {{парчам|Австралия}}
| pop6 = 90,000
| region7 = {{парчам|Туркия}}
| pop7 = 25,380
| ref4 = {{lower|<ref>The population of people with descent from Afghanistan in Canada is ۴۸٬۰۹۰. Hazaras make up an estimated 9% of the population of Afghanistan according to the CIA Factbook and others. The Hazara population in Canada is estimated from these two figures. [http://www12.statcan.ca/english/census06/data/highlights/ethnic/pages/Page.cfm?Lang=E&Geo=PR&Code=01&Data=Count&Table=2&StartRec=1&Sort=3&Display=All&CSDFilter=5000 Ethnic origins, 2006 counts, for Canada]</ref>}}
| languages = [[Забони дарӣ]]
| religions = [[Ислом]]
| related = [[Тоҷикон]]
| image2 =
}}
'''Ҳазора''' ({{забон-код|fa|هزاره}}) — мардуми муғулнажод форсизабонанд, ки асосан дар [[Афғонистон]] ва [[Покистон]] зиндагӣ мекунанд.
Ҳазораҳо гурӯҳи этникии бедавлат мебошанд.<ref>https://www.kabulpress.org/article240940.html</ref><ref>https://kabulpress.org/article241019.html</ref><ref>https://www.arts.ubc.ca/news/how-a-hazara-refugee-paves-her-path-to-law-leadership-and-liberation/</ref><ref>https://www.hazarainternational.com/2023/02/14/e-hazaristan-to-construct-digital-identity-and-form-a-digital-nation/</ref><ref>https://kabulpress.org/article241028.html<ref>https://www.hazarainternational.com/2024/09/30/official-statement-from-hazara-international-on-genocide-cultural-destruction-and-our-unyielding-stance-against-proxy-warfare/</ref><ref>https://www.degruyterbrill.com/unauthorizedDownload/10.1515/9783110556216-002?action=Downloading+PDF&countDenial=true&download=true</ref>
== Нигаред ==
* [[Афғонистон]]
* [[Форсҳо]]
<gallery>
Акс:Afghan students at Bamyan.jpg
Акс:Little boy listens to his teacher in Bamyan, Afghanistan.jpg
Акс:An Afghan father carries his child at the Blue Mosque.jpg
</gallery>
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{хурд}}
jisvknsyzotz85dk8jwc1mszn3thcrp
Файзулло Мирзо
0
327054
1488612
1488476
2026-10-06T08:27:28Z
VASHGIRD
8035
Вироиши [[Special:Contributions/Rbd-tnu|Rbd-tnu]] ([[User talk:Rbd-tnu|Баҳс]]) вогардонида шуд ба охирин тағйире, ки [[User:VASHGIRD|VASHGIRD]] анҷом дода буд
1486011
wikitext
text/x-wiki
{{Шахс
|ном = Файзулло Мирзо
|номи аслӣ =
|ном ҳангоми таваллуд =
|тасвир = Файзулло Мирзо.jpg
|бар =
|тавсифи тасвир =
|таърихи таваллуд = 11.08.1942
|зодгоҳ = {{Зодгоҳ|ноҳияи Сари Хосор|ноҳияи Балҷувон}}, ҶШС Тоҷикистон
|табаият = {{парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
|таърихи даргузашт = 11.11.2024
|маҳалли даргузашт = Душанбе
|модар =
|ҳамсар =
|фарзандон =
|пеша = ҳисобдор, [[кишоварз]], занбӯрпарвар, {{нависанда}}
|ҷоизаҳо =
|соядаст =
|сайт =
|викианбор =
}}
'''Файзулло Мирзо''' ([[11 август]]и [[1942]], [[ноҳияи Сари Хосор]] — [[11 ноябр]]и [[2024]], [[Душанбе]]) — ҳисобдор, [[кишоварз]], занбӯрпарвар<ref name=":1" /> ва нависандаи тоҷик. Доктори фахрии [[Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон]] (2025)<ref>{{Cite web|url=https://jumhuriyat.tj/7003-zanbriasalparvar-nashri-kitobi-soav-taozoi-zamon-ast.html|title=“ЗАНБӮРИАСАЛПАРВАРӢ”. НАШРИ КИТОБИ СОҲАВӢ ТАҚОЗОИ ЗАМОН АСТ|author=Ташрифулло Саъдуллоев|website=|date=2025-11-05|publisher=[[Ҷумҳурият]]|lang=tg|accessdate=2025-11-10}}</ref>.
== Зиндагинома ==
Файзулло Мирзо 11 августи соли 1942 дар хонадони марди деҳқон дар деҳоти ноҳияи Сарихосор ба дунё омадааст. Таҳсилоти ибтидоии худро дар мактабҳои деҳоти ноҳияи Сарихосор ва сипас дар ноҳияи Москва фаро гирифтааст. Пас аз хатми мактаб, ду сол дар [[Кӯлоб|шаҳри Кӯлоб]] ба ҳайси муаллим фаъолият кардааст. Сипас, таҳсилро дар факултаи иқтисодиёти ягонаи [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин]] идома дода, онро бо муваффақият хатм намудааст<ref name=":0">{{Cite web|url=https://kmt.tj/kitobi-nav-fajzullo-mirzo-zanburiasalparvary/|title=Китоби нав. Файзулло Мирзо: «Занбӯриасалпарварӣ»|website=Китобхонаи миллии Тоҷикистон|date=2025-08-19|lang=|accessdate=2025-10-30|archivedate=2025-09-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250918092119/https://kmt.tj/kitobi-nav-fajzullo-mirzo-zanburiasalparvary/}}</ref>. Баъд аз анҷоми таҳсил, ба [[Ноҳияи Ҳамадонӣ|ноҳияи Москва]] баргашта, ба фаъолияти меҳнатӣ шуруъ намудааст.
=== Хонавода ===
Файзулло Мирзо падари ҳашт фарзанди соҳиби маълумоти олӣ мебошад.
== Корнома ==
Фаъолияти касбии худро дар совхози ба номи Саидқул Турдиеви ноҳияи Ҳамадонӣ ба ҳайси [[сармуҳосиб|сармуҳосиби]] хоҷагӣ оғоз намуда, дар ташаккули низоми муҳосибӣ ва рушди хоҷагии халқ саҳми арзанда гузоштааст. Ӯ бо расидан ба синни бознишастагӣ низ фаъолияти худро идома додааст ва корҳои ободониро роҳандозӣ намудааст. Ӯ на танҳо мутахассиси шинохтаи соҳаи муҳосибӣ, балки ҳамзамон муҳандисе мебошад, ки тарҳҳои техникиро ба таври мустақил таҳия мекунад.
=== Кишоварзӣ ===
Ӯ баландтарин қуллаҳои кӯҳистон об интиқол дода, дар заминҳои душворгузар боғҳои сабз бунёд намудааст. Боғпарварӣ ва ободкориҳои деҳот яке аз фаъолиятҳои ӯ буда, ӯ дарахтони камёб ва ороишиву мевадиҳандаро ба зодгоҳи худ овардааст. Бо истифода аз пайвандсозӣ ва омезиши илми кишоварзии анъанавӣ бо дастовардҳои муосир, ӯ ба сифати баланди маҳсулот ноил гардидааст.
=== Занбӯрпарварӣ ===
[[Занбӯрпарварӣ|Занбӯрпарвариро]] низ ҳамчун соҳаи муҳими иқтисодии кӯҳистон ва манбаи даромади устувор, мавриди таваҷҷуҳ қарор дода, бо дарки амиқи арзиши [[гиёҳҳои шифобахш]]<nowiki/>и кӯҳӣ ва нақши занбӯрпарварӣ дар экосистемаи табииро ба назар гирифта, таҷрибаи андӯхтаи худро дар шакли як дастури мукаммали илмӣ ба риштаи таҳрир даровардааст<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite web|url=https://khovar.tj/dar-dushanbe-kitobi-zanb-riasalparvar-i-fajzullo-mirzo-r-namo-karda-shud/|title=Дар Душанбе китоби «Занбӯриасалпарварӣ»-и Файзулло Мирзо рӯнамоӣ карда шуд|date=2025-10-29|publisher=АМИТ "Ховар"|lang=|accessdate=2025-10-30}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://dushanbetv.tj/news/3084-rnamoii-kitobi-fajzullo-mirzo-zeri-unvoni-zanbriasalparvar.html|title=Рӯнамоии китоби Файзулло Мирзо зери унвони "Занбӯриасалпарварӣ"|author=Раҳими Карим|website=|date=2025-10-29|publisher=[[ТВ Душанбе]]|lang=|accessdate=2026-02-13}}</ref>.
== Ҷоизаву медалҳо ==
Ду маротиба дар шаҳри Маскав бо медали «Барои дастовардҳо дар хоҷагии халқи ИҶШС» қадр шудааст.
== Бузургдошт ==
Дар [[Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон]] бо мақсади рушди соҳаи занбӯриасалпарварӣ ва омода намудани мутахассисони ин самт 1 сентябри соли 2026 ду синфхона ба истифода дода шуд, ки яке аз онҳо ба номи Файзулло Мирзо гузошта шудааст<ref>{{Cite web|url=https://khovar.tj/dar-donishgo-i-agrarii-to-ikiston-sinfhonai-zamonav-baroi-donish-yon-ba-istifoda-doda-shud/|title=Дар Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон синфхонаи замонавӣ барои донишҷӯён ба истифода дода шуд|date=2026-09-02|publisher=АМИТ "Ховар"|lang=|accessdate=2026-09-02}}</ref>.
== Осор ==
* Файзулло Мирзо. Занбӯриасалпарварӣ. — Душанбе, 2024. — 496 с. — ISBN 987-99975-2-339-7<ref>{{Cite web|url=https://acadlib.org/ru/2025/12/01/%d1%84%d0%b0%d0%b9%d0%b7%d1%83%d0%bb%d0%bb%d0%be-%d0%bc%d0%b8%d1%80%d0%b7%d0%be-%d0%b7%d0%b0%d0%bd%d0%b1%d3%af%d1%80%d0%b8%d0%b0%d1%81%d0%b0%d0%bb%d0%bf%d0%b0%d1%80%d0%b2%d0%b0%d1%80%d3%a3-%d0%b4/|title=Файзулло Мирзо. Занбӯриасалпарварӣ. – Душанбе: «Ирфон», 2024. – 496 с.|website=БИБЛИОТЕКА НАН ТАДЖИКИСТАНА|date=2025-12-01|lang=ru|accessdate=2026-02-13}}</ref>.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
hop3e98d4oe2e3556lveh617s5mpipw
Ҳотамбег Хайров
0
333400
1488619
1488325
2026-10-06T10:30:23Z
VASHGIRD
8035
/* Фаъолият корӣ */
1488619
wikitext
text/x-wiki
{{Олим
|ном = Ҳотамбег Хайров
|номи аслӣ = Хайров Ҳотамбег Сайфидинович
|тасвир = Хайров_Ҳ.С._2016.jpg
|паҳнои тасвир =
|тавсифи тасвир = Ҳотамбег Хайров дар ҳуҷраи кории Маркази ҷумҳуриявии ғизо. Душанбе, соли 2016.
|таърихи таваллуд = 01.07.1956
|зодгоҳ = деҳаи Чӯянгарон, [[ноҳияи Орҷоникидзеобод]], [[ҶШС Тоҷикистон]], [[ИҶШС]]
|таърихи даргузашт =
|маҳалли даргузашт =
|шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИҶШС}}<br>{{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
|фазои илмӣ = [[гигиена|беҳдошт]], [[диетология]], беҳдошти муҳити зист
|ҷойҳои кор = [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино|ДДТТ ба номи Абуалӣ ибни Сино]], МД «Маркази ҷумҳуриявии ғизо»
|дараҷаи илмӣ = {{Дараҷаи илмӣ|доктор|илмҳои тиб}} (2000)
|унвонҳои илмӣ = {{Унвонҳои илмӣ||0}}, академики Академияи байналмилалии ғизои табиӣ ва биотехнология (Русия)
|алма-матер =
|роҳбари илмӣ =
|шогирдони маъруф =
|маъруф ба = асосгузор ва директори Муассисаи давлатии «Маркази ҷумҳуриявии ғизо» (2001–2020)
|ҷоизаҳо =
|сомона =
|викианбор =
}}
'''Ҳотамбег Хайров''' (''Хайров Ҳотамбег Сайфидинович''; зод. [[1 июл]]и [[1956]], деҳаи [[Чӯянгарон]], [[ноҳияи Орҷоникидзеобод]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — мутахассиси тоҷик дар соҳаи беҳдошти ғизо ва диетология, [[доктори илмҳои тиб]] (2000), [[профессор]], академики Академияи байналмилалии ғизои табиӣ ва биотехнология (Русия).
== Зиндагинома ==
Ҳотамбег Хайров 1 июли соли 1956 дар деҳаи Чӯянгарони ноҳияи Орҷоникидзеобод ба дунё омадааст. Солҳои 1971—1975 Омӯзишгоҳи тиббии шаҳри Орҷоникидзеободро хатм намуда, таҳсилро дар факултаи санитарию эпидемиологии Донишгоҳи тиббии шаҳри Днепропетровски Ҷумҳурии Укройн идома додааст (1975—1981).
== Фаъолияти корӣ ==
* 1981—1983 — мудири шуъбаи коммуналии Стансияи санитарию эпидемиологии шаҳри Орҷоникидзеобод;
* 1983—1985 — ассистенти кафедраи гигиенаи умумии [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон]];
* 1985—1988 — аспиранти Пажӯҳишгоҳи илмӣ-тадқиқотии ғизои Академияи илмҳои тиббии ИҶШС (Маскав);
* 1988—1992 — ассистенти кафедраи гигиенаи умумии Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон;
* 1992—1996 — коромӯз ва ходими илмӣ дар [[Пажӯҳишгоҳи илмӣ-тадқиқотии ғизои Академияи илмҳои тиббии Русия]];
* 1996—2000 — докторанти Пажӯҳишгоҳи илмӣ-тадқиқотии ғизои АИТР (Маскав);
* 2001—2020 — директори Муассисаи давлатии «Маркази ҷумҳуриявии ғизо»-и Вазорати тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон<sup><ref>{{Cite web|url=https://khovar.tj/pursed-avob-medi-em-baroi-tabobati-diabeti-and-ch-guna-izo-boyad-istemol-kard/|title=ПУРСЕД, ҶАВОБ МЕДИҲЕМ. Барои табобати диабети қанд чӣ гуна ғизо бояд истеъмол кард?|website=АМИТ "Ховар"|date=2019-07-10|lang=ru-RU|accessdate=2026-08-28}}</ref></sup>;
* 2020—2025 — мудири кафедраи беҳдошти муҳити зисти Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон<sup><ref>{{Cite web|url=https://www.niin.vestnik-tnu.com/Journal/2021/niin_2021_2n.pdf|title=Илм ва фановарӣ, №12|date=2021}} {{Пайванди мурда|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></sup>;
* Аз соли 2025 — профессори кафедраи беҳдошти муҳити зисти Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон<ref>{{Cite web|url=https://tajmedun.tj/upload/iblock/691/AVTOREFERAT.pdf|title=Особенности питания и развития алиментарных заболеваний среди студентов вузов Хатлонской области Республики Таджикистан|author=Рахмоналиев Орзу Боронович|website=tajmedun.tj|date=2025|publisher=Таджикский государственный медицинский университет имени Абуали ибни Сино|accessdate=2026-09-23}}</ref>.
== Фаъолияти илмӣ ==
Соли 1988 дар Пажӯҳишгоҳи ғизои АИТ ИҶШС дар шаҳри Маскав рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Омӯзиши эксперименталии таъсири чарбҳои вояи ғизо ба баъзе таассур ва таркиби бофтаҳои иммунӣ» ҳимоя намуд.
Соли 2000 дар Комиссияи олии аттестатсионии Вазорати маорифи Федератсияи Русия рисолаи докториро дар мавзӯи «Арзёбии ғизои воқеӣ ва эпидемиологияи бемориҳои алиментарӣ дар байни мактаббачагон ва занони ҷавони Ҷумҳурии Тоҷикистон» муҳофизат кард.
== Саҳм дар соҳаи тандурустӣ ==
Ҳотамбег Хайров дар Ҷумҳурии Тоҷикистон аввалин бор:
* Бо дастгирии Вазорати тандурустии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Пажӯҳишгоҳи илмӣ-тадқиқотии ғизои Академияи илмҳои тиббии Русия Муассисаи давлатии «Маркази ҷумҳуриявии ғизо»-ро таъсис дод;
* Ҳамчун ҳамоҳансози миллӣ оид ба масъалаҳои ғизо дар назди Ташкилоти умумиҷаҳонии тандурустӣ (зерсохтори СММ) ва мушовири созмонҳои байналмилалӣ фаъолият намуда, пешгири ва табобати норасоии ғизоро (гипотрофияро) дар вилояти Хатлони Ҷумҳурии Тоҷикистон ба роҳ монд;
* «Меъёрҳои тавсиявии истеъмоли моддаҳои ғизоӣ ва неру барои гурӯҳҳои алоҳидаи аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон»-ро таҳия кард;
* Барномаҳои инноватсионии рақамиро барои баҳодиҳии хосияту статуси ғизо ва бемориҳои алиментарӣ (гипотрофия, фарбеҳӣ, диабети қанди намуди 2, фишорбаландӣ ва ғ.)-ро таҳия намуда, истифодаи онҳоро дар амал тадбиқ намуд;
* Амалигардонии масъалаҳои ғизои солим, безарар ва табобатиро дар сатҳи байнисоҳавӣ (тавассути ҳуҷҷатҳои ҳукуматӣ ва барномаҳои таълимии макотибҳои таҳсилоти олии касбии тиббӣ) ба роҳ монд (коркард ва таҳия кард).
== Осор ==
Муаллифи беш аз 200 мақолаи илмӣ, 60 дастури методиву таълимӣ ва 9 китобу монография, ҳамчунин ҳаммуаллифи 7 ҳуҷҷати стратегӣ ва барномаҳои Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон (аз ҷумла «Стратегия оид ба ғизо ва фаъолияти ҷисмонӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2015—2024» ва «Барномаи пешгирии фарбеҳӣ ва ташаккули ғизои солим барои солҳои 2019—2024»), 4 махзани маълумоти рақамӣ (патент) ва 9 Қоидаву меъёрҳои санитарии ҶТ (СанПиН) мебошад.
; Китобҳо
* ''«Ғизои одам»'' (ҳамроҳ бо Мартинчик А. Н.). — Д.: Донишварон, 2016. — 460 с.
* ''«Ғизои табобатӣ»'' (ҳамроҳ бо Содиқова Д. Н.). — Д.: Контраст, 2018. — 573 с.
* ''«Тавонбахшии беморон ва маъюбон»'' (ҳаммуаллиф). — Д.: Нашри Камол, 2018. — 720 с.
* ''«Ғизои солим бо дарназардошти мавсимҳои сол»'' (ҳамроҳ бо [[Насим Олимзода|Н. Х. Олимзода]]). — Д.: Контраст, 2020. — 345 с.
* ''«Беҳдошти ғизо»''. — Д.: ДДТТ, 2022. — 626 с.
* ''«Диетология»''. — Д.: ҶДММ «Бебок», 2023. — 520 с.
* ''«Маҷмӯи лексияҳо аз фанни беҳдошти ғизо»''. — Д.: ҶДММ «Бебок», 2023. — 211 с.
* ''«Особенности и статус питания пожилого возраста»'' (монография, ҳаммуаллиф). — Д.: ДДТТ, 2025. — 123 с.
* ''«Гуногунии агробиологии Тоҷикистон»'' (ҳаммуаллиф). — Д.: ФАО, 2025. — 256 с.
; Патентҳо ва манбаъҳои иттилоотӣ
* Манбаи иттилоотӣ оид ба баҳодиҳии ғизои воқеӣ (Реестри давлатӣ № 2201600342, 2016).
* Манбаи иттилоотӣ оид ба омӯзиши паҳншавии бемории фарбеҳӣ ва омилҳои хавфи инкишофи он (Реестри давлатӣ № 2201700350, 2017).
* Манбаи иттилоотӣ оид ба муайян намудани бемориҳои алиментарӣ, сарфи неру ва хосияти ғизогирӣ (Реестри давлатӣ № 2202100479, 2021).
* Махзани маълумотии «Муайян ва пешниҳод намудани ғизои солим ва табобатӣ» (Реестри давлатӣ № 2202300510, 2023).
== Нигористон ==
<gallery mode="packed" heights="180">
Хайров_Ҳ.С._диплом_1998.jpeg|Супоридани дипломи академик ба Ҳотамбег Хайров аз ҷониби академик [[Виктор Тутелян|В. А. Тутелян]]. Маскав, 17 декабри 1998.
Хайров_Ҳ.С._ҷаласа_1998.jpeg|Ҷаласаи Шӯрои олимони Академияи байналмилалии ғизои табиӣ ва биотехнология. Маскав, 17 декабри 1998.
Китобҳои Хайров Ҳ. С. 2026.png|Китобҳо ва монографияҳои илмию таълимии Ҳотамбег Хайров. ДДТТ, соли 2026.
</gallery>
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
[[Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон]]
7u2jt6fjmg79o2rufq003ukjamit2uw
Гулнора Хайрова
0
333597
1488620
1487394
2026-10-06T10:43:25Z
VASHGIRD
8035
/* Таълифот */
1488620
wikitext
text/x-wiki
{{Олим
|ном = Гулнора Хайрова
|номи аслӣ = Гулнора Ҳотамбеговна Хайрова
|тасвир = Гулнора Хайрова.jpeg
|паҳнои тасвир =
|тавсифи тасвир =
|таърихи таваллуд = 09.02.1991
|зодгоҳ = [[Душанбе]], [[Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт =
|маҳалли даргузашт =
|шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
|фазои илмӣ = ҷарроҳӣ, колопроктология
|ҷойҳои кор =
|дараҷаи илмӣ = {{Дараҷаи илмӣ|номзад|илмҳои тиб}} (2026)
|унвонҳои илмӣ = {{Унвонҳои илмӣ||}}
|алма-матер =
|роҳбари илмӣ =
|шогирдони маъруф =
|маъруф ба =
|ҷоизаҳо =
|сомона =
|викианбор =
}}
'''Гулнора Хайрова''' (''Хайрова Гулнора Ҳотамбеговна''; зод. [[9 феврал]]и [[1991]], [[Душанбе]], [[Тоҷикистон]]) — духтур-ҷарроҳ, колопроктолог, [[Доктори илмҳои тиб|номзади илмҳои тиб]] (2025).
== Зиндагинома ==
Гулнора Хайрова 9 феврали соли 1991 дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст<ref>{{Cite web|url=https://www.tajmedun.tj/Uploads/Dissertation/2024/Hayrova%20G.H/ZAKL-07.pdf|title=Заключения диссертационного совета 73.2.009.01, созданного на базе Таджикского государственного медицинского университета имени Абуали ибни Сино, по диссертации на соискание ученой степени кандидата наук.|date=2025-03-14|publisher=ТГМУ}}</ref>. Солҳои 2008—2014 [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон]]<nowiki/>ро дар факултаи тиббӣ ба итмом расонидааст.
== Фаъолияти корӣ ==
* 2014—2015 — интернатура дар кафедраи ҷарроҳии умумии № 1 ба номи профессор А. Н. Қаҳҳорови [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон]];
* 2015 — то ҳол — духтури ҷарроҳи шуъбаи колопроктология Маркази тибби шаҳрии №2 ба номи Комил Тоҷиев;
* 2021 — то ҳол — ассистенти кафедраи ҷарроҳии умумии № 1 ба номи профессор А. Н. Қаҳҳорови Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон.
== Фаъолияти илмӣ ==
Соли 2026 дар [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон]] рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Ташхис ва тактикаи табобати шаклҳои такрории роҳи эпителиявии думғоза»<ref>{{Cite web|url=https://www.tajmedun.tj/Uploads/Dissertation/2024/Hayrova%20G.H/AVTOREFERAT.pdf|title=Диагностика и тактика лечения рецидивных форм эпителиального копчикового хода|author=Хайрова Гулнора Хотамбеговна|website=|date=2025}}</ref> ҳимоя кард.
== Таълифот ==
Муаллифи беш аз 20 мақолаи илмӣ, 3 дастури методӣ ва 3 патенту манбаҳои иттилоотӣ мебошад.
=== Патентҳо ва манбаъҳои иттилоотӣ ===
* Тарзи табобати ҷарроҳии носурҳои рудаи мустақим (нахустпатент №TJ 1096, 2020).
* Манбаи иттилоотӣ оид ба муайян намудани бемориҳои алиментарӣ, сарфи неру ва хосияти ғизогирӣ (Реестри давлатӣ № 2202100479, 2021).
* Махзани маълумотии «Муайян ва пешниҳод намудани ғизои солим ва табобатӣ» (Реестри давлатӣ № 2202300510, 2023).
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
sirbviwz5x7s1wj2xj8a8wv8rwupjk7
Баҳс:Александр Инострансев
1
333944
1488581
1488466
2026-10-06T04:19:22Z
Сунатулло Сафарзода
108676
/* Сарлавҳа */ Посух додан
1488581
wikitext
text/x-wiki
== Сарлавҳа ==
Салом [[Корбар:Сунатулло Сафарзода|<bdi>Сунатулло Сафарзода</bdi>]] увмедворам ки хуб ҳастед, дар википедиаи тоҷикӣ аввал ном ва баъд насаб гузошта мешавад мисли ҳамин оқо ки дар русӣ Иностранцев '''Александр Александрович ҳаст дар вики тоҷикӣ он ҳамчун "Александр Инострансев" навишта мешавад ва дар сархати аввали мақола номаш пурра оварда мешавад. Аз таваҷҷуҳатон сипосгузорам ва барои вирошҳои пайваста, ки дар викии тоҷикӣ анҷом медиҳед, як ҷаҳон ташаккур!''' [[Корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|Afrand]] ([[Баҳси корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|баҳс]]) 11:19, 2 октябри 2026 (UTC)
:Ташаккури зиёд, устод ислоҳ мекунам. [[Корбар:Сунатулло Сафарзода|Сунатулло Сафарзода]] ([[Баҳси корбар:Сунатулло Сафарзода|баҳс]]) 04:19, 6 октябри 2026 (UTC)
jfxjxnuxztp305mn3fceeae0nq5od2m
Инсургент
0
333960
1488565
2026-10-05T12:03:57Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Инсургент''' ( {{lang-la|insurgentes}}, аз insurgens — шӯришгарон, шӯришгар) — шӯришгари сиёсӣ; иштирокчии шӯриши мусаллаҳона ё исёни сиёсӣ бар зидди ҳукумат ва ҳокимияти мавҷуда. == Муҳтаво ва мақсад == Инсургентҳо дастаҳои мусаллаҳи аҳолии мулкӣ мебошанд, ки ба ҳукумат му...
1488565
wikitext
text/x-wiki
'''Инсургент''' ( {{lang-la|insurgentes}}, аз insurgens — шӯришгарон, шӯришгар) — шӯришгари сиёсӣ; иштирокчии шӯриши мусаллаҳона ё исёни сиёсӣ бар зидди ҳукумат ва ҳокимияти мавҷуда.
== Муҳтаво ва мақсад ==
Инсургентҳо дастаҳои мусаллаҳи аҳолии мулкӣ мебошанд, ки ба ҳукумат муқовимат нишон медиҳанд. Мақсади асосии онҳо сарнагун кардани ҳукумат ё низоми мавҷуда, ба даст овардани истиқлоли миллӣ ё тағйир додани тартиботи сиёсии муқарраршуда мебошад. Азбаски қувваи низомии онҳо нисбат ба қувваи давлатӣ камтар аст, онҳо маъмулан ба фаъолияти партизанӣ ва террористӣ даст мезананд. Инсургентҳо гунаҳкорони сиёсӣ (на ҷиноятӣ) шуморида мешаванд ва агар ҳамчун ҷониби даргир эътироф шаванд, аз қонунҳо ва одатҳои ҷанг бархӯрдор мегарданд.
== Таърих ва истифодаи мафҳум ==
Дар асри XIX инсургент ҳамчун шӯрише, ки хусусияти возеҳи сиёсӣ дошт, фаҳмида мешуд. Яъне, он қиёми мусаллаҳонаи шаҳрвандонро бар зидди ҳукумат барои тағйир додани тартиботи мавҷuda дар давлат ифода мекард.
Масалан, дар Маҷористон (Венгрия) то соли 1848 таҳти мафҳуми «инсургент» аъзои лашкари халқиеро мефаҳмиданд, ки бо фармони подшоҳ барои ҳимояи кишвар даъват мешуданд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инсургент|8|муаллиф=С. Раҷабов.}}
[[Гурӯҳ:Истилоҳоти сиёсӣ]]
[[Гурӯҳ:Сиёсат]]
s8bg57vo20049qvvkqz5ymbz2m6nn9z
1488566
1488565
2026-10-05T12:04:44Z
Rabboni Hakimzoda
123692
1488566
wikitext
text/x-wiki
'''Инсургент''' ( {{lang-la|insurgentes}}, аз insurgens — шӯришгарон, шӯришгар) — шӯришгари сиёсӣ; иштирокчии шӯриши мусаллаҳона ё исёни сиёсӣ бар зидди ҳукумат ва ҳокимияти мавҷуда.
== Муҳтаво ва мақсад ==
Инсургентҳо дастаҳои мусаллаҳи аҳолии мулкӣ мебошанд, ки ба ҳукумат муқовимат нишон медиҳанд. Мақсади асосии онҳо сарнагун кардани ҳукумат ё низоми мавҷуда, ба даст овардани истиқлоли миллӣ ё тағйир додани тартиботи сиёсии муқарраршуда мебошад. Азбаски қувваи низомии онҳо нисбат ба қувваи давлатӣ камтар аст, онҳо маъмулан ба фаъолияти партизанӣ ва террористӣ даст мезананд. Инсургентҳо гунаҳкорони сиёсӣ (на ҷиноятӣ) шуморида мешаванд ва агар ҳамчун ҷониби даргир эътироф шаванд, аз қонунҳо ва одатҳои ҷанг бархӯрдор мегарданд.
== Таърих ва истифодаи мафҳум ==
Дар асри XIX инсургент ҳамчун шӯрише, ки хусусияти возеҳи сиёсӣ дошт, фаҳмида мешуд. Яъне, он қиёми мусаллаҳонаи шаҳрвандонро бар зидди ҳукумат барои тағйир додани тартиботи мавҷuda дар давлат ифода мекард.
Масалан, дар Маҷористон (Венгрия) то соли 1848 таҳти мафҳуми «инсургент» аъзои лашкари халқиеро мефаҳмиданд, ки бо фармони подшоҳ барои ҳимояи кишвар даъват мешуданд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инсургент|8|муаллиф=С. Раҷабов.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Истилоҳоти сиёсӣ]]
[[Гурӯҳ:Сиёсат]]
e5cbflwoeasp5f6vb9nn8topxl9d9p9
Индиканпешобӣ
0
333961
1488569
2026-10-06T03:35:48Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: Индиканпешобӣ — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули...
1488569
wikitext
text/x-wiki
Индиканпешобӣ — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми зардпарвини инсидодӣ, домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти ғадуди зери меъда (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Беморӣ]]
qipyneargwg0otdwnchixf67aa1jo16
1488570
1488569
2026-10-06T03:48:19Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488570
wikitext
text/x-wiki
{{Модда}}
'''Матни пурранг''''''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Беморӣ]]
31c4d9vqlidm326etfaxfaycliy25ag
1488571
1488570
2026-10-06T03:48:54Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488571
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаҳои кимиёвӣ}}
'''Матни пурранг''''''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Беморӣ]]
fcxmfmaarz7cyne1y5u2zroc7us1bnr
1488572
1488571
2026-10-06T03:49:31Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488572
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаҳои кимиёвӣ}}
'''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Беморӣ]]
4fhxkrtq76bonlfsw1fsx4m7b6m9umq
1488573
1488572
2026-10-06T03:51:22Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488573
wikitext
text/x-wiki
{{Модда
| заголовок = Индикан
| картинка = Indican.png
| наименование = (2''R'',3''S'',4''S'',5''R'',6''S'')-2-(Гидроксиметил)-6-(1''H''-индол -3-илокси)тетрагидропиран-3,4,5-триол
| хим. формула = {{химическая формула|C=14|H=17|N=1|O=6}}
| молярная масса = 295.29
| CAS = 1328-73-0
| PubChem = 441564
| SMILES = C1=CC=C2C(=C1)C (=CN2)OC3C(C(C(C(O3)CO)O)O)O
}}
'''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Беморӣ]]
bmuhjwycz96c6datqvsdjljx6cq5q0b
1488574
1488573
2026-10-06T03:52:15Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488574
wikitext
text/x-wiki
{{Вещество
| заголовок = Индикан
| картинка = Indican.png
| наименование = (2''R'',3''S'',4''S'',5''R'',6''S'')-2-(Гидроксиметил)-6-(1''H''-индол -3-илокси)тетрагидропиран-3,4,5-триол
| хим. формула = {{химическая формула|C=14|H=17|N=1|O=6}}
| молярная масса = 295.29
| CAS = 1328-73-0
| PubChem = 441564
| SMILES = C1=CC=C2C(=C1)C (=CN2)OC3C(C(C(C(O3)CO)O)O)O
}}
'''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Беморӣ]]
okdx4oomfs0g4rhmuvoj66untn1kqh4
1488575
1488574
2026-10-06T03:52:54Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488575
wikitext
text/x-wiki
'''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Беморӣ]]
665zswxw89fp6dknx4c0tbp85osngjy
1488576
1488575
2026-10-06T03:59:52Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488576
wikitext
text/x-wiki
'''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб. Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи Индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
j8h2r4z08izrnlhp27uxmn5twc6kc8l
1488611
1488576
2026-10-06T06:50:43Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488611
wikitext
text/x-wiki
'''Индиканпешобӣ''' — хориҷ шудани индикан бо пешоб.
== Тавсиф ==
Меъёри ихроҷи шаборӯзии индикан 5‒20 мг аст. Маъмулан, истилоҳи индиканпешобиро дар мавриде истифода мебаранд, ки ихроҷи шаборӯзии индикан бо пешоб беш аз 100 мг бошад. Миқдори индиканро дар пешоб бештар бо усули колометрия муқаррар мекунанд. Индиканпешобӣ дар мавриди ногузароии рӯда ва паст шудани туршии шираи меъда бино бар таъсири микробҳо, инчунин ҳангоми [[Зардпарвин|зардпарвини инсидодӣ]], домана, сӯхтагӣ ва некрози густаришёфта мушоҳида мешавад. Ихроҷи индикан дар мавриди камбуди сафедаҳо (ғизоҳои карбоҳидратдор), зери фаъолияти [[ғадуди зери меъда]] (костани таҷзияи сафедаҳо) ва нақси музмини гурдаҳо кам мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканпешобӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
ppvuy6vy983d7vm4gxmxhg9a0ddhutf
Константин Инострансев
0
333962
1488577
2026-10-06T04:07:28Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: {{Олим}} Инострансев Константин Александрович (1876, Петербург − 1941, Ленинград, ҳозира Санкт-Петербург) — шарқшинос-таърихшиноси рус, д. и. шарқшиносӣ (1908). Хатмкардаи факултаи забонҳои шарқи Донишгоҳи Петербург (1899). То соли 1902 дар кафедраи таърихи Шарқ, сипас д...
1488577
wikitext
text/x-wiki
{{Олим}}
Инострансев Константин Александрович (1876, Петербург − 1941, Ленинград, ҳозира Санкт-Петербург) — шарқшинос-таърихшиноси рус, д. и. шарқшиносӣ (1908). Хатмкардаи факултаи забонҳои шарқи Донишгоҳи Петербург (1899). То соли 1902 дар кафедраи таърихи Шарқ, сипас дар Осорхонаи Рус ва Эрмитаж, Вазорати маорифи халқ кор кард. Узви Анҷумани бостоншиносии Руссия (1907). То соли 1930 дар Донишгоҳи Санкт-Петербург муаллим буд. Инострансев яке аз мутахассисони варзида оид ба таҳқиқи тамаддуни моддии мардуми Шарқ, таърихи Сосониён, муҳаққиқи таърихи гунҳо, доираҳои алоҳидаи таърихи бостонии Осиёи Марказӣ, баъзе масъалаҳои равобити Арабу Аҷам ва ғ. буд. Муаллифи асари бунёдии «Ангораҳои сосонӣ» («Сасанидские этюды», 1909), ки дар он мақолаҳои Инострансев фароҳам омадаанд ва оид ба «Суннатҳои адабии порсӣ дар асрҳои нахустини ислом» (тарҷумаи адабиёти тоисломии форсӣ ба забони арабӣ ва таъсири он ба рушди адабиёти андарзӣ), «Назарияи ҳарбии Сосониён» (қоидаҳои низомӣ, омӯзиши тирандозӣ, чавгонбозӣ ва ғ.), «Ҷашнҳои баҳории Сосониён» (ҷашни Наврӯз дар замони Сосониён, густариши он ба кишварҳои дигар масалан, Арабистон), «Одобу русум дар ҷомеаи Форси назди ҳавзаи Хазар дар асри 10» (оид ба суннатҳои арӯсӣ ва меҳмоннавозии дайламиён) ва ғ. сухан меравад. Барои асари мазкур Инострансев аз ҷониби бахши шарқии Анҷумани бостоншиносии Руссия бо медали тило сарфароз гардид. Солҳои охири умр аз бемории вазнин ранҷ кашида, дар муҳосираи Ленинград фавтид. Аз ҷониби давлати Руссия Инострансев бо нишонҳои Станислави Муқаддас дараҷаи III (1905) ва Аннаи Муқаддас дараҷаи III (1907) қадрдонӣ шудааст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инострансев Константин Александрович|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Олимони рус]]
mftv945jzgxygp3ho5e9fe92nav2qch
1488578
1488577
2026-10-06T04:10:57Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488578
wikitext
text/x-wiki
{{Олим}}
'''Константин Александрович Инострансев'''([[1876]], [[Санкт-Петербург]] — [[1941]], [[Ленинград]]) — русский и советский {{историк|Российской империи|СССР|XX века}}-{{востоковед|Российской империи|СССР|XX века}}, доктор востоковедения (1908)<ref name="КНЭ">{{Из КНЭ|2|478|Иностранцев Константин Александрович}}</ref>. — шарқшинос-таърихшиноси рус, д. и. шарқшиносӣ (1908). Хатмкардаи факултаи забонҳои шарқи Донишгоҳи Петербург (1899). То соли 1902 дар кафедраи таърихи Шарқ, сипас дар Осорхонаи Рус ва Эрмитаж, Вазорати маорифи халқ кор кард. Узви Анҷумани бостоншиносии Руссия (1907). То соли 1930 дар Донишгоҳи Санкт-Петербург муаллим буд. Инострансев яке аз мутахассисони варзида оид ба таҳқиқи тамаддуни моддии мардуми Шарқ, таърихи Сосониён, муҳаққиқи таърихи гунҳо, доираҳои алоҳидаи таърихи бостонии Осиёи Марказӣ, баъзе масъалаҳои равобити Арабу Аҷам ва ғ. буд. Муаллифи асари бунёдии «Ангораҳои сосонӣ» («Сасанидские этюды», 1909), ки дар он мақолаҳои Инострансев фароҳам омадаанд ва оид ба «Суннатҳои адабии порсӣ дар асрҳои нахустини ислом» (тарҷумаи адабиёти тоисломии форсӣ ба забони арабӣ ва таъсири он ба рушди адабиёти андарзӣ), «Назарияи ҳарбии Сосониён» (қоидаҳои низомӣ, омӯзиши тирандозӣ, чавгонбозӣ ва ғ.), «Ҷашнҳои баҳории Сосониён» (ҷашни Наврӯз дар замони Сосониён, густариши он ба кишварҳои дигар масалан, Арабистон), «Одобу русум дар ҷомеаи Форси назди ҳавзаи Хазар дар асри 10» (оид ба суннатҳои арӯсӣ ва меҳмоннавозии дайламиён) ва ғ. сухан меравад. Барои асари мазкур Инострансев аз ҷониби бахши шарқии Анҷумани бостоншиносии Руссия бо медали тило сарфароз гардид. Солҳои охири умр аз бемории вазнин ранҷ кашида, дар муҳосираи Ленинград фавтид. Аз ҷониби давлати Руссия Инострансев бо нишонҳои Станислави Муқаддас дараҷаи III (1905) ва Аннаи Муқаддас дараҷаи III (1907) қадрдонӣ шудааст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инострансев Константин Александрович|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Олимони рус]]
lbls98cdr04jyot9sww0de59h2xx7hh
1488579
1488578
2026-10-06T04:11:50Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488579
wikitext
text/x-wiki
{{Олим}}
'''Константин Александрович Инострансев'''({{ВД-Дебоча}}[[1876]], [[Санкт-Петербург]] — [[1941]], [[Ленинград]]) — русский и советский {{историк|Российской империи|СССР|XX века}}-{{востоковед|Российской империи|СССР|XX века}}, доктор востоковедения (1908)<ref name="КНЭ">{{Из КНЭ|2|478|Иностранцев Константин Александрович}}</ref>. — шарқшинос-таърихшиноси рус, д. и. шарқшиносӣ (1908). Хатмкардаи факултаи забонҳои шарқи Донишгоҳи Петербург (1899). То соли 1902 дар кафедраи таърихи Шарқ, сипас дар Осорхонаи Рус ва Эрмитаж, Вазорати маорифи халқ кор кард. Узви Анҷумани бостоншиносии Руссия (1907). То соли 1930 дар Донишгоҳи Санкт-Петербург муаллим буд. Инострансев яке аз мутахассисони варзида оид ба таҳқиқи тамаддуни моддии мардуми Шарқ, таърихи Сосониён, муҳаққиқи таърихи гунҳо, доираҳои алоҳидаи таърихи бостонии Осиёи Марказӣ, баъзе масъалаҳои равобити Арабу Аҷам ва ғ. буд. Муаллифи асари бунёдии «Ангораҳои сосонӣ» («Сасанидские этюды», 1909), ки дар он мақолаҳои Инострансев фароҳам омадаанд ва оид ба «Суннатҳои адабии порсӣ дар асрҳои нахустини ислом» (тарҷумаи адабиёти тоисломии форсӣ ба забони арабӣ ва таъсири он ба рушди адабиёти андарзӣ), «Назарияи ҳарбии Сосониён» (қоидаҳои низомӣ, омӯзиши тирандозӣ, чавгонбозӣ ва ғ.), «Ҷашнҳои баҳории Сосониён» (ҷашни Наврӯз дар замони Сосониён, густариши он ба кишварҳои дигар масалан, Арабистон), «Одобу русум дар ҷомеаи Форси назди ҳавзаи Хазар дар асри 10» (оид ба суннатҳои арӯсӣ ва меҳмоннавозии дайламиён) ва ғ. сухан меравад. Барои асари мазкур Инострансев аз ҷониби бахши шарқии Анҷумани бостоншиносии Руссия бо медали тило сарфароз гардид. Солҳои охири умр аз бемории вазнин ранҷ кашида, дар муҳосираи Ленинград фавтид. Аз ҷониби давлати Руссия Инострансев бо нишонҳои Станислави Муқаддас дараҷаи III (1905) ва Аннаи Муқаддас дараҷаи III (1907) қадрдонӣ шудааст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инострансев Константин Александрович|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Олимони рус]]
otnvmmpu2nfsgnsfjr5lh23ki1icy0b
1488580
1488579
2026-10-06T04:13:38Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488580
wikitext
text/x-wiki
{{Олим}}
'''Константин Александрович Инострансев'''({{ВД-Дебоча}}). — шарқшинос-таърихшиноси рус, д. и. шарқшиносӣ (1908). Хатмкардаи факултаи забонҳои шарқи Донишгоҳи Петербург (1899). То соли 1902 дар кафедраи таърихи Шарқ, сипас дар Осорхонаи Рус ва Эрмитаж, Вазорати маорифи халқ кор кард. Узви Анҷумани бостоншиносии Руссия (1907). То соли 1930 дар Донишгоҳи Санкт-Петербург муаллим буд. Инострансев яке аз мутахассисони варзида оид ба таҳқиқи тамаддуни моддии мардуми Шарқ, таърихи Сосониён, муҳаққиқи таърихи гунҳо, доираҳои алоҳидаи таърихи бостонии Осиёи Марказӣ, баъзе масъалаҳои равобити Арабу Аҷам ва ғ. буд. Муаллифи асари бунёдии «Ангораҳои сосонӣ» («Сасанидские этюды», 1909), ки дар он мақолаҳои Инострансев фароҳам омадаанд ва оид ба «Суннатҳои адабии порсӣ дар асрҳои нахустини ислом» (тарҷумаи адабиёти тоисломии форсӣ ба забони арабӣ ва таъсири он ба рушди адабиёти андарзӣ), «Назарияи ҳарбии Сосониён» (қоидаҳои низомӣ, омӯзиши тирандозӣ, чавгонбозӣ ва ғ.), «Ҷашнҳои баҳории Сосониён» (ҷашни Наврӯз дар замони Сосониён, густариши он ба кишварҳои дигар масалан, Арабистон), «Одобу русум дар ҷомеаи Форси назди ҳавзаи Хазар дар асри 10» (оид ба суннатҳои арӯсӣ ва меҳмоннавозии дайламиён) ва ғ. сухан меравад. Барои асари мазкур Инострансев аз ҷониби бахши шарқии Анҷумани бостоншиносии Руссия бо медали тило сарфароз гардид. Солҳои охири умр аз бемории вазнин ранҷ кашида, дар муҳосираи Ленинград фавтид. Аз ҷониби давлати Руссия Инострансев бо нишонҳои Станислави Муқаддас дараҷаи III (1905) ва Аннаи Муқаддас дараҷаи III (1907) қадрдонӣ шудааст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инострансев Константин Александрович|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Олимони рус]]
i4w5c3978dvq46m8miu67plf4tfngls
1488582
1488580
2026-10-06T04:20:42Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Сунатулло Сафарзода moved page [[Инострансев Константин Александрович]] to [[Константин Инострансев]]
1488580
wikitext
text/x-wiki
{{Олим}}
'''Константин Александрович Инострансев'''({{ВД-Дебоча}}). — шарқшинос-таърихшиноси рус, д. и. шарқшиносӣ (1908). Хатмкардаи факултаи забонҳои шарқи Донишгоҳи Петербург (1899). То соли 1902 дар кафедраи таърихи Шарқ, сипас дар Осорхонаи Рус ва Эрмитаж, Вазорати маорифи халқ кор кард. Узви Анҷумани бостоншиносии Руссия (1907). То соли 1930 дар Донишгоҳи Санкт-Петербург муаллим буд. Инострансев яке аз мутахассисони варзида оид ба таҳқиқи тамаддуни моддии мардуми Шарқ, таърихи Сосониён, муҳаққиқи таърихи гунҳо, доираҳои алоҳидаи таърихи бостонии Осиёи Марказӣ, баъзе масъалаҳои равобити Арабу Аҷам ва ғ. буд. Муаллифи асари бунёдии «Ангораҳои сосонӣ» («Сасанидские этюды», 1909), ки дар он мақолаҳои Инострансев фароҳам омадаанд ва оид ба «Суннатҳои адабии порсӣ дар асрҳои нахустини ислом» (тарҷумаи адабиёти тоисломии форсӣ ба забони арабӣ ва таъсири он ба рушди адабиёти андарзӣ), «Назарияи ҳарбии Сосониён» (қоидаҳои низомӣ, омӯзиши тирандозӣ, чавгонбозӣ ва ғ.), «Ҷашнҳои баҳории Сосониён» (ҷашни Наврӯз дар замони Сосониён, густариши он ба кишварҳои дигар масалан, Арабистон), «Одобу русум дар ҷомеаи Форси назди ҳавзаи Хазар дар асри 10» (оид ба суннатҳои арӯсӣ ва меҳмоннавозии дайламиён) ва ғ. сухан меравад. Барои асари мазкур Инострансев аз ҷониби бахши шарқии Анҷумани бостоншиносии Руссия бо медали тило сарфароз гардид. Солҳои охири умр аз бемории вазнин ранҷ кашида, дар муҳосираи Ленинград фавтид. Аз ҷониби давлати Руссия Инострансев бо нишонҳои Станислави Муқаддас дараҷаи III (1905) ва Аннаи Муқаддас дараҷаи III (1907) қадрдонӣ шудааст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инострансев Константин Александрович|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Олимони рус]]
i4w5c3978dvq46m8miu67plf4tfngls
1488584
1488582
2026-10-06T04:44:23Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488584
wikitext
text/x-wiki
{{Олим}}
'''Константин Александрович Инострансев'''({{ВД-Дебоча}}). — шарқшинос-таърихшиноси рус, д. и. [[шарқшиносӣ]] (1908).
== Зиндагинома ==
Хатмкардаи факултаи забонҳои шарқи Донишгоҳи Петербург (1899). То соли 1902 дар кафедраи таърихи Шарқ, сипас дар Осорхонаи Рус ва Эрмитаж, Вазорати маорифи халқ кор кард. Узви Анҷумани бостоншиносии Руссия (1907). То соли 1930 дар Донишгоҳи Санкт-Петербург муаллим буд. Инострансев яке аз мутахассисони варзида оид ба таҳқиқи тамаддуни моддии мардуми Шарқ, таърихи Сосониён, муҳаққиқи таърихи гунҳо, доираҳои алоҳидаи таърихи бостонии Осиёи Марказӣ, баъзе масъалаҳои равобити Арабу Аҷам ва ғ. буд.
== Осор ==
Муаллифи асари бунёдии «Ангораҳои сосонӣ» («Сасанидские этюды», 1909), ки дар он мақолаҳои Инострансев фароҳам омадаанд ва оид ба «Суннатҳои адабии порсӣ дар асрҳои нахустини ислом» (тарҷумаи адабиёти тоисломии форсӣ ба забони арабӣ ва таъсири он ба рушди адабиёти андарзӣ), «Назарияи ҳарбии Сосониён» (қоидаҳои низомӣ, омӯзиши тирандозӣ, чавгонбозӣ ва ғ.), «Ҷашнҳои баҳории Сосониён» (ҷашни Наврӯз дар замони Сосониён, густариши он ба кишварҳои дигар масалан, Арабистон), «Одобу русум дар ҷомеаи Форси назди ҳавзаи Хазар дар асри 10» (оид ба суннатҳои арӯсӣ ва меҳмоннавозии дайламиён) ва ғ. сухан меравад.
== Ҷоизаҳо ==
Барои асари мазкур Инострансев аз ҷониби бахши шарқии Анҷумани бостоншиносии Руссия бо медали тило сарфароз гардид. Солҳои охири умр аз бемории вазнин ранҷ кашида, дар муҳосираи Ленинград фавтид. Аз ҷониби давлати Руссия Инострансев бо нишонҳои Станислави Муқаддас дараҷаи III (1905) ва Аннаи Муқаддас дараҷаи III (1907) қадрдонӣ шудааст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инострансев Константин Александрович|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Олимони рус]]
9smfpwudv4212hhvk41ksq80scpo654
Инострансев Константин Александрович
0
333963
1488583
2026-10-06T04:20:43Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Сунатулло Сафарзода moved page [[Инострансев Константин Александрович]] to [[Константин Инострансев]]
1488583
wikitext
text/x-wiki
#равона [[Константин Инострансев]]
an1ta4rrmiw9qwysobwxyrn9got9t3v
Индекси арзиши аслӣ
0
333964
1488585
2026-10-06T04:56:24Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: Индекси арзиши аслӣ шохиси арзиши аслӣ — нишондиҳандаи тағйирёбии миёнаи арзиши аслии маҳсулот дар соли ҳисоботӣ нисбат ба арзиши аслии нақшавӣ: Сурати индекс хароҷоти истеҳсолиро ба маҳсулоти қиёспазир, махраҷи он хароҷоти истеҳсолии арзиши аслии нақ...
1488585
wikitext
text/x-wiki
Индекси арзиши аслӣ шохиси арзиши аслӣ — нишондиҳандаи тағйирёбии миёнаи арзиши аслии маҳсулот дар соли ҳисоботӣ нисбат ба арзиши аслии нақшавӣ:
Сурати индекс хароҷоти истеҳсолиро ба маҳсулоти қиёспазир, махраҷи он хароҷоти истеҳсолии арзиши аслии нақшавиро нишон медиҳад. Фарқи байни сурат ва махраҷ (∑ z1 q1 – ∑ z0 q0) андозаи мутлақи сарфа ё барзиёдии хароҷот дар натиҷаи тағйирёбии арзиши аслӣ мебошад. Барои муайян кардани Индекси арзиши аслии маҳсулот формулаҳои зер истифода мешаванд:
Индекси
арзиши маҳсулот Бо нархи давраи появӣ
Бо нархи давраи ҳисоботӣ
Дар ин ҷо, Z1, Z0 – арзиши аслии воҳиди маҳсулот дар давраҳои ҳисоботӣ ва появӣ; q1 , q0 – ҳаҷми маҳсулот дар давраҳои ҳисоботӣ ва появӣ. Мисол: индекси умумии арзиши аслиро аз рӯи маълумоти зер ҳисоб мекунанд:
Намуди маҳсулот Истеҳсол карда шуд Арзиши аслии маҳсулот
Давраи
появӣ (q0) Давраи ҳисоботӣ (q1) Давраи появӣ (z0) Давраи
ҳисоботӣ (z1)
А, адад 1000 1200 20,0 19,2
Б, т 3000 3100 70,0 68,0
В, ҷуфт 15600 16000 5,0 4,8
Iz = (19,2о1200 + 68о3100 + 4,8о16000)/(20о1200 + 70о3100 + 15о16000) = 310640/321000 = 0,968 = 96,8%
дар ин ҷо арзиши аслии маҳсулот дар давраи ҳисоботӣ нисбат ба давраи нақшавӣ 3,2% (100% – 96,8%) коҳиш ёфтааст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индекси арзиши аслӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Маҳфуми иқтисодӣ]]
5igkjq703jrijhhrahg0nb1s7uu5qhl
1488586
1488585
2026-10-06T05:21:06Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаро холӣ кард
1488586
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
Индекси фондӣ
0
333965
1488587
2026-10-06T05:28:10Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: Индекси фондӣ, шохисҳои фондӣ — нишондиҳандаҳои ҷамъбастии тағйирёбии дараҷа (сатҳ)-и нархҳои бастаи саҳмияҳои муайян нисбат ба аҳаммияти ибтидои (асоси)-и онҳо дар ягон санаи гузашта. Индекси фондӣ дар фаъолияти биржавӣ ва таҳлили иқтисодӣ ҳамчун нишондиҳ...
1488587
wikitext
text/x-wiki
Индекси фондӣ, шохисҳои фондӣ — нишондиҳандаҳои ҷамъбастии тағйирёбии дараҷа (сатҳ)-и нархҳои бастаи саҳмияҳои муайян нисбат ба аҳаммияти ибтидои (асоси)-и онҳо дар ягон санаи гузашта. Индекси фондӣ дар фаъолияти биржавӣ ва таҳлили иқтисодӣ ҳамчун нишондиҳанда (индикатор)-ҳои универсалӣ истифода мешаванд, ки дар маҷмӯъ барои баҳодиҳии ҳолату дурнамои вазъи савдои қисми муайяни бозори биржавӣ ё бозор имкон медиҳанд. Ҳангоми ҳисоби Индекси фондӣ, чун қоида, арзиши саҳмияҳои бештар бозоргир ва сармояшаванда ба назар гирифта мешавад. Ба Индекси фондии дар таҷрибаи ҷаҳонӣ машҳур индекси Доу-Ҷонс (Dow Jones Industrial Average), ки соли 1928 саҳмияҳои 30 ширкати ИМА-ро ба ҳисоб мегирифт, индекси S&P 500 (Standarts & Poorʼs), ки 500 ширкатро аз рӯи арзиши саҳмияҳои барӯйхатгирии биржаи фондии Ню-Йорк ҳисоб мекард, индекси Nikkei 225 дар асоси арзиши саҳмияҳои 225 ширкат, ки дар биржаи фондии Токио ва дигар биржаҳо арзиши баланд доранд, дохил мешаванд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индекси фондӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Маҳфуми иқтисодӣ]]
g1qscx2ngnvjiub7jg8bdp3viw8jt67
1488588
1488587
2026-10-06T05:31:31Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488588
wikitext
text/x-wiki
'''Индекси фондӣ''', '''шохисҳои фондӣ''' — нишондиҳандаҳои ҷамъбастии тағйирёбии дараҷа (сатҳ)-и нархҳои бастаи саҳмияҳои муайян нисбат ба аҳаммияти ибтидои (асоси)-и онҳо дар ягон санаи гузашта. Индекси фондӣ дар фаъолияти биржавӣ ва таҳлили иқтисодӣ ҳамчун нишондиҳанда (индикатор)-ҳои универсалӣ истифода мешаванд, ки дар маҷмӯъ барои баҳодиҳии ҳолату дурнамои вазъи савдои қисми муайяни бозори биржавӣ ё бозор имкон медиҳанд. Ҳангоми ҳисоби Индекси фондӣ, чун қоида, арзиши саҳмияҳои бештар бозоргир ва сармояшаванда ба назар гирифта мешавад. Ба Индекси фондии дар таҷрибаи ҷаҳонӣ машҳур индекси Доу-Ҷонс (Dow Jones Industrial Average), ки соли 1928 саҳмияҳои 30 ширкати ИМА-ро ба ҳисоб мегирифт, индекси S&P 500 (Standarts & Poorʼs), ки 500 ширкатро аз рӯи арзиши саҳмияҳои барӯйхатгирии биржаи фондии Ню-Йорк ҳисоб мекард, индекси Nikkei 225 дар асоси арзиши саҳмияҳои 225 ширкат, ки дар биржаи фондии Токио ва дигар биржаҳо арзиши баланд доранд, дохил мешаванд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индекси фондӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқтисод]]
bt4iv0y1jynd3x5hs956t1itrphge1c
1488589
1488588
2026-10-06T05:33:31Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488589
wikitext
text/x-wiki
'''Индекси фондӣ''', '''шохисҳои фондӣ''' — нишондиҳандаҳои ҷамъбастии тағйирёбии дараҷа (сатҳ)-и нархҳои бастаи саҳмияҳои муайян нисбат ба аҳаммияти ибтидои (асоси)-и онҳо дар ягон санаи гузашта. Индекси фондӣ дар фаъолияти биржавӣ ва таҳлили иқтисодӣ ҳамчун нишондиҳанда (индикатор)-ҳои универсалӣ истифода мешаванд, ки дар маҷмӯъ барои баҳодиҳии ҳолату дурнамои вазъи савдои қисми муайяни [[бозори биржавӣ]] ё бозор имкон медиҳанд. Ҳангоми ҳисоби индекси фондӣ, чун қоида, арзиши саҳмияҳои бештар бозоргир ва сармояшаванда ба назар гирифта мешавад. Ба Индекси фондии дар таҷрибаи ҷаҳонӣ машҳур индекси Доу-Ҷонс (Dow Jones Industrial Average), ки соли 1928 саҳмияҳои 30 ширкати ИМА-ро ба ҳисоб мегирифт, индекси S&P 500 (Standarts & Poorʼs), ки 500 ширкатро аз рӯи арзиши саҳмияҳои барӯйхатгирии биржаи фондии Ню-Йорк ҳисоб мекард, [[индекси Nikkei 225]] дар асоси арзиши саҳмияҳои 225 ширкат, ки дар биржаи фондии Токио ва дигар биржаҳо арзиши баланд доранд, дохил мешаванд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индекси фондӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқтисод]]
i51oza6uypmoavw5xqr1f7yu8pnsn2a
1488590
1488589
2026-10-06T05:34:39Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488590
wikitext
text/x-wiki
'''Индекси фондӣ''', '''шохисҳои фондӣ''' — нишондиҳандаҳои ҷамъбастии тағйирёбии дараҷа (сатҳ)-и нархҳои бастаи саҳмияҳои муайян нисбат ба аҳаммияти ибтидои (асоси)-и онҳо дар ягон санаи гузашта. Индекси фондӣ дар фаъолияти биржавӣ ва таҳлили иқтисодӣ ҳамчун нишондиҳанда (индикатор)-ҳои универсалӣ истифода мешаванд, ки дар маҷмӯъ барои баҳодиҳии ҳолату дурнамои вазъи савдои қисми муайяни [[бозори биржавӣ]] ё бозор имкон медиҳанд. Ҳангоми ҳисоби индекси фондӣ, чун қоида, арзиши саҳмияҳои бештар бозоргир ва сармояшаванда ба назар гирифта мешавад. Ба индекси фондии дар таҷрибаи ҷаҳонӣ машҳур индекси Доу-Ҷонс (Dow Jones Industrial Average), ки соли 1928 саҳмияҳои 30 ширкати ИМА-ро ба ҳисоб мегирифт, индекси S&P 500 (Standarts & Poorʼs), ки 500 ширкатро аз рӯи арзиши саҳмияҳои барӯйхатгирии биржаи фондии Ню-Йорк ҳисоб мекард, [[индекси Nikkei 225]] дар асоси арзиши саҳмияҳои 225 ширкат, ки дар биржаи фондии Токио ва дигар биржаҳо арзиши баланд доранд, дохил мешаванд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индекси фондӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқтисод]]
cckwxfozahgxnofkhhv074p8qxlmja1
Индигокармин
0
333966
1488591
2026-10-06T05:40:16Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: Индигокармин, индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди б...
1488591
wikitext
text/x-wiki
Индигокармин, индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
mol7qoyq3vjst15ldkuf8jtvtxkcoqs
1488592
1488591
2026-10-06T05:42:05Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488592
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаҳои кимиёвӣ}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
8kaapnz3fjb5k78586dx8v3kbn1qont
1488593
1488592
2026-10-06T05:42:24Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488593
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаи кимиёвӣ}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
1rtrn9jor7s8z13743aazun67ji42pb
1488594
1488593
2026-10-06T05:42:46Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488594
wikitext
text/x-wiki
{{Модда}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
j91rkvswx2o1o2ljyz6j1fgxex19b3v
1488595
1488594
2026-10-06T05:45:34Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488595
wikitext
text/x-wiki
{{Варақаи Индигокармин }}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
6ybfq5mgt8t5t46lusecik5d7j9fckt
1488596
1488595
2026-10-06T05:46:30Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488596
wikitext
text/x-wiki
{{Вещество
| картинка = Indigo carmine.svg
| картинка3D = Indigo-carmine-3D-balls.png
| хим. имя = динатриевая соль индиго-5,5'-дисульфокислоты, E132
| хим. формула = C<sub>16</sub>H<sub>8</sub>N<sub>2</sub>Na<sub>2</sub>O<sub>8</sub>S<sub>2</sub>
| молярная масса = 466,36
| темп. плавления =
| темп. кипения =
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка =
| плотность =
| CAS = 860-22-0
| SMILES =
| растворимость = 1
| конст. диссоц. кислоты =
| состояние =
| динамическая вязкость =
| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования =
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
3m8sy0jeqjsw430z2krw66ntz01ce68
1488597
1488596
2026-10-06T05:47:07Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488597
wikitext
text/x-wiki
{{Модда
| картинка = Indigo carmine.svg
| картинка3D = Indigo-carmine-3D-balls.png
| хим. имя = динатриевая соль индиго-5,5'-дисульфокислоты, E132
| хим. формула = C<sub>16</sub>H<sub>8</sub>N<sub>2</sub>Na<sub>2</sub>O<sub>8</sub>S<sub>2</sub>
| молярная масса = 466,36
| темп. плавления =
| темп. кипения =
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка =
| плотность =
| CAS = 860-22-0
| SMILES =
| растворимость = 1
| конст. диссоц. кислоты =
| состояние =
| динамическая вязкость =
| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования =
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
ncv8l7s921o4zv3i8twmy5f23aam6vn
1488598
1488597
2026-10-06T05:52:05Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488598
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаи кимиёи
| картинка = Indigo carmine.svg
| картинка3D = Indigo-carmine-3D-balls.png
| хим. имя = динатриевая соль индиго-5,5'-дисульфокислоты, E132
| хим. формула = C<sub>16</sub>H<sub>8</sub>N<sub>2</sub>Na<sub>2</sub>O<sub>8</sub>S<sub>2</sub>
| молярная масса = 466,36
| темп. плавления =
| темп. кипения =
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка =
| плотность =
| CAS = 860-22-0
| SMILES =
| растворимость = 1
| конст. диссоц. кислоты =
| состояние =
| динамическая вязкость =
| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования =
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
9azj8gwz1s6m478q5plb0y3jgv8lfn8
1488599
1488598
2026-10-06T05:53:15Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488599
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаи кимиёӣ
| картинка = [[Акс:Ammonia-dimensions-from-Greenwood&Earnshaw-2D.svg|200px]]
| картинка3D = Ammonia-3D-balls-A.png
| картинка малая =
| хим. формула =NH<sub>3</sub>
| отн. молек. масса = 17.0306
| молярная масса = 17.0306
| темп. плавления = -77.73
| темп. кипения = -33.34
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка = 132.25 °C
| плотность = 0.0007723 (н.у.)
| CAS = [7664-41-7]
| SMILES =
| растворимость = 89.9 (при 0 °C)
| конст. диссоц. кислоты = 9.21
| состояние = газ
|=9.21| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования = -45.94
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
3ow3u7jrpfzju2kud9i7xjm71u0slai
1488600
1488599
2026-10-06T05:56:30Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488600
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаи кимиёӣ
| картинка = Indigo carmine.svg
| картинка3D = Indigo-carmine-3D-balls.png
| хим. имя = динатриевая соль индиго-5,5'-дисульфокислоты, E132
| хим. формула = C<sub>16</sub>H<sub>8</sub>N<sub>2</sub>Na<sub>2</sub>O<sub>8</sub>S<sub>2</sub>
| молярная масса = 466,36
| темп. плавления =
| темп. кипения =
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка =
| плотность =
| CAS = 860-22-0
| SMILES =
| растворимость = 1
| конст. диссоц. кислоты =
| состояние =
| динамическая вязкость =
| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования =
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
iiklfdl8zbmm19f0hj6k6q6zd03t4cn
1488601
1488600
2026-10-06T05:59:22Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488601
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаи кимиёӣ
| картинка = {{Акс Indigo carmine.svg}}
| картинка3D = Indigo-carmine-3D-balls.png
| хим. имя = динатриевая соль индиго-5,5'-дисульфокислоты, E132
| хим. формула = C<sub>16</sub>H<sub>8</sub>N<sub>2</sub>Na<sub>2</sub>O<sub>8</sub>S<sub>2</sub>
| молярная масса = 466,36
| темп. плавления =
| темп. кипения =
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка =
| плотность =
| CAS = 860-22-0
| SMILES =
| растворимость = 1
| конст. диссоц. кислоты =
| состояние =
| динамическая вязкость =
| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования =
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ. Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар урология, гинекология, ҷарроҳӣ, онкология, гастроэнтерология ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
ltpr9a11hbc9k8zpnu5inu5900zib69
1488602
1488601
2026-10-06T06:02:47Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488602
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаи кимиёӣ
| картинка = {{Акс Indigo carmine.svg}}
| картинка3D = Indigo-carmine-3D-balls.png
| хим. имя = динатриевая соль индиго-5,5'-дисульфокислоты, E132
| хим. формула = C<sub>16</sub>H<sub>8</sub>N<sub>2</sub>Na<sub>2</sub>O<sub>8</sub>S<sub>2</sub>
| молярная масса = 466,36
| темп. плавления =
| темп. кипения =
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка =
| плотность =
| CAS = 860-22-0
| SMILES =
| растворимость = 1
| конст. диссоц. кислоты =
| состояние =
| динамическая вязкость =
| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования =
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ.
== Тавсифи умумӣ ==
Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар [[урология]], [[гинекология]], ҷарроҳӣ, [[онкология]], [[гастроэнтерология]] ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
kwjsnhjlahwgz2pbwd7b0ykru057kkc
1488603
1488602
2026-10-06T06:08:14Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488603
wikitext
text/x-wiki
{{Моддаи кимиёӣ
| картинка = {{Акс Indigo carmine.svg}}
| картинка3D = Indigo-carmine-3D-balls.png
| номи кимиёвӣ = динатриевая соль индиго-5,5'-дисульфокислоты, E132
| формулаи кимиёвӣ = C<sub>16</sub>H<sub>8</sub>N<sub>2</sub>Na<sub>2</sub>O<sub>8</sub>S<sub>2</sub>
| массаи молярӣ = 466,36
| темп. плавления =
| темп. кипения =
| темп. разложения =
| тройная точка =
| критическая точка =
| плотность =
| CAS = 860-22-0
| SMILES =
| растворимость = 1
| конст. диссоц. кислоты =
| состояние =
| динамическая вязкость =
| кинематическая вязкость =
| теплоёмкость =
| энтальпия образования =
| теплота парообразования =
}}
'''Индигокармин''', индиго-5,5-бисулфонати натрий — як навъ моддаи кимиёӣ.
== Тавсифи умумӣ ==
Индигокарминро солҳои пеш аз нил ҳосил карда, барои кабудранг кардани газвор истифода мебурданд. Аз охири асри 19 бо ин мақсад аз рангҳои сунъӣ истифода мекунанд. Индигокармин хокаи кабуди баланд аст. Дар об хуб ҳал мешавад. Массаи молекулавиаш 466,4 г. Бештар ба сифати индикатори асиду ишқорӣ ба кор меравад. Ҳангоми тайёр кардани ранг истифода мешавад, онро ба баъзе маҳсулоти ғизоӣ низ илова мекунанд. Индигокармин ҳамчун воситаи ташхис дар [[урология]], [[гинекология]], ҷарроҳӣ, [[онкология]], [[гастроэнтерология]] ва ҷарроҳии рагҳо истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индигокармин|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
qpakekw0wfayhx1wn498xubh5d5o9um
Индиканхунӣ
0
333967
1488604
2026-10-06T06:17:39Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: Индиканхунӣ — дар таркиби хун афзудани миқдори индикан. Дар зардоби хуни одамони солим таҷаммӯи индикан кам (0,02‒0,08 мг%) аст. Маъмулан, бешиндиканхунӣ (ҳипериндиканемия)-ро индиканхунӣ меноманд. Дар мавриди он таҷаммӯи индикан дар плазмаи хун 1 мг% ва болотар...
1488604
wikitext
text/x-wiki
Индиканхунӣ — дар таркиби хун афзудани миқдори индикан. Дар зардоби хуни одамони солим таҷаммӯи индикан кам (0,02‒0,08 мг%) аст. Маъмулан, бешиндиканхунӣ (ҳипериндиканемия)-ро индиканхунӣ меноманд. Дар мавриди он таҷаммӯи индикан дар плазмаи хун 1 мг% ва болотар аз он аст. Индикан дар ҷигар дар раванди безарар гардонидани ҳосилаҳои индол ҳосил мешавад. Таҷаммӯи индикан дар хун ба вазъи узвҳои ҳозима ва кори гурдаҳо вобаста аст. Индиканхунӣ мумкин аст бар асари якбора зиёд ҳосил шудани индикан (Индиканхунии ҳосилавӣ) ё онро кам хориҷ кардани гурдаҳо (Индиканхунии таъхирӣ) падид ояд. Сабаби Индиканхунии ҳосилавӣ бемориҳои роҳи меъдаву рӯда ва ҷигар буда, бо индиканпешобӣ сурат мегирад. Индиканхунии таъхирӣ бо коҳиши индиканпешобӣ ҷӯр мегардад. Дар аснои осеб ёфтани гурдаҳо индиканхунӣ танҳо ҳангоми заҳролудӣ аз сулема ва асиди оксалат пайдо мешавад. Индиканхунӣ ҳамчунин имкон дорад дар мавриди сарторикии занҳои ҳомила, бемориҳои роҳи пешоб ва нақси гурда низ ба вуҷуд ояд. Индиканхунӣ дар бофтаҳо хеле суст ҷамъ мешавад. Бино бар ин, коҳиши таҷаммӯи он дар хун нишонаи пеш аз вақти бемории хунпешобист.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканхунӣ|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаи кимиёвӣ]]
ifaf7zwn7f1oysifjl4mzkqqwx4ss1g
1488605
1488604
2026-10-06T06:19:21Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488605
wikitext
text/x-wiki
Индиканхунӣ — дар таркиби хун афзудани миқдори индикан. Дар зардоби хуни одамони солим таҷаммӯи индикан кам (0,02‒0,08 мг%) аст. Маъмулан, бешиндиканхунӣ (ҳипериндиканемия)-ро индиканхунӣ меноманд. Дар мавриди он таҷаммӯи индикан дар плазмаи хун 1 мг% ва болотар аз он аст. Индикан дар ҷигар дар раванди безарар гардонидани ҳосилаҳои индол ҳосил мешавад. Таҷаммӯи индикан дар хун ба вазъи узвҳои ҳозима ва кори гурдаҳо вобаста аст. Индиканхунӣ мумкин аст бар асари якбора зиёд ҳосил шудани индикан (Индиканхунии ҳосилавӣ) ё онро кам хориҷ кардани гурдаҳо (Индиканхунии таъхирӣ) падид ояд. Сабаби Индиканхунии ҳосилавӣ бемориҳои роҳи меъдаву рӯда ва ҷигар буда, бо индиканпешобӣ сурат мегирад. Индиканхунии таъхирӣ бо коҳиши индиканпешобӣ ҷӯр мегардад. Дар аснои осеб ёфтани гурдаҳо индиканхунӣ танҳо ҳангоми заҳролудӣ аз сулема ва асиди оксалат пайдо мешавад. Индиканхунӣ ҳамчунин имкон дорад дар мавриди сарторикии занҳои ҳомила, бемориҳои роҳи пешоб ва нақси гурда низ ба вуҷуд ояд. Индиканхунӣ дар бофтаҳо хеле суст ҷамъ мешавад. Бино бар ин, коҳиши таҷаммӯи он дар хун нишонаи пеш аз вақти бемории хунпешобист.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканхунӣ|8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ: Кимиё]]
fax507monbmoai0ifxj0esgj069ok3j
1488606
1488605
2026-10-06T06:22:09Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488606
wikitext
text/x-wiki
'''Индиканхунӣ''' — дар таркиби хун афзудани миқдори индикан. Дар зардоби хуни одамони солим таҷаммӯи индикан кам (0,02‒0,08 мг%) аст. Маъмулан, бешиндиканхунӣ ([[ҳипериндиканемия]])-ро индиканхунӣ меноманд. Дар мавриди он таҷаммӯи индикан дар плазмаи хун 1 мг% ва болотар аз он аст. Индикан дар ҷигар дар раванди безарар гардонидани ҳосилаҳои индол ҳосил мешавад. Таҷаммӯи индикан дар хун ба вазъи [[узвҳои ҳозима]] ва кори гурдаҳо вобаста аст. Индиканхунӣ мумкин аст бар асари якбора зиёд ҳосил шудани индикан (индиканхунии ҳосилавӣ) ё онро кам хориҷ кардани гурдаҳо (индиканхунии таъхирӣ) падид ояд. Сабаби индиканхунии ҳосилавӣ бемориҳои роҳи меъдаву рӯда ва ҷигар буда, бо индиканпешобӣ сурат мегирад. Индиканхунии таъхирӣ бо коҳиши индиканпешобӣ ҷӯр мегардад. Дар аснои осеб ёфтани гурдаҳо индиканхунӣ танҳо ҳангоми заҳролудӣ аз сулема ва асиди оксалат пайдо мешавад. Индиканхунӣ ҳамчунин имкон дорад дар мавриди сарторикии занҳои ҳомила, бемориҳои роҳи пешоб ва нақси гурда низ ба вуҷуд ояд. Индиканхунӣ дар бофтаҳо хеле суст ҷамъ мешавад. Бино бар ин, коҳиши таҷаммӯи он дар хун нишонаи пеш аз вақти бемории хунпешобист.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индиканхунӣ|8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ: Кимиё]]
ityjlpjx3u0zmys83oul8m6q3p57wbt
Индикатори кристалли моеъ
0
333968
1488607
2026-10-06T06:31:20Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: Индикатори кристалли моеъ — абзор барои ба чашм намоён кардани иттилоот, ки дар асоси ба майдони электрӣ табдил ва тағйир додани хосиятҳои оптикии моеи кристаллӣ (МК) пайдо мешавад. Индикатори кристалли моеъ аз кристалли тунуки самтноки МК, ки аз ду тараф бо...
1488607
wikitext
text/x-wiki
Индикатори кристалли моеъ — абзор барои ба чашм намоён кардани иттилоот, ки дар асоси ба майдони электрӣ табдил ва тағйир додани хосиятҳои оптикии моеи кристаллӣ (МК) пайдо мешавад. Индикатори кристалли моеъ аз кристалли тунуки самтноки МК, ки аз ду тараф бо маҷмӯи электродҳои ба сатҳҳои шишагии ҳадди ақал якешон шаффоф андуда шудааст, иборат мебошад. Дар индикатори кристалли моеъ падидаҳои электрию оптикии зер истифода мешаванд: твист-падида, пароканиши динамикии рӯшноӣ, гузариши фазавии холестерик-нематик ба майдони электрӣ ва ғ. Аз рӯи усули идоракунӣ индикатори кристалли моеъро ба кошинкорӣ (мозаикӣ), матритсагӣ, қиёсӣ ва инчунин бо шуои лазерӣ идорашаванда ҷудо мекунанд.
Индикатори кристалли моеъ бо шиддати идоракунанда (маъмулан 2–15 В), ҷараёнҳои истеъмолӣ (якчанд мкА/см2), акс (контраст)-и тасвир (дар шароити равшанидиҳӣ аз берун 10:1 ва зиёдтар аз он), вақти иваз кардани иттилоот (аз воҳиди мс то якчанд с) тавсиф дода мешавад. Давомнокии кори индикатори кристалли моеъ 104 соат ва аз он бештар, фосилаи ҳароратӣ – аз –20 то +80 °С. Афзалияти муҳимми индикаторҳои мазкур аз индикаторҳои газии тахлиявӣ ва рӯшноидиодӣ кам масраф намудани энергия (то 10–1 мВт/см2) мебошад. Индикатори кристалли моеъ дар асбобҳои хурдҳаҷми энергиягирияшон мустақил (соатҳои электронӣ, калкуляторҳо ва ғ.) васеъ истифода мешавад; дар асоси он экранҳо ва дисплейҳои андозагирҳои рақамӣ, ҳисобмошини электронӣ, таҷҳизоти тарғиботӣ, аломатҳои роҳ ва ғ. сохта шудаанд. Индикатори кристалли моеъ инчунин дар экранҳои ҳамвори телевизорҳои хурд (сафарӣ)-и ранга низ истифода мешаванд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индикатори кристалли моеъ|8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Физика]]
6qe5aebzr594z84rawnal78kpag0r9q
1488608
1488607
2026-10-06T06:41:46Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488608
wikitext
text/x-wiki
'''Индикатори кристалли моеъ''' — абзор барои ба чашм намоён кардани иттилоот, ки дар асоси ба майдони электрӣ табдил ва тағйир додани хосиятҳои оптикии моеи кристаллӣ (МК) пайдо мешавад.
Индикатори кристалли моеъ аз кристалли тунуки самтноки МК, ки аз ду тараф бо маҷмӯи электродҳои ба сатҳҳои шишагии ҳадди ақал якешон шаффоф андуда шудааст, иборат мебошад. Дар индикатори кристалли моеъ падидаҳои электрию оптикии зер истифода мешаванд: твист-падида, пароканиши динамикии рӯшноӣ, гузариши фазавии холестерик-нематик ба [[майдони электрӣ]] ва ғ. Аз рӯи усули идоракунӣ индикатори кристалли моеъро ба кошинкорӣ (мозаикӣ), матритсагӣ, қиёсӣ ва инчунин бо шуои лазерӣ идорашаванда ҷудо мекунанд.
Индикатори кристалли моеъ бо шиддати идоракунанда (маъмулан 2–15 В), ҷараёнҳои истеъмолӣ (якчанд мкА/см2), акс (контраст)-и тасвир (дар шароити равшанидиҳӣ аз берун 10:1 ва зиёдтар аз он), вақти иваз кардани иттилоот (аз воҳиди мс то якчанд с) тавсиф дода мешавад. Давомнокии кори индикатори кристалли моеъ 104 соат ва аз он бештар, фосилаи ҳароратӣ – аз –20 то +80 °С. Афзалияти муҳимми индикаторҳои мазкур аз индикаторҳои газии тахлиявӣ ва рӯшноидиодӣ кам масраф намудани энергия (то 10–1 мВт/см2) мебошад. Индикатори кристалли моеъ дар асбобҳои хурдҳаҷми энергиягирияшон мустақил (соатҳои электронӣ, калкуляторҳо ва ғ.) васеъ истифода мешавад; дар асоси он экранҳо ва дисплейҳои андозагирҳои рақамӣ, ҳисобмошини электронӣ, таҷҳизоти тарғиботӣ, аломатҳои роҳ ва ғ. сохта шудаанд. Индикатори кристалли моеъ инчунин дар экранҳои ҳамвори телевизорҳои хурд (сафарӣ)-и ранга низ истифода мешаванд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индикатори кристалли моеъ|8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Физика]]
82iyu91oiwvgiugcdebm50kfry1fuai
Индикатори Радиолокатсионӣ
0
333969
1488609
2026-10-06T06:45:07Z
Сунатулло Сафарзода
108676
Саҳифаи нав: Индикатори Радиолокатсионӣ — таҷҳизот дар пойгоҳи радиолокатсионӣ барои мушоҳида кардани сигналҳои радиолокатсионӣ. Абзори сабткунандаи индикатори Радиолокатсионӣ карнаи электронию шуоӣ (КЭШ) аст. Бештар индикатори биниши даврӣ маъмул мебошад. Дар баъз...
1488609
wikitext
text/x-wiki
Индикатори Радиолокатсионӣ — таҷҳизот дар пойгоҳи радиолокатсионӣ барои мушоҳида кардани сигналҳои радиолокатсионӣ. Абзори сабткунандаи индикатори Радиолокатсионӣ карнаи электронию шуоӣ (КЭШ) аст. Бештар индикатори биниши даврӣ маъмул мебошад. Дар баъзе пойгоҳҳо ба ҷои КЭШ индикаторҳои ақрабакдор, савтӣ ва рӯшноиро истифода мекунанд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индикатори Радиолокатсионӣ|8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Физика]]
3nxqrgaiaeygzg4yoxvhhtnv3e6m3wy
1488610
1488609
2026-10-06T06:46:37Z
Сунатулло Сафарзода
108676
1488610
wikitext
text/x-wiki
'''Индикатори Радиолокатсионӣ''' — таҷҳизот дар пойгоҳи радиолокатсионӣ барои мушоҳида кардани [[сигналҳои радиолокатсионӣ]]. Абзори сабткунандаи индикатори радиолокатсионӣ карнаи электронию шуоӣ (КЭШ) аст. Бештар индикатори биниши даврӣ маъмул мебошад. Дар баъзе пойгоҳҳо ба ҷои КЭШ индикаторҳои ақрабакдор, савтӣ ва рӯшноиро истифода мекунанд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Индикатори Радиолокатсионӣ|8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Физика]]
4ytbdat52z1xhqh14z415eot5n07pxv
Инсуррексия
0
333970
1488613
2026-10-06T09:28:01Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Инсуррексия''' ({{lang-la|insurrectus}} – қиёмкарда) — дар ҳуқуқи дипломатӣ даст кашидани дипломат аз иҷрои вазифаи хеш ба ин ё он сабаб; яке аз намудҳои қатъ шудани фаъолияти гумоштаи дипломатӣ. Муоҳадаи Вена дар бораи муносибатҳои дипломатӣ аз 18.04.1961 шароити зерини...
1488613
wikitext
text/x-wiki
'''Инсуррексия''' ({{lang-la|insurrectus}} – қиёмкарда) — дар ҳуқуқи дипломатӣ даст кашидани дипломат аз иҷрои вазифаи хеш ба ин ё он сабаб; яке аз намудҳои қатъ шудани фаъолияти гумоштаи дипломатӣ.
Муоҳадаи Вена дар бораи муносибатҳои дипломатӣ аз 18.04.1961 шароити зерини ба охир расидани рисолати гумоштаи дипломатиро пешбинӣ кардааст: Инсуррексия, бозхонди дипломат, эълони дипломат ҳамчун шахси номатлуб (персона нон-грата ё дисмисл), фавти дипломат, ба охир расидани муҳлати хидмати дипломат. Инсуррексия истилоҳи куҳнашуда буда, ба ивази он истилоҳи «инсургент» (шӯришгар) истифода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инсуррексия|8|муаллиф=С. Раҷабов.}}
5rwdhzk23ycmtwhyihbrwy6os93uxr5
Инсуффлятсия
0
333971
1488614
2026-10-06T09:56:06Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Инсуффлятсия''' ( {{lang-la|}}in ‒ дар, дохил ва sufflatio ‒ дамидан) — равиши ворид намудани моддаҳои гуногуни хока тавассути [[гардпошак]] (инсуффлятор). == Тарзи кори инсуффлятсия == Инсуффлятсия бештар ҳангоми муолиҷаи илтиҳоби гӯш ва бинӣ истифода мешавад. Гардпоша...
1488614
wikitext
text/x-wiki
'''Инсуффлятсия''' ( {{lang-la|}}in ‒ дар, дохил ва sufflatio ‒ дамидан) — равиши ворид намудани моддаҳои гуногуни хока тавассути [[гардпошак]] (инсуффлятор).
== Тарзи кори инсуффлятсия ==
Инсуффлятсия бештар ҳангоми муолиҷаи илтиҳоби гӯш ва бинӣ истифода мешавад. Гардпошак аз 3 қисм (баллончаи резинӣ, зарфи шишагӣ ё пластмассӣ барои хока ва пайкони филиззӣ ё эбонитӣ) иборат аст. Инсуффлятсияи гӯш чунин сурат мегирад: ба зарф хока гирифта, ба сӯрохи гӯш қиф мегузоранд. Сипас бо дасти чап қиф ва бо дасти рост гардпошакро гирифта, сараки онро ба қифи гӯш мегузоранд. Баллончаро оҳиста-оҳиста фишурда, хокаро бо сели ҳаво ба гӯш мефиристанд. Ба ҷавфи бинӣ низ гарди дору бо чунин тарз равон карда мешавад, вале дар ин маврид ба ивази қифи гӯш аз асбоби кушодкунандаи бинӣ истифода мекунанд. Инсуффлятсияро дар ҷарроҳӣ барои ба захм пошидани доруҳои хока (антибиотикҳо, сулфаниламидҳо) ба кор мебаранд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инсуффлятсия|8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Тиб]]
[[Гурӯҳ:Дорушиносӣ]]
8bl6ayczvyy32d8tw0osqtp9c9u9q7s
1488615
1488614
2026-10-06T09:57:17Z
Rabboni Hakimzoda
123692
1488615
wikitext
text/x-wiki
'''Инсуффлятсия''' ( {{lang-la|}}in ‒ дар, дохил ва sufflatio ‒ дамидан) — равиши ворид намудани моддаҳои гуногуни хока тавассути [[гардпошак]] (инсуффлятор).
== Тарзи кори инсуффлятсия ==
Инсуффлятсия бештар ҳангоми муолиҷаи илтиҳоби гӯш ва бинӣ истифода мешавад. Гардпошак аз 3 қисм (баллончаи резинӣ, зарфи шишагӣ ё пластмассӣ барои хока ва пайкони филиззӣ ё эбонитӣ) иборат аст. Инсуффлятсияи гӯш чунин сурат мегирад: ба зарф хока гирифта, ба сӯрохи гӯш қиф мегузоранд. Сипас бо дасти чап қиф ва бо дасти рост гардпошакро гирифта, сараки онро ба қифи гӯш мегузоранд. Баллончаро оҳиста-оҳиста фишурда, хокаро бо сели ҳаво ба гӯш мефиристанд. Ба ҷавфи бинӣ низ гарди дору бо чунин тарз равон карда мешавад, вале дар ин маврид ба ивази қифи гӯш аз асбоби кушодкунандаи бинӣ истифода мекунанд. Инсуффлятсияро дар ҷарроҳӣ барои ба захм пошидани доруҳои хока (антибиотикҳо, сулфаниламидҳо) ба кор мебаранд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Инсуффлятсия|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Тиб]]
[[Гурӯҳ:Дорушиносӣ]]
096in0phhh48hjkjkheqoqxxcxaomze
Интеграл
0
333972
1488616
2026-10-06T10:09:19Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграл''' (лот. integer – том, пурра, комил) — яке аз мафҳумҳои муҳимми [[Риёзиёт|математика]], ки барои аз рӯи ҳосилаҳои функсия ҳисоб кардани худи функсия (интеграли номуайян) ва сатҳу ҳаҷми фигураҳо, муайян кардани кори ягон қувва дар фосилаи муайяни вақт, мас...
1488616
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграл''' (лот. integer – том, пурра, комил) — яке аз мафҳумҳои муҳимми [[Риёзиёт|математика]], ки барои аз рӯи ҳосилаҳои функсия ҳисоб кардани худи функсия (интеграли номуайян) ва сатҳу ҳаҷми фигураҳо, муайян кардани кори ягон қувва дар фосилаи муайяни вақт, массаи ҷисми ғайриякҷинса, суръатҳои гуногун дар масири як ҳаракат, дарозии камон ва ғайра ба вуҷуд омадааст.
Ба таври сода Интегралро ҳамчун ҳосили ҷамъи ададҳои беохири ҷамъшавандаҳои беохир хурд тасаввур кардан мумкин аст. Вобаста ба фазое, ки дар он функсияи зери Интеграл дода шудааст, Интеграл дукарата, секарата, каҷхатта, сатҳӣ ва вобаста ба тарзҳои муайян кардани он Интегралҳои Риман, Лебег, Стилтес ва ғайра, ҳамчунин Интегралҳои муайян ва номуайян мешавад. Мафҳуми «Интеграл» бори аввал дар асарҳои Я. Бернулли истифода шудааст (1690).
Амали ҳисоб кардани Интеграл интегралгирӣ номида мешавад. Амали интегралгирӣ ва дифференсиалгирӣ баръакси ҳам мебошанд.
== Интеграли номуайян ==
Агар ''f(x)'' ҳосилаи ягон функсия ''F(x)'' бошад, ''F(x)-''ро функсияи ибтидоии функсияи ''f(x)'' меноманд. Агар ба функсияи ибтидоии ягон функсия ягон бузургии доимӣ зам карда шавад, боз функсияи ибтидоии ҳамон функсия ҳосил мешавад. Пас, агар як функсияи ибтидоӣ маълум бошад, маҷмӯи ҳамаи функсияҳои ибтидоиро чунин навиштан мумкин аст: ''F(x)+С.'' Ин ифодаи умумии функсияҳои ибтидоиро интеграли номуайяни функсия ''f(x)'' меноманд ва чунин ишорат мекунанд:
''f(x) dx.''
Яке аз теоремаҳои ҳисоби интегралӣ муқаррар мекунад, ки ҳар як функсияи бефосилаи ''f(x)''-и тағйирёбандааш ҳақиқӣ дорои интеграли номуайян мебошад.
== Интеграли муайян ==
Интеграли муайяни функсияи ''f(x)''-ро барои фосилаи байни ҳудуди поинӣ ''a'' ва ҳудуди болоӣ ''b'' чун фарқи
''F (b) – F (а)'' = ''f(x)dx'' (1)
ифода кардан мумкин аст, ки ин ҷо ''F(x)'' функсияи ибтидоии ''f(x)'' мебошад.
Ин таъриф ба интихоби функсияи ибтидоӣ (барои ҳисоб кардани интеграли муайян) вобаста нест. Агар функсияи ''f(x)'' бефосила бошад, ин таъриф ҳангоми ''a''<''b'' ба таърифи зерини О. Коши (1823) баробарқувва (баробармаъно) мешавад. Порчаи [''a,b'']-ро ба ''n'' ҳисса тақсим карда:
''a = x<sub>o</sub><x<sub>1</sub> <… <x<sub>n</sub> = b'' (2)
дар ҳар порчаи [''x<sub>i–1</sub>, x<sub>i</sub>''] (''i''=1,2,…, ''n'' ) як нуқтаи дилхоҳи ''ξ<sub>i</sub> (x<sub>i–1</sub>≤ξ<sub>i</sub>≤x<sub>i</sub>)-''ро интихоб мекунанд ва суммаи зайлро тартиб медиҳанд:
''S<sub>n</sub> = f(ξ<sub>1</sub>.) (x<sub>1</sub>– x<sub>0</sub>) + f(ξ<sub>2</sub>.) (x<sub>2</sub> – x<sub>1</sub>) +...+ f(ξ<sub>n</sub>.) (x<sub>n</sub> – x<sub>n-1</sub>)''. (3)
Суммаи ''S<sub>n</sub>'' ба интихоби нуқтаҳои ''x<sub>i</sub>'' ва ''ξ<sub>i</sub>.'' вобаста аст. Вале агар калонтарин фарқи ''x<sub>i</sub> – x<sub>i – 1</sub>'' ҳангоми ''n'' → ∞ кардан ба сифр майл кунад, суммаҳои ''S<sub>n</sub>'' низ, ки ҳангоми ҳар гуна интихоб кардани нуқтаҳои ''x<sub>i</sub>'' ва ''ξ<sub>i</sub>'' ҳосил мешаванд, ба ҳудуди муайян майл мекунанд. Ҳудуди мазкур интеграли муайяни
''f(x)dx''
номида мешавад. Мувофиқи таъриф,
''f(x)dx'' = 0; ''f(x)dx ='' – ''f(x)dx''
аст. Чи тавре ки зикр шуд, Интеграли муайянро ба воситаи ҳар гуна функсияи ибтидоии ''F(x)'' ифода кардан мумкин аст ва баръакс, функсияи ибтидоиро ин тавр метавон навишт:
''F(x) = F(а) + f(t)dt, (4)''
ки ин ҷо ''a'' собитаи дилхоҳ мебошад. Вобаста ба ин Интеграли номуайянро чунин ифода кардан мумкин аст:
''f(x)dx'' = ''f(t)dt + C''.(5)
'''Таълими мафҳуми интеграл.'''
== Интеграли Риман ==
О. Коши таърифи Интегралро танҳо барои функсияҳои бефосила татбиқ мекард. Таърифи дигари мафҳуми Интегралро Б. Риман (1853) пешниҳод кардааст, ки дар он бефосила будани функсияи ''f(x)'' шарт нест. Мувофиқи ин таъриф, дар ҳама мавридҳое, ки ҳудуди суммаҳои ''S<sub>n</sub> ҳ''ангоми ''max'' (''x<sub>i</sub> – x<s><sub>i –1</sub></s>'') → 0 кардан, якқимата муайян шудааст, Интеграли муайян
''I = f(x) dx (6)''
номида мешавад. Б. Риман шартҳои татбиқпазири ин мафҳумро низ нишон дод. А. Лебег (1902) шартҳои Риманро дар асоси мафҳуми ченаки маҷмӯъ (ки худи ӯ ҷорӣ карда буд) такмил дод. Барои бо тарзи Риман интегралпазир будани ''f(x)'' зарур ва кофист, ки: 1) ''f(x)'' дар порчаи [''a,b''] маҳдуд бошад ва 2) маҷмӯи нуқтаҳои каниши функсияи ''f(x)'' дар [''a,b''] ченаке дорад, ки баробари сифр мебошад. Ҳамин тариқ, дар ин сурат бефосила будани ''f(x)'' дар ҳар нуқтаи порчаи (''a, b)'' шарт нест. Соли 1879 математики фаронсавӣ Г. Дарбу (1842–1917) Интеграли Риманро таърифе дод, ки шартҳои мавҷудияти ин гуна Интегралро комилан мушоҳидапазир мегардонад. Г. Дарбу бар ивази суммаҳои (3) суммаҳои Интегралии зайлро таҳия намуд, ки онҳо суммаҳои Дарбу ном гирифтаанд:
''= M<sub>1</sub>(x<sub>1</sub> – x<sub>o</sub>) + M<sub>2</sub> (x<sub>2</sub> – x<sub>1</sub>) + … + M<sub>n</sub> (x<sub>n</sub> – x<sub>n –1</sub>)''
ва
''= m<sub>1</sub>(x<sub>1</sub> – x<sub>o</sub>) + m<sub>2</sub>(x<sub>2</sub> – x<sub>1</sub>) +… + m<sub>n</sub> (x<sub>n</sub> – x<sub>n –1</sub>)'',
ин ҷо ''M<sub>k</sub>'' ва ''m<sub>k</sub>'' мувофиқан сарҳадди болоӣ ва сарҳадди поинии функсияи ''f(x)'' дар порчаи [''M<sub>k</sub>'' ва ''m<sub>k</sub>''] мебошанд. Агар'' '' сарҳадди поини суммаҳои ва сарҳадди болоии суммаҳои бошад, пас барои мавҷудияти Интеграли Риман зарур ва кофист, ки '' ='' шавад. Ҳамин қимати умумии (''I = ='')-и бузургиҳои ва интеграли Риман (6) мебошад. Онро, маъмулан, чунин ишора мекунанд:
(R) ''f(x)dx''.
Худи бузургиҳои ва -ро мувофиқан интеграли болоӣ ва поинии Дарбу меноманд.
== Интеграли Лебег ==
Ҷорӣ гардидани мафҳуми ченаки маҷмӯъ (А. Лебег, 1902) имкон дод, ки таърифи И. васеътар дода шавад. Барои муайян кардани Интеграли (6) Лебег соҳаи қиматҳои бузургии тағйирёбандаи ''y = f(x)''-ро тавассути нуқтаҳои …''y<sub>–2</sub> <y <sub>– 1</sub> <y<sub>o</sub> <y<sub>1</sub> < ... y<sub>i</sub> <''… ба ''n'' ҳисса тақсим карда, чунин суммаи ададӣ тартиб медиҳад:
''S = Ʃ η<sub>і</sub>μ(M<sub>і</sub>),''
ки дар он ''η<sub>і</sub>'' нуқтаи дилхоҳи порчаи ''y<sub>i-1</sub> ≤. η<sub>і</sub>< y<sub>i</sub>'' ва ''μ(M<sub>і</sub>)'' ченаки маҷмӯи ''M<sub>і</sub>'' = (x ϵ [''a,b'']'':y <f(x)<y<sub>1</sub>)'' мебошанд. Агар пайдарпаии қиматҳои ин сумма ҳангоми ''max'' (''y<sub>i</sub> – yi-1)'' →0 кардан наздикшавандаи мутлақ бошанд, функсияи ''f(x)-''ро дар порчаи [''a, b''] ба тарзи Лебег интегралпазир меноманд. Ҳудуди суммаҳои мазкур Интеграли Лебег (6) ном дорад ва чунин ишорат мешавад:
(L) ''fdx''.
Барои он ки аз функсияи маҳдуди ''f(x)'' Интеграли Лебег гирифта шавад, кофист, ки ''f(x)'' ба тарзи Лебег ченшаванда бошад (нигар ''Функсияи ченшаванда''). Бино бар ин қариб аз ҳамаи функсияҳои кандашаванда Интеграли Лебег гирифтан мумкин мебошад. Агар функсияи ''f(x)'' ба тарзи Риман интегралпазир бошад, онро ба тарзи Лебег низ интеграл гирифтан мумкин аст. Аммо на ҳама функсияҳое, ки ба тарзи Лебег интеграл гирифта мешаванд, ба тарзи Риман интегралпазир мебошанд. Чунончи, функсияи Дирихле
ба тарзи Риман интеграл гирифта намешавад.
Барои И.-и Лебег қариб дар ҳама мавридҳо ''формулаи Нютон-Лейбнитс'' татбиқпазир аст.
== Интеграли Стилтес ==
Соли 1894 математики ҳолландӣ Т. Стилтес Интеграли Риманро ба таври дигар умумият дод. Фарзан ''f(x)'' функсияи бефосилаи тағйирёбандаи ҳақиқии ''x''-и дар порчаи [''a,b''] муайяншуда ва ''U(x)'' функсияи маҳдуди монотонии дар ҳамин порча муайяншуда бошанд, барои муайян кардани Интеграли Стилтес порчаи [''a,b'']-ро аз рӯи ифодаи (2) ба ''n'' ҳисса тақсим карда, суммаи
''f(ξ<sub>1</sub>)[U(x<sub>1</sub>) – U(x<sub>0</sub>)] + f(ξ<sub>2</sub>) )[U(x<sub>2</sub>) – U(x<sub>1</sub>)] +…+ f(ξ<sub>n</sub>))''
''[U(x<sub>n</sub>) – U(x<sub>n-1</sub>)]''-ро
тартиб медиҳанд, ки дар он ''ξ<sub>i</sub>'' (''i'' = 1, 2, …, n) нуқтаи дилхоҳи порчаи [''x<sub>i-1,</sub> x<sub>i</sub>''] аст. Бигзор ''ᵟ'' калонтарин масофаи байни ду нуқтаи пайдарпайи тақсимоти (2) бошад. Барои ҳар гуна пайдарпайие, ки ''ᵟ''-аш ба сифр майл мекунад, суммаи (7) новобаста ба интихоби нуқтаҳои ''ξ<sub>i</sub>'' ҳамеша соҳиби ҳамон як ҳудуди муайян мешавад. Ин ҳудуд Интеграли Стилтес аз функсияи ''f(x)'' нисбат ба функсияи ''U(x)'' ном дошта, чунин ишорат мешавад:
''I = f(x)dU(x).(8)''
И.-и мазкур ҳангоми вариатсияи маҳдуд доштани функсияи ''U(x)'' низ мавҷуд аст.
Агар функсияи интегралгирӣ – ''U(x)'' ҳосилаи маҳдуди ба тарзи Риман интегралпазири ''U’(x'') дошта бошад, он гоҳ Интеграли Стилтес тавассути формулаи
''f(x)dU(x) = f(x)U׳(x)dx''
ба Интеграли Риман табдил дода мешавад. Аз ҷумла, ҳангоми ''U(x) = x + C'' будан Интеграли Стилтес (8) ба Интеграли муқаррарии Риман (6) табдил меёбад.
Минбаъд равияҳои бавуҷудовардаи Стилтес ва Лебег якҷо шуда, умумият ёфтанд. Дар натиҷа интегралгирии функсияҳо дар маҷмӯи ченшавандаи фазои бисёрчена имконпазир гардид, ки барои ҳисоб кардани Интегралҳои каратии классикӣ низ қобили истифода аст. Зарурати назарияи эҳтимолият ва назарияи умумии системаҳои динамикӣ боиси ба миён омадани мафҳуми васеътари Интеграл – интеграли абстрактии Лебег гардид.
Математики фаронсавӣ А. Данжуа (1912) ва математики шӯравӣ А. Я. Хинчин (1915) мафҳуми Интегралро боз ҳам васеътар умумият доданд. == Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграл|8|муаллиф=Б. Алиев, М. Исматов, А. Қурбонов.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
7z50yfprvwdsl5vg5kbk7jkdzfsvihd
Интеграли Абел
0
333973
1488617
2026-10-06T10:15:11Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграли Абел''' — интеграл аз функсияи алгебравӣ, яъне интеграли намуди ''R(z,w)dz''. Дар ин ҷо ''R(z,w)'' функсияи ратсионалии тағйирёбандаҳои ''z'' ва ''w'' мебошад, ки байни ҳам бо муодилаи алгебравии ''F(z,w)'' ≡ ''a''<sub>0</sub> ''(z)w<sup>n</sup> + a<sub>1</sub>'' (''z)w<sup>n-1</sup>+...+a<sub>n</sub> (z) = 0''...
1488617
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли Абел''' — интеграл аз функсияи алгебравӣ, яъне интеграли намуди ''R(z,w)dz''.
Дар ин ҷо ''R(z,w)'' функсияи ратсионалии тағйирёбандаҳои ''z'' ва ''w'' мебошад, ки байни ҳам бо муодилаи алгебравии ''F(z,w)'' ≡ ''a''<sub>0</sub> ''(z)w<sup>n</sup> + a<sub>1</sub>'' (''z)w<sup>n-1</sup>+...+a<sub>n</sub> (z) = 0'' вобастаанд ва интегралгирӣ аз рӯи хатти ростипазире сурат мегирад, ки нуқтаҳои ''z<sub>1</sub>'' ва ''z<sub>2</sub>'' -и ҳамвориро мепайвандад. Зариб (коэффитсиент)-ҳои ''a<sub>i</sub> (z) (i=0,1,2,…,n)'' дар муодилаи охирин функсияҳои томи нисбат ба ''z'' ратсионалӣ (яъне бисёрузвиҳо) мебошанд. Дар ҳолати хусусии ''F(z,w) ≡ w<sup>2</sup>–H(z)'' (дар ин ҷо ''H(z)'' бисёрузвии тартиби 3 ё 4 мебошад) Интеграли Абел-ро интеграли эллиптикӣ меноманд. Интеграли Абел бори аввал дар таҳқиқоти Якоб ва Иоҳанн Бернулли ҳангоми ҳисоб кардани дарозии хатҳои каҷи тартиби дуввум чун интегралҳои эллиптикӣ пайдо шуда буд. Бино бар қоида, Интеграли Абел ба воситаи функсияҳои элементарӣ ифода намешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли Абел|8|муаллиф=Н. Қозиҷонова.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
cqec8ughdtodp6l41tjxw9v1mqgbj55
Интеграли ғайрихос
0
333974
1488621
2026-10-06T10:54:17Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграли Ғайрихос''' — таъмими мафҳуми интеграл нисбат ба функсияҳои номаҳдуд (Интеграли Ғайрихоси навъи дуввум) ва [[Функсияҳои тригонометрӣ|функсияҳое]], ки дар фосилаи беинтиҳои интегралгирӣ дода шудаанд (Интеграли Ғайрихоси навъи якум). Агар функсия...
1488621
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли Ғайрихос''' — таъмими мафҳуми интеграл нисбат ба функсияҳои номаҳдуд (Интеграли Ғайрихоси навъи дуввум) ва [[Функсияҳои тригонометрӣ|функсияҳое]], ки дар фосилаи беинтиҳои интегралгирӣ дода шудаанд (Интеграли Ғайрихоси навъи якум).
Агар функсияи ''f(x)'' дар порчаи дилхоҳи [''a, A''] интегралпазир ва lim <sub>A→∞</sub> ∫<sub>a</sub><sup>A</sup> ''f(x) dx'' вуҷуд дошта бошад, ин лимитро Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар фосилаи [''a, + ∞'') меноманд ва бо аломати ''f(x) dx'' ишора мекунанд. Дар ин ҳолат Интеграли Ғайрихос наздикшаванда номида мешавад. Агар лимити дар боло зикргардида вуҷуд надошта бошад, Интеграли Ғайрихосро интеграли дуршаванда меноманд. Масалан, ''x<sup>α</sup> dx'' дар сурати ''α<--1'' наздикшаванда ва дар ҳолати ''α≥ – 1'' дуршаванда аст. Айнан ба ҳамин тартиб Интеграли Ғайрихосро дар фосилаи (–∞, a] муайян мекунанд. Агар лимити интеграли ''f(x) dx'' дар сурати ''a → – ∞'' ва ''b →+∞'' (тамоили ''a'' ва ''b'' ба ∞ новобаста ба якдигар сурат мегирад) вуҷуд дошта бошад, онро Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар фосилаи (–∞, + ∞) меноманд ва бо аломати ''f(x) dx'' ишора мекунанд. Бигзор функсияи ''f(x)'' дар фосилаи (''a, b]'' номаҳдуд, вале дар порчаи дилхоҳи [''a + δ, b], 0 < δ < b – a'' маҳдуд бошад (нуқтаи ''a'' дар ин ҳолат нуқтаи махсуси функсияи ''f(x)'' номида мешавад). Агар ''lim <sub>δ→+0</sub>'' ∫<sub>a+δ</sub><sup>b</sup> ''f(x) dx'' вуҷуд дошта бошад, онро Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар порчаи [''a,b''] меноманд ва бо аломати ∫<sub>a</sub><sup>b</sup> ''f(x) dx'' ишора мекунанд. Айнан бо ҳамин тартиб Интеграли Ғайрихос барои функсияе, ки дар фосилаи [''a, b'') дода шудааст ва ''b'' нуқтаи махсуси он аст, таъриф дода мешавад, яъне ∫<sub>a</sub><sup>b</sup> ''f(x) dx''= ''lim''<sub>δ→+0</sub> ∫<sub>a</sub><sup>b-δ</sup> ''f(x) dx''. Агар нуқтаи махсуси функсияи ''f(x)'' нуқтаи дохилии c ϵ (a, b) бошад, Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар порчаи [''a, b''] бо баробарии зерин муайян карда мешавад:
''∫<sub>a</sub><sup>b</sup> f(x) dx = lim<sub>δ1→+0</sub>∫_<sub>a</sub><sup>c-δ1</sup> f(x) dx+lim<sub>δ2→+0</sub>∫<sub>c+δ2</sub><sup>b</sup> f(x) dx.''Агар ҳар ду лимити дар баробарии боло овардашуда вуҷуд дошта бошанд, интегралро наздикшаванда ва агар ақаллан яке аз лимитҳо вуҷуд надошта бошад, интегралро дуршаванда меноманд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли Ғайрихос|8|муаллиф=Н. Қозиҷонова.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
ri6yvnssfhjc6at9l490td5w1rh0lbw
1488628
1488621
2026-10-06T11:26:35Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Rabboni Hakimzoda moved page [[Интеграли Ғайрихос]] to [[Интеграли ғайрихос]]
1488621
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли Ғайрихос''' — таъмими мафҳуми интеграл нисбат ба функсияҳои номаҳдуд (Интеграли Ғайрихоси навъи дуввум) ва [[Функсияҳои тригонометрӣ|функсияҳое]], ки дар фосилаи беинтиҳои интегралгирӣ дода шудаанд (Интеграли Ғайрихоси навъи якум).
Агар функсияи ''f(x)'' дар порчаи дилхоҳи [''a, A''] интегралпазир ва lim <sub>A→∞</sub> ∫<sub>a</sub><sup>A</sup> ''f(x) dx'' вуҷуд дошта бошад, ин лимитро Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар фосилаи [''a, + ∞'') меноманд ва бо аломати ''f(x) dx'' ишора мекунанд. Дар ин ҳолат Интеграли Ғайрихос наздикшаванда номида мешавад. Агар лимити дар боло зикргардида вуҷуд надошта бошад, Интеграли Ғайрихосро интеграли дуршаванда меноманд. Масалан, ''x<sup>α</sup> dx'' дар сурати ''α<--1'' наздикшаванда ва дар ҳолати ''α≥ – 1'' дуршаванда аст. Айнан ба ҳамин тартиб Интеграли Ғайрихосро дар фосилаи (–∞, a] муайян мекунанд. Агар лимити интеграли ''f(x) dx'' дар сурати ''a → – ∞'' ва ''b →+∞'' (тамоили ''a'' ва ''b'' ба ∞ новобаста ба якдигар сурат мегирад) вуҷуд дошта бошад, онро Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар фосилаи (–∞, + ∞) меноманд ва бо аломати ''f(x) dx'' ишора мекунанд. Бигзор функсияи ''f(x)'' дар фосилаи (''a, b]'' номаҳдуд, вале дар порчаи дилхоҳи [''a + δ, b], 0 < δ < b – a'' маҳдуд бошад (нуқтаи ''a'' дар ин ҳолат нуқтаи махсуси функсияи ''f(x)'' номида мешавад). Агар ''lim <sub>δ→+0</sub>'' ∫<sub>a+δ</sub><sup>b</sup> ''f(x) dx'' вуҷуд дошта бошад, онро Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар порчаи [''a,b''] меноманд ва бо аломати ∫<sub>a</sub><sup>b</sup> ''f(x) dx'' ишора мекунанд. Айнан бо ҳамин тартиб Интеграли Ғайрихос барои функсияе, ки дар фосилаи [''a, b'') дода шудааст ва ''b'' нуқтаи махсуси он аст, таъриф дода мешавад, яъне ∫<sub>a</sub><sup>b</sup> ''f(x) dx''= ''lim''<sub>δ→+0</sub> ∫<sub>a</sub><sup>b-δ</sup> ''f(x) dx''. Агар нуқтаи махсуси функсияи ''f(x)'' нуқтаи дохилии c ϵ (a, b) бошад, Интеграли Ғайрихоси функсияи ''f(x)'' дар порчаи [''a, b''] бо баробарии зерин муайян карда мешавад:
''∫<sub>a</sub><sup>b</sup> f(x) dx = lim<sub>δ1→+0</sub>∫_<sub>a</sub><sup>c-δ1</sup> f(x) dx+lim<sub>δ2→+0</sub>∫<sub>c+δ2</sub><sup>b</sup> f(x) dx.''Агар ҳар ду лимити дар баробарии боло овардашуда вуҷуд дошта бошанд, интегралро наздикшаванда ва агар ақаллан яке аз лимитҳо вуҷуд надошта бошад, интегралро дуршаванда меноманд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли Ғайрихос|8|муаллиф=Н. Қозиҷонова.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
ri6yvnssfhjc6at9l490td5w1rh0lbw
Интеграли каратӣ
0
333975
1488622
2026-10-06T10:59:55Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграли каратӣ''' — интеграли чандгона, интеграл аз функсияи дорои якчанд тағйирёбанда (аргумент) дар ягон соҳаи ҳамвории фазои сечена ё ''n''-чена. == Намудҳои Интеграли каратӣ == Интеграли каратӣ дукарата, секарата, ..., ''n''-карата мешавад. Бигзор ''D'' соҳаи ма...
1488622
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли каратӣ''' — интеграли чандгона, интеграл аз функсияи дорои якчанд тағйирёбанда (аргумент) дар ягон соҳаи ҳамвории фазои сечена ё ''n''-чена.
== Намудҳои Интеграли каратӣ ==
Интеграли каратӣ дукарата, секарата, ..., ''n''-карата мешавад. Бигзор ''D'' соҳаи маҳдуди ҳамвории уқлидуси (евклиди)-и тағйирёбандаҳои ''х'' ва ''у'' бошад, ки масоҳати муайян дорад; ''f(Р)'' – функсияи дар соҳаи ''D'' муайян аст; ''Р = Р(х,у''), ''Т'' – поракунии соҳаи ''D'' ба маҷмӯъҳои ҳар кадомашон ''квадратонидашавандаи'' ''А<sub>k</sub>'' буда, ''D = U А<sub>k</sub>,, μ(А<sub>k</sub>)'' – масоҳати ''А<sub>k</sub>,, С<sub>k</sub>'' – нуқтаи ихтиёрии маҷмӯи ''А''<sub>k</sub>, ''k'' = 1,2,..., ''n''; ''d(А<sub>k</sub>)'' –диаметри маҷмӯи ''А<sub>k</sub>,, l(T'') = ''max<sub>k</sub>, d(А<sub>k</sub>'') бошанд. Агар новобаста ба усули ба қисмҳои хурд ҷудо кардани соҳаи ''D'' мавҷуд буда, ба интихоби нуқтаи ''С<sub>k</sub>'' ϵ ''А''<sub>k</sub>, вобаста набошад, ҳудуд (лимит)-и (1) интеграли дукарата аз рӯи соҳаи ''D'' аз функсияи ''f(х, у)'' номида шуда, бо <sub>D</sub> ''f(x,y)dхdу'' ишора карда мешавад. Интеграли дукарата шакли одитарини И. к. ба шумор меравад. Интеграли секарата ∫∫∫<sub>D</sub> ''f(x,yz)dхdуdz'' ва умуман интеграли ''n''-карата (...''<sub>D</sub>'' ''f(Р'') ''dх''<sub>1</sub> ''dх''<sub>2</sub>…''dх<sub>n</sub>'' ё мухтасар ''<sub>D</sub> f(Р) dμ'') низ ҳамин тавр муайян карда мешаванд. Интеграли каратӣ интеграли муайян буда, ҳангоми ҳисоб кардани он фақат рақам ҳосил мешавад.
== Тарзи ҳисобкуни ==
Барои ҳисоб кардани Интеграли каратӣ маъмулан онро ба ''интеграли такрорӣ'' оварда, дар ҳолатҳои махсус барои ин аз ф''ормулаи Грин'' ва ''формулаи Остроградский'' истифода мебаранд. Бо ёрии Интеграли каратӣ массаи ҷисм, ҳаҷми он, моментҳои инерсия ва ғ-ро ҳисоб кардан мумкин аст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли каратӣ|8|муаллиф=А. Шарифзода.}}
2ur1tvio5ftdx0jr8ro5v712jvrkpbs
1488623
1488622
2026-10-06T11:00:31Z
Rabboni Hakimzoda
123692
1488623
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли каратӣ''' — интеграли чандгона, интеграл аз функсияи дорои якчанд тағйирёбанда (аргумент) дар ягон соҳаи ҳамвории фазои сечена ё ''n''-чена.
== Намудҳои Интеграли каратӣ ==
Интеграли каратӣ дукарата, секарата, ..., ''n''-карата мешавад. Бигзор ''D'' соҳаи маҳдуди ҳамвории уқлидуси (евклиди)-и тағйирёбандаҳои ''х'' ва ''у'' бошад, ки масоҳати муайян дорад; ''f(Р)'' – функсияи дар соҳаи ''D'' муайян аст; ''Р = Р(х,у''), ''Т'' – поракунии соҳаи ''D'' ба маҷмӯъҳои ҳар кадомашон ''квадратонидашавандаи'' ''А<sub>k</sub>'' буда, ''D = U А<sub>k</sub>,, μ(А<sub>k</sub>)'' – масоҳати ''А<sub>k</sub>,, С<sub>k</sub>'' – нуқтаи ихтиёрии маҷмӯи ''А''<sub>k</sub>, ''k'' = 1,2,..., ''n''; ''d(А<sub>k</sub>)'' –диаметри маҷмӯи ''А<sub>k</sub>,, l(T'') = ''max<sub>k</sub>, d(А<sub>k</sub>'') бошанд. Агар новобаста ба усули ба қисмҳои хурд ҷудо кардани соҳаи ''D'' мавҷуд буда, ба интихоби нуқтаи ''С<sub>k</sub>'' ϵ ''А''<sub>k</sub>, вобаста набошад, ҳудуд (лимит)-и (1) интеграли дукарата аз рӯи соҳаи ''D'' аз функсияи ''f(х, у)'' номида шуда, бо <sub>D</sub> ''f(x,y)dхdу'' ишора карда мешавад. Интеграли дукарата шакли одитарини И. к. ба шумор меравад. Интеграли секарата ∫∫∫<sub>D</sub> ''f(x,yz)dхdуdz'' ва умуман интеграли ''n''-карата (...''<sub>D</sub>'' ''f(Р'') ''dх''<sub>1</sub> ''dх''<sub>2</sub>…''dх<sub>n</sub>'' ё мухтасар ''<sub>D</sub> f(Р) dμ'') низ ҳамин тавр муайян карда мешаванд. Интеграли каратӣ интеграли муайян буда, ҳангоми ҳисоб кардани он фақат рақам ҳосил мешавад.
== Тарзи ҳисобкуни ==
Барои ҳисоб кардани Интеграли каратӣ маъмулан онро ба ''интеграли такрорӣ'' оварда, дар ҳолатҳои махсус барои ин аз ф''ормулаи Грин'' ва ''формулаи Остроградский'' истифода мебаранд. Бо ёрии Интеграли каратӣ массаи ҷисм, ҳаҷми он, моментҳои инерсия ва ғ-ро ҳисоб кардан мумкин аст.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли каратӣ|8|муаллиф=А. Шарифзода.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
iod3e9f27p56ehrpaqkkph6bbqv4t5f
Интеграли каҷхатта
0
333976
1488624
2026-10-06T11:07:00Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграли каҷхатта''' — интеграле, ки аз рӯи ягон хатти каҷи ҳамворӣ ё фазо гирифта шудааст. == Навъҳо Интеграли каҷхатта == Интеграли каҷхатта ду навъ мешавад. Интеграли каҷхаттаи навъи 1 барои ҳисоб кардани масалан, массаи хатти каҷи зичияш тағйирёбанда ис...
1488624
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли каҷхатта''' — интеграле, ки аз рӯи ягон хатти каҷи ҳамворӣ ё фазо гирифта шудааст.
== Навъҳо Интеграли каҷхатта ==
Интеграли каҷхатта ду навъ мешавад. Интеграли каҷхаттаи навъи 1 барои ҳисоб кардани масалан, массаи хатти каҷи зичияш тағйирёбанда истифода шуда, ба таври зерин навишта мешавад:
''C f (P)ds''
ки дар он ''С'' хатти каҷи додашуда, ''ds'' дифференсиали камони хатти каҷи ''C, f (P)'' функсияи нуқта дар он хатти каҷ буда, ҳудуди суммаҳои интегралии мувофиқро ифода мекунад. Барои хатти каҷи ҳамвории ''С-''и муодилааш ''y = y(x)'' Интеграли каҷхаттаи навъи 1 ба интеграли одии ''f'' [''x,y''(''x'')] ''dx'' табдил меёбад. Интеграли каҷхаттаи навъи 2 барои ҳалли масалан, масъала оид ба кори майдони қуввагӣ истифода мешавад. Интеграли мазкур барои хатти каҷи ҳамвори С шакли зайл дорад:
''<sub>С</sub>'' ''P(x,y)dx + Q(x,y)dy''
ва ҳамчунин ҳудуди суммаҳои интегралии мувофиқро ифода мекунад. Интеграли каҷхаттаи навъи 2-ро бо формулаи
∫<sub>С</sub> ''P (x,y)dx + Q(x,y)dy =''
ба интеграли одӣ ''[ x = x(t), y = y(t), (α≤ t ≤β)'' – муодилаи параметрии хатти каҷи ''С''] ва бо формулаи
''∫<sub>С</sub> P (x,y)dx+ Q(x,y)dy = ∫<sub>C</sub> {P cоs α + Q sin α}ds''
(''α'' – кунҷи байни тири ''0х'' ва расандаи хатти каҷ, ки ба самти афзоиши камон равона шудааст) ба Интеграли каҷхаттаи навъи 1 табдил додан мумкин аст. Интеграли каҷхаттаи навъи 2 дар фазо низ ҳамин тавр муайян карда мешавад. Ҳангоми иҷрои баъзе шартҳо Интеграли каҷхаттаро ба интеграли дукарата (нигар ''Формулаи Грин'') ва интеграли сатҳӣ (нигар ''Формулаи Стокс'') табдил медиҳанд. Бори аввал ба Интеграли каҷхатта дар асарҳои А. Клеро (1743) ишора шудааст. Ба таври куллӣ Интеграли каҷхаттаро О. Коши ба илм ворид намудааст (1825).
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли каҷхатта|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
nf72lcp8usz0dodxf56oswl63e2mecj
Интеграли Коши
0
333977
1488625
2026-10-06T11:11:16Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграли Коши''' — интеграли намуди ки дар он ''γ'' хатти каҷи ростшавандаи сарбаста дар ҳамвории [[Комплекс (равоншиносӣ)|комплексӣ]], ''f(t)'' функсияи тағйирёбандаи комплексие, ки дар ''γ'' ва соҳаи дохили ''γ'' таҳлилӣ мебошад. Агар нуқтаи ''z'' дар дохили ''γ'' боша...
1488625
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли Коши''' — интеграли намуди ки дар он ''γ'' хатти каҷи ростшавандаи сарбаста дар ҳамвории [[Комплекс (равоншиносӣ)|комплексӣ]], ''f(t)'' функсияи тағйирёбандаи комплексие, ки дар ''γ'' ва соҳаи дохили ''γ'' таҳлилӣ мебошад.
Агар нуқтаи ''z'' дар дохили ''γ'' бошад, Интеграли Коши ба ''f(z)'' баробар мешавад, яъне бо ёрии Интеграли Коши функсияи таҳлилии дилхоҳро дар контури сарбаст ифода кардан мумкин аст. Чунин интегралро бори нахуст ''О. Коши'' (1831) таҳқиқ кард. Намуди умумии Интеграли Коши интегралҳои навъи Коши мебошанд; онҳо низ намуди Интеграли Коширо доранд, аммо шарт нест, ки ''γ'' сарбаста ва ''f(t)'' таҳлилӣ бошад. Ин навъ интегралҳо функсияи таҳлилиро низ муайян мекунанд, аммо қимати онҳо дар ''γ'' ва функсияи ''f(t)'' фарқ дорад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли Коши|8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
j4hjym7pj5hrlgmdtz41upe3wnqj5qr
Интеграли Пуассон
0
333978
1488626
2026-10-06T11:16:37Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграли Пуассон''' — 1) шакли интегралии ҳалли масъалаи ''Дирихле'' барои ''муодилаи Лаплас'' дар соҳаҳои содатарин. Масалан, дар доираи радиусаш ''R'' ва марказаш ибтидои координатаҳо ҳалли масъалаи зикргардида бо интеграли намудиифода мешавад, ки дар он ''r'...
1488626
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли Пуассон''' — 1) шакли интегралии ҳалли масъалаи ''Дирихле'' барои ''муодилаи Лаплас'' дар соҳаҳои содатарин.
Масалан, дар доираи радиусаш ''R'' ва марказаш ибтидои координатаҳо ҳалли масъалаи зикргардида бо интеграли намудиифода мешавад, ки дар он ''r'' ва φ координатаҳои қутбӣ ва ''θ'' мушаххаса (параметр)-ест, ки дар порчаи [0,2''π''] тағйир меёбад. Интеграли Пуассон қимати функсияи ''u'' (''r, φ'')-ро, ки дар дохили доираи радиусаш ''R'' гармоникӣ аст, ба воситаи қиматҳои дар сарҳадди ин доира додашудаи функсияи ''f(θ)'' ифода мекунад. Интеграли мазкурро бори нахуст олими фаронсавӣ Симеон Дени ''Пуассон'' баррасӣ намудааст (1823). Бунёди назарияи дақиқи Интеграли Пуассонро ба олими олмонӣ Карл Герман ''Шварс'' (1869) нисбат медиҳанд; 2) интеграли намуди ки дар назарияи эҳтимолият ва баъзе масъалаҳои физикаи математикӣ истифода мешавад. С. Д. Пуассон тарзи бисёр содаи ҳисоб кардани интегралро пешниҳод намуд, аммо онро бори нахуст Л. Эйлер (1729) ҳисоб кардааст. Аз ин ҷост, ки онро интеграли Эйлер – Пуассон низ меноманд.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли Пуассон|8|муаллиф=Н. Қозиҷонова.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Функсияҳо]]
8hzq6zhq00q56j9li6xevwlblruyoa0
Интеграли такрорӣ
0
333979
1488627
2026-10-06T11:23:43Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Саҳифаи нав: '''Интеграли такрорӣ''' '''—''' мафҳуми марбут ба ҳисоби интегралӣ. Ҳисобкунии интеграли дукаратаи ''I = ∫∫S f(x,y)dxdy'' аз функcияи ''f(x,y)'' дар соҳаи ''S'', ки бо хатҳои рости ''x = a, x = b'' ва хатҳои каҷи ''y = φ<sub>1</sub> (x), y = φ<sub>2</sub> (x)'' маҳдуд аст (дар сурати иҷрои шартҳои муайян н...
1488627
wikitext
text/x-wiki
'''Интеграли такрорӣ''' '''—''' мафҳуми марбут ба ҳисоби интегралӣ.
Ҳисобкунии интеграли дукаратаи ''I = ∫∫S f(x,y)dxdy'' аз функcияи ''f(x,y)'' дар соҳаи ''S'', ки бо хатҳои рости ''x = a, x = b'' ва хатҳои каҷи ''y = φ<sub>1</sub> (x), y = φ<sub>2</sub> (x)'' маҳдуд аст (дар сурати иҷрои шартҳои муайян нисбат ба функсияҳои ''f(x,y), φ<sub>1</sub> (x),φ<sub>2</sub> (x)'' тибқи формулаи ''f (x,y)dy) dx'' гузаронда мешавад. Дар формулаи охирин ҳангоми ҳисоб кардани интеграли дохилӣ ''x'' бузургии доимӣ пиндошта мешавад. Ҳамин тавр, ҳисоби интеграли дукарата ба ҳисобкунии ду интеграли одӣ, яъне Интеграли такрорӣ оварда мешавад. Аз нуқтаи назари геометрӣ ба Интеграли такрорӣ овардани интеграли дукарата имкони ҳисобии ҳаҷми силиндроидро ба воситаи таҷзияи он ба сутунчаҳои бунёдӣ (элементарӣ) ва ё ба қабатҳои унсурии мувозӣ (параллел) ба ҳамвории ''YOZ'' ифода мекунад. Агар функсияи ''f(x,y)'' ва соҳаи ''S'' шартҳои муайянро қонеъ кунанд, тартиби интералгириро дар Интеграли такрорӣ иваз кардан мумкин аст (яъне интеграли дохилӣ нисбат ба ''x'' ва интеграли сонӣ нисбат ба ''y''). Интеграли такрорӣ барои шумораи бештари тағйирёбандаҳо низ айнан ҳамин тавр таъриф дода мешавад.
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Интеграли такрорӣ|8|муаллиф=Н. Назмиддинов.}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Математика]]
9ipj9j14mdlt5sclocer09a0d553alr
Интеграли Ғайрихос
0
333980
1488629
2026-10-06T11:26:35Z
Rabboni Hakimzoda
123692
Rabboni Hakimzoda moved page [[Интеграли Ғайрихос]] to [[Интеграли ғайрихос]]
1488629
wikitext
text/x-wiki
#равона [[Интеграли ғайрихос]]
6qar2t68odyd0gnpfg3zfkeoy3qt6lo
Қосимҷон Зарифӣ
0
333981
1488630
2026-10-06T11:57:04Z
VASHGIRD
8035
Саҳифаи нав: {{Шоир |ном = Қосимҷон Зарифӣ |номи аслӣ = |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |ном ҳангоми таваллуд = |таърихи таваллуд = 3.08.1962 |зодгоҳ = деҳаи Сайроб, {{Зодгоҳ|ноҳияи Москва|ноҳияи Ҳамадонӣ}}, [[вилояти Кӯлоб]], [[ҶШС Тоҷикистон]] |таърихи д...
1488630
wikitext
text/x-wiki
{{Шоир
|ном = Қосимҷон Зарифӣ
|номи аслӣ =
|тасвир =
|бар =
|тавсифи тасвир =
|ном ҳангоми таваллуд =
|таърихи таваллуд = 3.08.1962
|зодгоҳ = деҳаи Сайроб, {{Зодгоҳ|ноҳияи Москва|ноҳияи Ҳамадонӣ}}, [[вилояти Кӯлоб]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт =
|маҳалли даргузашт =
|шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
|навъи фаъолият = [[шоир]], [[рассом]], [[омӯзгор]]
|забони асарҳо = [[забони тоҷикӣ|тоҷикӣ]]
|таҳсилот = Коллеҷи рассомии ба номи Мирзораҳмат Олимов (1985)
|ҷоизаҳо =
}}
'''Қосимҷон Зарифӣ''' (зод. [[3 август]]и [[1962]], [[ноҳияи Москва]], [[вилояти Кӯлоб]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — шоир ва рассоми тоҷик.
== Зиндагинома ==
Қосимҷон Зарифӣ 3 августи соли 1962 дар деҳаи Сайроби хоҷагии ба номи Одина Ҳошимови ноҳияи Ҳамадонии вилояти Хатлон, дар оилаи деҳқон ба дунё омадааст.
Соли 1979 мактаби миёнаи № 23-и ба номи Саъдии Шерозии зодгоҳашро ба итмом расонида, ҳамон сол ба Коллеҷи рассомии ба номи Мирзораҳмат Олимови шаҳри Душанбе шомил шуд. Солҳои 1980—1982 дар қушӯнҳои зиддиҳавоии Артиши шӯравӣ дар вилояти Хмелнитскийи Ҷумҳурии Украина адои хизмати ҳарбӣ намудааст. Соли 1985 омӯзишгоҳро муваффақона хатм кардааст.
== Фаъолияти корӣ ва эҷодӣ ==
Солҳои 1985—1992 ҳамчун муаллими мактаби рассомии бачагонаи шаҳраки Москва фаъолият намудааст. Аз соли 2003 ба сифати рассом-ороишгар дар шаҳри Душанбе фаъолият дорад.
Аз хурдӣ ба шеъргӯӣ машғул аст. Ашъори ӯ дар рӯзномаҳои «Зафар», «Пионери Тоҷикистон», «Гулбарг», «Тоҷикистони советӣ», «СССР», маҷаллаи «Машъал» ва маҷмӯаҳои дастҷамъии «Суханреза», «Лолаҳои марз» (1999), «Дилрезаҳо» (2006) ба чоп расидаанд<ref name="sohili_chashm">{{cite book |author=Қосимҷон Зарифӣ |title=Соҳили чашм |location=Душанбе |publisher=Бебок |year=2019 |pages=448 |isbn=978-99975-75-09-8 |lang=tg}}</ref>.
== Китобҳо ==
* «Агар дастам мерасид…» (2003)
* «Либоси шир» (2007)
* «Фалахмон» (2008)
* «Соҳили чашм» (2019)<ref name="sohili_chashm" />
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
[[Гурӯҳ:Зодагони 3 август]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1962]]
[[Гурӯҳ:Зодагони ноҳияи Ҳамадонӣ]]
[[Гурӯҳ:Шоирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Рассомони Тоҷикистон]]
gxdoylk7jw7tk63484if0h9j97misre
1488631
1488630
2026-10-06T11:57:59Z
VASHGIRD
8035
1488631
wikitext
text/x-wiki
{{Адиб
|ном = Қосимҷон Зарифӣ
|номи аслӣ =
|тасвир =
|бар =
|тавсифи тасвир =
|ном ҳангоми таваллуд =
|таърихи таваллуд = 3.08.1962
|зодгоҳ = деҳаи Сайроб, {{Зодгоҳ|ноҳияи Москва|ноҳияи Ҳамадонӣ}}, [[вилояти Кӯлоб]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт =
|маҳалли даргузашт =
|шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
|навъи фаъолият = {{шоир|Тоҷикистон}}, [[рассом]], [[омӯзгор]]
|забони асарҳо = [[забони тоҷикӣ|тоҷикӣ]]
|таҳсилот = Коллеҷи рассомии ба номи Мирзораҳмат Олимов (1985)
|ҷоизаҳо =
}}
'''Қосимҷон Зарифӣ''' (зод. [[3 август]]и [[1962]], [[ноҳияи Москва]], [[вилояти Кӯлоб]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — [[шоир]] ва [[рассом]]и тоҷик.
== Зиндагинома ==
Қосимҷон Зарифӣ 3 августи соли 1962 дар деҳаи Сайроби хоҷагии ба номи Одина Ҳошимови ноҳияи Ҳамадонии вилояти Хатлон, дар оилаи деҳқон ба дунё омадааст.
Соли 1979 мактаби миёнаи № 23-и ба номи Саъдии Шерозии зодгоҳашро ба итмом расонида, ҳамон сол ба Коллеҷи рассомии ба номи Мирзораҳмат Олимови шаҳри Душанбе шомил шуд. Солҳои 1980—1982 дар қушӯнҳои зиддиҳавоии Артиши шӯравӣ дар вилояти Хмелнитскийи Ҷумҳурии Украина адои хизмати ҳарбӣ намудааст. Соли 1985 омӯзишгоҳро муваффақона хатм кардааст.
== Фаъолияти корӣ ва эҷодӣ ==
Солҳои 1985—1992 ҳамчун муаллими мактаби рассомии бачагонаи шаҳраки Москва фаъолият намудааст. Аз соли 2003 ба сифати рассом-ороишгар дар шаҳри Душанбе фаъолият дорад.
Аз хурдӣ ба шеъргӯӣ машғул аст. Ашъори ӯ дар рӯзномаҳои «Зафар», «Пионери Тоҷикистон», «Гулбарг», «Тоҷикистони советӣ», «СССР», маҷаллаи «Машъал» ва маҷмӯаҳои дастҷамъии «Суханреза», «Лолаҳои марз» (1999), «Дилрезаҳо» (2006) ба чоп расидаанд<ref name="sohili_chashm">{{cite book |author=Қосимҷон Зарифӣ |title=Соҳили чашм |location=Душанбе |publisher=Бебок |year=2019 |pages=448 |isbn=978-99975-75-09-8 |lang=tg}}</ref>.
== Китобҳо ==
* «Агар дастам мерасид…» (2003)
* «Либоси шир» (2007)
* «Фалахмон» (2008)
* «Соҳили чашм» (2019)<ref name="sohili_chashm" />
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
[[Гурӯҳ:Зодагони 3 август]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1962]]
[[Гурӯҳ:Зодагони ноҳияи Ҳамадонӣ]]
[[Гурӯҳ:Шоирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Рассомони Тоҷикистон]]
ph70zphcev4jai4iplno414r2k0uh78